Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Rebellion

rebellion

doare torfed| Iskevrennad eus | social conflict, darvoud istorel, brezel armet  |
| Pal | subversion  |
| Pleustret gant | rebell, rebell silesia  |

  Eus Wikidata
Ur **rebellion** zo un emsavadeg evit talañ ouzh ur gouarnamant hag e nerzhioù surentez. Ur **rebell** a vez graet eus un den ezel eus ur rebellion. Ur **strollad rebelled** a vez graet eus ur strollad tud aozet da glask gounit ar galloud politikel war ur Stad pe ul lodenn anezhi. Ur rebellion a vez awenet alies gant abegoù politikel, relijiel, pe ur c'hoant sokial dre ma vez disparti pe diforc'hidigezh war ul lodenn eus ar bobl. *Rebellion* a zeu diwar al latin *re* ha *bellum*. Damheñvel eo ur rebellion ouzh un emsavadeg, an diforc'h a zo muioc'h da gavout en talvoudegezh gwirel.

Ur rebellion a kement hag enebiñ pe disentiñ ouzh ul lezenn, un urzh pe un aotrouniezh gant un obererezh eeun, ma vez prientet pe aozet eo ur rebellion.. Gellout a ra bezañ obererezh un den pe ur strollad tud aozet pe get pa grog ur rebellion. Evit ma vije ur rebellion eo ret e vije d'ur mare obererezh strolladoù aozet.

Un emsavadeg a vo ur rebellion met gant ar pal distroadañ ur gouarnamant. Ma ne vez ket gwelet ar rebelled evel soudarded, neuze e vezont lakaet da dalvezout evel emsavidi. En ur stourmadenn ledanoc'h, ar rebelled a c'hell bezañ degemeret evel un nerzh soudardel ha politikel met hep ma vije degemeret gant gouarnamant ar vro. A-wechoù e vez eus ur gouarnamant gant ar rebelled ha treiñ a ra ar rebellion d'ur brezel diabarzh..

## Notennoù ha daveennoù
# Renmin Ribao

Renmin Ribao

kazetenn bemdeziek, communist newspaper, party newspaper, kazetenn| Deiziad krouiñ | 15 Mezheven 1948  |
| Anv er yezh orin | 人民日报  |
| Titl | 人民日报  |
| Bro | Republik Pobl Sina  |
| Perc'hennet gant | Central Committee of the Chinese Communist Party, Strollad Komunour Sina  |
| Perc'henn war | people.cn  |
| Sez sokial | Beijing  |
| Ti-embann | People's Daily Press  |
| Bro orin | Republik Pobl Sina  |
| Yezh an oberenn pe an anv | written vernacular Chinese, yezhoù sinaek  |
| Deiziad kregiñ | 1948  |
| Stumm ar gazetenn | broadsheet  |
| Issuing agent of work | Central Committee of the Chinese Communist Party  |

  Eus Wikidata
Renmin Ribao embannadur ar 1añ a viz Here 1949.
Logo ar gazetenn.
**Renmin Ribao**, pe "Pemdezieg ar Bobl", (sinaeg 人民日报, hanyu pinyin : Rénmín Ribao) zo strollad kazetenniñ brasañ Sina kement hag ar gelaouenn embannet ar muiañ er vro. Kazetenn ofisiel Strollad Komunour Sina eo. Gant tri milion a skouerennoù embannet e 2012, emañ e-touez an 10 kazetenn c'halloudusañ er bed hervez an Unesco.

Ar gazetenn Renmin Ribao a servij da embann komzoù ha selloù eeun gouarnamant komunour Republik Pobl Sina.

## Listenn prezidanted ar strollad

* Zhang Panshi (张磐石)
* Hu Qiaomu (胡乔木)
* Fan Changjiang (范长江)
* Deng Tuo (邓拓)
* Wu Lengxi (吴冷西)
* Chen Boda(陈伯达)
* Hu Jiwei (胡绩伟)
* Qin Chuan (秦川)
* Qian Liren (钱李仁)
* Gao Di (高狄)
* Shao Huaze (邵华泽)
* Bai Keming (白克明)
* Xu Zhongtian (许中田)
* Wang Chen (王晨)
* Zhang Yannong (张研农)
* Yang Zhenwu (杨振武)

## Liammoù diavaez

* *People's Daily* Pajenn degemer (Sinaeg)
* *People's Daily* doare saoz
# Tabouioù envel

| Tabouioù envel |
| --- |
|  |
| Sinaeg |
| Sinaeg eeunaet: | 避讳 |
| Sinaeg hengounel: | 避諱 |
| Pinyin: | bìhuì |
| Wade-Giles: |  |

**Tabouioù envel** zo bet o ren e Sina gwechall. Berzet e oa distagañ pe skrivañ (arouezennoù dibar) anvioù an impalaerien hag o hendadoù.

* An tabou envel ar Stad (国讳 ; 國諱) a oa un tabou a-enep implij anv an impalaer pe anvioù e hendadoù. Da skouer, e-pad an dierniezh Qin, ne veze ket graet Zheng(政) ouzh Qin Shi Huang(政) ha miz kentañ ar bloaz "Zheng Yue" (政月: ar miz melestradurel) a veze adskrivet "Zheng Yue" (正月: ar miz eeun) hag ouzhpenn adanvet "Duan Yue" (端月 : ar miz eeun/end-eeun). Dre vras ne veze ket meneget anvioù an hendadoù a-raok ar 7vet rummad.
* An tabou envel ar c’hlan (家讳 ; 家諱) a oa un tabou lakaet war implij anvioù hendadoù an-unan.
* An tabou envel ar veurdez (聖人諱) a oa un tabou lakaet war implij anvioù an dud doujet. Da skouer eo bet tabou ober gant anv Konfusius e-pad an dierniezh Jin.

El lizheroù hag en teulioù diplomatel eskemmet etre klannoù e veze doujet mat da dabouioù envel pep klann.

E 1777 e skrivas Wang Xi Hou (王錫侯) anv an impalaer Qianlong war e levr. Kondaonet d'ar marv e voe a-gevret gant ar re kar dezhañ.

Tri doare a oa da chom hep implij un arouezenn bennak.

* Kemmañ an arouezenn en unan bennak all, heñvelik pe heñvelson a-walc’h peurliesañ. Da skouer e veze erlec’hiet anv dor Xuanwu (玄武門：dor an hanternoz) eus ar Geoded Verzet gant hini "Shenwu" (神武門 ; Dor Galloud an Doueoù) ha se a-benn chom hep ober gant anv Xuanye(玄燁) an impalaer Kangxi.
* Leuskel ur gwenn e-lec’h an arouezenn.
* Chom hep lakaat ur varrenn war un arouezenn, dreist-holl ar varrenn ziwezhañ.

Daoust ma ne vez ket heuliet pizh an tabouioù-se ken ez eus kalzik a dud a chom hep reiñ d'o bugale tre an hevelep anv hag unan eus o hendadoù c’hoazh. Setu perak e talc’h Sinaiz a-vremañ da gavout diseven mont d'unan bennak dre e anv hag eo rouez-mat kavout un Sinaad anvet "Jr." pe "an trede".

|  |  |
| --- | --- |
|  | **中文世界門戶 Porched ar bed sinaat** — 找到關於中國的頁面 Adkavit ar pennadoù a denn d'ar bed sinaat. |
# Palez

palez

architectural typology, doare savadur| Iskevrennad eus | savadur, ti, framm saverezh  |
| Implij | annez  |
| Implijet gant | monark  |
| Roll elfennoù | list of palaces  |
| Category for the view from the item | Category:Views from palaces  |

  Eus Wikidata
Ur savadur bras pe vras-tre eo ar palez (liester : *palezioù*), hemañ aozet peurvuiañ evit annez ur penn-bras pe ur velestradurezh foran. Eus al latin "*palatium*", anv annez divent an impalaerien roman ha lec'hiet war ar menez Palatin e Roma.

En Henamzer hag er Grennamzer ne veze graet palez nemet eus savadurioù e-lec'h ma teue prantadoù-pad an impalaerien hag ar roueed.

Dre ma kreskas pinvidigezhioù an noblañs uhel eo deuet da vezañ ur palez kement annez pompadus ha lorc'hus : Palez Duged Bourgogn e Dijon.

