Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Клод Жансак

| Клод Жансак |
| --- |
|  |
| Дата нараджэння | 1 сакавіка 1927(1927-03-01)[…] |
| Месца нараджэння | * Асі-ан-Мюльцьян[d], canton of Betz[d], Санліс, дэпартамент Уаза, рэгіён Пікардыя[d], Францыя
 |
| Дата смерці | 27 снежня 2016(2016-12-27)[…] (89 гадоў) |
| Месца смерці | * Сюрэн, дэпартамент О-дэ-Сен, рэгіён Іль-дэ-Франс, Метраполія Францыі, Францыя
 |
| Месца пахавання | * Q110338754?
 |
| Грамадзянства | * Францыя
 |
| Муж | Pierre Mondy[d] і Henri Chemin[d] |
| Адукацыя | * Вышэйшая нацыянальная кансерваторыя драматычнага мастацтва
* курсы Сімона[d]
 |
| Прафесія | актрыса, кінаактрыса |
| Узнагароды |  |
| IMDb | ID 0312985 |
| claude-gensac.com |
|  Медыяфайлы на Вікісховішчы |

**Клод Жанна Малька Жансак** (фр.: Claude Jeanne Malca Gensac; 1 сакавіка 1927(1927-03-01)[…], Асі-ан-Мюльцьян[d] — 27 снежня 2016(2016-12-27)[…], Сюрэн) — французская камедыйная актрыса. Партнёрка Луі дэ Фюнэса ў шматлікіх фільмах.

## Біяграфія

Французская камедыйная актрыса. Скончыла драматычнае аддзяленне Парыжскай кансерваторыі. Упершыню на падмосткі Клод выйшла ў спектаклі «Без цырымоній». Партнёрам па сцэне быў Луі дэ Фюнэс. Яе дэбютнай кінаработай стала роля пакаёўкі Эвелін у карціне рэжысёра Саша Гітры «Жыццё прыстойнага чалавека» (1952). У 1966 годзе сыграла ў фільме Жана Дэлануа «Італьянская палюбоўніца / Султаны». З 1952 года — актрыса парыжскіх тэатраў.

У 1952 годзе адбылося знаёмства Клод Жансак з Луі дэ Фюнэсам, які сказаў актрысе: «Я хачу, каб вы гралі ва ўсіх маіх фільмах. Вы прыносіце мне поспех». Пасля яна сыграла разам з вялікім французскім комікам у дзесяці камедыях, у якіх пераважна выконвала ролі жонак яго персанажаў; сярод найбольш вядомых яе гераінь — Ізабель Боск’е ў «Вялікіх вакацыях» (1967, рэж. Жан Жыро), Жэрмэн Барнье ў «Аскары» (1967, рэж. Эдуар Малінаро), Эдмэ ў «Замарожаным» (1969, рэж. Эдуар Малінаро), Фразіна ў экранізацыі п’есы Мальера «Скупы» (1979, рэж. Луі дэ Фюнэс і Жан Жыро), Жозэфа ў серыі фільмаў Жана Жыро пра жандара Крушо («Жандар жэніцца», 1968, і інш.). У 1974 актрыса выканала галоўную ролю ў «Вар’ятцы з Шаён». У 1984 годзе адбыўся творчы тандэм з Робертам Мануэлем у «Двух нявінніцах». Тады ж актрыса іграла ў праекце Le Dindon. У кар’еры Жансак важнае месца займалі два парыжскія тэатры: з 1975 года яна служыла ў Тэатры Эдуарда VII, а з 1977-га — у тэатры «Марыньі». Дэбютавала ў кіно і на тэлебачанні ў драматычных ролях.

Актыўна здымалася ў тэлесерыялах — так, яна стварыла вобразы цёткі Кларысы ў «Пад сонцам Сен-Трапэ» (1996—2008), Грэнэль у мыльнай оперы «Марк і Сафі» (1987); у тэатры з вялізным поспехам гуляла камедыйныя ролі пажылых дам.

У 2001 годзе выканала ролю Маці Мусан у камедыі Габрыэля Агіёна «Распадарожніцы» з удзелам Жазіян Баласко і Наталі Бай.

