Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Вадазбор

**Вадазбо́р**, **вадазборны басэ́йн** — тэрыторыя, зь якой у раку ці яе сыстэму, або ў возера сьцякаюць паверхневыя і падземныя воды. Абмежаваны водападзеламі.

З рэкаў Зямлі найбольшыя вадазборы ў Амазонкі (~7200 тыс. км²), Конга (~3700 тыс. км²), Місысыпі (~3200 тыс. км²).

З рэк Беларусі найбольшыя вадазборы ў Дняпра з Прыпяцьцю (118 тыс. км²), Нёману (б. з. 44 тыс. км²), Дзьвіны (б. з. 32 тыс. км²).
# Летнія Алімпійскія гульні 2004 году

|  |
| --- |
| XXVIII летнія Алімпійскія гульні |
| Горад-арганізатар |
Атэны, Грэцыя |
| Цырымонія адкрыцьця |
13 жніўня |
| Цырымонія закрыцьця |
29 жніўня |

**Летнія Алімпійскія гульні 2004 году**, афіцыйна вядомыя як **Гульні XXVIII Алімпіяды** (па-ангельску: *2004 Summer Olympics*), праходзілі ў Атэнах, сталіцы Грэцыі, з 13 жніўня па 29 жніўня 2004 году.

## Вонкавыя спасылкі

 **Летнія Алімпійскія гульні 2004 году** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
# Брытанская Індыя

Сьцяг Брытанскай Індыі
**Брытанская Індыя** (па-ангельску: *British Raj*) — агульная назва для былых брытанскіх валоданьняў у Ост-Індыі, якія перайшлі пад кіраваньне Брытанскай Ост-Індзкай кампаніі пасьля перамог пры Плесі (1757) і Буксары (1764), а таксама шэрагу субсыдыяльных дамоваў. На чале Брытанскай Індыі стаяў генэрал-губэрнатар Індыі.
# Сродак масавай інфармацыі

**Сро́дак ма́савай інфарма́цыі** (СМІ, мас-мэдыя) — сродак данясеньня інфармацыі паводле прынцыпу шырокавяшчальнага каналу, які ахоплівае вялікую аўдыторыю і дзейнічае на пастаяннай аснове.

Віды: паводле вестак — візуальны, гукавы, тэкставы; паводле выданьня — 1) друкаваны (газэта і часопіс), 2) электронны (Сеціва, тэлебачаньне і радыё); паводле зьместу — забаўляльны і фармавальны (для грамадзкай думкі); паводле сувязі — аднанакіраваны і зносінавы (са зваротнай сувязьзю для выказваньня меркаваньня глядачоў, слухачоў і чытачоў).

## Прычыны выкарыстаньня

Да выкарыстаньня СМІ спрычыняюцца наступныя патрэбы:

1. парада;
2. зьмяншэньне пачуцьця асабістай небясьпекі;
3. веды пра навакольны сьвет;
4. падтрымка сваіх поглядаў;
5. разуменьне жыцьцёвых абставінаў;
6. спагада;
7. грамадзкая сувязь;
8. замяшчэньне грамадзкай сувязі;
9. супольнасьць зь іншымі — узаемападтрымка й салідарнасьць;
10. уцёкі ад турботаў;
11. стварэньне сьвету мрояў;
12. баўленьне часу;
13. зьняцьцё пачуцьцёвай напружанасьці;
14. плянаваньне часу.

