# Бернарда Берталучы

| Бернарда Берталучы |
| --- |
| Bernardo Bertolucci |
|  |
| Імя пры нараджэнні | Bernardo Bertolucci |
| Дата нараджэння | 16 сакавіка 1941(1941-03-16)[…] |
| Месца нараджэння | * Парма, правінцыя Парма, Эмілія-Раманья, Каралеўства Італія
 |
| Дата смерці | 22 лістапада 2018(2018-11-22) (77 гадоў) |
| Месца смерці | * Рым, Метрапольны горад Рым, Лацыа, Італія
 |
| Грамадзянства | * Каралеўства Італія
* Італія
 |
| Бацька | Attilio Bertolucci[d] |
| Жонка | Адрыяна Асці[d], Maria Paola Maino[d] і Clare Peploe[d] |
| Адукацыя | * Рымскі ўніверсітэт Ла Сапіенца
 |
| Прафесія |

кінарэжысёр, драматург
, паэт
 |
| Узнагароды |  вялікі афіцэр ордэна «За заслугі перад Італьянскай Рэспублікай»[d] (2 чэрвеня 1988)   Sutherland Trophy[d] (1970) National Society of Film Critics Award for Best Director[d] (1971)   Directors Guild of America Award for Outstanding Directing – Feature Film[d] (1987) David di Donatello for Best Director[d] (1988) David di Donatello for Best Film[d] (1988) Прэмія «Сезар» за найлепшы замежны фільм (1988) Прэмія BAFTA за найлепшы фільм[d] (1989) Ганаровы леапард[d] (1997)  European Film Academy Special Jury Award[d] (1988) Прэмія еўрапейскай кінаакадэміі за прыжыццёвыя дасягненні (2012) зорка на галівудскай «Алеі славы» (19 лютага 2008) honorary doctorate from the University of Parma[d] (16 снежня 2014) |
| IMDb | ID 0000934 |
|  Медыяфайлы на Вікісховішчы |

**Берна́рда Берталу́чы** (італ.: Bernardo Bertolucci; нар. 16 сакавіка 1940, Парма, Італія — 26 лістапада 2018) — італьянскі кінарэжысёр, сцэнарыст, вядомы і як паэт.

## Біяграфічныя звесткі. Творчасць

Сын паэта Атыла Берталучы. Вывучаў італьянскую філалогію ў Рымскім універсітэце, здымаў аматарскія фільмы.

3 1961 працаваў у П. Пазаліні, уплыў якога адчувальны ў фільмах Б. Берталучы «Перад рэвалюцыяй», «Партнёр» (паводле аловесці Ф. Дастаеўскага «Двайнік»), дзе прагучала тэма маладзёжнага бунту, якая з горыччу і пачуццём страчаных ілюзій адгукнулася ў стужках «Стратэгія павука» (1970), «Апошняе танга ў Парыжы» (1972). Разнастайнасць праблематыкі і формы сведчыць пра пастаянныя творчыя пошукі рэжысёра. У фільмах «Канфарміст» (1970) і «Месяц» (1979) — ідэя ўлады цёмных, скрытых псіхалагічных комплексаў над асобай; «Дваццатае стагоддзе» (1976) і «Апошні імператар» (1987, прэмія «Оскар») — матыў супраціўлення чалавека ролі марыянеткі, якую яму навяэваюць.

Пасля трыўмфальнага поспеху фільмаў «Канфарміст» (1970) і «Апошняе танга ў Парыжы» (1972) працаваў па-за межамі Італіі, у тым ліку на будыйскім Усходзе, называў сябе «скептычным будыстам-аматарам».

Свой апошні фільм Бернарда Берталучы выпусціў у 2012 годзе, карціна называлася «Ты і я». Памёр у Рыме пасля доўгай хваробы. Газета *La Repubblica* назвала смерць Бернарда Берталучы сыходам «апошняга вялікага маэстра XX стагоддзя».

## Фільмаграфія

* 1962 — Кашчавая кума / *La commare secca*
* 1964 — Перад рэвалюцыяй / *Prima della rivoluzione*
* 1966 — *Il canale*
* 1967 — *La via del petrolio* (тэлевізійны)
* 1968 — *Partner*
* 1969 — *Amore e rabbia* (segment *Agonia*)
* 1970 — *La strategia del ragno*
* 1970 — Канфарміст / *Il conformista*
* 1970 — Стратэгія павука
* 1971 — *La salute è malata* (дакументальны)
* 1972  — Апошняе танга ў Парыжы / *Ultimo tango a Parigi*
* 1976  — Дваццатае стагоддзе *Novecento*
* 1979  — *La Luna*
* 1981  — *La tragedia di un uomo ridicolo*
* 1987  — Апошні імператар / *The Last Emperor*
* 1987  — 12 рэжысёраў пра 12 гарадоў (эпізод «Балоння»)*12 registi per 12 città* (segment *Bologna*) (дакументальны)
* 1990  — Пад покрывам нябёсаў /*The Sheltering Sky*
* 1993  — Маленькі Буда / *Little Buddha*
* 1996  — *Stealing Beauty*
* 1998  — *Besieged*
* 2002  — На дзесяць хвілін старэй: Віяланчэль (эпізод «Гісторыя вод») / *Ten Minutes Older: The Cello* (segment *Histoire d’eaux*)
* 2003  — Летуценнікі / *The Dreamers*
* 2012 — Я і ты / *Io e te*

## Прэміі і ўзнагароды

У 1987 годзе атрымаў прэмію «Оскар». Акрамя таго, Бернарда Берталучы таксама ўладальнік «Залатога глобуса» (1988), BAFTA (1989) і іншых прэмій, а ў 2013 годзе італьянец атрымаў зорку на галівудскай Алеі славы.

## Крыніцы

## Літаратура

* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 3: Беларусы — Варанец / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1996. — Т. 3. — 511 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0068-4 (т. 3).

## Спасылкі

* Бернарда Берталучы на сайце «Internet Movie Database» (англ.)
* Большая российская энциклопедия Архівавана 23 сакавіка 2019.  (руск.)