# Müstəmləkə Hindistanı

|  |
| --- |
| Tarixi dövlət |
| Müstəmləkə Hindistanı |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Bayraq | Gerb[d] |

 |
| Böyük Britaniya və Şimali İrlandiya Birləşmiş Krallığı himni |
|  |
| 1858 — 15 avqust 1947 |
| Paytaxt | Kəlkətə, Yeni Dehli |
| Dil | ingilis dili |
| Din | hinduizm, İslam, Siqhizm, buddizm, xristianlıq |
| Pul vahidi | Hindistan rupisi |
| Ərazisi | * 4.917.273 km² (1918)
* 4.238.773 km² (1938)
 |
| Əhalisi | * 318.942.000 nəf. (1925)
 |
| İdarəetmə forması | konstitusiyalı monarxiya |
|  Vikianbarda əlaqəli mediafayllar |

**Müstəmləkə Hindistanı**, **Hindistan koloniyası**, **Britaniya Hindistanı**, **Britaniya Racı** və ya **Hindistan imperiyası** (ing. British Raj - rac; hind dilindən hərfi tərcüməsi "səltənət/hakimiyyət" deməkdir.) — 1858-ci ildən 1947-ci ilə qədər Birləşmiş Krallığın Hindistan koloniyasının adıdır. Bu dövrə eyni zamanda müstəmləkə dövrü də deyilir. Britaniyanın nəzarəti altında olan və indiki adı ilə Hindistan (India) olan regiona müasir Hindistan, Pakistan, Banqladeş və Myanma ölkələri daxil idi. Onun hökmdarı Britaniya kral ailəsi idi. Paytaxtları Kəlküttə (1858-1912) və Yeni Dehli (1912-1947) idi. Hindistan kimi, 1945-ci ildə San Fransiskoda İkinci Dünya müharibəsindən sonra yaradılan Birləşmiş Millətlər Təşkilatının qurucu üzvlərindən biri olmuşdur.

Rəsmi dili olan Hindistani dili ilə hind dilləri eyni dillər deyildirlər. Hindistani dili bir hindu-urdu dilidir. Pul vahidi kimi *“British Indian Rupee”* (Britaniya Hindistanı rupisi) istifadə edilmişdir. Əvvəlcə regionda Şərqi Hindistan Ticarət şirkəti fəaliyyət göstərirdi. İngilislər və hollandlar regionda dominant ticarət gücləri idilər. Böyük Moğol İmperiyasının dağılması ilə İngilislər Hindistanı tutdular və 1947-ci ilə qədər öz üstünlüklərini təsdiq etdirdilər.

Britaniya Racının hökumət sistemi 1858-ci ildə 1857-ci il Sipahi iğtişaşından sonra, Şərqi Hindistan şirkətinin idarəçiliyinin Kraliça Viktoriya adından Britaniya İmperiyasına təhvil verilməsindən sonra yaradılmışdır. (İngiltərə Kraliçası 1876-cı ildə özünü Hindistanın İmperatiriçası elan etmiş və bu vəziyyət *“Hindistan İttifaqı”* (sonralar Hindistan) və *“Pakistan Dominionu”* (sonradan şərq hissəsi müasir Banqladeşə çevriləcək Pakistan) olaraq iki ayrı dövlətin müstəqilliklərini elan etdikləri 1947-ci ilə qədər davam etmişdir. Rac administrasiyasının başlandığı 1858-ci ildə Aşağı Birma Britaniya Racının tabeliyində idi. Yuxarı Birma da 1886-cı ildə Rac administrasiyasına birləşdirilmişdir. Birma 1937-ci ilə qədər əyalət kimi idarə olunmuş və 1948-ci ildə özünün müstəqilliyini əldə etmişdir.

