Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ኪርጊዝስታን

|
ኪርጊዝ ሪፐብሊክ Кыргыз Республикасы
 |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| ሰንደቅ ዓላማ | አርማ |

 |
| **ብሔራዊ መዝሙር:Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик Гимни*  |
| የኪርጊዝስታንመገኛ |
| **ዋና ከተማ** | ቢሽኬክ |
| **ብሔራዊ ቋንቋዎች** | ኪርጊዝኛ መስኮብኛ |
| **መንግሥት** {{{ፕሬዝዳንት ጠቅላይ ሚኒስትር |   ዓልማዝበክ ዓታምባየቭ ሳፓር ኢሳኮቭ |
| **የመሬት ስፋት** አጠቃላይ (ካሬ ኪ.ሜ.) ውሀ (%) |   199,951 (85ኛ) 3.6 |
| **የሕዝብ ብዛት** የ2016 እ.ኤ.አ. ግምት  |   6,019,480 (109ኛ)  |
| **ገንዘብ** | ኪርጊዝስታኒ ሶም |
| **የሰዓት ክልል** | UTC +6 |
| **የስልክ መግቢያ** | 996 |
| **ከፍተኛ ደረጃ ዶሜን** | .kg |

**ኪርጊዝስታን** በእስያ የምትገኝ ሀገር ናት።
# ቾንግጪንግ

ቾንግጪንግ በቻይና ውስጥ
ቾንግጪንግ
**ቾንግጪንግ** (ቻይንኛ፦ 重庆) የቻይና ነጻ መዲናነት ወይም ከተማ ነው። ይህ ማለት በክፍላገር ውስጥ አይቆጠርም፣ በቀጥታ እንደ ራሱ ክፍላገር ይገዛል። እንዲያውም በመዲናነቱ ውስጥ አንዳንድ ከተሞች አሉ።
# የቻይና ታላቅ ግድግዳ

የቻይና ታላቅ ግድግዳ በዘመናት ላይ
**የቻይና ታላቅ ግድግዳ** በቻይና ስሜን ጠረፎች ላይ ከጥንት ጀምሮ የተሠሩት የግድግዶች ጣቢያ ነው።

ከ800 ዓክልበ. ጀምሮ የቻይና መሪዎች የስሜኑን ነገዶች ለመከልከል ግድግዶች ያሠሩ ነበር። እንደ ሥዮንግ-ኑ የመሠሉት ስሜናዊ ብሔሮች በየጊዜው በሠረገላዎች ቻይናን የወረሩ ሕዝቦች ነበሩ፤ ይህም ግድግዳ መሰናከል ኢንዲሆንባቸው ታሰበ።

በዘመናት ላይ ብዙ ሥርወ መንግሥታት ተጨማሪ ግድግዶች፣ የዘበኛ ግምቦችም፣ ተሠሩ ወይም ታደሱ ወይም ተሻሸሉ። በ4 ወይም 5 ሺህ ማይል ላይ ይዘረጋሉ። ይህም እስከ 1636 ዓም ማንቹዎች እስከ ተሻገሩት ድረስ ተቀጠለ።

የቻይና ታላቅ ግድግዳ
# ሊትዌኒያ

|
የሊትዌኒያ ሩፐብሊክ Lietuvos Respublika *ልዪኧቱቮስ ርየስፑብልይከ* |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| ሰንደቅ ዓላማ | አርማ |

 |
| **ብሔራዊ መዝሙር:Tautiška giesmė* "ብሔራዊ መንፈሳዊ መዝሙር"  |
| የሊትዌኒያመገኛ |
| **ዋና ከተማ** | ቪልኒውስ |
| **ብሔራዊ ቋንቋዎች** | ሊትዌንኛ |
| **መንግሥት** {{{ፕሬዚዳንት ጠቅላይ ሚኒስትር |   ጊታናስ ናውሴዳ ኢንግሪዳ ሲሞኒቴ |
| **ዋና ቀናት** መጋቢት 2 ቀን 1982 (March 11, 1990 እ.ኤ.አ.) |   ነፃነት ተመልሷል |
| **የመሬት ስፋት** አጠቃላይ (ካሬ ኪ.ሜ.) ውሀ (%) |   65,300 (132ኛ) 1.35 |
| **የሕዝብ ብዛት** የ2017 እ.ኤ.አ. ግምት  |   2,821,674 (137ኛ)  |
| **ገንዘብ** | ዩሮ (€) |
| **የሰዓት ክልል** | UTC +2 |
| **የስልክ መግቢያ** | +370 |
| **ከፍተኛ ደረጃ ዶሜን** | .lt |

