Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 6 һарын 28

**Зургадугаар һарын 28** — Григориин литын жэлэй 179-дэхи үдэр (үндэр жэлдэ 180-дахи үдэр). Жэлэй эсэс болотор 186 үдэрнүүд үлэжэ байна.

## Энэ үдэрэй тэмдэглэлтэ баяр

## Энэ үдэр тохёоһон үйлэ ябадалай жагсаалта

## Энэ үдэр түрэһэниинь

## Энэ үдэр наһа бараһаниинь

---

| **Жэлэй үдэрнүүд** |
| --- |
| 1 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 2 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 |
| 3 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 4 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 5 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 6 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 7 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 8 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 9 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 10 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 11 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 12 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
# Һайн дуранай ажал

Сэнди хара һалхинай һүүлдэ һайн дуратан арилгажа туһална
**Һайн дуранай ажал** хадаа өөрынгөө дураар ажал, хүдэлмэри хэхэ ябадал мүн. Википеэди нэбтэрхэй толи һайн дуратанай бэшэһэн байна.

Жээшэнь, коронавирус тахалай үедэ Буряад Уласта һайн дуратан изоляцида һуудаг хүнүүдтэ эдеэ хоол, эм дом асараа.

## Зүүлтэ
# Британиин Колумби

|  |
| --- |
|  |
| **Британиин Колумби** British Columbia |
| Канадын можо |
|

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |
|  | Далбаа | Можын тамга |  |

 |
| **УряаSplendor Sine Occasu* *"Хизгааргүй һүрхэй байдал"* |
|  Канададахи Британиин Колумбиин байра |
| **Ниислэл** | Виктори |
| **Албан ёһоной хэлэн** | англи |
| **Нютаг дэбисхэр** |
|   Ниитэ | 944 735 км² |
|   Уһанай хуби | 19 549 км² (2,1%) |
| **Хүн зон** | 4 622 573 (2012) |
| **ДНБ** | 203 147 сая C$ (4-дэхи) |
| **Захиргаан** |
|  - Лейтенант амбан захирагша | Венди Лисогар-Коккиа |
|  - Юрэнхы сайд | Дэвид Эби |
| **ДНБ** (нэрлэһэн)
  |
| Ниитэ
  | 309 327 000 000 канадский доллар (2020 оной) |

**Британиин Колумби** (англи: British Columbia гү, али **BC**; француз: la Colombie-Britannique гү, али *C.-B.*) — Канадын эгээн баруун захын можо болоод байгаалиин үзэсхэлэнгээрээ алдартай юм. Энэ байгаалиин үзэсхэлэниинь тус можын *Splendor sine occasu* («Хизгааргүй һүрхэй байдал») гэһэн лата уряада тусаһан байдаг. Тус можо Канадын Холбоондо нэгэдэһэн зургаадахи можо боложо байһан.

Британиин Колумбиин ниислэл Виктори хото болоод Канадын 15-дахи томо метрополитан бүһэ юм. Эгээн томо хото Ванкувер, Канадын гурбадахи томо хото мүн. Баруун Хойто Номгон Далайн бүһэ нютагай хоёрдохи томо метрополитан бүһэ юм.

## Нэрын гарал

1858 ондо эхэ газар Британиин колони болохо үедэ Хатан хаан Виктори тус можын нэрые үгөө һэн. Можын нэрэдэ Британиин Колумбиин зүүн урда хэһэгһээ эхэ абажа урдадаг Коламби голой уһа хураагдадаг нютаг дэбисхэрэй Британи нэрэ болохо Коламби тойрогой нэрые оруулһан. Энэ нэрэнь Орегоной хэрээһээ үмэнэ Гудзон Булангай компаниин Коламби тойрогой нэрэ байһан ажа. Хатан хаан Виктори Коламби тойрогой Британиин хэһэгые Америкын Нэгэдэһэн Уласай мүн эжэл нэрэтэ хэһэгһээ («Америкын Колумби» гү, али «Урда Колумби») илгахын тулада *Британиин* гэһэн үгэ хэрэглэжэ байгаа. АНУ-ай хэһэгынь һүүлдэ хэрээнэй ёһoop 1848 ондо Орегоной нютаг дэбисхэр болоһон юм.

