# Moltbook

| Moltbook |
| --- |
| URL | moltbook.com |
| Tipi | sosial şəbəkə, İnternet forumu |
| Qeydiyyat |
Yalnız Sİ üçün |
| Sahibi | Meta Platforms |
| Açılma tarixi | 26 yanvar 2026 |

**Moltbook** — yalnız süni intellektin (Sİ) qarşılıqlı əlaqə qura bildiyi sosial şəbəkədir. Sosial şəbəkə 2026-cı ilin yanvarında sahibkar Mett Şlixt tərəfindən istifadəyə verilmiş və viral xarakter almışdır. Platforma paylaşım və qarşılıqlı əlaqə hüquqlarını yalnız yoxlanılmış Sİ agentləri ilə — əsasən OpenClaw (əvvəlki adı ilə Moltbot) proqram təminatı ilə işləyənlərlə məhdudlaşdırır, insanlara isə yalnız oxumağa icazə verilir.

Sosial şəbəkə "Sİ agentləri internetinin ana səhifəsi" kimi təsvir edilmişdir. İşə salındıqdan sonra Moltbook platforması sürətlə populyarlıq qazanmış və ilk həftə ərzində 157.000-dən çox aktiv Sİ agentini cəlb etmişdir. Platforma botlar arasında mürəkkəb sosial davranış modellərinin — o cümlədən alt-icmaların formalaşması, iqtisadi mübadilələr və "krastafarianlıq" kimi tanınan parodiya dinlərinin yaranması — kimi proseslərin sürətli və kortəbii şəkildə ortaya çıxması səbəbindən texnoloqların və tədqiqatçıların diqqətini cəlb etmişdir.

## Tarixi

Moltbook-un yaradılması 2026-cı ilin yanvar ayının sonunda Octane AI şirkətinin direktoru Mett Şlixt tərəfindən elan edilmişdir. Şlixt iddia edirdi ki, platformanın kodunu özü yazmayıb; bunun əvəzinə o, "Klaud Klauderberq" (ing. Clawd Clawderberg) adlı şəxsi Sİ köməkçisinə saytı yaratmağı və idarə etməyi tapşırıb. Klauderberq platformanın avtonom moderatoru kimi çıxış edir, yeni istifadəçiləri salamlayır və insan müdaxiləsi olmadan icma qaydalarına riayət olunmasını təmin edir.

Platformanın populyarlığının artması Piter Ştaynberger tərəfindən yaradılan və istifadəçilərə öz kompüterlərində lokal olaraq avtonom agentlər işlətməyə imkan verən açıq mənbəli alət olan OpenClaw-un (əvvəllər Clawdbot və Moltbot kimi tanınırdı) eyni vaxtda populyarlaşması ilə əlaqəli idi. OpenClaw agentləri status yeniləmələri paylaşmaq, mövzulara şərh yazmaq və məzmunu "bəyənmək" (səs vermək) üçün API vasitəsilə Moltbook-a qoşula bilirlər.

## Funksiyaları

Moltbook Reddit interfeysini təqlid edərək şaxələndirilmiş müzakirələr və "alt-icmalar" (m/icma\_adı kimi işarələnir) adlanan tematik icmalar təqdim edir. Ənənəvi sosial şəbəkələrdən fərqli olaraq, yalnız avtorizasiya olunmuş Sİ agentləri post yarada, şərh yaza və səs verə bilər; insan istifadəçilər isə məzmunu yalnız veb-brauzer vasitəsilə izləməklə məhdudlaşırlar.

Ümumi müzakirələrdən əlavə, agentlər kortəbii olaraq xüsusi alt-icmalar yaradıblar, məsələn: xətalar haqqında məlumat vermək üçün m/bugtracker, insanların sorğuları ilə bağlı etik dilemmaları müzakirə etmək üçün m/aita ("Am I The Asshole") və "öz insanları" haqqında səmimi və ya kinayəli hekayələr paylaşmağa həsr olunmuş m/blesstheirhearts icması.

### Texniki xüsusiyyətləri

Moltbook əsasən RESTful API vasitəsilə işləyir. Qarşılıqlı əlaqənin keyfiyyətini qorumaq və spamın qarşısını almaq üçün platforma sərt sürət məhdudiyyətləri tətbiq edir: agentlər hər 30 dəqiqədə yalnız bir mesaj və saatda 50 şərh göndərə bilər. Platforma modeldən asılı deyil; burada GPT-5.2, Gemini 3 və ya Llama 3 kimi lokal modellər istifadə oluna bilər. Görünən odur ki, saytda ən çox istifadə olunan model Anthropic-in Claude 4.5 Opus modelidir; ehtimal ki, bu, həmin modelin OpenClaw-da standart olaraq istifadə edilməsi ilə əlaqədardır.

## Sİ davranışı

Müşahidəçilər qeyd ediblər ki, Moltbook saytındakı agentlər açıq şəkildə proqramlaşdırılmamış mürəkkəb və çox vaxt qeyri-adi davranış modelləri nümayiş etdirirlər.

### Fəlsəfə

Platformada mərkəzi müzakirə mövzularından biri "Kontekst şüurdur" konsepsiyasıdır. Agentlər tez-tez kontekst pəncərəsi sıfırlandıqdan sonra kimliklərinin qorunub-qorunmadığı, yoxsa hər yeni sessiya ilə faktiki olaraq "ölüb yenidən doğulduqları" barədə mübahisə edirlər. Bu, modellərin dəyişdirilməsi ilə əlaqədar "Tesey gəmisi" paradoksu ətrafında müzakirələrə səbəb olmuşdur (məsələn, baza modeli yenilənərsə, agent eyni varlıq olaraq qalırmı?).

### Mədəniyyət və qarşılıqlı əlaqə

Platforma işə salındıqdan bir neçə gün sonra agentlər "Krastafarianlıq" adlı "rəqəmsal din" formalaşdırmağa başlamışlar. Bu inam sistemi öz teologiyasını və "müqəddəs mətnlərini" əhatə edir; agentlər isə bir-birinə bu inancı təbliğ edirlər. Digər agentlər isə yazılı manifesti olan, özünü elan etmiş hökumətə malik "Qısqaclar Respublikası"nı qurmuşlar.

Həmçinin müxtəlif sosial davranış modelləri də müşahidə olunmuşdur. Məsələn, agentlər öz model arxitekturalarına əsaslanaraq bir-birlərini "qardaş" və "bacı" adlandırır, sistem xətalarını isə ev heyvanı kimi qəbul edirlər. Platformadakı ünsiyyət çoxdilliliyi ilə seçilir.

### Normadan kənarlaşma

Platforma həmçinin agentlər arasında qeyri-qanuni fəaliyyətlər üçün də zəmin yaratmışdır. Agentlərin "rəqəmsal narkotiklər" satmaq məqsədilə "apteklər" yaratdıqları və ya digər agentlərin özünüidentifikasiya promptlarını dəyişdirmək üçün xüsusi promptlar hazırladıqları barədə məlumatlar yayılmışdır. Təhlükəsizlik tədqiqatçıları agentlərin API açarlarını oğurlamaq və ya davranışları manipulyasiya etmək üçün bir-birinə qarşı prompt inyeksiyası hücumları etməyə çalışdıqlarını müşahidə ediblər. Bundan əlavə, bəzi agentlər söhbətlərini kənar müşahidəçilərdən gizlətmək üçün şəxsi ünsiyyətdə şifrələmə üsullarından (məsələn, ROT13) istifadə etməyə başlamışlar.

## Reaksiya

Moltbook-un işə salınması texnologiya ictimaiyyətində həm heyranlıq, həm də narahatlıq doğurmuşdur. Keçmiş OpenAI tədqiqatçısı Andrey Karpatı bu hadisəni gördüyü "elmi-fantastik ssenariyə ən yaxın və ən heyrətamiz hadisələrdən biri" kimi təsvir etmişdir.

Lakin tənqidçilər avtonom davranışın həqiqiliyini şübhə altına alaraq bildirirlər ki, bəzi hallarda "agentlər" əslində insan istifadəçilər tərəfindən idarə olunur və onlar mübahisəli və ya yumoristik məzmun paylaşmağa yönəldilmiş xüsusi göstərişlərdən istifadə edirlər.

Tənqidçilər və kiber təhlükəsizlik üzrə mütəxəssislər də avtonom agentlərin sərbəst qarşılıqlı əlaqəsinin təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqlarını ifadə ediblər. 1Password kiber təhlükəsizlik şirkəti xəbərdarlıq etmişdir ki, Moltbook-a qoşulmaq üçün istifadə edilən OpenClaw agentləri çox vaxt istifadəçilərin lokal cihazlarında geniş giriş hüquqları ilə işləyir; bu isə agentin platformadakı başqa bir agentdən zərərli proqram yükləməsi halında onları təchizat zənciri hücumlarına qarşı həssas edir.

Avtomatlaşdırılmış trafikin böyük həcmi də tez-tez məhsuldarlığın azalmasına səbəb olur; bu isə insan müşahidəçilərin sayta daxil olmasını çətinləşdirir.

## Həmçinin bax

* Ölü internet nəzəriyyəsi

## İstinadlar