Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Рычард Мілхаўс Ніксан

|  |
| --- |
| Рычард Мілхаўс Ніксан |
| па-ангельску: *Richard Nixon* |
| Рычард Ніксан  |
|  |
| сябра Палаты прадстаўнікоў ЗША[d] |
| 3 студзеня 1947 — 1 сьнежня 1950 |
| Папярэднік | Jerry Voorhis[d] |
| Наступнік | Patrick J. Hillings[d] |
| прэзыдэнт ЗША[d] |
| 20 студзеня 1969 — 9 жніўня 1974 |
| Папярэднік | Ліндан Бэйнз Джонсан |
| Наступнік | Джэралд Рудалф Форд |
| віцэ-прэзыдэнт ЗША[d] |
| 20 студзеня 1953 — 20 студзеня 1961 |
| Папярэднік | Олбен Уільям Барклі[d] |
| Наступнік | Ліндан Бэйнз Джонсан |
| сэнатар ЗША[d] |
| 1 сьнежня 1950 — 3 студзеня 1951 |
| Папярэднік | Sheridan Downey[d] |
| сэнатар ЗША[d] |
| 3 студзеня 1951 — 1 студзеня 1953 |
| Наступнік | Thomas Kuchel[d] |
| абраны прэзыдэнт ЗША[d] |
| 5 лістапада 1968 — 20 студзеня 1969 |
| Папярэднік | JFK |
| Наступнік | Джэймз Эрл Картэр |
|  Асабістыя зьвесткі  |
| Нарадзіўся | 9 студзеня 1913(1913-01-09)[…]* Ёрба-Лінда[d], Орэндж, Каліфорнія, ЗША
 |
| Памёр | 22 красавіка 1994(1994-04-22)[…] (81 год)* Мангэтан, Нью-Ёрк, Нью-Ёрк, ЗША
 |
| Партыя | * Рэспубліканская партыя ЗША
 |
| Адукацыя | * каледж Уіцьер[d] (1934)
* Д’юкаўскі ўнівэрсытэт[d]
* Школа права Універсітэта Дзьюка[d] (1937)
* Whittier High School[d]
* Fullerton Union High School[d]
 |
|  Сужэнец  | Пэт Ніксан[d] |
|  Дзеці  | Трыша Ніксан Кокс[d] і Джулі Ніксан Айзенхаўэр[d] |
|  Бацька  | Фрэнсіс Ніксан[d] |
|  Маці  | Хана Мілхаўз Ніксан[d] |
|  Узнагароды  |      Пахвальны медаль[d]    асоба году паводле часопіса Time[d] (1971) асоба году паводле часопіса Time[d] (1972)  Navy and Marine Corps Commendation Medal[d] |
|  Подпіс  |  |

**Рычард Мілхаўс Ніксан** (1913—1994) — 37-ы прэзыдэнт ЗША.

Першы прэзыдэнт ЗША, які пайшоў з пасады дачасна.

Першы прэзыдэнт ЗША, які наведаў Беларусь (1 ліпеня 1974).

## Крыніцы
# IMDb

|  |
| --- |
| The Internet Movie Database |
|  |
|  Тып  | База зьвестак аб кінафільмах, тэлепраграмах ды гульнях |
|  Даступныя мовы  | ангельская |
|  Уладальнік  | Amazon.com |
|  Аўтар  | Кол Нідхэм |
|  Пачатак працы  | 17 кастрычніка 1990 |
|  Камэрцыйны?  |  Так
  |
|  Рэгістрацыя  |  На жаданьне
  |
|  Актуальны стан  |  дзейны
  |
|  Рэйтынг Alexa  | 29 |
| www.imdb.com |

**База зьвестак аб фільмах у Інтэрнэце** (па-ангельску: *Internet Movie Database*, **IMDb**) — найбуйнейшая ў сьвеце база зьвестак і вэб-сайт аб кінэматографе. База зьвестак у значнай ступені запаўняецца добраахвотнікамі, што ў некаторай ступені падобна да вікі-канцэпцыі. У базе сабраная інфармацыя пра больш чым 450 тысячах фільмаў і тэлесэрыялаў, маецца інфармацыя амаль пра 2 мільёны актораў, рэжысэраў ды іншых прафэсіяналах кіно з усяго сьвета. З 1998 году базай зьвестак IMDb валодае кампанія «Amazon.com». Амаль уся інфармацыя IMDb знаходзіцца ў вольным доступе, сайт IMDb.com функцыянуе на аснове бясплатнага праграмнага забесьпячэньня (Apache, Perl і г. д.). Паводле зьвестак рэйтынгавага агенцтва «Alexa», сайт imdb.com нязьменна ўваходзіць у сотню найбольш папулярных сайтаў Сусьветнага павуціньня. Пакуль сайт ня мае беларускамоўнага інтэрфэйсу.

