Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# মালয়ালম ভাষা

| মালয়ালম |
| --- |
| malayāḷaṁ മലയാളം |
| উচ্চাৰণ | সাঁচ:IPA-ml; pronunciation |
| থলুৱা অঞ্চল | ভাৰত |
| অঞ্চল | কেৰালা with border communities in the Kanyakumari district of Tamil Nadu, Lakshadweep and Mahé (Puducherry) |
| জাতীয়তা | Malayali |
| স্থানীয় ভাষিক | L1: সাঁচ:Sigfig million (2011) L2: সাঁচ:Sigfig |
| ভাষা পৰিয়াল | Dravidian
* Southern Dravidian
	+ Tamil–Kannada
		- Tamil–Kodagu
			* Malayalam languages
				+ **মালয়ালম**
 |
| ভাষা সংকেত |
| ISO 639-3 | – |

**মালয়ালম** বা **মলয়ালম** (മലയാളം) দক্ষিণ ভাৰতৰ এটা দ্ৰাবিড় ভাষা। তামিল ভাষাৰ লগত এই ভাষাৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্ক আছে যদিও তামিলতকৈ মালয়ালম ভাষাত সংস্কৃত ভাষাৰ প্ৰভাৱ বেছি। মালয়ালম ভাষা কোৱা মানুহ মালয়ালী নামেৰে পৰিচিত।

এই পৰ্য্যন্ত প্ৰাপ্ত মালয়ালম ভাষাত লিখা আদিতম ৰচনাবিলাক ৯ম শতিকাত লিখা। ১১২৫-১২৫০ অব্দৰ মধ্যৱৰ্তী সময়ত মালয়লাম ভাষাৰ প্ৰথম সাহিত্যিক ৰচনাগবিলাক লিখিত হয়। ইয়াৰ মাজত আছে ধ্ৰুপদী গীতিকবিতা।

মালয়ালম ভাষা মালায়ালম লিপিৰে লিখা হয়। চিঙ্গাপুৰ আৰু মালয়েছিয়াত মালয়ালম ভাষা আৰৱী লিপিৰে লিখা হয়। বহু সময়ত কেৰালাৰ মুছলমানসকলেও আৰৱী লিপিৰে ভাষাটো লিখে। মালয়ালম প্ৰধানত কেৰালা, লাক্ষাদ্বীপ আৰু পণ্ডিচেৰীৰ মাহে অঞ্চল প্ৰচলিত। ৩ কোটি ৫৭ লাখ মানুহে এই ভাষাত কথা পাতে।

The word *Malayāḷalipi* (Meaning: Malayalam script) written in the Malayalam script
A Malayalam signboard from Kannur, Kerala. Malayalam is official language in the Indian state of Kerala and the union territories of Lakshadweep and Puduchery
Letters in Malayalam script
## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ

* Malayalam language at *Encyclopædia Britannica*
* Unicode Code Chart for Malayalam (PDF Format)
# হিন্দী ভাষা

| হিন্দী |
| --- |
| हिन्दी, हिंदी |
|  দেৱনাগৰী আৰু নাস্তালিক লিপিত লিখা *হিন্দী জুৱান* |
| থলুৱা অঞ্চল | ভাৰত |
| অঞ্চল | দক্ষিণ এছিয়া |
| স্থানীয় ভাষিক | মাতৃভাষী ৪৮ কোটি; মুঠ ৮০ কোটি |
| ভাষা পৰিয়াল | ভাৰত-ইউৰোপীয়* ইন্দো-ইৰনীয়
	+ ইন্দো-আৰ্য
		- **হিন্দী**
 |
| লিখন প্ৰণালী | দেৱনাগৰী লিপি,নাস্তালিক লিপি *(উনবিংশ শতিকাৰ মাজভাগলৈকে)*, কৈথী *(ঐতিহাসিক)*, মহাযানী *(ঐতিহাসিক)* |
| আধিকাৰিক স্থিতি |
| আধিকাৰিক ভাষা |  ভাৰত |
| স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত গৌণ ভাষা |  সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |
| নিয়মাধীন হয় | কেন্দ্ৰীয় হিন্দী নিৰ্দেশালয় |
| ভাষা সংকেত |
| ISO 639-1 | `hi` |
| ISO 639-2 | `hin` |
| ISO 639-3 | `hin` |

**হিন্দী ভাষা** (हिन्दी বা हिंदी) ভাৰতবৰ্ষৰ এটা চৰকাৰী (official) ভাষা। ভাৰতৰ উপৰি নেপাল, মৰিছাছ আৰু ফিজিত এই ভাষা প্ৰচলিত। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ, চৌদি আৰৱ, মালয়েছিয়া, চিংগাপুৰ, সংযুক্ত আৰব আমিৰাত, অষ্ট্ৰেলিয়া, ম্যানমাৰ, পাকিস্তান, আফগানিস্তান, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, উগাণ্ডা, নিউজিলেণ্ড, কানাডাত ভাষিক গোষ্ঠীৰ মাজত এই ভাষাৰ প্ৰচলন আছে।[*উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন*]

## উৎপত্তি

হিন্দীৰ উৎপত্তি দিল্লীৰ খৰিবুলি ভাষাৰ সৈতে আৰবী, পাৰ্চী আৰু তুৰ্কীৰ সংমিশ্ৰণত হৈছিল। মুছলমান শাসন উত্তৰ ভাৰতলৈ বিয়পিবলৈ আৰম্ভ কৰাৰ লগে লগে পাৰ্চী শব্দবোৰ স্থানীয় ভাষাত প্ৰৱেশ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। হিন্দী ভাষাও সেই সময়ত খৰিবুলিৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছিল।

সময়ৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত, উৰ্দুক আজি এক সুকীয়া ভাষা হিচাপে ঘোষণা কৰা হৈছে, কিন্তু প্ৰধান উৰ্দু লেখকসকলে উনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিলৈকে তেওঁলোকৰ ভাষাক হিন্দী বা হিন্দৱী বুলি উল্লেখ কৰি আহিছে।

উদাহৰণ:- প্ৰখ্যাত উৰ্দু কবি গোলাম হামদান মুছহাফিয়ে নাস্তালিক লিপিত তেওঁৰ শ্বায়ৰীত লিখিছিল: -

> **মুসহাফি ফাৰ্সি কো তাক পহ ৰাখ,**
> **অব হেঁ অশ্বয়াৰ ই হিন্দৱী কা ৰিৱাজ**

 আৰু মীৰ টাকি মীৰ তেওঁৰ নিজৰ শৈলীত লিখিছে:-

> *না জানে লোগ কেহতে হেঁ কিসকো সুৰূৰ ই ক়লৱ,*
> *আয়া নেহি য়ে লফজ তো **হিন্দী** জুবান কে ৱীচ।*

