Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1961 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **2 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 19 sié-gī | **20 sié-gī** | 21 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 1930 nièng-dâi | 1940 nièng-dâi | 1950 nièng-dâi | **1960 nièng-dâi** | 1970 nièng-dâi | 1980 nièng-dâi | 1990 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 1956 nièng | 1957 nièng | 1958 nièng | 1959 nièng | 1960 nièng | **1961 nièng** | 1962 nièng | 1963 nièng | 1964 nièng | 1965 nièng | 1966 nièng |

**1961 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Gĕng-cṳ̄ nièng — *gáu* — Sĭng-tiū nièng |
| Gregorius lĭk | 1961 nièng MCMLXI |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 13 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 2505 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 4658 nièng |
| Huòi-lĭk | 1381~1382 |
| Nĭk-buōng nièng-hô̤ | Ciĕu-huò (昭和) 36 nièng |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 2621 nièng |
| Tàng-gī | 4294 nièng |
| Mìng-guók | 50 nièng |
| Ciō-tā̤-lĭk | 50 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 5721~5722 |
| Să̤-câung-lĭk | iòng tiék chṳ̄ *(lcags pho byi)* — *gáu* — ĭng tiék ngù *(lcags mo glang)* |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 2016 – 2017 |
| - *Shaka Samvat* | 1883 – 1884 |
| Iran lĭk | 1339 – 1340 |
| Runic lĭk | 2211 |
| Assyria lĭk | 6711 nièng |
| Ethiopia lĭk | 1955~1956 |

**1961 nièng** găk Gregorius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê lā̤-bái.

## Duâi dâi

* 4 nguŏk 27 hô̤: Sierra Leone dŭk-lĭk.

## Chók-sié

## Guó-sié
# Estonia

| Estonia Gê̤ṳng-huò-guókEesti Vabariik |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Guók-gŏ̤:** Mu isamaa, mu õnn ja rõõm "Nguāi gì cū-guók, nguāi gì hèng-hók gâe̤ng huăng-hī" 時長：32 秒。0:32 |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Tallinn |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Estonia-ngṳ̄ |
| Sìng-nêng gì guók-gă ngṳ̄-ngiòng |
Estonia-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, ngiê-huôi-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Alar Karis |
| • cūng-lī  |
Kaja Kallas |
| • Guók-huôi ngiê-diōng  |
Jüri Ratas |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Guók-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
45,339 km2 (17,505 sq mi) (dâ̤ 129 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
5.16 |
| Ìng-kēu |
| • 2021 nièng gū-gié | 1,330,068 |
| • Mĭk-dô̤ |
30.9/km2 (80.0/sq mi) (dâ̤ 148 miàng) |
| GDP (PPP) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$49.644 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$41,892 (dâ̤ 41 miàng) |
| GDP (mìng-ngiê) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$35.187 sĕk-é (dâ̤ 97 miàng) |
| • Bìng-gĭng |
$27,101 (dâ̤ 39 miàng) |
| Gini (2020 nièng) |  30.5 dṳ̆ng |
| HDI (2019 nièng) |  0.892 cĭng gŏ̤ · dâ̤ 29 miàng |
| Huó-bê |
Euro (€) (EUR) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+02:00 (EET) |
| • Hâ-lêng-sì (DST) | UTC+03:00 (EEST) |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
iêu |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+372 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
EE |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.ee |

**Estonia** sê Dĕ̤ng Ĕu gì siŏh ciáh guók-gă.
# 10 nguŏk 11 hô̤

**10 nguŏk 11 hô̤** sê Gregorius Lĭk-huák diē-sié siŏh nièng gì dâ̤ 284 gĕ̤ng (nông-nièng dâ̤ 285 gĕ̤ng), liê nièng-dā̤ gó ô 81 gĕ̤ng .

## Cáik-nĭk

## Duâi dâi

* **1899 nièng**: Transvaal Gê̤ṳng-huò-guók gâe̤ng Orange cê̤ṳ-iù-băng ciáng-sék sŏng-buó hióng Ĭng-guók kăi-ciéng, **Dâ̤ 2 ché̤ṳ Boer Ciéng-cĕng** báuk-huák.
* **1951 nièng**: Dṳ̆ng-guók Ìng-mìng Gāi-huóng-gŭng **páh Să̤-câung**, Kelsang Wangdu dàu-hòng.
* **1954 nièng**: Hồ Chí Minh dái-liāng **Uŏk-nàng Dŭk-lĭk Dùng-mèng-huôi** diē Hà Nội, ciéng-liāng Báe̤k-uŏk.
* **2007 nièng**: **Youtube** diŏh Mĕ̤k-să̤-gŏ̤ ciáng-sék siông-siáng.

