# Louis Pasteur

|  |  |
| --- | --- |
|  | Iste articlo ye en proceso de cambio enta la ortografía oficial de Biquipedia (la *Ortografía de l'aragonés* de l'Academia Aragonesa d'a Luenga). Puez aduyar a completar este proceso revisando l'articlo, fendo-ie los cambios ortograficos necesarios y sacando dimpués ista plantilla. |

| Louis Pasteur |
| --- |
|  Louis Pasteur, arredol de 1895, en una fotografía de Nadar. |
| **Información personal** |
| Calendata de naixencia | 27 d'aviento de 1822 |
| Puesto de naixencia |  Dole (Jura, Franco Condau) |
| Calendata de muerte | 28 de setiembre de 1895 |
| Puesto de muerte |  Marnes-la-Coquette (Altos d'o Sena, Isla de Francia) |
| Ocupación | Quimico y fisico |

**Louis Pasteur**, naixito de Dole (Jura, Franco Condau) o 27 d'aviento de 1822 y muerto en Marnes-la-Coquette (Altos d'o Sena, Isla de Francia) o 28 de setiembre de 1895, estió un quimico y fisico francés, que establió as bases d'a microbiolochía. y estió conoixiu por os suyos escubrimientos d'os prencipios de vacunación, fermentación microbiana y pasteurización. Se le recuerda por os suyos notables abances en as causas y a prevención de malotías, y os suyos escubrimientos han salvau muitas vidas dende alavez. Redució a mortalidat por calentura puerperal y creyó as primeras vacunas contra a rabia y o mal de banzo.

Os suyos escubrimientos medicos proporcionoron emparo directo a la teoría d'os chermens d'a malotía y a suya aplicación en a medicina clinica. Ye mas conoixiu por o publico en cheneral por a suya invención d'a tecnica de tractamiento d'a leit y o vin pa aturar a contaminación bacteriana, un proceso que agora se diz pasteurización. Se le considera como un d'os tres fundadors prencipals d'a bacteriolochía, de conchunta con Ferdinand Cohn y Robert Koch, y se le ha clamau *Pai d'a bacteriolochía* y *Pai d'a microbiolochía*, encara que a zaguera denominación tamién s'ha aplicau a Antoine van Leeuwenhoek.

Pasteur estió o responsable de refetar a teoría d'a cheneración espontania. Realizó experimentos que contrimostroron que, sin contaminación, os microorganismos no podrían desarrollar-se. Baixo os auspicios de l'Academia Francesa de Ciencias, contrimostró que en potes esterilizaus y sellaus, nunca no se desembolica brenca; y, a la inversa, en matraces esterilizaus pero ubiertos, os microorganismos podrían creixer. Encara que Pasteur no estió o primer en proposar a teoría d'os chermens, os suyos experiments indicoron a suya exactitut y convencioron a la mayor parti d'Europa que yera verdat.

Hue lo día, a ormino se le considera como un d'os pais d'a teoría d'os chermens. Pasteur fació importants escubrimientos en quimica, sobre tot sobre a base molecular d'a asimetría de bel cristal y a racemización. A o prencipio d'a suya cursa, a suya investigación d'o acido tartarico resultó en a primera resolución d'o que agora se diz isomeros opticos. O suyo treballo ubrió o camín enta a comprensión actual d'un prencipio fundamental en a estructura d'os compuestos organicos.

Estió director de l'Instituto Pasteur, establiu en 1887, dica a suya muerte, y o suyo cuerpo estió enronau debaixo de l'instituto. Encara que Pasteur fació experiments innovadors, a suya reputación s'asoció con cuantas contraversias. A reevaluación historica d'o suyo cuaderno reveló que practicó l'enganyo pa vencer a os suyos rivals.

## Referencias

## Vinclos externos

* Se veigan as imáchens de Commons sobre **Louis Pasteur**.