Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Bì-bà-dâu-giék

| ?Bì-bà-dâu-giék |
| --- |
|  |
| Bì-bà-dâu-giék |
| huá-siŏh huōng-ôi |
| Eocene chĕ̤-gĭ – hiêng-câi |
| **sĕng-ŭk hŭng-lôi** |
|

|  |  |
| --- | --- |
| gái: | Animalia  |
| muòng: | Chordata  |
| gŏng: | Mammalia  |
| hâ-gŏng: | Eutheria  |
| cūng-mŭk: | Laurasiatheria  |
| mŭk: | **Chiroptera** Blumenbach, 1779 |

 |

**Bì-bà-dâu-giék** (琵琶兜壁), iâ hô̤ lā̤ **iâ-iéng** (夜鷰, 野鷰), **siĕng-chṳ̄** (仙鼠) hĕ̤k-ciā **biēng-hók** (蝙蝠), sê siŏh cṳ̄ng â̤ buŏi gì buô-ṳ̄-dông-ŭk.
# Tó

| ?Tó |
| --- |
|  |
| **sĕng-ŭk hŭng-lôi** |
|

|  |  |
| --- | --- |
| gái: | Animalia  |
| muòng: | Chordata  |
| ā-muòng: | Vertebrata  |
| gŏng: | Mammalia  |
| mŭk: | Lagomorpha  |
| kuŏ: | Leporidae in part  |

 |
| Genera |
| *Pentalagus*
*Bunolagus*
*Nesolagus*
*Romerolagus*
*Brachylagus*
*Sylvilagus*
*Oryctolagus*
*Poelagus* |

**Tó** (兔) sê siŏh cṳ̄ng buô-ṳ̄ dông-ŭk.

Tó iâ sê sĕk-nê săng-ngáu(十二生肖) cĭ ék, dó̤i-éng gì dê-ciĕ(地支) sê māu(卯), sèng-dāu sê hū, â-dāu sê lṳ̀ng. Bók-guó, Uŏk-nàng mò̤ tó ciā dông-ŭk, gó-chṳ̄ Uŏk-nàng nè̤ng ciŏng tó uâng siàng mà có̤ săng-ngáu.

| Săng-sáiu |
| --- |
| Chṳ̄ | Ngù | Hū | Tó | Lṳ̀ng | Siè | Mā | Iòng | Gàu | Giĕ | Kēng | Dṳ̆ |
# Nàng Mī-ciŭ

Nàng Mī-ciŭ diŏh sié-gái siông.
**Nàng Mī-ciŭ** (南美洲) sê sié-gái dâ̤ 4 duâi gì dâi-lṳ̆k, miêng-cék 17,840,000 km², sê dê-giù biēu miêng-cék gì 3.5%. 2005 nièng tūng-gié, gê̤ṳng-cūng ô 3.71 é nè̤ng sĕng-uăk diŏh Nàng Mī-ciŭ, dâi-kái sê sié-gái ciòng-buô ìng-kēu 5 duâi gì.
Nàng Mī-ciŭ báe̤k buô sê Báe̤k Mī-ciŭ, dĕ̤ng-báe̤k buô sê Nàng Dâi-să̤ Iòng, să̤ buô sê Tái-bìng-iòng, nàng buô sê Nàng-gĭk-ciŭ.

## Mìng-chĭng gì lài-lĭk

„Nàng Mī-ciŭ“ găk Să̤-huŏng ngṳ̄-ngiòng diē-sié sê **South America**.

## Guók-gă

* Argentina
* Bolivia
* Bă-să̤
* Chile
* Colombia
* Ecuador
* Guyana
* Paraguay
* Peru
* Suriname
* Uruguay
* Venezuela

## Dê-kṳ̆

* Huák-guók liāng Guiana -- Huák-guók gì hāi-ngôi sēng
* Falkland Gùng-dō̤ -- sṳ̆k Ĭng-guók guāng; Argentina buóh dĭk
* Nàng Georgia gâe̤ng Nàng Sandwich Gùng-dō̤ -- sṳ̆k Ĭng-guók guāng; Argentina buóh dĭk
# Madagascar

| Madagascar Gê̤ṳng-huò-guókRepoblikan'i Madagasikara République de Madagascar |
| --- |
|
guók-gì

guók-hŭi

 |
| **Gáik-ngiòng:**Fitiavana, Tanindrazana, Fandrosoana Amour, Patrie, Progrès "Ái, cū-guók, céng-buô" |
| **Guók-gŏ̤:** Ry Tanindrazanay malala ô! "Ò̤, nē̤ng-gă gì chĭng-ái gì cū-cŭng gì tū-dê!"  |
|  |
| Siū-dŭ gâe̤ng có̤i duâi siàng-chê |
Antananarivo |
| Guăng-huŏng ngṳ̄-ngiòng |
Malagasy-ngṳ̄, Huák-ngṳ̄ |
| Céng-hū |
dăng-ék-cié, buáng-cūng-tūng-cié, gê̤ṳng-huò-guók |
|  |
| • cūng-tūng  |
Michael Randrianirina |
| • cūng-lī  |
Herintsalama Rajaonarivelo |
| • Chăng-ngiê-iêng ngiê-diōng  |
vacant |
| • Guók-mìng Ngiê-huôi ngiê-diōng  |
Siteny Randrianasoloniaiko |
| Lĭk-huák gĭ-gáiu |
Ngiê-huôi |
| • Siông-ngiê-iêng |
Chăng-ngiê-iêng |
| • Hâ-ngiê-iêng |
Guók-mìng Ngiê-huôi |
| Miêng-cék |
| • Dŭ-liāng |
592,796 km2 (228,880 sq mi) (dâ̤ 46 miàng) |
| • cūi-mĭk (%) |
0.9 |
| Ìng-kēu |
| • 2024 nièng gū-gié |
31,964,956 (dâ̤ 49 miàng) |
| • Mĭk-dô̤ |
53.9/km2 (139.6/sq mi) |
| GDP (PPP) |
2023 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$56.754 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$1,906 |
| GDP (mìng-ngiê) |
2023 nièng gū-gié |
| • Dŭ-liāng |
$15.763 sĕk-é |
| • Bìng-gĭng |
$529 |
| Gini (2012 nièng) |  42.6 dṳ̆ng |
| HDI (2023 nièng) |  0.487 dă̤ · dâ̤ 183 miàng |
| Huó-bê |
Madagascar ariary (MGA) |
| Sì-kṳ̆ | UTC+3 (EAT) |
| Kŭi-chiă huŏng-hióng |
iêu |
| Diêng-uâ kṳ̆-hô̤ |
+261 |
| ISO 3166 dâi-hô̤ |
MG |
| Uōng-mĭk sáuk-siā |
.mg |

**Madagascar** sê Hĭ-ciŭ nàng-buô gì siŏh ciáh guók-gă.