# 1960.

|  |
| --- |
| **Godine:**
◄◄ |
◄ |
1956. |
1957. |
1958. |
1959. |
**1960.** | 1961. | 1962. | 1963. | 1964. | ► | ►► |
| **Decenije:**
◄ |
1930-e |
1940-e |
1950-e |
**1960-e** | 1970-e | 1980-e | 1990-e | ► |
| **Vijekovi:**
◄ |
19. vijek |
**20. vijek** | 21. vijek | ► |

1960. u drugim kalendarima| Gregorijanski kalendar | 1960 *MCMLX* |
| Ab Urbe condita | 2713 |
| Asirski kalendar | 6710 |
| Bahá'í kalendar | 116–117 |
| Bengalski kalendar | 1367 |
| Berberski kalendar | 2910 |
| Budistički kalendar | 2504 |
| Burmanski kalendar | 1322 |
| Bizantijski kalendar | 7468–7469 |
| Kineski kalendar | 己亥年 (Zemljani Svinja) 4656 ili 4596     *— do —* 庚子年 (Metalni Pacov) 4657 ili 4597 |
| Koptski kalendar | 1676–1677 |
| Diskordijanski kalendar | 3126 |
| Etiopijski kalendar | 1952–1953 |
| Hebrejski kalendar | 5720–5721 |
| Hindski kalendari |  |
|  - *Vikram Samvat* | 2016–2017 |
|  - *Šaka Samvat* | 1882–1883 |
|  - *Kali Juga* | 5061–5062 |
| Holocenski kalendar | 11960 |
| Igbo kalendar | 960–961 |
| Iranski kalendar | 1338–1339 |
| Islamski kalendar | 1379–1380 |
| Džuče kalendar | 49 |
| Julijanski kalendar | Gregorijanski minus 13 dana |
| Korejski kalendar | 4293 |
| Minguo kalendar | Tajvan 49 民國49年 |
| Tajlandski solarni kalendar | 2503 |
| Ova kutija: * pogledaj
* razgovor
* uredi
 |

**1960.** (MCMLX) bila je prestupna godina koja je počela u petak po gregorijanskom kalendaru, 1960. godina nove ere i *Anno Domini* (AD), 960. godina 2. milenija, 60. godina 20. stoljeća i prva godina 1960-ih.

Poznata je i kao "Godina Afrike" zbog velikih događaja – posebno zbog stjecanja nezavisnosti 17 afričkih nacija – koji su usmjerili globalnu pažnju na kontinent i pojačali osjećaje panafrikanizma.

## Događaji

* Pobjednik pulskog festivala je film *Deveti krug* Franceta Štiglica po scenariju Zore Dirnbach, sa Dušicom Žegarac i Borisom Dvornikom u glavnim ulogama.
* Jugoslaveni postigli svjetski rekord u sklapanju brakova: na svakih 1000 stanovnika – 12,9 brakova.
* U Jugoslaviji ima otprilike 20.000 TV-prijemnika. Radio-industrija Zagreb počela s proizvodnjom domaćih televizora.
* Pokrenuta devizna reforma. Predviđalo se da će proces liberalizacije deviznog režima teći postepeno i u etapama. Prvi put bilo je moguće držati devize na privatnom kontu, uz početni ulog od 10 dolara.
* Omiljena zabava Jugoslavena je radio, potom kino, igranke i koncerti zabavne i narodne muzike.
* Nogometna reprezentacija Jugoslavije osvaja zlatnu medalju na Olimpijadi u Rimu.
* Theodore H. Maiman izumio optički laser.
* Allan Sandage otkrio kvazar 3C 273 udaljen 2,4 milijarde sg. Kada bi se kvazar nalazio 30 sg (oko 300 biliona km) udaljen od nas, i tada bi nadmašio sjaj našeg Sunca.

### Januar

* 1. januar – Kamerun stekao nezavisnost.
* 24. januar – Velika pobuna u Alžiru protiv francuske kolonijalne vlasti.

