Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Исланд

Энэ үгүүлэл нь уласай талаар юм. Ондоо зүйлнүүдэй хуудаһые Исланд (тодоруулга)-һаа оложо болоно.

|
Исланд Ísland |
| --- |
|
Туг

Һүлдэ

 |
| **Түрын дуулал:**"Lofsöngur"  |
|  |
| Нийслэл ба томо хотонууд |
Рейкьявик ﻿ / ﻿ |
| Албан хэлэн ба үндэһэнэй хэлэн |
Исланд |
| Арад түмэн (2018) |
89% Исландшууд 5% Полягууд 1% Литвашууд 5% Бусад |
| Шажан (2020) |
75.1% Христос —63.5% Исландын Церковь —11.6% Бусад Христос 21.5% Шажангүй 1.3% Ásatrúarfélagið 2.1% Бусад |
| Демоним |
Исландшууд |
| Түрэ засаг |
Нэгэдэһэн бүгэдэ найрамдаха улас |
|  |
| • Юрэнхылэгшэ  | Гвюдни Т. Йоуханнессон |
| • Юрэнхы Сайд  |
Катрин Якобсдоуттир |
| Уласай хурал |
Альтинг |
| Түүхэ |
|  |
| • Һуурин  |
9-р зуун |
| • Хамтын Нүхэрлэл Альтингын Байгуулга |
930–1262 |
| • Норвегитэй Нэгэдэһэн Хуушан Хэрээ
 |
1262–1397 |
| • Кальмарай Холбоо  |
1397–1523 |
| • Дани–Норвеги  |
1523–1814 |
| • Килиин Хэрээ Данида шэлжэһэн |
1 һарын 14, 1814 |
| • Үндэһэн Хуули ба хизаарлагданги өөрын захиргаан Исландын Сайд томилогдоһон |
1 һарын 5, 1874 |
| • Үргэдхэһэн өөрын захиргаан  |
2 һарын 1, 1904 |
| • Суверенитет Дани–Исландын Холбооной Акт |
12 һарын 1, 1918 |
| • БНУ  |
6 һарын 17, 1944 |
| Дэбиcхэр газар |
| • Бүхэлидөө |
102,775 км2 (106) |
| • Уһанай хуби (%) |
2.07 (2015) |
| Хүн зон |
| • Тоосоо 2021 |
371,580 (179) |
| • Тоололго (2011) |
315,556 |
| • Нягтарал |
3.5 |
| ДНБ (ХАШТ) |
2020 оной тоосоо |
| • Бүгэдэ |
$19.8 тэрбум (142) |
| • Нэгэ хүндэ |
$54,482 (16) |
| ДНБ (нэрлэһэн) |
2020 оной тоосоо |
| • Бүгэдэ |
$20.8 тэрбум |
| • Нэгэ хүндэ |
$57,189 (5) |
| ОТББЭ (2018) |  23.2 бага · 2 |
| ХХИ (2019) |  0.949 онсо һайн · 4 |
| Мүнгэн тэмдэгтэ |
Исландын крона (ISK) |
| Сагай бүһэ |
GMT/WET |
| Датанай формат |
dd.mm.yyyy |
| Жолоодолгын тала |
баруун |
| Телефоной код |
+354 |
| Интернет домэйн |
.is |

**Исланд** (Исланд: Ísland; [ˈistlant] ( соносхо)) болбол Хойто Атлантын далай дахи Хойто зүгэй аралай улас ба Европын хамагай һиирэг хүн зонтой улас юм. Ниислэл ба хамагай томо хотонь Рейкьявик юм. Рейкьявик ба уласай баруун-урда хэсэгтэ оршохо хажуудахи нютагуудта хүн зоной гурбанай хоёрһоо үлүү хубинь амидардаг.

## Тэмдэглэл

## Зүүлтэ

|  |
| --- |
| Европо |
|  | **Австри·**  Азербайджан **·**  Албани **·**  Андорра **·**  Беларусь **·**  Бельги **·**  Болгари **·**  Босни ба Герцеговина **·**  Ватикан **·**  Германи **·**  Греци **·**  Гүржи **·**  Дани **·**  Ирланд **·**  Исланд **·**  Испани **·**  Итали **·**  Казахстан **·**  Кипр **·**  Оросой холбоото улас **·**  Латви **·**  Литва **·**  Лихтенштейн **·**  Люксембург **·**  Мальта **·**  Молдави **·**  Монако **·**  Нидерланд **·**  Норвеги **·**  Нэгэдэһэн Хаанта Улас **·**  Польшо **·**  Португал **·**  Румыни **·**  Сан-Марино **·**  Серби **·**  Словак **·**  Словен **·**  Турк **·**  Унгар **·**  Украина **·**  Финланд **·**  Франци **·**  Хойто Македони **·**  Хорвати **·**  Черногори **·**  Чехи **·**  Швейцари **·**  Швеци **·**  Эстони |
# Вики

«MediaWiki» заһаха
**Вики** - интэрнэт ормин болвсрулх эрдм. Мэдээллийн агуулгыг хэн ш өөрчлөх, баяжуулах болон шинээр сэдэв нээх боломжтой нэгэн төрлийн вэб хуудаһан юм. Ингэж өөрчлөлт хийхэд заавал бүртгүүлсэн байх албагүй харин өөрчлөлт хийсэн хүний нэрэний оронд таны IP хаяг бүртгэгдэнэ. Википеэди - викигийн нэг шишээ юм. Вики гэдэг - Хавай хэлээр "хурдан" гэсэн утгатай. Тер эрдмин тавснас хэлээр хеншн болон болвчн эн ормин өггциг заҺаха шадна. Нэрэ «вики» - тер эрдмөр тоссн интэрнэт юм.