## Беларусь

На ліпень 2013 году на ўліку ў Міністэрстве інфармацыі Рэспублікі Беларусь стаяла 523 друкаваныя пэрыядычныя выданьні (газэты і часопісы), 166 радыёстанцыяў і 89 тэлеканалаў. Пагатоў у Беларусі распаўсюджвалі каля 4000 замежных газэтаў і часопісаў, звыш паловы якіх складалі расейскія выданьні. Астатнія друкаваныя выданьні паходзілі з ЗША, Казахстану і 9 краінаў Эўропы: сумежных Латвіі, Летувы, Польшчы і Ўкраіны, а таксама Вялікабрытаніі, Італіі, Нідэрляндаў, Нямеччыны і Фінляндыі. Агульны разавы наклад замежнай пэрыёдыкі складаў каля 1 млн асобнікаў. Таксама ў Беларусі паказвалі звыш 130 замежных тэлеканалаў, якія маглі дасягаць звыш 50% хатніх гаспадарак.

На 1 траўня 2021 году ў Беларусі налічвалася 9 інфармацыйных агенцтваў, зь іх 7 прыватных. Дзейнічала 262 электронныя СМІ, у тым ліку 181 (69 %) дзяржаўны. Сярод іх было: 1) 98 тэлеканалаў, зь іх 54 прыватныя; 2) 164 радыёстанцыі, зь іх 137 (83 %) дзяржаўных. Існавала 1615 друкаваных СМІ, у тым ліку 1183 (73 %) прыватных. Сярод іх было: 1) 854 часопісы, зь іх 647 (75 %) прыватных; 2) 720 газэтаў, зь іх 506 (70 %) прыватных; 3) 41 альманах, бюлетэнь і каталёг, зь іх 30 прыватных.

## Глядзіце таксама

* Мультымэдыя

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі
# Работнік

**Работнік** — асоба, якая сваей ручною работаю стварае рэчы, або прылады патрэбныя для жыцьця чалавека. Работа можа быць самастойнай, або разам з іншымі людзьмі. Вынік работы можна было дзяліць. Работніка ня трэба мяшаць са слугою, бо слуга не стварае рэчы.

## Глядзіце таксама

* Працаўнік
# Антон Брукнэр

|  |
| --- |
| Антон Брукнэр |
| па-нямецку: *Anton Bruckner* |
|  |
|  Дата нараджэньня  | 4 верасьня 1824(1824-09-04)[…] |
|  Месца нараджэньня  | * Ансфэльдэн[d], Лінц-Лянд[d], Верхняя Аўстрыя, Аўстрыя
 |
|  Дата сьмерці  | 11 кастрычніка 1896(1896-10-11)[…] (72 гады) |
|  Месца сьмерці  | * Вена, Аўстра-Вугоршчына
 |
|  Месца вучобы  | * Венскі ўнівэрсытэт музыкі і выканальніцкага мастацтва
 |
|  Занятак  | кампазытар, музыказнаўца, тэарэтык музыкі, музычны пэдагог, арганіст, прафэсар унівэрсытэту, настаўнік, дырыгент |
|  Навуковая сфэра  | сцэнічнае мастацтва[d] |
|  Месца працы  | * Венскі ўнівэрсытэт
* Венскі ўнівэрсытэт музыкі і выканальніцкага мастацтва
 |
|  Сябра ў  | Katholische Österreichische Studentenverbindung Austria-Wien[d] |
|  Жанры  | клясычная музыка і сымфонія |
|  Інструмэнты  | арган і фартэпіяна |
|  Бацька  | Anton Bruckner[d] |
|  Маці  | Theresia Helm[d] |
|  Узнагароды  |  ганаровы доктар Венскага ўнівэрсытэту[d] |
|  Подпіс  |  |
| **Антон Брукнэр** у Вікісховішчы |

Антон Брукнэр, паштоўка 1900-я гг.
**Анто́н Бру́кнэр** (па-нямецку: *Anton Bruckner*; 4 верасьня 1824, Ансфэльдэн, Верхняя Аўстрыя — 11 кастрычніка 1896, Вена) — аўстрыйскі кампазытар, арганіст і музычны пэдагог, вядомы ў першую чаргу сваімі сымфоніямі, мэсамі і матэтамі.

Выкладаў у Венскім ўнівэрсытэце музыкі і выканальніцкага мастацтва.