1917-ci ilə məxsus olan Britaniya Hindistanının rupisi
Şəkildəki göy bayraq (ing. Blue Ensign) hökumət və hərbi-dəniz işləri üçün istifadə olunurdu. Bayrağın mərkəzində "Hindistan Ulduzu" (ing. Star of India) gerbi yerləşir və üstündə Britaniya ordeninin devizi olan "Heaven's Light Our Guide" (azərb. Göyün nuru bələdçimizdir‎) sözləri yazılmışdı.\*İstifadə sahəsi: Bu bayraq əsasən dövlət xidmətində olan gəmilərdə (məsələn, sahil mühafizəsi və ya hökumətə məxsus digər dəniz nəqliyyatları) dalğalanırdı.\*Hərbi əlaqə: Hindistan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin (*Qısaca: HMIS* — ing. His Majesty's Indian Ships) bəzi bölmələri və rəsmi dövlət orqanları tərəfindən istifadə edilirdi.\*Mənası: "Blue Ensign" birbaşa dövlət statusunu və hökumət səlahiyyətini nümayiş etdirirdi.

Şəkildəki qırmızı rəngli bayraq (ing. Red Ensign) əsasən mülki və ticarət məqsədləri üçün nəzərdə tutulmuşdu. Bayrağın mərkəzində "Hindistan Ulduzu" (ing. Star of India) gerbi yerləşir və üstündə Britaniya ordeninin devizi olan "Heaven's Light Our Guide" (azərb. Göyün nuru bələdçimizdir‎) sözləri yazılmışdı.\*İstifadə sahəsi: Britaniya Hindistanına məxsus olan ticarət gəmilərində və mülki dəniz donanmasında istifadə olunurdu.\*Beynəlxalq nümayəndəlik: Hindistanın Millətlər Liqasında və Olimpiya Oyunları kimi beynəlxalq tədbirlərdə rəsmi olaraq iştirak etdiyi bayraq məhz bu qırmızı bayraq idi.\*Mənası: Britaniya qanunlarına görə "Red Ensign" mülkiyyəti və ticarəti simvolizə edirdi.
## İstinadlar

