Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Vilyam Olbrayt

| Vilyam Olbrayt |
| --- |
| ing. William F. Albright |
|  |
| Doğum tarixi | 24 may 1891(1891-05-24)[…] |
| Doğum yeri | * Coquimbo, Çili
 |
| Vəfat tarixi | 19 sentyabr 1971(1971-09-19)[…] (80 yaşında) |
| Vəfat yeri | * Baltimor, Merilend, ABŞ
 |
| Elm sahəsi | arxeologiya |
| Elmi dərəcəsi | * fəlsəfə doktoru
 |
| İş yeri | * Cons Hopkins Universiteti
 |
| Təhsili | * Cons Hopkins Universiteti
 |
| Üzvlüyü | * Amerika İncəsənət və Elmlər Akademiyası,
* Amerika Fəlsəfə Cəmiyyəti (1929-cu ildən),
* ABŞ Milli Elmlər Akademiyası (1955-ci ildən)
 |
|  Vikianbarda əlaqəli mediafayllar |

**Vilyam Olbrayt**(ing. William F. Albright; 24 may 1891[…], Coquimbo – 19 sentyabr 1971[…], Baltimor, Merilend) — ABŞ şərqşünası, mətnşünası, incil arxeologiyasının əsasını qoyanlardan biri.

## Həyatı

Vilyam Olbrayt 24 may 1891-ci ildə Çilinin Kokimbo şəhərində anadan olmuşdu.Əhdi-ətiq adətlərinin tədqiqatçısıdır.Əsas işi "Daş dövründən xristianlığa: monoteizm və tarixi prosess" (1940; ing. From the Stone Age to Christianity: Monotheism and the Historical Process).Fəlsəfə doktoru elmi adını Cons Hopkins Universitetində almışdı.(1916)

Vilyam Olbrayt 1927-ci ildən 1929-cu ilə qədər həmin universitetin professoru olmuşdu.

Vilyam Olbrayt 19 oktyabr 1971-ci ildə ABŞ-nin Baltimor ştatının Merilend şəhərində vəfat edib.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* britannica.com saytında
*
# Ukrain dili

| Ukrain dili |
| --- |
|  |
| Orijinal adı | українська мова ukrayins'ka mova |
| Ölkələr | Ukrayna, Polşa, Rusiya, Rumıniya, Slovakiya, Belarus, Qazaxıstan, Serbiya, ABŞ, Moldova, Macarıstan, Çexiya |
| Regionlar | Şərqi Avropa və Mərkəzi Avropa |
| Rəsmi status |
Ukrayna Polşa (tanınıb) Rumıniya (tanınıb) Moldova (tanınmayan Dnestryanı)  Rumıniya (bəzi komunnaları)
Xorvatiya (regional) Slovakiya (regional) Bosniya və Herseqovina (regional) Serbiya (regional) |
| Tənzimləyən təşkilat | Ukrayna Milli Elmlər Akademiyası |
| Danışanların ümumi sayı |

təxminən 43-47 milyon
 37 milyonun ana dili |
| Reytinq |
22—27 |
| Təsnifatı |
| Kateqoriya |
Avrasiya dilləri |
| Avrasiya dilləri
Hind-Avropa dilləri
Baltik-Slavyan
Slavyan dilləri
Şərqi Slavyan
ukrain dili |
| Yazı | kiril əlifbası (ukrain əlifbası) |
| Dil kodları |
| QOST 7.75–97 | укр 720 |
| ISO 639-1 | uk |
| ISO 639-2 | ukr |
| ISO 639-3 | ukr |
| Dilin strukturlarının dünya atlası | ukr |
| Ethnologue | ukr |
| Linguasphere | 53-AAA-ed |
| ABS ASCL | 3403 |
| IETF | uk |
| Glottolog | ukra1253 |
|  Bu dildə olan Vikipediya |
|  Vikianbarda əlaqəli mediafayllar |

**Ukrain dili** (ukr. українська мова) və ya **ukraincə** — Slavyan dillərinin şərqi slavyan dilləri yarımqrupuna daxil olan dil. Dünyada təxminən 45 milyon insan ukrain dilində danışır. Onların əksəriyyəti Ukraynada yaşayır. Ukraynanın rəsmi dilidir.. 13–22 aprel 2009-cu il rəsmi əhali siyahıyaalınmasına əsasən ana dili ukrain dili olan Azərbaycan vətəndaşlarının sayı 20.988 nəfərdir.