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

 **Антон Брукнэр** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
# Кампутарнае праграмаваньне

Праграміст за працай
**Кампу́тарнае праграмава́ньне** — працэс распрацоўкі праграмнага забесьпячэньня для праграмуемых прыладаў. Сумяшчае ў сабе элемэнты мастацтва, навукі, матэматыкі і інжынэрыі.

## Глядзіце таксама

* Аб'ектна-арыентаванае праграмаваньне
* Імпэратыўнае праграмаваньне
* Працэдурнае праграмаваньне
* Экстрэмальнае праграмаваньне
* Тэставаньне праграмнага забесьпячэньня
* Міжнароднае студэнцкае спаборніцтва па праграмаваньні
# Дамова

**Дамо́ва**, **умо́ва** (**дагавор**) — пагадненьне паміж дзьвюма або некалькімі асобамі пра ўсталяваньне, зьмену або спыненьне грамадзянскіх правоў і абавязкаў.

## Заўвагі

## Крыніцы
# Дгарма

Кола Дгармы
**Дхарма** (з Санскрыту धर्म) альбо **Дгама**, **Дхама** (з палійскае धम्म) — шматзначны тэрмін у будызьме і індуізьме.

## Індуізм

У клясычных тэкстах брамінізму гэтае слова азначала супольнасьць падставовых кармічных правілаў, рашаючых аб усіх здарэньнях, якія маюць месца ў жыцьці чалавека, як і род таемных ведаў на тэму гэтых справаў, даступных вуключна рышам (мудрацам).

## Будызм

Дхама ёсьць адным з падставовых будыйскіх тэрмінаў. Мае мноства значэньняў:

* Агульнае Права, канчатковая рэчаіснасьць
* Будыйская дактрына, навукі Буды
* Праўда
* Зьявы (такімі якія яны ёсьць, «такасьць»)
* Рэчы, элементы, атамы

### Цытата з сутры тлумачэньняў для караля

*Вялікі каролю, калі будзеш прабіты дзідай Спадара Сьмерці, лопне цэлая твая пыха. Ня будзе для цябе ніводнага сховішча. Ніхто цябе не абароніць і табе не дапаможа. Будзеш курчыцца ў кананьнях хваробы. Вусны твае высахнуць. Зьменіцца колер тваёй скуры. Ледзьве што будзеш мог рухацца. Ня будзеш у стане працаваць. Будзеш варочацца ва ўласнай флегме, сьліне, мачы і ванітах. Тваё дыханьне будзе кароткае. Лекары будуць цябе пазьбягаць. Скончыцца твой самсарычны жывот. Будзеш баяцца пасланцаў Ямы, Спадара Сьмерці. Тваё дыханьне спыніцца і са страху адкрыеш вусны. Пакінеш гэты сьвет і адродзісься ў абсалютна іншым месцы. Агарне цябе цемра. Упадзеш у бяздоньне і будзеш цягнуты водамі акіяну і кармічным ветрам. Ня будзеш ведаць, дзе знаходзісься. Ня будзе нікога, каму будзеш мог раздаць сваю маёмасьць. Будзеш клікаць матку, бацьку, дзяцей, але ніхто не пачуе — ня будзе для цябе ніводнага прыстанішча. Ніхто ня прыйдзе з дапамогай. Адзіным ратункам ёсьць магутны кароль, альбо Дхарма.*

Цытата паходзіць з сутры махаяны і не зьяўляецца цытатай словаў гістарычнага Буды Гатамы.

## Глядзіце таксама

* Дгамапада
* Чатыры шляхетныя праўды
* Шляхетная Васьмёркавая Сьцежка

## Вонкавыя спасылкі

 **Дгарма** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
# Люкарна

Люкарна
**Люка́рна** — невялікі круглы аконны праём у даху, купальным пакрыцьці, тымпане франтону ці шчыпца. Мела распаўсюджаньне ў час готыкі.