**ሊትዌኒያ** በአውሮፓ የባልቲክ ክልል ውስጥ ያለ አገር ነው።[ሀ] ከሶስቱ የባልቲክ ግዛቶች አንዱ ሲሆን በባልቲክ ባህር ምስራቃዊ ዳርቻ ላይ ትገኛለች። በሰሜን ከላትቪያ፣ በምስራቅና በደቡብ ከቤላሩስ፣ በደቡብ ከፖላንድ፣ በደቡብ ምዕራብ ሩሲያን፣ [ለ] በምዕራብ ከስዊድን ጋር ያዋስናል። ሊትዌኒያ 65,300 ኪሜ2 (25,200 ስኩዌር ማይል) ስፋት ይሸፍናል፣ 2.86 ሚሊዮን ሕዝብ ይኖሮታል። ዋና ከተማዋ እና ትልቁ ከተማ ቪልኒየስ ነው; ሌሎች ዋና ዋና ከተሞች ካውናስ፣ ክላይፔዳ፣ Šiauliai እና Panevėžys ናቸው። ሊትዌኒያውያን የባልቶች ብሄረሰብ ቋንቋ ቡድን አባል ናቸው እና ከጥቂቶቹ ባልቲክኛ ቋንቋዎች ውስጥ አንዱ የሆነውን እና በሰፊው የሚነገሩትን የሊትዌኒያ ቋንቋ ይናገራሉ።

ለብዙ ሺህ ዓመታት የባልቲክ ባህር ደቡብ ምስራቅ የባህር ዳርቻዎች በተለያዩ የባልቲክ ጎሳዎች ይኖሩ ነበር። እ.ኤ.አ. [19] እ.ኤ.አ. በ 1386 ግራንድ ዱቺ ከፖላንድ መንግሥት ዘውድ ጋር የግል ህብረት ፈጠረ ። ሁለቱ ግዛቶች በ1569 ወደ ሁለት ኮንፌደራል የፖላንድ-ሊቱዌኒያ ኮመንዌልዝ አንድ ሆነዋል፣ ይህም በአውሮፓ ውስጥ ካሉት ትላልቅ እና በጣም የበለጸጉ መንግስታት አንዱ ነው። በ 1772 እና 1795 መካከል ጎረቤት ሀገራት ቀስ በቀስ እስኪፈርሱ ድረስ ፣የሩሲያ ኢምፓየር አብዛኛው የሊትዌኒያ ግዛት እስከሚይዝ ድረስ የኮመንዌልዝ ህብረት ከሁለት መቶ ዓመታት በላይ ቆይቷል። በአንደኛው የዓለም ጦርነት ማብቂያ ላይ ሊትዌኒያ በ 1918 ነፃነቷን አወጀች ፣ የሊትዌኒያ ዘመናዊ ሪፐብሊክ መሰረተች። በሁለተኛው የዓለም ጦርነት ሊትዌኒያ በሶቪየት ኅብረት ከዚያም በናዚ ጀርመን ተይዛለች፣ በ1944 በሶቪየቶች እንደገና ከመያዙ በፊት የሊቱዌኒያ ጦር የሶቪየት ወረራ እስከ 1950ዎቹ መጀመሪያ ድረስ ዘልቋል። እ.ኤ.አ. መጋቢት 11 ቀን 1990 የሶቪየት ህብረት መደበኛ ከመበታተኑ ከአንድ አመት በፊት ሊትዌኒያ ነፃነቷን መመለስ ስታወጅ የመጀመሪያዋ የሶቪየት ሪፐብሊክ ሆናለች።[20]

