Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Singles

| Singles |
| --- |
| Subo sa | Singapura |
| Rehiyon | Habagatan-Subangan na Asya |
| Pamilya nin Tataramon | Kreole* Kreoleng Ingles
	+ **Singles**
 |
| Sistema nin pagsurat | Latin |
| Mga kodigo nin tataramon |
| ISO 639-3 | – |
| Glotologo | `sing1272` |
| IETF | `cpe-SG` |
|

Eksaheradang Singlish sa sarong advertising board sa luwas kan cafe sa Pulau Ubin
An **Singles** (pinagsugpon kan taga na *Singapura* asin *Ingles*); pormal na midbid bilang **Kolokyal na Ingles kan Singapura**, iyo an sarong tataramon na kreole na nakasusog sa Ingles na naggikan sa Singapura. Naglataw an Singles huli sa sitwasyon kan halawig na language contact sa pag-ultanan kan mga parataram kan manlaenlaen na Asyanong tataramon kan Singapura, siring kan Malay, Kantones, Hokkien, Mandarin, Teochew, asin Tamil. An terminong *Singles* iyo an pinagsalak na balbal kan Singapura asin Ingles asin iyo an enot na rinekord kaidtong kaamayi kan dekada 1970.

## Toltolan
# Bukid Olympus

| Mount Olympus |
| --- |
| Image of Mount Olympus in daytime |
| Pinakahalangkaw na punto |
| Alitoktok | Mytikas |
| Kaitaasan | 2,917.727 m (9,572.60 ft) 2,917.727 metre |
| Prominensya | 2,353 m (7,720 ft) |
| Magurang na tuktok | Elferkofel |
| Listahan | Country high point Ultra |
| Mga tagboan | ﻿ / ﻿ |
| Heograpiya |
| **Lua error in Module:Mapa\_nin\_kinamumugtakan at line 526: Dai mahanap an pigtaong kabutan kan mapa nin kinamumugtakan: an "Module:Mapa nin kinamumugtakan/datos/Greece" dai nag-eeksistir.** |
| Saklaw nin magurang | Thessaly and Macedonia, near the Gulf of Salonika |
| Pagsakat |
| Inot na pagsakat | By religious pilgrims or priests in Antiquity.
First Modern Ascent: 2 August 1913 Christos Kakkalos, Frederic Boissonnas and Daniel Baud-Bovy |
|  |

An **Bukid Olympus** (/oʊˈlɪmpəs, əˈlɪm-/; Greek: Όλυμπος, rinomanisado: *Ólympos*, siring man *Ólimbos*, IPA: [ˈoli(m)bos]) iyo an pinakahalangkaw na bukid sa Gresya. Parte iyan kan Olympus massif harani sa Thermaic Gulf kan Dagat Aegean, namomogtak sa Olympus Range sa kasagkoran sa pag-ultanan kan Thessaly asin Macedonia, sa pag-ultanan kan rehiyonal na yunit kan Larissa asin Pieria, haros 80 km (50 mi) habagatan-solnopan gikan sa Thessaloniki. Mount Olympus has 52 peaks and deep gorges. The highest peak, Mytikas (Μύτικας *Mýtikas*), meaning "nose", rises to 2,917.727 metres (9,572.60 ft). Saro iyan sa pinakahalangkaw na tuktok sa Europa segun sa topographic prominence.

Sa mitolohiyang Griyego, an Olympus iyo an erokan kan dios na Griyego, sa tuktok kan Mytikas. An bukid igwa nin exceptional biodiversity asin mayaman sa flora. Nagin iyan na sarong National Park, an enot sa Gresya, poon kaidtong 1938. Saro man iyan na World Biosphere Reserve.

## Toltolan
# Ogdong taon

An sarong **ogdong taon** sarong taon na igwang sarô o dakol pang aldaw na dugang tanganing mapadanay an pagkasabay kan kalendaryo sa astronomikal or pamanahonan na taon.
# Enero 16

**Enero 16** an ika-16 na aldaw kan taon sa Gregoryanong kalendaryo. Igwang natatadang 349 na aldaw sagkod kan katapusan nin taon (350 sa mga ogdong taon). An sinundan na aldaw iyo Enero 15.