## লিপি

হিন্দী ভাষা দেৱনাগৰী লিপিত লিখা হৈছে, যি আবুগিদা লিপিৰ অন্তৰ্গত৷ দেৱনাগৰী ১১টা স্বৰবৰ্ণ আৰু ৩৩টা ব্যঞ্জনবৰ্ণৰে গঠিত আৰু বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে লিখা হয়।

ভাৰত চৰকাৰে লেটিন লিপিত হিন্দী লিখাৰ চৰকাৰী ব্যৱস্থা হিচাপে হান্টেৰিয়ান লিপ্যন্তৰ ব্যৱহাৰ কৰে। অন্যান্য বিভিন্ন ব্যৱস্থাও আছে, যেনে IAST , ITRANS আৰু ISO 15919।

ৰোমানাইজড হিন্দী, যাক হিংলিছ বুলিও কোৱা হয়, অনলাইনত হিন্দীৰ প্ৰধান ৰূপ। ইউটিউবৰ মন্তব্যৰ বিশ্লেষণত পালাকোডেটি আৰু অন্যান্যই চিনাক্ত কৰিছে যে ৫২% মন্তব্য ৰোমানাইজড হিন্দী, ৪৬% ইংৰাজী আৰু ১% দেৱনাগৰী হিন্দীত।

## তথ্য সংগ্ৰহ

## বাহ্যিক সংযোগ

  Hindi ভ্ৰমণ নিৰ্দেশিকা, ৱিকিভয়াজৰ পৰা

* The Union: Official Language
* Official Unicode Chart for Devanagari (PDF)
# সুৰিয়া

| সুৰিয়া Suriya |
| --- |
|  ২০১৪ চনত সুৰিয়া |
| জন্ম | শৰাৱনন শিৱকুমাৰ ২৩ জুলাই, ১৯৭৫ (৫০ বছৰ) মাদ্ৰাছ, তামিলনাডু, ভাৰত |
| *শিক্ষানুষ্ঠান* | লয়লা কলেজ, চেন্নাই |
| পেচা | * অভিনেতা
* প্ৰযোজক
* দূৰদৰ্শনৰ পৰিৱেশক
 |
| সক্ৰিয় হৈ থকা সময় | ১৯৯৭–বৰ্তমান |
| দাম্পত্যসঙ্গী | জ্যোতিকা (২০০৬) |
| পিতৃ-মাতৃ | শিৱকুমাৰ |
| সন্তান | ২ |
| আত্মীয়-স্বজন | কাৰ্থী (ভ্ৰাতৃ) বৃন্ধা শিৱকুমাৰ(ভগ্নী) |

## তথ্যসূত্ৰ
# সংস্কৃত ভাষা

| সংস্কৃত |
| --- |
| संस्कृतम् *সংস্কৃতম্‌* |
| উচ্চাৰণ | sə̃skɹ̩t̪əm |
| অঞ্চল | বৃহত্তৰ ভাৰত |
| স্থানীয় ভাষিক | ভাৰতৰ ১৪,১৩৫ জন স্থানীয় ভাষাভাষী (২০০১) |
| ভাষা পৰিয়াল | ভাৰত-ইউৰোপীয়* ইন্দো-ইৰানীয়
	+ ইন্দো-আৰ্য
		- **সংস্কৃত**
 |
| লিখন প্ৰণালী | দেবনাগৰী (*কাৰ্যত*), বিভিন্ন ব্ৰাহ্মী–ভিত্তিক লিপি, আৰু লেটিন বৰ্ণমালা |
| আধিকাৰিক স্থিতি |
| আধিকাৰিক ভাষা |  ভাৰত (উত্তৰাখণ্ড) ভাৰতৰ ২২টা চৰকাৰী ভাষাৰ অন্যতম |
| ভাষা সংকেত |
| ISO 639-1 | `sa` |
| ISO 639-2 | `san` |
| ISO 639-3 | `san` |

**সংস্কৃত** (সংস্কৃত: संस्कृतम् *saṃskṛtam*, সঠিক নাম : संस्कृता वाक्, *saṃskṛtā vāk*, পৰবৰ্তীকালত প্ৰচলিত অন্য নাম: संस्कृतभाषा *saṃskṛtabhāṣā*, "পৰিমাৰ্জিত ভাষা") হ’ল এটি ঐতিহাসিক ভাৰত-ইউৰোপীয় ভাষা আৰু হিন্দু আৰু বৌদ্ধ ধৰ্মৰ পবিত্ৰ দেৱভাষা।।

## প্ৰাথমিক পাঠ

* Sanskrit Self Study Archived 2008-04-19 at the Wayback Machine by Chitrapur Math
* Discover Sanskrit Archived 2013-05-05 at the Wayback Machine A concise study of the Sanskrit language
* A Practical Sanskrit Introductory by Charles Wikner.
* A Sanskrit Tutor Archived 2008-09-08 at the Wayback Machine
* Ancient Sanskrit Online Archived 2009-03-31 at the Wayback Machine from the University of Texas at Austin

## ব্যাকৰণ

* An Analytical Cross Referenced Sanskrit Grammar By Lennart Warnemyr.

## বাহ্যিক সংযোগ

* Samskrita Bharati Archived 2008-05-16 at the Wayback Machine
* Transliterator Archived 2009-09-29 at the Wayback Machine from romanized to Unicode Sanskrit
* Sanskrit Voice: Learn, read and promote Sanskrit
* Sanskrit transliterator with font conversion to Latin and other Indian Languages
* Sanskrit Alphabet in Devanagari, Gujarati, Bengali, and Thai scripts with an extensive list of Devanagari, Gujarati, and Bengali conjuncts
* Academic Courses on Sanskrit Around The World Archived 2009-01-04 at the Wayback Machine

## টোকা

## তথ্যসূত্ৰ
# ভাৰতনাট্যম

| ভাৰতনাট্যম |
| --- |
|  ভাৰতনাট্যম নৃত্যশিল্পী |
| শৈলী | ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যকলা |