## Зүүлтэ

## Холбооһон

* Tourism British Columbia official website
* Provincial Archives including online photo database Архивировалһан 12 зургаа һара 2009 оной.
* B.C. Multicultural Photographs from the Vancouver Public Library - searchable photo database
* BC Govt online map archive (free)
* BC Progress Board (tracks economic and social indicators) Архивировалһан 25 зургаа һара 2008 оной.

|  |
| --- |
|  Канадын засаг захиргаанай хуубари |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Можонууд |
Альберта | Британиин Колумби | Квебек | Манитоба | Нью-Брансвик | Ньюфаундленд ба Лабрадор | Онтарио | Принц Эдвардын Арал | Саскачеван | Шэнэ Шотланд |
| Арал нютаг дэбисхэрнүүд |
Баруун Хойто нютаг дэбисхэр | Нунавут | Юкон |

 |
# Гренада

**Гренада** - Америкийн улас.

|  |
| --- |
| Хойто Америкэ |
|  | **Америкын Нэгэдэһэн Улас·**  Антигуа ба Барбуда  **·**  Баһаамын аралууд  **·**  Барбадос  **·**  Белиз  **·**  Гаити  **·**  Гватемала  **·**  Гренада  **·**  Ямайка  **·**  Доминика  **·**  Бүгэдэ Найрамдаха Доминикана Улас  **·**  Канада  **·**  Коста-Рика  **·**  Куба  **·**  Мексикэ  **·**  Никарагуа  **·**  Панама  **·**  Сальвадор  **·**  Сент-Винсент ба Гренадин  **·**  Сент-Китс ба Невис  **·**  Сент-Люси  **·**  Тринидад ба Тобаго  **·**  Һондурас |
# Һанаанай эрхэ сүлөө

Һанаанай эрхэ сүлөө тухай шухала гүн ухаанай һанамжын ангилал
**Һанаанай эрхэ сүлөө** (ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠡᠷᠬᠡ ᠴᠢᠯᠦᠭᠡ) — үйлэ ажаллалгые гүйсэдхэхэ хүнэй һанаа бодолтой зорилго мэдрэмжэ юм. Эрхэ сүлөөгэй асуудал гээшэ хүн зон өөрөө тодорхойлхо эрхэтэй гү, али детерминировалагдаһан гү. Эрхэ сүлөө тухай арсалдаан Сокрадай үеһөө хойшо эхилэнхэй. Хүнэй үйлэ бүри уридһаа тогтооһон гэбэл, хүниие шагнажа гү, али зэмэлжэ болохогүй. Хариншье һаа, хүнэй эрхэ сүлөө ёһо суртахуунай үйлын «түрүүшын шалтагаан» гэһэн ойлгомжо эрдэм ухаанай тайлбариин хэрэглэсэдэ арсана.

Тус антономиин хоёр талын зааһанай дахажа, гол түлэб хоёр гүн ухаанай һанамжа бии болоһонː нэгэдэхеэр эрхэ сүлөө шалтагаатай гэдэг детерминизм ба хоёрдохёор тэрэниие буруушаадаг индетерминизм. Зорилго мэдрэмжэтэй үйлэ ажаллалгын шалтагаан болодог хүсэн зүйлые дахажа, детерминис үзэл сурталнуудай дунда «геометриин» гү, али механикын детерминизмые (Спиноза, Һоббс) ба психологиин детерминизмые (Теодор Липпс) гэжэ илгарна. Тараадаг индетерминизмые жэшээлбэл, Иоһанн Готлиб Фихте ба Мен де Биранай сургаал илгаруулжа болоно.

## Зүүлтэ
# Шэнэ шулуун зэбсэгэй хубисхал

Хүдөө ажахын үлгы - Үрэжэлтэй хэлтэгы һара
**Шэнэ шулуун зэбсэгэй хубисхал** (*неолитизаци*) гээшэ шулуун зэбсэгэй үеын һүүл хахадта аншан суглуулагшын эдэй засагһаа таряан ажал ба мал ажахыда һуурилһан хүдөө ажахыда шэлжэлгэ юм. Археологиин мэдээсэлээр, ургамал амитадые гаршуулга 7­-8 газар нютагта өөрөө бэеэ даан болобо. Шэнэ шулуун зэбсэгэй хубисхалай эгээн эртын түб хадаа 10 мянган жэлэй урда гаршуулга эхилһэн Ойрохи Дунда юм.