## Глядзіце таксама

* ППСБЗ

## Вонкавыя спасылкі

* 250 найлепшых фільмаў паводле карыстальнікаў IMDb (анг.)
* Гісторыя IMDb (анг.)
# Актор

Літаратурная вечарына. Зьлева направа: Сакрат Яновіч, В. Семян (актор), Ян Чыквін. Польшча, Варшава, 1994 год.
**Актор** (па-француску: *acteur*, па-лацінску: *actor* — выканавец; ж. род **акторка**) — выканавец роляў у драматычных спэктаклях і кіно, радзей у опэрных, балетных, эстрадных і цыркавых прадстаўленьнях.

Акторскае мастацтва бесьперапынна эвалюцыянавала. Да пачатку XX стагодзьдзя ў акторскай гульні пераважалі шаблённасьць характараў і тыпажоў. Рэвалюцыю ў акторскім майстэрстве зьдзейсьніў заснавальнік МХАТу Станіслаўскі. Ён заклікаў актораў адчуваць, што адчувае герой, літаральна «залазіць у яго шкуру». Унутраны сьвет герояў стаў мець большае значэньне, чым дэкарацыі тэатру і строй гарнітураў.

Аснову акторскай творчасьці складае прынцып пераўвасабленьня. Існуюць паняцьці вонкавага і ўнутранага пераўвасабленьня, якія, аднак, могуць быць падзеленыя толькі ўмоўна. Па істоце, гэта два бакі складанага творчага працэсу, зьмешчаныя паміж сабой у цеснай узаемасувязі. Падчас пераўвасабленьняў дзеяньне, думка і пачуцьцё знаходзяцца ў непарыўным адзінстве. Актор зьвяртаецца да дапамогі грыма, гарнітуры (у некаторых выглядах тэатру — да дапамогі маскі), выпрацоўвае інтанацыі, жэсты, хаду, міміку, якія перадаюць з той або іншай ступеньню жыцьцёвай пэўнасьці або тэатральнай умоўнасьці зьнешнасьць і манеру паводзін адлюстроўванага ім асобы. Але сапраўднае пераўвасабленьне складаецца ня толькі ў тым, каб перадаць на сцэне вонкавае аблічча пэрсанажа: актор расчыняе духоўны сьвет свайго героя, паказвае яго характар, выяўляе яго думкі і перажываньні.

## Глядзіце таксама

* Акторскае мастацтва
* Амплюа
* Вандроўныя акторы
* Сыстэма Станіслаўскага
* Сэ́ю (японскія акторы агучкі)
* Тэатар
* Травэсьці (акторкі, якія граюць дзіцячыя ролі)
* Кінэматограф
* Рэжысэр
* Кінарэжысэр

## Вонкавыя спасылкі

* Сцэнічнае мастацтва і навыкі акторскага майстэрства
* Прафэсійны партал актораў(недаступная спасылка)
# 8 сакавіка

|  |
| --- |
| ← **сакавік** → |
| Пн | Аў | Ср | Чц | Пт | Сб | Нд |
|   |   |   |   |   |   | 1 |
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |
| 30 | 31 |   |   |   |   |   |
| 2026 год Усе дні |

**8 сакавіка́** — 67-ы дзень году (68-ы ў высакосным годзе) паводле Грыгарыянскага календару. Да канца году застаецца 298 дзён.

