Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Hṳ̆ng-ngà-lé

| Hṳ̆ng-ngà-léMagyarország |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Guók-gŏ̤:** Himnusz "Cáng-mī-sĭ" 時長：1 分，43 秒。1:43 |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Budapest |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Hṳ̆ng-ngà-lé-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, ngiê-huôi-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Áder János |
| • cūng-lī  |
Orbán Viktor |
| • Guók-huôi ngiê-diōng  |
Kövér László |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Guók-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
93,030 km2 (35,920 sq mi) (dâ̤ 108 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
3.7 |
| Ìng-kēu |
| • 2021 nièng gū-gié |
9,730,000 (dâ̤ 91 miàng) |
| • Mĭk-dô̤ |
105/km2 (271.9/sq mi) (dâ̤ 78 miàng) |
| GDP (PPP) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng | $359.901 sĕk-é (dâ̤ 53 miàng) |
| • Bìng-gĭng | $36,848 (dâ̤ 41 miàng) |
| GDP (mìng-ngiê) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng | $180.959 sĕk-é (dâ̤ 53 miàng) |
| • Bìng-gĭng | $18,527 (dâ̤ 45 miàng) |
| Gini (2020 nièng) |  28.3 dă̤ |
| HDI (2019 nièng) |  0.854 cĭng gŏ̤ · dâ̤ 40 miàng |
| Huó-bê |
Hṳ̆ng-ngà-lé forint (HUF) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+1 (CET) |
| • Hâ-lêng-sì (DST) | UTC+2 (CEST) |
| Sì-găng gáik-sék |
yyyy.mm.dd. |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
iêu |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+36 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
HU |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.hu |

**Hṳ̆ng-ngà-lé** (匈牙利) sê Dṳ̆ng Ĕu gì siŏh ciáh guók-gă.
# Lṳ̄-bī-ā

| Lṳ̄-bī-ā Guókدولة ليبيا‎ |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Guók-gŏ̤:** ليبيا ليبيا ليبيا‎ "Lṳ̄-bī-ā, Lṳ̄-bī-ā, Lṳ̄-bī-ā" 時長：1 分，8 秒。1:08 |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Tripoli |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Ā-lá-báik-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, lìng-sì céng-hū, mìng-cŭk tuàng-giék céng-hū |
|  |
| • Cūng-tūng Ūi-uòng-huôi ciō-sĭk  |
Mohamed al-Menfi |
| • Cūng-tūng Ūi-uòng-huôi hó-ciō-sĭk  |
Musa Al-Koni |
| • cūng-lī  |
Abdul Hamid Dbeibeh |
| • Guók-mìng Dâi-biēu Dâi-huôi ciō-sĭk  |
Aguila Saleh Issa |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Guók-mìng Dâi-biēu Dâi-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
1,759,541 km2 (679,363 sq mi) (dâ̤ 16 miàng) |
| Ìng-kēu |
| • 2021 nièng gū-gié |
6,992,701 (dâ̤ 104 miàng) |
| • 2006 nièng puō-că |
5,670,688 |
| • Mĭk-dô̤ |
3.74/km2 (9.7/sq mi) (dâ̤ 218 miàng) |
| GDP (PPP) |
2020 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$31.531 sĕk-é (dâ̤ 94 miàng) |
| • Bìng-gĭng |
$4,746 (dâ̤ 121 miàng) |
| GDP (mìng-ngiê) |
2020 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$21.805 sĕk-é (dâ̤ 90 miàng) |
| • Bìng-gĭng |
$3,282 (dâ̤ 146 miàng) |
| HDI (2019 nièng) |  0.724 gŏ̤ · dâ̤ 105 miàng |
| Huó-bê |
Libya dinar (LYD) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+2 (EET) |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
iêu |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+218 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
LY |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.ly ليبيا. |

