Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Мала Токмачка

**Мала Токмачка** хадаа Украины Запорожско можын (область) һуурин (тосхон) болоно. Тус һуурин Украинын засаг доро байдаг. Һуурин 1783 ондо Черниговско, Полтавско болон Киевскэ можонуудһаа нүүжэ ирэһэн зонгоор байгуулагдаһан түүхэтэй. Энэ газарта Бронзово зуун жэлэй болон сарматнуудай үеын эртэнэй үнгэрһэн хүнүүдэй булшанууд (курганууд) бии.
# 6 һарын 30

**Зургадугаар һарын 30** — Григориин литын жэлэй 181-дэхи үдэр (үндэр жэлдэ 182-дохи үдэр). Жэлэй эсэс болотор 184 үдэрнүүд үлэжэ байна.

## Энэ үдэрэй тэмдэглэлтэ баяр

## Энэ үдэр тохёоһон үйлэ ябадалай жагсаалта

## Энэ үдэр түрэһэниинь

## Энэ үдэр наһа бараһаниинь

---

| **Жэлэй үдэрнүүд** |
| --- |
| 1 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 2 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 |
| 3 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 4 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 5 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 6 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 7 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 8 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 9 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 10 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 11 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 12 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
# Нэбтэрхы толи

«Югославиин нэбтэрхы толи»
**Нэбтэрхы толи** (грек: ἐνκύκλιος παιδεία «һайтар сэгсэлһэн һуралсал», κύκλος «тойрог» + παιδεία «һуралсал») гээшэ хүн түрэлхитэнэй суглуулһан эрдэмые (тухайн нэгэ гү, али бүхы һалбаридахи) тайлбарилжа бэшэһэн бэшэбэри (ехэбшэлэн ном) юм. Нэбтэрхы толидо сэдэбүүд үзэглэлэй ёһоор агуулагдаха ба агуулдаг мэдээсэлэй хэмжээһээ хамааран нэгэ гү, али хэдэ хэдэн ботиһоо бүридэнэ. .

Мүнөө үеын нэбтэрхы толиин загбар XVIII зуунай үеын толи бэшэгһээ гаралтай юм. Толи бэшэг үгэ, тэрэнэй удха дээрэ түлхюу анхаарха ба хизгаарлагдамал мэдээсэл агуулна.

Нэбтэрхы толи дүрбэн үндэһэн шэнжээр: агуулга, хамарха хүреэн, тэрэндэ агуулагдадаг мэдээсэлэй зохёон байгуулга, мэдээсэлэй болбосоруулалта тодорхойлогдоно.

* Нэбтэрхы толинь үргэн хүреэтэй, бүхы һалбариие хамарна (англиин хэлэн дээрэ *Британника нэбтэрхы толи*, герман хэлэн дээр *Брокгауз нэбтэрхы толи* гэхэ мэтэ).
* Нэбтэрхы толиин гол зорилго тухайн һалбаридахи эгээн гол шухала эрдэм мэдэлгые багтааха ябадал байна. Тодорхой нэгэ һалбарые хамаарһан, анагааха ухаанай, хуулиин, философиин зэргэ нэбтэрхы толинууд бол тэрэнэй нэгэ жэшээ болоод юрэнхы нэбтэрхы толиие бодобол үлүү нарин, гүнзэгы шата сэдэбүүдые абажа үзэнэ.
* Нэбтэрхы толиин мэдээсэлые зохёон байгуулха, системэшлэхэ үндэһэн хоёр арга байна. Үзэглэлэй ёһоор сэдэбүүдые ангилхань үндэһэн, мүнөө үргэнөөр ашаглагдажа бай арга болоод нүгөө аргань мэдээсэлэй хамаарха һалбар тус бүреэр ангилха юм.
* Мүнөө үедэ мэдээсэлые сахим хэлбэртэ шэлжүүлһэнээр, мэдээлэл суглуулха, нэгэдхэхэ, шалгаха, хүн зондо дэлгэн үзүүлхэ маша олон талын шэнэ боломжонууд нэмэгдэжэ байна. Эдэнэй жэшээнь, энкарта, эвритин2, википеэди зэргэ юм.