**ভাৰতনাট্যম** (ইংৰাজী: Bharat Natyam) দক্ষিণ ভাৰতৰ প্ৰধান শাস্ত্ৰীয় নৃত্যকলা। ভাৰতনাট্যমত ভাব, ৰাগ আৰু তালৰ অপূৰ্ব সমন্বয় ঘটিছে। অনেকৰ মতে এই তিনিটা শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণকেইটা লৈয়ে ভাৰতনাট্যম শব্দটোৰ সৃষ্টি হৈছে। আন কিছুমানে ক’ব বিচাৰে যে ভৰত মুণিয়ে প্ৰবৰ্তন কৰিছিল বাবে এই নৃত্যকলাৰ নাম ভাৰতনাট্যম হয়। অন্যান্য ভাৰতীয় নৃত্যধাৰাৰ দৰে ভাৰতনাট্যমৰো মূল ভাবধাৰা ধৰ্মভিত্তিক আৰু দেৱতাকেন্দ্ৰিক। ভৰত মুণিয়ে তৃতীয় শতিকাত ৰচনা কৰা ‘নাট্যশাস্ত্ৰ’ৰ পৰা ভাৰতনাট্যমৰ কিছুমান কৌশল, মুদ্ৰা আৰু সংজ্ঞা লোৱা হৈছে। ভাৰতনাট্যম প্ৰথমাৱস্থাত মন্দিৰৰ দেৱদাসীসকলে পৰিৱেশন কৰিছিল। ষোড়শ শতিকাত দেৱদাসী প্ৰথা লোপ পোৱাৰ পিছত ভাৰতনাট্যমৰো চৰ্চা কমি আহে। ঊনবিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধত চিন্নায়া, পুন্নিয়া, ভাদিভেলু আৰু শেৱনন্দম নামৰ চাৰিজন প্ৰতিভাবান নৰ্তক ভাতৃয়ে অনেক অনুসন্ধান তথা গৱেষণাৰ অন্তত ‘দাসী আট্টম’ নামেৰেও পৰিচিত এই নৃত্যকলাক পাহৰণিৰ গৰ্ভৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰে। তেওঁলোকে জনপ্ৰিয় কৰি তোলা এই নৃত্যই পিছলৈ ভাৰতনাট্যম নামেৰে প্ৰসিদ্ধ হয়। ভাৰতনাট্যম সাধাৰণতে নাৰীয়ে পৰিবেশন কৰে যদিও পৰম্পৰাগতভাৱে এই নৃত্যৰ গুৰু পুৰুষহে। ভাৰতনাট্যম নৃত্য পূৰ্ণাঙ্গ ৰূপত পৰিবেশন কৰিবলৈ প্ৰায় দুঘণ্টা লাগে।

## ভিন্নতা

এই নৃত্যৰ ছটা ভাগ আছে। সেইকেইটা হ’ল: আল্লাৰিপ্পু, যতিস্বৰম, শব্দম, বৰ্ণম, অভিনয়ম আৰু তিল্লানা। এই নৃত্য আংগিক আৰু ৰসৰ বিচাৰত নাৰীৰ কামনা, আনন্দ আৰু বিচ্ছেদ সম্বলিত শৃংগাৰ ৰসৰ নাচ। নৃত্যৰ মূল চৰিত্ৰ কৃষ্ণ যদিও বিষ্ণু আৰু শিৱৰ উদ্দেশ্যেও নৃত্য আছে। এই নৃত্যৰ সৈতে গীত গোৱা হয়। আনুষংগিক বাদ্য হিচাপে থাকে বীণা, মৃদংগ, বাঁহী, বেহেলা, মন্দিৰা আদি। ভাৰতনাট্যম নৃত্যৰ বাবে বিশিষ্ট পোছাক আছে। শাৰীখনক এই নৃত্যত ধুতিৰ দৰে পিন্ধা হয়।

### ভাৰতৰ প্ৰসিদ্ধ ভাৰতনাট্যম নৃত্যশিল্পীসকল:

* মীনাক্ষী সুন্দৰম পিল্লাই
* টি বালাসৰস্বতী
* ৰুক্মিনী দেৱী
* যামিনী কৃষ্ণমূৰ্তি
* শান্তা ৰাও

## তথ্য সংগ্ৰহ

## বাহ্যিক সংযোগ

* ভাৰতনাট্যম বিষয়ে Curlie (DMOZ)-ত থকা তথ্য
# সুহাসিনী মণিৰত্নম

| সুহাসিনী মণিৰত্নম |
| --- |
| জন্ম | সুহাসিনী চাৰুহাচান ১৫ আগষ্ট, ১৯৬১ (৬৪ বছৰ) পৰমকুডি, মাদ্ৰাছ ষ্টেট, ভাৰত (বৰ্তমানৰ তামিলনাডু) |
| পেচা | অভিনয়,পৰিচালনা, প্ৰযোজনা |
| সক্ৰিয় হৈ থকা সময় | ১৯৮০ ৰ পৰা বৰ্তমানলৈ |
| দাম্পত্যসঙ্গী | মণি ৰত্নম (বি. ১৯৮৮) |
| সন্তান | নন্দন (জ. ১৯৯২) |

**সুহাসিনী মণিৰত্নম** (ইংৰাজী: Suhasini Maniratnam; জন্ম ১৫ আগষ্ট ১৯৬১) তেলুগু, মালয়ালম, তামিল আৰু কন্নড় ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰা এগৰাকী ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী; যাক সাধাৰণতে **সুহাসিনী** নামেৰে জনা যায়। ১৯৮০ চনত তেওঁ তামিল ছবি 'নেনজাঠাই কিল্লাথে'ৰ জৰিয়তে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পন কৰে। তামিল ছবি 'সিন্ধু ভৈৰৱ'ৰ বাবে তেওঁ ১৯৮৫ চনৰ শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা লাভ কৰিছে। তেওঁ দুটাকৈ 'কেৰালা ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা, এটা ফিল্মফেয়াৰ বঁটা (তেলুগু), তামিলনাডু ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা আৰু শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ নন্দী বঁটাও লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে।

অভিনেতা চাৰুহাচান আৰু কোমলমৰ তিনিজনী ছোৱালী সন্তানৰ সুহাসিনী আছিল মাজুজনী। তেওঁৰ দুজনী ভনীয়েকৰ নন্দিনী এগৰাকী চিকিৎসক আৰু আনজনী ভনীয়েক সুভাষিণী এগৰাকী ইংৰাজী ভাষাৰ শিক্ষক। তেওঁৰ নিকট-আত্মীয় চন্দ্ৰহাচান আৰু কমল হাচান তামিল চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ প্ৰখ্যাত ব্যক্তিত্ব।

