# Lec'h distagañ

|  |
| --- |
| **Lec'hioù distagañ** |
| Gweuz |
| Diweuz |
| Gweuz-gouel |
| Gweuz-drek-logigoù |
| Gweuz-logigoù |
| Gweuz-dent |
| Kurunenn an teod |
| Teod-gweuz |
| Etredent |
| Dent |
| Logigoù |
| Beg an teod |
| Lavnenn an teod |
| Logigoù-staon |
| Drek-logigoù |
| Rak-staon |
| Kilbleg |
| Kein an teod |
| Staon |
| Gweuz-staon |
| Gouel |
| Hugenn |
| Hugenn-ankoue |
| Gwrizienn an teod |
| Gargadenn |
| Ankoue-gargadenn |
| Ankoue |
| Tarzh |
|  |

**PENNAD DA ADWELET HOGOZIK PENN-DA-BENN**

Hervez al lec'h, er genoù, ma vez distaget ar c'hensonennoù, e kemm an doare d'o distagañ, ha dreist-holl ar son anezho.

Setu roll al lec'hioù ma vez distaget ur sonenn gensonel:

**Lec'hioù distagañ pennañ Diweuz, d.s. [p, b, m] (brezhoneg: "p", "b", "m")
* Gweuz-dent, d.s. [f, v] (brezhoneg: "f", "v")
* Dent, d.s. [t̪, d̪] (brezhoneg: "t", "d")
* Kevig, d.s. [t, d] (saozneg: "t", "d")
* Drekkevig, d.s. [ʃ, ʒ] (brezhoneg: "ch", "j")
* Tro-gil, d.s. [ʈ, ɖ] (svedeg: *no**rd; "norzh")
* Staon, d.s. [ɲ, j] (brezhoneg: "gn", "y")
* Drekstaon, d.s. [k, g] (brezhoneg: "k", "g")
* Huged, d.s. [ʁ] (brezhoneg: "r" peurliesañ), [q] (arabeg: ﻕ (qāf)
* Gourlañchenn, d.s. [ħ] (arabeg: ﺡ (ḥāʾ)
* Ankoue, d.s. [ʜ] (haideg: "x")
* Troc'h-avel, d.s. [h] (brezhoneg: "h" er gerioù ma vez distaget dre c'hwezhañ)

Lec'hioù distagadur (fiñv ha difiñv):
1.-2. Diweuz 3. Dent, 4. Kevig, 5. Drekkevig, 6. Rakstaon, 7. Staon, 8. Drekstaon, 9. Huged, 10. Gourlañchenn, 11. Troc'h-avel, 12. Ankoue, 13. Gwrizienn an teod, 14. Drekkein an teod, 15. Rakkein an teod, 16. Laminal, 17. Apical, 18. Sub-apical
**Friadur** (saoz. 'Nasalisation')

Peurliesañ e vez lakaet ar friadur e-touez an doareoù distagañ, met e gwirionez ez eus anezhañ un lec'h distagañ a c'heller bezañ ken distaget gant n'eus forzh pesuert hini all eus al lec'hioù distagañ pennañ deskrivet a-us. Pa vez distaget ur sonenn dre fri e vez izelaet ar stoan evit mar c'hell an aer tremen dre ar fri.

**Kensonennoù a-gostez** (saoz. 'Laterals')

Pa vez distaget ur sonenn a-gostez e vez leusket an aer da dremen dre kostezennoù an teod ha n'eo ket dre penn an teod. E gwirionez e rankfe lâret ez eus anezhañ un doare distagañ kentoc'h evit ul lec'h distagañ.

**Kendistagadur** (saoz. 'Coarticulation')

Yezhoù 'zo a ra gant kensonennoù kendistaget, da lâret eo e vezont distaget e daou lec'h distagadur war un dro. Setu un nebeud doareoù kendistagadur:

$$REFAZER

*Diweuzadur*: lakaet e vez an diweuz da vezañ ront pe serret pa vez distaget ur sonenn. Peurliesañ e vez treuskrivet gant /w/, d.s. 'gwelet'

*Palatalizadur*: lakaeet e vez kein pe korf an teod da dostaat ouzh toenn ar genoù keit ha ma vez distaget ur sonenn all. Peurliesañ e vez treuskrivet gant /j/, d.s. 'tune' e saozneg.

*Stañvadur* ('velarizadur'): lakaeet e vez kein an teod da dostaat ouzh ar staon. N'eus doare eeun ebet d'e deuzskrivañ.

*Kendistagadur dre c'hwezhañ*: (saoz. 'Fricative coarticulation') peurliesañ e vez kendistaget ar gensonenn-c'hwezh /X/ pe ur gensonenn-gourlachenn keit ha ma vez distaget ur sonenn all

*Kenstokadur*: (saoz. 'Stop coarticulation') div gensonnenn stokus a vez distaget war un dro, d.s. /kp/. Kavet e vez alies seurt sonennoù er yezhoù bantouek

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Porched ar yezhoù hag ar skriturioù**

---

Adkavit pennadoù Wikipedia a denn d'ar yezhoù.

 |