# Verb

Ar **verb** zo unan eus div elfenn ar frazenn, hag ar rummenn yezhadurel karget da verkañ an ober (d.s *degas*, *lenn*), pe un darvoud (d.s. *kreskiñ*, *lugerniñ*), pe ur stad (d.s. *bezañ*, *bevañ*).

* Skouerioù: *Yann a lenn*. *Krampouezh a zebromp.*

Stummoù ar verb a c'hell chench kalz a yezh da yezh. Setu un nebeud faktorioù a c'hell bezañ diskwelet gant ur verb (pe get):

* an amzer (saoz. *tense*);
* an arvez (saoz. *aspect*);
* an doare (saoz. *mood*) hag;
* an tu (saoz. *voice*).

A-hendall e c'hell bezañ displeget evit klotaat gant:

* gour (saoz. *person*) ar rener
* niver (saoz. *number*) ar rener
* reizh (saoz. *gender*) ar rener
* niver ur renadenn, hag all.

## Fiz ar verboù

Pep verb a c'hell kaout un niver a arguzennoù o vont da unan betek tri. **fiz** (saoz.*valence* pe *valency*) ar verb e vez graet eus an niver-se.

Renket a c'hell bezañ ar verboù neuze hervez o *fiz*:

* **Verboù amdranzitivel** (fiz = 1)

Gant ar verboù-mañ ne vez nemet ur rener hepmuiken, d.s.: *redek a ra* pe *kouezhañ a ra*;

* **Verboù unandranzitivel** (fiz = 2)

Ouzhpenn ar rener, ar verboù-mañ a c'hell bezañ implijet gant ur renadenn eeun,
d.s.: *emañ o tebriñ pesk*; *komz brezhoneg a ra*.

* **Verboù daoudranzitivel** (fiz = 3)

Ouzhpenn ar rener hag ur renadenn eeun, ar verboù-mañ a c'hell bezañ implijet gant ur renadenn dieeun,
d.s.: *reiñ a reas ul levr dit*; "dezhi en doa kaset ar bleunioù

* **Verboù dibersonel** (fiz = 0)

Kalz raloc'h eo verboù gante ur fiz kevatal da 0, da lâret eo hep rener. Kavet e verboù dipersonel seurt-se e portugaleg, d.s. *chove* hag ivez e brezhoneg *glav a ra*.

## Verb-stagañ

Ur **verb-stagañ** (pe kouplenn) a zo anezhañ ur ger a dalvez da liammañ ur rener gant un doareenn hag a zo kevatal gantañ, da skouer:

* *ma c'harr-tan **eo** hennezh* - rener + verb-stagañ + raganv doareenn
* *ma gwreg **eo** ar vaouezh-se* - rener + verb-stagañ + anv-kadarn doareenn

E meur a yezh ez eus ur rummad verboù ispisial evit ober war-dro ar perzhioù-se hag a vez *verboù-stagañ* oute.

E meur a yezh, evel en arabeg da skouer, ne vez implijet verb-stagañ ebet, dreist-holl en amzer vremañ. Implijet e vez strukturioù disheñvel evit ober an diferc'h etre frazennoù deskrivañ ha frazennoù stagañ rik.

Da skouer en arabeg:

* الكتب كبير al-kitab kabiir ("al levr a zo bras'") - verb-stagañ ebet
* الكتب الكبير al-kitaab al-kabir ("al levr bras") - verb-stagañ ebet + adimplij ar ger mell strizh

E yezhoù all evel ar sineg avat, e vez graet un diforc'h etre ar verboù a dalvez da zeskrivañ ar rener diouzh un tu (d.s. verb = 0 e sineg) hag ar verboù-stagañ rik (d.s. shí e sineg).

Da skouer e sineg:

* 这本书不大 zheben shu bu da ("al lver-mañ n'eo ket bras") - hep verb-stagañ
* 这本书是我的 zheben shu bu shi wode ("al levr-mañ n'eo ket ma hini") - gant ur verb-stagañ.

## An anv-verb hag an anv-gwan-verb

An darn vrasañ eus yezhoù ar bed o deus ur stumm ispisial anvet **anv-verb** hag a dalvez da zeskrivañ ar pezh a vez graet gant ar verb-se. Talvez a ra ar stumm-mañ ivez da envel ar verb, ds. « ar verb *ober* ».

Er yezhoù indezeuropek ez eo kevatal stummoù an anv-gwan-verb gant ar pezh a reer ivez *partisipoù* oute. Yezhoù evel ar saozneg hag ivez ar brezhoneg a ra un diforc'h alies ivez etre an anvioù-gwan-verb **aktivel** hag ar re **pasivel**, da skouer:

* *digor emañ an nor* (aktivel)
* *digoret e voe an nor* (pasivel)

## Emglevioù ar verb

Er yezhoù a ra gant lostgerioù evit displegañ ur verb, peurliesañ e klot stumm ar verb gant arguzenn bennañ ar verb-se, d.l.e gant gour, niver ha reizh ar rener).

Daoust ha m'emañ sklaerik a-walc'h seurt reolennoù a reer **emglev ar verb** oute e yezhoù zo evel e galleg da skouer, e yezhoù all evel ar brezhoneg ez int luziet a-walc'h rak displeget e vez ar verb pe get hervez e lec'h er frazenn.

Yezhoù evel an euskareg a ra gant un doare displegadur liespersonel, d.l.e e vez displeget ar verb hervez perzhioù yezhadurel ar rener met ivez re ar renadennoù.

## Gwelet ivez:

* Yezhoniezh, Yezhadur, Kevreadurezh, Rummenn yezhadurel
* Verb emober
* Verb skoazell