# 2011

|  |
| --- |
| Гады |
| 2008 · 2009 · 2010 — **2011** — 2012 · 2013 · 2014 |
| Дзесяцігодзьдзі |
| 1990‑я · 2000‑я — **2010‑я** — 2020‑я · 2030‑я |
| Стагодзьдзі |
| XX ст. — **XXI стагодзьдзе** — XXII ст. |

**2011** (MMXI) — звычайны год Грыгарыянскага календара, які пачынаецца ў суботу; 2011-ы год нашай эры (н. э.) і *ад Нараджэньня Хрыстовага* (Н. Хр.); 11-ы год III тысячагодзьдзя і XXI стагодзьдзя і 2-і год 2010-га дзесяцігодзьдзя.

## Падзеі

### Студзень

* 1 студзеня
	+ Эстонія перайшла на эўра, стаўшы 17-м сябрам эўразоны
	+ Вугоршчына стала дзяржавай-старшынёй савету Эўразьвязу.
	+ Летува стала дзяржавай-старшынёй АБСЭ.
* 2 студзеня — у Чылі адбыўся землятрус магнітудай 6,5. Ахвяр і разбурэньняў няма.
* 3 студзеня — Арнольд Шварцэнэгер пакінуў пост губэрнатара штату Каліфорнія (ЗША).
* 4 студзеня — частковае сонечнае зацьменьне, якое назіраецца ў Эўропе.
* 7 студзеня — у Катары пачаўся Кубак Азіі па футболе 2011 году.
* 9 студзеня — 15 студзеня
	+ У Паўднёвым Судане праведзены рэфэрэндум аб незалежнасьці ад Судану
* 14 студзеня — дзяржаўны пераварот у Тунісе. У выніку хваляваньняў у Тунісе прэзыдэнт Тунісу Зін эль-Абідзін Бэн Алі зьбег з краіны
* 15 студзеня — 10 гадоў праекту Wikipedia

### Люты

* 7 лютага — прэзыдэнт Судану Амар аль-Башыр прызнаў незалежнасьць Паўднёвага Судану
* 8 лютага — прэзыдэнт РФ Дзьмітры Мядзьведзеў аб’явіў аб скасаваньні ў Расеі пераходу на «зімовы час»
* 11 лютага — прэзыдэнт Эгіпту Хосьні Мубарак сышоў са свайго пасту праз рэвалюцыю 25 студзеня
* 15 лютага — забурэньні ў горадзе Бэнгазі (Кірэнаіка), зь якіх пачалася грамадзянская вайна ў Лібіі
* пачаў дзейнічаць сайт часопіса «Вясёлка»
* аэрапорт Al Maktoum International у Дубаі адчыніўся для пасажырскіх ляйнэраў

### Сакавік

* 1 сакавіка — у Расеі ўступіў у сілу новы закон «Аб паліцыі».
* 11 сакавіка — землятрус магнітудай ад 9,0 да 9,1 адбылося каля паўночна-ўсходняга ўзьбярэжжа Японіі. Землятрус выклікаў разбуральнае цунамі ў Японіі. Вышыня хвалі дасягала 10 м. Адбыліся збоі ў працы некалькіх ядзерных рэактараў. 6911 загінулых, 2611 параненых, 10 692 зьніклыя бязь вестак.
* 12 сакавіка — на японскай АЭС «Фукусіма-1», якая пацярпела ў выніку землятрусу, адбыўся выбух. Узровень радыяцыі каля станцыі перавысіў норму ў 20 разоў.
* 14 сакавіка — у Бахрэйне прыбылі больш за тысячу ваеннаслужачых з Саудаўскай Арабіі і паліцэйскія сілы з ААЭ.
* 15 сакавіка — на АЭС Фукусіма I адбыліся выбухі ў другім і чацьвертым энэргаблёках. На чацьвертым энэргаблёку пажар..
* 17 сакавіка — парлямэнцкія выбары ў Фінляндыі.
* 18 сакавіка
	+ Аўтаматычная міжплянэтная станцыя MESSENGER выйшла на арбіту Мэркурыя.
	+ Аўтаматычная міжплянэтная станцыя New Horizons перасекла арбіту Ўрану пасьля пяцігадовага падарожжа.
* 19 сакавіка — у Эгіпце праходзіць рэфэрэндум па ўнясеньні зьмяненьняў у Канстытуцыю

### Красавік

* 11 красавіка — тэрарыстычны акт у менскім мэтро, 15 чалавек загінула, больш за 200 было паранена.
* 29 красавіка — у Браціславе (Славаччына) на Самсунг Арэне адбыўся матч-адкрыцьцё Чэмпіянату сьвету па хакеі з шайбай 2011 году.

### Травень

* 10—14 траўня — у Дусэльдорфе (Нямеччына) прайшла конкурс песьні «Эўрабачаньне-2011».
* 10 траўня — у Канадзе праведзены перапіс насельніцтва.
* 18 траўня — у Дубліне (Ірляндыя) на стадыёне «Авіва» адбыўся фінал Лігі Эўропы.
* 28 траўня — у Лёндане (Вялікабрытанія) на стадыёне «Ўэмблі» адбыўся фінал Лігі чэмпіёнаў УЭФА 2011 году. Барсэлёна выйграла ў Манчэсьцера Юнайтэд зь лікам 3:1.