## কৰ্মজীৱন

সুহাসিনীয়ে তেলুগু, মালয়ালম, তামিল আৰু কন্নড় ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছে। বহু কেইজন শীৰ্ষস্থানীয় অভিনেতাৰ মেক-আপ শিল্পী ৰূপে চলচ্চিত্ৰত কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰথম অভিনয় তামিল ভাষাৰ 'নেনজাঠাই কিল্লাথে' ছবিত। ১৯৮০ৰ দশকত তামিল আৰু তেলুগু উভয় ভাষাৰ ছবিতে তেওঁ এগৰাকী শীৰ্ষৰ অভিনেত্ৰী আছিল। কন্নড় ভাষাত প্ৰথম অভিনয় কৰিছে- কে. বালচন্দ্ৰৰ 'বেনকিয়াল্লি আৰলিডা হুভু' (১৯৮৩), যিখন ছবি যথেষ্ট জনপ্ৰিয় হৈছিল। ৰাজেন্দ্ৰ সিং বাবুৰ বন্ধনৰ বৃহৎ সফলতাই তেওঁক কন্নড় ছবিত সু-প্ৰতিষ্ঠিত কৰিছিল। লগতে পৰৱৰ্তী বছৰবোৰত আৰু কেইখনমান হিট ছবি তেওঁ উপহাৰ দিবলৈ সক্ষম হৈছিল- 'মুথিনা হাৰ ' (১৯৯০),'সুপ্ৰভাত ', 'হেণ্ডথিগ হেলথিনী', 'অমৰুথবাসিনী ' আদি। অভিনেতা বিষ্ণবৰ্দ্ধনৰ সৈতে তেওঁৰ জুটিটোক কন্নড় চলচ্চিত্ৰৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ জুটি বুলি বিবেচনা কৰা হয়। তেওঁলোক দুয়ো 'বন্ধন ', 'সুপ্ৰভাত ', 'মুথিনা হাৰ ', 'হেণ্ডথিগ হেলথিনী ', 'হিমপথ ', 'মথড় মথড় মল্লিগে ' 'স্কুল মাষ্টৰ ' আদি বহুতো ব্লুক-বাষ্টাৰ ছবি উপহাৰ দিছে। পদ্মৰাজনৰ 'কুডেভাইড' (১৯৮৩) ছবিৰে তেওঁৰ মালয়ালম ছবিত অভিষেক ঘটিছে। তামিল ছবি, কে. বালচন্দৰ পৰিচালিত 'সিন্ধু ভৈৰৱী'ত (১৯৮৫) অভিনয় কৰি তেওঁ ১৯৮৫ চনৰ শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা লাভ কৰে।

### পৰিচালকৰ ৰূপত

১৯৯১ চনত সুহাসিনীয়ে মাদ্ৰাজ দূৰদৰ্শনৰ বাবে নৃতত্ত্বমূলক ক্ষুদ্ৰ ধাৰাবাহিক এখন পৰিচালনা কৰে। সুকীয়া সুকীয়া আঠটা খণ্ডৰ এই ধাৰাবাহিকখনত দক্ষিণ ভাৰতীয় মহিলাৰ জীৱনধাৰাৰ চিত্ৰিত কৰা হৈছে; য’ত তেওঁৰ সমকালীন অভিনেত্ৰী ৰেৱতী, ৰাধিকা শৰৎকুমাৰ, অমলা আক্কিনেনী আদিয়ে অভিনয় কৰিছে।

তেওঁ পৰিচালনা কৰা প্ৰথম ছবি 'ইন্দিৰা' (১৯৯৬)। জি.ভি. ফিল্মছৰ এই ছবিখনত অনু হাচান আৰু অৰবিন্দ স্বামীয়ে মূল চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। জাতি-ভেদ সমস্যা আৰু নতুন প্ৰজন্মই ইয়াক অতিক্ৰম কৰিবলৈ কৰা প্ৰচেষ্টাৰ কাহিনীৰে নিৰ্মিত ছবিখনে কিন্তু বক্স-অফিচত মুখ থেকেচা খাইছিল যদিও 'ইন্দিৰা'ই দুটাকৈ তামিলনাডু ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা লাভ কৰিছিল- এটা সন্তোষ চিবানলৈ শ্ৰেষ্ঠ চিনেমেটোগ্ৰাফাৰ বঁটা আৰু আনটো বিশেষ জুৰী বঁটা। বেলাৰুচ আৰু জাপানকে ধৰি বিশ্বৰ বিভিন্ন চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত ছবিখন প্ৰদৰ্শিত হৈছিল।

আমাজন প্ৰাইমৰ 'পুথম পুধু কালাই'ৰ (২০২০) 'কফী এনিৱান' নামেৰে এটা খণ্ড সুহাসিনীয়ে পৰিচালনা কৰিছে।

## তথ্য উৎস

## বাহ্যিক সংযোগ

* সুহাসিনী সম্পৰ্কে ইণ্টাৰনেট মুভি ডাটাবেছত থকা তথ্য।
# চিতাৰা দেৱী

| চিতাৰা দেৱী |
| --- |
|  ২০০৯ চনত চিতাৰা দেৱী |
| জন্ম | ধনলক্ষ্মী ৮ নৱেম্বৰ, ১৯২০ কলিকতা, ব্ৰিটিছ ভাৰত |
| মৃত্যু | ২৫ নৱেম্বৰ, ২০১৪ (৯৪ বছৰ) মুম্বাই, ভাৰত |
| ৰাষ্ট্ৰীয়তা | ভাৰতীয় |
| পেচা | কথক নৃত্যশিল্পী |
| জনা যায় | নৃত্য সম্ৰাজ্ঞী, কথকৰ ৰাণী |
| দাম্পত্যসঙ্গী | নাজিৰ আহমেদ খান (প্ৰথম) কে. আছিফ (দ্বিতীয়) প্ৰতাপ বাৰত (তৃতীয়) |
| সন্তান | ৰঞ্জিত বাৰত, জয়ন্তী মালা |

**চিতাৰা দেৱী** (৮ নৱেম্বৰ ১৯২০ – ২৫ নৱেম্বৰ ২০১৪) এগৰাকী বিখ্যাত ভাৰতীয় নৃত্য পটীয়সী। শাস্ত্ৰীয় নৃত্যৰ অন্যতম কথকৰ তেওঁ এগৰাকী আগশাৰীৰ নৃত্যশিল্পী আছিল। নৃত্যৰ জৰিয়তে বহুতো বঁটা আৰু সন্মান লাভ কৰা চিতাৰা দেৱী পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ঠাইত কথক নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰিছে। তাৰে ভিতৰত অন্যতম হল ১৯৬৭ চনত লণ্ডনৰ ৰয়েল এলবাৰ্ট হল আৰু কাৰ্ণেগী হল।

২০১৪ চনৰ ২৫ নৱেম্বৰ তাৰিখে মুম্বাইৰ যশলোক হস্পিটেলত চিতাৰা দেৱীয়ে দীৰ্ঘদিনীয়া অসুস্থতাৰ পিছত মৃত্যু বৰণ কৰে।

## ব্যক্তিগত জীৱন

চিতাৰা দেৱীয়ে প্ৰথমে অভিনেতা নাজিৰ আহমেদ খানৰ লগত বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়। তেওঁলোকৰ বয়সৰ পাৰ্থক্য ১৬ বছৰ আছিল। কিছুদিনৰ পিছতেই তেওঁলোকৰ বিবাহ বিচ্ছেদ হয়। তাৰ পিছত তেওঁ চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা কে.আছিফৰ সৈতে বিয়াত বহে। কিছুদিনৰ পিছত তেওঁৰ লগতো চিতাৰা দেৱীৰ বিবাহ বিচ্ছেদ হয়।

দ্বিতীয় বিবাহ বিচ্ছেদৰ পিছত তেওঁ প্ৰতাপ বাৰতৰ লগত তৃতীয় বিবাহ কৰে। তেওঁলোকৰ এটি পুত্ৰ সন্তান ৰঞ্জিত বাৰত ১৯৫০ চনত জন্ম হয়।