**Lṳ̄-bī-ā** (呂彼亞, Ā-lá-báik-ngṳ̄: ليبيا‎‎ *Lībiyā*) sê Hĭ-ciŭ báe̤k-buô gì siŏh ciáh guók-gă, guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng sê Ā-lá-báik-ngṳ̄, dâi buô-hông nè̤ng (97%) séng Ĭ-sṳ̆-làng-gáu.
# Dṳ̆ng-hĭ Gê̤ṳng-huò-guók

| Dṳ̆ng-hĭ Gê̤ṳng-huò-guókKödörösêse tî Bêafrîka République centrafricaine |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**Unité, Dignité, Travail "tuàng-giék, cŏng-ngièng, lò̤-dông" |
| **Guók-gŏ̤:** La Renaissance E Zingo "Hók-hĭng"  |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Bangui |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Huák-ngṳ̄, Sango-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, buáng-cūng-tūng-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Faustin-Archange Touadéra |
| • cūng-lī  |
Henri-Marie Dondra |
| • Guók-mìng Ngiê-huôi ngiê-diōng  |
Simplice Sarandji |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Guók-mìng Ngiê-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
622,984 km2 (240,535 sq mi) (dâ̤ 44 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
0 |
| Ìng-kēu |
| • 2018 nièng gū-gié |
4,666,368 (dâ̤ 119 miàng) |
| • 2003 nièng puō-că |
3,895,139 |
| • Mĭk-dô̤ |
7.1/km2 (18.4/sq mi) (dâ̤ 221 miàng) |
| GDP (PPP) |
2019 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$4.262 sĕk-é (dâ̤ 162 miàng) |
| • Bìng-gĭng |
$823 (dâ̤ 184 miàng) |
| GDP (mìng-ngiê) |
2019 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$2.321 sĕk-é (dâ̤ 163 miàng) |
| • Bìng-gĭng |
$448 (dâ̤ 181 miàng) |
| Gini (2008 nièng) |
56.3 gŏ̤ · dâ̤ 28 miàng |
| HDI (2019 nièng) |  0.397 dă̤ · dâ̤ 188 miàng |
| Huó-bê |
Dṳ̆ng-hĭ CFA franc (XAF) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+1 (WAT) |
| Sì-găng gáik-sék |
dd/mm/yyyy |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
iêu |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+236 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
CF |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.cf |