## Chók-sié

## Guó-sié
# 719 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 7 sié-gī | **8 sié-gī** | 9 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 680 nièng-dâi | 690 nièng-dâi | 700 nièng-dâi | **710 nièng-dâi** | 720 nièng-dâi | 730 nièng-dâi | 740 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 714 nièng | 715 nièng | 716 nièng | 717 nièng | 718 nièng | **719 nièng** | 720 nièng | 721 nièng | 722 nièng | 723 nièng | 724 nièng |

**719 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Muô-ngū nièng — *gáu* — Gī-ê nièng |
| Gregorius lĭk | 719 nièng DCCXIX |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 4 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 1263 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 3416 nièng |
| Huòi-lĭk | 100~101 |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 1379 nièng |
| Tàng-gī | 3052 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 4479~4480

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 774 – 775 |
| - *Shaka Samvat* | 641 – 642 |
| Iran lĭk | 97 – 98 |
| Runic lĭk | 969 |
| Assyria lĭk | 5469 nièng |
| Ethiopia lĭk | 713~714 |

**719 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê lā̤-bái.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# Rwanda

| Rwanda Gê̤ṳng-huò-guókRepublic of Rwanda
Repubulika y'u Rwanda
République du Rwanda
Jamhuri ya Rwanda |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**Ubumwe, Umurimo, Gukunda Igihugu "tuàng-giék, lò̤-dông, ái-guók" |
| **Guók-gŏ̤:** Rwanda nziza "Mī-lâ̤ gì Rwanda"  |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Kigali |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Rwanda-ngṳ̄, Huák-ngṳ̄, Ĭng-ngṳ̄, Swahili-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, ék-dōng iŭ-sié, cūng-tūng-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Paul Kagame |
| • cūng-lī  |
Justin Nsengiyumva |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Ngiê-huôi |
| • Siông-ngiê-iêng |
Chăng-ngiê-iêng |
| • Hâ-ngiê-iêng |
Cé̤ṳng-ngiê-iêng |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
26,338 km2 (10,169 sq mi) (dâ̤ 144 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
5.3 |
| Ìng-kēu |
| • 2019 nièng gū-gié |
12,374,397 (dâ̤ 76 miàng) |
| • 2012 nièng puō-că |
10,515,973 |
| • Mĭk-dô̤ |
470/km2 (1,217.3/sq mi) (dâ̤ 22 miàng) |
| GDP (PPP) |
2020 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$33.455 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$2,641 |
| GDP (mìng-ngiê) |
2020 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$11.061 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$873 |
| Gini (2016 nièng) |
43.7 dṳ̆ng |
| HDI (2019 nièng) |  0.543 dă̤ · dâ̤ 160 miàng |
| Huó-bê |
Rwanda franc (RWF) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+2 (CAT) |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
iêu |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+250 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
RW |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.rw |

**Rwanda** sê Hĭ-ciŭ dĕ̤ng-buô gì siŏh ciáh guók-gă.
# Săng-ôi-ék-tā̤

Săng-ôi-ék-tā̤ gì hù-hô̤ (Lá-dĭng-ngṳ̄).
**Săng-ôi-ék-tā̤** (三位一體) sê Gĭ-dók-gáu gì gĭ-buōng gáu-ngiê, sŏng-chĭng Siông-dá̤ ô săng ciéh ôi-gáh: **Séng-hô**, **Séng-cṳ̄** (dô̤-sìng-nṳ̆k-sĭng có̤ Ià-sŭ Gĭ-dók), gâe̤ng **Séng-sìng**. Gāng-dăng gōng, cêu sê nâ ô mì-ék siŏh ciéh Siông-dá̤; Séng-hô uòng-cuòng sê Siông-dá̤, Séng-cṳ̄ uòng-cuòng sê Siông-dá̤, Séng-sìng uòng-cuòng sê Siông-dá̤; Séng-hô ng-sê Séng-cṳ̄, Séng-cṳ̄ ng-sê Séng-sìng, Séng-sìng ng-sê Séng-hô.
# Dòng Dṳ̆ng-cŭng