## শিল্পী জীৱন

চিতাৰা দেৱী এগৰাকী বিখ্যাত কথক নৃত্য শিল্পী আছিল। ইয়াৰ লগতে তেওঁ ভাৰত নাট্যম আৰু অন্যান্য ভাৰতীয় লোকনৃত্যত পাৰ্গত আছিল। তেওঁ ৰাছিয়াৰ বেলেট নৃত্য আৰু অন্যান্য পাশ্চাত্য নৃত্যও শিকিছিল। বয়স বাঢ়ি অহাৰ লগে লগে তেওঁ নৃত্য কৰিবলৈ কমাই দি কিতাপ লিখিবলৈ আৰু কথকৰ ওপৰত গৱেষণা কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। তেওঁ বলিউডৰ কেইবাগৰাকী বিখ্যাত অভিনেত্ৰী যেনে মধুবালা, ৰেখা, মালা সিনহা আৰু কাজলক কথকৰ প্ৰশিক্ষণ দিছিল।

২০১৪ চনৰ ২৫ নৱেম্বৰ তাৰিখে মুম্বাইৰ যশলোক হস্পিটেলত চিতাৰা দেৱীয়ে দীৰ্ঘদিনীয়া অসুস্থতাৰ পিছত মৃত্যু বৰণ কৰে।

## বঁটা আৰু সন্মান

চিতাৰা দেৱীয়ে দেশ-বিদেশৰ বহু বঁটা আৰু সন্মান লাভ কৰিছে। তাৰে ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হল, সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা (১৯৬৯), পদ্মশ্ৰী (১৯৭৩), কালিদাস সন্মান (১৯৯৫) আৰু নৃত্য নিপুণ সন্মান।

তেওঁ পদ্মভূষণ গ্ৰহণ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰে। তেওঁ ইয়াক অপমান বুলি অভিহিত কৰিছিল আৰু ভাৰত ৰত্নৰ বাহিৰে আন একো পুৰস্কাৰ গ্ৰহণ নকৰে বুলি উল্লেখ কৰিছিল।

২০১৭ চনৰ ৮ নৱেম্বৰ তাৰিখে তেওঁৰ ৯৭তম জন্মদিনত গুগুলে এক ডুডুল জাৰি কৰিছিল।

১৬ বছৰ বয়সত কবিগুৰু ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰে তেওঁৰ নৃত্য দেখি *নৃত্য সম্ৰাজ্ঞী* উপাধি প্ৰদান কৰিছিল। আৰু পিছলৈ তেওঁ *নৃত্য সম্ৰাজ্ঞী* আৰু *কথকৰ ৰাণী* হিচাপে জনাজাত হল।

## তথ্য উৎস

## বাহ্যিক সংযোগ

* চিতাৰা দেৱী সম্পৰ্কে ইণ্টাৰনেট মুভি ডাটাবেছত থকা তথ্য।
* চিতাৰা দেৱীৰ দুৰ্লভ চিত্ৰ
# শিৱকুমাৰ শৰ্মা (সন্তুৰ বাদক)

| পণ্ডিত শিৱকুমাৰ শৰ্মা |
| --- |
|  ২০১৬ চনৰ জুলাই মাহত পণ্ডিত শিৱকুমাৰ শৰ্মা |
| পৃষ্ঠভূমি |
| জন্ম | ১৩ জানুৱাৰী, ১৯৩৮ জম্মু, জম্মু আৰু কাশ্মীৰ |
| উৎসস্থান | জম্মু, ভাৰত |
| মৃত্যুৰ তাৰিখ | ১০ মে', ২০২২ (৮৪ বছৰ) |
| সংগীতৰ ধৰণ | হিন্দুস্তানী ধ্ৰুপদী সংগীত |
| পেচা | সংগীত নিৰ্মাতা, সংগীত শিল্পী |
| বাদ্যযন্ত্ৰ | সন্তুৰ, তবলা |
| সক্ৰিয়তাৰ বছৰ | ১৯৫৫–২০২২ |
|  |
|  |
|  |
| ৱেবছাইট | santoor.com |

পণ্ডিত **শিৱকুমাৰ শৰ্মা** (ইংৰাজী: Shivkumar Sharma) (১৩ জানুৱাৰী ১৯৩৮ – ১০ মে' ২০২২) এগৰাকী ভাৰতীয় সংগীত নিৰ্মাতা আৰু সন্তুৰ বাদক। তেওঁ জম্মুত বসবাস কৰিছিল। এজন সংগীত নিৰ্মাতা হিচাপে তেওঁ শিৱ-হৰি নামেৰে ভাৰতীয় বাঁ‌হীবাদক হৰিপ্ৰসাদ চৌৰাছিয়াৰ সৈতে যুটি বান্ধি কাম কৰিছিল আৰু *ফাচলে* (১৯৮৫), *চান্দনী* (১৯৮৯), *লমহে* (১৯৯১), আৰু *ডৰ* (১৯৯৩) আদিকে ধৰি বহুতো ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ৰচনা কৰিছিল। শৰ্মাক ১৯৮৬ চনত সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা, ১৯৯১ চনত ভাৰতৰ চতুৰ্থ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান পদ্মশ্ৰী আৰু ২০০১ চনত ভাৰতৰ তৃতীয় সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান পদ্মভূষণ বঁটা প্ৰদান কৰা হৈছিল। ২০২২ চনৰ ১০ মে'ত তেওঁৰ দেহাৱসান ঘটে।

## তথ্য সংগ্ৰহ
# দৰ্শনা জাভেৰী

| দৰ্শনা জাভেৰী |
| --- |
| জন্ম | ১৯৪০ (বয়স ৮৫–৮৬)

 মুম্বাই, ভাৰত |
| পেচা | মণিপুৰী নৃত্যশিল্পী |
| বঁটা, সন্মান, পুৰস্কাৰ আদি | পদ্মশ্ৰী সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা |

**দৰ্শনা জাভেৰী** (ইংৰাজী: Darshana Jhaveri; জন্ম: ১৯৪০)
চাৰিগৰাকী জাভেৰী ভগ্নীৰ ভিতৰত কনিষ্ঠা দৰ্শনা জাভেৰী ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় মণিপুৰী নৃত্যৰ এগৰাকী আগশাৰীৰ শিল্পী। তেওঁ গুৰু বিপিন সিঙৰ শিষ্যা। ১৯৫৮ চনৰ পৰা দৰ্শনাই ভনীয়েকসকলৰ সৈতে মঞ্চত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিবলৈ লয়। ১৯৭২ চনত ভাৰতত মণিপুৰী নৃত্যক জনপ্ৰিয় কৰা মণিপুৰী নৰ্তনালয়ৰ তেওঁ আছিল অন্যতম প্ৰতিষ্ঠাপক। দৰ্শনাৰ নেতৃত্বাধীন এই নৃত্যশিক্ষাৰ প্ৰতিষ্ঠানটোৰ শাখা মুম্বাই, কলকাতা আৰু ইম্ফলত আছে। কলাৰ ক্ষেত্ৰখনলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে দৰ্শনাক কালিদাস সন্মান, সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা আৰু পদ্মশ্ৰীৰে সন্মানিত কৰা হয়।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু প্ৰশিক্ষণ

