# ۱۹۹۱ (میلادی)

|  |  |
| --- | --- |
| **عصر:**  | عصر ۱۹ - **عصر ۲۰** - عصر ۲۱ |
| **اون‌ایلیک:** |  ۱۹۶۰  ۱۹۷۰  ۱۹۸۰  ۱۹۹۰  ۲۰۰۰  ۲۰۱۰  ۲۰۲۰
 |
| **ایل:** | ۱۹۸۸ ۱۹۸۹ ۱۹۹۰ - **۱۹۹۱** - ۱۹۹۲ ۱۹۹۳ ۱۹۹۴ |

۱۹۹۱آیری تقویم‌لرده| ایران تقویمی | ۱۳۶۹–۱۳۷۰ |
| میلادی تقویم | ۱۹۹۱ *MCMXCI* |
| اتیوپی تقویمی | ۱۹۸۳–۱۹۸۴ |
| ائرمنی تقویمی | ۱۴۴۰ ԹՎ ՌՆԽ |
| ایسلامی تقویم | ۱۴۱۱–۱۴۱۲ |
| ایگبو تقویمی | ۹۹۱–۹۹۲ |
| آشوری تقویمی | ۶۷۴۱ |
| بربری تقویمی | ۲۹۴۱ |
| بنقالی تقویمی | ۱۳۹۸ |
| بهائی تقویمی | ۱۴۷–۱۴۸ |
| بودایی تقویمی | ۲۵۳۵ |
| بیزانس تقویمی | ۷۴۹۹–۷۵۰۰ |
| جوچه تقویمی | ۸۰ |
| چین تقویمی | 庚午年 (دمیر آت) ۴۶۸۷ یا ۴۶۲۷     *— تا —* 辛未年 (دمیر گئچی) ۴۶۸۸ یا ۴۶۲۸ |
| تایلندین گونش تقویمی | ۲۵۳۴ |
| دیسکوردیان تقویمی | ۳۱۵۷ |
| ژاپون تقویمی | هیسه‌ای ۳ (平成３年) |
| ژولین تقویمی | میلادی دان ۱۳ گون آز |
| برمه نین سونتی تقویمی | ۱۳۵۳ |
| عبری تقویمی | ۵۷۵۱–۵۷۵۲ |
| قطب تقویم | ۱۷۰۷–۱۷۰۸ |
| کوره تقویمی | ۴۳۲۴ |
| مینگو تقویمی | چین تقویمی ۸۰ 民國۸۰年 |
| هولوسن تقویمی | ۱۱۹۹۱ |
| هندو تقویم لری |  |
|  - *ویکرم سموت* | ۲۰۴۷–۲۰۴۸ |
|  - *شاکا ساموات* | ۱۹۱۳–۱۹۱۴ |
|  - *کالی یوگا* | ۵۰۹۲–۵۰۹۳ |
| رم تاریخی | ۲۷۴۴ |
| سلطنت ایلی بریتانیا | ۳۹ ایکینجی الیزابت – ۴۰ ایکینجی الیزابت |
| یونیکس ساعات | ۶۶۲۶۸۸۰۰۰–۶۹۴۲۲۳۹۹۹ |
| This box: * باخ
* دانیش
* دییش
 |

 **میلادی ۱۹۹۱-جی ایل** گریگوری تقویمی اساسیندا مین دوْققوز یۆز دوْخسان بیرینجی ایل.

## اهمیتلی حادیثه‌لر

### حادیثه‌لر

* ۹ نوْوامبر - آذربایجان جومهوریتینین مۆستقیللیگینی ایلک اوْلاراق تۆرکیه تانیمیشدیر.
* ۹ آوریل - گۆرجیستاندا کئچیریلن رفراندومدا شوروی بیرلیگیندن باغیمسیزلیق قراری آلیندی.
* ۸ دسامبر - آذربایجان ایسلام کوْنفرانسی تشکیلاتینا عضو اوْلور.
* ۸ دسامبر - آذربایجان سیلاحلی قۆووه‌لرینین ایلک حربی آندی قبول ائدیلیر.
* ۵ مارس - عیراق٬ خلیج ساواشی اثرلرینی سربست بۇراخدی.
* ۵ سپتامبر - نلسون ماندلا جنوبی آفریقانین باشچی‌سی اولدو.
* ۵ دسامبر - آذربایجان جومهوریسی جومهور باشقانی‌نین فرمانی ایله داخیلی ایشلر ناظرلیگی يانیندا عالی دؤولت ایداره ائتمه اوْرقانلارینی مۆحافیظه شؤعبه‌سی يارادیلمیشدیر.
* ۳۰ سپتامبر - بین‌المللی ترجومه‌چیلر ایتیفاقی یارانمیش و بو تاریخ ترجومه‌چی‌لر گونو کیمی قئید اولونماغا باشلانمیش‌دیر.
* ۲۹ سپتامبر - هائیتی‌ده نؤوبتی دؤولت چئوریلیشی باش وئردی.
* ۲۹ دسامبر - آذربایجان جومهوریتی‌نین دؤولت باغیمسیزلیغی مسأله‌سی اۆزره رفراندوم کئچیریلدی.
* ۲۸ دسامبر - تۆرکيه‌ده ایلک کۆرد دیللی قزئت "روْژنامئ" نشره باشلايیب.
* ۲۷ فوریه - کۆوئیت شهری عیراق قوْشونلاریندان آزاد اوْلوندو.
* ۲۶ نوْوامبر - آذربایجان جومهوریتی‌نین داغلیق قاراباغ مۇختار ویلايتی میلّی اراضی قۇرومو کیمی لغو ائدیلمیشدیر.
* ۲۶ فوریه - صدام حسین باغداد رادیوسوندان عیراق اوْردوسونون کووئیت‌دن چکیلدیگینی بیلدیردی.
* ۲۵ نوْوامبر - ایلک دفعه آذربایجان جۆمهوریتینده ایرانین صنایع ماللاری سرگیسی کئچیریلمیش٬ سرگی ۵ دسامبردا باشا چاتمیشدیر.
* ۲۵ دسامبر - شوروی‌نین ایلک و سوْن جومهور باشقانی میخاییل قورباچوف ایستعفا وئردی. ایستعفانین ائرته‌سی گۆنو شوروی ده دۆشدو.
* ۲۵ دسامبر - «لاتین قرافیکالی آذربایجان الیفباسی‌نین برپا ائدیلمه‌سی حاقّیندا» قانون کئچیریلدی.
* ۲۵ دسامبر - ایران٬ آمریکا بیرلشمیش ایالتلری و ایسراییل آذربایجان باغیمسیزلیغینی تانیدی.
* ۲۵ اوْکتوبر - قزاقیستان شورویدن موستقیللییینی اعلان ائتدی.
* ۲۴ فوریه - عیراقا هۆجۇمون بیر پارچاسی اوْلان «صحرادا قیلینج» عملیاتی باشا چاتدی.
* ۲۲ سپتامبر - تاجیکیستان‌دا کومونیست حزبی قاداغان اولونموش‌دور.
* ۲۱ دسامبر - روسیه٬ بلاروس٬ اوکراین٬ قازاخیستان٬ مولداوی٬ آذربایجان٬ ائرمنیستان٬ اؤزبکیستان٬ تاجیکیستان٬ تۆرکمنیستان و قیرغیزیستان رهبرلری٬ بیر آرایا گله‌رک شوروی ایتّیفاقینا سوْن قوْیولدوغونو و باغیمسیز دؤولتلر بیرلیگینی یارادیلدیغینی آچیقلادیلار.
* ۲۱ آقوست - لاتویا موستقیللیگینین برپاسینی اعلان ائتدی.
* ۲ سپتامبر - تجزیه‌چی داغلیق قاراباغ موختار ویلایتی آذربایجان شوروی‌نین ترکیبین‌دن چیخدیغینی بیان ائدیر.
* ۱۸ اوْکتوبر - آذربایجان جومهوریتی عالی شوراسی «آذربایجان جومهوریتینین دؤولت موستقیللیگی حاقیندا» آناقانون عملینی قبول ائتدی.
* ۱۸ اوْکتوبر - شوروی عالی شوراسینین سون ایجلاسی کئچیریلدی.
* ۱۷ سپتامبر - لینوس توروالدس لینوکس عملیات سیستمی‌نین باشلانغیج کودونو نشر ائتدیرمیش‌دیر.
* ۱۷ ژانویه - خلیج ساواشی٬ مۆتّفیق اۇچاقلاری‌نین عیراق و کووئیت‌ده‌کی هدفلری وۇرمالارییلا باشلادی.
* ۱۶ دسامبر - قازاقیستان مۆستقیللیگینی اعلان ائتمیشدیر.
* ۱۳ ژانویه - ویلنوسده سوْوئت اتفاقی‌نین گۆج قۆووه‌لری مۆستقیللیک ایسته‌ین لیتوا وطنداشلارینا هۆجوم ائدیر.
* ۱۲ ژانویه - آمریکا بیرلشمیش ایالتلری کوْنقرسی جوْرج بۇشا عراقدا سیلاح تطبیق ائتمه‌يه صلاحیت وئریب.
* ۱۲ آوریل - آتش‌کس آندلاشماسی‌نین ایجرایا گیرمه‌سی ایله خلیج ساواشی رسماً سوْنا چاتدی.

## قایناق‌لار