## Biblioqrafiya

### İcmallar

* Allan, J., T. Wolseley Haig, H. H. Dodwell. *The Cambridge Shorter History of India* (1934), 996 pp.
* Bandhu, Deep Chand. *History of Indian National Congress* (2003), 405 pp.
* *Bandyopadhyay, Sekhar,* From Plassey to Partition: A History of Modern India, Orient Longman. pp. xx, 548., 2004, ISBN 978-81-250-2596-2.
* *Bayly, C. A.,* Indian Society and the Making of the British Empire (The New Cambridge History of India), Cambridge and London: Cambridge University Press. pp. 248, 1990, ISBN 978-0-521-38650-0.
* *Brendon, Piers.* The Decline and Fall of the British Empire, 1781-1997 (ingilis). Knopf Doubleday Publishing Group. 28 oktyabr 2008. ISBN 978-0-307-27028-3.
* *Brown, Judith M.,* Modern India: The Origins of an Asian Democracy, Oxford University Press. pp. xiii, 474, 1994 [First published 1984], ISBN 978-0-19-873113-9.
* *Bose, Sugata; Jalal, Ayesha,* Modern South Asia: History, Culture, Political Economy (2nd), Routledge, 2004 [1998], ISBN 978-0-415-30787-1
* *Chhabra, G. S.,* Advanced Study in the History of Modern India, III (Revised), New Delhi: Lotus Press, 2005 [1971], səh. 2, ISBN 978-81-89093-08-2, 23 sentyabr 2023 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 15 sentyabr 2018
* *Copland, Ian,* India 1885–1947: The Unmaking of an Empire (Seminar Studies in History Series), Harlow and London: Pearson Longmans. pp. 160, 2001, ISBN 978-0-582-38173-5
* Coupland, Reginald. *India: A Re-Statement* (Oxford University Press, 1945)
* Dodwell H. H., ed. *The Cambridge History of India. Volume 6: The Indian Empire 1858–1918. With Chapters on the Development of Administration 1818–1858* (1932) 660 pp. online edition; also published as vol 5 of the *Cambridge History of the British Empire*
* Gilmour, David. *The British in India: A Social History of the Raj* (2018); expanded edition of *The Ruling Caste: Imperial Lives in the Victorian Raj* (2007) Excerpt and text search
* Herbertson, A.J. and O.J.R. Howarth. eds. *The Oxford Survey of the British Empire* (6 vol 1914) online vol 2 on Asia pp. 1–328 on India
* James, Lawrence. *Raj: The Making and Unmaking of British India* (2000)
* *Judd, Denis,* The Lion and the Tiger: The Rise and Fall of the British Raj, 1600–1947, Oxford and New York: Oxford University Press. pp. xiii, 280, 2004, ISBN 978-0-19-280358-0.
* Louis, William Roger, and Judith M. Brown, eds. *The Oxford History of the British Empire* (5 vol 1999–2001), with numerous articles on the Raj
* *Low, D. A.,* Eclipse of Empire, Cambridge University Press, 1993, ISBN 978-0-521-45754-5
* *Ludden, David E.,* India And South Asia: A Short History, Oxford: Oneworld, 2002, ISBN 978-1-85168-237-9
* *Majumdar, Ramesh Chandra; Raychaudhuri, Hemchandra; Datta, Kalikinkar,* An advanced history of India, 1950
* Majumdar, R. C. ed. (1970). British paramountcy and Indian renaissance. (The History and Culture of the Indian People) Bombay: Bharatiya Vidya Bhavan.
* Mansingh, Surjit *The A to Z of India* (2010), a concise historical encyclopaedia
* *Marshall, P. J.,* The Cambridge Illustrated History of the British Empire, 400 pp., Cambridge and London: Cambridge University Press., 2001, ISBN 978-0-521-00254-7.
* *Markovits, Claude,* A History of Modern India, 1480–1950, Anthem Press, 2004, ISBN 978-1-84331-004-4, 22 sentyabr 2023 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 18 iyun 2015
* *Metcalf, Barbara D.; Metcalf, Thomas R.,* A Concise History of Modern India (Cambridge Concise Histories), Cambridge and New York: Cambridge University Press. pp. xxxiii, 372, 2006, ISBN 978-0-521-68225-1
* Moon, Penderel. *The British Conquest and Dominion of India* (2 vol. 1989) 1235 pp. the fullest scholarly history of political and military events from a British top-down perspective;
* *Oldenburg, Philip,* India: Movement for Freedom // Encarta Encyclopedia, 2007, 24 may 2024 tarixində orijinalından arxivləşdirilib
* Panikkar, K. M. (1953). Asia and Western dominance, 1498–1945, by K.M. Panikkar. London: G. Allen and Unwin.
* *Peers, Douglas M.,* India under Colonial Rule 1700–1885, Harlow and London: Pearson Longmans. pp. xvi, 163, 2006, ISBN 978-0-582-31738-3.
* Riddick, John F. *The history of British India: a chronology* (2006) excerpt and text search, covers 1599–1947
* Riddick, John F. *Who Was Who in British India* (1998), covers 1599–1947
* *Robb, Peter,* A History of India, Palgrave Macmillan, 2002, ISBN 978-0-230-34549-2
* *Sarkar, Sumit,* Modern India, 1885–1947, Delhi: Macmillan, 2004 [1983], ISBN 978-0-333-90425-1
* Smith, Vincent A. (1958) *The Oxford History of India* (3rd ed.) the Raj section was written by Percival Spear
* Somervell, D.C. *The Reign of King George V,* (1936) covers Raj 1910–35 pp. 80–84, 282–291, 455–464 online free
* *Spear, Percival,* A History of India, Volume 2, New Delhi and London: Penguin Books. pp. 298, 1990 [1965], ISBN 978-0-14-013836-8.
* *Stein, Burton,* A History of India, Oxford University Press, 2001 [1998], ISBN 978-0-19-565446-2.
* *Stein, Burton,* A History of India (2nd), John Wiley & Sons, 2010 [1998], ISBN 978-1-4443-2351-1, 12 iyul 2023 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 13 fevral 2016.
* Thompson, Edward, and G.T. Garratt. *Rise and Fulfilment of British Rule in India* (1934) 690 pages; scholarly survey, 1599–1933 excerpt and text search
* *Wolpert, Stanley,* A New History of India (7th), Oxford and New York: Oxford University Press, 2004, ISBN 978-0-19-516677-4.
* Wolpert, Stanley, ed. *Encyclopedia of India* (4 vol. 2005) comprehensive coverage by scholars
* *Wolpert, Stanley A.,* Shameful Flight: The Last Years of the British Empire in India, Oxford University Press, 2006, ISBN 978-0-19-539394-1