মুম্বাইৰ এটা গুজৰাটী পৰিয়ালত দৰ্শনা জাভেৰীৰ জন্ম হৈছিল। ডাঙৰ-দীঘলো হৈছিল মুম্বাইতে। ছয় বছৰ বয়সত ডাঙৰ ভনীয়েক নয়না আৰু ৰঞ্জনাই গুৰু বিপিন সিঙৰ পৰা নিজৰ ঘৰতে  *মণিপুৰী নৃত্য* শিকি থকা দেখিছিল। কম দিনৰ ভিতৰতে তেৱোঁ ভনীয়েক সুৱেৰ্ণাৰ সৈতে একেজন গুৰুৰ পৰা নৃত্য শিকিবলৈ আৰম্ভ কৰে। পিছলৈ তেওঁ সূত্ৰধাৰী ক্ষেত্ৰীতোম্বী দেৱীৰ পৰা পৰম্পৰাগত *ৰাসলীলা নৃত্য*, গুৰু মেইটেই টম্বা সিঙৰ পৰা *নাট পুং* আৰু কুমাৰ মাইবিৰ পৰা পৰম্পৰাগত *মাইবি জাগৈ* নৃত্য শিকিছিল।

## কৰ্মজীৱন

১৯৫০ চনৰ ভিতৰত জাভেৰী ভগ্নী –  – নয়না, ৰঞ্জনা, সুৱেৰ্ণা, আৰু দৰ্শনাই –  – সমগ্ৰ ভাৰত আৰু বিদেশত একেলগে মঞ্চত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। তেওঁলোকে আছিল প্ৰথম অমণিপুৰী শিল্পী, যিয়ে ইম্ফলৰ ৰাজপ্ৰাসাদৰ ভিতৰৰ গোবিন্দজী মন্দিৰত নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। জাভেৰী ভগ্নীসকলে ১৯৭২ চনত তেওঁলোকৰ গুৰু আৰু কলাৱতী দেৱীৰ সৈতে মুম্বাই, কলকাতা আৰু ইম্ফলত মণিপুৰী *নৰ্তনালয়* প্ৰতিষ্ঠা কৰে। দিন যোৱাৰ লগেলগে তেওঁলোকৰ নাম মণিপুৰী নৃত্যৰ সমাৰ্থক হৈ পৰে। দৰ্শনাই নৃত্যৰ বিষয়ে কেইবাখনো কিতাপ আৰু প্ৰবন্ধ প্ৰকাশ কৰিছে আৰু নিজেই গুৰুৰ দায়িত্ব লোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁৰ গুৰুক প্ৰশিক্ষণ. গৱেষণাৰ লগতে নৃত্য ৰচনাতো সহায় কৰি আহিছে।

বিখ্যাত নৃত্য সমালোচক সুনীল কোঠাৰীয়ে ২০০৮ চনত এটা প্ৰবন্ধত কোৱা মতে, তেওঁলোক “মণিপুৰী নৃত্যৰ মন্দিৰ পৰম্পৰাক চহৰলৈ লৈ আহিছিল।” প্ৰবন্ধটোত এইটোও উল্লেখ কৰা হৈছে যে দুই দশকৰ পূৰ্বে নয়নাৰ মৃত্যু হৈছিল আৰু সুৱেৰাৰ অসুস্থতাৰ বাবে ৰঞ্জনা আৰু দৰ্শনাইহে শিকোৱাৰ উপৰিও নৃত্য দলৰ সৈতে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছে।

## বঁটা

১৯৯৬: সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা, মণিপুৰী নৃত্যত।

২০০২: পদ্মশ্ৰী, কলাৰ ক্ষেত্ৰখনলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে।

২০১৮: কালিদাস সন্মান।

২০১৯-২১: সংগীত নাটক একাডেমী ফেলোশ্বিপ।

## টোকা

## প্ৰসংগ

* Singha, Rina; Reginald Massey (1967). *Indian dances: their history and growth*. Braziller.
* Doshi, Saryu (1989). *Dances of Manipur: the classical tradition*. Marg Publications. ISBN 81-85026-09-2.

## বাহ্যিক সংযোগ

* Darshana Jhaveri's personal website Archived 29 February 2020 at the Wayback Machine
* Padmashri Darshana Jhaveri at *SPIC MACAY*
* Darshan Jhaveri and her troupe
# সৰোজা বৈদ্যনাথন

| সৰোজা বৈদ্যনাথন |
| --- |
|  ২০১৩ চনত বৈদ্যনাথন |
| জন্ম | ১৯ ছেপ্টেম্বৰ, ১৯৩৭ (৮৮ বছৰ) |
| মৃত্যু | ২১ ছেপ্টেম্বৰ, ২০২৩ (৮৬ বছৰ) |
| ৰাষ্ট্ৰীয়তা | ভাৰতীয় |
| পেচা | নৃত্যশিল্পী, কোৰিঅ’গ্ৰাফাৰ, লেখক |
| বঁটা, সন্মান, পুৰস্কাৰ আদি | পদ্মভূষণ (২০১৩) পদ্মশ্ৰী (২০০২) |

**সৰোজা বৈদ্যনাথন** (ইংৰাজী:  Saroja Vaidyanathan; ১৯ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৩৭ - ২১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩) এগৰাকী নৃত্য পৰিচালক, গুৰু আৰু ভাৰতনাট্যমৰ এগৰাকী শীৰ্ষস্থানীয় শিল্পী আছিল। ভাৰত চৰকাৰে তেওঁক ২০০২ চনত পদ্মশ্ৰী আৰু ২০১৩ চনত পদ্মভূষণ বঁটা প্ৰদান কৰে।

## জীৱনী

১৯৩৭ চনত সৰোজাই কৰ্ণাটকৰ বেলাৰীত জন্মগ্ৰহণ কৰে। চেন্নাইৰ সৰস্বতী গণ নিলয়মত ভাৰতনাট্যমৰ প্ৰাৰম্ভিক প্ৰশিক্ষণ গ্ৰহণ কৰি টতেওঁ পিছলৈ থাঞ্জাৱুৰৰ গুৰু কট্টুমন্নাৰ মুথুকুমাৰন পিল্লাইৰ অধীনত অধ্যয়ন কৰে। তেওঁ মাদ্ৰাজ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধ্যাপক পি. ছম্বমুৰ্তিৰ অধীনতো কৰ্ণাটকী সংগীত শিকে আৰু খৈৰাগড়ৰ ইন্দিৰা কলা সংগীত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা নৃত্যত ডি.লিট উপাধি লয়।