### Februar

* 13. februar – Francuska testirala svoju prvu atomsku bombu.

### Mart

* 10. mart – Održana 17. dodjela "Zlatnog globusa".
* 21. mart – Masakr u Sharpevilleu, Južna Afrika: Policija otvorila vatru na grupu nenaoružanih crnih protestanata iz Južne Afrike, ubivši 69 i ranivši 180 osoba.

### April

* 1. april – Sjedinjene Države lansirale prvi satelit za vrijeme, TIROS-1
* 2. april – Francuska potpisala sporazum s Madagaskarom i time Madagaskar postaje nezavisna država, nakon 64 godine francuske kolonijalne vladavine.
* 4. april – Prve tri ženske sveštenice zaređene u Švedskoj.
* 4. april – Francuska i Federacija Mali (Senegal i Sudan) potpisali sporazum kojim je Federacija Mali stekla nezavisnost.
* 21. april – U Brazilu, glavni grad države (Federalni Distrikt) prebačen je iz Rio de Janeira u Braziliju. Estado da Guanabara (Federalna država Guanabara) uspostavljena je da bi naslijedila Rio de Janeiro kao brazilski federalni distrikt.
* 27. april – Togo stekao nezavisnost od UN starateljstva koje je provodila Francuska

### Maj

* 10. maj – Nuklearna podmornica *Nautilus* završila prvo podvodno oplovljavanje Zemlje.
* 15. maj – Sputnjik 4 lansiran u Zemljinu orbitu.
* 22. maj – Najsnažniji ikad zabilježeni potres magnitude 9,5 pogodio Čile. U potresu je stradalo između 3000 i 6000 osoba.

### Juni

* 20. juni – Mali i Senegal stekli nezavisnost.
* 26. juni – Britanska Teritorija Somalija dobila nezavisnost od Britanije – 5 dana poslije ujedinila se s bivšom italijanskom Teritorijom Somalija Italian da bi kreirali modernu Somalijsku Republiku.
* 30. juni – Belgijski Kongo stekao nezavisnost od Belgije – uslijedio građanski rat.

### Juli

* 4. juli – Poslije prijema države Hawaii kao 50-te države Amerike (koje se desilo godinu ranije) po prvi put upotrijebljena američka zastava sa 50 zvjedica u Philadelphiji, Pennsylvaniji
* 21. juli – Francis Chichester, engleski navigator i jedriličar stigao u New York na jahti imena Gypsy Moth II – napravio je rekord sam prejedrivši Atlantski okean za 40 dana
* 27. juli – Osnovan OECD.

### August

* 3. august – Niger proglasio nezavisnost od Francuske.
* 6. august – U Splitu održan 1. Festival Melodije Jadrana koji će prerasti u Splitski festival, naš najvažniji festival lakih nota.
* 6. august – Kao odgovor na embargo Sjedinjenih država, Kuba je nacionalizovala imovinu Sjedinjenih država i ostalu imovinu u stranom vlasništvu na njenom području.
* 7. august – Obala Slonovače stekla nezavisnost.
* 11. august – Čad stekao nezavisnost.
* 16. august – Joseph Kittinger napravio skok padobranom iz balona s visine od 31.333 metara iznad američke savezne države Novi Meksiko – još uvijek nisu oboreni njegovi rekordi (godina pisanja je 2005) za: skok s najveće nadmorske visine, najduži slobodni pad od 25,7 kilometara prije otvaranja padobrana i najveća brzina koju je postigao čovjek bez pomoći bilo koje vrste vozila 982 kilometra na sat
* 16. august – Kipar dobio nezavisnost od Britanije
* 17. august – Gabon dobio nezavisnost od Francuske
* 19. august – Sputnik program: The Soviet Union launches Sputnik 5 with the dogs Belka and Strelka (Russian for "Squirrel" and "Little Arrow"), 40 mice, 2 rats and a variety of plants. The spacecraft return to earth the next day and all animals are recovered safely.
* 20. august – Senegal istupio iz Federacije Mali objavivši nezavisnost.