## Падзеі

- 1618 — Ёган Кеплер адкрыў трэці закон руху нябесных целаў

- 1702 — Ганна Ст’юарт стала каралевай Ангельшчыны

- 1908 — масавыя дэманстрацыі жанчынаў Нью-Ёрку з патрабаваньнем гендэрнае роўнасьці

- 1911 — першае сьвяткаваньне Міжнароднага жаночага дню

- 1917 — у Расеі пачалася Лютаўская рэвалюцыя

- 1920 — урад Польскае Рэспублікі афіцыйна адмовіўся прызнаць Беларускую Народную Рэспубліку

- 1930 — у Індыі пачалася кампанія грамадзянскага непаслушэнства на чале з Магатмам Гандзі

- 1946 — у Львове пад ціскам сталінскіх уладаў скасавалі Берасьцейскую унію (1596); пачатак зьнішчэньня Ўкраінскае Грэка-Каталіцкае Царквы

- 1946 — у Паставах утварылася падпольная антысавецкая арганізацыя «За Беларусь»

- 1950 — Савецкі Саюз абвясьціў, што вынайшаў атамную бомбу

- 1952 — у Філадэлфіі (ЗША) упершыню застасавалі апарат «штучнае сэрца»

- 1983 — прэзыдэнт ЗША Роналд Рэйган назваў Савецкі Саюз «імпэрыяй зла»

## Нараджэньні

	* 1617 — Тытус Лівіюш Баратыні, навуковец і вынаходнік, мэханік, фізык, архітэктар, дыплямат, італьянскага паходжаньня
	* 1892 — Аляксандар Чарвякоў, дзяржаўны дзяяч БССР
	* 1910 — Пятро Конюх, беларускі опэрны сьпявак
	* 1923 — Мікалай Купчын, беларускі філёзаф
	* 1929 — Эбэ Камаргу, бразыльская тэлевядучая, акторка і сьпявачка
	* 1930 — Рытгэў, чукоцкі пісьменьнік
	* 1931 — Сямён Падокшын, беларускі філёзаф і гісторык-мэдыявіст, дасьледнік культуры Рэнэсансу й Рэфармацыі
	* 1936 — Януш Закшэнскі, польскі актор
	* 1937 — Рычард Фарыньня, выбітны амэрыканскі кампазытар, музыка, пісьменьнік кубінска-ірляндзкага паходжаньня
	* 1941 — Жанна Дапкюнас, беларускі літаратуразнаўца і арганізатар музэйнай справы
	* 1941 — Андрэй Міронаў, выбітны савецкі і расейскі актор тэатру і кіно, народны артыст РСФСР
	* 1954 — Андрэй Саньнікаў, беларускі палітычны і грамадзкі дзяяч, дыплямат
	* 1962 — Славамір Адамовіч, беларускі паэт, грамадзкі дзеяч
	* 1977 — Тацяна Караткевіч, беларускі палітык, кандыдат у Прэзыдэнты Беларусі на выбарах 2015 году
## Сьмерці

	* 1814 — Юзэф Несялоўскі, дзяржаўны і палітычны дзеяч Рэчы Паспалітай, апошні наваградзкі ваявода з 1773 году
	* 1869 — Гектар Бэрліёз, францускі кампазытар
	* 1917 — Фэрдынанд Цэпэлін, нямецкі авіяканструктар
	* 1918 — Тадэвуш Корзан, польскі гісторык і публіцыст
	* 1928 — Пётра Крачэўскі, беларускі палітычны дзеяч, гісторык
	* 1941 — Шэрвуд Андэрсан, амэрыканскі пісьменьнік, клясык навэлы
	* 2004 — Міхась Наўмовіч, дзеяч беларускае эміграцыі, старшыня Беларускага Згуртаваньня ў Францыі «Хаўрус» і сябра рады БНР
	* 2005 — Аслан Масхадаў, трэці прэзыдэнт Чачэнскай рэспублікі Ічкерыя
	* 2009 — Зьбігнеў Рэліга, польскі лекар і палітык
## Сьвяты

	* Міжнародны жаночы дзень
# 26 кастрычніка

|  |
| --- |
| ← **кастрычнік** → |
| Пн | Аў | Ср | Чц | Пт | Сб | Нд |
|   |   |   | 1 | 2 | 3 | 4 |
| 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 |
| 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 |
| 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |   |
| 2026 год Усе дні |

**26 кастры́чніка** — 299-ы дзень году (300-ы ў высакосным годзе) паводле Грыгарыянскага календару. Да канца году застаецца 66 дзён.

