# ষ্টাৰলিংক

ষ্টাৰলিংক|  ২০১৯ চনৰ ২৪ মে’ মাহত ৬০টা ষ্টাৰলিংক উপগ্ৰহ কাম কৰিবলৈ এৰাৰ পূৰ্বে, একেলগে লগলগোৱা কৰা হৈছে |
|  |
| নিৰ্মাতা | স্পেচএক্স |
| দেশ | আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ |
| পৰিচালক | ষ্টাৰলিংক চাৰ্ভিচেছ, এল এল চি (স্পেচএক্সৰ সম্পূৰ্ণ মালিকানাধীন সহযোগী কোম্পানী)) |
| এপ্লিকেচন | ইণ্টাৰনেট সেৱা |
|  |
| বিস্তৃত বিৱৰণ |
| মহাকাশযানৰ ধৰণ | সৰু উপগ্ৰহ |
| উৎক্ষেপণ ভৰ | * v0.9: ২২৭ কিলোগ্ৰাম (৫০০ পাউণ্ড)
* v1: ২৬০ কিলোগ্ৰাম (৫৭০ পাউণ্ড)
* v1.5: ~৩০৬ কিলোগ্ৰাম (৬৭০ পাউণ্ড)
* v2  mini: ~৭৪০ কিলোগ্ৰাম (১,৬০০ পাউণ্ড)
* v2: ~১,২৫০ কিলোগ্ৰাম (২,৮০০ পাউণ্ড)
 |
| সঁজুলি | * Ku, Ka, আৰু E-পটি বিকাশ প্ৰক্ৰিয়াৰ এণ্টেনা।
* লেজাৰ ট্ৰেন্সপণ্ডাৰ (কিছুমান ইউনিট)
* হল-ইফেক্ট থ্ৰাষ্টাৰ
 |
| ব্যৱস্থা | * নিম্ন ভূ-কক্ষপথ
* সূৰ্য্য-সমকালীন কক্ষপথ
 |
|  |
|  |
| নিৰ্মাণ |
| স্থিতি | ২০১৯ চনৰ পৰা সক্ৰিয় |
|  |

**ষ্টাৰলিংক নক্ষত্ৰমণ্ডল**(ইংৰাজী: Starlink)হৈছে আমেৰিকাৰ মহাকাশ কোম্পানী স্পেচএক্স ৰ সম্পূৰ্ণ মালিকানাধীন সহযোগী প্ৰতিষ্ঠান ষ্টাৰলিংক চাৰ্ভিচেছ, এল এল চিৰ দ্বাৰা পৰিচালিত এটা ইণ্টাৰনেট নক্ষত্ৰমণ্ডল উপগ্ৰহ, যিয়ে ১০০খনতকৈও অধিক দেশ আৰু ভূখণ্ডক ইণ্টাৰনেট প্ৰদান কৰে। ইয়াৰ লক্ষ্য হৈছে বিশ্বব্যাপী মোবাইল ব্ৰডবেণ্ড প্ৰদান কৰা।

স্পেচএক্সে ২০১৯ চনত ষ্টাৰলিংক উপগ্ৰহ উৎক্ষেপণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ২০২৪ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে এই নক্ষত্ৰমণ্ডলত পৃথিৱীৰ নিম্ন কক্ষপথত (LEO) ৭,০০০ৰো অধিক সৰু উপগ্ৰহ আছে যিয়ে নিৰ্দিষ্ট স্থল ট্ৰেন্সচিভাৰৰ সৈতে যোগাযোগ কৰে। বৰ্ত্তমানলৈকে প্ৰায় ১২ হাজাৰ উপগ্ৰহ নিয়োগ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত ৩৪,৪০০ উপগ্ৰহলৈ সম্প্ৰসাৰণৰ সম্ভাৱনা আছে। স্পেচএক্সে ২০২২ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ১০ লাখতকৈ অধিক গ্ৰাহক আৰু ২০২৪ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত ৪০ লাখতকৈ অধিক গ্ৰাহক পোৱাৰ কথা ঘোষণা কৰে।