### Xüsusi mövzular

* *Baker, David,* Colonialism in an Indian Hinterland: The Central Provinces, 1820–1920, Delhi: Oxford University Press. pp. xiii, 374, 1993, ISBN 978-0-19-563049-7
* *Bayly, Christopher,* Empire and Information: Intelligence Gathering and Social Communication in India, 1780–1870 (Cambridge Studies in Indian History and Society), Cambridge University Press. pp. 426, 2000, ISBN 978-0-521-66360-1
* *Bayly, Christopher; Harper, Timothy,* Forgotten Armies: The Fall of British Asia, 1941–1945, Harvard University Press, 2005, ISBN 978-0-674-01748-1, 12 iyul 2023 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 22 sentyabr 2013
* *Bayly, Christopher; Harper, Timothy,* Forgotten Wars: Freedom and Revolution in Southeast Asia, Harvard University Press, 2007, ISBN 978-0-674-02153-2, İstifadə tarixi: 21 sentyabr 2013
* Bayly, Christopher Alan. *Imperial Meridian: The British Empire and the World 1780–1830*. (Routledge, 2016).
* *Bose, Sudhindra,* Some Aspects of British Rule in India, Studies in the Social Sciences, V, Iowa City: The University, 1916, 79–81, 23 sentyabr 2023 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 15 sentyabr 2018
* Bosma, Ulbe (2011), Emigration: Colonial circuits between Europe and Asia in the 19th and early 20th century, EGO – European History Online, Mainz: Institute of European History, retrieved: 25 March 2021 (pdf).
* Brown, Judith M. *Gandhi: Prisoner of Hope* (1991), scholarly biography
* Brown, Judith M.; Louis, Wm. Roger, redaktorlar Oxford History of the British Empire: The Twentieth Century, Oxford University Press. pp. 800, 2001, ISBN 978-0-19-924679-3
* Buckland, C.E. *Dictionary of Indian Biography* (1906) 495 pp. full text
* *Carrington, Michael,* "Officers, Gentlemen, and Murderers: Lord Curzon's campaign against "collisions" between Indians and Europeans, 1899–1905", Modern Asian Studies, 47 (3), may 2013: 780–819, doi:10.1017/S0026749X12000686
* *Chandavarkar, Rajnarayan,* Imperial Power and Popular Politics: Class, Resistance and the State in India, 1850–1950, (Cambridge Studies in Indian History & Society). Cambridge University Press. pp. 400, 1998, ISBN 978-0-521-59692-3.
* *Chatterji, Joya,* Bengal Divided: Hindu Communalism and Partition, 1932–1947, Cambridge University Press. pp. 323, 1993, ISBN 978-0-521-52328-8.
* *Copland, Ian,* Princes of India in the Endgame of Empire, 1917–1947, (Cambridge Studies in Indian History & Society). Cambridge University Press. pp. 316, 2002, ISBN 978-0-521-89436-4.
* *Das, Manmath Nath.* India under Morley and Minto: politics behind revolution, repression and reforms. G. Allen and Unwin. 1964. OCLC 411335.
* *Davis, Mike,* Late Victorian Holocausts, Verso Books, 2001, ISBN 978-1-85984-739-8
* Dewey, Clive. *Anglo-Indian Attitudes: The Mind of the Indian Civil Service* (2003)
* Ewing, Ann. "Administering India: The Indian Civil Service", *History Today*, June 1982, 32#6 pp. 43–48, covers 1858–1947
* *Fieldhouse, David,* For Richer, for Poorer? // Marshall, P. J. (redaktor), The Cambridge Illustrated History of the British Empire, Cambridge: Cambridge University Press. pp. 400, 1996, 108–146, ISBN 978-0-521-00254-7, 23 sentyabr 2023 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 9 noyabr 2020