সৰোজাৰ মাক-দেউতাক উভয়ে লেখক আছিল। মাক কনকম ধৰ্মৰাজনেচ তামিল ভাষাত ডিটেক্টিভ গল্প লিখিছিল। সৰোজাৰ স্বামী বৈদ্যনাথন ভাৰতীয় অসামৰিক সেৱাৰ বিহাৰ কেডাৰৰ এজন বিষয়া। দম্পতিহালৰ কমলেশ নামৰ এজন পুত্ৰ সন্তান আছে। তেওঁলোকৰ বোৱাৰীয়েক ৰমা বৈদ্যনাথন এগৰাকী আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় খ্যাতি থকা ভাৰতনাট্যম শিল্পী।

## পৰিয়াল

সৰোজাৰ পিতৃ-মাতৃ দুয়োজনেই লেখক। মাতৃ কনাকাম ধৰ্মৰাজন তামিল ভাষাৰ ডিটেক্টিভ গল্পৰ লেখিকা আছিল। বিহাৰ কেডাৰৰ ভাৰতীয় অসামাৰিক সেৱাৰ বিষয়া বৈদ্যনাথনৰ সৈতে তেওঁ বিবাহপাশত আবদ্ধ হয় । দম্পতীহালৰ এজন পুত্ৰ কামেশ আৰু তেওঁলোকৰ বোৱাৰীয়েক ৰামা বৈদ্যনাথন আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় খ্যাতিসম্পন্ন এগৰাকী সুপৰিচিত ভাৰতনাট্যম শিল্পী। সৰোজাৰ নাতিনী, দক্ষিণা বৈদ্যনাথন বাঘেলো এগৰাকী ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী।

## নৃত্যজীৱন

ৰাজহুৱা স্থানত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাত সামাজিক ৰক্ষণশীলতা আৰু বিৰূপ প্ৰতিক্ৰিয়াৰ ফলত বিয়াৰ পিছত সৰোজাই নৃত্য এৰি দিয়ে আৰু তাৰ পৰিৱৰ্তে ঘৰতে শিশুসকলক নৃত্য শিকোৱাৰ কামত লাগি যায়। ১৯৭২ চনত স্বামী দিল্লীলৈ বদলি হোৱাৰ পিছত ১৯৭৪ চনত তাত গণেশ নাট্যালয় স্থাপন কৰে। তেওঁক শুভাকাংক্ষী আৰু পৃষ্ঠপোষকসকলে আৰ্থিকভাৱে সহায় কৰিছিল আৰু ১৯৮৮ চনত কুতুব ইন্সটিটিউচনেল এলেকাত নাট্যালয়খন স্থানান্তৰ কৰে। নৃত্যৰ উপৰিও নাট্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে ভাৰতনাট্যমৰ বিষয়ে সামগ্ৰিক ধাৰণা দিবলৈ তামিল, হিন্দী আৰু কৰ্ণাটকী কণ্ঠ সংগীতো শিকোৱা হৈছিল।

সৰোজা এগৰাকী উৰ্বৰ কৰিঅ’গ্ৰাফাৰ আৰু তেওঁ দহটা পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্যৰ বেলে আৰু প্ৰায় দুহাজাৰ ভাৰতনাট্যম ভংগীমা ৰচনাৰ কৃতিত্বৰ অধিকাৰী। ২০০২ চনত প্ৰধানমন্ত্ৰী অটল বিহাৰী বাজপেয়ীৰ আছিয়ান শীৰ্ষ সন্মিলনৰ ভ্ৰমণসংগী হিচাপে তেওঁ দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ এক সাংস্কৃতিক ভ্ৰমণ কৰিছিল। সুব্ৰমণীয়া ভাৰতীৰ ৰচনাৰ আধাৰত তেওঁ কেইবাটাও নৃত্য ৰচনা কৰিছিল।

## বঁটা

**২০০২**: পদ্মশ্ৰী, কলাৰ ক্ষেত্ৰখনলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে।

**২০০৮**: সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা, ভাৰতনাট্যমত।

**২০১৩**: পদ্মভূষণ।

**২০১৯-২১**: সংগীত নাটক একাডেমী ফেলোশ্বিপ।

## তথ্যউৎস
# সুকুমাৰী

| সুকুমাৰী আম্মা |
| --- |
|  |
| জন্ম | ৬ অক্টোবৰ, ১৯৪০ নাগৰকইল, ট্ৰাভাংক’ৰ, ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান তামিলনাডুত) |
| মৃত্যু | ২৬ মাৰ্চ, ২০১৩ (৭২ বছৰ) চেন্নাই, তামিলনাডু |
| পেচা | * অভিনেত্ৰী
* ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী
* ভয়েছ আৰ্টিষ্ট
 |
| সক্ৰিয় হৈ থকা সময় | ১৯৪৬-২০১৩ |
| দাম্পত্যসঙ্গী | এ ভীমসিং (বি. ১৯৫৯; মৃ. ১৯৭৮) |
| সন্তান | ১ |

**সুকুমাৰী আম্মা**  (ইংৰাজী:  Sukumari Amma ; ৬ অক্টোবৰ ১৯৪০- ২৬ মাৰ্চ ২০১৩) এগৰাকী ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী। তেওঁক মালয়ালম আৰু তামিল চলচ্চিত্ৰত কৰা কামৰ বাবে জনা যায়। পাঁচ দশকতকৈও অধিক সময়ৰ কৰ্মজীৱনত তেওঁ প্ৰধানকৈ মালয়ালম, তামিল, তেলেগু ভাষাৰ ২৫০০ খনতকৈও অধিক ছবিত অভিনয় কৰাৰ লগতে কম পৰিমাণে হিন্দী আৰু লগতে সিংহলী, ফৰাচী, ইটালীয়, বাংলা, তুলু, ইংৰাজী আৰু কানাড়াৰ এখনকৈ ছবিত অভিনয় কৰিছে। সুকুমাৰীয়ে ১০ বছৰ বয়সৰ পৰাই অভিনয় আৰম্ভ কৰে। ২০০৩ চনত কলাৰ ক্ষেত্ৰলৈ আগবঢ়োৱা তেওঁৰ অৱদানৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰে পদ্মশ্ৰী বঁটা প্ৰদান কৰে। তামিল ছবি নম্মা গ্ৰামমত (২০১০) অভিনয় কৰি তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী অভিনেত্ৰীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০১৩ চনৰ ২৬ মাৰ্চত চেন্নাইত হৃদৰোগত আক্ৰান্ত হৈ সুকুমাৰীৰ মৃত্যু হয়।

