# Hiragana

Ouzhpenn ar c'h-kanji e vez implijet div silabenneg evit skrivañ ar japaneg ar **Hiragana** (平仮名) hag ar c'h-katakana. Ouzhpenn-se e vez implijet ivez ur sistem romanekadur anvet rōmaji).

Implijet e vez pep silabenneg evit skrivañ traoù disheñvel. Graet e vez gant ar hiragana evit:

* Gerioù japanek ha n'eus kanji ebet evit o skrivañ, dreist-holl rannigoù pe lostgerioù, da skouer *kara* から *~san* さん.
* Gerioù japanek ha ne vez ket anavezet gant an hini a skriv ar c'h-kanji a glotfe gante pe ar re ma kred dezhañ ne vefent ket komprenet gant e lennerion.
* Displegadur ar verboù hag an anvioù-gwan, da skouer *tabemashita* 食べました. Pa vez implijet an hiragana evel-se e vez graet *okurigana* outañ. 送り仮名).
* Diskwel distagadur kanji diazet pe dianav. Pa vez implijet an hiragana evel-se e vez graet *furigana*) outañ.

## Mont-en-dro ar silabenneg hiragana

Daoust ha ma'z eus 50 lizherenn diazez en holl anvet *gojūon* (五十音), ne vez implijet nemet 46 hiziv.

Sinoù all a vez implijet evit kemm distagadur al lizherennoù diazez:

* An *dakuten* (濁点) ゛a dalvez da [[mouezhiet|vouezhiañ ur gensonenn: *k*→*g*, *t*→*d*, *s*→*z*, and *h*→*b*.
* An *handakuten* (半濁点) ゜a dalvez da gemm *h*→ e *p*.
* An hiragana bihan *ya*, *yu* or *yo* (ゃ, ゅ ょ) a diskwel ar palatalizadur.
* Hiragana bihan *tsu* っ a diswel e vez distaget div wech pe hiroc'h ar gensonenn.

## Taolenn an hiragana

Amañ e vez implijet ar romanekadur hervez Hepburn. Ne vez ket implijet ken al lizherennoù e ruz.

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| あ *a* | い *i* | う *u* | え *e* | お *o* | (ya) | (yu) | (yo) |
|  |
| か *ka* | き *ki* | く *ku* | け *ke* | こ *ko* | きゃ *kya* | きゅ *kyu* | きょ *kyo* |
| さ *sa* | し *shi* | す *su* | せ *se* | そ *so* | しゃ *sha* | しゅ *shu* | しょ *sho* |
| た *ta* | ち *chi* | つ *tsu* | て *te* | と *to* | ちゃ *cha* | ちゅ *chu* | ちょ *cho* |
| な *na* | に *ni* | ぬ *nu* | ね *ne* | の *no* | にゃ *nya* | にゅ *nyu* | にょ *nyo* |
| は *ha* | ひ *hi* | ふ *fu* | へ *he* | ほ *ho* | ひゃ *hya* | ひゅ *hyu* | ひょ *hyo* |
| ま *ma* | み *mi* | む *mu* | め *me* | も *mo* | みゃ *mya* | みゅ *myu* | みょ *myo* |
| や *ya* |  | ゆ *yu* |  | よ *yo* |  |
| ら *ra* | り *ri* | る *ru* | れ *re* | ろ *ro* | りゃ *rya* | りゅ *ryu* | りょ *ryo* |
| わ *wa* | ゐ *wi* |  | ゑ *we* | を *o/wo* |  |
|  | ん *n* |  |
|  |
| が *ga* | ぎ *gi* | ぐ *gu* | げ *ge* | ご *go* | ぎゃ *gya* | ぎゅ *gyu* | ぎょ *gyo* |
| ざ *za* | じ *ji* | ず *zu* | ぜ *ze* | ぞ *zo* | じゃ *ja* | じゅ *ju* | じょ *jo* |
| だ *da* | ぢ *(ji)* | づ *(zu)* | で *de* | ど *do* | ぢゃ *(ja)* | ぢゅ *(ju)* | ぢょ *(jo)* |
| ば *ba* | び *bi* | ぶ *bu* | べ *be* | ぼ *bo* | びゃ *bya* | びゅ *byu* | びょ *byo* |
| ぱ *pa* | ぴ *pi* | ぷ *pu* | ぺ *pe* | ぽ *po* | ぴゃ *pya* | ぴゅ *pyu* | ぴょ *pyo* |

## Istor ha diorroadur

Implijet e veze karakterioù sinek isisial anvet *man'yōgana* evit diskwel penaos distagañ kanji diaezet. Tamm-ha-tamm e voent bet eeunaet dre skrivañ tammoù pep karakter nemetken betek sevel silabenneg an hiragana er Vvet kantved

Ne voe ket bet degemeret gant an holl er penn kentañ, rak evit ar re uhelañ e oa ar sineg hag e doare-skrivañ an hini a ranke ar re desketañ ober gantañ. Implijet e veze da gentañ gant ar maouezed neuze rak ne oa ket tu dezhe da deskiñ lenn ha skrivañ e mod ebet all. Abalamour da se e vez graet "skritur ar mouzezed" (*onnade*, 女手) ouzh an hiragana ivez.

Hiziv, avat, e vez implijet kalz muico'h evit ar c'h-katakana.

## Gwelet ivez:

* Silabenneg
* Katakana
* Japaneg

## Liammoù diavaez

* (en) *Omniglot*. Lec'hienn diwar-benn an doareoù-skrivañ