## Зүүлтэ
# Панама

**Панама** - Америкын улас.

|  |
| --- |
| Хойто Америкэ |
|  | **Америкын Нэгэдэһэн Улас·**  Антигуа ба Барбуда  **·**  Баһаамын аралууд  **·**  Барбадос  **·**  Белиз  **·**  Гаити  **·**  Гватемала  **·**  Гренада  **·**  Ямайка  **·**  Доминика  **·**  Бүгэдэ Найрамдаха Доминикана Улас  **·**  Канада  **·**  Коста-Рика  **·**  Куба  **·**  Мексикэ  **·**  Никарагуа  **·**  Панама  **·**  Сальвадор  **·**  Сент-Винсент ба Гренадин  **·**  Сент-Китс ба Невис  **·**  Сент-Люси  **·**  Тринидад ба Тобаго  **·**  Һондурас |
# Винсент ван Гог

|  |
| --- |
| Винсент ван Гог |
| Vincent van Gogh |
|
Өөрын хүрэг, 1887 оной хабар |
| Ажал үйлэ: |
зурааша
 |
| Түрэһэн үдэр: | 1853 оной 3 һарын 30(1853-03-30) |
| Түрэһэн газар: | Грот-Зюндерт, Нидерланд |
| Эрхэтэнэй харьяалал: |  Королевство Нидерландов[d] |
| Наһа бараһан үдэр: | 1890 оной 7 һарын 29(1890-07-29) (37 наһатай) |
| Наһа бараһан газар: | Овер-сюр-Уаз, Франци |
| Һургалта: |
Брюсселиин Уран Һайханай Академи (1880 — 1881), Гаага хотодо Антон Маувын хэшээл (1881 - 1882), Антверпен Академи (1885 - 1886)
 |
| Хэб маяг: |
постимпрессионизм
 |
| Гарай үзэг: |  |

**Винсент Виллем ван Гог** (Нидерл. Vincent Willem van Gogh) — Нидерландын пост-импрессионист зурааша. Түүниин зарим зураг мүнөөдэр дэлхэйдэ хамагай алдартай, нэрэтэй, үнэтэй бүтээлүүд болоһон.

## Намтар

Ван Гог 16 наһанһаа эхилжэ уралигай бүтээл худалдадаг фирмада ажалладаг байгаа. Богонихон хугасаанда багшалһанайнгаа һүүлдэ тэрэ Амстердамай Ехэ Һургуулиин шажанай номлолой факультетдэ 2 жэл һуралсаад угаа ядуу уула уурхайн бүһэ нютагта шажан дэлгэрүүлхэ газарта ажаллаха болобо. 1879 ондо номлогшой ажалһаан халагдаһанаар түүнэй ядуу баарһан, тэнүүлшэн амидарал эхилһэн байна. 1880 он хүрэтэр уран зурагай шэглэлээр ажаллажа эхилээгүй юм. Эхиндээ Ван Гог даруухан үнгөөр хуулбари хэжэ, хаяа байгаали дээрэ һудалбари зурадаг байжа байгаад Париста импрессионизм, нео-импрессионизмтай танилсаба. Тэрээр үбэрмүһэн танигдахысэ хэбэ маягтаа тодо үнгэ, будалтын хэбэ маягые тусгаһан. Энэхүү шэнэ хэбэ маягаа тэрээр Франциин Арльда байхадаа бүрэн хүгжөөлэжээ. Амидаралынхаа һүүлэй арбан жэлэй хугасаанда ниитэдээ 2000 үлүү бүтээл туурбиһанай дотор 900 оршом уран зураг, 1100 зурааһан зураг, ноорог бүтээбэ. Хамагай ехэ олониитэдэ зорюулһан бүтээлүүдээ амидаралынхаа һүүлэй хоёр жэлдэ бүтээһэн болоод шухам энэ үедэ тэрэ Поль Гогентой андын харилсаагаа тасалаһанһаа боложо зүүн шэхэн таһалһан бэлээ. Үүнһээ хойшо түүниин сэдьхэлэй үбшэн үе үе хүдэлэн улам хүндэржэ, уламаар амяа хоролходо хүргэһэн.

Ван Гогай амидаралда нүлөө үзүүлэһэн гол хүн боло мүнгэ түгэрэгөөр харамгүй, байнга дэмжэжэ байһан түүниин дүү хүбүүн Тео юм. Тэдэнэй наһан туршын үерхэл нүхэрлэлни 1872 оной 8-р һараһаа хойшо харилсажа байһан олон захидалһаа харагдадаг. Ван Гог һүүлдэ *экспрессионизм* гэгдэхэ болоһон урадхалые анха үндэһэлэгшэдын нэгэ юм. Тэрээр оршон үеын уралигта, илангаяа фовизм болон Германиин экспрессионизмда эгээн ехэ нүлөө үзүүлэһэн ажа.