## Mga panyayari

## Mga kamundagan

## Mga kagadanan

## Mga panluwas na takod

* BBC: On This Day
# Dagat Sibuyan

| Sibuyan Sea |
| --- |
| Aerial view of Sibuyan Island within the sea |
| Sibuyan SeaLocation within the PhilippinesIpahiling an mapa kan VisayasSibuyan SeaSibuyan Sea (Luzon)Ipahiling an mapa kan LuzonSibuyan SeaSibuyan Sea (Filipinas)Ipahiling an mapa kan Filipinas |
| Lokasyon | * Bicol Region
* Mimaropa
* Western Visayas
 |
| Tagboan | ﻿ / ﻿ |
| Tipo | sea |
| Pinaghalian kan pangaran | Sibuyan |
| Basin kan mga nacion | Philippines |

An **Dagat Sibuyan** iyo an sarong sadit na dagat sa Filipinas pigsisiblag an Luzon sa Visayas.

Napapalibotan iyan kan isla kan Panay sa habagatan, Mindoro sa solnopan, Masbate sa subangan, asin sa amihanan iyo an Marinduque asin an Bicol Peninsula kan Luzon.

Nakakonektar an Dagat Sibuyan sa Dagat Sulu sa paagi kan Itiot kan Tablas sa solnopan, an Dagat Habagatan na Tsina sa paagi kan Isla Verde Passage sa amihanan-solnopan, asin an Dagat Visayas sa paagi kan Jintotolo Channel sa habagatan-subangan. An Romblon Islands namumugtak sa laog kan Dagat Sibuyan.

## Toltolan
# Nasyonal na parke

Bogd Khan Uul National Park sa Mongolia iyo an saro sa pinakaamay na preserbadong rona na ngunyan pig-aapod nang nasyonal na parke.
National parks often allow protected species to flourish. Pictured are alpine ibexes (*Capra ibex*) in the Gran Paradiso National Park, Piedmont, Italy. The ibex population increased tenfold since the area was declared a national park in 1922.
An **nasyonal na parke** iyo an nature park na designado para sa katuyuhan na conservation huli ta an unparalleled national natural, historiko, o cultural significance. Saro iyan na rona nin natural, semi-natural, o pinauswag na daga na protektado asin pagsadiri kan gobyerno. Minsan nganì an mga gobyerno nagkakapot nin manlaenlaen na estandarte para sa designadong nin national park, an konserbasyon nin 'wild nature' para sa posterity asin bilang sarong simbolo nin orgulyong nasyunal iyo an komun na motibasyon para sa padagos na proteksyon kan gabos na national parks sa bilog na kinaban. An mga national parks haros pirming madaling dumanan kan publiko. Kun minsan an mga national parks pinaurog, pagsadiri asin pinamamahalaan kan gobyerno nasyonal, minsan nganì sa ibang mga nasyon na igwang federal o devolved na porma nin gobyerno, "national parks" posibleng iyo an responsibilidad kan subnasyonal, rehiyonal, o local authorities.

Inistabilisar kan Estados Unidos an Nasyonal na Parke kan Yellowstone, an enot na "pampublikong parke o pleasuring-ground para sa benepisyo nin pag-ogma kan mga tawo," kaidtong 1872. Minsan nganì an Yellowstone bakong opisyal na pigpangaranan na "national park" sa panahon na idto, sa praktis lakop iyan na pigmimidbid bilang iyo an enot asin pinakalumang national park sa kinaban. An Tobago Main Ridge Forest Reserve (sa kun arin an pig-aapod sa ngunyan na Trinidad asin Tobago; inistabilisar kaidtong 1776) asin an ronang nakapalibot sa Bogd Khan Uul Mountain (Mongolia, 1778), na nagin restricted sa kultibasyon tanganing protektaran an nakapalibot na oma, konsiderado na pinakagurang na ligal na protektadong ronas. Parks Canada, established on May 19, 1911, is the world's oldest national park service.