ৱাশ্বিংটনৰ ৰেডমণ্ডত থকা স্পেচএক্স উপগ্ৰহ বিকাশৰ সুবিধাত ষ্টাৰলিংক গৱেষণা, উন্নয়ন, উৎপাদন আৰু কক্ষপথ নিয়ন্ত্ৰণৰ সুবিধা আছে। ২০১৮ চনৰ মে' মাহত স্পেচএক্সে অনুমান কৰিছিল যে এই নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ ডিজাইন, নিৰ্মাণ আৰু নিয়োগৰ বাবে মুঠ খৰচ কমেও ১০ বিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰ হ'ব। ২০২২ চনত ষ্টাৰলিংকৰ পৰা ৰাজহ ১.৪ বিলিয়ন ডলাৰ হোৱাৰ হোৱা বুলি কোৱা হৈছে, ২০২৩ চনত মুঠ লোকচানৰ লগত হোৱা সামান্য লাভৰ কথা কোৱা হৈছে। ২০২৪ চনত ৰাজহ ৬.৬ বিলিয়ন ডলাৰ হোৱাৰ আশা কৰা হৈছে।

ষ্টাৰলিংকক ৰাছ'-ইউক্ৰেইন যুদ্ধত ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে, যাৰ বাবে ইয়াক আমেৰিকাৰ প্ৰতিৰক্ষা বিভাগে চুক্তিবদ্ধ কৰিছে। ষ্টাৰশ্বিল্ড, ষ্টাৰলিংকৰ সামৰিক সংস্কৰণ, চৰকাৰী ব্যৱহাৰৰ বাবে ডিজাইন কৰা হৈছে।

জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানীসকলে এই নক্ষত্ৰমণ্ডলে স্থলভিত্তিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ ওপৰত কি প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে, আৰু ইতিমধ্যে জমা হোৱা কক্ষপথৰ পৰিৱেশত উপগ্ৰহসমূহে কেনেদৰে অৰিহণা যোগাব সেই বিষয়ে উদ্বেগ প্ৰকাশ কৰে। জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ হস্তক্ষেপৰ উদ্বেগ হ্ৰাস কৰাৰ চেষ্টা কৰি স্পেচএক্সে উপগ্ৰহসমূহৰ কাৰ্য্যৰ সময়ত উজ্জ্বলতা হ্ৰাস কৰাৰ ব্যৱস্থা কৰিছে। উপগ্ৰহসমূহত হল-ইফেক্ট থ্ৰাষ্টাৰ থাকে যাৰ ফলত ইহঁতে জীৱনৰ শেষত নিজৰ কক্ষপথটোক ওপৰলৈ উঠাব পাৰে, স্থবিৰ হ'ব পাৰে বা কক্ষপথৰ পৰা আঁতৰিও যাব পাৰে। সংঘৰ্ষ এৰাই চলিবলৈও আপলিংক ট্ৰেকিং ডাটা ৰে কৰি ইয়াক সজোৱা হৈছে।

## ইতিহাস

### পটভূমি

২০২৪ চনৰ ১৪ জানুৱাৰীত ফ্ল’ৰিডাৰ কেপ কানাভেৰেল মহাকাশ বাহিনী ষ্টেচনত স্পেচ লঞ্চ কমপ্লেক্স ৪০ (এছএলচি-৪০)ৰ পৰা ২৩টা ষ্টাৰলিংক উপগ্ৰহ কঢ়িয়াই নিয়া ফেলকন ৯ ৰকেট উৎক্ষেপণ কৰা হৈছে।
১৯৮০ চনৰ মাজভাগত প্ৰথমবাৰৰ বাবে কৌশলগত প্ৰতিৰক্ষা পদক্ষেপৰ অংশ হিচাপে পৃথিৱীৰ নিম্ন কক্ষপথৰ উপগ্ৰহৰ নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ ধাৰণা কৰা হৈছিল, যাৰ শিখৰত উপনীত হৈছিল ব্ৰিলিয়েণ্ট পেবলছত, য'ত কম কক্ষপথত অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ মঞ্চস্থ কৰি কম সময়ৰ ভিতৰতে বেলিষ্টিক ক্ষেপণাস্ত্ৰক বাধা দিব দিছিল। কম বিলম্বৰ যোগাযোগৰ সম্ভাৱনাও স্বীকৃতি দিয়া হয় আৰু ১৯৯০ চনত উন্নয়নৰ শাখাৰ ফলত চেলেষ্ট্ৰি, টেলিডেচিক, ইৰিডিয়াম, আৰু গ্ল'বেলষ্টাৰৰ দৰে প্ৰায় ১০০টা উপগ্ৰহ ব্যৱহাৰ কৰি বহুতো বৃহৎ বাণিজ্যিক নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ সৃষ্টি হয়। ডট-কম বাবল বিস্ফোৰণ আৰু সেই সময়ত অত্যধিক উৎক্ষেপণৰ খৰচৰ ফলত সকলোবোৰ ধাৰত পোত খালে।