## Ван Гогой алдартай зурагууд

|  |
| --- |
| Ван Гогой бүтээлнүүд |
|

|  |
| --- |
| «Одотой һүни», 1889 он

 |
| «Одотой һүни», 1889 он

  |

|  |
| --- |
| «Хартаабха эдеэгшэд», 1885 он

 |
| «Хартаабха эдеэгшэд», 1885 он

  |

|  |
| --- |
| «Носохо тамхитай габал», 1885 (1886?) он

 |
| «Носохо тамхитай габал», 1885 (1886?) он

  |

|  |
| --- |
| «Унталагын таһалга», 1888 он

 |
| «Унталагын таһалга», 1888 он

  |

|  |
| --- |
| Поль Гогенэй хүрэг, 1888 он

 |
| Поль Гогенэй хүрэг, 1888 он

  |

|  |
| --- |
| «Наран сэсэгүүд», 1888 он

 |
| «Наран сэсэгүүд», 1888 он

  |

 |

## Холбооһон

* *Энэ хуудаһан* **Винсент ван Гоггэһэн Викимедиа сангай ангилал холбооһотой.*

## Зүүлтэ
# 1 һарын 23

**Нэгэдүгээр һарын 23** — Григориин литын жэлэй 23-дэхи үдэр. Жэлэй эсэн болотор 342 үдэрүүд (үндэр жэлдэ 343-дахи үдэрүүд) үлэжэ байна.

## Энэ үдэр тохёоһон үйлэ ябадалай жагсаалта

## Энэ үдэр түрэһэниинь

## Энэ үдэр наһа бараһаниинь

## Энэ үдэрэй тэмдэглэлтэ баяр

---

| **Жэлэй үдэрнүүд** |
| --- |
| 1 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 2 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 |
| 3 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 4 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 5 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 6 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 7 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 8 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 9 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 10 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 11 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 12 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
# 6 һарын 23

**Зургадугаар һарын 23** — Григориин литын жэлэй 174-дэхи үдэр (үндэр жэлдэ 175-дахи үдэр). Жэлэй эсэс болотор 191 үдэрнүүд үлэжэ байна.

## Энэ үдэрэй тэмдэглэлтэ баяр

## Энэ үдэр тохёоһон үйлэ ябадалай жагсаалта

## Энэ үдэр түрэһэниинь

* 1889 он — Ород ирагуу найрагша Анна Ахматова
* 1912 он — Британиин эрдэмтэн Алан Тюринг

## Энэ үдэр наһа бараһаниинь

---

| **Жэлэй үдэрнүүд** |
| --- |
| 1 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 2 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 |
| 3 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 4 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 5 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 6 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 7 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 8 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 9 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 10 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 11 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 12 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
# Боливи

Uyuni
**Боливи** (испан: *Bolivia*) — Америкийн улас.

## Холбооһон

* *Энэ хуудаһан* **Боливигэһэн Викимедиа сангай ангилал холбооһотой.*

|  |
| --- |
| Урда Америкэ |
|  | **Аргентинэ·**  Боливи  **·**  Бразил  **·**  Венесуэлэ  **·**  Гайана  **·**  Колумби  **·**  Парагвай  **·**  Перу  **·**  Суринам  **·**  Уругвай  **·**  Чили  **·**  Эквадор |
# 6 һарын 20

**Зургадугаар һарын 20** — Григориин литын жэлэй 171-дэхи үдэр (үндэр жэлдэ 172-дохи үдэр). Жэлэй эсэс болотор 194 үдэрнүүд үлэжэ байна.

## Энэ үдэр тохёоһон үйлэ ябадалай жагсаалта

* 1862 — АНУ-да богоолшолго хориһон.

## Энэ үдэр түрэһэниинь

* 1566 он — Польшын хаан ба Литвын ехэ гүн, Швециин хаан Сигизмунд Ваза
* 1615 он — Италиин уран зурааша Сальватор Роза
* 1793 он — Польшын ирагуу найрагша Александр Фредро
* 1819 он — Франциин хүгжэмэй зохёолшо Жак Оффенбах
* 1932 он — Зүблэлтэ ирагуу найрагша Роберт Рождественский

## Энэ үдэр наһа бараһаниинь

## Энэ үдэрэй тэмдэглэлтэ баяр

* Нэгэдэмэл Үндэһэнэй Байгуулга — Дүрбэгшын бүхэдэлхэйн үдэр.
* Аргентина — Түрын тугай үдэр.
* Сенегал — Тусгаар тогтонолой үдэр.
* Узбекистан — Бэеэ дааһан байдалай үдэр.

