# 9 кастрычніка

|  |
| --- |
| ← **кастрычнік** → |
| п | а | с | ч | п | с | н |
|   |   |   | 1 | 2 | 3 | 4 |
| 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 |
| 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 |
| 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |   |
| 2026 |

**9 кастрычніка** — дзвесце восемдзесят другі (дзвесце восемдзесят трэці ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.

## Падзеі

* 768: Сыны Піпіна Кароткага, Карл і Карламан сталі каралямі франкаў пасля смерці бацькі. Карлу адышла тэрыторыя ад паўночнай часткі Пірэнеяў да Цюрынгіі. Карламан атрымаў паўднёвыя Пірэнеі з міжземнаморскім узбярэжжам, а таксама Бургундыю і Алеманію.
* 1621: Войска Рэчы Паспалітай у бітве пад Хоцінам перамагло асманскую армію Асмана II.
* 1648: Войска ВКЛ на чале з Янушам Радзівілам пасля аблогі ўзяло Пінск.
* 1708: У ходзе Паўночнай вайны расійскія войскі ў бітве пры Лясной перамаглі шведаў.
* 1760: У ходзе Сямігадовай вайны расійскія войскі ўзялі Берлін.
* 1920: Дывізіі генерала Люцыяна Жалігоўскага занялі Вільню і Віленскі край.
* 1977: Паляцеў у космас Уладзімір Кавалёнак, ураджэнец вёскі Белае Крупскага раёна.
* 2006: Паўночная Карэя ўпершыню выпрабавала сваю ядзерную зброю.

## Нарадзіліся

* 1727: Эцьен-Шарль дэ Ламені дэ Брыен, прэм'ер-міністр Францыі
* 1757: Карл X Бурбон, кароль Францыі
* 1761: П’ер Гаво, французскі оперны спявак
* 1764: Пётр Канаўніцын, расійскі дзяржаўны і вайсковы дзеяч, вайсковы міністр (пам. 9.9.1822)
* 1820: Рыгор Бутакоў, расійскі ваенна-марскі і дзяржаўны дзеяч, адмірал, даследчык Чорнага мора (пам. 12.6.1882)
* 1835: Каміль Сен-Санс, французскі кампазітар і дырыжор
* 1848: Фрэнк Дзювенек, амерыканскі мастак
* 1852: Герман Эміль Фішэр, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі
* 1874: Мікалай Рэрых, рускі жывапісец, тэатральны мастак, археолаг, падарожнік, пісьменнік, філосаф, грамадскі дзеяч (пам. 13.12.1947)
* 1879: Макс фон Лаўэ, нямецкі фізік
* 1892: Іва Андрыч, югаслаўскі пісьменнік
* 1892: Ёханес Тэадор Баргельд, нямецкі мастак
* 1893: Марыа дэ Андрадэ, бразільскі паэт, празаік, мастацтвазнаўца, фатограф (пам. 25.2.1945)
* 1906: Леапольд Седар Сенгор, першы прэзідэнт Сенегала
* 1921: Тадэвуш Ружэвіч, польскі паэт, пісьменнік, драматург
* 1940: Джон Ленан, заснавальнік і ўдзельнік гурта «The Beatles» (пам. 1980)
* 1941: Жан-Жак Шуль, французскі пісьменнік
* 1949: Атавія Пікала, італьянская актрыса
* 1950: Джодзі Уільямс, амерыканская грамадская дзяячка, заснавальнік Міжнароднага руху за забарону супрацьпяхотных мін, лаўрэат Нобелеўскай прэміі міру
* 1964: Гільерма дэль Тора, мексіканскі кінарэжысёр, сцэнарыст, прадзюсар і пісьменнік
* 1986: Лор Манаду, французская плыўчыха, алімпійская чэмпіёнка

## Памерлі

Эрнэста Чэ Гевара.
* 1537: Ганс Кранах, нямецкі мастак
* 1562: Габрыэль Фалопій, італьянскі анатам
* 1661: Жэрар Дэзарг, французскі геаметр
* 1841: Карл Фрыдрых Шынкель, нямецкі архітэктар
* 1929: Адам Лісоўскі, адзін з заснавальнікаў беларускага хрысціянскага руху, каталіцкі святар (нар. 1882)
* 1958: Пій XII, Папа Рымскі (нар. 2.3.1876)
* 1959: Аляксандр Сакселін, фінскі балетмайстар
* 1967: Эрнэста Гевара, лацінаамерыканскі рэвалюцыянер (нар. 14.6.1928)
* 1974: Оскар Шындлер, нямецкі прадпрымальнік, які падчас 2-й сусветнай вайны выратаваў больш за тысячу яўрэяў, узяўшы іх на працу на свае заводы
* 1977: Рут Элдэр, амерыканская жанчына-пілот і актрыса
* 1978: Жак Брэль, французскі спявак, акцёр
* 1979: Нур Махамад Таракі, прэм’ер-міністр Афганістана (нар. 15.7.1917)
* 1982: Ганна Фрэйд, дзіцячы псіхолаг
* 2006: Марак Грахута, польскі спявак, паэт і кампазітар (нар. 10.12.1945)
* 2006: Пол Хантэр, англійскі гулец у снукер (нар. 15.10.1978)
* 2017: Жан Рашфор, французскі акцёр
* 2024: Лілі Эберт, брытанская пісьменніца

## Святкуюць

* Сусветны дзень пошты
* ЗША: Дзень Эрыксана
* Рэспубліка Карэя: Дзень хангыля
* Расія: Дзень работніка сельскай гаспадаркі і перапрацоўчай прамысловасці
* Румынія: Нацыянальны дзень памяці ахвяраў Халакосту ў Румыніі
* Сен-Бартэльмі: Дзень адмены рабства
* Туркменістан: Дзень ваенна-марскіх сіл
* Уганда: Дзень Незалежнасці
* Эквадор: Дзень незалежнасці Гуаякіля
* Іран: Дзень Корпуса Вартавых Ісламскай Рэвалюцыі