### গঠনৰ পৰ্যায় (২০১৫–২০১৬)

ৱাশ্বিংটনৰ ৰেডমণ্ডত ২০১৫ চনৰ পৰা ২০১৮ চনৰ মাজভাগলৈকে স্পেচএক্স উপগ্ৰহ উন্নয়নৰ বাবে ব্য়ৱহাৰ কৰা ঘৰটো
২০১৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহত ৱাশ্বিংটনৰ ৰেডমণ্ডত স্পেচএক্স উপগ্ৰহ বিকাশৰ সুবিধা মুকলি কৰাৰ লগে লগে ষ্টাৰলিংক ৰাজহুৱাভাৱে ঘোষণা কৰা হৈছিল। মুকলিৰ সময়ত মাস্কে কয় যে বিশ্বজুৰি কম খৰচী ব্ৰডবেণ্ড ক্ষমতাৰ বাবে এতিয়াও যথেষ্ট অপূৰণীয় চাহিদা আছে। আৰু ষ্টাৰলিংকে বেণ্ডউইডথক লক্ষ্য কৰি সকলো বেকহ'ল যোগাযোগ ট্ৰেফিক ৫০% পৰ্যন্ত আৰু স্থানীয় ইণ্টাৰনেট ট্ৰেফিক ১০% পৰ্যন্ত উচ্চ ঘনত্বৰ চহৰসমূহত কঢ়িয়াই নিব পাৰে। মাস্কে আৰু কয় যে উপগ্ৰহ ইণ্টাৰনেট সেৱা বিক্ৰীৰ পৰা পোৱা ইতিবাচক নগদ ধনৰ প্ৰবাহ তেওঁলোকৰ মংগল গ্ৰহৰ পৰিকল্পনাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় হ'ব। ইয়াৰ উপৰিও স্পেচএক্সে মংগল গ্ৰহক সেৱা আগবঢ়াবলৈ উপগ্ৰহ যোগাযোগ ব্যৱস্থাৰ এটা সংস্কৰণ বিকশিত আৰু নিয়োগ কৰাৰ দীৰ্ঘম্যাদী পৰিকল্পনা কৰিছে।

ৰেডমণ্ডত ৬০ জন অভিযন্তাৰে কোম্পানীটোৱে অফিচৰ বাবে ২,৮০০ মিটাৰ বৰ্গফুটৰ (৩০,০০০ বৰ্গফুট) ঘৰ ভাড়ালৈ লৈ কাম আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৭ চনৰ জানুৱাৰী মাহত একে বৰ্গফুটৰ আন এটা ঘৰ ভাড়ালৈ লৈছিল। ২০১৮ চনৰ আগষ্ট মাহত স্পেচএক্সে তেওঁলোকৰ সকলো ছিয়াটল এলেকাৰ কাৰ্য্যকলাপ একত্ৰিত কৰে আৰু ৰেডমণ্ড ৰিজ কৰ্পৰেট চেণ্টাৰত তিনিটা বিল্ডিংৰ বৃহৎ সুবিধালৈ স্থানান্তৰিত হয় যাতে অনুসন্ধান আৰু বিকাশৰ উপৰিও উপগ্ৰহ নিৰ্মাণত সহায় হয়। ২০১৬ চনৰ জুলাই মাহত স্পেচএক্সে কেলিফৰ্ণিয়াৰ ইৰভাইন (অৰেঞ্জ কাউন্টি)ত অতিৰিক্ত ৭৪০ মিটাৰ বৰ্গফুট (৮,০০০ বৰ্গফুট)ৰ সৃষ্টিশীল কৰ্মৰ স্থান লাভ কৰে। ইৰভাইন কাৰ্যালয়ত উপগ্ৰহ কাৰ্যসূচীৰ বাবে সংকেত প্ৰক্ৰিয়াকৰণ, আৰএফআইচি আৰু এএছআইচি বিকাশ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হ'ব।