An International Union for Conservation of Nature (IUCN) asin an saiyang World Commission on Protected Areas (WCPA) ilinadawan an "National Park" bilang saiyang *Category II* type of protected areas. Segun sa IUCN, 6,555 an mga national parks sa bilog na kinaban nakamtan an saiyang kriterya kaidtong 2006. An IUCN pigtutukar man giraray an mga parameters kan pagladawan sa sarong national park.

An pinakadakulang national park sa kinaban na nakamtan an depinisyon kan IUCN iyo an Northeast Greenland National Park, na inistabilisar kaidtong 1974 asin igwang 972,000 km2 (375,000 sq mi) in area.

## Toltolan
# 1980

An **1980** sarong taon sa Gregoryanong kalendaryo.

## Enero

## Pebrero

## Marso

## Abril

* Abril 24 - Nabadil-gadan kan militar an Kalingang lider na si Macliing Dulag.

## Mayo

## Hunyo

## Hulyo

## Agosto

## Septyembre

## Oktobre

## Nobyembre

## Desyembre
# Tugtug

*Allegory of Music*, ni François Boucher, 1764
An **tugtug** o **musika** (Ingles: *music*) iyo an arte nin pagpakarhay nin mga tanog sa oras para makahimo nin sarong komposisyon sa paagi nin mga elemento kan melodiya, harmonya, ritmo, asin timbre. Saro ini sa mga pankagabsang kultural na aspeto kan gabos na pantawong sosyedad. An mga heneral na kahulogan kan tugtug iyo kabali an mga harus na elementong arug kan altura (na namamayo sa melodiya asin harmonya), ritmo (asin an mga katakod na konsepto na tempo, metrom asin artikulasyon), dinamika (pagkaribok asin pagkalumoy), asin an sonikong kalidad nin timbre asin tekstura (na minsan pig-aapud na "kulay" kan sarong musikal na tanog).

Manlainlain na istilo o klase kan musika an pwedeng magtao nin empasis, halian nin empasis, o halian nin iba pa kan mga elementong ini. An tugtug iyo namomokna sa mahiwas na rango nin mga instrumento asin bokal na teknik na minarango poon sa pagkanta hasta sa pag-rap; igwa nin solamenteng instrumental na pidaso, solamenteng bokal na pidaso (arug kan mga kantang mayo nin instrumental na kaiba) asin mga pidaso na minasalak sa pagkanta asin mga instrumento. An taramon iyo gikan sa Griyegong μουσική (*mousike*; "(arte) nin mga *Muses*").

## Mga panluwas na takod

* BBC Blast Music Para sa mga edad 13 hasta 19 na interesado sa pagkanood nin dapit, pagmokna, pagganap, asin pag-urulay manungod sa musika
* Grove Music Online — online na bersyon kan *The New Grove Dictionary of Music and Musicians*.
* The Virginia Tech Multimedia Music Dictionary
* The Music-Web Music Encyclopedia, para sa mga paratugtug, kompositor, asin mahilig sa tugtug
* Dolmetsch free online music dictionary
* Musical Terms – Glosaryo nin mga pangmusikang termino hali sa Naxos

## Toltolan
# 1920

An **1920** sarong taon sa Gregoryanong kalendaryo.