ሊትዌኒያ ከፍተኛ ገቢ ያላት ፣የላቀ ኢኮኖሚ ያላት ፣በሰው ልጅ ልማት ማውጫ 35ኛ ደረጃ ላይ ያለች ሀገር ነች። ሊትዌኒያ የአውሮፓ ህብረት ፣ የአውሮፓ ምክር ቤት ፣ የዩሮ ዞን ፣ የኖርዲክ ኢንቨስትመንት ባንክ ፣ የሼንገን ስምምነት ፣ ኔቶ እና OECD አባል ነች። እንዲሁም በኖርዲክ-ባልቲክ ስምንት (NB8) ክልላዊ የትብብር ቅርፀት ይሳተፋል። ሀገሪቱ ለዘመናት በየሩሲያዊነት ስትሰቃይ ቆይታለች።
# የጪንግ ሥርወ መንግሥት

የጪንግ ግዛት 1700 ዓም ግድም
**የጪንግ ሥርወ መንግሥት** በቻይና ታሪክ ከ1636 እስከ 1904 ዓም ድረስ የቆየ ሥርወ መንግሥት ነበረ።

ይህ ሥርወ መንግሥት የማንቹ ብሔር ግዛት ነበረና የመላው ቻይና ህዝብ ጽጉራቸውን በጉንጉን እንዲያድርጉ አስገደዱ። ይህም እስከ 1904 ዓም እስከ ሢንኃይ አብዮት ድረስ ቆየ።
# በረድ ወቅት

በረድ ወቅት

recurring event| ንኡስ ክፍል | season  |
| follows | መፀው  |
| followed by | ፀደይ  |
| hashtag | winter  |
| depicted by | Seasons Room Winter  |
| subject lexeme | L303551  |
| opposite of | ሞቄ ወቅት  |

**የበረድ ወቅት** በብዙ አገራት የሚከሠት ወራት ነው። በስሜን አገራት በኢትዮጵያ በጋ ወቅት ይደርሳል፤ በደቡብ አገራት ግን በኢትዮጵያ ክረምት ወራት ይደርሳል።
# ቲራና

**ቲራና** የአልባኒያ ዋና ከተማ ነው።

የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር (1997 ዓ.ም.) 585,756 ሆኖ ይገመታል። ከተማው 41°20′ ሰሜን ኬክሮስ እና 19°49′ ምሥራቅ ኬንትሮስ ላይ ተቀምጦ ይገኛል።

በድሮ ዘመን በሥፍራው ትንሽ መንደር ነበረ። ዘመናዊው ከተማ በ1606 ዓ.ም. ተመሠርቶ፣ በ1912 ዓ.ም. የአገሩ ዋና ከተማ ሆነ።
# ያሁ

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ያሁ (Yahoo, Inc) |  | www.yahoo.com |
|  |
| ኢንዱስትሪ | ኢንተርኔት |
| ዓይነት | የሕዝብ |
| የምስረታ\_ቦታ | ሳንታ ክላራ፣ ካሊፎርኒያ (ማርች 2፣ 1995 እ.ኤ.አ.) |
| ዋና\_መሥሪያ\_ቤት | ሰኒቬል፣ ካሊፎርኒያ፥ አሜሪካ |
| ገቢ | $5.257 ቢሊዮን (2005 እ.ኤ.አ.) |
| የተጣራ\_ገቢ | $5.257 ቢሊዮን (2005 እ.ኤ.አ.) |
| የሰራተኞች\_ብዛት | 11,000 (2006 እ.ኤ.አ.) |

**ያሁ (yahoo)** በአሜሪካ የሚገኝ የኮምፕዩተር አገልግሎቶች የሚሰጥ ድርጅት ነው። የያሁ ኢ-ሜይል፣ ያሁ ዌብሳይት ማውጫ እና ሌሎች አገልግሎቶችን ያቀርባል። ከስታንፎርድ በተመረቁት ዴቪድ ፊሎ እና ጄሪ ያንግ በጃንዩዌሪ 1994 እ.ኤ.አ. ነው የተመሠረተው። የድርጅቱ ዋና መስሪያ ቤት በሰኒቬል፥ ካሊፎርኒያ ይገኛል።

እንደ አሌክሳ ኢንተርኔት እና ኔትክራፍት ዓይነት የኢንተርኔት አጠቃቀምን የሚመዘግቡ ድርጅቶች በኩል፣ ያሁ ከ400 ሚሊዮን በላይ የሆኑ ሰዎች የሚጎበኙት ሲሆን፣ ይህም በኢንተርኔት ከሚጎበኙ ዌብሳይቶች አንደኛ ያደርገዋል።