## Літаратура

* *Якимович, Ю. А.* Зодчество Белоруссии XVI — середины XVII в. — Минск, 1991.

## Вонкавыя спасылкі

 **Люкарна** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
# Бэнгалюру

|  |
| --- |
| Бэнґалюру |
| Населены пункт |
|  |
| * Кароткая назва: BLR
 |
|  Краіна  |  Індыя
 |
|  Першыя згадкі  | 1537 |
|  Дата заснаваньня  | 1537 |
|  Кіраўніцтва і ўлада  |
| Мэр | С. К. Натарадж |
|  Геаграфія  |
|  Плошча  |  709,5 км²
 |
|  Вышыня НУМ  |  920 м
 |
|  Часавы пас  | * UTC+5:30
 |
|  Каардынаты  | 12°58′ пн. ш. 77°34′ у. д. |
|  Насельніцтва  |
|  Колькасьць  |  5 400 000 чал. (2010)

  |
|  Афіцыйная мова  | канадзкая мова |
|  Этнахаронімы  | Bengalurean |
|  Лічбавыя ідэнтыфікатары  |
|  Тэлефонны код  | +91 80 |
|  Паштовы індэкс  | 560 xxx |
|  Нумарны знак  | KA 01-05, KA 41, KA 50, KA 51, KA 53 |
|  |
|  Сайт  | bbmp.gov.in |
| Бэнґалюру на мапе Індыі
Бэнґалюру
 |

**Бэнґалюру** (каннада: ಬೆಂಗಳೂರು; да 2007 году — **Банґалёр**, па-ангельску: *Bangalore*) — горад у Індыі, адміністрацыйны цэнтар штату Карнатака. Разьмешчаны на плято Дэкан, у паўднёва-ўсходняй частцы штату, Бэнґалюру — трэці па колькасьці насельніцтва горад Індыі.

## Адукацыя

Ад траўня 1909 году дзейнічае Індыйскі навуковы інстытут.
# Фаст-фуд

**Фаст-фу́д** ([ˈfɑstˌfud] (па-ангельску: *fast food* — хуткая ежа). Іншымі словамі, прыём ежы цягнецца ня болей 10 хвілін.

## Гісторыя

Сучасны фаст-фуд быў вядомы яшчэ старажытным рымлянам і атрымаў назву «тэрмаполія». Прынцып недарагой і пажыўнай ежы адразу знайшоў сваіх прыхільнікаў сярод старажытных. На сучаснай тэрыторыі Рыму мелі месца маленькія намёты, дзе наведвальнікам прапаноўваліся сьвежы хлеб, мяса, садавіна і нават саладосьці. Яркім прыкладам гэтаму служаць руіны ў Пампэі. Але гэта яшчэ ня ўсё. Рымляне першымі ў гісторыі прапанавалі такую паслугу, як дастаўка ежы да хаты заказчыка.

## Піянэры фаст-фуду

Піянэрамі ў галіне фаст-фуду без сумневаў лічыцца Амэрыка. У 1920 у Канзасе быў адчынены першы рэстаран хуткага харчаваньня «White Castle». У мэню ўваходзілі такія стравы, як гамбургеры і бульба-фры. Наведвальнікі з задавальненьнем елі недарагую ежу, усяго 5 цэнтаў за порцыю. Празь некаторы час, у канцы 1940-х гадоў, галоўным канкурэнтам для White Castle на амэрыканскім рынку фаст-фуду стала кампанія McDonald’s.

## Склад фаст-фуду

Да складу страваў хуткага прыгатаваньня ўваходзіць вялікая колькасьць тлушчаў, у першую чаргу гэта тычыцца гамбургераў. Але нельга заяўляць, што гэтая ежа ёсьць на 100% шкоднай. Дзякуючы высокакалярыйнасьці, яна хутка спаталяе адчуваньне голаду. Не варта таксама злоўжываць прадуктамі хуткага харчаваньня, бо гэта можа нэгатыўна паўплываць на страўнік або пячонку.