## Enero

## Pebrero

## Marso

## Abril

## Mayo

## Hunyo

## Hulyo

## Agosto

## Septyembre

## Oktobre

## Nobyembre

## Desyembre
# Kyiv

| Kyiv Київ |
| --- |
| Syudad na igwang espesyal na estado |
| **Kontra-Hiro-relo** (poon itaas na tuo): Verkhovna Rada, Kyiv Pechersk Lavra, Red University Building, House with Chimaeras, Independence Square, estatuwa kan Bohdan Khmelnytsky |
|

|  |
| --- |
|  Bandera |
|  Eskudo de armas |   |

 |
| Wikimedia | © OpenStreetMapKyiv in Ukraine |
| KyivKyiv in UkraineIpahiling an mapa kan UkraineKyivKyiv (Europe)Ipahiling an mapa kan Europe |
| Tagboan: ﻿ / ﻿ |
| Country | Ukraine |
| Municipality | Kyiv City Municipality |
| Founded | 482 A.D. (officially) |
| City council | Kyiv City Council |
| Raions |
List of 10[ipahiling]
* Darnytsia Raion
* Desna Raion
* Dnipro Raion
* Holosiiv Raion
* Obolon Raion
* Pechersk Raion
* Podil Raion
* Shevchenko Raion
* Solomianka Raion
* Sviatoshyn Raion
 |
| Pamamahala |
|  • Mayor and Head of City State Administration | Vitali Klitschko |
|  • MPs: | Boryslav Bereza Viktor Chumak (BPP) Andriy Illyenko (SV) Oleksandr Suprunenko Andriy Biletsky Volodymyr Ariev (BPP) Oleksandr Tretiakov (BPP) Vyacheslav Konstantinovskiy (PF) Leonid Yemets (PF) Dmytro Andrievsky (BPP) Yuri Levchenko (SV) |
| Hiwas |
|  • Syudad na igwang espesyal na estado | 839 km2 (324 sq mi) |
| Elebasyon | 179 m (587 ft) |
| Populasyon (1 November 2015) |
|  • Syudad na igwang espesyal na estado | 2,900,920 |
|  • Densidad | 3,299/km2 (8,540/sq mi) |
|  • Metro | 3,375,000of the Kyiv metropolitan area |
| Mga demonym | Kievan, Kyivan |
| GDP (2016) |
|  • Total | US$20 billion |
|  • Per capita | US$7,000 |
| Sona nin oras | UTC+2 (EET) |
|  • Tig-init (DST) | UTC+3 (EEST) |
| Postal code | 01xxx–04xxx |
| Area code(s) | +380 44 |
| FIPS code | UP12 |
| License plate | AA (before 2004: КА, КВ, КЕ, КН, КІ, KT) |
| Websityo | Official Kyiv tourism portal Kyiv City State Administration Kyiv City Council |

**Kyiv** (/ˈkiːɛf, -ɛv/ KEE-ef, -⁠ev)(Ukrainian: Київ, translit. *Kyiv* [ˈkɪjiu̯] (listen); Russian: Киев, translit. *Kiyev* [ˈkʲi(j)ɪf]; Old East Slavic: Кыѥвъ, translit. *Kyjev*) an kapitolyo asin pinakamatawong syudad sa Ukraine, manunumpungan ini sa norteng sentral na parte kan nasyon sa Dnieper. An populasyon kan Hulyo 2015 uminabot sa 2,887,974 (sinasabing mas halangkaw pa ini base sa ulat), kaya naging ini an ika-pito na pinakamatawong syudad sa Europa.

## Demograpiko

Sensus nin Populasyon kan
 Kyiv| Taon | Tawo | ±% p.a. |
| --- | --- | --- |
| Toltolan: Philippine Statistics Authority |

## Kataytayan nin mga ladawan

*
*
*
*

*
*
*
*
*

*
*
*

## Toltolan
# Rusya

| Pederasyon na Ruso Российская Федерация (Ruso) *Rossiyskaya Federatsiya* |
| --- |
|
Bandera