**Dṳ̆ng-hĭ Gê̤ṳng-huò-guók** (中非共和國) sê Hĭ-ciŭ dṳ̆ng-buô gì siŏh ciáh guók-gă.
# Nàng-hĭ

| Nàng-hĭ Gê̤ṳng-huò-guókRepublic of South Africa
*gì-tă câi-dê ngṳ̄-ngiòng*[hiêng]
* iRiphabhuliki yaseNingizimu Afrika
iRiphabliki yomZantsi Afrika
Republiek van Suid-Afrika
Repabliki ya Afrika-Borwa
Rephaboliki ya Aforika Borwa
Rephaboliki ya Afrika Borwa
Riphabliki ra Afrika Dzonga
iRiphabhulikhi yeNingizimu Afrika
Riphabuḽiki ya Afurika Tshipembe
iRiphabliki yeSewula Afrika
 |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**ǃke e꞉ ǀxarra ǁke "Cĭng sâ̤ cṳ̄ng nè̤ng, lièng-hăk kī-lài" |
| **Guók-gŏ̤:** National anthem of South Africa "Nàng-hĭ Guók-gŏ̤" 時長：2 分，3 秒。2:03 |
|  |
| Siū-dŭ |
Cape Town (lĭk-huák) Pretoria (hèng-céng) Bloemfontein (sṳ̆-huák) |
| Có̤i duâi siàng-chê |
Johannesburg |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Ĭng-ngṳ̄, Zulu-ngṳ̄, Swazi-ngṳ̄, Afrikaans-ngṳ̄, Báe̤k Sotho-ngṳ̄, Sotho-ngṳ̄, Tswana-ngṳ̄, Tsonga-ngṳ̄, Xhosa-ngṳ̄, Venda-ngṳ̄, Nàng Ndebele-ngṳ̄ |
| Ô dĕk-sṳ̀ dê-ôi gì ngṳ̄-ngiòng |
Khoi-ngṳ̄, Nama-ngṳ̄, San-ngṳ̄, Nàng-hĭ chiū-ngṳ̄, Dáik-ngṳ̄, Hĭ-lé-nà̤-ngṳ̄, Gujarat-ngṳ̄, Hindi-ngṳ̄, Buò-dò̤-ngà-ngṳ̄, Telugu-ngṳ̄, Tamil-ngṳ̄, Urdu-ngṳ̄, Ā-lá-báik-ngṳ̄, Hĭ-báik-lài-ngṳ̄, Huáng-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, ék-dōng iŭ-sié, ngiê-huôi-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Cyril Ramaphosa |
| • hó-cūng-tūng  |
David Mabuza |
| • Ciòng-guók sēng-ô-huôi ciō-sĭk  |
Amos Masondo |
| • Guók-mìng Ngiê-huôi ngiê-diōng  |
Nosiviwe Mapisa-Nqakula |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Ngiê-huôi |
| • Siông-ngiê-iêng |
Ciòng-guók sēng-ô-huôi |
| • Hâ-ngiê-iêng |
Guók-mìng Ngiê-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
1,221,037 km2 (471,445 sq mi) (dâ̤ 24 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
0.380 |
| Ìng-kēu |
| • 2021 nièng gū-gié |
60,142,978 (dâ̤ 23 miàng) |
| • 2011 nièng puō-că |
51,770,560 |
| • Mĭk-dô̤ |
42.4/km2 (109.8/sq mi) (dâ̤ 169 miàng) |
| GDP (PPP) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng | $862 sĕk-é (dâ̤ 32 miàng) |
| • Bìng-gĭng | $14,239 (dâ̤ 96 miàng) |
| GDP (mìng-ngiê) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng | $415 sĕk-é (dâ̤ 35 miàng) |
| • Bìng-gĭng | $6,861 (dâ̤ 89 miàng) |
| Gini (2014 nièng) |  63.0 cĭng gŏ̤ |
| HDI (2019 nièng) |  0.709 gŏ̤ · dâ̤ 114 miàng |
| Huó-bê |
Nàng-hĭ rand (ZAR) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+2 (SAST) |
| Sì-găng gáik-sék |
yyyy/mm/dd yyyy-mm-dd |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
cō̤ |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+27 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
ZA |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.za |

**Nàng-hĭ** (南非) sê Hĭ-ciŭ nàng-buô gì siŏh ciáh guók-gă.
# Gèng-hāi

*Chăng-kō̤ Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ Háng-cê gì bēng-buōng. / 參考閩東語漢字其版本。*

---

1960–2014
Gèng-hāi
**Gèng-hāi** (鹹海) sê Ā-ciŭ dṳ̆ng-buô gì siŏh ciáh nô̤i-lṳ̆k-hù.
# Éng-nà̤

*Chăng-kō̤ Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ Háng-cê gì bēng-buōng. / 參考閩東語漢字其版本。*