## Фаст-фуд у Беларусі

У Беларусі фаст-фуд прадстаўлены міжнароднай сеткай рэстарацый McDonald’s, дзяржаўнай сеткай шапікаў «Хутка-смачна», «Піца Тэмпа» (Менск, 6 + 1 на рэкантрукцыі), сеткай кавярняў «Golden Coffee» (Менск, 3 шт.), «Максі Біс» (Менск, 3 шт.), Funny Chicken (Магілёў, Віцебск, Ворша).

Закусачныя з шавэрмай на рынках можна таксама аднесці да фаст-фуду.

## Стравы хуткага прыгатаваньня

* Гамбургер
* Бульба-фры
* Хот-дог
* Сэндвіч

## Глядзіце таксама

* McDonald’s
* Burger King
* Subway
* Muzz Buzz
* City Wok
* Hardee's

## Крыніцы
# Мова

**Мо́ва** — мноства тэкстаў, для якіх існуе альфабэт, сынтаксіс і сэмантыка. Мовы падзяляюць на фармальныя й натуральныя. Уплыў структуры мовы на чалавечае мысьленьне й паводзіны вывучаецца псыхалінгвістыкай.

## Жыцьцяздольнасьць

|  Вонкавыя выявы |
| --- |
| **Жыцьцяздольнасьць мовы(9 чыньнікаў)** |
|  |  |

Чыньнікамі жыцьцяздольнасьці мовы зьяўляюцца:

1. перадача ад продкаў нашчадкам,
2. абсалютны лік носьбітаў,
3. дзель носьбітаў у насельніцтве,
4. галіны выкарыстаньня,
5. выкарыстаньне ў новых асяродзьдзях і СМІ,
6. даступнасьць навучальных дапаможнікаў,
7. афіцыйнае становішча і выкарыстаньне чынавенствам,
8. стаўленьне ў грамадзе,
9. від і якасьць дакумэнтацыі.

## Мовазнаўства

Вывучэньнем моў займаецца мовазнаўства.

## Моўная дынаміка ў сьвеце

На Зямлі налічваецца каля 5—6 тысячаў моваў. З разьвіцьцём камунікацыяў колькасьць жывых моваў скарачаецца
зь сярэдняй хуткасьцю адна мова ў два тыдні. На 40 найбольш распаўсюджаных мовах размаўляе прыкладна 2/3 насельніцтва Зямлі. Больш за ўсё людзей размаўляюць на кітайскай, гіндзі, ангельскай, гішпанскай, арабскай, расейскай і партугальскай. Значна распаўсюджана й француская мова, аднак колькасьць тых, хто лічыць яе роднай, параўнальна невялікая.

Для таго каб мова захоўвалася, патрабуецца каля 100 тысячаў ейных носьбітаў. У цяперашні час налічваецца крыху больш за 400 моваў, якія лічацца зьнікаючымі. Мовы выміраюць разам з апошнім носьбітам, і таму небясьпека пагражае, перш за ўсё, народам, якія не выкарыстоўваюць пісьменнасьць. У той жа час варта адзначыць, што адрозьненьні ў разьвіцьці, а таксама ўплыў суседзяў прыводзяць да зьмены арэалу выкарыстаньня мовы й ейнай зьмене. Так, напрыклад, Кірылу й Мяфодзію, калі яны стваралі славянскую азбуку, пры іхных падарожжах не патрэбны быў перакладчык, бо ў IX стагодзьдзі ад Балтыкі да Міжземнамор’я й ад Вэлтавы да Дняпра ўсе славяне размаўлялі на адзінай праславянскай мове.