Dre astenn eo ur palez ur savadur bras ma vez pleustret galloud ar gouarnamant ennañ : palez Justiz

Dre vetaforenn e c'hell bezañ ur palez kement savadur bras a-walc'h : Palez an Arzoù hag ar ar Sevenadur e Gwened, da skouer, pe ur perc'hennaj bras-tre.

Maered ar Palez a veze graet eus ar pennoù bras a gouarne Bro-C'hall e anv ha plas ar roueed merovingidi.

Er Grennamzer, e Europa, ne save ket an unpennoù hag an duged palezioù dre ma vezent o vrezeliñ atav hag e savent kestell diskonfortus a-walc'h. Goude m'eo bet treuzfurmet ar c'hestell da balezioù e chomas an anv kozh. Lavaret e vez Kastell Versailhez koulz ha Palez Versailhez.

## Sell ivez

* Lez
* Palez an Henamzer
# Sport

**Krogit e-barzh !**
Un danvez pennad eo ar pennad-mañ ha labour zo d'ober c'hoazh a-raok e beurechuiñ.
Gallout a rit skoazellañ Wikipedia dre glokaat anezhañ.
sport

seurt obererezh, form of event| Iskevrennad eus | obererezh  |
| Rann eus | sport, games, physical exercises  |
| Implij | physical fitness, plijadur  |
| Studiet gant | sociology of sport, sports science, sports technology, sports studies  |
| Hashtag | sport, спорт, sports  |
| Dezverket dre | seurt sport, goal, diskiblezh sport, test  |
| Pleustret gant | sportour, sportsperson  |
| A implij | reizhoù sport, tachenn, sports field, staliadur sport, sports location  |
| Fandom | sports fan  |
| Unicode range | U+200D,U+2640,U+2642,U+26BD,U+26BE,U+26F3,U+26F7-26F9,U+FE0F,U+1F396,U+1F3A3,U+1F3B1,U+1F3BD-1F3C0,U+1F3C2,U+1F3C4-1F3CC,U+1F3CF-1F3D3,U+1F3F8,U+1F3F9,U+1F6A3,U+1F6B4,U+1F6B5,U+1F938,U+1F93A,U+1F93C-1F93E,U+1F945,U+1F947-1F94B  |
| Stack Exchange site URL |   |

  Eus Wikidata
Sport
Ar **sport** a zo un obererezh diduamant a gaver dindan meur a stumm er c'hevredigezhioù denel. Pa vez implijet ar ger sportoù e vez graet dave da bep seurt sport a c'hell bezañ.

## Istor ar sport

Embregañ un sport pe vuioc'h a zo un obererezh naturel ha boutin da veur a sevenadur. Embreget eo bet a-gozh ar sport gant ar gouerien hag ar soudarded. Un doare bezañ prest seveniñ labourioù poanius eo hag e-touez ar gouerien e veze tutaet ar soudarded.
E-doug o bugalejoù e embrege c'hoarioù polotenn, redadegoù, krogadoù gouren, kenstrivadegoù nerzh...

Embregadurioù sport ispisial a veze graet gant ar re o doa da c'hourc'hemenn ar soudarded, an ofiserien deuet eus renkoù uhelañ ar gevredigezh peurliesañ.

## Roll ar sportoù pennañ

* Atleterezh
	+ Kantenn (sport)
	+ Redadeg war droad
	+ Speg (sport)
* Bageerezh
	+ Bageerezh dre lien
		- Planken dre lien
		- Regataiñ
	+ Kanoe-Kaiak
		- Kaiak-mor
		- Kanoe-Kaiak-stêr
	+ Roeñverezh
	+ Surf
		- Kite-surf
* Bouloù (sport)
* Gouren

* Iskrim
* Marc'h-houarn (anvet *belo* ivez)
* Marc'hegezh

* Redadegoù kirri
	+ Formulenn 1

* Ruzikerezh

* Sportoù bolotenn
	+ Base-ball
	+ Basket-ball
	+ Bazh-dotu
	+ Handball
	+ Mell-droad
	+ Rugbi
	+ Tennis

## Sportoù hengounel Breizh

* Bazh-yod
* Boul-pok
* Boul-tenn
* Galochenn
* Gouren breizhek
* Paledoù
* Sach-fun pe sachañ war ar gordenn
* Sevel ar berchenn

## Lec'hioù evit ar sportoù

* Roudenn (sport)
* Sportva
* Stad (sport)
* Ti-jiminas
* Troiad

## Istor berr ar sportoù

Gant ar C'hresianed kozh eo bet krouet ar C'hoarioù Olimpek, diwar anv ar gêr Olimpos. Eno e veze aozet kevezadegoù evit enoriñ an doue meur Zeus olimpat. Digor e ao ar c'hrogadoù d'ar baotred yaouank deuet eus pep keoded henc'hresian.

## Geriaoueg ar sportoù

* Ar c'hezeg-houarn. Termbret-Ofis ar Brezhoneg, 2003.
* Ar vell-droad. Termbret-Ofis ar Brezhoneg, 2002.
* Gab Cherel, Alan E. ar Berr. Geriadur ar Verdeadurezh. Preder, 2004.
# Metalouriezh

Metalouriezh

skourr eus ar skiant| Iskevrennad eus | materials science  |
| Tachenn obererezhioù | metal industry  |
| Studiet gant | weld metallurgy  |
| Pleustret gant | metallurgist, metallurgical engineer  |
| Tikedenn Stack Exchange |   |

  Eus Wikidata
 Labourerien ar vetalouriezh en uzinoù Krupp e 1919 gant Robert Sterl
**Metalouriezh** a vez graet eus domani studiañ pe ijinerezh an danvezioù metalek. Penaos kemmeskañ anezho, o sevel. Metalouriezh a vez graet ivez gant ur ster ledanoc'h eus an deknologiezh a servij da sevel metaloù: an doare ma z'eo implijet ar studioù evit o implij er sevel dafar, kement hag an ijinadurioù liammet ouzh ar metaloù evit o implij e dafar evit ar guzumerien pe an industrielezhioù.
# Marc'heg (marc'hegiezh)

Skeudenn Hartmann von Aue, ur marc'heg er grennamzer, w.d. 1300
Ur **marc'heg** (liester: *marc'heien*) e veze un den houarnwisket ha pignet war ur marc'h evit brezeliñ eus Europa ar grennamzer da gentañ. Peurliesañ e veze graet marc'heg un den eus an noblañs bihan a zalc'he ur glenn. An titl a veze hêrezhet a dad da vab, pe gallout a reed bezañ roet dre ar *benedictio militis* (an adoubmant) gant un denjentil all a-drugarez d'e gurioù milourel.

Betek an XVvet kantved e veze gwelet ar marc'heien evel tudjentil a rank izel a-walc'h, hogen e veze implijet ar ger diwezhatoc'h evit tud an noblañs a rank uheloc'h hag a oa floc'hien ganto.

Marc'heien a c'halle bezañ ezel un urzh marc'hegiezh, evel, da skouer, an urzh Teutonek, urzh an Templ, urzh Malta (Urzh Sant-Yann Jeruzalem gwechall), Urzh Sant-Lazar.

Un nebeud marc'heien zo anavezet c'hoazh :

* Roland (m. e 778), marc'heg frank
* El Cid (tro 1043-1099), marc'heg kastilhan
* Jafrez Bouillon (tro 1058-1100), marc'heg frank
* Götz von Berlichingen, (1480-1562), marc'heg alaman
* Bayard (1473 pe 1474-1524), marc'heg gall

## Joust

Unan eus darvoudoù brudetañ an tournamantoù marc'hegerezh eo ar joust. Ur c'harg lans etre daou varc'heg o c'haloupat, an eil dirak egile eo.

* Maouezed o sellet ouzh marc'heien o stourm, diwar an dornskrid Harley MS 4431 (XVvet kantved)
* Dastumad Paulus Hector Mair (XVIvet kantved)

## Marc'hegerezh merc'hed

Urzh ar Vouc'hal zo un urzh maouezed krouet evit derc'hel soñj eus maouezed Tortosa o deus difennet o c'hêr a-enep ar Vaorien en XIIvet kantved.
Ar merc'hed a gemere perzh er brezel gant ur pal resis, ouzh degouezhioù dreistordinal, evel prizoniadur pe marv o gwazed. Neuze, ne oa ket ar varc'hegerezh merc'hed ar reolenn, met ne veze ket sellet outañ evel ur skandal pe un dismegañs, gant ma kemere ar brezelourezed armoù evit un abeg reizh, e-barzh ur framm lezennel resis-kenañ.

Ne gemere ket ar merc'hed an armoù dre ret. Kemer a raent perzh war an tachennoù emgann dre emglevioù. Ral a wech e kemerent perzh war varc'h, o tougen ur broc'h. Koulskoude, skouerioù zo ma'z eo bet evel-se.

Eus an XIIvet betek ar XVvet kantved e oa anavezet un toullad maouezed noblañs e tiriadoù liesseurt Europa ar Grennamzer, e Bro-C'hall, Bro-Skos, Spagn hag Italia, o doa kemeret armoù evit difenn o c'hastell, o madoù.

## Gwelet ivez

* marc'heien an Daol Grenn, eus mojenn ar roue Arzhur
* ar bogatyr, marc'heg mojennel rusian

## Daveoù
# 113

866 AUC (*Ab Urbe Condita* = goude diazez Kêr Roma) / 0113 PC (goude ganedigezh J.-K.)

|  |
| --- |
| **Kantvedoù** 1añ kantved - **2vet kantved** - 3e kantved

---

 |
| **Dekvloazhiadoù** 80 – 90 – 100 - Bloavezhioù 110 - 120 – 130 – 140

---

 |
| **Bloavezhioù** 110 – 111 – 112 – **113** – 114 – 115 – 116 |

**113 e deiziadurioù all**| Deiziadur juluan | 113 *CXIII* |
| Ab urbe condita | 866 |
| Deiziadur armenian | *N/A* |
| Deiziadur Bahá'í | -1731 – -1730 |
| Deiziadur berberek | 1063 |
| Deiziadur boudaek | 657 |
| Deiziadur sinaek | 2749/2809-11-26 (壬子年十一月廿六日)*— da —*2750/2810-12-6 (癸丑年十二月初六日) |
| Deiziadur koptek | -171 – -170 |
| Deiziadur etiopek | 105 – 106 |
| Deiziadur hebraek | 3873 – 3874 |
| Deiziadurioù hindouek |  |
|  - *Vikram Samvat* | 168 – 169 |
|  - *Shaka Samvat* | 35 – 36 |
| Deiziadur holosenek | 10113 |
| Deiziadur iranek | 509 BP – 508 BP |
| Deiziadur islamek | 525 BH – 524 BH |
| Deiziadur japanek |  |
|  - *Bloavezh impalaerel* | Kōki 773 (皇紀773年) |
| Deiziadur korean | 2446 |
| Deiziadur heolek Thai | 656 |
| g • ka • ke |

## Darvoudoù

### Europa

#### Impalaeriezh roman

* Impalaer : Trajan (Marcus Ulpius Traianus) (25.01.98 / 09.08.117)
* Koñsuled : Lucius Publilius Celsus II & Caius Clodius Crispinus**. Roma : lid-digor peul Trajan war ar forum.

### Afrika

### Reter-nesañ

* Kregiñ a ra Trajan un argasadeg a-enep Partia ha stagañ a ra Armenia ouzh e impalaeriezh

### Azia

## Arzoù, skridoù, ha skiantoù

Suetonius : "*De viris illustribus*".

## Relijionoù

* Pab : Sant Aleksandr (107-116)

## Ganedigezhioù 113

## Marvioù 113
# Emlazh

emlazh

degouezhioù ar marv, abeg ar marv, topic| Iskevrennad eus | killing, autoaggression, tragedy, voluntary euthanasia  |
| Rann eus | calamity  |
| Abeg pennañ | human overpopulation, psychological stress, existential crisis, frustration  |
| Studiet gant | suicidology  |
| Dibarder mezegel | psikiatriezh, bredoniezh  |
| Hashtag | suicide  |
| Oberour | suicide victim  |
| Gouzañverien | suicide victim  |
| Handled, mitigated, or managed by | suicide prevention  |
| ICPC 2 ID | P77  |
| Tikedenn Stack Exchange |      |

  Eus Wikidata
**Emlazh** (diwar *em-* ha *lazhañ*) a reer eus doare unan bennak da lakaat un termen d'e vuhez a-youl gaer. Alies e tegouezh diwar an dic'hoanag, hag a c'haller santout abalamour da gleñvedoù spered, da ziasterioù arc'hant pe sokial.

*Marv Seneca* (1684), gant Luca Giordano. Eus marv Seneca ar Yaouankañ, rediet d'en em lazhañ gant Neron, eo ez eus anv.
## Doareoù d'en em lazhañ

Diforc'hioù zo hervez ar broioù. Setu an doareoù gwelet ar muiañ:

* kroug
* kontamm
* armoù-tan

E Japan ez eus un doare hengounel d'en em lazhañ, anvet seppuku pe hara-kiri. Mervel a reer diwar zivouzellañ.

## Abegoù

Kemmañ a ra an abegoù hervez an amzer (istor), hervez ar vro, hervez oad an dud, ha hervez ar micherioù zoken.

### Oad

En em lazhañ a ra krennarded abalamour d'ar poanioù gouzañvet pe en o familh, pe er skol, a-wechoù abalamour da heskinerezh krennarded all.

En em lazhañ a ra tud kozh abalamour ma ne fell ket dezho gouzañv poanioù ar gozhni hag ar c'hleñved.

### Micherioù

Brudet eo bremañ an emlazhoù kouerien, abalamour alies d'ar wask etre daouarn ar bankoù, ha d'al labour kalet.

## Tud o deus en em lazhet

Tud vrudet zo bet en em lazhet, a-wezhioù dre levezon ur spered romantel. En oberenn *Die Leiden des jungen Werther*, bet skrivet gant Goethe, en em lazh an dudenn bennañ dre ma ne c'hall ket seveniñ e garantez.

* Salvador Allende, bet prezidant Chile (lazhet marteze)
* Andreas Baader, ezel eus ar Rote Armee Fraktion (Rann an Arme Ruz)
* Walter Benjamin, prederour war an arz
* Pierre Bérégovoy, bet kentañ ministr Bro-C'hall
* Michel Bernanos, skrivagner gall
* Eva Braun, gwreg Adolf Hitler
* Paul Celan, barzh
* Kurt Cobain, kaner er strollad Nirvana
* Dalida, kanerez c'hall
* Gilles Deleuze, prederour gall
* Joseph Goebbels, rener nazi
* Hermann Göring, rener nazi
* Heinrich Himmler, rener nazi
* Adolf Hitler, pennrener an Trede Reich
* Marilyn Monroe, aktourez amerikan
* Kurt Tucholsky, skrivagner alaman
* Vincent van Gogh, livour nederlandat
* Virginia Woolf, skrivagnerez saoz
* Stefan Zweig, skrivagner aostrian

**Da ziwall** : klevet e vez a-wechoù e vije en em lazhet Sokrates, ar filozof gresian brudet. Evit gwir, barnet d'ar marv e oa bet : ha, d'ar mare, doare an Ateniz a veze lakaat an den kondaonet da lonkañ kontamm (kegid) ; dre se, ne oa bourev a lazhfe ebet, nemet an den kablus e-unan. A-hend-all, test eo Platôn (*Phaidôn*, 61 c - 62 c) e prezege groñs Sokratez a-enep d'an emlazh.
# Botez-koad

Botez-koad
Ober botoù-koad e Breizh.
Sede penaos e vez graet botoù-koad.
Ar **botoù-koad** (ur **votez-koad** en unander) zo botoù graet e koad, faou peurliesañ, hogen haleg ivez.

E kalz broioù europat e veze gwisket botoù-koad. Brudet eo botoù-koad an Izelvroioù ha re Sveden, en Europa, ha re Japan en Azia.

## E Breizh

E Breizh, war ar maez, e veze botoù-koad gant an holl betek er bloavezhioù 1950. Botaouerien-goad a vicher a oa, evel tad-kozh Pêr-Jakez Heliaz. N'eus ket kalz anezho ken.
Gwelet e veze :

* "botoù Kerne" : e koad en o fezh, tachet an dindan, douget gant ur c'houchad plouz e-barzh
* "botoù Leonad" : ur vourellenn lêr war-c'horre chouk an troad (dindan, bandennoù kaoutchoug kentoc'h), douget gant chaosonoù an aliesañ
* evit ar merc'hed, boteier skañvoc'h gant ul lêrenn dantelezet (evit ar Sul hag ar pourmen)

## Skeudennoù

* Holzschuh eus Alamagn
* Træsko eus Danmark
* Zoccolo eus Italia
* Klumpė eus Lituania
* Klomp eus an Izelvroioù
* Träskor eus Sveden
* Zoggeli eus Suis
* E doare sandalennoù
* E Japan
* E Belgia, war-dro 1465
* En Izelvroioù
* Tamanco eus Portugal
* E Galiza, e Meirás, Valdoviño.
* Botoù-koad e Lamedo, e kumun Cabezón de Liébana, e Kantabria, e Spagn. Ar re-mañ zo graet da vont war an erc'h.
* E Lancashire, e Bro-Saoz.
* Botoù-koad an Ardenne. War ziskouez e Mirdi Porcheresse.

## Notennoù
# Died alkoolek

*L'Absinthe* gant Edgar Degas (1876).
An **died alkoolek** pe ar **boeson** zo un evaj gant etanol e-barzh. Ar gwin, ar chistr, ar bier, al lambig, da skouer, zo diedoù alkoolek. Etre 3% ha 50% a alkool a c'hall bezañ enno. Evet e vezont evit o blaz, o efedoù dislepdek, met ar gwask sokial hag ar sevenadur a c'hall lakaat unan bennak da evañ anezho ivez. Un dramm eo an alkool hag a c'hall degas d'ar vezventi, ur c'hleñved grevus a c'hall mont betek ar marv. Evit abegoù yec'hed ha relijiel eo difennet pe krennet ar gwerzhañ diedoù alkoolek, da skouer er broioù muzulman. Goude ar butun eo an alkool an dramm hag a ra ar verventi uhelañ er bed. Pennkaoz eo da galz kleñvedoù, nammoù ha riskloù sokial evel feulster (ouzh ar vugale, ar merc'hed....), gwallzardoù, etc.

War-dro 33% eus an dud a ev alkool er bed hervez ar gelaouenn mezegiezh hollvrudet *The Lancet*.

## Daveoù ha notennoù
# De jure

de jure

Latin phrase, perzh, legal status, Wikibase reason for preferred rank| Rann eus | de jure/de facto, glossary of French words and expressions in English  |
| Enebet ouzh | De facto  |

  Eus Wikidata
De jure, pe de iure, zo ur bomm latin hag a dalv « hervez ar gwir, al lezenn. » Enebet e vez ouzh ar bomm all, de facto .
Ar rouanez Elesbed II, rouanez Bro-Saoz ha Kanada, zo e penn Kanada **de jure** ; hogen de facto eo Kentañ Ministr Kanada a zo e penn ar stad.

Alies e vez implijet da ober anv eus un dra a zo reizh hervez ar gwir ha ne vez ket lakaet da dalvezout e gwirionez. Diskouez a ra ar c'hemm etre ar pezh a dlefe bezañ hag ar pezh a zo.
Hervez tud zo n'eo Bro-C'hall nemet ur Republik de jure: de facto e vije ur vonarkiezh republikan.
# Lestrsaverezh

sevel bigi

industriezh, key event (ships), skourr eus ar skiant, micher| Iskevrennad eus | commodity production, Michererezh, marine engineering  |
| Rann eus | merdeadurezh, ijinerezh  |
| Deskrivet dre | IOP 1952 Episode 107  |
| Pleustret gant | shipbuilder, marine engineer, marine carpenter, shipyard worker, Q2933892  |
| A implij | Shipbuilding material, ship parts (except ship engines)  |
| International Standard Industrial Classification code Rev.4 | 3011  |

  Eus Wikidata
**Lestrsaverezh**, pe **sevel bigi**, a vez graet eus ar sevel bigi ha kement lestr war neuñv. E-kerzh an Amzerioù modern e vez savet ar bigi, peurliesañ, en arsanailhoù, a zo lec'hioù arbennikaet evit an obererezh.

Betek nepell er marevezh a-vremañ, gant diorroadur teknologiezhoù luziet e-kerzh an Dispac'h greantel, ar bagoù a veze gwelet evel ar pep kempleshañ a c'helle bezañ produet gant ar gevredigezh sevel. Ul lod eus an araokadurioù greantel pouezusañ a oa bet diorroet dre ar sevel listri, da skouer troc'hañ ar prenn gant heskennoù erlusket gant milinoù-avel en arsanailhoù an Izelvroioù e-kerzh kentañ lodenn ar XVIIvet kantved. An argerzh dizain a oa bet oc'h implij buan al logaritm (ijinet e 1615) a-benn krouiñ krommennoù evit kaout tres kein ul lestr, dreist-holl pa veze ezhomm da lakaat ar c'hrommennoù-se e gobari ur moull.

## Notennoù ha daveennoù
# 264

|  |
| --- |
| **Kantvedoù** 2vet kantved - **3e kantved** - 4e kantved

---

 |
| **Dekvloazhiadoù** 230 – 240 – 250 - Bloavezhioù 260 - 270 – 280 – 290

---

 |
| **Bloavezhioù** 261 – 262 – 263 – **264** – 265 – 266 – 267 |

**264 e deiziadurioù all**| Deiziadur juluan | 264 *CCLXIV* |
| Ab urbe condita | 1017 |
| Deiziadur armenian | *N/A* |
| Deiziadur Bahá'í | -1580 – -1579 |
| Deiziadur berberek | 1214 |
| Deiziadur boudaek | 808 |
| Deiziadur sinaek | 2900/2960-**Kemennad faziek : dianav eo an arouezenn boentaouiñ "[".**-Patrom:Chinese calendar/day/49/19 (癸未年月日)*— da —*2901/2961-**Kemennad faziek : dianav eo an arouezenn boentaouiñ "[".**-Patrom:Chinese calendar/day/49/20 (甲申年月日) |
| Deiziadur koptek | -20 – -19 |
| Deiziadur etiopek | 256 – 257 |
| Deiziadur hebraek | 4024 – 4025 |
| Deiziadurioù hindouek |  |
|  - *Vikram Samvat* | 319 – 320 |
|  - *Shaka Samvat* | 186 – 187 |
| Deiziadur holosenek | 10264 |
| Deiziadur iranek | 358 BP – 357 BP |
| Deiziadur islamek | 369 BH – 368 BH |
| Deiziadur japanek |  |
|  - *Bloavezh impalaerel* | Kōki 924 (皇紀924年) |
| Deiziadur korean | 2597 |
| Deiziadur heolek Thai | 807 |
| g • ka • ke |

## Darvoudoù

### Europa

#### Impalaeriezh roman

* Roma : Gallian (Publius Licinus Egnatus Gallinus), adalek an 22 Here 253. E-unan adalek 260 (>22.03.268).
* Impalaeriezh C'hall : Postumus (Marcus Cassinius Latinius Postumus).

* Breizh (-V) : lodenn eus impalaeriezh c'hall
* Koñsuled : Gallienus Aug. VI & Saturninus.

### Azia

* C'hwevrer/Meurzh : emsavadeg Zhong Hui, e penn Rouantelezh Shu, a-enep Rouantelezh Cao Wei e Chengdu. C'hwitout a ra ha drouklazhet eo Zhong Hui gant e vagadoù dezhañ.
* 26 a viz Gouere : dont a ra Sun Hao da vezañ roue Wu.

### Afrika

## Relijionoù

* Pab ː Sant Denez (260-268)
* Sened-Iliz Antiokia, a-enep Paol Samosata, tamallet d'ober un den ordinal gant Jezuz-Krist.Arzoù ha skiantoù

## Ganedigezhioù

## Marvioù

* Sun Xiu, roue Wu.

## Notennoù ha daveoù