Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# آربروث

| Arbroath* (گیلیجا:*Obar Bhrothaig*‎)
* Scots: *Aiberbrothock*
 |
| --- |
|  Arbroath from the south |
| ArbroathLocation within ایسکاتلند |
| جمعیت | ۲۳٬۹۰۲ (2011 census) |
| OS grid reference | NO641412 |
| • ادینبورق | ۴۵ mi (۷۲ km) SSW |
| • لندن | ۳۷۱ mi (۵۹۷ km) SSE |
| Council area | * Angus
 |
| Lieutenancy area | * Angus
 |
| اؤلکه | Scotland |
| موستقیل دوولت | United Kingdom |
| Post town | ARBROATH |
| Postcode district | DD11 |
| تیلفون کودو | 01241 |
|  |
| Police | Scottish |
| Fire | Scottish |
| Ambulance | Scottish |
|  |
| UK Parliament | * Angus
 |
| Scottish Parliament | * Angus South
 |
|

آربروث (اینگیلیسی‌جه: Arbroath) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره 23902 نفر دیر. بۇ شهر ایسکاتلند اؤلکه‌سینده یئرلشیب.
# خزر خاقانلیغی

| * خزر خانلیغی
* Xəzər Xaqanlığı

خزر خاقانلیغی |
| --- |
| ۶۱۸ (میلادی)–۱۰۴۸ (میلادی) |
|

بایراق |
| خزر خاقان‌لیغی ۶۱۸-۸۵۰ |
| وضعیت | خاقانلیق |
| پایتخت | * بلنجر (میلادی ۶۱۸–۷۲۰)
* سمندر (میلادی ۷۲۰–۷۵۰)
* ایدیل (میلادی ۷۵۰–۹۶۹)
* ایتیل (میلادی ۹۶۹–۱۰۲۰)
 |
| عۆموُمی دیللر | خزر تورکجه‌سی |
| دین  | * تنگری‌چیلیک
* بودیزم
* یهودیلر
* مسیحیت
* ایسلام
* پاقانیزم
* تلفیق‌چیلیق
 |
| خاقان |   |
|  |
| • ۶۱۸–۶۲۸  | تونق يابقو خاقان (بیرینجی) |
| • ۹۸۸–۱۰۲۰  | جورج طزول (سونونجو) |
|  |
| تاریخی دؤنم | گئچ اسکی عصر، اورتا عصرلر |
|  |
| • یارادیلدی  | ۶۱۸ (میلادی) |
| • ییخیلدی  | ۱۰۴۸ (میلادی) |
|  |
| پول واحیدی | یارماق |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **قاباقکی** | **سونراکی** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | گؤی تورک خاقانلیغی |
|  | بؤیوک بولغار خانلیغی |
|  | ساسانیلر |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| دشت قیپچاق |  |
| پچنقلر |  |
| راشیدی خیلافتی |  |

 |

 |

**خزر خاقان‌لیغی** یا دا **خزر ایمپیراتورلوغو** و یا **خزر دؤولتی** (۶۱۸-۱۰۴۸) – ۶۱۸-اینجی میلادی ایلده غربی گؤی تورک دؤولتی‌ندن آیریلان‌دان سوْنرا خزر تورکلری الی‌ایله یارانمیش بیر دؤولت‌ایدی. بو دؤولت قارا دنیزین قوزئی (شومال) ساحیللری، کیئفه قدرکی بۇ گونکو اوکراین توْپراقلاری دیر، خزر دنیزی‌نین قوزئی (شیمال) و قوزئی-باتی و باتی‌سی (بو گونکو آذربایجان جومهوریّتی) نی اؤرتن گئنیش توْرپاقلاردا حؤکوم سورموش اوْلان تورک دؤولتی. بعضی قایناق‌لاردا مانقیشلاق‌دان آرال گؤلونه قدر اوْلان توْرپاقلار دا خاقانلیغا داخیل ائدیلیر. ایلک باشکندی بلنجر، سوْنرا سمندر، و سوْنراسی دا ایدیل شهری اوْلموش‌دور. خاقانلیغین اراضیسی بعضی قایناق‌لارا گؤره، بو گونکو ایرانین قوزئیی و بو گونکو تۆرکیه‌نین دوغو قیسمتلرینه ده گؤستریلیر.

اوروپادا قۇرولان ایلک تورک دؤولتلریندن ان قوت‌لی‌سی و ان اۇزون عؤمورلوسو خزر خاقان‌لیغی‌دیر. قارا دنیزین شیمالینا قدر حاکیمیّتی‌نی گئنیش‌لندیرَن غربی گؤی‌تورک دؤولتی‌نین داوا‌می کیمی میدانا گلمیشدیر. گؤی‌تورک خاقانلیغی VII عصرین باشلانغیجیندا خزر دنیزی و قارا دنیز آراسیندا داغینیق حال‌دا یاشایان سابار، اوْگور و اوْنوگور کیمی تورک طایفه لری قوت‌لی بیر بیرلیک کیمی تشکیلاتلاندیلار و بۇ بیرلیک "خزرلر" آدی آلتیندا قافقاز تاریخینده ایز قوْیدو.

خزرلره بیزانس ایمپیراتورلوغو و چین قایناقلاریندا "تورک " و یا "تورک خزر"، باشقا قایناقلاردا ایسه "کاسپی" آدی ایله راست گلمک اوْلار.

## خزرلرین کؤکنی

## سیاسی تاریخ

### خاقانلیغین یارانماسی

خزر خاقانلیغی‌نین خریطه‌سی ان گوجلو اولدوغو زامان
گؤی تورک خاقانلیغی دؤورۆنده خزرلر، گؤی‌تۆرک خاقانلیغی‌نین غرب قانادینی تشکیل ائدیردیلر. گؤی‌تۆرکلرین داغیلماسیندان سوْنرا، مۆستقیل اوْلمۇش خزرلر، کوبان چایی و آزوف دنیزی آراسینداکی اراضی‌ده مسکونلاشمیشلار. خزرلر بۇراداکی دیگر تۆرک بوْی‌لارینی دا اؤزلرینه تابع ائتمیش و VII-x عصرلرده خزر دنیزی ایله قارا دنیزین آراسیندا و قوزئینده حاکیمیت قورموشلار. X عصر تاریخجی‌سی مسعودی یازیر کی، فارسلارین **خزر** دئدیکلری قؤمه، تورکلر سابیر دئیردیلر. خزر خاقانلیغی‌نین حاکیمیتی آلتینداکی توپراقلار بیر دؤورلرده تورکلرین غرب‌دن شرقه دوغرو بؤیوک کؤچۆنۆن اۆزه‌رینده یئرلشدیغی اۆچۆن بیر چوخ هون، اوغور، فین-اوغور و آوار‌لار'دان اولان کؤچری‌لر ده بو اراضی‌ده مسکونلاشیردیلار.

## قایناقلار
# قوردون میلن

Gordon Milne|  |
| کیملیک |
| بۆتون آد |
Gordon Milne |
| دوغوم تاریخی |
۲۹ مارس ۱۹۳۷ ‏(۸۹ یاش) |
| دوغوم یئری |
پرستون (لانکاشیر), England |
| پوْست |
Midfielder |
| گنجلر کلوبلاری |
|  |
Preston Amateurs |
| حرفه‌ای کلوبلار\* |
| ایللر | **کلوبلار** | **اویون†** | **(قوْل)†** |
|  |
Morecambe |  |  |
| ۱۹۵۶–۱۹۶۰ |
پرستون نورث اند |
۸۳ |
(۳) |
| ۱۹۶۰–۱۹۶۷ |
لیورپول |
۲۳۶ |
(۱۷) |
| ۱۹۶۷–۱۹۷۰ |
بلکپول |
۶۴ |
(۴) |
| ۱۹۷۰–۱۹۷۲ |
ویقان اتلتیک |
۷۳ |
(۴) |
| **بوتونلوگو** |  | **452** | **(28)** |
| میلی تیم |
| ۱۹۶۳–۱۹۶۴ |
اینگیلیس |
14 |
(0) |
| موربی‌چیلیک دورانی |
| ۱۹۷۰–۱۹۷۲ |
ویقان اتلتیک |
| ۱۹۷۲–۱۹۷۴ |
England U18 |
| ۱۹۷۴–۱۹۸۱ |
کاونتری سیتی |
| ۱۹۸۲–۱۹۸۶ |
لستر سیتی |
| ۱۹۸۷–۱۹۹۴ |
بشیکتاش |
| ۱۹۹۴ |
ناقویا قرامپوس |
| ۱۹۹۶–۱۹۹۷ |
بورساایسپور |
| ۱۹۹۸–۱۹۹۹ |
ترابزون ایسپور |
| * اویونلارین و قوْل‌لارین سایی‌سی تکجه داخلی لیگ اساسیندادیر.
 |

**قوردون میلن** (اینگیلیسجه: Gordon Milne) (دوْغوم:۲۹ مارس ۱۹۳۷ ‏(۸۹ یاش) پرستون (لانکاشیر)) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. اینگیلیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.

## قایناقلار

قارداش پروژه‌لرده **قوردون میلن** گؤره داها آرتیق بیلگی‌لر تاپابیلرسینیز.

---

 فایل‌لار ویکی‌آمباردا
# البیا

| Olbia
Terranoa Tarranoa |
| --- |
| کومونا |
| Comune di Olbia |
|  |
| Olbia یئری
Wikimedia | © OpenStreetMap |
| OlbiaOlbia یئری SardiniaShow map of ItalyOlbiaOlbia (Sardinia)Show map of Sardinia |
| موختصاتلار: ﻿ / ﻿ |
| اؤلکه | ایتالیا |
| بؤلگه | Sardinia |
| اوستان | Sassari |
| *Frazioni* | Berchiddeddu, Murta Maria, Pittulongu, Rudalza-Porto Rotondo, San Pantaleo |
| ایداره |
|  • بلدیه‌باشچی‌سی | Settimo Nizzi |
| اراضی |
|  • جمع | ۳۸۳٫۶۴ km2 (۱۴۸٫۱۲ sq mi) |
| جمعیت (30 sEptember 2017) |
|  • جمع | ۶۰٬۱۴۳ |
|  • سیخلیق | ۱۶۰/km2 (۴۱۰/sq mi) |
| دمونیم | Olbiesi |
| ساعات قورشاغی | یوتی‌سی ۱+ (CET) |
|  • یای (DST) | یوتی‌سی ۲+ (CEST) |
| پوْست کودو | 07026 |
| تلفن کودو | 0789 |
| Patron saint | St. Simplicius |
| Saint day | May 15 |
| وئب سایت | رسمی وب‌سایت |

**البیا** (ایتالیاجا: Olbia) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۶۰۱۴۳ نفر ایمیش. و ساردینیا اوستانیندا یئرلشیب.

## گؤرونتولر

*
*
*
*
*
*
*
*
*

## بیرده باخ

ایتالیا شهرلرین لیستی

## قایناق‌لار

اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Olbia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).

قارداش پروژه‌لرده **البیا** گؤره داها آرتیق بیلگی‌لر تاپابیلرسینیز.

---

 فایل‌لار ویکی‌آمباردا
# سون ویدا (فیلم)

| Departures |
| --- |
| Japanese release posterJapanese release poster |
| یؤنتمن | Yōjirō Takita |
| یاپیمجی | Yasuhiro Mase Toshiaki Nakazawa |
| یازار | Kundō Koyama |
| اوْیونچولار | * Masahiro Motoki\*ریوکو هیروسوئه\*Tsutomu Yamazaki
 |
| موزیک | جو هیسایشی |
| گؤرونتو یؤنتمنی | Takeshi Hamada |
| ائدیتوْر | Akimasa Kawashima |
| دۆزلدن شیرکت  | توکیو برودکاستینق سیستم Amuse Soft Entertainment Asahi Shimbun دنتسو ماینیچی برودکاستینق سیستم Sedic شوچیکو ShoPro TBS Radio & Communications |
| داغیتیجی | شوچیکو |
| یاییلما تاریخی | * ۲۳ آقوست ۲۰۰۸ (۲۰۰۸-08-۲۳) (MWFF)
* ۱۳ سپتامبر ۲۰۰۸ (۲۰۰۸-09-۱۳) (Japan)
 |
| زامان | 130 minutes |
| اؤلکه | Japan |
| دیل | Japanese |

**سون ویدا** (اینگیلیسجه: Departures, آنادولو تورکجه‌سی: Son Veda, فارسجا: عزیمت‌ها) ژاپون دیلینده دۇزلمیش دراماتیک کومدی فیلم. فیلمین موسیقیسین جو هیسایشی یارادیب.

## گؤرونتولر

*
*

## قایناقلار

قارداش پروژه‌لرده **سون ویدا (فیلم)** گؤره داها آرتیق بیلگی‌لر تاپابیلرسینیز.

---

 فایل‌لار ویکی‌آمباردا
# کالکا دؤیوشو

| Battle of Kalka River |
| --- |
| بیر پارچاسی:the Mongol invasions |
|  Mongol horse archers |
|

|  |  |
| --- | --- |
| تاریخ | May 31, 1223 |
| یئر | Kalka River, اوکراین﻿ / ﻿ |
| نتیجه |
Decisive Mongol victory |

 |
| دویوشچولر |
|
موغول ایمپیراتورلوغو |
Principality of Kiev Principality of Galicia-Volhynia Principality of Chernigov Principality of Smolensk Cumans |
| باشچیلار و لیدرلر |
|
Jebe Subutai |
Mstislav the Bold Mstislav III of Kiev (اسیر)  Daniel of Galicia Mstislav II Svyatoslavich ⚔ Khan Koten |
| گوج |
|
20,000–23,000 men |
15,000–80,000 |
| تلفاتلار و ایتکیلر |
|
Unknown (Likely light) |
Around 90% of Coalition force killed. |

کالکا دؤیوشو** (اینگیلیسجه: Battle of the Kalka River) موغول فتوحاتینین بیر قیسمی‌دیر. اوکراین یئرینده اوز وئرمیش‌دیر بۇ وۇروشون سوْنو موغول ایمپیراتورلوغو غلبه‌سیله بیتمیش‌دیر*

## گؤرونتولر

*
*
*
*

## قایناق‌لار

اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Battle of the Kalka River»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).

قارداش پروژه‌لرده **کالکا دؤیوشو** گؤره داها آرتیق بیلگی‌لر تاپابیلرسینیز.

---

 فایل‌لار ویکی‌آمباردا
# برکتلی هیلال

برکتلی هیلالین بویوکلویونو گوسترن خریطه
عیراقدا فرات چایی.
**برکتلی هیلال** (اینگیلیسجه: Fertile Crescent)، اورتا شرقده، قرب و اورتا شرق سیویلیزاسییالارینین دوغولدوغو بولگه دیر.ترمینی ایلک دفعه آمئریکالی شرقشوناس و آرخئولوق جئیمز هئنری برئستئد ایستیفاده ائتمیشدیر..

برکتلی هیلال، قیشلاری یاغیشلی، یایلاری قوراق کئچن آرالیق دنیزی ایقلیمینین سووئرئن اولدوغو، آیپارا فورماسیندا، اولدوقجا بیتک بیر ساحه دن عیبارتدیر.گونئی ده عربیستان چولو ایله قوزئی ده شرقی آنادولو داغلیق بولگه سی آراسیندا یئر آلیر. کوهنه بابیل توپراقلاری ایله درحال یاخینینداکی ائلامدان (بو گون ایرانین گونئی-باتی سی) دجله و فرات چایلاری ایله آسسورییا توپراقلارینا قده ر اوزانیر.زاقروس داغلاریندان، قربده سورییا اوزه رینده آرالیق دنیزینه، گونئی قده ر ایستیقامتینده ده فلسطینین گونئییینه اولان توپراقلاری ائحاطه ائدیر. میصیرین نیل وادیسینی ده بو بولگه ایچینه سوخانلار واردیر؛ چونکو بوراداکی سینا چولو، مئزوپوتامییا و سورییادا داواملیلیغی پوزان دیگر چوللردن داها بویوک دئییلدیر.بولگه ده یاخشی محصول آلا بیلمک، حتتا اکینچیلیک ائده بیلمک اۆچون سووارما ضروریدیر.

## قایناق‌لار

## قایناقلار

* İngiliscə vikipediya

## خاریجی کئچیدلر

* *Ancient Fertile Crescent Almost Gone, Satellite Images Show* - from National Geographic News, May 18, 2001
# ۱۹۶۶ (میلادی)

|  |  |
| --- | --- |
| **عصر:**  | عصر ۱۹ - **عصر ۲۰** - عصر ۲۱ |
| **اون‌ایلیک:** |  ۱۹۳۰  ۱۹۴۰  ۱۹۵۰  ۱۹۶۰  ۱۹۷۰  ۱۹۸۰  ۱۹۹۰
 |
| **ایل:** | ۱۹۶۳ ۱۹۶۴ ۱۹۶۵ - **۱۹۶۶** - ۱۹۶۷ ۱۹۶۸ ۱۹۶۹ |