---

| Éng-dô-nà̤-să̤-ā Gê̤ṳng-huò-guókRepublik Indonesia |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**Bhinneka Tunggal Ika "dŏ̤-iông-séng dṳ̆ng gì tuàng-giék" |
| **Guók-gŏ̤:** Indonesia Raya "Ūi-dâi gì Éng-nà̤"  |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Jakarta |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Éng-nà̤-ngṳ̄ |
| Sìng-nêng gì guók-gă ngṳ̄-ngiòng |
Éng-nà̤-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, cūng-tūng-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Joko Widodo |
| • hó-cūng-tūng  |
Ma'ruf Amin |
| • Ìng-mìng Dâi-biēu Huôi-ngiê ngiê-diōng  |
Puan Maharani |
| • Có̤i-gŏ̤ huák-guăng  |
Muhammad Syarifuddin |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Ìng-mìng Hiĕk-siŏng Huôi-ngiê |
| • Siông-ngiê-iêng |
Dê-huŏng Dâi-biēu Lī-sê̤ṳ-huôi |
| • Hâ-ngiê-iêng |
Ìng-mìng Dâi-biēu Huôi-ngiê |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
1,904,569 km2 (735,358 sq mi) (dâ̤ 14 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
4.85 |
| Ìng-kēu |
| • 2020 nièng gū-gié |
270,203,917 (dâ̤ 4 miàng) |
| • Mĭk-dô̤ |
141/km2 (365.2/sq mi) (dâ̤ 88 miàng) |
| GDP (PPP) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng | $3.530 uâng-é (dâ̤ 7 miàng) |
| • Bìng-gĭng | $12,967 (dâ̤ 96 miàng) |
| GDP (mìng-ngiê) |
2021 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng | $1.150 uâng-é (dâ̤ 16 miàng) |
| • Bìng-gĭng | $4,224 (dâ̤ 104 miàng) |
| Gini (2019 nièng) |  38.2 dṳ̆ng |
| HDI (2019 nièng) |  0.718 gŏ̤ · dâ̤ 107 miàng |
| Huó-bê |
Éng-nà̤ rupiah (Rp) (IDR) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+7 ~ +9 |
| Sì-găng gáik-sék |
DD/MM/YYYY |
| Gă-ê̤ṳng diêng-nguòng |
220 V–50 Hz |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
cō̤ |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+62 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
ID |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.id |

**Éng-dô-nà̤-să̤-ā** (印度尼西亞, Éng-nà̤-ngṳ̄: Indonesia), gāng-chĭng **Éng-nà̤** (印尼), sê Dĕ̤ng-nàng Ā gì siŏh ciáh guók-gă.
# Solomon Gùng-dō̤

| Solomon Gùng-dō̤Solomon Islands |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**To Lead is to Serve "Liāng-dô̤ cêu sê hók-ô" |
| **Guók-gŏ̤:** God Save Our Solomon Islands "Siông-dá̤ bō̤-êu nē̤ng-gă Solomon Gùng-dō̤" |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Honiara |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Ĭng-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, ngiê-huôi-cié, gŭng-ciō lĭk-hiēng |
|  |
| • guók-uòng  |
Charles 3-sié |
| • cūng-dók  |
David Vunagi |
| • cūng-lī  |
Manasseh Sogavare |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Guók-mìng Ngiê-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
28,400 km2 (11,000 sq mi) (dâ̤ 139 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
3.2 |
| Ìng-kēu |
| • 2018 nièng gū-gié |
652,857 (dâ̤ 167 miàng) |
| • Mĭk-dô̤ |
18.1/km2 (46.9/sq mi) (dâ̤ 200 miàng) |
| GDP (PPP) |
2019 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$1.479 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$2,307 |
| GDP (mìng-ngiê) |
2019 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$1.511 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$2,357 |
| Gini (2013 nièng) |  37.1 dṳ̆ng |
| HDI (2019 nièng) |  0.567 dṳ̆ng · dâ̤ 151 miàng |
| Huó-bê |
Solomon Gùng-dō̤ dollar (SBD) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+11 |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
cō̤ |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+677 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
SB |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.sb |