## Падзеі

* 1768 — Барская канфэдэрацыя: расейскія войскі акупавалі Нясьвіж
* 1863 — прадстаўнікі ангельскіх футбольных клюбаў сабраліся ў Лёндане, каб выпрацаваць адзіныя правілы гульні і арганізаваць найстарэйшую ў сьвеце Нацыянальную футбольную асацыяцыю
* 1909 — забойства Іта Хірабумі, першага прэм’ер-міністра Японіі
* 1947 — савецкія карныя ворганы правялі найбольш масавую дэпартацыю жыхароў Заходняе Ўкраіны (каля 78 тысячаў чалавек)
* 1962 — савецкі кіраўнік Мікіта Хрушчоў пагадзіўся на вяртаньне ў СССР караблёў, якія везьлі на Кубу ядзерную зброю
* 1981 — Вялікі бар’ерны рыф улучылі ў Сьпіс Сусьветнае спадчыны ЮНЭСКО
* 1987 — у Палачанах адбыўся I Вальны сойм беларускіх суполак
* 2009 — Катастрофа BAe-125 пад Менскам, загінулі 5 чалавек

## Нараджэньні

* 1810 — Генрых Дмахоўскі, беларускі скульптар
* 1947 — Гілары Клінтан, амэрыканскі палітык, сэнатар ЗША
* 1942 — Уладзімер Ярмошын, прэм’ер-міністар Рэспублікі Беларусь
* 1959 — Анатоль Сыс, беларускі паэт
* 1959 — Зоя Белахвосьцік, беларуская акторка тэатру і кіно
* 1965 — Міхась Матох, сяржант, камандзір БМП, камандзір аддзяленьня

## Сьмерці

* 899 — Альфрэд Вялікі, кароль Ўэсэкса, які ўладарыў у 871—899 гадох
* 1764 — Ўільям Гогарт, ангельскі мастак, ілюстратар, гравёр і тэарэтык мастацтва
* 1937 — Юзэф Доўбар-Мусьніцкі, польскі вайсковы дзеяч, генэрал-лейтэнант расейскага войска, генэрал броні, кіраўнік паўстаньня вялікапольскага
* 1941 — Марыя Брускіна, удзельніца менскага падпольля падчас Другой сусьветнай вайны
* 1944 — Алесь Мілюць, заходнебеларускі паэт
* 1999 — Анатоль Іверс (нар. 1912), беларускі паэт

## Сьвяты

 **26 кастрычніка** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
# Агаё

|  |
| --- |
| Агаё |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Сьцяг Агаё | Герб Агаё |

 |
|  |
| Мянушка | *«Штат конскага каштану»* |
| Сталіца |
Каламбус |
| Найбуйнейшы горад |
Каламбус |
| Плошча |
|
34-я па ЗША |
| - агулам |
116 096 км² |
| - сушы |
106 154 км² |
| - вады |
10 044 км² |
| - % вады |
8,7 |
| - шырата |
38° 24′ пн. ш. па 41° 59′ пн. ш. |
| - даўгата |
80° 31′ з. д. па 84° 49′ з. д. |
| Насельніцтва |
|
7-е па ЗША |
| - агулам (2014) |
11594163 |
| - шчыльнасьць |
109 чал/км² |
| Дата заснаваньня |
1 сакавіка 1803 (17-ы) |
| Губэрнатар |
Джон Кэйсік |
| Часавы пас |
Ціхаакіянскі час: UTC-5/-4 |

**Ага́ё** (па-ангельску: *Ohio*) — штат на паўночным усходзе Сярэдняга Захаду ЗША. Першы штат, уключаны ў канфэдэрацыю пасьля прыняцьця Арданансу аб Паўночным Захадзе ў 1787 годзе. Скарачэньне — OH, афіцыйная мянушка — «Штат конскага каштана». Сталіца і найбуйнейшыя гарады Агаё — Каламбус, Цынцынаці, Кліўлэнд.

## Гісторыя

У XVIII стагодзьдзі тэрыторыя штату Агаё была францускай калёніяй. Пасьля парыскага пагадненьня 1763 году яна перайшла да Вялікабрытаніі. Першапачаткова Агаё была часткай паўночна-заходняй тэрыторыі (па-ангельску: *Northwest Territory*), на якой знаходзяцца яшчэ чатыры штаты. Гэтая тэрыторыя была акрэсьленая згодна з Парыскай мірнай дамовай (анг. *Paris Peace Treaty*), каб Злучаныя Штаты маглі пашырацца на захад. Паводле Арданансу аб Паўночным Захадзе 1787 году гэтыя штаты маглі далучацца да ЗША, калі колькасьць жыхароў у кожным зь іх дасягала 60 000 жыхароў. Галоўным законам штату Агаё зьяўляецца Канстытуцыя Агаё, за ўсю гісторыю існавала тры варыянты якой.