Dòng Dṳ̆ng-cŭng
**Dòng Dṳ̆ng-cŭng** (唐中宗, 656 n. - 710 n.), miàng **Lī Hiēng** (李顯), sê Dòng-dièu gì siŏh ciáh huòng-dá̤. Ĭ sê Dòng Gŏ̤-cŭng gâe̤ng Ū Cáik-tiĕng gì giāng.
# 727 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 7 sié-gī | **8 sié-gī** | 9 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 690 nièng-dâi | 700 nièng-dâi | 710 nièng-dâi | **720 nièng-dâi** | 730 nièng-dâi | 740 nièng-dâi | 750 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 722 nièng | 723 nièng | 724 nièng | 725 nièng | 726 nièng | **727 nièng** | 728 nièng | 729 nièng | 730 nièng | 731 nièng | 732 nièng |

**727 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Bīng-ìng nièng — *gáu* — Dĭng-māu nièng |
| Gregorius lĭk | 727 nièng DCCXXVII |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 4 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 1271 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 3424 nièng |
| Huòi-lĭk | 108~109 |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 1387 nièng |
| Tàng-gī | 3060 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 4487~4488

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 782 – 783 |
| - *Shaka Samvat* | 649 – 650 |
| Iran lĭk | 105 – 106 |
| Runic lĭk | 977 |
| Assyria lĭk | 5477 nièng |
| Ethiopia lĭk | 721~722 |

**727 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-săng.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# Băh Gṳ̆-ĭk

| Băh Gṳ̆-ĭk |
| --- |
|  |
| Mū-ngṳ̄-miàng |
白居易 |
| Chók-sié |
772 nièng 2 nguŏk 28 hô̤
新鄭市  |
| Guó-sié |
846 nièng 9 nguŏk 23 hô̤  (74 huói)
Lŏk-iòng  |
| guók-cĭk |
Dòng-dièu  |
| â̤ gōng |
Háng-ngṳ̄  |
| Hŏk-ôi |
céng-sê̤ṳ  |
| Cék-ngiĕk |
詩人, cáuk-gă, 比丘, cṳ̆-huák-gă, céng-dê-gă  |
| Cáuk-pīng |
長恨歌  |
| Giāng |
白金鑾, 白景受  |
| Nòng-bâ |
白季庚  |
| [diŏh Wikidata gāi] |

**Băh Gṳ̆-ĭk** (白居易, 772 nièng 2 nguŏk 28 hô̤ – 846 nièng 9 nguŏk 8 hô̤), cê **Lŏk-tiĕng** (樂天), hô̤ **Hiŏng-săng-gṳ̆-sê̤ṳ** (香山居士), sê Dṳ̆ng-guók Dòng-dièu sèng-âu gì siŏh ciáh chók-miàng gì ùng-hŏk-gă gâe̤ng sĭ-ìng.

## Ùng-hŏk cáuk-pīng

### Gū-ùng

* *Ṳ̄-nguòng-giū-cṳ̆* 與元九書

### Sĭ

* *Diòng-hâung-gŏ̤* 長恨歌
* *Bì-bà-hèng* 琵琶行

## Chăng-kō̤ cṳ̆-lâiu

* 陳寅恪：《元白詩箋證稿》（上海：上海古籍出版社，1978）。
* 靜永健：《白居易寫諷諭詩的前前後後》（北京：中華書局，2007）。

## Ngiê-dāu lièng-ciék

* 丸山茂：〈偉大的凡人——白樂天的曆日 互聯網檔案館其存檔，存檔日期2021-01-02.〉。
* 蕭馳：〈洪州禪與白居易閑適詩的山意水思 互聯網檔案館其存檔，存檔日期2012-10-30.〉。
* 松浦友久：〈論白居易詩中“適”的意義 互聯網檔案館其存檔，存檔日期2021-01-02.〉。
* 中國哲學書電子化計劃‧全唐詩 互聯網檔案館其存檔，存檔日期2022-11-26.，白居易的作品自卷424 互聯網檔案館其存檔，存檔日期2022-09-23.起。
# 750 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 7 sié-gī | **8 sié-gī** | 9 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 720 nièng-dâi | 730 nièng-dâi | 740 nièng-dâi | **750 nièng-dâi** | 760 nièng-dâi | 770 nièng-dâi | 780 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 745 nièng | 746 nièng | 747 nièng | 748 nièng | 749 nièng | **750 nièng** | 751 nièng | 752 nièng | 753 nièng | 754 nièng | 755 nièng |