**Solomon Gùng-dō̤** sê Dâi-iòng-ciŭ gì siŏh ciáh guók-gă.
# Fiji

| Fiji Gê̤ṳng-huò-guókRepublic of Fiji Matanitu Tugalala o Viti फ़िजी गणराज्य |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**Rerevaka na Kalou ka Doka na Tui "Giăng Siông-dá̤, cŏng-géng nṳ̄-uòng" |
| **Guók-gŏ̤:** God Bless Fiji "Siông-dá̤ bō̤-êu Fiji"  |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Suva |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Fiji-ngṳ̄, Ĭng-ngṳ̄, Fiji Hindi-ngṳ̄ |
| Sìng-nêng gì dê-kṳ̆ ngṳ̄-ngiòng |
Rotuma-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, ngiê-huôi-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Wiliame Katonivere |
| • cūng-lī  |
Sitiveni Rabuka |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Ngiê-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
18,274 km2 (7,056 sq mi) (dâ̤ 151 miàng) |
| Ìng-kēu |
| • 2018 nièng gū-gié |
926,276 (dâ̤ 161 miàng) |
| • 2017 nièng puō-că |
884,887 |
| • Mĭk-dô̤ |
46.4/km2 (120.2/sq mi) (dâ̤ 148 miàng) |
| GDP (PPP) |
2018 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$9.112 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$10,251 |
| GDP (mìng-ngiê) |
2018 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$5.223 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$5,876 |
| Gini (2013 nièng) |
36.4 dṳ̆ng |
| HDI (2019 nièng) |  0.743 gŏ̤ · dâ̤ 93 miàng |
| Huó-bê |
Fiji dollar (FJD) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+12 (FJT) |
| • Hâ-lêng-sì (DST) | UTC+13 (FJST) |
| Sì-găng gáik-sék |
dd/mm/yyyy |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
cō̤ |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+679 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
FJ |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.fj |

**Fiji** sê Dâi-iòng-ciŭ gì siŏh ciáh guók-gă.
# Tonga

| Tonga Uòng-guókPuleʻanga Fakatuʻi ʻo Tonga Kingdom of Tonga |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**Ko e ʻOtua mo Tonga ko hoku tofiʻa "Siông-dá̤ gâe̤ng Tonga sê nē̤ng-gă gì mì-sāng" |
| **Guók-gŏ̤:** Ko e fasi ʻo e tuʻi ʻo e ʻOtu Tonga "Tonga Gùng-dō̤ guók-uòng gì gŏ̤"  |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Nukuʻalofa |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Ĭng-ngṳ̄, Tonga-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, ngiê-huôi-cié, gŭng-ciō lĭk-hiēng |
|  |
| • guók-uòng  |
Tupou 6-sié |
| • siū-sióng  |
Siaosi Sovaleni |
| • Lĭk-huák-huôi ngiê-diōng  |
Fatafehi Fakafanua |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Lĭk-huák-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
748 km2 (289 sq mi) (dâ̤ 175 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
4.0 |
| Ìng-kēu |
| • 2021 nièng puō-că |
100,209 (dâ̤ 199 miàng) |
| • Mĭk-dô̤ |
139/km2 (360.0/sq mi) (dâ̤ 76 miàng) |
| GDP (PPP) |
2019 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$655 báh-uâng |
| • Bìng-gĭng |
$6,496 |
| GDP (mìng-ngiê) |
2019 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$493 báh-uâng |
| • Bìng-gĭng |
$4,888 |
| Gini (2015 nièng) |  37.6 dṳ̆ng |
| HDI (2019 nièng) |  0.725 gŏ̤ · dâ̤ 104 miàng |
| Huó-bê |
Tonga pa'anga (TOP) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+13 |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
cō̤ |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+676 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
TO |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.to |

**Tonga** sê Dâi-iòng-ciŭ gì siŏh ciáh guók-gă.
# Seattle

|  |
| --- |
| **Seattle** |
| —  **Siàng-chê**  — |
| **City of Seattle** |
| Seattle |
| Guók-gă
  |  Mī-guók
 |
| Ciŭ
  | Washington
 |
| Gông
  | King
 |
| **Miêng-cék** |
|  - Dŭ-liāng
  | 367.96 km2 |
| **Ìng-kēu** (2010) |
|  - Dŭ-liāng | 608,660 nè̤ng |
|  - Mĭk-dô |
1,654.1/km2 |