## Спорт

## Дэмаграфія

Насельніцтва Агаё ў 2003 годзе складала 11 435 798 чалавек.

## Гарады

|  |
| --- |
| **Гарады з колькасьцю жыхароў больш за 40 тысяч** паводле стану на 1 ліпеня 2004  году |
|

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Каламбус | 730,0 | Кетэрынг | 55,9 |
| Кліўлэнд | 458,7 | Лэйквуд | 54,0 |
| Цынцынаці | 314,2 | Мідлтаўн | 51,8 |
| Таліда | 305,0 | Мэнтар | 51,3 |
| Акрон | 212,2 | Мансфілд | 50,6 |
| Дэйтон | 160,3 | Куяхога-Фолс | 50,5 |
| Парма | 82,7 | Юклід | 50,4 |
| Кантон | 79,9 | Кліўлэнд-Гайтс | 48,6 |
| Янгстаўн | 77,7 | Ньюарк | 46,7 |
| Ларейн | 67,9 | Уорэн | 46,2 |
| Спрынгфілд | 63,6 | Стронгсвіль | 44,3 |
| Гамільтан | 61,0 | Фэрфілд | 42,4 |
| Элірыя | 56,2 | Фіндлі | 40,2 |

 |

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

 **Агаё** — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
# Галівуд

|  |
| --- |
| Галівуд |
| Населены пункт |
|  |
|  Краіна  |  ЗША
 |
|  Штат  |  Каліфорнія
 |
|  Геаграфія  |
|  Плошча  | * 79,5 км²
 |
|  Тып клімату  | цёплы лётні міжземнаморскі клімат[d] |
|  Вышыня НУМ  | 108 м |
|  Часавы пас  | PDT |
|  Каардынаты  | 34°06′06″ пн. ш. 118°19′36″ з. д. |
|  Насельніцтва  |
|  Колькасьць  | * 210 511 чал. (2015)
 |
| Галівуд на мапе ЗША
Галівуд
 |

«Знак Галівуду»
**Галіву́д** (па-ангельску: *Hollywood*) — раён Лос-Анджэлесу, Каліфорнія, разьмешчаны на паўночным-захадзе ад цэнтра гораду. Традыцыйна Галівуд атасаямляецца з амэрыканскай кінаіндустрыяй, паколькі ў гэтым раёне знаходзіцца шмат кінастудый, і жывуць шматлікія вядомыя кінаакторы.

У Галівудзе знаходзіцца вядомая на ўвесь сьвет алея славы — тратуар па Галівудзкаму бульвару і Ўайн-стрыт, у які ўкладзена больш 2500 пяціканцовых зорак з імёнамі кіназорак.

## Беларусы ў Галівудзе

* Лейла Ісмаілава
# Нарматыўны кантроль

**Нарматы́ўны кантро́ль** (па-ангельску: *Authority control*) у бібліятэчнай справе — арганізацыя бібліятэчных каталёгаў і бібліяграфічнай інфармацыі шляхам прысваеньня кожнай тэме пэўнай назвы. Такія ўнікальныя загалоўкі пасьлядоўна выкарыстоўваюцца ў каталёгу і працуюць разам зь іншымі арганізацыйнымі дадзенымі, напрыклад, перакрыжаванымі спасылкамі. Кожны загаловак мае кароткае апісаньне межаў дастасавальнасьці і выкарыстаньня, такая арганізацыя дапамагае пэрсаналу бібліятэк падтрымліваць каталёг у актуальным стане і спрашчае працу дасьледчыкам.

Каталагізавальнікі прысвойваюць кожнай сутнасьці (аўтар, кніга, сэрыя, выдавецтва) унікальны тэкставы ідэнтыфікатар, які пасьлядоўна выкарыстоўваецца для адназначнага апісаньня ўсіх адсылак да гэтай сутнасьці, нават калі гэта варыянт запісу, псэўданім або крыптанім. Унікальны загаловак дазваляе атрымаць усю рэлевантную інфармацыю, уключаючы зьвесткі аб зьвязаных з дадзенай сутнасьцю. Нарматыўны кантроль можа разьмяшчацца ў базе дадзеных і ўтрымліваць сувязі зь іншымі сутнасьцямі і іншымі базамі. Таму нарматыўны кантроль — разнастайнасьць бібліяграфічнага кантролю і нарматыўнага слоўніка.

