# Vlastimir Peričić

| Vlastimir Peričić |
| --- |
|  |
| Rođenje |  (1927-12-07) 7. decembar 1927. Vršac, Kraljevina SHS |
| Smrt | 1. mart 2000(2000-03-01) (72 godine) Beograd, Savezna Republika Jugoslavija |

**Vlastimir Peričić** (Vršac, 7. decembar 1927 – Beograd, 1. mart 2000) jest srpski i jugoslavenski kompozitor i dopisni član Srpske akademije nauka i umetnosti.

## Biografija

Vlastimir Peričić je rođen u Vršcu 7. decembra 1927. godine od oca Juraja i majke Jelice, rođene Nikolajević.

Osnovnu školu učio je u Zemunu 1934-38, gimnaziju u Zemunu 1938-1941. i u Beogradu 1941-46. U Srednju muzičku školu pri Muzičkoj akademiji u Beogradu upisao se 1941, na Muzičku akademiju 1945; diplomirao na Odsjeku za kompoziciju Muzičke akademije u Beogradu (u klasi prof. Stanojla Rajičića) 1951. godine.

U periodu 1945-47. radio kao pripravnik, u Prirodnjačkom muzeju u Beogradu, 1948—51. kao honorarni nastavnik solfeđa i osnovne teorije muzike u Muzičkoj školi *Josif Marinković* u Beogradu, 1951-55. kao profesor teorijskih predmeta u Srednjoj muzičkoj školi pri Muzičkoj akademiji (danas Muzička škola *Josip Slavenski*).

Školsku godinu 1955-56. proveo na usavršavanju na Akademiji za muziku i dramsku umjetnost Muzičke akademije u Beču u klasi kompozicije prof. Alfreda Uhla. Tokom ljeta 1956. prisustvovao kursevima za suvremenu muziku u Darmstadtu u Njemačkoj.

Godine 1955. izabran je na *Muzičkoj akademiji* (sadašnji *Fakultet muzičke umjetnosti*) u Beogradu za asistenta na Odsjeku za kompoziciju, 1961. za docenta na Odsjeku za muzičku teoriju, 1965. za vanrednog profesora, 1988. za redovnog profesora. Predavao je 1967-71. i na Odjeljenju nastave I stepena u Nišu. Predavao je različite teorijske predmete (harmoniju, harmansku analizu, kontrapunkt, muzičke oblike, analizu muzičkog djela, tonski slog, poznavanje instrumenata itd), a od 1971. prvenstveno predaje istoriju jugoslavenske muzike na Odsjeku za muzikologiju.

Izveo je kao mentor na diplomski ispit 51 kandidata iz teorijskih predmeta i 27 iz historije jugoslavenske muzike, kao i 6 magistranata. Penzionisan je kao redovni profesor Fakulteta Muzičke umjetnosti u Beogradu 1993. godine. Preminuo je u Beogradu 1. marta 2000. godine.

Muzička akademija Univerziteta u Istočnom Sarajevu otvorila je Legat Vlastimir Peričić.

## Priznanja i nagrade

Dobitnik je više nagrada, neke od njih su:

* Nagrade Narodne omladine Jugoslavije za *II rukovet* (1948) i *III rukovet* (1950).
* II nagrada na međunarodnom konkursu *G. B. Viotti*, *Yercelli* (Italija), za *Gudački kvartet*, 1950.
* Nagrada udruženja kompozitora Srbije za *Simfonijetu*, 1959.

## Napisi o autoru

* Josip Andreis, Dragotin Cvetko, Stana Đurić-Klajn: *Historijski razvoj muzičke kulture u Jugoslaviji*, Zagreb, Školska knjiga, 1962, 708 str.
* Stana Đurić-Klajn: *Uvod u istoriju jugoslovenske muzike*, Beograd, Umetnička akademija u Beogradu, Muzička akademija, 1963
* Nenad Turkalj: *Mala historija muzike*, Naprijed, Zagreb, 1963, 149.
* Vlastimir Peričić, uz saradnju Dušana Kostića i Dušana Skovrana: *Muzički stvaraoci u Srbiji* (tekst o V. Peričiću napisao Dušan Skovran), Beograd, Prosveta Arhivirano 2. 7. 2021. na Wayback Machine, 1969, str. 373-582
* Jugoslovenski savremenici, Biblioteka leksikon, *Ko je ko u Jugoslaviji 1970*, Beograd, Hronometar, 1970.
* Dejan Despić: *Vlastimir Peričić*, Pro musica 140, 1989, 5-6
* Dejan Despić: *Razgovor sa Vlastimirom Peričićem*, Novi zvuk 2, 1993, 5-10.
* *Larousse de la musique*, Pariz, 1957, vol. II, 179 (F. Zagiba)
* *Muzička enciklopedija JLZ*, Zagreb, 1963, sv. II, 389 (D. Skovran)
* *Enciklopedija Jugoslavije*, Zagreb, 1965, sv. VI, 466 (D. Skovran)
* *Album kompozitora*, Udruženje muzičkih pedagoga SR Srbije, Beograd, 1970
* Dušan Plavša, *Muzička umetnost*, Enciklopedijski leksikon - Mozaik znanja, Interpres-Beograd, 1972.
* *Leksikon jugoslavenske muzike*, Zagreb, 1984, sv. II, 160 (J. Zec)
* *The New Grove Dictionary of Music and Musicians*, London, 1980, vol. XIV, 405 (h. - 0 'Loughlin)
* Irena Grickat: *Vlastimir Peričić, Višejezični rečnik muzičkih termina*, Južnoslovenski filolog XLII,1986, 223-226
* Dejan Despić: *Vlastimir Peričić, Instrumentalni i vokalno-instrumentalni kontrapunkt*, Zbornik Matice srpske za scenske umetnosti i muziku, 2, Novi Sad 1987, 240-242
* Momir Đoković, Leksikon, *Ko je ko u Srbiji 1991*, Beograd, Bibliofon, 1991.
* Roksanda Pejović: *Muzičko stvaralaštvo i izvođaštvo od 18. veka do danas*
* Melita Milin: *Vlastimir Peričić*

## Popis djela

1. *Dve narodne* za mešoviti hor (*Megla se kadi*, 1946, 2' ; *Tri godini*, 1946, rev. 1948, 4')

2. *Tri minijature za klavir* (*Canzonetta*, *Valse*, *Chant sans paroles*, 1947, 6')

2a. Tri minijature za klarinet i klavir (*Canzonetta - Posveta Čajkovskom, Valse mignonne - Posveta Šopenu, Chant sans paroles - Posveta Mendelsonu*, 1995, 6')
3. *Intermeco za klavir*, 1947, 4'

3a. \**Intermeco (Posveta Bramsu)* za klarinet i klavir, 1996, 4'
4. *Menuet* za gudački kvartet, 1947, 3'

4a. *Menuet* (Posveta Hajdnu) za klarinet i klavir, 1995, 3'
4b. *Menuet* (Posveta Hajdnu) za klarinet i gudače, 1995, 3' 5.
5. Tri solo-pesme (*U troje, Grm, Bila jednom ruža jedna*), 1948, 9'

6. Dva mešovita hora (*Grm, Veče na školju*), 1948, 6'

7. *Pesme iz Vranja* (I rukovet) za mešoviti hor, 1948, 4'

8. *Tema s varijacijama za klavir*, 1948, 12'

9. *Pesme iz Makedonije* (II rukovet) za mešoviti hor, 1948, 5'

10. *Sonata za klavir*, f-mol, 1949, 22'

10a. *Skerco za klarinet i klavir* (II stav iz Sonate), 1996, 4'
11. *Pepeljuga*, muzika za dečji marionetski komad, za mali orkestar,1949, 20'

11a. *Mala svita* iz "Pepeljuge" za kamerni orkestar, 1949, 10'
11b. *Mala svita* iz "Pepeljuge" za klavir, 1949, 10'
11c. *Pesma i igra* za violinu i klavir, 5'
11d. *Pesma i igra* za violinu i gudače, 5'
11e. *Pesma i igra* za klarinet i klavir, 1994, 5'
11f. \*Pesma i igra za klarinet i gudače, 1994, 5'
11g. *Marš* (Posveta Prokofjevu) za klarinet i klavir, 1995, 2'
11h. *Svitanje*, za klarinet i klavir, 1995, 3'
11i. *Kolo*, za klarinet i klavir, 1995, 3'
11k. *Svitanje*, za violinu i klavir, 1909.
11l. *Marš*, za violinu i klavir, 1990.
12. *Pesme iz Dalmacije* (III rukovet) za mešoviti hor, 1049, 5'

13. *Gudački kvartet*, d-mol, 1950, 25'

14. *Šumske idile*, ciklus za glas i klavir (Svračak, Mrtvi lugar, Orao),1950, 9'

15. *Novela od Stanca*, muzika za scenu, 1950, 12'

16. *Simfonijski stav za veliki orkestar*, g-mol, 1951, 14'

17. *Sonatina za violinu i klavir*, E-dur, 1951, 9'

17a. *Sonatina Des-dur* (Posveta Suku) za klarinet I klavir, 1996, 9'
17b. *Berceuse avec des badineries* (II stav iz Sonatine), za klarinet i klavir, 1995, 3'
18. *Sonatina za klavir*, 1952, 8'

18a. *Posveta Bartoku* (II stav iz Sonatine), za klarinet i klavir, 1996, 3'
19. *Fantasia quasi una sonata*, za violu i klavir, g-mol, 1954, 14'

19a. *Fantasia quasi una sonata*, za violin i klavir, d-mol, 1954, 14'
20. *Pasakalja za violončelo i klavir*, 1955, 9'

21. *Mala svita za tri violine* (Fughetta, Scherzando, Lamento, Moto perpetuo), 1955, 10' (izgubljeno)

22. *Simfonieta za gudački orkestar*, 1956-57, 25'

23. *Tri pesme Rabindranatha Tagore*, za glas i klavir, 1957, 9'

24. Muzika za dečji film *Drveni konjić*, za klavir, 1957, 9'

25. *Noć bez jutra*, ciklus za glas i klavir, 1959, 8'

26. *Preludijum za klavir*, 1960, 2'

27. *Gradinar*, ciklus za glas i klavir, 1962-64, 15'

28. \**Sonatina za klarinet i klavir* (Posveta Dvoržaku), F-dur, 1996, 8'

29. *Sonatina breve* za klarinet i klavir (Posveta mome profesoru Stanojlu Rajičiću), d-mol, 1996, 5'

30. *Ciacconetta* za klarinet i klavir, 1996, 3'

31. *Sarabanda e Fugeta* za klarinet i klavir, 1946/1996, 4'

32. *Sonata za violončelo i klavir*, b-mol, 1955/1996, 22' (uključuje br. 20 Pasakalja)

33. *Dve etide za klarinet i klavir*, 1997, 3'

34. *Tri dueta za dva klarineta i klavir*, 1997, 4'

35. \**Kto Bog velij*, za mešoviti hor, 1998, 2'

35a. *Kto Bog velij*, za muški hor, 1998, 2'
## Knjige

* D. Skovran i V. Peričić: *Nauka o muzičkim oblicima*. - Beograd, Umetnička akademija, 1961, VII izd. 1991, 574 str.
* M. Radenkević i V. Peričić: *Pregled nauke o harmoniji*, za srednje muzičke škole. – Beograd. Prosveta, 1962, 138 str.
* *Josif Marinković - život i delo*. - Beograd, SANU, 1967, 266 str.
* *Razvoj tonalnog sistema*. - Beograd, Umetnička akademija, 1968, 83 str.
* V. Peričić (uz saradnju D. Kostića i D. Skovrana): *Muzički stvaraoci u Srbiji*. - Beograd, Prosveta, 1969, 663 str.
* *Stvaralački put Stanojla Rajičića*. - Beograd, Umetnička akademija, 1971, 152 str.
* *Vokalna i orkestarska muzika u Srbiji do II svetskog rata (analiza dela)*. - Beograd, Pro Musica, 1971, 68 str.
* A. Koci, K. Kovačević, Z. Kučukalić, D. Ortakov, V. Peričić: *Jugoslavanska glasbena dela*. - Ljubljana, Državna založba Slovenije, 1980, 553 str.
* *Višejezični rečnik muzičkih termina*. - Beograd, SANU, 1985; II izd. SANU - Zavod za udžbenike i nastavna sredstva - Univerzitet umetnosti, 1997, 608 str.
* *Instrumentalni i vokalno-instrumentalni kontrapunkt*. - Beograd, Univerzitet umetnosti, 1987, 921 str.
* *Vokalni kontrapunkt*, za srednje muzičke škole. - Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 1991, II izd. 1997, 126 str.

## Skripta

* *Kontrapunkt*, I deo, za III razred srednje muzičke škole, Beograd, Muzička škola „Stanković”, 1979, 191 str.
* *Osnovi kontrapunkta*, Beograd, Fond za umnožavanje nastavne literature FMU, 1985, 108 str. (Ranija izdanja: Kontrapunkt I i II, izd. autora i Univerziteta umetnosti).
* *Harmonija I i II*, Beograd, Fond za umnožavanje nastavne literature FMU, 1988, str. 75 + 88; Beograd, Zajednica muzičkih i baletskih škola Srbije, 2004, str. 72 + 88 (Ranija izdanja autora i Univerziteta umetnosti)
* *Kratak pregled razvoja harmonskih stilova*, II izd. Beograd, Fond za umnožavanje nastavne literature FMU, 1987, 98 str.
* *Mali uporedni muzičko-terminološki rečnik*, Beograd, izd. autora, 19 181 str.

## Članci i studije

* *Iz muzičkog života Beča*, Zvuk 6, 1956, 247-250
* *Mocartova godina u Beču*, Zvuk 9-10, 1957, 405-410
* *0 dodekafonskoj tehnici*, Zvuk 53, 1962, 265-275
* *Stvaralački lik Vojislava Vučkovića*, Zvuk 57, 1963, 161-187 (proširena verzija u: *Vojislav Vučković umetnik i borac*, Beograd, Nolit, 196
* *Druga simfonija Vasilija Mokranjca*, Zvuk 69, 1966, 505-512
* *Magnovenja - novi vokalni ciklus Stanojla Rajičića*, Zvuk 68, 1966, 352-358
* *Mirjana Živković: Dodekafonska pasakalja*, Pro musica 24, 1967, 9
* *Vasilije Mokranjac*, Pro musica 30-31, 1968.
* *Stanojlo Rajičić*, Pro musica 34, 1968.
* *Srđan Hofman: Movimento energico*, Pro musica 35, 1968, 10
* *Andrija Galun: Muzika 68*, Pro musica 36, 1968, 10
* *Beleške o formalnoj strukturi Mokranjčevih Rukoveti*, Razvitak 5, 190 Zaječar. isto: Pro musica, vanredni broj, 1981
* *Šesta simfonija Stanojla Rajičića*, Pro musica 54, 1971, 9-11
* *Četvrta simfonija Vasilija Mokranjca*, Pro musica 65, 1973, 16-19
* *40 godina Fakulteta muzičke umetnosti (Muzičke akademije)*, Univerzitet umetnosti, Beograd, 1977.
* *Vasilije Mokranjac: Koncertna muzika za klavir i orkestar*, Pro musica 92, 1978.
* *In memoriam - Petar Ozgijan*, Zvuk 1979, 2, 31-34
* *In memoriam - Bruno Brun*, Politika, 1978
* *Tri godišnjice Josifa Marinkovića*, Pro musica 110, 1981, 12-14
* *Josip Slavenski i njegova "astroakustika"*, Zvuk 1984, 4, 5-14. Isto: Međumurje, Čakovec, 1985, 7. Na nemačkom: *Josip Slavenski und seine Astroakustik* (prevod i dopuna napomena W. Linden), Musiktheorie, 1988, 1
* *Stogodišnjica Stevana Hristića*, Zvuk 1985, 1, 5-10
* *Kompozicije na tekstove iz Vukove zbirke* (uporedni tekst na nemačkom *Vertonungen von Texten aus Vuks Liedersammlungen*), u: *Vera Bojić, Vukovo nasleđe u evropskoj muzici / Vuks musikalische Erben*, I; Beograd, SANU - München, Verlag Otto Sagner, 1987, 51-78
* *Srpske narodne melodije u Loeweovim pesmama*, u: Folklor i njegova umetnička transpozicija, radovi sa naučnog skupa, Beograd, FMU, 1987, 127-140
* *Uz osamdesetogodišnjicu Stanojla Rajičića*, Zvuk 5, 1990, 45-47
* *Muzičko-teorijska trilogija Dejana Despića*, Pro musica 145, 1991, 31-32
* *"Ludus tonalis" Paula Hindemitha*, rkp.
* *Tendencije razvoja srpske muzike u posleratnom periodu*, rkp.

## Orkestracije

* Vitězslav Novák: *Hajdučka sonatina* (Zbojnická sonatina), za klavir. Prerada za simfonijski orkestar, 1949, Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Modest P. Musorgski: *Pesme i igre smrti* (Песни и пляски смерти) za glas i klavir. Perada za bas i simfonijski orkestar, 1959. Prvo izv. : 4. jun 1963, Beograd, Miroslav Čangalović i Beogradska filharmonija. Izvodeno i u Italiji. Rkp.: partitura kod M. Čangalovića.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Tri mala komada* (Minijaturni valcer, Uspavanka, Priča sa Divljeg zapada) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1997. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Romantični koncert u a-mollu* za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i simfonijski orkestar, 1998/99, Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Introdukcija, tema i varijacije* za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99, Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Končertino u g-mollu* za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i simfonijski orkestar; druga verzija za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Triptih mome ocu* (Nostalgični valcer, Epitaf, Humoreska) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Iz mog intimnog dnevnika* (Ispovest, Osmeh kroz suze) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i kamerni orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Dva raspoloženja* (Seta, Razdraganost) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i kamerni orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Dva karakterna komada* (Romantična melodija, Koncertantni kapričo) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i kamerni orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Mala svita* (Arietta, Melanholični valcer, Elegantna elegija, Cavatina, Marš patuljaka) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Menuet pod granama jorgovana* za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.
* Radivoj Lazić - Vlastimir Peričić: *Tri minijature* (Giocoso, Malinconico, Appassionato) za klarinet i klavir. Prerada za klarinet i gudački orkestar, 1998/99. Rkp.: partitura i deonice kod autora.

## Aranžmani

* Nicolò Paganini: klavirska pratnja za 8 kapriča.
* Dejan Marković: klavirska pratnja za zbirku minijatura za violinu (30 komada).
* Radivoj Lazić: klavirska pratnja za minijature za klarinet iz škole *Učim klarinet* I-IV i zbirki *Raspevani klarinet* I-IV, *Melodične etide s klavirom* I-II, *Mladi klarinetski virtuoz* I-IV i *Vedri dani u muzičkoj školi* (ukupno oko 100 komada). Štampano: Vedri dani u muzičkoj školi, Beograd, Savez društava muzičkih i baletskih pedagoga Srbije, 1996; Učim klarinet I i Raspevani klarinet I, Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 1997; Mladi klarinetski virtuoz I-III, Beograd, autorsko izdanje, 1997.
* Transkripcije za klarinet i klavir, 65 kompozicija iz svetske literature (Bach, Mozart, Beethoven, Chopin, Brahms, Čajkovski i dr.) za zbirku R. Lazića - V. Peričića: *Veliki majstori za klarinet* I-VI. Štampano: Veliki majstori za klarinet I-III, Beograd, autorsko izdanje, 1997.

## Saradnja u enciklopedijama

* *Muzička enciklopedija JLZ*, Zagreb, sv. I 1958, sv. II 1963.
* *Leksikon jugoslavenske muzike*, JLZ, Zagreb, I-II, 1984.

## Prevod

* *Paul Hindemit, Tehnika tonskog sloga (Unterweisung im Tonsatz)*, Beograd, Univerzitet umetnosti, 1983, 238 str.
* Prevod na nemački knjige Dejana Despića *Teorija tonaliteta*
* Prevod na nemački knjige Mirjane Veselinović *Fragmenti o postmoderni*
* Prevodi članaka sa nemačkog za časopise *Novi zvuk* i *Muzički talas*

## Redaktorski radovi

* *Dr Vojislav Vučković: Studije, eseji, kritike*; Vojislav Vučković umetnik i borac. - Beograd, Nolit, 1968, str. 694 + 523
* *C. Sachs, Muzika starog sveta (Die Musik der alten Welt in Ost und West)*, prev. Predrag Milošević. - Beograd, Univerzitet umetnosti, -1980. 386 str.
* *L. A. Meyer, Emocija i značenje u muzici (Emotion and Meaning in Music)*, prev. Šimo Vulinović-Zlatan. - Beograd, Nolit, 1986, 376 str.
* *Stevan Hristić, zbornik studentskih radova*, FMU, 1985.
* *Petar Krstić, zbornik studentskih radova*, FMU, 1986, 224 str.
* *U spomen Koste P. Manojlovića*, zbornik radova, FMU, 1988, 341 str.
* *Petar Bingulac: Napisi o muzici*, - Beograd, Univerzitet umetnosti, 1988, 464 str.
* *Stanislav Binički, zbornik radova*,FMU, 1991,249 str.
* *Folklor i njegova umetnička transpozicija*, zbornik radova sa naučnog skupa, Beograd, FMU, 1997.
* Saradnja na izdanju Sabranih dela Josipa Slavenskog. - Zagreb / Društvo hrvatskih skladatelja - Beograd / Udruženje kompozitora Srbije, 1984. i dalje (redakcija i propratni tekst za: *Haos, Slavenska sonata, Kompozicije za violinu i orgulje*; propratni tekstovi za: *Muzika za orkestar, Muzika za kamerni orkestar*)
* Saradnja na izdanju *sabranih dela Stevana St. Mokranjca*. – Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 1992. i dalje (redakcija III toma, propratni tekstovi za I, II, III i V tom, *biografija St. Mokranjca* u I-IX tomu)
* *Josif Marinković, Horovi* (redakcija sa propratnim tekstom). - Beograd, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 2003, str. 496

## Ostalo

Tekstovi za emisije Radio Beograda, Radio Skopja, programski komentari za koncerte Beogradske filharmonije, Simfonijskog orkestra i hora Radio Beograda, Muzičke omladine, Galerije SANU.

## Također pogledajte

## Literatura

* *Dvadeset pet godina Muzičke akademije u Beogradu 1937-1962*, Grafos, Beograd, 1963, str 95.
* *40 godina Fakulteta muzičke umetnosti (Muzičke akademije) 1937-1977*, Univerzitet umetnosti u Beogradu, Beograd, 1977, str 101.
* *Pedeset godina Fakulteta muzičke umetnosti (Muzičke akademije) 1937-1987*, Univerzitet umetnosti u Beogradu, Beograd, 1988, str 158.

## Reference

## Vanjski linkovi

* Muzički stvaraoci u Srbiji
* Vlastimir Peričić, biografija
* Stojanović-Novičić Dragana: Tanano i precizno - umna zvučanja Vlastimira Peričića Arhivirano 17. 7. 2014. na Wayback Machine