### Ліпень

* 1 ліпеня — Польшча стала дзяржавай-старшынёй Рады Эўразьвязу.
* 6 ліпеня — МАК абвясьціў сталіцу Зімовых Алімпійскіх гульняў 2018 году — Пхёнчхан, Рэспубліка Карэя (Паўднёвая).
* 24 ліпеня — у 44 з 47 прэфэктур Японіі перайшлі з аналягавага тэлебачаньня на лічбавае.
* Праведзена I-ая Лаўрышаўская археалягічная экспэдыцыя.

### Жнівень

* 16 жніўня — заснавалі чыгуначнае прадпрыемства «Траінкос» у сэрбскім краі Косава і Мятохія
* Канцэрт гурту The Beatles у поўным складзе (Джон Ленан і Джордж Гарысан — у выглядзе лічбавых малюнкаў) на арэне Hollywood Bowl.

### Лістапад

* 29 лістапада — у авіякатастрофе шрубалёту Мі-24 каля Пружанаў загінулі 3 чалавекі

### Верасень

* 1 верасьня — набыў моц Кодэкс Рэспублікі Беларусь аб адукацыі
* 7 верасьня — Катастрофа Як-42 пад Яраслаўлем пад час якой загінула каманда ХК Лякаматыў, сярод якіх былі беларусы Руслан Салей і Сяргей Астапчук

### Кастрычнік

* 3 кастрычніка — у Чылі пачаў працу самаы вялікі тэлескопу ў сьвеце. Завяршэньне будаўніцтва плянуецца ў 2018 годзе. Кошт праекту ацэньваецца ў 120 мільёнаў даляраў.
* 30 кастрычніка — прэзыдэнцкія выбары ў Кыргыстане.

### Сьнежань

* 1 сьнежня — Адкрыцьцё першай чаргі Алмацінскага мэтрапалітэну (Казахстан).
* 4 сьнежня — выбары ў Дзяржаўную думу Расеі VI скліканьня.
* 19 сьнежня — Ліхтэнштайн далучыцца да Шэнгенскага пагадненьня.
* 21 сьнежня — заснаваны завод «Штадлер Менск» у Фаніпалі
* 31 сьнежня — апошні тэрмін вываду амэрыканскіх войскаў з Іраку згодна з амэрыкана-ірацкім пагадненьнем 2008 году.

## Сьмерці

* 18 студзеня — Віталь Тарас, беларускі журналіст, публіцыст
* 6 лютага — Гэры Мур, ірляндзкі музыка
* 10 сакавіка — Янка Сіпакоў, беларускі пісьменьнік, перакладчык
* 21 сакавіка — Аляксандар Грыцанаў, беларускі філёзаф
* 23 сакавіка — Элізабэт Тэйлар, амэрыканская акторка
* 8 красавіка — Станіслаў Галактыёнаў, беларускі савецкі і амэрыканскі навуковец, адзін з заснавальнікаў малекулярнага мадэляваньня
* 8 красавіка — Антон Лабуда, беларускі фізык, доктар фізычна-матэматычных навук, прафэсар
* 9 красавіка — Сыдні Люмэт, амэрыканскі рэжысэр
* 1 траўня — Усама бін Ладэн, ісламскі тэрарыст
* 6 чэрвеня — Уладзімер Конан, беларускі філёзаф
* 11 чэрвеня — Віталь Сіліцкі, беларускі палітоляг, дырэктар Беларускага інстытуту стратэгічных дасьледаваньняў (BISS).
* 25 чэрвеня — Раман Тармола-Мірскі, беларускія паэт, сцэнарыст
* 21 ліпеня — Казімер Сьвёнтак, кардынал Рыма-Каталіцкай царквы ў Беларусі, былы арцыбіскуп-мітрапаліт Менска-Магілёўскі
* 7 верасьня — Руслан Салей, беларускі хакеіст
* 5 кастрычніка — Стыў Джобс, амэрыканскі прадпрымальнік, праграмоўца й вынаходнік, заснавальнік кампаніі Apple Computer
* 20 кастрычніка — Муамар Кадафі, лібійскі дыктатар
* 7 лістапада — Джо Фрэйзэр, амэрыканскі спартовец, прафэсійны баксэр
* 30 лістапада — Здэнэк Мілер, чэскі рэжысэр-мультыплікатар, аўтар сэрыі дзіцячых мультфільмаў пра Кратка́
* 17 сьнежня — Кім Чэн Ір, вярхоўны кіраўнік Карэйскай Народна-Дэмакратычнай Рэспублікі з 1994 па 2011 гады.
* 17 сьнежня — Сэзарыя Эвара, сьпявачка з Каба-Вэрдэ
* 18 сьнежня — Вацлаў Гавэл, чэскі драматург і палітык

## Крыніцы