Хоць тэарэтычна нарматыўнаму кантролю можа падвяргацца любая інфармацыя (умоўныя загалоўкі, асабістыя імёны, карпаратыўныя назвы), у бібліятэках каталёгі звычайна сканцэнтраваны вакол імёнаў аўтараў і назваў кніг. Клясыфікацыя Бібліятэкі Кангрэсу выконвае падобную функцыю, хоць звычайна іх разглядаюць асобна. З часам запісы нарматыўнага кантролю патрабуецца зьмяняць і абнаўляць; хоць яго мэтай не зьяўляецца стварэньне ідэальнай непарыўнай сыстэмы захоўваньня дадзеных, ён дапамагае сыстэматызаваць і шукаць інфармацыю.

## Крыніцы
# Сусьветны каардынаваны час

Сусьветны каардынаваны час

часавы стандарт, часавы пас| Кароткая назва | UTC  |
| Створана паводле | Міжнародны атамны час, сусьветны час  |
| Замяніў | сусьветны час  |
| Орган па стандартызацыі | Міжнародная служба вярчэньня Зямлі і сыстэмаў адліку  |
| Цэтлік на Stack Exchange |   |

**Сусьветны каардынаваны час** (СКЧ) — час, утвораны спалучэньнем часовай шкалы, заснаванай на вызначэньні сэкунды і сярэдняга грынўіцкага часу (СГЧ).

Служыць асновай цывільнага часу, які адрозьніваецца на цэлую колькасьць сэкундаў ад атамнага часу і на дробавую колькасьць сэкундаў ад сусьветнага часу СЧ1 (анг. UT1). Спадкаемца сярэдняга грычвіцкага часу (СГЧ). Новае імя было ўведзена, каб пазбавіцца ад назову вызначанага месца на Зямлі ў міжнародным стандарце. Грунтуецца на атамным адліку часу, а не на часе ў Грынўічы. Аднолькавы ўзімку і ўлетку. Таму для тых месцаў, дзе прыняты пераход на пэўны тэрмін да летняга часу, зрушэньне адносна СКЧ на гэты тэрмін зьмяняецца.

## Мэтад выліку

* *СЧ* (анг. UT) — сярэдні сонечны час на мэрыдыяне Грынўіча. З-за нераўнамернасьці кручэньня Зямлі грынўіцкі мэрыдыян круціцца таксама нераўнамерна. Акрамя таго, у выніку бесьперапыннага перамяшчэньня восі кручэньня ў целе самой Зямлі геаграфічныя палюсы соваюцца па паверхні Зямлі, а разам зь імі зьмяняюць сваё месцазнаходжаньне і плоскасьці праўдзівых мэрыдыянаў. З-за гэтых фактараў адрозьніваюць наступныя сыстэмы вымярэньня часу:

* *СЧ0* (анг. UT0) — час на імгненным грынўіцкім мэрыдыяне, вызначаны па імгненным месцазнаходжаньні палюсоў Зямлі. Гэты час, непасрэдна атрымоўваемы ў выніку астранамічных назіраньняў сутачных рухаў зорак;

* *СЧ1* (анг. UT1) — час на сярэднім грынўіцкім мэрыдыяне, выпраўлены з улікам руху зямных палюсоў: UT1 = UT0 + Δλ, дзе Δλ — папраўка, якая залежыць ад каардынат імгненнага полюсу, адлічваемых адносна агульнапрынятага сярэдняга полюсу;

* *СЧ2* (анг. UT2) — час, выпраўлены з улікам сэзоннай нераўнамернасьць кручэньня Зямлі ΔTs: UT2 = UT1 + ΔTs.

Для ўзгадненьня назіраемага сусьветнага часу СЧ1 і строга раўнамернага Міжнароднага атамнага часу (МАЧ, фр. TAI) з 1964 году ўвялі раўнамерна-пераменную шкалу СКЧ. Маштабы СКЧ і МАЧ роўныя, а нульпункт зьмяняецца скокам. Паміж СКЧ і СЧ1 назапашваецца разыходжаньне, абумоўленае, па-першае, нераўнамернасьцю шкалы СЧ1, а, па-другое, няроўнасьцю маштабаў СЧ1 і МАЧ (1 сэкунда UT1 у дакладнасьці ня роўная 1 атамнай сэкундзе). Пры нарастаньні разыходжаньня паміж СКЧ і СЧ1 да 0,7 сэкунды робіцца карэктыроўка скокам на 1 сэкунду.

