# Hadith

Sarong manuskrito nin Islamikong legal na kasuratan ni Ibn Hanbal (Sharia), namokna kan Oktubre 879An **Ḥadīth** (/ˈhædɪθ/ or /hɑːˈdiːθ/; Arabiko: حديث, **ḥadīṯ**, Pagsayod sa Arabiko: [ħadiːθ], pl. aḥādīth, أحاديث, **ʾaḥādīṯ**, Pagsayod sa Arabiko: [ʔaħadiːθ], literal na "olay" o "diskurso") o **Athar** (Arabiko: أثر, **ʾAṯar**, literal na "tradisyon") nanonongod sa kun ano an mayoriya kan Muslim na nagtutubod sa nakarekord na mga sinabi, ginibo, asin an silensyong pagtogot kan kan Islamikong propeta na si Muhammad bilang pinaabot sa paagi kan mga kadena nin mga tagapagsalaysay. Sa ibang kataga, an ḥadīth iyo an ipinapaabot na mga report na Inaatribwir sa kun ano an sinabi asin ginibo ni Muhammad.

An Hadith inapod kan iba bilang "an backbone" kan Islamikong sibilisasyon, asin para sa kadaklan na awtoridad kan hadith bilang ginikanan kan relihiyosong ley asin moral na paggiya igwa nin ikaduwang ranggo sana kisa sa Quran (kun saen an mga Muslim kinakapotan ini bilang iyo an mga kataga kan Diyos na ibinunyag ki Muhammad). An kadaklan na mga Muslim nagtutubod na an scriptural authority para sa hadith iyo gikan sa Quran, which enjoins Muslim na pangarugan si Muhammad asin kuyugon an saiyang paghusga (sa mga berso arug kan,  33:21).

Mantang an bilang nin mga bersikulong nanonongod sa ley sa Quran iyo dikit man sana, an hadith konsiderado kan kadaklan na nagtatao nin direksyon sa gabos na bagay poon sa mga detalye kan mga relihiyosong obligasyon (siring kan *Ghusl* o *Wudu*, ablutions for *salat* prayer), sa mga tamang porma nin pataratara asin an kahalagahan kan benevolence sa mga uripon. Kaya baga para sa kadaklan, an "great bulk" kan mga panundon kan Sharia (Islamic law) iyo ginuno sa hadith, imbes na sa Quran.

An *Ḥadīth* iyo an katagang Arabe para sa siring kan speech, report, account, narrative. Bakong siring kan Quran, bakong gabos na mga Muslim nagtutubod na an hadith accounts (or at least not all hadith accounts) iyo an rebelasyon gikan sa Diyos. An mga manlaenlaen na koleksyon nin hadīth minaabot nganing sabihon an pagkakalaen kan manlaenlaenaen na sangay kan Islamikong pagtubod. Some Muslims believe that Islamic guidance should be based on the Quran only, thus rejecting the authority of hadith; dakul pang mga claim na an kadaklan na hadith gibo-gibo man sana (pseudepigrapha) created in the 8th and 9th century AD, and which are falsely attributed to Muhammad.

Nin huli ta an ibang hadith kabali an kwestionable asin maski an contradictory statements, an authentication kan hadith nagin sarong mayor na field of study sa Islam. In its classic form a hadith has two parts—the chain of narrators who have transmitted the report (the *isnad*), asin an pangenot na teksto kan report (the *matn*). An indibidwal na hadith klasipikado kan mga klerikong Muslim asin jurists pasiring sa mga kategorya siring kan *sahih* ("authentic"), *hasan* ("marhay") or *da'if* ("maluya"). Alagad, an manlaenlaen na grupo asin an manlaenlaenaen na mga iskolar posibleng klasipikaron an hadith nin laen.

Sa gabos na mga iskolar kan Sunni Islam an katagang hadith pwedeng kabali bako sana an mga sinabi, abuso, kaugalian, asbp. ni Muhammad, alagad siring man sa saiyang mga kairiba. Sa Shia Islam, an hadith iyo an embodiment kan sunnah, an mga sinabi asin ginibo ni Muhammad asin an saiyang pamilya, an *Ahl al-Bayt* (An Kagduwang Imam asin an aking babae ni Muhammad na si, Fatimah).

## Toltolan