* Gilmartin, David. 1988. *Empire and Islam: Punjab and the Making of Pakistan*. University of California Press. 258 pages. ISBN 978-0-520-06249-8.
* Gilmour, David. *Curzon: Imperial Statesman* (2006) excerpt and text search
* Gopal, Sarvepalli. *British Policy in India 1858–1905* (2008)
* *Gopal, Sarvepalli,* Jawaharlal Nehru: A Biography, Harvard U. Press, 1976, ISBN 978-0-674-47310-2, İstifadə tarixi: 21 fevral 2012
* Gopal, Sarvepalli. *Viceroyalty of Lord Irwin 1926–1931* (1957)
* *Gopal, Sarvepalli,* The Viceroyalty of Lord Ripon, 1880–1884, Oxford U. Press, 1953, İstifadə tarixi: 21 fevral 2012
* *Gould, William,* Hindu Nationalism and the Language of Politics in Late Colonial India, Cambridge U. Press. pp. 320, 2004, ISBN 978-1-139-45195-6.
* *Grove, Richard H.,* "The Great El Nino of 1789–93 and its Global Consequences: Reconstructing an Extreme Climate Even in World Environmental History", The Medieval History Journal, 10 (1&2), 2007: 75–98, doi:10.1177/097194580701000203, hdl:1885/51009
* *Hall-Matthews, David,* "Inaccurate Conceptions: Disputed Measures of Nutritional Needs and Famine Deaths in Colonial India", Modern Asian Studies, 42 (6), noyabr 2008: 1189–1212, doi:10.1017/S0026749X07002892
* *Headrick, Daniel R.,* The tentacles of progress: technology transfer in the age of imperialism, 1850–1940, Oxford University Press, 1988, ISBN 0-19-505115-7
* *Hyam, Ronald,* Britain's Declining Empire: The Road to Decolonisation, 1918–1968, Cambridge University Press, 2007, ISBN 978-0-521-86649-1
* *Imperial Gazetteer of India vol. III,* The Indian Empire, Economic (Chapter X: Famine), pp. 475–502, Published under the authority of His Majesty's Secretary of State for India in Council, Oxford at the Clarendon Press. pp. xxx, 1 map, 552., 1907
* The Imperial Gazetteer of India, IV, Oxford: Clarendon Press, 1909
* *Jalal, Ayesha,* The Sole Spokesman: Jinnah, the Muslim League and the Demand for Pakistan, Cambridge U. Press, 334 pages, 1993.
* Kaminsky, Arnold P. *The India Office, 1880–1910* (1986) excerpt and text search, focus on officials in London
* *Khan, Yasmin,* The Great Partition: The Making of India and Pakistan, Yale U. Press, 250 pages, 2007, ISBN 978-0-300-12078-3
* Khan, Yasmin. *India At War: The Subcontinent and the Second World War* (2015), wide-ranging scholarly survey excerpt; also published as Khan, Yasmin. *The Raj at War: A People's History Of India's Second World War* (2015) a major, comprehensive scholarly study
* *Klein, Ira,* "Materialism, Mutiny and Modernization in British India", Modern Asian Studies, 34 (3), iyul 2000: 545–580, doi:10.1017/S0026749X00003656, JSTOR 313141
* *Koomar, Roy Basanta,* The Labor Revolt in India, BiblioBazaar, LLC, 2009, 13–14, ISBN 978-1-113-34966-8
* Kumar, Deepak. *Science and the Raj: A Study of British India* (2006)
* Lipsett, Chaldwell. *Lord Curzon in India 1898–1903* (1903) excerpt and text search 128 pp
* *Low, D. A.,* Britain and Indian Nationalism: The Imprint of Ambiguity 1929–1942, Cambridge University Press. pp. 374, 2002, ISBN 978-0-521-89261-2.
* MacMillan, Margaret. *Women of the Raj: The Mothers, Wives, and Daughters of the British Empire in India* (2007)