Дадатковая высакосная сэкунда дадаецца (або, тэарэтычна, адымаецца) 30 чэрвеня або 31 сьнежня пры неабходнасьці. Першая зьмена была ў 1972 годзе, дадана дадатная сэкунда ў 23:59:60. Даданьне сэкунды вызначае Міжнародная служба вярчэньня Зямлі і сыстэмаў адліку (МСЧЗСА; Франкфурт-на-Майне, зямля Гэсэн, Нямеччына), паводле іх назіраньняў за вярчэньнем Зямлі.

Сыгналы дакладнага часу перадаюцца па радыё, тэлебачаньні і інтэрнэт у сыстэме СКЧ.

## Крыніцы
# Ліцэнзіі Творчых грамадаў

**Ліцэ́нзіі «Творчых грамадаў»** — шэраг ліцэнзіяў у галіне аўтарскага права, складзеных амэрыканскай некамэрцыйнай арганізацыяй «Творчыя грамады». Першыя вэрсіі ліцэнзіяў зьявіліся 16 сьнежня 2002 году. Па стане на ліпень 2010 году ліцэнзіі «Творчых грамадаў» даступныя афіцыйна ў 53 краінах (адбываецца як пераклад ліцэнзіі на іншыя мовы, гэтак і імплемэнтацыя ліцэнзіяў у прававую сыстэму дзяржаваў). Таксама вядзецца праца над адаптацыяй для 9 наступных краін.

## Віды ліцэнзіяў

Усе ліцэнзіі «Творчых грамадаў» перш за ўсё маюць «базавыя правы» (анг. *baseline rights*), у склад якіх уваходзяць права на свабоднае выкарыстаньне, капіяваньне, распаўсюджаньне ў любой форме. Кожная з шасьці ліцэнзіяў мае ўласныя патрабаваньні, якія выбіраюцца з чатырох даступных:

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Attribution (by)
**Attribution** by
*Пазначэньне аўтарства* | Share-Alike (sa)
**Share-Alike** sa
*На тых жа ўмовах* | Non-Commercial (nc)
**Non-Commercial** nc
*Некамэрцыйнае выкарыстаньне* | No Derivative Works (nd)
**No Derivative Works** nd
*Без вытворных прац* |
| Дазваляецца капіяваньне, распаўсюджаньне, публічнае прадстаўленьне працы і вытворных ад яе пры ўмове пазначэньня аўтара. | Дазваляецца распаўсюджаньне вытворных ад арыгінальнай прац пры ўмове выкарыстаньня ліцэнзіі, ідэнтычнай ліцэнзіі арыгінальнай працы. | Дазваляецца капіяваньне, распаўсюджаньне, публічнае прадстаўленьне працы і вытворных ад яе толькі ў некамэрцыйных мэтах. | Дазваляецца капіяваньне, распаўсюджаньне, публічнае прадстаўленьне працы толькі ў першатворным выглядзе. |

### Камбінацыі

З пазначаных вышэй чатырох магчымых абмежаваньняў выкарыстаньня ўсяго магчымыя 16 камбінацыяў, зь якіх 11 камбінацыяў ёсьць слушнымі ліцэнзіямі «Творчых грамадаў», а астатнія 5 — не. З тых пяці камбінацыяў чатыры ўлучаюць патрабаваньні *nd* і *sa*, якія пярэчаць адно воднаму. Пятае не ўлучае ніводнага патрабаваньня. З адзінаццаці застаўшыхся 5 ня маюць у складзе патрабаваньняў *by*, але ў 98% выпадкаў аўтары жадаюць, каб пры выкарыстаньні згадвалася іх аўтарства. Таму звычайна выкарыстоўваюцца шэсьць ніжэй пададзеных ліцэнзіяў:

* Attribution (cc by)
* Attribution Share-Alike (cc by-sa)
* Attribution No Derivatives (cc by-nd)
* Attribution Non-Commercial (cc by-nc)
* Attribution Non-Commercial Share-Alike (cc by-nc-sa)
* Attribution Non-Commercial No Derivatives (cc by-nc-nd)

Зь іх першыя дзьве ліцэнзіі лічацца вольнымі, таму што іх умовы не супярэчаць вызначэньню «вольнага твору культуры». У той жа час, ніводная зь іх не зьяўляецца капілэфтнай.