**Seattle** sê Mī-guók Washington gì siŏh ciáh siàng-chê.
# Vancouver

|  |
| --- |
| **Vancouver** |
| —  **siàng-chê**  — |
|  |
|

|  |
| --- |
|  **Hŭi-ciŏng** |

 |
| Vancouver |
| Guók-gă
  |  Gă-nā-dâi
 |
| Sēng
  | British Columbia
 |
| **Miêng-cék** |
|  - Dŭ-liāng
  | 114.97 km2 |
| **Ìng-kēu** (2016) |
|  - Dŭ-liāng | 631,486 nè̤ng |
|  - Mĭk-dô |
5,492.6/km2 |
| Uōng-câng | vancouver.ca |

**Vancouver** sê Gă-nā-dâi gì siŏh ciáh siàng-chê.
# Gô-gĭng-săng

|  |
| --- |
| **Gô-gĭng-săng** |
| —  **Siàng-chê**  — |
| **City and County of San Francisco** |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  **Gì** |  **Hŭi-ciŏng** |

 |
| Gô-gĭng-săng |
| Guók-gă
  |  Mī-guók
 |
| Ciŭ
  | California
 |
| **Miêng-cék** |
|  - Dŭ-liāng
  | 600.59 km2 |
| **Ìng-kēu** (2018) |
|  - Dŭ-liāng | 883,305 nè̤ng |
|  - Mĭk-dô |
1,470.7/km2 |

**Gô-gĭng-săng** (舊金山, Ĭng-ngṳ̄: San Francisco) sê siŏh ciáh Mī-guók gì siàng-chê.
# Hāi-iòng-hŏk

Hāi-iòng
**Hāi-iòng-hŏk** (海洋學) sê Dê-giù Kuŏ-hŏk gâe̤ng Dê-cék-hŏk â-dā̤ gì siŏh cṳ̄ng ciŏng-muòng ngiĕng-géu Hāi-iòng gì hŏk-kuŏ.

## Hông-ciĕ

* Ŭk-lī Hāi-iòng-hŏk (物理海洋學)
* Hāi-iòng Huá-hŏk (海洋化學)
* Hāi-iòng Dê-cék-hŏk (海洋地質學)
* Hāi-iòng Sĕng-ŭk-hŏk (海洋生物學)

## Gái Káng

* Ké-chiông-hŏk
* Cūi-ùng-hŏk
* Dê-giù Ŭk-lī-hŏk

## Chăng-kō̤ cṳ̆-lâiu
# Wikipedia

Wikipedia gì dù-biĕu.
**Wikipedia**, iâ hô̤ lō̤ **Wiki Báik-kuŏ** (Wiki百科) sê 1 buô uōng-lŏk báik-kuŏ-ciòng-cṳ̆, găk 2001 nièng 1 nguŏk 15 hô̤ sìng-lĭk. Ĭ gì mŭk-dék sê gióng-lĭk 1 buô uòng-cuòng cê̤ṳ-iù, miēng-hié, dŏ̤-ngṳ̄ gì báik-kuŏ-ciòng-cṳ̆. Wikipedia ôi cêng sâ̤ nè̤ng tì-gṳ̆ng dĭ-sék gâe̤ng chăng-kō̤ cṳ̆-lâu. Ĭ gâe̤ng ék-buăng gì báik-kuŏ-ciòng-cṳ̆ có̤i duâi gì chă-biék cêu sê cuòng sié-gái giĕng-dṳ̆k nè̤ng dŭ â̤-sāi lì Wikipedia piĕng-siā, siŭ-gāi, tō̤-lâung ùng-ciŏng, gó-chṳ̄ ĭ gì cṳ̆-nguòng sê dék hŭng-hô gì.

Wikipedia ciō hŭk-ô-ké diŏh Mī-guók, bê-ê̤ṳng gì hŭk-ô-ké diŏh Hò̤-làng gâe̤ng Hàng-guók.