* *Metcalf, Thomas R.,* The Aftermath of Revolt: India, 1857–1870, Riverdale Co. Pub. pp. 352, 1991, ISBN 978-81-85054-99-5
* *Metcalf, Thomas R.,* Ideologies of the Raj, Cambridge University Press, pp. 256, 1997, ISBN 978-0-521-58937-6
* *Moore, Robin J.,* Imperial India, 1858–1914 // Porter, Andrew N. (redaktor), Oxford History of the British Empire, III, Oxford University Press, 2001a, 422–446, ISBN 978-0-19-924678-6
* Moore, Robin J. "India in the 1940s", in Robin Winks, ed. *Oxford History of the British Empire: Historiography*, (2001b), pp. 231–242
* *Nehru, Jawaharlal,* Discovery of India, Delhi: Oxford University Press, 1946
* Porter, Andrew, redaktorOxford History of the British Empire: Nineteenth Century, Oxford University Press. pp. 800, 2001, ISBN 978-0-19-924678-6
* Raghavan, Srinath. *India's War: World War II and the Making of Modern South Asia* (2016). wide-ranging scholarly survey excerpt Arxiv surəti 23 sentyabr 2023 tarixindən Wayback Machine saytında Arxivləşdirilib 23 sentyabr 2023 at the Wayback Machine
* *Rai, Lajpat,* England's Debt to India: A Historical Narrative of Britain's Fiscal Policy in India, BiblioBazaar, LLC, 2008, 263–281, ISBN 978-0-559-80001-6
* *Raja, Masood Ashraf,* Constructing Pakistan: Foundational Texts and the Rise of Muslim National Identity, 1857–1947, Oxford University Press, 2010, ISBN 978-0-19-547811-2
* *Ramusack, Barbara,* The Indian Princes and their States (The New Cambridge History of India), Cambridge University Press. pp. 324, 2004, ISBN 978-0-521-03989-5
* Read, Anthony, and David Fisher; *The Proudest Day: India's Long Road to Independence* (W. W. Norton, 1999) Archive.org, borrowable
* Riddick, John F. *The History of British India: A Chronology* (2006) excerpt Arxivləşdirilib 23 sentyabr 2023 at the Wayback Machine
* Riddick, John F. *Who Was Who in British India* (1998); 5000 entries excerpt
* *Satya, Laxman D.* "British Imperial Railways in Nineteenth Century South Asia". Economic and Political Weekly. 43 (47). 2008: 69–77. ISSN 0012-9976. JSTOR 40278213.
* *Shaikh, Farzana,* Community and Consensus in Islam: Muslim Representation in Colonial India, 1860–1947, Cambridge University Press. pp. 272., 1989, ISBN 978-0-521-36328-0.
* Talbot, Ian; Singh, Gurharpal, redaktorlar Region and Partition: Bengal, Punjab and the Partition of the Subcontinent, Oxford University Press. pp. 420, 1999, ISBN 978-0-19-579051-1.
* Thatcher, Mary. *Respected Memsahibs: an Anthology* (Hardinge Simpole, 2008)
* *Tinker, Hugh,* "India in the First World War and after", Journal of Contemporary History, 3 (4, 1918–19: From War to Peace), oktyabr 1968: 89–107, doi:10.1177/002200946800300407, JSTOR 259853.
* Voigt, Johannes. *India in The Second World War* (1988)
* *Wolpert, Stanley A.,* India: British Imperial Power 1858–1947 (Indian nationalism and the British response, 1885–1920; Prelude to Independence, 1920–1947) // Encyclopædia Britannica, 2007, 7 iyun 2008 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 2 iyun 2022.
* Wolpert, Stanley A. *Jinnah of Pakistan* (2005)
* Wolpert, Stanley A. *Tilak and Gokhale: revolution and reform in the making of modern India* (1962) full text online

