# Міклаш Хорці

| Міклаш Хорці |
| --- |
| Horthy Miklós |
|  |
|  |
|  |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | 4-ы рэгент Каралеўства Венгрыі  |  |
| 1 сакавіка 1920 — 15 кастрычніка 1944 |

 |
| Папярэднік | Карай Хусар |
| Пераемнік | тытул скасаваны |
|

---

 |
| Нараджэнне | 18 чэрвеня 1868(1868-06-18)[…]* Kenderes[d], Karcag District[d], Яс-Надзькун-Сольнак[d], Венгрыя
 |
| Смерць | 9 лютага 1957(1957-02-09)[…] (88 гадоў)* Эштарыл[d], Кашкайш і Эштарыл[d], Кашкайш[d], акруга Лісабон, Партугалія
 |
| Месца пахавання | Англійскія ваенныя могілкі ў Лісабоне, у 1993 годзе перапахаваны ў Кендэрэшы |
| Род | Q1055277? |
| Бацька | Іштван Хорці |
| Маці | Паўла Халашы[d] |
| Жонка | Магдолна Пурглі[d] |
| Дзеці | Magdolna Horthy[d], Paulette Horthy[d], Іштван Хорці і Miklós Horthy[d] |
| Нацыянальнасць |
Венгр |
| Грамадзянства | * Венгрыя
 |
| Веравызнанне | Кальвінізм |
| Партыя | * незалежны кандыдат[d]
 |
| Адукацыя | * Debreceni Református Kollégium[d] (1878)
 |
| Прафесія |
Ваенны, палітык |
| Аўтограф |  |
| Род войскаў | Ваенна-марскі флот Аўстра-Венгрыі |
| Званне | віцэ-адмірал |
| Бітвы | * Першая сусветная вайна
* Другая сусветная вайна
 |
| Узнагароды |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Вялікі крыж ордэна Заслуг | Жалезны крыж 1-га класа | Жалезны крыж 2-га класа |
|  |  |  |
| Ордэн «Святыя Роўнаапостальныя Кірыла і Мяфодзій» | Ордэн Белай зоркі на ланцугу (Эстонія) | Рыцарскі крыж Жалезнага крыжа |
|  | Кавалер Вялікага крыжа ордэна Трох Зорак | Ордэн Белага арла |
| Ордэн германскага арла | Кавалер ордэна Арлінага крыжа 1 класа, Эстонія |  |
| Крыж Свабоды 3 класа 1 ступені | Кавалер Вялікага крыжа Каралеўскага венгерскага ордэна Святога Стэфана | Крыж Ваенных заслуг, Аўстра-Венгрыя |
| Ордэн Жалезнай кароны 1-й ступені |  | Кавалер ордэна Хрызантэмы |
| Ордэн Кароны караля Званіміра | Кавалер Вялікага крыжа ордэна Збавіцеля | Ордэн Чырвонага арла 2-й ступені |
| Галіпалійская зорка | Вялікі крыж чылійскага ордэна Заслуг | Кавалер ордэна Эстонскага Чырвонага Крыжа 1 класа |

 |
|  Медыяфайлы на Вікісховішчы |

**Міклаш Хорці** (венг.: Horthy Miklós; 18 чэрвеня 1868, Кендэрэш, камітат Яс-Надзькун-Сальнок, Аўстра-Венгрыя — 9 лютага 1957, Эштарыл, Партугалія) — ваенна-марскі дзеяч Аўстра-Венгрыі (да 1918 года), рэгент Каралеўства Венгрыя (у 1920—1944 гг.).

## Біяграфія

У 1886 годзе скончыў Ваенна-марскую акадэмію ў горадзе Фіуме (цяпер Рыека ў Харватыі). Служыў у Ваенна-марскіх сілах Аўстра-Венгрыі. У 1909—1914 гады — адзін з чатырох флігель-ад’ютантаў імператара Франца Іосіфа I.

Падчас Першай сусветнай вайны камандаваў крэйсерам Novara (са снежня 1914 года) і лінкорам Prinz Eugen (у лютым 1918 года), удзельнічаў у марскіх бітвах супраць Італіі і Францыі.

З 27 лютага па кастрычнік 1918 года займаў пасаду камандуючага ВМФ Аўстра-Венгрыі ў званні контр-адмірала. Пасля распаду Аўстра-Венгерскай імперыі выйшаў у адстаўку ў чыне віцэ-адмірала.

У канцы мая 1919 года заняў пасаду ваеннага міністра ў контррэвалюцыйным урадзе Дзьюлы Караі, які змагаўся з Венгерскай Савецкай Рэспублікай.

16 лютага 1920 года Нацыянальны Сход Венгрыі абвясціў аднаўленне каралеўскай улады, але так як краіны Антанты былі супраць аднаўлення ўлады Габсбургаў у любой форме, была заснавана пасада рэгента (кіраўніка краіны) — Венгрыя стала каралеўствам без караля.

1 сакавіка 1920 года Нацыянальны сход выбраў Хорці (131 з 141 дэпутата прагаласаваў «за») кіраўніком дзяржавы, яму тады было 52 гады — ён атрымаў пасаду галоўнакамандуючага арміяй і права распускаць Нацыянальны сход.

Урад Хорці імкнуўся пераадолець знешнепалітычную ізаляцыю Венгрыі, што прывяло да збліжэння з Італіяй, а затым і з нацысцкай Германіяй.

Ва ўнутранай палітыцы Хорці прытрымліваўся вельмі кансерватыўных поглядаў, абмяжоўваў дзейнасць як камуністычных, так і фашысцкіх партый. Разам з тым па меры збліжэння Венгрыі з нацысцкай Германіяй адбывалася эвалюцыя рэжыму, пазіцыі праварадыкальных, прафашысцкіх партый у палітычным жыцці Венгрыі ўзмацняліся.

У кастрычніку 1944 года, разумеючы, што Германія прайграла вайну, Хорці распачаў спробы заключыць перамір’е з СССР. Быў скінуты і ўзяты ў палон германскімі войскамі 16 кастрычніка 1944 года, інтэрнаваны ў Германію, але ў 1945 годзе вызвалены сіламі саюзнікаў.

Патрабаванні Югаславіі аддаць Хорці пад суд, як ваеннага злачынца, не падтрымалі вялікія дзяржавы-пераможцы з-за прадпрынятых ім спробаў разрыву з нацысцкай Германіяй. Пасля знаходжання ў розных дэпартацыйных лагерах і нюрнбергскай турме Хорці быў вызвалены, у 1948 годзе пераехаў у Партугалію, дзе жыў да самай смерці.

## Крыніцы

## Літаратура

* Хорці // БЭ ў 18 т. Т. 17. Мн., 2003.