Ukrain dili
## Əlifba

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| А а | Б б | В в | Г г | Ґ ґ | Д д | Е е |
| Є є | Ж ж | З з | И и | І і | Ї ї | Й й |
| К к | Л л | М м | Н н | О о | П п | Р р |
| С с | Т т | У у | Фф | Х х | Ц ц |  |
| Ч ч | Шш | Щщ | Ь ь | Юю | Я я |  |

## İstinadlar

## Həmçinin bax
# Geodinamika

| Elm sahəsi → öyrənir |
| --- |
|

Xətalar haqqında məlumat *[[]]* –i təsvir edən {{[[:Template: | ]]}} taksonomik şablon yoxdur
 |
| Yarımbölmə → öyrənir |

**Geodinamika** — Yerin təkamülü ilə əlaqədar olaraq onun daxilində və üst örtüklərində enerjinin paylanmasına səbəb olan qüvvə sahələrinin yaranma prosesləri haqqında elm. Geodinamika tədqiqatlarda Yer sisteminin istənilən daxili (nüvə, mantiya, litosfer) və xarici (hidrosfer, atmosfer, yerətrafı kosmik fəza) geosferləri, habelə hər hansı mühüm əlamətinə (biosfer, rift zonaları) və ya müxtəlif təbii proseslərə (hidrotermal sistemlər, tufanlar və b.) görə ayrılan dinamikası öyrənilə bilər. Geodinamika geofiziki, tektonik, petroloji və geokimyəvi tədqiqatlara əsaslanır. Geodinamika tədqiqatlarda litosfer plitələrin kinematikasının tədqiqinə xüsusi əhəmiyyət verilir. Xain, Ryabuxinə (1997) görə, geodinamika, litosferin dəyişilməsinə səbəb olan və onun quruluşunun təkamülünü müəyyən edən bütün dərinlik endogen prosesləri öyrənir.

## Həmçinin bax

* Yer
* Dinamika
* Geosferlər

## Mənbə

* Geologiya terminlərinin izahlı lüğəti. Bakı: Nafta-Press. 2006. 679.

]
# Geomatika

**Geomatika** — termini bəzi ölkələrdə Geoinformatika termini ilə sinonim qəbul edilir. Ancaq hələ də bir çox mütəxəssislər arasında mübahisəli termin kimi olaraq qalır.

## Həmçinin bax

* Geodeziya
* Fotoqrammetriya
* Kartoqrafiya
* Coğrafi İnformasiya Sistemləri
# Geoid

**Geoid** — Dünya okeanın həyəcansız vəziyyətdəki səthinin və onun qitələr üzərində davamına uyğun olan ağırlıq qüvvəsi potensialının bərabər qiymətlərinin yaratdığı mürəkkəb həndəsi səth. Geoid Yerin fiqurunu müəyyən edir, onun dağlardan və dəniz hövzələrindən təşkil olunmuş fiziki səthindən əhəmiyyətli dərəcədə fərqlənir. Geoid vəziyyəti hər yerdə ayrı-ayrılıqda Yerin süni peyklərinin hərəkətini müşahidə etməklə, geodezi-astronomik və qravimetrik məlumatlara əsasən tapılır. Yer ellipsoidinin ölçü və forması adətən böyük yarımoxu (*a*) və sıxılması (a) ilə təyin edilir. *a* = (*a — b*) / (*ab*). Burada *b*- ellipsoidin kiçik yarımoxudur. *a* = 6378,245 *km, a* =1/298,3.

*Yerin həqiqi forması* (rus. геоид, ing. geoid) . Geoid səthi bütün nöqtələrdə ağırlıq qüvvəsi istiqamətinə perpendikulyardır, okeanlarda suyun orta səviyyəsinə uyğun gəlir. Geoid səthi hər yerdə qabarıqdır və nəzəri sferoid səthindən ±100 m-dən çox olmayaraq tərəddüd edir (materiklərdə sferoid səthindən yuxarı, okeanlarda isə aşağıdır).

## Həmçinin bax

* Nano morfostrukturlar
* Nanorelyef

## İstinadlar