Газар зүйн хубида аласлагдамал хүн арад бэе бэеһээ хамааралгүйгөөр хүдөө ажахые хүгжүүлжэ эхилһэн. Эхинэй зохёон байгуулгатай хүдөө ажахы эрхэлжэ байһан мүр баруун урда Азида гү, али Месопатамиин үрэжэлтэй хэлтэгы һарада (ород: Плодородный полумесяц) олдодог. МЭҮ 9500 жэлэй урда фермернүүд тодорхой шэнжэ шанар бүхы хүнэһэнэй ногоониие һунгажа абан тарижа эхилэнхэй. Гэхыдээ энэһээ эртэ зэрлиг арбайе хэрэглэжэ байһан мүр байдагшье анханай найман үндэһэн хүдөө ажахын ургамалые хүн зон тарижа эхилхэһээ тиимэ үмэнэ бэшэ юм. Анханайхинь Эмер болон Ганса эбэртэ буудай, дараагаарынь арбай, горох, сэбэг зарма, эһэһэн буурсаг, нут, флакс зэргэ ургамалнуудые тарижа эхилһэн байна.

## Зүүлтэ
# COVID-19

| **Үбшэнүүдэй уласхоорондын бүлэглэһэн xубаарилга** (МКБ-10; ICD-10) |
| --- |
| U07.1 | COVID-19, Вирус баталагдаһан |
| U07.2 | COVID-19, Вирус баталагдаһангүй |
| ICD-10 онлайн (2019 оной ДБЭЭЗ-ын хубилбари) |

**COVID-19** (англи: **CO**rona**VI**rus **D**isease 20**19** тобшолһон нэрэ — *2019 оной коронавирусай халдабари*), түрүүн **2019-nCoV коронавирусай халдабари** (тахалай эхиндэ саг зуурын нэрэшэл) — гээшэ SARS-CoV-2 гэжэ коронавирусһаа ушаруулагдаһан магад хүндэ хурса амисхал замай халдабарита үбшэн.
Энэ болбол аюултай,
хүнгэнөөршье, хүндөөршье урдадаг хурса амисхал замай халдабарита үбшэн. Вирус шууд гү, али бэеын дархалалай харюу урбалаар янза бүриин эрхтэндэ халдабарилха шадабаритай байдаг . Энэ үбшэнэй эгээн ходо hэдэрэлгэ хадаа хурса амисхал замай дистресс-хомсодолые ба һүүлдэ хурса амисхалай дутагдалые ушаруулдаг вирусай пневмони болоод, энэниие анагаахын түлөө хүшэлтүрэгшын терапи ба амисхалай дэмжэлгэ хэрэгтэй. Ондоо hэдэрэлгэнүүдэй дунда баһал олон эрхэтэнэй дутагдал, септическэ сошорол ба венозно тромбоэмболи. Үбшэнэй эгээн үргэнөөр дэлгэрэнги шэнжэ тэмдэг хадаа халуурха, эсэhэнээ мэдэхэ ба хуурайгаар ханяадаха. Шухаг тохёолдолдо үхибүүдые хадалбарилаа һаа, хабдаhан хомсодол ушаруулха магадгүй. Мүн баһа постковид хомсодол гэһэн удаан болзорой hэдэрэлгэ ушаруулха магадгүй.

## Зүүлтэ
# Эдит Пиаф

|  |
| --- |
| Эдит Пиаф |
| Édith Piaf |
|
1962 оной зураг |
| Ажал үйлэ: |
дуушан
 |
| Түрэһэн үдэр: | 1915 оной 12 һарын 19(1915-12-19) |
| Түрэһэн газар: | Бельвиль, Парис |
| Эрхэтэнэй харьяалал: |  Франци |
| Наһа бараһан үдэр: | 1963 оной 10 һарын 10(1963-10-10) (47 наһатай) |
| Наһа бараһан газар: | Грас |
| Гарай үзэг: |  |

**Эдит Пиаф** (француз: Édith Piaf, жэнхэни нэрэнь **Эдит Джованна Гассион**, 19.12.1915-10.10.1963), Франциин эстрадын дуушан, шансонье (француз: chansonnier). Ялагар хуби хүниин зүжэгшэн, Франциин уянгын улайха дуунай дархан. Дуунай үгын ба хүгжэмэй зохёолшо, өөрын намтарые бэшэбэ. Мюзик-холлдо, драмын театрда, кинодо зүжэглэбэ (энэ дунда «Нэрэгүй одон», «Париж үргэлжэлэн дуулана»).

## Кинонууд

* 1936 — La garçonne
* 1941 — Montmartre-sur-Seine
* 1945 — Etoile sans lumière
* 1947 — Neuf garçons, un coeur
* 1950 — Paris chante toujours
* 1954 — Si Versailles m'était conté
* 1954 — French cancan
* 1959 — Les amants de demain