---

| **Жэлэй үдэрнүүд** |
| --- |
| 1 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 2 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 |
| 3 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 4 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 5 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 6 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 7 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 8 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 9 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 10 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
| 11 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 |
| 12 һара | 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 |
# Албани

Албани туг
Албани эзэн хаанай гэр бүлын һүлдэ
**Албани** (алб. Shqipëria) — Европын улас. Ниислэл — **Тирана**.

## Холбооһон

* *Энэ хуудаһан* **Албанигэһэн Викимедиа сангай ангилал холбооһотой.*

|  |
| --- |
| Европо |
|  | **Австри·**  Азербайджан **·**  Албани **·**  Андорра **·**  Беларусь **·**  Бельги **·**  Болгари **·**  Босни ба Герцеговина **·**  Ватикан **·**  Германи **·**  Греци **·**  Гүржи **·**  Дани **·**  Ирланд **·**  Исланд **·**  Испани **·**  Итали **·**  Казахстан **·**  Кипр **·**  Оросой холбоото улас **·**  Латви **·**  Литва **·**  Лихтенштейн **·**  Люксембург **·**  Мальта **·**  Молдави **·**  Монако **·**  Нидерланд **·**  Норвеги **·**  Нэгэдэһэн Хаанта Улас **·**  Польшо **·**  Португал **·**  Румыни **·**  Сан-Марино **·**  Серби **·**  Словак **·**  Словен **·**  Турк **·**  Унгар **·**  Украина **·**  Финланд **·**  Франци **·**  Хойто Македони **·**  Хорвати **·**  Черногори **·**  Чехи **·**  Швейцари **·**  Швеци **·**  Эстони |
# Дональд Трамп

|  |
| --- |
| Дональд Трамп |
|  |
| Ажал үйлэ: |  АНУ-ай юрэнхылэгшэ
 |
| Түрэһэн үдэр: | 1946 оной 6 һарын 14(1946-06-14) (80 наһатай) |
| Түрэһэн газар: | Медицинский центр Джамейки[d], Куинс[d], Нью Йорк хото, Америкын Нэгэдэһэн Улас |
| Эрхэтэнэй харьяалал: |  Америкын Нэгэдэһэн Улас |
| Гарай үзэг: |  |

**Дональд Трамп** (1946 оной 6 һарын 14 түрэһэн) — Америкын 45-дугаар юрэнхылэгшэ ба бизнесмен.

## Зүүлтэ
# Харисангы байдалай тусхай онол

**Харисангы байдалай тусхай онол** — 1905 ондо Альберт Эйнштейн өөрын "Хүдэлжэ байһан бэеын электродинамикэдэ" ажалдаа дэбшүүлһэн инерциал тоололой системэдэхи хэмжэлтын тухай физикын онол юм.

Харисангы байдалай тусхай онол хоёр баримтал дээрэ үндэһэлнэ:

* Харисангы байдалай заршам механикын, оптикын гү, али сахилгаан суранзан аргаар бэеын абсолют хурдые, ондоогоор хэлэбэл, хооһон орон зайн ёһоор бэеын хурдые тодорхойлхо аргагүй гэжэ зааһан байдаг.
* Гэрэлэй хурданай баримтал хооһон орон зайда гэрэлэй хурдые гэрэлэй эхинэй хурдаһаа дулдыдангүй ямаршье ажаглагшын хэмжэһэнтэй адли гэжэ тэмдэглэнэ.

## Зүүлтэ
# Сибирь

Сибириин холбооной тойрог
       Ород Уласай газар зүйн Сибирь
       Урда сагай түүхын Сибирь (ондо ондоо газар зүйн зурагуудаар)
**Сибирь** (мүн заримдаа **Шэбэр**) — Орос уласай Зүүн зүгэй агууехэ газар. Орос уласай талмайн гурбанай хоёр. Азиин хойто зүгэй тала абаад байһан газар. 16-17-дохи зуун жэлнүүдһээ Ород гүрэнэй эзэнтэ соо.

Газар зүйн (географиин) Шэбэрэй талмай (баруунтээһээ зүүлжээ) Ураал дабаанһаа эхилээд Номгон тэнгисэй эрьедэ дууһадаг.