**750 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Gī-tiū nièng — *gáu* — Gĕng-ìng nièng |
| Gregorius lĭk | 750 nièng DCCL |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 4 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 1294 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 3447 nièng |
| Huòi-lĭk | 132~133 |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 1410 nièng |
| Tàng-gī | 3083 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 4510~4511

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 805 – 806 |
| - *Shaka Samvat* | 672 – 673 |
| Iran lĭk | 128 – 129 |
| Runic lĭk | 1000 |
| Assyria lĭk | 5500 nièng |
| Ethiopia lĭk | 744~745 |

**750 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-sé.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# Ciŭ-dièu

**Ciŭ-dièu** (周朝) sê Dṳ̆ng-guók lĭk-sṳ̄ gà̤-dēng gì siŏh ciáh uòng-dièu, găk Ciŭ Ū-uòng miĕk Siŏng-dièu ī-hâiu gióng-lĭk.

Sèng 771 nièng, Kēng-ṳ̀ng páh giâ Ciŭ-dièu gì siū-dŭ, Ciŭ Bìng-uòng ciŏng siū-dŭ buăng gáu Lŏk-iòng kó̤. Lĭk-sṳ̄-hŏk-gă ciŏng ciā cĭ sèng gì Ciŭ-dièu hô̤ lā̤ Să̤-ciŭ, cĭ hâiu gì hô̤ lā̤ Dĕ̤ng-ciŭ.

Ciŭ-dièu gáu Dĕ̤ng-ciŭ gì sì-âu, guók-uòng ī-gĭng mò̤ sié-nó̤h giòng-lĭk lāu, gáuk dê cṳ̆-hâu cê̤ṳ lĭk, cuòi diŏh lĭk-sṳ̄ gà̤-dēng hô̤ lā̤ Chŭng-chiŭ Sì-dâi. Gáu-muōi-lāu cṳ̆-hâu nâ diông 7 ciáh guók-gă, ciòng-buô chĭng-uòng, cuòi cêu sê Ciéng-guók Sì-dâi. Sèng 256 nièng, Ciŭ-dièu ké̤ṳk Cìng-guók miĕk lâi.

| Dṳ̆ng-guók lĭk-sṳ̄ |
| --- |
| Sṳ̄-sèng | Hâ | Siŏng | Ciŭ (Să̤-ciŭ, Dĕ̤ng-ciŭ, Chŭng-chiŭ, Ciéng-guók) | Cìng | Háng (Să̤-háng, Sĭng, Dĕ̤ng-háng) | Săng-guók (Cò̤-ngôi, Sṳ̆k-háng, Dĕ̤ng-ngù) | Céng (Să̤-céng, Dĕ̤ng-céng) | Ngū-hù Sĕk-lĕ̤k-guók (Sìng-háng, Sèng-diêu, Hâiu-diêu, Sèng-liòng, Sèng-iĕng, Sèng-cìng, Hâiu-iĕng, Hâiu-cìng, Să̤-cìng, Hâiu-liòng, Nàng-liòng, Să̤-liòng, Báe̤k-liòng, Nàng-iĕng, Báe̤k-iĕng, Hâ) | Nàng-báe̤k-dièu (Nàng-dièu: Làu-sóng, Nàng-cà̤, Nàng-liòng, Nàng-dìng; Báe̤k-dièu: Báe̤k-ngôi, Să̤-ngôi, Dĕ̤ng-ngôi, Báe̤k-ciŭ, Báe̤k-cà̤) | Sùi | Dòng | Ngū-dâi Sĕk-guók (Ngū-dâi: Hâiu-liòng, Hâiu-dòng, Hâiu-céng, Hâiu-háng, Hâiu-ciŭ; Sĕk-guók: Ngù-uŏk, Mìng, Gĭng-nàng, Mā-chū, Iòng-ngù, Nàng-dòng, Nàng-háng, Báe̤k-háng, Sèng-sṳ̆k, Hâiu-sṳ̆k) | Sóng (Báe̤k-sóng, Nàng-sóng) | Lièu | Gĭng | Să̤-hâ | Nguòng | Mìng (Nàng-mìng) | Chĭng | Dṳ̆ng-huà Mìng-guók | Dṳ̆ng-huà Ìng-mìng Gê̤ṳng-huò-guók |
# 23 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | Sèng 1 sié-gī | **1 sié-gī** | 2 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | Sèng 0 nièng-dâi | 0 nièng-dâi | 10 nièng-dâi | **20 nièng-dâi** | 30 nièng-dâi | 40 nièng-dâi | 50 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 18 nièng | 19 nièng | 20 nièng | 21 nièng | 22 nièng | **23 nièng** | 24 nièng | 25 nièng | 26 nièng | 27 nièng | 28 nièng |

**23 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Ìng-ngū nièng — *gáu* — Gŭi-ê nièng |
| Gregorius lĭk | 23 nièng XXIII |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā -2 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 567 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 2720 nièng |
| Huòi-lĭk | 618 BH~617 BH |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 683 nièng |
| Tàng-gī | 2356 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 3783~3784

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 78 – 79 |
| - *Shaka Samvat* | -55 – -54 |
| Iran lĭk | -599 – -598 |
| Runic lĭk | 273 |
| Assyria lĭk | 4773 nièng |
| Ethiopia lĭk | 17~18 |

**23 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-ngô.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# 580 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 5 sié-gī | **6 sié-gī** | 7 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 550 nièng-dâi | 560 nièng-dâi | 570 nièng-dâi | **580 nièng-dâi** | 590 nièng-dâi | 600 nièng-dâi | 610 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 575 nièng | 576 nièng | 577 nièng | 578 nièng | 579 nièng | **580 nièng** | 581 nièng | 582 nièng | 583 nièng | 584 nièng | 585 nièng |

**580 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Gī-hâi nièng — *gáu* — Gĕng-cṳ̄ nièng |
| Gregorius lĭk | 580 nièng DLXXX |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 2 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 1124 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 3277 nièng |
| Huòi-lĭk | 43 BH~42 BH |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 1240 nièng |
| Tàng-gī | 2913 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 4340~4341

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 635 – 636 |
| - *Shaka Samvat* | 502 – 503 |
| Iran lĭk | -42 – -41 |
| Runic lĭk | 830 |
| Assyria lĭk | 5330 nièng |
| Ethiopia lĭk | 574~575 |

**580 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh nông-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-ék.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# 168 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 1 sié-gī | **2 sié-gī** | 3 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 130 nièng-dâi | 140 nièng-dâi | 150 nièng-dâi | **160 nièng-dâi** | 170 nièng-dâi | 180 nièng-dâi | 190 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 163 nièng | 164 nièng | 165 nièng | 166 nièng | 167 nièng | **168 nièng** | 169 nièng | 170 nièng | 171 nièng | 172 nièng | 173 nièng |

**168 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Dĭng-ê nièng — *gáu* — Muô-sĭng nièng |
| Gregorius lĭk | 168 nièng CLXVIII |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā -1 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 712 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 2865 nièng |
| Huòi-lĭk | 468 BH~467 BH |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 828 nièng |
| Tàng-gī | 2501 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 3928~3929

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 223 – 224 |
| - *Shaka Samvat* | 90 – 91 |
| Iran lĭk | -454 – -453 |
| Runic lĭk | 418 |
| Assyria lĭk | 4918 nièng |
| Ethiopia lĭk | 162~163 |

**168 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh nông-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-sé.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# 386 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 3 sié-gī | **4 sié-gī** | 5 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 350 nièng-dâi | 360 nièng-dâi | 370 nièng-dâi | **380 nièng-dâi** | 390 nièng-dâi | 400 nièng-dâi | 410 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 381 nièng | 382 nièng | 383 nièng | 384 nièng | 385 nièng | **386 nièng** | 387 nièng | 388 nièng | 389 nièng | 390 nièng | 391 nièng |

**386 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Ĭk-iū nièng — *gáu* — Bīng-sáe̤k nièng |
| Gregorius lĭk | 386 nièng CCCLXXXVI |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 1 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 930 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 3083 nièng |
| Huòi-lĭk | 243 BH~242 BH |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 1046 nièng |
| Tàng-gī | 2719 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 4146~4147

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 441 – 442 |
| - *Shaka Samvat* | 308 – 309 |
| Iran lĭk | -236 – -235 |
| Runic lĭk | 636 |
| Assyria lĭk | 5136 nièng |
| Ethiopia lĭk | 380~381 |

**386 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-sé.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# Ciĕu-huò Tiĕng-huòng

Ciĕu-huò Tiĕng-huòng, 1928
**Ciĕu-huò Tiĕng-huòng** (Nĭk-buōng-ngṳ̄: 昭和天皇 (しょうわてんのう), 1901 n. 4 ng. 29 h. - 1989 n. 1 ng. 7 h.), miàng **Hirohito** (裕仁 (ひろひと)), sê Nĭk-buōng gì dâ̤ 124 dâi tiĕng-huòng, 1926 nièng gáu 1989 nièng câi-ôi. Ĭ sê Dâi-céng Tiĕng-huòng gì giāng.

Ĭ găk 1937 nièng huák-dông chĭng-liŏh Dṳ̆ng-guók gì ciéng-cĕng. 1944 nièng huák-dông Tái-bìng-iòng Ciéng-cĕng, dâ̤ nê nièng ké̤ṳk Mī-guók páh suŏ dàu-hòng. 1989 nièng táung-kuàng ī-hâiu, ĭ gì giāng Akihito dĕng-gĭ.
# 591 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 5 sié-gī | **6 sié-gī** | 7 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 560 nièng-dâi | 570 nièng-dâi | 580 nièng-dâi | **590 nièng-dâi** | 600 nièng-dâi | 610 nièng-dâi | 620 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 586 nièng | 587 nièng | 588 nièng | 589 nièng | 590 nièng | **591 nièng** | 592 nièng | 593 nièng | 594 nièng | 595 nièng | 596 nièng |

**591 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Gĕng-sáe̤k nièng — *gáu* — Sĭng-hâi nièng |
| Gregorius lĭk | 591 nièng DXCI |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 2 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 1135 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 3288 nièng |
| Huòi-lĭk | 32 BH~31 BH |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 1251 nièng |
| Tàng-gī | 2924 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 4351~4352

  |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 646 – 647 |
| - *Shaka Samvat* | 513 – 514 |
| Iran lĭk | -31 – -30 |
| Runic lĭk | 841 |
| Assyria lĭk | 5341 nièng |
| Ethiopia lĭk | 585~586 |

**591 nièng** găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-ék.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# 490 nièng-dâi

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **1 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 4 sié-gī | **5 sié-gī** | 6 sié-gī |
| **nièng-dâi:** | 460 nièng-dâi | 470 nièng-dâi | 480 nièng-dâi | **490 nièng-dâi** | 500 nièng-dâi | 510 nièng-dâi | 520 nièng-dâi |
| **nièng:** | 490 nièng | 491 nièng | 492 nièng | 493 nièng | 494 nièng | 495 nièng | 496 nièng | 497 nièng | 498 nièng | 499 nièng |

**490 nièng-dâi** téng 490 nièng 1 nguŏk 1 hô̤ kăi-sṳ̄, gáu 499 nièng 12 nguŏk 31 hô̤ giék-sók.

## Duâi dâi
# 1640 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **2 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 16 sié-gī | **17 sié-gī** | 18 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 1610 nièng-dâi | 1620 nièng-dâi | 1630 nièng-dâi | **1640 nièng-dâi** | 1650 nièng-dâi | 1660 nièng-dâi | 1670 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 1635 nièng | 1636 nièng | 1637 nièng | 1638 nièng | 1639 nièng | **1640 nièng** | 1641 nièng | 1642 nièng | 1643 nièng | 1644 nièng | 1645 nièng |

**1640 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Gī-māu nièng — *gáu* — Gĕng-sìng nièng |
| Gregorius lĭk | 1640 nièng MDCXL |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 10 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 2184 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 4337 nièng |
| Huòi-lĭk | 1050~1051 |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 2300 nièng |
| Tàng-gī | 3973 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 5400~5401 |
| Să̤-câung-lĭk | ĭng tù tó *(sa mo yos)* — *gáu* — iòng tiék lṳ̀ng *(lcags pho 'brug)* |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 1695 – 1696 |
| - *Shaka Samvat* | 1562 – 1563 |
| Iran lĭk | 1018 – 1019 |
| Runic lĭk | 1890 |
| Assyria lĭk | 6390 nièng |
| Ethiopia lĭk | 1634~1635 |

**1640 nièng** găk Gregorius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh nông-nièng, tàu gĕ̤ng sê lā̤-bái; găk Julius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh nông-nièng, tàu gĕ̤ng sê bái-săng. Ciā nièng găk Gregorius Lĭk-huák diē-sié bī Julius Lĭk-huák cā 10 gĕ̤ng. Buô-hông guók-gă găk 1923 nièng ī-sèng gó lā̤ sāi Julius Lĭk-huák.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié