Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Solomonska Ostrva

| Solomonska OstrvaSolomon Islands |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Zastava | Grb |

 |
| **Himna:**God Save Our Solomon Islands  |
| Položaj Solomonskih Ostrva na karti Položaj Solomonskih Ostrva
 |
| Glavni grad | Honiara
 |
| Službeni jezik | engleski |
| Državno uređenje |   |
| • Kralj | Charles III Generalni guverner: David Tiva Kapu |
| • Predsjednik Vlade | Jeremiah Manele |
| Zakonodavstvo |  |
| Nezavisnost | Od Ujedinjenog Kraljevstva 7. jula 1978.  |
| Površina |
| • Ukupno | 28.896 km2 (139) |
| • Vode (%) | 3,2 |
| Stanovništvo |
| • Ukupno  | 750.325 (162) |
| • Gustoća | 26/km2  |
| Valuta | dolar solomonskih ostrva  |
| Vremenska zona | +11 |
| Pozivni broj | +677 |
| Internetska domena | .sb |

**Solomonska Ostrva** (također i **Salamunova Ostrva** ) su država u južnom Tihom okeanu, istočno od Papue Nove Gvineje. Član su Commonwealtha, a britanski kralj je formalni vladar, koga zastupa generalni guverner. Površinom 139., a brojem stanovnika 162. među 194 države svijeta.

Ostrva su otkrili Španci u 16. vijeku. Nijemci su zauzeli sjeverni dio 1884, a Britanci južni dio arhipelaga 1893. Tokom Prvog svjetskog rata okupirala ih je Australija. U Drugom svjetskom ratu bili su poprište žestokih američko-japanskih borbi. Od 1945. područje UN-a pod australijskom upravom, 1976. dobivena široka samouprava a 1978. proglašena nezavisnost.
U 1999. dugotrajni etnički sukob između naroda Gwale i Malaita razbuktao se u građanski rat, koji je uglavnom prestao 2003. nakon dolaska međunarodnih mirovnih snaga.

## Također pogledajte

* Batat

## Reference

## Vanjski linkovi

* Department of Prime Minister and Cabinet Arhivirano 18. 1. 2012. na Wayback Machine
* Solomon Islands. *The World Factbook*. Central Intelligence Agency.
* Moore, Clive. "Solomon Islands Historical Encyclopaedia 1893–1978".
# Aleutska ostrva

Aleutska ostrva| Geografija |
| --- |
| Ukupno ostrva | >300 |
| Najveća nadmorska visina | 9373 m |
| Demografija |
| Jezici | Aleutski jezik |
| Etničke grupe | Aleuti |

Položaj Aleutskih ostrva
**Aleutska ostrva** su arhipelag sa oko 150 ostrva, koja su vulkanskog porijekla. Nalaze se na sjeverozapadnoj obali Sjeverne Amerike između Aljaske i Kamčatke. Pripadaju SAD. Površina Alelutskih ostrva je oko 38 km2 i na njima živi oko 15 000 stanovnika. Razvijen je lov i ribolov. Tu se nalazi velika zrakoplovna i vojna pomorska baza.

* Ostrvo Unalaska na Aleutskim ostrvima.
* Aleutska ostrva sa 9.700 m.
* Aktivni aleutski vulkani.
* Steller morski lavovi izvlače se na ostrvo Amak
* Rezidencije u Adaku, ostrvo Adak

## Reference
# Vancouver

| Vancouver |
| --- |
| Panorama grada |
| Grb |
|  |
| Država |  Kanada |
| Provincija | Britanska Kolumbija |
| Površina |
|  • Grad | 114,67 km2 |
| Nadmorska visina | 0−167 m |
| Stanovništvo (2007) |
|  • Grad | 611.869 |
|  • Metro | 2.524.113 |
| Poštanski broj | V5K - V6Z |
| Pozivni broj | 604, 778 |

**Vancouver** je grad u kanadskoj pokrajini Britanskoj Kolumbiji. Najveći je grad na zapadu Kanade i treći po veličini u cijeloj zemlji. Broj stanovnika je 611.869, a s okolinom ima 2.524.113 stanovnika (2007).

U Vancouveru su 2010. održane 21. zimske olimpijske igre.

## Reference

## Vanjski linkovi

* Službene stranice Vancouvera
* Turizam Vancouvera Arhivirano 23. 8. 2015. na Wayback Machine
* Informacijski centar u Vancouveru
* Vancouverska luka
* TransLink (Vancouver transport)
* Slike Vancouvera
* flickr vancouver Slike Vancouvera
* Virtual Tours of Vancouver Virtualni Vancouver
* SkyscraperPage Forum Gallery Arhivirano 2. 5. 2005. na Wayback Machine Fotografije Vancouvera
# Centralne sile

Centralne sile i njihove kolonije označene narandžastom bojom
**Centralne sile** (njem.: *Mittelmächte*; engl.:*Central Powers*) su sačinjavale Njemačka, Austro-Ugarska, Osmansko Carstvo i Bugarska, koje su se borile protiv Savezničkih sila tokom Prvog svjetskog rata. Ime su dobile po tome što su bile između Rusije, na istoku, i Britanije, na zapadu.

## Također pogledajte

* Antanta
* Versajski sporazum

Nedovršeni članak Centralne sile koji govori o **ratu** treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.
# Archive.today

**archive.today** (ili **archive.is**) je web stranica za arhiviranje, osnovana 2012. godine, koja sprema snimke na zahtjev, i ima podršku za JavaScript -teške stranice kao što su Google Maps i progresivne web aplikacije kao što je Twitter. archive.today snima dva snimka: jedan replicira originalnu web stranicu uključujući sve funkcionalne linkove uživo; drugi je snimak ekrana stranice.

Web stranica ne pruža informacije o identitetu operatora.

## Historija

Archive.today je osnovan 2012. godine. Stranica se prvobitno označila kao archive.today, ali je u maju 2015. promijenila primarno ogledalo u archive.is.

U januaru 2019. počeo je da odbacuje domen archive.is u korist drugih ogledala.

## Reference
# DOS

MS DOS
**DOS** (engleski: Di**sk **O**perating **S**ystem*) jeste naziv za operativni sistem koji se je počeo pojavljivati krajem 70-tih godina 20. vijeka i u slobodnom prijevodu DOS znači *operativni sistem za diskove* (flopi disk i hard disk). DOS je također i abstrakcijski sloj u operativnim sistemima ili samo dio u ranim verzijama Windows operativnog sistema. U operativnim sistemima komandni procesor (*shell*) nekada je dio DOS-a ili je zasebna cjelina. DOS je također poznat kao skraćenica Microsoftov-og MS-DOS operativnog sistema. Novi operativni sistemi više ne koriste skraćenicu DOS u svom nazivu, već koriste OS jer skoro svi novi operativni sistemi rade mnogo više poslova od samog upravljanja diskovima.

## Reference

## Vanjski linkovi

Nedovršeni članak DOS koji govori o **računarstvu** treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.
# DuckDuckGo

| DuckDuckGo |
| --- |
| URL | duckduckgo.com |
| Registracija | Nije potrebna za pretragu |
| Dostupni jezik/-ci | višejezički |
| Vlasnik | Duck Duck Go, Inc. |
| Autor | Gabriel Weinberg |
| Početak rada | 25. septembar 2008. |

**DuckDuckGo** jest internetski pretraživač i softverska usluga američke kompanije Duck Duck Go, Inc., poznata po naglašavanju privatnosti korisnika. Pokrenuo ga je Gabriel Weinberg 2008, a kompanija ga opisuje kao nezavisnu alternativu Googleovoj pretrazi i Chromeu koja ne prati historiju pretraživanja korisnika. Za razliku od pretraživača zasnovanih na profiliranju korisnika, DuckDuckGo nastoji prikazivati rezultate i oglase bez izgradnje trajnog profila pretraživanja. Njegovi proizvodi obuhvataju veb-pretragu, mobilne i desktop preglednike, dodatke za preglednike, zaštitu od pratilaca, zaštitu e-pošte i uslugu Duck.ai.

## Historija

Nastao je kao mali nezavisni pretraživač u Valley Forgeu u Pennsylvaniji, a njegovo ime izvedeno je iz dječije igre "duck, duck, goose" (patka, patka, guska). Rani razvoj bio je usmjeren na jednostavniji prikaz rezultata i odvajanje pretrage od prikupljanja ličnih podataka. Kompanija je širu pažnju dobila početkom 2010-ih, kada je privatnost pretraživanja postala važnija tema u javnim raspravama o internetskom oglašavanju i nadzoru.

## Tehnologija i poslovni model

Pretraga se oslanja na više izvora i vlastite komponente za rangiranje, dok se komercijalni oglasi prikazuju uglavnom prema upisanoj ključnoj riječi, a ne prema ranijem ponašanju korisnika. Takav model razlikuje DuckDuckGo od dominantnih pretraživača čiji se prihodi oslanjaju na obimnije personalizirano oglašavanje. Akademska istraživanja usvajanja pretraživača ističu da na odluku korisnika utiču očekivana korisnost, ugled kompanije, početno povjerenje i percepcija rizika. Istraživanje privatnosti oglasnih sistema iz 2023. pokazalo je, međutim, da i pretraživači s naglašenom zaštitom privatnosti mogu otkrivati identifikatore pri klikovima na oglase, što pokazuje razliku između privatnosti same pretrage i privatnosti oglasne infrastrukture.

## Reference
# Univerzitet "Johns Hopkins"

| Univerzitet Johns Hopkins |
| --- |
|  |
| Moto | Veritas vos liberabit (lat.) |
| Osnovan | 1876. |
| Vrsta | privatni univerzitet |
| Predsjednik | Ronald J. Daniels |
| Akademsko osoblje | 3.100 |
| Admin. osoblje | 15.000 |
| Dodiplomci | 6.023 |
| Diplomci | 14,848 |
| Lokacija | Baltimore, Maryland, SAD |
| Kampus | U državi Maryland: Baltimore (glavni kampus) Laurel Columbia Montgomery County Washington, D.C. Bologna, Italija Nanjing, Kina Singapur |
| Sportovi | 24 različita tima |
| Udruženja | AAU AIU |
| Veb-sajt |  |
| Johns\_Hopkins\_University\_Logo.png |

**Univerzitet Johns Hopkins** je privatni, istrživački univerzitet sa sjedištem u gradu Baltimore, u američkoj saveznoj državi Maryland. Osnovan je 1876. godine a nosi naziv u čast svog prvog dobrotvora, američkog preduzetnika, abolicioniste i filantropa Johnsa Hopkinsa.
7.000.000 $, od čega je polovinom finansirano osnivanje Johns Hopkins bolnice, je bio najveći filantropski poklon u historiji SAD-a u tom trenutku.

Daniel Coit Gilman, koji je inauguriran za prvog predsjednika te institucije 22. februara 1876. godine, doveo je univerzitet do revolucije visokog obrazovanja u SAD-u, integrirajući nastavu i istraživački rad.

## Historija

1873. godine, nakon svoje smrti, Johns Hopkins, poduzetnik i neženja bez djece, ostavio je 7.000.000 $ za financiranje bolnica i univerziteta u Baltimoreu, Maryland. U to vrijeme ovo bogatstvo, stvareno prvenstveno preduzećem *Baltimore i Ohio željeznice*, je bio najveći filantropski poklon u historiji SAD-a.

Prvobitni odbor Univerziteta se odlučio za potpuno novi model univerziteta, model posvećen izučavanju na naprednom nivou.
Univerzitet Johns Hopkins je time postao model modernog istraživačkog univerziteta u SAD-u. Njegov uspjeh je na kraju doveo do pomaka nivoa visokog obrazovanja u SAD-u sa fokusa o nastavi i/ili primijeni tog znanje na nivo naučnoistraživačkog rada.

## Vanjski linkovi

* Službena web stranica
* Službena web stranica univerzitetskog atletskog kluba
# Okeanografija

**Okeanografija** (grčki *okean* + *γράφειν* = pisati), također zvana **okeanologija**, nauka je o Zemljinim okeanima i njihovih međusobno povezanih ekosistema te hemijskih i fizičkih procesa. Postoje pet glavnih područja unutar nauke:

* biološka okeanografija ili pomorska biologija nauka je o okeanskim biotima i njihovim ekološkim interakcijama;
* hemijska okeanografija je nauka o hemiji okeana;
* geološka okeanografija ili pomorska geologija uključuje tektoniku ploča i ostale nauke o okeanskom dnu;
* meteorološka okeanografija bavi se pitanjem kako atmosfera i okean međusobno djeluju unutar hidrosfere;
* fizikalna geografija bavi se fizikalnim obilježjima okeana (kao što su valovi, struje te struktura temperature i slanoće).

## Historija okeanografije

Rana istraživanja okeana bila su ograničena na njegovu površinu i malobrojna stvorenja koja su ribari vadili u svojim mrežama. Međutim, kad su Bougainville i Cook izveli svoja istraživanja u južnom Pacifiku, u svojim su izvještajima spomenuli i mora koja su posjetili. James Clark Ross preduzeo je prvo moderno mjerenje dubine mora 1840, Charles Darwin objavio je rad o grebenima i oblikovanju atola, ali ipak postojanje ogromne strmine iza kontinentalnih šelfova nije otkriveno sve do 1849. godine. Mauryjeva *Fizikalna geografija mora* iz 1855. bio je prvi udžbenik iz okeanografije. Polaganje sjevernoatlantskog telegrafskog kabla potvrdilo je prisutnost srednjookeanskog hrpta.

Nakon sredine 19. stoljeća, kad su naučna društva prolazila kroz poplavu novih terestričkih botaničkih i zooloških informacija, evropski historičari prirode počeli su osjećati nedostatak više nego anegdotskih znanja o okeanima. Počeci okeanografije kao kvantitativne nauke zapravo datiraju od 1872, kad su Charles Wyville Thompson i John Murray krenuli u ekspediciju Challenger (1872–1876). Ubrzo su ostali evropski i američki narodi poslali naučne ekspedicije (kao što su učinili mnogi pojedinci i institucije), a osnovani su i instituti posvećeni proučavanju okeanografije. Četiri najvažnija u Sjedinjenim Državama jesu Okeanografski institut Scripps, Okeanografski institut Woods Hole, Opservatorija Lamont–Doherty i Univerzitet Vašingtonske škole okeanografije. Najvažnija nova institucija u Britaniji jest Sautemptonski okeanografski centar.

Prva međunarodna okeanografska organizacija osnovana je 1901. pod imenom Međunarodno vijeće za istraživanje mora. Godine 1921. u Monaku je osnovan Međunarodni hidrografski ured (IHB). Kasnije je 1966. Kongres SAD-a osnovao Nacionalno vijeće za pomorska bogatstva i tehnički razvoj, u čijoj je nadležnosti bilo istraživanje i proučavanje svih aspekata okeanografije. Također je omogućio da Nacionalni naučni zavod novčano podupre ljude koji su obavljali ta proučavanja na polju okeanografije.

### Srodne discipline

* Biogeografija
* Geonauka
* Hidrografija
* Hidrologija
* Klimatologija
* Limnologija
* Meteorologija

## Također pogledajte

* Harald Sverdrup
* Hidrografija
* Jacques-Yves Cousteau
* Merkator projekt
* Plimna rezonanca
# Topografija

Primjer topografske karte
**Topografija** je geografski pojam, koji se bavi opisivanjem i proučavanje Zemljinih površinskih elemenata, fizičkogeografskih karakteristika, kao visina i nagib.

Razumjevanje topografije je važna za mnogo nauke i djelatnosti. Tako je u prostornom uređenju, agrikulturi i hidrologiji potrebno radi određivanja razvodnica, označavanje vodnih tokova i označavanja vodnih površina. Tako je topografija važan izvor podataka za razumijevanje. Topografska istraživanja se koriste i u arhitekturi i crtanju različite infrastrukture, kao npr. prometna. Pored toga, topografija ima izuzetnu važnost u arheološkim istraživanjima, od trenutka određivanja mjesta sondažnih kopova, do određivanja visine pojedinih slojeva.

Dogovoreni simboli za pojedine objekte i društveni inventar nazivaju se kartografski ili topografski znakovi.
# Gaspard Monge

| Gaspard Monge |
| --- |
|  |
| Rođenje |  (1746-05-09) 9. maj 1746. |

**Gaspard Monge, grof de Péluse** (9. maj 1746. – 28. juli 1818.) je bio francuski matematičar, koji se obično predstavlja kao izumitelj deskriptivne geometrije, (matematička osnova) tehničkog crtanja, i otac diferencijalne geometrije . Tokom Francuske revolucije služio je kao ministar pomorstva i bio je uključen u reformu francuskog obrazovnog sistema, pomažući u osnivanju École Polytechnique.

Monge je rođen u Beauneu, Côte-d'Or, kao sin trgovca. Obrazovao se na koledžu oratorijanaca u Beauneu. Godine 1762. otišao je na Collège de la Trinité u Lionu, gdje je, godinu dana nakon što je počeo studirati, postao nastavnik fizike sa samo sedamnaest godina.

Nakon završetka školovanja 1764. godine vratio se u Beaune, gdje je napravio plan grada velikih razmjera, izmišljajući metode posmatranja i konstruirajući potrebne instrumente; plan je predstavljen gradu, i danas se čuva u njihovoj biblioteci. Inžinjerski oficir koji je to vidio pisao je komandantu École Royale du Génie u Mézièresu, preporučivši mu Mongea i dobio je posao crtača. LTC Rolt, inženjer i historičar tehnologije, pripisuje Mongeu rođenje inženjerskog crteža. Kada je bio u Kraljevskoj školi, postao je član masonerije, iniciran u ložu ″L'Union parfaite″.

 Mongeova bista na groblju Le Père Lachaise u Parizu
Mongeov rad daje običnu diferencijalnu jednačinu zakrivljenosti krivih i uspostavlja opću teoriju na vrlo zadovoljavajući način; on je prvi put dao primjenu na zanimljiv poseban slučaj elipsoida u kasnijem radu 1795.

Mongeovi memoari iz 1781. također su najranije poznato predviđanje problema tipa linearnog programiranja, posebno transportnog problema. S tim u vezi, Mongeov problem transporta tla dovodi do definicije slabe topologije udaljenosti između distribucija koju su mnogo puta ponovo otkrivali kao što su L. V. Kantorovich, Paul Lévy, Leonid Vaseršteĭn i drugi; i nose njihova imena u raznim kombinacijama u različitim kontekstima.

Još jedan njegov rad u svesci za 1783. odnosi se na proizvodnju vode sagorevanjem vodonika . Henry Cavendish je predvidio Mongeove rezultate.

## Također pogledati

* Historija metra
* Mongeov niz
* Mongeov konus
* Mongeova jednačina
* Monge flaster
* Mongeova tačka
* Monge–Amperova jednačina
* Mongeova teorema
* Clebsch reprezentacija
* Udaljenost pokretača zemlje
* Sekundno klatno
* Teorija transporta

## Reference
# Nebeski koordinatni sistem

Zvjezdane galaktičke (žuto), ekliptične (crveno), i ekvatorijalne (plavo) koordinate, kao što su projicirane na nebeskoj sferi. Ekliptične i ekvatorijalne koordinate dijele vernalni ekvinocij (ružičasta) kao osnovni pravac, i galaktičke koordinate su upućene na centar galaksije (žuto). Ishodište koordinata ( "centar sfere") je dvosmislen; pogledati: nebeska sfera za više informacija.
**Nebeski koordinatni sistem** je sferni koordinatni sistem u kojem je položaj nebeskog objekta određen dvjema koordinatama definiranog sfernog koordinatnog sistema.

U astronomiji razlikujemo 5 nebeskih koordinatnih sistema:

* horizontski (azimutski) koordinatni sistem
* mjesni ekvatorski koordinatni sistem
* nebeski ekvatorski koordinatni sistem
* ekliptički koordinatni sistem
* galaktički koordinatni sistem

## Vanjski linkovi

* e-skola astronomije: Nebeski koordinatni sistemi
# Amerigo Vespucci

| Amerigo Vespucci |
| --- |
|  |
| Rođenje |  (1454-03-09) 9. mart 1454. Firenca |
| Smrt | 22. februar 1512(1512-02-22) (57 godina) |
| Zanimanje | moreplovac |

**Amerigo Vespucci** rođen je 1454. u italijanskom gradu Firenci. Počeo je raditi s lokalnim bankarima, preko kojih je i dospio u Španiju 1492. Tamo se počeo baviti brodovima i putovati na njima kao istraživač. Pod portugalskom zastavom dospio je do Amerike, čije je običaje počeo opisivati. Mnogi smatraju da je Kristofor Kolumbo umro uvjeren da je Amerika zapravo dio Azije, a da je Vespucci zapravo prvi koji je to porekao. Napisao je nekoliko pisama koja opisuju običaje domorodaca i postao poznat po tome. Obolio je od malarije i umro u Španiji 1512.

Amerika je dobila ime po Vespucciju. Za to je prvenstveno zaslužan Nijemac Martin Waldseemüller, koji je objavio kartu na kojoj je ucrtao nove kontinente pod nazivom Amerika.

## Vanjski linkovi

* The Explorer For Whom America Was Named Arhivirano 11. 2. 2007. na Wayback Machine
# Pulsar

Šematski prikaz pulsara
**Pulsari** su vrsta neutronskih zvijezda, promjera oko 10 km, koje se vrlo brzo rotiraju. Najbržim pulsarima za jednu je rotaciju potrebno tek oko 3 ms, a milisekundnim pulsarima se nazivaju oni koji se rotiraju brže od 100 puta u sekundi. Pulsar PSR J1740-5340 okrene se u sekundi čak 274 puta. Pulsari u smjeru osi rotacije ispuštaju jako elektromagnetsko zračenje, uglavnom u obliku radio-valova. Pulsar, gledano sa Zemlje, usljed rotacije i uskog snopa radio-valova izgleda kao objekat koji pulsira. Astronomi koji su otkrili prvi pulsar mislili su da su detektovali prvi signal vanzemaljske civilizacije, s obzirom na izuzetno pravilnu rotaciju.

## Kako nastaju pulsari

Prema današnjim teorijama o nastanku pulsara, oni nastaju iz sistema neutronske zvijezde i crvenog diva.

Zvijezde ulaze u fazu crvenog diva pri kraju svog života (Sunce za 5 milijardi godina), kada potroše zalihe vodika i pređu na sagorijevanje helijuma. Posljedica toga je širenje zvijezde na mnogostruko veći raspon (Sunce ce se tada raširiti sve do Zemljine putanje). Kada se crveni div dovoljno raširi, neutronska zvijezda počne "krasti" njegovu atmosferu, a gas koji pada na budući pulsar ubrzava njegovu rotaciju. Nakon što crveni div izgubi svoje vanjske slojeve, preostali dijelovi zvijezde postaju bijeli patuljak, faza u evoluciji zvijezde koja i inače slijedi, no nešto sporije bez pulsara u blizini.

## Također pogledajte

* Crna rupa
* Magnetar
* Neutronska zvijezda
* Ostaci supernove

## Vanjski linkovi

* "Pinning Down a Pulsar’s Age". *Science News*.
* "Astronomical whirling dervishes hide their age well Arhivirano 15. 2. 2013. na Wayback Machine". *Astronomy Now*.
* Animation of a Pulsar. *Einstein.com,* 17 January 2008.
* "The Discovery of Pulsars." *BBC,* 23 December 2002.
* "A Pulsar Discovery: First Optical Pulsar Arhivirano 3. 10. 2007. na Wayback Machine." *Moments of Discovery,* American Institute of Physics, 2007 (Includes audio and teachers guides).
* Discovery of Pulsars: Interview with Jocelyn Bell-Burnell. Jodcast, June 2007 (Low Quality Version).
* Audio: Cain/Gay – Astronomy Cast. Pulsars – Nov 2009
* Listing for PULS CP 1919 (The First Pulsar), Simbad Database
* Australia National Telescope Facility: Pulsar Catalogue
* Johnston, William Robert. "List of Pulsars in Binary Systems." Johnston Archive, 22 March 2005.
* Staff Writers. "Scientists Can Predict Pulsar Starquakes Arhivirano 6. 6. 2011. na Wayback Machine." *Space Daily,* 7 June 2006.
* Staff Writers. "XMM-Newton Makes New Discoveries About Old Pulsars." *Space Daily,* 27 July 2006.
* Than, Ker. "Hot New Idea: How Dead Stars Go Cold." *Space.com,* 27 July 2006.
* "New Kind of Pulsar Discovered" Arhivirano 21. 10. 2008. na Wayback Machine. Cosmos Online.
* Artist's Rendition of Pulsar Arhivirano 3. 3. 2012. na Wayback Machine. Digital Blasphemy.
* Pulsar simulator SimPulse
* Pulsar ephemeris viewer PeV
# Sinus

**Sinus ugla** je trigonometrijska funkcija oblika:

grafik sinusoide
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_0 .

Grafik ove funkcije zove se sinusoida. Periodična je sa periodom WIKINIUM\_MATH\_PH\_2 , a njen presjek sa х оsom je u tačkama WIKINIUM\_MATH\_PH\_4
Ekstremne tačke WIKINIUM\_MATH\_PH\_6

'Vrijednosti sinusa za neke uglove'|  WIKINIUM\_MATH\_PH\_8  | 0° | 30° | 45° | 60° | 90° |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  WIKINIUM\_MATH\_PH\_10  | 0 |  WIKINIUM\_MATH\_PH\_12  |  WIKINIUM\_MATH\_PH\_14  |  WIKINIUM\_MATH\_PH\_16  | 1 |

## Osnovne osobine

sinus u pravouglom trouglu
Sinus je neparna funkcija
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_18
Sinus je periodična funkcija
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_20
Nula funkcije
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_22
Maksimum funkcije
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_24
Minimum funkcije
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_26
## Neki identiteti

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_28
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_30
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_32
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_34
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_36
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_38
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_40
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_42
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_44
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_46
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_48 ( WIKINIUM\_MATH\_PH\_50 )
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_52
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_54
Zlatni rez
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_56
## Derivacija

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_58
Izvod
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_60
Integral

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_62
## Inverzna funkcija

arkussinus
Inverzna funkcija funkcije WIKINIUM\_MATH\_PH\_64 je

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_66
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_68
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_70 (Arkus sinus) je funkcija inverzna funkciji WIKINIUM\_MATH\_PH\_72 na njenom intervalu WIKINIUM\_MATH\_PH\_74
Koristi se za određivanje veličine ugla , kada je poznata vrijednost njegovog sinusa.

### Formule

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_76 (pravilo komplementarnih uglova)
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_78 (neparnost funkcije)
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_80
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_82
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_84
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_86
 WIKINIUM\_MATH\_PH\_88
## Također pogledajte

* Sinusoida
* Kosinus
* Tangens
* Kotangens

## Vanjski linkovi

1. Sinus, mathworld.wolfram.com
2. Trigonometrijske funkcije realnog broja Arhivirano 28. 3. 2016. na Wayback Machine