## Bàng-uâ Wikipedia

**Bàng-uâ Wikipedia** sê sāi Hók-ciŭ-uâ Bàng-uâ-cê gâe̤ng Hók-ciŭ-uâ Háng-cê siā gì Wikipedia bēng-buōng. Ĭ diŏh 2006 nièng 9 nguŏk 30 hô̤ sìng-lĭk, gáu gĭng-dáng dêu tūng-biáng ô 16,724 piĕng dèu-mĕ̤k.

## Chăng-kō̤

* Wikimedia
* Wiki
* GNU Cê̤ṳ-iù Ùng-giông Hṳ̄-kō̤-cṳ̆

## Nguôi-buô lièng-giék

* Wikipedia cuō câng
# 1978 nièng

|  |  |
| --- | --- |
| **Chiĕng-gī:** | **2 chiĕng-gī** |
| **Sié-gī:** | 19 sié-gī | **20 sié-gī** | 21 sié-gī |
| **Nièng-dâi:** | 1940 nièng-dâi | 1950 nièng-dâi | 1960 nièng-dâi | **1970 nièng-dâi** | 1980 nièng-dâi | 1990 nièng-dâi | 2000 nièng-dâi |
| **Nièng:** | 1973 nièng | 1974 nièng | 1975 nièng | 1976 nièng | 1977 nièng | **1978 nièng** | 1979 nièng | 1980 nièng | 1981 nièng | 1982 nièng | 1983 nièng |

**1978 nièng găk gì-tă lĭk-huák**| Găng-ciĕ | Dĭng-sê̤ṳ nièng — *gáu* — Muô-ngū nièng |
| Gregorius lĭk | 1978 nièng MCMLXXVIII |
| Julius lĭk | bī Gregorius lĭk cā 13 gĕ̤ng |
| Hŭk-lĭk | 2522 nièng |
| Dô̤-gáu-lĭk | 4675 nièng |
| Huòi-lĭk | 1398~1399 |
| Nĭk-buōng nièng-hô̤ | Ciĕu-huò (昭和) 53 nièng |
| Nĭk-buōng Huòng-gī | 2638 nièng |
| Tàng-gī | 4311 nièng |
| Mìng-guók | 67 nièng |
| Ciō-tā̤-lĭk | 67 nièng |
| Hĭ-báik-lài-lĭk | 5738~5739 |
| Să̤-câung-lĭk | ĭng huō siè *(me mo sbrul)* — *gáu* — iòng tù mā *(sa pho rta)* |
| Hindu lĭk |  |
| - *Vikram Samvat* | 2033 – 2034 |
| - *Shaka Samvat* | 1900 – 1901 |
| Iran lĭk | 1356 – 1357 |
| Runic lĭk | 2228 |
| Assyria lĭk | 6728 nièng |
| Ethiopia lĭk | 1972~1973 |

**1978 nièng** găk Gregorius Lĭk-huák diē-sié sê siŏh ciáh bìng-nièng, tàu gĕ̤ng sê lā̤-bái.

## Duâi dâi

## Chók-sié

## Guó-sié
# Bill Clinton

| Bill Clinton |
| --- |
| Bill Clinton, 1993 |
|  |
| dâ̤ 42 êng Mī-guók cūng-tūng |
| **Êng-gĭ** 1993 nièng 1 nguŏk 20 hô̤ – 2001 nièng 1 nguŏk 20 hô̤ |
| Hó cūng-tūng |
Al Gore |
| Sèng-êng |
George H. W. Bush |
| Gié-êng |
George W. Bush |
| Gó̤-ìng séng-sék |
| Chók-sié |
1946 nièng 8 nguŏk 19 hô̤ （1946-08-19）(79 huói)  Mī-guók Arkansas Hope |
| Céng-dōng |
Mìng-ciō-dōng |
| Chiĕng-miàng |  |

**William Jefferson Clinton** (1946 nièng 8 nguŏk 19 hô̤ –  ) sê Mī-guók dâ̤ 42 êng cūng-tūng, 1993 nièng gáu 2001 nièng câi-êng.