Coat of arms

 |
| **Kanta:**Государственный гимн Российской Федерации *Gosudarstvennyy gimn Rossiyskoy Federatsii* "Awiting Estatal ng Pederasyong Ruso" |
| Lupaing saklaw ng Rusya sa lunting maitim at teritoryong inaangkin sa lunting mapusyaw. |
| Kapitolyo | Mosku ﻿ / ﻿ |
| Pinakadakulangsyudad | kabisera |
| Wikang opisyal at pambansa | Ruso |
| Demonym | Ruso |
| Gobyerno | Republikang pederal at semi-presidensyal |
| • Pangulo | Vladimir Putin |
| • Tagapangulo ng Pamahalaan | Mikhail Mishustin |
| Lehistratura | Asembleyang Pederal |
| • Itaas na Harong | Konseho ng Pederasyon |
| • Ibabang harong | Pampamahalaang Duma |
| Kasaysayan |
| • Tsarato ng Rusya | 16 Enero 1547 |
| • Imperyong Ruso | 2 Nobyembre 1721 |
| • Sobyetikong Rusya | 7 Nobyembre 1917 |
| • Akwerdo ng Belovezha | 12 Disyembre 1991 |
| • Saligang Batas | 12 Disyembre 1993 |
| Area |
| • Total | 17,098,246 km2 (6,601,670 sq mi) (ika-1) |
| • Tubig (%) | 13 |
| Populasyon |
| • 2022 tantya | Plantilya:IncreaseNeutral 144,699,673 (ika-9) |
| • Densidad | 8.4/km2 (21.8/sq mi) (ika-187) |
| GDP (PPP) | 2023 tantya |
| • Kabuuhan |  $5.056 trilyon (ika-6) |
| • Per capita |  $35,310 (ika-60) |
| GDP (nominal) | 2023 tantya |
| • Kabuuhan |  $1.862 trilyon (ika-11) |
| • Per capita |  $13,006 (ika-72) |
| Gini (2020) |  36.0 medium |
| HDI (2021) |  0.822 very high · ika-52 |
| Currency | Rublo (₽) (RUB) |
| Sona nin Oras | (UTC+2-12) |
| Kodang pan-apod | +7 |
| Internet TLD | .ru • .рф |

An **Rusya** (Ruso: Россия, tr. *Rossiya*), pormal na **Pederasyon na Ruso**, sarong transkontinental na nasyon na minapoon sa Subangan na Europa sagkod sa Amihanan na Asya. Poon sa norte-sulnupan sagkod sa norte-sulnopan, nahahapit kaini sa Noruwega, Pinlandiya, Estonya, Letonya, Litwanya, Polonya, Biyelorusya, Ukranya, Heorhiya, Aserbayan, Kasakistan, Tsina, Mongolya, asin Amihanan na Korea; igwa man ining hangganan sa dagat sa Hapon asin Estados Unidos. May hiwas na 17,098,246 kilometro kwadrado, ini an pinakadakulang nasyon sa kinaban, na minasakop sa 11 sona nin oras asin ½ kan kadagaan na pwedeng istaran kan Kinaban. Igwa nin populasyon na sobra sa 145.5 milyon, ini an pinakamatawong nasyon sa Europa. An nasyonal na kapitolyo kaini asin pinakadakulang dakbanwa iyo an Mosku.

## Toltolan
# Teokrasya

Romanong emperador na si Augustus bilang si Jupiter, nagkakapot nin scepter asin orb (primerong kabangaan kan enot na siglo AD).
An **teokrasya** iyo an sarong porma nin gobyerno na kun saen an saro o dakol na deities an pigmimidbid bilang sarong supremong namamayong otoridad, nagtatao nin diosnon na paggiya sa mga tawong tagapag-ultanan na nagmamanehar kan pang-aroaldaw na trabaho kan gobyerno.

## Toltolan
# George Washington

Si George Washington, pinakaenot na presidente kan Estados Unidos
Si **George Washington** (22 Peb. 1732 - 14 Des. 1799) iyo an namayo kan Hokbong Kontinental sa Rebolusyonaryong Gerang Amerikano (1775 - 1783) asin siya man nagserbi bilang pinakaenot na presidente kan Estados Unidos (1789 - 1797). Huli kan matimbang na papel niya sa panahon nin gera asin katoninongan, siya nabansagan na "Ama kan Estados Unidos" .