Адзін з чыньнікаў гібелі моваў ёсьць нераўнамернае разьмеркаваньне іх па ліку носьбітаў. Так, 80% насельніцтва плянэты ведае толькі 80 мовамі. Пры гэтым 3,5 тыс. моў прыходзяцца на 0,2% жыхароў Зямлі. Асноўны чыньнік працэсу зьнікненьня моваў лічыцца глябалізацыя й міграцыя. Людзі зьязджаюць зь вёсак у гарады й губляюць мову свайго народу . Каля паловы зараз існых моваў выйдуць з ужытку ўжо да сярэдзіны XXI стагодзьдзя. Шматлікія мовы зьнікаюць з-за таго, што іхныя носьбіты ўступаюць у кантакт з больш моцным моўным асяродзьдзем, таму пад пагрозай зьнікненьня ў першую чаргу знаходзяцца мовы малых народнасьцяў і мовы народаў, якія ня маюць дзяржаўнасьці. Калі мову вывучаюць менш за 70% дзяцей на тэрыторыі ейнага выкарыстаньня, яна лічыцца зьнікаючай. Паводле «Атляса загрожаных моваў сьвету» ЮНЭСКА 2009 г. у Эўропе зьнікненьне пагражае прыкладна 50 мовам, у тым ліку беларускай.

## Глядзіце таксама

* Часьціна мовы

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

 **Мова** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
# Канэктыкут

|  |
| --- |
| Канэктыкут |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Сьцяг Канэктыкуту | Герб Канэктыкуту |

 |
|  |
| Мянушка | *Штат Канстытуцыі* |
| Сталіца |
Хартфард (Канэктыкут) |
| Найбуйнейшы горад |
Брыджпарт |
| Плошча |
|
48-я па ЗША |
| - агулам |
14 371 км² |
| - % вады |
12,6 |
| - шырата |
40°58' пн. ш. па 42°3' пн. ш. |
| - даўгата |
71°47' з. д. па 73°44' з. д. |
| Насельніцтва |
|
29-е па ЗША |
| - агулам |
3,4 |
| - шчыльнасьць |
271,4/км² |
| Дата заснаваньня |
9 студзеня 1788 (5-ы) |
| Губэрнатар |
Даннэль Маллой |
| Часавы пас |
Ціхаакіянскі час: UTC-5/-4 |
| Афіцыйная старонка  |

**Канэ́ктыкут**, **Канэ́ктыкат** (па-ангельску: *Connecticut*) — штат на паўночным усходзе ЗША, які ўваходзіць у рэгіён Новая Англія. Сталіца — Хартфард, найбуйнейшы горад — Брыджпарт. Насельніцтва 3,406 млн чалавек (29-е месца ў ЗША; зьвесткі 2000 году). Назоў штата паходзіць ад выраза на алганкінскай мове, які перакладаецца як «на доўгай рацэ, схільнай прылівам». Афіцыйная мянушка з 1959 году — *Constitution State* (Штат Канстытуцыі). Раней афіцыйнай мянушкай было *Nutmeg State* (Штат мускатнага арэха). Паштовае скарачэньне **CT**.

## Геаграфія

На поўдні тэрыторыя штата амываецца водамі заліва Лонг-Айлэнд-Саўнд, на захадзе Канэктыкут мяжуе са штатам Нью-Ёрк, на поўначы — з Масачусэтсам, на ўсходзе — з Род-Айлэндам. Плошча штата складае 14,371 км² (48-е месца ў ЗША). Тэрыторыя падзяляецца на восем рэгіёнаў, у асноўным (хоць і не заўсёды) супадальных з васьмю ўваходных у Канэктыкут акруг. Тэрыторыя штата ў асноўным складаецца зь лясоў. Бліжэй да поўдня трапляюцца багністыя месцы і пясчаныя пляжы. Урбанізацыя сканцэнтраваная ў асноўным на паўднёвым захадзе штата. На паўночным усходзе мясцовасьць больш лясная і сельскагаспадарчая. Асноўная афіцыйная мянушка штата зьвязаная з тым, што ў 1639 годзе брытанская калёнія Канэктыкут прыняла першую ў сьвеце *канстытуцыю* — «Асноўныя законы Канэктыкуту» (Fundamental Orders of Connecticut).