### Septembar

* 8. septembar – U Huntsvilleu, Alabami, Predsjednik Sjedinjenih Država Dwight D. Eisenhower formalno otvorio Marshall Space Flight Center (NASA je objekat počela koristiti već 1. jula)
* 14. septembar – Formiran OPEC

### Oktobar

* 29. oktobar – U Louisvilleu, Kentucky, Cassius Clay (koji je kasnije prešao na Islam i uzeo ime Muhamed Ali) pobijedio u svom prvom profesionalnom meču

### Novembar

* 15. novembar – Testno lansiranje projektila Polaris
* 28. novembar – Mauritanija dobila nezavisnost do Francuske

### Decembar

* 1. decembar – Sovjetski svemirski brod od 5 tona, koji je sadržavao životinje, insekte i biljke lansiran u orbitu – brod je sagorio prilikom povratka
* 2. decembar – Canterburyski Nadbiskup, Geoffrey Francis Fisher, razgovarao sa Papom Ivanom XXIII oko sat vremena u Vatikanu – to je bilo prvi put u 500 godina da jedan poglavar Anglikanske crkve posjeti Papu.
* 9. decembar – Posjeta francuskog predsjednika Charlesa de Gaullea Alžiru obilježena krvavim neredima između evropskih i muslimanskih grupa po najvećim gradovima Alžira, gdje je ubijeno 127 ljudi.
* 12. decembar – Odluka američkog Federalnog suda da je anti-integracioni zakon na snazi u Louisiani nekonstitutivan potvrđena od strane američkog Vrhovnog suda
* 13. decembar – Dok je etiopski Imperator Haile Selassie I bio u posjeti Brazilu njegova Imperijalna garda se suočila s pokušajem puča – pučisti su proglasili imperatorovog sina krunskog princa Asfa Wossena za vladara
* 17. decembar – Trupe lojalne Hailu Selassiu I ugušile započeti puč i vratile vlast svom lideru po njegovom povratku iz Brazila – Haile Selassie je oslobodio svog sina od bilo kakve odgovonosti
* 20. decembar – Lansiran Discoverer XIX u polarnu orbitu iz zračne baze Vandenberg da bi mjerio radijaciju
* 27. decembar – Francuska izvršila treću nuklearnu probu na svom poligonu u Reggane-u, Alžir

## 1960. u temama

### Muzika

* Osnovana britanska rock grupa The Beatles
* Pokrenut je Međunarodni džez-festival u Ljubljani, koji će kasnije postići svjetski ugled.

## Rođeni

### Januar

* 19. januar – Žarko Laušević, srbijanski glumac

### Februar

* 3. februar – Joachim Löw, njemački nogometni trener
* 13. februar – Pierluigi Collina, italijanski nogometni sudija
* 25. februar – Siniša Tubić, jugoslavenski olimpijac i član bob-reprezentacije

### Mart

* 5. mart – Zilhad Ključanin, bosanskohercegovački književnik

### April

* 2. april – Matthias Jacob, istočnonjemački biatlonac i trostruki svjetski prvak
* 5. april – Adnan Terzić, bosanskohercegovački političar
* 19. april – Lise Meloche, kanadska biatlonka

### Maj

* 5. maj – Vlasta Ramljak, hrvatska glumica
* 7. maj – Francis Mougel, francuski biatlonac
* 15. maj – Zofia Kiełpińska, poljska biatlonka
* 18. maj – Urša Raukar-Gamulin, hrvatska pozorišna, televizijska i filmska glumica
* 25. maj – Vítězslav Jureček, čehoslovački biatlonac
* 26. maj
	+ Suad Jakirlić, pjevač grupe Valentino
	+ Kazimiera Strolienė, litvanska biatlonka
* 28. maj – Trevor King, britanski biatlonac