۱۹۶۶آیری تقویم‌لرده| ایران تقویمی | ۱۳۴۴–۱۳۴۵ |
| میلادی تقویم | ۱۹۶۶ *MCMLXVI* |
| اتیوپی تقویمی | ۱۹۵۸–۱۹۵۹ |
| ائرمنی تقویمی | ۱۴۱۵ ԹՎ ՌՆԺԵ |
| ایسلامی تقویم | ۱۳۸۵–۱۳۸۶ |
| ایگبو تقویمی | ۹۶۶–۹۶۷ |
| آشوری تقویمی | ۶۷۱۶ |
| بربری تقویمی | ۲۹۱۶ |
| بنقالی تقویمی | ۱۳۷۳ |
| بهائی تقویمی | ۱۲۲–۱۲۳ |
| بودایی تقویمی | ۲۵۱۰ |
| بیزانس تقویمی | ۷۴۷۴–۷۴۷۵ |
| جوچه تقویمی | ۵۵ |
| چین تقویمی | 乙巳年 (تخته ایلان) ۴۶۶۲ یا ۴۶۰۲     *— تا —* 丙午年 (اود آت) ۴۶۶۳ یا ۴۶۰۳ |
| تایلندین گونش تقویمی | ۲۵۰۹ |
| دیسکوردیان تقویمی | ۳۱۳۲ |
| ژاپون تقویمی | شووا ۴۱ (昭和４１年) |
| ژولین تقویمی | میلادی دان ۱۳ گون آز |
| برمه نین سونتی تقویمی | ۱۳۲۸ |
| عبری تقویمی | ۵۷۲۶–۵۷۲۷ |
| قطب تقویم | ۱۶۸۲–۱۶۸۳ |
| کوره تقویمی | ۴۲۹۹ |
| مینگو تقویمی | چین تقویمی ۵۵ 民國۵۵年 |
| هولوسن تقویمی | ۱۱۹۶۶ |
| هندو تقویم لری |  |
|  - *ویکرم سموت* | ۲۰۲۲–۲۰۲۳ |
|  - *شاکا ساموات* | ۱۸۸۸–۱۸۸۹ |
|  - *کالی یوگا* | ۵۰۶۷–۵۰۶۸ |
| رم تاریخی | ۲۷۱۹ |
| سلطنت ایلی بریتانیا | ۱۴ ایکینجی الیزابت – ۱۵ ایکینجی الیزابت |
| This box: * باخ
* دانیش
* دییش
 |

 **میلادی ۱۹۶۶-جی ایل** گریگوری تقویمی اساسیندا مین دوْققوز یۆز آلتمیش آلتینجی ایل.

## اهمیتلی حادیثه‌لر

### حادیثه‌لر

* ۸ دسامبر - آمریکا بیرلشمیش ایالتلری و شوروی آتوْم سیلاحلاری‌نین فضايا بۇراخیلماسی‌نین قاداغان ائدیلمه‌سی حاقیندا راضیلاشمايا ایمضا آتیرلار.
* ۲۴ دسامبر - شوروی‌نین «لونا ۱۳» فضایی گمیسی آی اۆزونه اۇغورلو ائنیش ائتمیشدیر.
* ۱۳ آقوست - تونس ده قیسا دامن گئيینمک قاداغان ائدیلدی.
* ۱۲ سپتامبر - اصالتاً جنوبی آذربایجان‌دان اولان آمریکا وطن‌داشی فضایا گئدن ایلک خانیم انوشه انصاری آنادان اولور.
* ۱ مارس - بعث حزبی سوریه‌ده حاکیمیّتی اله کئچیردی.

## قایناق‌لار
# چین تقویمی

**چین تقویمی**- آی و گونشی بیرلیکده اساس آلان تقویم دیر. بو تقویمه گؤره آی‌ین هیلالی گۆن او آی‌ین باشلانغیجی حساب اولور و هر آی ۲۹ دان ۳۰ گۆنه قدر سۆرور. چین تقویمینده ایل باشی قیش اینقیلابی و یاز اعتیدالی‌نین آراسی گۆن حساب اولور، بو گۆن ۲۱ ژانویه و ۲۱ فوریه‌نین ایچینده یئرآلیر.

## قایناق