Яшчэ ў студэнцкія гады Клод Жансак пазнаёмілася з П’ерам Мондзі. У 1952 годзе ён стаў яе мужам. Расталіся яны праз пару гадоў. Сын — Фрэдэрык, які стаў музыкантам і кампазітарам; у яго двое дзяцей. У 1989 годзе Клод Жансак пераехала ў Нармандыю, дзе і заставалася да канца дзён. У 2005 годзе выйшла яе аўтабіяграфічная кніга з назвай «Мае ме… гэта лягчэй сказаць!».

## Зноскі
# 2 мая

|  |
| --- |
| ← **Май** → |
| п | а | с | ч | п | с | н |
|   |   |   |   | 1 | 2 | 3 |
| 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
| 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 |
| 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 |
| 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| 2026 |

**2 мая** (**2 траўня**) — сто дваццаць другі (сто дваццаць трэці ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.

## Падзеі

Менелік II
* 1335: Атон Вясёлы з дынастыі Габсбургаў атрымлівае ад імператара Людвіга IV Карынтыю і паўднёвую частку Ціроля ў якасці лена.
* 1447: Вялікі князь Казімір Ягелончык выдаў прывілей, які пашыраў правы баяраў і даў пачатак запрыгоньванню сялян у ВКЛ.
* 1808: У Мадрыдзе пачалося паўстанне супраць войска Напалеона.
* 1879: У Мадрыдзе створана Іспанская сацыялістычная працоўная партыя.
* 1889: Імператар Эфіопіі Менелік II падпісаў пагадненне аб дружбе з Італіяй і перадаў Эрытрэю пад італьянскі кантроль.
* 1945: Капітуляцыя берлінскага гарнізона перад савецкімі войскамі.
* 1975: Пачаўся выпуск аўтамабіля BMW E21.
* 1977: Трагедыя ў Крыжоўцы, сутыкненне пасажырскага цягніка «Гродна — Орша» з прыгарадным электрацягніком, у выніку якога загінулі 22 чалавекі.
* 2011: У Пакістане ў выніку спецаперацыі забіты Усама бін Ладэн, лідар тэрарыстычнай арганізацыі «Аль-Каіда».
* 2014: У выніку супрацьстаяння ў Адэсе знішчаны лагер прыхільнікаў федэралізаці Украіны, згарэў Дом прафсаюзаў, загінулі паводле афіцыйных звестак 42 чалавекі.

## Нарадзіліся

Алесандра Скарлаці
* 1360: Юнлэ, кітайскі імператар
* 1458: Леанора Авіская, каралева Партугаліі
* 1660: Алесандра Скарлаці, італьянскі кампазітар (пам. 24.10.1725)
* 1729: Кацярына II, расійская імператрыца
* 1802: Генрых Густаў Магнус, нямецкі фізік і хімік
* 1806: Шарль Глейр, швейцарскі мастак
* 1903: Бінг Кросбі, амерыканскі спявак і акцёр
* 1903: Бенджамін Спок, амерыканскі педыятр, педагог і грамадскі дзеяч (пам. 15.3.1998)
* 1904: Марыс Эстэў, французскі мастак
* 1911: Мірзо Турсун-задэ, таджыкскі паэт
* 1929: Джыгме Дорджы Вангчук, трэці кароль Бутана
* 1935: Луіс Суарэс Мірамонтэс, іспанскі футбаліст
* 1936: Норма Алеандра, аргенцінская актрыса
* 1939: Леанід Канеўскі, украінскі, расійскі і яўрэйскі акцёр
* 1942: Войцех Пшоняк, польскі акцёр
* 1946: Дэвід Сушэ, брытанскі акцёр
* 1949: Бары Купер, брытанскі музыказнавец
* 1961: Стывен Долдры, англійскі рэжысёр
* 1975: Дэвід Бекхэм, англійскі футбаліст

## Памерлі

* 907: Барыс I, кіраўнік Балгарыі
* 1519: Леанарда да Вінчы, выдатны мастак, архітэктар, навуковец (нар. 15.4.1452)
* 1857: Альфрэд дэ Мюсэ, французскі паэт
* 1900: Іван Айвазоўскі, расійскі мастак-марыніст (нар. 29.7.1817)
* 1922: Ганна Місуна, беларускі, польскі, літоўскі, расійскі археолаг (нар. 12.11.1868)
* 1947: Адольф Эрсблё, нямецкі мастак
* 1997: Валерый Шаблюк, беларускі гісторык (нар. 3.8.1953)
* 2011: Усама бін Ладэн, лідар ісламскай тэрарыстычнай арганізацыі «Аль-Каіда» (нар. 1957)
* 2012: Брам Богарт, бельгійскі мастак
* 2015: Мая Плісецкая, савецкая і расійская артыстка балета, харэограф (нар. 20.11.1925)
* 2015: Рут Рэндэл, брытанская пісьменніца

## Святкуюць

* Інданезія: Дзень адукацыі
* Іран: Дзень настаўніка
* Літва: Дзень маці
* М'янма: Дзень сялян
* Польшча: Дзень сцяга
# Нафтавы крызіс 1973 года

Знак у ЗША, які заахвочвае сумеснае выкарыстанне аўтамабіляў, падчас дэфіцыту паліва з-за нафтавага крызісу 1973 года
**Нафтавы крызіс 1973 года** (таксама вядомы пад назвай «**нафтавае эмбарга**») пачаўся 17 кастрычніка 1973 года, калі АПЕК, у якую ўваходзілі ўсе арабскія краіны-члены АПЕК, а таксама Егіпет і Сірыя, заявіла падчас Кастрычніцкай вайны, што яна не будзе пастаўляць нафту краінам, якія падтрымалі Ізраіль у гэтым канфлікце з Сірыяй і Егіптам. Гэта тычылася ў першую чаргу ЗША і іх саюзнікаў у Заходняй Еўропе. На працягу наступнага года кошт на нафту падняўся з трох да дванаццаці долараў за барэль.

## Спасылкі

* На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Нафтавы крызіс 1973 года
# Глыбокі друк

Глыбокі друк. Верхняя лінія — ліст паперы, ніжняя — матрыца
**Глыбо́кі дру́к** — спосаб пры якім друкуючыя элементы заглыблены.

1) У эстампе на вырытай пласціне фарбай запаўняюцца канаўкі, а з паверхні фарба змываецца. Чым глыбей канаўкі, тым больш больш фарбы пераходзіць з пласціны на адбітак. Добра перадае паўтаны. Гэткім чынам ствараюцца наступныя віды гравюры: аквацінта, афорт, белы штрых, лавіс, меца-цінта, мяккі лак, пункцірная гравюра, разцовая гравюра, сухая іголка, траўлёны штрых, рэзерваж.

2) У паліграфіі скарыстоўваўся пераважна для друка ілюстраваных часопісаў, фотаальбомаў, партрэтаў.

## Гл. таксама

* Альбумінавы друк
* Плоскі друк
* Высокі друк
* Літаграфія
* Афсетны друк
* Паладыевы друк
* Плацінавы друк
* Пішучая машынка
* Трафарэтны друк
* Флексаграфія
# Чак Клоўз

| Чак Клоўз |
| --- |
| англ.: Chuck Close |
|  |
| Імя пры нараджэнні | англ.: Charles Thomas Close |
| Дата нараджэння | 5 ліпеня 1940(1940-07-05)[…] ці 5 ліпеня 1941(1941-07-05) |
| Месца нараджэння | * Monroe[d], Snohomish County[d], Вашынгтон, ЗША
 |
| Дата смерці | 19 жніўня 2021(2021-08-19) |
| Месца смерці | * Оўшэнсайд[d], акруга Насо[d], штат Нью-Ёрк, ЗША
 |
| Грамадзянства | * ЗША
 |
| Жонка | Sienna Shields[d] |
| Род дзейнасці | мастак, фатограф, рысавальшчык, мастак-гравёр, калажыст |
| Месца працы | * Масачусецкі ўніверсітэт у Амхерсце
 |
| Жанр | партрэт, ню і аўтапартрэт |
| Вучоба | * Вашынгтонскі ўніверсітэт
* Yale School of Art[d]
* Масачусецкі ўніверсітэт у Амхерсце
* Ельскі ўніверсітэт
* Everett High School[d]
* University of Washington School of Art + Art History + Design[d]
* Everett Community College[d]
 |
| Мастацкі кірунак | сучаснае мастацтва[d] |
| Член у | * Амерыканская акадэмія мастацтваў і літаратуры[d]
* Амерыканская акадэмія мастацтваў і навук
 |
| Узнагароды | Рымская прэмія[d]  |
| Сайт | chuckclose.com (англ.) |
|  Медыяфайлы на Вікісховішчы |

**Чарлз (Чак) Клоўз** (англ.: Chuck Close), поўнае імя **Чарлз Томас Клоўз** (англ.: Charles Thomas Close; 5 ліпеня 1940, Манро, штат Вашынгтон — 19 жніўня 2021) — амерыканскі мастак, прадстаўнік фотарэалізму.

## Біяграфія

Вучыўся ў Вашынгтонскім універсітэце (бакалаўр) і Ельскім універсітэце (магістр). Па прафесіі настаўнік, Ч. Клоўз большую частку свайго жыцця прысвяціў жывапісу. Чарлз усё жыццё пакутаваў цяжкай празапагназіяй, але сам ён лічыў, што менавіта гэты разлад адыграў вырашальную ролю ў фармаванні яго як мастака. Пачынаючы з 1960-х гадоў, пры дапамозе фатаграфіі, ён стварае свае буйнафарматныя палотны — на палатне акрылавымі фарбамі. Да 1980 года ім было зроблена больш за 100 прац. У 1969 годзе карціны Ч. Клоўза прадстаўлены на біенале ў музеі Амерыканскага мастацтва Уітні ў Нью-Ёрку, у 1970 годзе адбылася першая персанальная выстаўка мастака. У 1973 годзе яго палотны ўпершыню выстаўлены ў нью-ёркскім Музеі сучаснага мастацтва.

У 1988 годзе, у выніку пашкоджання пазваночніка, мастак аказаўся паралізаваным, аднак працягваў маляваць.

У 2000 годзе яму прысуджаецца Нацыянальны медаль ЗША ў галіне мастацтваў.

У 2008 годзе Дзяржаўны Эрмітаж у рамках праекта «Эрмітаж 20/21» падрыхтаваў персанальную выстаўку Чака Клоўза, якая была адкрыта ў прысутнасці аўтара.

## Зноскі
# Мануэль Авіла Камача

| Мануэль Авіла Камача |
| --- |
| ісп.: Manuel Ávila Camacho |
|  |
|  |
|

| 45-ы Прэзідэнт Мексікі |
| --- |
| 1 снежня 1940 — 30 лістапада 1946 |

 |
| Папярэднік | Ласара Кардэнас |
| Пераемнік | Мігель Алеман Вальдэс |
|

| Secretary of National Defense[d] |
| --- |
| 18 кастрычніка 1936 — 31 студзеня 1939 |

 |
|

---

 |
| Нараджэнне | 24 красавіка 1897(1897-04-24)[…]* Teziutlán[d], Тэсьютлан[d], штат Пуэбла, Мексіка
 |
| Смерць | 13 кастрычніка 1955(1955-10-13) (58 гадоў)* Huixquilucan de Degollado[d], Huixquilucan Municipality[d], Штат Мехіка, Мексіка
 |
| Месца пахавання | * Panteón Francés de San Joaquín[d]
 |
| Жонка | Soledad Orozco[d] |
| Грамадзянства | * Мексіка
 |
| Веравызнанне | рыма-каталік |
| Партыя | * Інстытуцыйна-рэвалюцыйная партыя[d]
 |
| Адукацыя | * Escuela Nacional Preparatoria[d]
 |
| Род войскаў | Constitutional Army[d] |
| Званне | *невядома* |
| Узнагароды |   |
|  Медыяфайлы на Вікісховішчы |

**Мануэль Áвіла Камáча** (ісп.: Manuel Ávila Camacho; 24 красавіка 1896, Тэцыутлан, штат Пуэбла — 13 кастрычніка 1955, Мехіка) — Прэзідэнт Мексікі з 1 снежня 1940 да 30 лістапада 1946 года, ваенны міністр у 1937—1939 гадах ва ўрадзе радыкала Ласара Кардэнаса. Бліскучы дыпламат, умераны і асцярожны палітык, здолеў вырашыць канфлікт, які ўзнік ў 1938 годзе пры нацыяналізацыі ўласнасці замежных нафтавых кампаній, і наладзіць супрацоўніцтва з ЗША і іх саюзнікамі падчас Другой сусветнай вайны.

## Зноскі

## Спасылкі

* На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Мануэль Авіла Камача
* Біяграфія Архівавана 13 ліпеня 2007. (ісп.)