# Pinyin

|  |
| --- |
| Sinalunioù (lunioù sinaek) en o skritur hengounel pe eeunaet gant o zreuzskrivadur pinyin zo war ar bajenn-mañ. Sellit ouzh ar skoazell war Unicode pe testit o merdeer ma ne welit ket anezho fraezh. |

 **Krogit e-barzh !**
Un danvez pennad eo ar pennad-mañ ha labour zo d'ober c'hoazh a-raok e beurechuiñ.
Gallout a rit skoazellañ Wikipedia dre glokaat anezhañ.

Ar **Pinyin** (拼音 pīnyīn) zo ur reizhiad skrivañ a dalvez da romanekaat ar mandarineg (da skrivañ anezhañ ent fonetikel gant al lizherenneg latin) hag a vez implijet e Republik Pobl Sina. *Pinyin*, ger-ha-ger, a dalvez e sinaeg "distagañ ar sonioù". Ur verradenn eo evit **hanyu pinyin** (汉语拼音 hànyǔ pīnyīn, da lavaret eo : "distagañ sonioù yezh an Han-ed »). Diazezet eo bet e 1958, ha deuet eo da vezañ ar reizhiad implijetañ evit romanekaat ar sinaeg tro-dro ar bed.

## Distagadur kensonenn gentañ ur silabenn

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Pinyin** | **LFE** | **Displegadur** (gwelit Wikipedia saozneg evit gouzout hiroc'h) |
| *p* | [pʰ] | evel e saozneg, pe e brezhoneg pa vez aspiret mat |
| *t* | [tʰ] | evel e saozneg h.a. |
| *k* | [kʰ] | evel e saozneg h.a. |
| *b* | [p] | evel **p** e galleg |
| *d* | [t] | evel **t** e galleg |
| *g* | [k] | evel **k** e galleg |
| *s* | [s] | evel en « **s**istem » |
| *c* | [tsʰ] | evel **ts**, aspiret |
| *z* | [ts] | *c* nann-aspiret (hanterhent etre **ds** ha **ts**) |
| *x* | [ɕ] | un tammig evel **ch** e brezhoneg, war-du an **s** |
| *q* | [tɕʰ] | un tammig evel **tch** e brezhoneg |
| *j* | [tɕ] | *q*, nann-aspiret, etre **dz** ha **dj** e brezhoneg |
| *sh* | [ʂ] | un tammig evel **ch** e brezhoneg |
| *ch* | [tʂʰ] | un tammig evel **tch** e brezhoneg |
| *zh* | [tʂ] | *ch*, nann-aspiret |
| *f* | [f] | evel **f** e galleg |
| *h* | [x] | evel **c'h** e brezhoneg "c'hoar" |
| *l* | [l] | evel **l** e brezhoneg |
| *r* | [ʐ] pe [ɻ] | un tammig etre an **r** eus ar saozneg « **r**ank » hag ar **j** eus ar galleg « **j**eu » distaget eus ar c'harlañchenn ! |
| *w* | [w] | evel e brezhoneg (mod-Treger) ; ne glever netra mar emañ heuliet gant **u** |
| *y* | [j] | evel e brezhoneg ; ne glever netra mar emañ heuliet gant "i" pe "ü" |
| *m* | [m] | evel e brezhoneg |
| *n* | [n] | evel en brezhoneg |
| *ng* | [ŋ] | evel e brezhoneg « o**nk**l » |

Mar krog ur silabenn gant ur vogalenn war-eeun, ha ma tegouezh e-kreiz ur ger, e vez lakaet ur skrab en he raok. Da skouer « Xi'an » (div silabenn) n'eo ket « Xian » (ur silabenn).