## তথ্য সংগ্ৰহ

## বাহ্যিক সংযোগ

* সুকুমাৰী সম্পৰ্কে ইণ্টাৰনেট মুভি ডাটাবেছত থকা তথ্য।
* সুকুমাৰী সম্পৰ্কে বলিউড হাংগামাত থকা তথ্য
* Vasantha Mullaiyum ইউটিউবত – Sukumari's debut in *Or Iravu* featuring as young Lalitha
# ভাৰতী শিৱাজী

| ভাৰতী শিৱাজী |
| --- |
| জন্ম | ১৯৪৮ কুম্ভকোণম, তঞ্জাৱুৰ জিলা, তামিলনাডু, ভাৰত |
| পেচা | শাস্ত্ৰীয় নৃত্য শিল্পী |
| জনা যায় | মোহিনীঅট্টম |
| বঁটা, সন্মান, পুৰস্কাৰ আদি | পদ্মশ্ৰী সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা লাস্য লক্ষ্মী সাহিত্য কলা পৰিষদ সন্মান নৃত্য চূড়ামণি |

**ভাৰতী শিৱাজী** (ইংৰাজী: Bharati Shivaji) হ'ল মোহিনীঅট্টমৰ ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী, কৰিঅ'গ্ৰাফাৰ আৰু লেখক। প্ৰদৰ্শন, গৱেষণা আৰু প্ৰচাৰৰ মাধ্যমেৰে কলাৰ ক্ষেত্ৰত আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে ভাৰতী শিৱাজীক জনা যায়। তেওঁ 'চেণ্টাৰ ফ'ৰ মোহিনীঅট্টম'ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক। এই নৃত্য প্ৰতিষ্ঠানটোৱে মোহিনীঅট্টম নৃত্যৰ প্ৰচাৰ কৰে। শিৱাজী 'আৰ্ট অৱ মোহিনীঅট্টম' আৰু 'মোহিনীঅট্টম' নামৰ দুখন কিতাপৰো সহ-লেখক। তেওঁ সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা আৰু সাহিত্য কলা পৰিষদ সন্মান লাভ কৰিছে। শাস্ত্ৰীয় নৃত্যৰ জগতলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰে তেওঁক ২০০৪ চনত চতুৰ্থ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সম্মান পদ্মশ্ৰী প্ৰদান কৰে।

## জীৱনী

“ভাৰতৰ আঠটা শাস্ত্ৰীয় নৃত্যৰ এটি মোহিনীঅট্টম বুলি সংগীত নাটক একাডেমীয়ে স্বীকৃতি দিছে। মোহিনীঅট্টম শব্দটো মোহিনী (অৰ্থাৎ এগৰাকী মহিলা যি দৰ্শকক আকৰ্ষিত কৰে) আৰু অট্টম (অৰ্থাৎ সুন্দৰ আৰু আকৰ্ষক শৰীৰ সঞ্চালন) পৰা আহিছে। 'মোহিনীঅট্টম' শব্দৰ অৰ্থ হ'ল 'জাদুকৰণীৰ নৃত্য'।”

তামিলনাডুৰ তঞ্জাৱুৰ জিলাৰ মন্দিৰ চহৰ কুম্ভকোণমত ১৯৪৮ চনত ভাৰতী শিৱাজীৰ জন্ম হয়। তেওঁ ললিতা শাস্ত্ৰীৰ ওচৰত ভাৰতনাট্যমৰ প্ৰাৰম্ভিক শিক্ষা আৰু কেলুচৰণ মহাপাত্ৰৰ অধীনত ওড়িছী নৃত্যৰ প্ৰশিক্ষণ লৈছিল। শেষত নামকৰা সমাজ সংস্কাৰক কমলাদেৱী চট্টোপাধ্যায়ৰ পৰামৰ্শ মতে ভাৰতীয়ে কেৰালাৰ পৰম্পৰাগত নৃত্য মোহিনীঅট্টমৰ ওপৰত গৱেষণা কৰে। সংগীত নাটক একাডেমীৰপৰা ফেল'শ্বিপ লাভ কৰাৰ পাছত তেওঁ কেৰালালৈ যায় আৰু কেৰালাৰ মন্দিৰ কলাৰ বিশেষজ্ঞ আৰু সংগীত নাটক একাডেমীৰ ভাইচ চেয়াৰমেন কৱলম নাৰায়ণ পানিকৰৰ অধীনত গৱেষণা কৰে। ভাৰতনাট্যম আৰু ওডিচিৰপৰা ধ্যান আঁতৰাই তেওঁ ৰাধা মাৰাৰ, কলামণ্ডলম সত্যভামা আৰু কলামণ্ডলম কল্যাণীকুত্তি আম্মাৰ তলত মোহিনীঅট্টম শিকে। কলামণ্ডলম কল্যাণীকুত্তি আম্মা মোহিনীঅট্টমৰ মাতৃ ৰূপে জনবিদিত।

## উত্তৰাধিকাৰ

দিল্লীলৈ আহি শিৱাজীয়ে চেণ্টাৰ অৱ মোহিনীঅট্টম প্ৰতিষ্ঠা কৰে। এই প্ৰতিষ্ঠানটো মোহিনীঅট্টমৰ বাবে সমৰ্পিত আৰু এই শৈলী আগবঢ়াই লৈ যাবলৈ বদ্ধপৰিকৰ।

## বঁটা আৰু সন্মান

১৯৯৯-২০০০ চনত শিৱাজীয়ে সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা লাভ কৰে। চাৰি বছৰৰ পাছত, ২০০৪ চনত ভাৰতৰ গণতন্ত্ৰ দিৱসৰ সন্মানৰ তালিকাত চতুৰ্থ সৰ্ব্বোচ অসামৰিক বঁটা পদ্মশ্ৰী প্ৰদানৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰে তেওঁৰ নাম অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। তেওঁ 'সাহিত্য কলা পৰিষদ সন্মান', কেৰালাৰ কুনচান নাম্বিয়াৰ স্মাৰক ন্যাসৰ 'লাস্য লক্ষ্মী' উপাধি আৰু চেন্নাইৰ কৃষ্ণ গণ সভাই প্ৰদান কৰা 'নৃত্য চূড়ামণি' অভিধা লাভ কৰে। ২০১৭ চনত কেৰালা চৰকাৰে তেওঁলৈ 'নিশাগন্ধী' পুৰস্কাৰ আগবঢ়ায়।

শিৱাজীৰ কলা আৰু মোহিনীঅট্টমৰ ওপৰত আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ দুগৰাকী চিত্ৰ নিৰ্মাতাই 'বিয়ণ্ড গ্ৰেচ' নামৰ এখন তথ্যচিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰিছিল, য'ত শিৱাজীৰ জী বিজয়ালক্ষ্মীক চিত্ৰিত কৰা হৈছে।

## গ্ৰন্থপঞ্জী

* ভাৰতী শিৱাজী, অভিনাশ পৰিচা (১৯৮৬). *আৰ্ট অৱ মোহিনীঅট্টম*. লেন্সাৰ, ভাৰত. ISBN 978-8170620037.
* ভাৰতী শিৱাজী, বিজয়ালক্ষ্মী (২০০৩). *মোহিনীঅট্টম*. ৱিচডম ট্ৰী. ISBN 9788186685365.

## তথ্য সংগ্ৰহ