# Спаржакветныя

|  |
| --- |
| Спаржакветныя |
|
*Asparagus fallax* |
| Навуковая класіфікацыя |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Дамен:  | Эўкарыёты |

|  |  |
| --- | --- |
| Царства:  | Расліны |

|  |  |
| --- | --- |
| Аддзел:  | Кветкавыя |

|  |  |
| --- | --- |
| Клас:  | Аднадольныя |

|  |  |
| --- | --- |
| Парадак:  | **Спаржакветныя** |

 |
| Міжнародная навуковая назва |
| Asparagales Bromhead (1838) |
| Сямействы |
| *Гл. тэкст* |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Сістэматыка на Віківідах |  Выявы на Вікісховішчы |

|  |  |
| --- | --- |
| ITIS   | 897479 |
| NCBI   | 73496 |
| EOL   | 4175 |
| FW   | 54968 |

 |

 |

**Спаржакветныя** (*Asparagales*) — парадак аднадольных раслін. У сістэме класіфікацыі APG II уключаны ў групу манакоты.

## Апісанне

Шматгадовыя, мікатрофныя, часам бесхларафільныя наземныя ці, часцей, эпіфітныя, часам ліянавыя травы. Наземныя віды з каранёвымі клубнямі ці карэнішчамі. Эпіфітныя віды маюць паветраныя клубнепадобныя органы (туберыдыі) для запасання вады і спажыўных рэчываў. Сцёблы сімпадыяльна ці, радзей, монападыяльна разгалінаваныя. Лісты чарговыя, часам двухрадныя, рэдка процілеглыя ці кальчакаватыя, простыя і цэльныя, з паралельным жылкаваннем, часта некалькі мясістыя, звычайна з похвавай асновай. У бесхларафільных відаў яны рэдукаваныя да лусак.

## Прадстаўнікі парадку

Найбольш вядомыя харчовыя расліны з гэтага парадку — прадстаўнікі родаў цыбуля і спаржа.

Сярод спаржакветных шмат дэкаратыўных прыгожаквітнеючых раслін, напрыклад, ландыш, нарцыс, амарыліс, архідэі і іншыя.

Хатнія расліны, якія ўваходзяць у гэты парадак: агава, альяс, юка.

## Класіфікацыя

### Сістэма APG II

Паводле Сістэме APG II (2003) парадак *Спаржакветныя* (*Asparagales*) уключае 25 сямействаў:

* §Alliaceae Batsch ex Borkh. (1797), nom. cons. — Цыбулевыя
* [+Agapanthaceae F.Voigt (1850)]
* [+Amaryllidaceae J.St.-Hil. (1805), nom. cons.] — Амарылісавыя
* §Asparagaceae Juss. (1789), nom. cons. — Спаржавыя
* [+Agavaceae Dumort. (1829), nom. cons.] — Агававыя
* [+Aphyllanthaceae Burnett (1835)]
* [+Hesperocallidaceae Traub (1972)]
* [+Hyacinthaceae Batsch ex Borkh. (1797)] — Гіяцынтавыя
* [+Laxmanniaceae Bubani (1901?02)]
* [+Ruscaceae Spreng. (1826), nom. cons.]
* [+Themidaceae Salisb. (1866)]
* Asteliaceae Dumort. (1829)
* Blandfordiaceae R.Dahlgren & Clifford (1985)
* Boryaceae (Baker) M.W.Chase, Rudall & Conran (1997)
* Doryanthaceae R.Dahlgren & Clifford (1985)
* Hypoxidaceae R.Br. (1814), nom. cons.
* Iridaceae Juss. (1789), nom. cons. — Касачовыя
* Ixioliriaceae Nakai (1943)
* Lanariaceae H.Huber ex R.Dahlgren & A.E.van Wyk (1988)
* Orchidaceae Juss. (1789), nom. cons. — Архідныя
* Tecophilaeaceae Leyb. (1862), nom. cons.
* §Xanthorrhoeaceae Dumort. (1829), nom. cons.
* [+Asphodelaceae Juss. (1789)] — Асфадэлавыя
* [+Hemerocallidaceae R.Br. (1810)]
* Xeronemataceae M.W.Chase, Rudall & M.F.Fay (2001)

nom. cons. — лац.: nomen conservandum: кансерваваная назва, выкарыстанне якой афіцыйна дазволена, нягледзячы на тое, што яна супярэчыць аднаму ці некалькім палажэнням Міжнароднага кодэкса батанічнай наменклатуры (МКБН);
[+…] — сямейства, якое можа быць аддзелена ад папярэдняга;
§ — сямейства, склад якога змяніўся ў параўнанні з Сістэмай APG.
### Больш раннія сістэмы

У сістэме класіфікацыі Кронквіста (1981) парадак *Asparagales* адсутнічае. Большасць таксонаў, якія ўключаюцца ў гэты парадак у Сістэме APG II, у Сістэме Кронквіста ўваходзіць у парадак Liliales падкласа *Liliidae* класа *Liliopsida*.

У сістэме класіфікацыі Тахтаджана (1997) парадак *Спаржакветныя* (*Asparagales*) уваходзіць у склад надпарадку *Lilianae* падкласа *Liliidae* класа *Liliopsida*.

## Гл. таксама

* Ungernia

## Зноскі

## Літаратура

* An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG II. // The Linnean Society of London, Botanical Journal of the Linnean Society. 2003. № 141. — С. 399—436. (англ.)

Полный текст: pdf Архівавана 16 кастрычніка 2022. • Полный текст: html Архівавана 5 снежня 2012. • Краткий обзор Архівавана 19 верасня 2012. Проверено 24 июля 2008 г.
* Жизнь растений. В 6-ти т. Т. 6. Цветковые растения / Под ред. А. Л. Тахтаджяна. — М.: Просвещение, 1982. — С. 94—203.

## Спасылкі

* *Спаржакветныя*: інфармацыя на сайце *APWeb* (англ.) (Праверана 20 красавіка 2010)