## Учрутх

* Вики болв чигн хәләлгчин немсн угаһар зөвшөнө:
	+ Болвчн олзлгчд болвчн халхиг чиклх;
	+ Өдл биш халхсин загт тааврта холвата болулх;
	+ Тер холва кехлә, бөөдг уга халхиг үзүлх.
* Вики тохнятаһар тоссн, генткн гиичт кесн орм бәәнү? Уга, Вики - амитан тосх орлцулдг юм.

## Шинрд

* Болв чигн чиклләчин тааруллһна угаһар дала дәкҗ чикллһнә эв-арһ;
	+ Холва-дүрнь кех шишлң темдгллһн;
	+ Сольһна (халхин янзин) бүрткл. Әдлцүллһнә болн хәрүллһнә эв-арһ;
* Сольһна дарунь олдлһн;
* Һаргин нер өггдг хувалһн;
	+ Гипер бичлһн: халхин болн әңгин загт холвас;
* Демнчнрин олн.

## Сүүр

Вики вики болюулха, көдлвр теткүл кергтө. Үлгүрнь, Википеэдидэ теткүл - Mediawiki.
# Элвис Пресли

|  |
| --- |
| Элвис Пресли |
| Elvis Presley |
|  |
| Ажал үйлэ: |
дуушан, кино зүжэгшэн
 |
| Түрэһэн үдэр: | 1935 оной 1 һарын 8(1935-01-08) |
| Түрэһэн газар: | Тьюпело |
| Эрхэтэнэй харьяалал: |  Америкын Нэгэдэһэн Улас |
| Наһа бараһан үдэр: | 1977 оной 8 һарын 16(1977-08-16) (42 наһатай) |
| Наһа бараһан газар: | Мемфис (Теннесси) |
| Гарай үзэг: |  |

**Элвис Аарон Пресли** (англи: Elvis Aaron Presley, 8.01.1935, Тьюпело — 16.08.1977, Мемфис (Теннесси)), Америкын эстрадын дуушан, кино зүжэгшэн. Тэрэ дунда 1950-аад онһоо рок-н-роллын ударидагшаар алдар суутай болоо һэн. Преслиин ташаяангы, сэдьхэл хүдэлмөөртэй дуулалгын хэб маяг, экстравагантна зан ба дүрэ хойшонхи рок хүгжэмэй дуушадта ехэхэн нүлөө үзэлһэн юм. 1956 онһоо хойшо кинодо зүжэглөө (30 үүргэ оршом).

Пресли өөрын дуушанай замналаа 1953 ондо эхилжэ, кантри, ритм эндэ блюзые рок хэб маягта оруулһан хэлбэритэй дуунуудаа олоной хүртээл болгожо эхилээ. Хара, сагаан арһатануудай дуу хүгжэмэй элементнүүдые холилдуулжа шадаһан тэрэ тайзан дээрэ бэеэ абажа ябаха этигээд араншин, гайхалтай абьяасаараа ехэд алдаршаһан юм.

1960-аад ондо Пресли өөрын 31 киноной ехэнхиие бүтээһэн болон тэдэнэй ехэнхи санхүүгай хубида ехэхэн амжалтатай мюзиклнууд байба. 1973 ондо Пресли түрүүшынхиеэ хэмэл дахуулай туһаламжатайгаар олон орондо шууд дамжуулһан концертоо (*Aloha from Hawaii*) тогложо, тэрэниие доро хаяжа 1 тэрбум хүн шууд үзэһэн тоосоо байдаг.

Тэрэ рок хүгжэмэй түүхэдэ эгээн амжалтатай, эгээн ехэ нүлөө үзүүлһэн хүнүүдэй нэгэ бэлэй. Элвис зүрхэнэй үбшэн, мансууруулха бодосой дон болон бусад шалтагаанай уламһаа дүнгэжэ 42-хон наһандаа наһанһаа нүгшэбэ.

## Зүүлтэ
# Тоти

| Тоти |
| --- |
| Хүхэ-шара ара тоти |
| Биологиин классификаци |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Аймаг: | Амитан  |
| Хүрээ: | Хүбшэтэн  |
| Анги: | Шубуун  |
| Баг: | **Psittaciformes**  |
| Обог: | Мийнхэн  |
| Түрэл: | *Panthera*  |

 |

**Тотинууд** бол үрэ эдедэг шубууд юм. Хүсэтэй баримгай хүлнүүд ба дэгээ шэнги хотирһон хушуугаа аша туһаар ехэ солбоноор модоной мүшэр салаада асалдан абирдаг. Хошуугаараа бэлэхэнээр һамарнуудые, хатуу үрэһэнүүдые бала хазажархидаг.