# al-Andalus

al-Andalus um 910
**Al-Andalus** (arabisch الأندلس‎, tamazight ⵍⴰⵏⴷⴰⵍⵓⵙ) isch dr arabisch Naame für die Däil vo dr Iberische Halbinsle, wo ab 711 bis lengstens 1492 under muslimischer Herrschaft gstande si.

## Gschicht

Staatsrächtlig isch al-Andalus nochenander vo 711 bis 750 e Browinz vom Umayyade-Kalifat gsi, wo vom Kalif Al-Walid I. gründet worde isch, vo öbbe 750 bis 929 s Emirat vo Córdoba, vo 929 bis 1031 s Kalifat vo Córdoba, e Grubbe vo „Taifa“-(Noochfolger-)Köönigriich und e Browinz in de Riich vo de nordafrikanische Berber-Dünastie vo de Almorawide und denn vo de Almohade; schliesslig isch s wider in Taifa-Köönigriich verfalle. Wäared lange Periode, vor allem zur Zit vom Kalifat vo Córdoba, isch al-Andalus e Zentrum vo dr Gleersamkäit gsi. Córdoba isch e füerends kulturells und wirtschaftligs Zentrum vom Middelmeerruum und vo dr ganze islamische Wält gsi.

Scho vom früeje 8. Joorhundert aa isch al-Andalus im Komflikt mit de christlige Köönigriich im Norde gstande, wo iir Herschaftsgebiet im Raame vo dr Reconquista milidäärisch erwiteret häi. 1085 het dr Alfons VI. vo Kastilie Toledo erooberet, und dr langsam Abstiig vo al-Andalus het aagfange. Schliesslig isch noch em Fall vo Córdoba 1236 s Emirat vo Granada as letschts muslimisch beherrschts Gebiet im hütige Spanie übrig bliibe. Die portugiesischi Reconquista isch mit dr Erooberig vo dr Algarve dur e Alfons III. 1249/1250 ume gsi. Granada isch 1238 dributpflichdig an s Köönigriich Kastilie worde, wo vo Ferdinand III. regiert worde isch. Schliesslig het dr letscht Emir Muhammad XII. am 2. Januar 1492 Granada an Ferdinand II. vo Aragonie und Isabella vo Kastilie, Los Reyes Católicos (die „Katholische Köönig“) übergee, und das isch s Änd vo dr muslimische Herschaft uf dr Iberische Halbinsle gsi.

## Litratuur

### Kwelle

* Kenneth Baxter Wolf: *Conquerors and Chroniclers of Early Medieval Spain.* Translated Texts for Historians. Liverpool University Press, Liverpool 1999, S. 111–161. Änglischi Übersetzig vo dr mozarabische Chronik mit Kommentar
* Wilhelm Hoenerbach (Hrsg.): *Islamische Geschichte Spaniens: Übersetzig vo de Aʻmāl al-a'lām und anderi Teggst.* Artemis, Züri/Stuttgart 1970

### Sekundärlitratuur

* Georg Bossong: *Das maurische Spanien: Kultur und Geschichte.* C. H. Beck, Münche 2007, ISBN 3-406-55488-1.
* Georg Bossong: *Al-Andalus, goldener Traum*. In: *Die Zeit*, 19. Juni 2011 (onläin).
* André Clot: *Das maurische Spanien: 800 Jahre islamische Hochkultur in Al Andalus.* Albatros, Düsseldorf 2004, ISBN 3-491-96116-5.
* Roger Collins: *The Arab Conquest of Spain, 710–797, A History of Spain.* Blackwell, Oxford u. a. 2000, ISBN 0-631-19405-3.
* Christian Ewert, Almut von Gladiss, Karl-Heinz Golzio: *Hispania Antiqua. Denkmäler des Islam: von den Anfängen bis zum 12. Jahrhundert.* von Zabern, Mainz 1997, ISBN 3-8053-1855-3.
* Darío Fernández-Morera: *The Myth of the Andalusian Paradise*. In: *The Intercollegiate Review*, 2006, S. 23–31 (online, PDF, 189 KB)
* Pierre Guichard: *Al-Andalus. Acht Jahrhunderte muslimischer Zivilisation in Spanien.* Wasmuth, Tübinge 2005, ISBN 3-8030-4028-0.
* Ulrich Haarmann, Heinz Halm (Hrsg.): *Geschichte der Arabischen Welt.* 4. Uflaag, C.H. Beck, Münche 2004, ISBN 3-406-47486-1.
* Wilhelm Hoenerbach: *Dichterische Vergleiche der Andalus-Araber Ibn-al-Kattānī, Abū-ʿAbdallāh Muḥammad Ibn-al-Ḥasan.* Orientalischs Seminar vo dr Uniwersidäät Bonn, Bonn 1973
* Arnold Hottinger: *Die Mauren: arabische Kultur in Spanien.* Reprint vo dr 3. Uflaag, Wilhelm Fink Verlag, Münche 2005, ISBN 3-7705-3075-6.
* Salma Khadra Jayyusi (Hrsg.): *The legacy of Muslim Spain.* Handbuch der Orientalistik, Abt. 1. Der Nahe und der Mittlere Osten. 2 Bände. Brill, Leiden 1992, ISBN 90-04-09952-2, ISBN 90-04-09953-0 (Standardwärk).
* Chris Lowney: *A Vanished World: Muslims, Christians and Jews in Medieval Spain.* Oxford Univ. Press, Oxford (u. a.) 2006, ISBN 0-19-531191-4.
* Stephen O’Shea: *Sea of Faith: Islam and Christianity in the Medieval Mediterranean World.* Walker, Nöi York 2006, ISBN 0-8027-1498-6.
* Alfred Schlicht: *Die Araber und Europa. 2000 Jahre gemeinsamer Geschichte.* Kohlhammer, Stuttgart 2008, ISBN 978-3-17-019906-4.
* Eugen Sorg: *Islamisches Spanien − Das Land, wo Blut und Honig floss*. In: *Die Weltwoche* Usgoob 35/2005 (online)
* Franz Wördemann: *Die Beute gehört Allah. Die Geschichte der Araber in Spanien.* 2. Uflaag, Münche u. Züri: Piper 1986. ISBN 3-492-02794-6.
* *Al-Andalus: where three worlds met*. In: *The UNESCO-Courier*, Dezember 1991 (online, PDF, 8,97 MB)

## Weblingg

 **Commons: Al-Andalus** – Sammlig vo Multimediadateie
* UNESCO culture: *The Routes of al-Andalus: spiritual convergence and intercultural dialogue*, 7. April 2001
* Literatur über Al Andalus im Katalog vom Ibero-Amerikanische Institut z Berlin

## Fuessnoote

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Al-Andalus“ vu de dütsche Wikipedia. E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde. |