## Distagadur al lizherennoù all

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Pinyin** | **LFE** | **Displegadur** |
| *a* | [ɑ] | e fin ur silabenn, evel ar saozneg « f**a**ther » |
| *ai* | [aɪ] | un tammig evel ar saozneg « **eye** » |
| *an* | [an], [ɛn] | un tammig evel ar galleg « **An**ne ». E-barzh ian, üan, juan, quan, xuan, ha yuan : un tammig evel ar brezhoneg KLT « p**enn** ». |
| *ar*, *anr*, *air* | [aɹ] | evel ar saozneg USA « **are** » |
| *angr* |   | idem, frïet |
| *ao* | [aʊ] | evel ar saosneg « c**ow** » well-wazh |
| *aor* |   | evel ar saosneg « t**ower** » well-wazh |
| *e* | [ɤ] | un tammig evel ar galleg « j**e** » |
| *ê* | [ɛ] | evel ar galleg « R**enn**es » |
| *ei* | [ei] | evel ar brezhoneg « br**ei**zh » |
| *en* | [ən] | evel ar brezhoneg KLT « tak**e**nn » |
| *eir*, *enr* | [ɝ] | evel ar saozneg « h**er** » mui pe vui |
| *eng* |   | idem, gant *ng* goude |
| *er* |   | mar n'eo ket e-barzh ar sufiks -r (da skouer 而, 二), evel *ar*; a-hend-all (da skouer 歌儿, 车儿), evel *e* gant un -r goude. Gwelit ivez *ier*, *uer*, *üer* |
| *engr* |   | idem, friet |
| *i* | [i] | evel ar brezhoneg « fr**i** », nemet goude "c", "ch", "r", "s", "sh", "z" or "zh"; neuze ne vez klevet vogalenn ebed, hogosik |
| *ie* | [iɛ] | evel ar galleg « **hie**r » mui pe vui |
| *ier* |   | idem, gant *-r* goude |
| *iu* | [iou̯] | evel ar brezhoneg « **yaou** » |
| *o* | [u̯] | e-barzh *bo*, *po*, *mo*, *fo*, *wo*, e vez klevet an diftong *ou* heuliet gant *o*. Gwelit ivez *ou* |
| *ong* | [ʊŋ] | an *o* amañ a zo un "o" brezhoneg serret |
| *ongr* |   | idem, gant *-r* goude |
| *ou* |   | evel ar saozneg « s**o** » |
| *our* |   | idem, gant *-r* goude |
| *u* | [u], [y] | evel ar galleg « ou », nemet goude *y*, *x*, *j* ha *q*; neuze e vez klevet un *u* galleg |
| *ue*, *uer* |   | gwelit "üe" |
| *uo* | [uo] | evel ar galleg « t**out haut** » |
| *ü* | [y] | un *u* galleg ; ne gaver an *ü*-se nemet goude *n* ha *l* ; a-hend-all ne vez ket merket an umlaut |
| *üe* | [yɛ] | evel ar galleg « t**u es** » |
| *üer* |   | idem, gant *-r* goude |

## Distagadur tonennoù ar vogalennoù

Ar mandarineg zo ur yezh gant tonioù, gant peder zonenn, skrivet e pinyin gant ar sinoù diakritek-mañ :

1. - Ton uhel
2. / Ton o vont d'an nec'h (tired lemm e pinyin)
3. v Ton o vont d'an traoñ un tammig, ha neuze d'an nec'h
4. \ Ton berr o vont d'an traoñ (tired boud e pinyin)

Ar sin diakritek a vez lakaet war unan eus vogalennoù ar silabenn.

### Taolenn an tonennoù implijet gant ar pinyin

(An niverennoù merket da heul a dalvez evit skrivañ ar vogalennoù pinyin e HTML).

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| N° tonenn\vogalenn | a | e | i | o | u | ü |
| 1(-) | ā 257 | ē 275 | ī 299 | ō 333 | ū 363 | ǖ 470 |
| 2(/) | á 225 | é 233 | í 237 | ó 243 | ú 250 | ǘ 472 |
| 3(v) | ǎ 462 | ě 283 | ǐ 464 | ǒ 466 | ǔ 468 | ǚ 474 |
| 4(\) | à 224 | è 232 | ì 236 | ò 242 | ù 249 | ǜ 476 |

## Liammoù diavaez

* Little Pinyin App 1.0 online
* New Edition Hanyu Pinyin Syllable Table
* Reolennoù eeunaet ar pinyin (e galleg)
* Pennaennoù ar pinyin (e galleg)
* Convert Chinese to Pinyin
* Pinyin Table with sound. Over 1700 individual sounds
* Pinyin tone recognition test

|  |  |
| --- | --- |
|  | **中文世界門戶 Porched ar bed sinaat** — 找到關於中國的頁面 Adkavit ar pennadoù a denn d'ar bed sinaat. |