### Juni

* 23. juni – Fadil Vokrri, kosovski i jugoslavenski nogometaš

### Juli

* 1. juli – Marjan Vidmar, jugoslavenski (slovenski) biatlonac
* 8. juli – Ena Begović, hrvatska glumica
* 8. juli – Ljudmila Zabolotnja, sovjetska biatlonka

### August

* 7. august – David Duchovny, američki glumac
* 9. august – Nasko Budimlić, jugoslavenski i bosanskohercegovački muzičar (Divlje jagode)
* 10. august – Antonio Banderas, španski glumac, pjevač i filmski producent

### Septembar

* 2. septembar – László Farkas, mađarski biatlonac
* 11. septembar – Predrag Nikolić, bosanskohercegovački šahovski velemajstor
* 28. septembar – Mehmed Baždarević, bosanskohercegovački nogometaš
* 29. septembar – Sören Wikström, švedski biatlonac

### Oktobar

* 9. oktobar
	+ Arto Jääskeläinen, finski biatlonac
	+ Juha Tella, finski biatlonac
* 17. oktobar – Mladen Vojičić Tifa, bosanskohercegovački muzičar
* 24. oktobar – Jaime Garzón, kolumbijski novinar
* 30. oktobar
	+ Diego Maradona, argentinski nogometaš
	+ Lepa Brena, jugoslavenska i srbijanska pjevačica

### Novembar

* 5. novembar
	+ Tilda Swinton, engleska glumica i producentica
	+ Snežana Bogdanović, srbijanska glumica
	+ Maja Dimitrijević, jugoslavenska glumica
* 8. novembar
	+ Michael Nyqvist, švedski glumac
	+ Nikola Korica, jugoslavenski olimpijac i član bob-reprezentacije
* 9. novembar – Andreas Brehme, njemački nogometaš
* 11. novembar – Hedina Tahirović-Sijerčić, bosanskohercegovačka književnica romskog porijekla
* 14. novembar
	+ Hwang Byung-dae, južnokorejski olimpijski biatlonac i nordijski skijaši-trkač
	+ Marju Kõivupuu, estonska filologinja, historičarka kulture, pisac i folklorist
* 25. novembar – Mary Ostergren, američka biatlonka

### Decembar

* 3. decembar – Daryl Hannah, američka glumica
* 14. decembar
	+ Florin Iordache, rumunski je socijaldemokratski političar
	+ Dario Kordić, potpredsjednik samoproglašene Hrvatske Republike Herceg-Bosna, ratni zločinac
* 31. decembar – Siv Bråten, norveška biatlonka

## Umrli

### Januar

* 4. januar – Albert Camus, francuski pisac, dobitnik Nobelove nagrade 1957.
* 6. januar – Nima Yushij, iranski pjesnik

### Februar

* 10. februar – Alojzije Stepinac, katolički velikodostojnik
* 26. februar – Aleksandar Belić, srpski lingvist

### Mart

### April

* 24. april – Max von Laue, njemački fizičar

### Maj

* 30. maj – Boris Pasternak, ruski književnik

### Juni

### Juli

* 16. juli – Ivan Evanđelist Šarić, bosanskohercegovački svećenik, teolog, prevodilac i vrhbosanski nadbiskup

### August

### Septembar

### Oktobar

* 5. oktobar – Alfred Kroeber, američki arheolog i antropolog

### Novembar

* 5. novembar – Mack Sennett, američki filmski režiser, glumac i producent kanadskog porijekla
* 16. novembar – Clark Gable, američki filmski glumac

### Decembar

## Nobelove nagrade

* Fizika
	+ Donald Glaser, SAD
* Hemija
	+ Willard Libby, SAD
* Fiziologija ili medicina
	+ Frank Burnet, Australija
	+ Peter Medawar, UK
* Književnost
	+ Saint-John Perse, Francuska
* Mir
	+ Albert Lutuli, Južnoafrička Republika

## Vanjski linkovi

 1960. na Wikimedia Commonsu