## Гісторыя

Пасьля Вайны за незалежнасьць Амэрыкі Канэктыкут стаў адным з 13 штатаў, якія першымі ўвайшлі ў склад ЗША. Да 1875 году статус сталіцы Канэктыкута па чарзе пераходзіў ад Хартфарду да Нью-Хэйвэну. Затым ён быў стала замацаваны за Хартфардам.

*
*
*
# 15 лістапада

|  |
| --- |
| ← **лістапад** → |
| Пн | Аў | Ср | Чц | Пт | Сб | Нд |
|   |   |   |   |   |   | 1 |
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |
| 30 |   |   |   |   |   |   |
| 2026 год Усе дні |

**15 лістапа́да** — 319-ы дзень году (320-ы ў высакосным годзе) паводле Грыгарыянскага календару. Да канца году застаецца 46 дзён.

## Падзеі

* 1416 — сабор япіскапаў у Наваградку пасьвяціў Рыгора Цамблака ў мітрапаліта кіеўскага
* 1859 — коштам Эвангеліса Запаса *(на выяве)* у Атэнах распачалася алімпіяда, якая адрадзіла традыцыю старажытных грэцкіх алімпійскіх гульняў
* 1918 — закрыцьцё Сьвіслацкай беларускай настаўніцкай сэмінарыі
* 1925 — выйшла першая перадача Першага Нацыянальнага каналу Беларускага радыё
* 1932 — у Менску адкрылася Беларуская кансэрваторыя
* 1962 — стварэньне Саюзу кінэматаграфістаў Беларусі
* 1971 — кампанія «Інтэл» выпусьціла першы мікрапрацэсар (мадэль 4004)
* 1992 — Сялянская партыя правяла на плошчы Незалежнасьці свой першы мітынг, асноўным патрабаваньнем было ўвядзеньне права прыватнай уласнасьці на зямлю
* 2002 — заснаваньне Беларускага культурна-асьветніцкага цэнтру ў Познані

## Нараджэньні

* 1738 — Ўільям Гэршэль, астраном, які адкрыў плянэту Уран
* 1869 — Чарлз Ўілсан, брытанскі фізык, ляўрэат Нобэлеўскае прэміі (1927)
* 1885 — Мацьвей Яворскі, беларускі гісторык
* 1887 — Джорджыя О’Кіф, амэрыканская мастачка
* 1919 — Алесь Міцкевіч, беларускі грамадзка-культурны і рэлігійны дзяяч у ЗША
* 1938 — Віктар Цітоў, беларускі этноляг і гісторык культуры
* 1945 — Ані-Фрыд Люнгстад, швэдзкая сьпявачка, салістка гурту ABBA
* 1947 — Анатоль Ярмоленка, беларускі сьпявак, мастацкі кіраўнік гурту «Сябры»
* 1951 — Віктар Скорабагатаў, беларускі опэрны сьпявак і пэдагог
* 1955 — Сяргей Войчанка, беларускі мастак і дызайнэр
* 1974 — Аляксей Айдараў, беларускі і ўкраінскі біятляніст
* 1979 — Клара Яндава, чэская акторка тэатру і кіно

## Сьмерці

* 1630 — Ёган Кеплер, нямецкі матэматык, астраном і астроляг
* 1907 — Юзаф Каліноўскі, блізкі паплечнік Кастуся Каліноўскага
* 1908 — Цысі, маньчжурская імпэратрыца
* 1916 — Генрык Сянкевіч, польскі пісьменьнік
* 1949 — Джон Нэвіль Кейнс, ангельскі эканаміст

## Сьвяты

* Міжнародны дзень адмовы ад паленьня

 **15 лістапада** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў