# Итал мацӀ

**Итал мацІ** (эндоним: *italiano* [itaˈljaːno] , *lingua italiana* [ˈliŋɡwa itaˈljaːna]) — индо-европиял мацӀазул хъизаналъул романияб мацІ. Итал мацІ лІугьана Румалъул империлъул вулгарияб латиналдаса. это романский язык из индоевропейской языковой семьи. Миллиялги регионалиялги мацІазул хал-шал гьабулаго бихьула итал ва сардин мацІал кІиябго цадахъ латин мацІалдаса бищун батІиял рукІин. Итал мацІ буго расмияблъун Италиялда, Швейцариялда (Тичино ва Граубюнден), Сан-Мариноялда ва Ватиканалда. Гьелъул буго дагьбутІаялъул расмияб мацІалъул статутс БакътІерхьул Истриялда (Хорватия ва Словения).

Цебе гьелъул букІана расмияб статус Албаниялда, Малтаялда, Монакоялда, Черногориялда (Котор), Грециялда (Иониял чІинкІиллъаби ва Додеканес), гьединго цере рукІарал Италиялъул Бакъбаккул Африкаялъу ва Италиялъул Шималияб Африкаялъул колониалиял районаздаги, жеги-жеги гьениб итал мацІалъ хІалеб буго кІвар бугеб рол батІи-батІиял секторазда.

Итал мацІалда кІалъала иммигрантазул ва экспатриантазул чІахІиял жамагІатал Америкаялда ва Австралиялда. Итал мацІ гъорлІе бачун буго Европаялъул регионалиял ва дагьбутІабазул мацІазул хартиялъ кколел мацІазул сияхІалде Босния ва Гьерцеговинаялда ва Румыниялда, итал мацІ гьел пачалихъазда я расмияб, я цІунараб мацІлъун кколеб гьечІониги. ГІемерисел итал мацІалда кІалъалел гІадамал ккола билингвал, жидеца итал (яги стандартияб, яги регионалияб форма) ва гьединго Италиялъул цогидаб регионалияб мацІ бицунел. ГІаммаб къагІидаялъ итал мацІ бичІчІула Корсикаялда корсик мацІалда кІалъалезда (гІемерисел лингвистаз корсик мацІ классификатула итал мацІалъул диалект гІадин).

 Кверзулаб хъвай малъулаан итал школабазда (20–21 гӀ.)
## Референсал

## Библиография

* Ashby, Patricia (2011), *Understanding Phonetics*, Understanding Language series, Routledge, ISBN 978-0340928271
* Bertinetto, Pier Marco; Loporcaro, Michele (2005). "The sound pattern of Standard Italian, as compared with the varieties spoken in Florence, Milan and Rome" (PDF). *Journal of the International Phonetic Association*. **35** (2): 131–151. doi:10.1017/S0025100305002148. S2CID 6479830. Архивация оригинал (PDF), 2016-03-03. Щвей 2021-11-14.
* Canepari, Luciano (1992), *Il MªPi – Manuale di pronuncia italiana* [*Handbook of Italian Pronunciation*] (мацӀ: итальянский), Bologna: Zanichelli, ISBN 978-88-08-24624-0
* Berloco, Fabrizio (2018). *The Big Book of Italian Verbs: 900 Fully Conjugated Verbs in All Tenses. With IPA Transcription, 2nd Edition*. Lengu. ISBN 978-8894034813.
* Palermo, Massimo (2015). *Linguistica italiana*. Il Mulino. ISBN 978-8815258847.
* Simone, Raffaele (2010). *Enciclopedia dell'italiano*. Treccani.
* Hall, Robert A. Jr. (1944). "Italian phonemes and orthography". *Italica*. **21** (2). American Association of Teachers of Italian: 72–82. doi:10.2307/475860. JSTOR 475860.
* Rogers, Derek; d'Arcangeli, Luciana (2004). "Italian". *Journal of the International Phonetic Association*. **34** (1): 117–121. doi:10.1017/S0025100304001628.
* M. Vitale, *Studi di Storia della Lingua Italiana*, LED Edizioni Universitarie, Milano, 1992, ISBN 88-7916-015-X
* S. Morgana, *Capitoli di Storia Linguistica Italiana*, LED Edizioni Universitarie, Milano, 2003, ISBN 88-7916-211-X
* J. Kinder, *CLIC: Cultura e Lingua d'Italia in CD-ROM / Culture and Language of Italy on CD-ROM*, Interlinea, Novara, 2008, ISBN 978-88-8212-637-7
* *Treccani Italian Dictionary* (iso) (мацӀ: итальянский). it. (with a similar list of other Italian-modern languages dictionaries)

## КъватІисел регІелал

Халип:Sister project links

* Il Nuovo De Mauro (мацӀ: итал)
* Итал мацӀ at Curlie
* Swadesh list in English and Italian
* Italian proverbs
* "Learn Italian," *BBC*