২০১৬ চনৰ অক্টোবৰ মাহলৈকে উপগ্ৰহ বিভাগে ব্যৱহাৰকাৰী সঁজুলিসমূহৰ বাবে যথেষ্ট কম খৰচী গঠনৰ নক্সা লাভ কৰাৰ এক উল্লেখযোগ্য ব্যৱসায়িক প্ৰত্যাহ্বানৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। তেতিয়া স্পেচএক্সৰ সভাপতি গ্ৱিন শ্বটৱেলে কৈছিল যে প্ৰকল্পটো গঠনৰ নক্সা পৰ্যায়ত আছে কাৰণ কোম্পানীয়ে ব্যৱহাৰকাৰী-টাৰ্মিনেল খৰচৰ সৈতে জড়িত সমস্যাসমূহ সমাধান কৰিব বিচাৰে"।

### প্ৰথম মুকলি (২০১৯–২০২০)

২০১৮ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত দুটা পৰীক্ষামূলক উপগ্ৰহ উৎক্ষেপণৰ পিছত ২০১৯ চনৰ মে' মাহত ৬০টা কাৰ্যক্ষম ষ্টাৰলিংক উপগ্ৰহৰ প্ৰথমটো গোট উৎক্ষেপণ কৰা হয়।২০১৯ চনৰ শেষৰ ফালে স্পেচএক্সে তেওঁলোকৰ উপগ্ৰহৰ প্ৰচেষ্টাক গৱেষণা আৰু উন্নয়নৰ পৰা উৎপাদনলৈ পৰিৱৰ্তন কৰিছিল, পৰিকল্পিতভাৱে প্ৰথমবাৰৰ বাবে উপগ্ৰহৰ এটা বৃহৎ গোট কক্ষপথলৈ উৎক্ষেপণ কৰিছিল, আৰু গড় উৎক্ষেপণৰ হাৰ "৪৪ উচ্চ-কাৰ্য্যক্ষম, কম- তাৰ পিছত ৬০ মাহৰ বাবে প্ৰতিমাহে মহাকাশযান নিৰ্মাণ আৰু উৎক্ষেপণ কৰা হৈছিল" যাতে তেওঁলোকৰ এফচিচি স্পেকট্ৰম আবণ্টন অনুজ্ঞাপত্ৰ নিযুক্তি সমৰ্থন কৰিবলৈ ২,২০০টা উপগ্ৰহ উৎক্ষেপণ কৰা হয়। স্পেচএক্সে কয় যে তেওঁলোকে নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ আধা অংশ "অনুমোদনৰ ছয় বছৰৰ ভিতৰত কক্ষপথত... আৰু ন বছৰৰ ভিতৰত সম্পূৰ্ণ ব্যৱস্থাটো" থকাৰ সময়সীমা পূৰণ কৰিব।

২০২০ চনৰ জুলাই মাহৰ ভিতৰত ষ্টাৰলিংকৰ সীমিত বিটা ইণ্টাৰনেট সেৱা জনসাধাৰণৰ পৰা আমন্ত্ৰিতসকলৰ বাবে মুকলি কৰা হয়। আমন্ত্ৰিতসকলে অপ্ৰকাশ চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰিবলগীয়া হৈছিল, আৰু বিলিং সেৱা পৰীক্ষা কৰিবলৈ প্ৰতিমাহে মাত্ৰ ২ ডলাৰহে লোৱা হৈছিল। ২০২০ চনৰ অক্টোবৰ মাহত এটা বহল ৰাজহুৱা বিটা আৰম্ভ কৰা হয়, য'ত বিটা পৰীক্ষকসকলৰ পৰা সম্পূৰ্ণ মাহিলী খৰচ লোৱা হয় আৰু তেওঁলোকে তেওঁলোকৰ অভিজ্ঞতাৰ বিষয়ে মুক্তভাৱে ক'ব পাৰে। ষ্টাৰলিংক বিটা পৰীক্ষকসকলে ১৫০ এমবিট/ছেকেণ্ডতকৈ অধিক গতিৰ ৰিপৰ্ট দিছিল, যিটো ৰাজহুৱা বিটা পৰীক্ষাৰ বাবে ঘোষণা কৰা পৰিসৰৰ ওপৰত।

## তথ্য সংগ্ৰহ