### İqtisadi və sosial tarix

* Anstey, Vera. *The economic development of India* (4th ed. 1952), 677 pp. thorough scholarly coverage; focus on 20th century down to 1939
* Ballhatchet, Kenneth. *Race, Sex, and Class under the Raj: Imperial Attitudes and Policies and Their Critics, 1793–1905* (1980).
* Chaudhary, Latika, et al. eds. *A New Economic History of Colonial India* (2015)
* *Derbyshire, I. D.,* "Economic Change and the Railways in North India, 1860–1914", Population Studies, 21 (3), 1987: 521–545, doi:10.1017/s0026749x00009197, JSTOR 312641
* Chaudhuri, Nupur. "Imperialism and Gender." in *Encyclopedia of European Social History,* edited by Peter N. Stearns, (vol. 1, 2001), pp. 515–521. online emphasis on Raj.
* Dutt, Romesh C. *The Economic History of India under early British Rule* (1901); *The Economic History of India in the Victorian Age* (1906) online
* Gupta, Charu, ed. *Gendering Colonial India: Reforms, Print, Caste and Communalism* (2012)
* Hyam, Ronald. *Empire and Sexuality: The British Experience* (1990).
* *Kumar, Dharma; Desai, Meghnad,* The Cambridge Economic History of India, 2, Cambridge University Press, 1983, ISBN 978-0-521-22802-2, 23 sentyabr 2023 tarixində arxivləşdirilib, İstifadə tarixi: 15 sentyabr 2018
* Lockwood, David. *The Indian Bourgeoisie: A Political History of the Indian Capitalist Class in the Early Twentieth Century* (I.B. Tauris, 2012) 315 pages; focus on Indian entrepreneurs who benefited from the Raj, but ultimately sided with the Indian National Congress.
* *O'Dell, Benjamin D.* "Beyond Bengal: Gender, Education, And The Writing Of Colonial Indian History". Victorian Literature and Culture. 42 (3). 2014: 535–551. doi:10.1017/S1060150314000138.
* *Roy, Tirthankar,* "Economic History and Modern India: Redefining the Link", The Journal of Economic Perspectives, 16 (3), Summer 2002: 109–130, doi:10.1257/089533002760278749, JSTOR 3216953
* Sarkar, J. (2013, reprint). *Economics of British India* ... 3rd ed. Calcutta: M.C. Sarkar & Sons.
* *Simmons, Colin,* "'De-Industrialization', Industrialization and the Indian Economy, c. 1850–1947", Modern Asian Studies, 19 (3), 1985: 593–622, doi:10.1017/s0026749x00007745, JSTOR 312453
* Sinha, Mrinalini. *Colonial Masculinity: The 'Manly Englishman' and the 'Effeminate Bengali' in the Late Nineteenth Century* (1995).
* Strobel, Margaret. *European Women and the Second British Empire* (1991).
* *Tirthankar, Roy,* "Financing the Raj: the City of London and colonial India 1858–1940", Business History, 56 (6), 2014: 1024–1026, doi:10.1080/00076791.2013.828424
* *Tomlinson, Brian Roger,* The Economy of Modern India, 1860–1970, New Cambridge History of India, III.3, Cambridge University Press, 1993, səh. 109, ISBN 978-0-521-36230-6
* *Tomlinson, Brian Roger,* "India and the British Empire, 1880–1935", Indian Economic and Social History Review, 12 (4), oktyabr 1975: 337–380, doi:10.1177/001946467501200401

### Tarixşünaslıq və xatirələr

* *Andrews, C.F.* India and the Simon Report. Routledge reprint of 1930 first edition. 2017. səh. 11. ISBN 978-1-315-44498-7.
* Durant, Will (2011, reprint). The case for India. New York: Simon and Schuster.
* *Ellis, Catriona.* "Education for All: Reassessing the Historiography of Education in Colonial India". History Compass. 7 (2). 2009: 363–375. doi:10.1111/j.1478-0542.2008.00564.x.
* *Gilmartin, David.* "The Historiography of India's Partition: Between Civilization and Modernity". The Journal of Asian Studies. 74 (1). 2015: 23–41. doi:10.1017/s0021911814001685.
* *Major, Andrea.* "Tall tales and true: India, historiography and British imperial imaginings". Contemporary South Asia. 19 (3). 2011: 331–332. doi:10.1080/09584935.2011.594257.
* Mantena, Rama Sundari. *The Origins of Modern Historiography in India: Antiquarianism and Philology* (2012).
* Moor-Gilbert, Bart. *Writing India, 1757–1990: The Literature of British India* (1996) on fiction written in English.
* Mukherjee, Soumyen. "Origins of Indian Nationalism: Some Questions on the Historiography of Modern India". *Sydney Studies in Society and Culture* 13 (2014). online.
* Nawaz, Rafida, and Syed Hussain Murtaza. "Impact of Imperial Discourses on Changing Subjectivities in Core and Periphery: A Study of British India and British Nigeria". *Perennial Journal of History* 2.2 (2021): 114–130. online.
* Nayak, Bhabani Shankar. "Colonial world of postcolonial historians: reification, theoreticism, and the neoliberal reinvention of tribal identity in India". *Journal of Asian and African Studies* 56.3 (2021): 511–532. online.
* Parkash, Jai. "Major trends of historiography of revolutionary movement in India – Phase II". (PhD dissertation, Maharshi Dayanand University, 2013). online.
* Philips, Cyril H. ed. *Historians of India, Pakistan and Ceylon* (1961), reviews the older scholarship.
* *Stern, Philip J.* "History and Historiography of the English East India Company: Past, Present, and Future". History Compass. 7 (4). 2009: 1146–1180. doi:10.1111/j.1478-0542.2009.00617.x.
* Stern, Philip J. "Early Eighteenth-Century British India: Antimeridian or antemeridiem?". *Journal of Colonialism and Colonial History* 21.2 (2020), pp. 1–26, focus on C.A. Bayly, *Imperial Meridian* online.
* *Whitehead, Clive.* "The historiography of British imperial education policy, Part I: India". History of Education. 34 (3). 2005: 315–329. doi:10.1080/00467600500065340.
* Winks, Robin, ed. *Historiography* (1999), vol. 5 in William Roger Louis, eds. *The Oxford History of the British Empire*.
* Winks, Robin W. *The Historiography of the British Empire-Commonwealth: Trends, Interpretations and Resources* (1966).
* Young, Richard Fox, ed. (2009). *Indian Christian Historiography from Below, from Above, and in Between India and the Indianness of Christianity: Essays on Understanding – Historical, Theological, and Bibliographical – in Honor of Robert Eric Frykenberg*.

### Müxtəlif mövzular

* *Steinberg, S. H.* The Statesman's Year-Book: Statistical and Historical Annual of the States of the World for the Year 1947 (ingilis). Springer. 1947. ISSN 0081-4601.

## Əlavə ədəbiyyat siyahısı

* Judd, Denis. *The lion and the tiger: the rise and fall of the British Raj, 1600–1947* (Oxford University Press, 2005). online
* Malone, David M., C. Raja Mohan, and Srinath Raghavan, eds. *The Oxford handbook of Indian foreign policy (2015)* ch 4 and 5 on Raj
* Simon Report (1930) vol 1, wide-ranging survey of conditions
* Editors, Charles Rivers (2016). *The British Raj: The History and Legacy of Great Britain's Imperialism in India and the Indian subcontinent.*
* *Keith, Arthur Berriedale.* Responsible government in the dominions. The Clarendon press. 1912., major primary source

### İllik məcmuələr və statistik qeydlər

* *Indian Year-book for 1862: A review of social, intellectual, and religious progress in India and Ceylon* (1863), ed. by John Murdoch online edition 1861 edition
* The Year-book of the Imperial Institute of the United Kingdom, the colonies and India: a statistical record of the resources and trade of the colonial and Indian possessions of the British Empire (2nd). 1893. 375–462.
* *The Imperial Gazetteer of India* (26 vol, 1908–31), highly detailed description of all of India in 1901. online edition
* *Statistical abstract relating to British India, from 1895 to 1896 to 1904–05* (London, 1906) full text online,
* *The Cyclopedia of India: biographical, historical, administrative, commercial* (1908) business history, biographies, illustrations
* *The Indian Year Book: 1914* (1914)
* *The Indian Annual Register: A digest of public affairs of India regarding the nation's activities in the matters, political, economic, industrial, educational, etc. during the period 1919–1947* online
	+ 1930 edition
	+ 1921 edition
	+ 1919–1947 editions

## Xarici keçidlər

* Simon Report (1930) vol 1, wide-ranging survey of conditions
* *Keith, Arthur Berriedale.* Responsible government in the dominions. The Clarendon press. 1912.
* Британская Индия // Военная энциклопедия : [в 18 т.] / под ред. В. Ф. Новицкого … [и др.]. — СПб. ; [М.] : Тип. т-ва И. Д. Сытина, 1911—1915.
* Воейков А. И., Булич С. К., Яновский А. Е. Индия // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.