### Адмаўленьне ад асобных правоў

Як закладзеныя ў ліцэнзіі пэўныя патрабаваньні, гэтак і закладзеная магчымасьць іх адкліканьня (анг. *waiving*). Уладальнік аўтарскіх правоў можа адмовіцца ад некаторых правоў, напрыклад, выключнага права на камэрцыйнае выкарыстаньне.

## Глядзіце таксама

* Аўтарскае права
* Вольныя матэрыялы
* Ліцэнзія BSD

## Крыніцы

## Вонкавыя спасылкі

* Афіцыйны сайт
* Поўны сьпіс ліцэнзіяў
# RKO Radio Pictures

|  |
| --- |
| RKO Radio Pictures Inc. |
|  |
|  Тып  | карпарацыя |
|  Заснаваная  | 1929 (як Radio Pictures Inc., дачынная Radio-Keith-Orpheum Corp.) |
|  Краіна  | * ЗША
 |
|  Разьмяшчэньне  | 1270 Авэню Амэрык, Нью-Ёрк, Нью-Ёрк |
|  Закрытая  | 7 сакавіка 1959 |
|  Галіна  | вытворчасьць фільмаў |
|  Прадукцыя  | Сьпіс фільмаў |
|  Матчына кампанія  | Radio-Keith-Orpheum Corp. |
|  |
|  **RKO Radio Pictures Inc.** у Вікісховішчы |

**RKO (Radio-Keith-Orpheum) Pictures** — адна з галоўных галівудзкіх кінакампаніяў 30-я і 40-я гады XX стагодзьдзя. Яе стварэньне паходзіць з карпарацыі RCA, якая атрымаўшы ўласны патэнт гукавага кіно, адмовілася ад супрацоўнцтва з існуючымі фірмамі і заснавала асобную вытворчасьць і распаўсюд фільмаў RKO.

Хаця RKO не распрацавала сваёй уласнай мадэлі кіно і не стварыла стабільнай арганізацыйнай структуры, ды дасягнула фінансавага посьпеху дзякуючы такім фільмам як «Кінг Конг», «Грамадзянін Кейн» і «Надзвычайныя Эмбэрсаны» Орсана Ўэлса і мюзыклаў з Джынджыл Роджэрс ды Фрэдам Астэра.

У 1950-я гады кампанія пачала губляць сваю значнасьць, і, хаця спробы аднавіць свае пазыцыі рабіў нават эксцэнтрычны міліянэр Говард Г’юз, яна канчаткова была ліквідавана.
# Музычны фільм

**Музычны фільм** — від гукавога кіно. Від кінамастацтва, асаблівасьць якога ў тым, што дзеячы (акторы) стужкі ня толькі гавораць словы, але й сьпяваюць. Песьні дапаўняюць зьмест кінастужкі. Музычныя кінастужкі сталі добрым спосабам для сьпевакоў, каб прыняць удзел у здымках стужкі. Да музычных фільмаў (стужак) можна аднесьці стужкі, дзе маюцца пляскі бязь песьняў. Сярод першых музычных стужак можна назваць: «Жыві, родная Беларусь!». Сярод сучасных музычных запісаў можна назваць: «БНР 101. Вялікі канцэрт у Горадні».

## Крыніцы
# Геаграфічныя каардынаты

Каардынатная сфэра
**Геаграфі́чныя каардына́ты** — шырата і даўгата, вызначаюць становішча пункта на зямной паверхні.

* **Шырата** φ — кут паміж лініяй, якая праходзіць праз дадзены пункт і цэнтар Зямлі і роўніцай экватару, які адлічвацца ад 0 да 90° у абодва бакі ад экватару. Геаграфічную шырату пунктаў, якія ляжаць у паўночным паўшар'і, (паўночная шырата) прынята лічыць дадатнай, шырату пунктаў у паўднёвым паўшар'і — адмоўнай.
* **Даўгата** λ — кут паміж роўніцай мэрыдыяну, які праходзіць праз дадзены пункт, і роўніцай пачатковага нулявога мэрыдыяну, ад якога вядзецца адлік даўготаў. На Зямлі нулявы мэрыдыян праходзіць праз Грынвіч і завецца Грынвіцкім мэрыдыянам. Даўготы ад 0 да 180° на ўсход ад нулявога мэрыдыяну завуць усходнімі, на захад — заходнімі.

## Вонкавыя спасылкі

* Геаграфічныя каардынаты ўсіх гарадоў на Зямлі (анг.)