Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 26. Dezämber

|  |
| --- |
| Historischi Johresdäg
November · **Dezember** · Januar |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 |

 |

Dr **26. Dezämber** isch dr 360. Dag vum Gregorianische Kalender (dr 361. in Schaltjohr), dodermit blybe no 5 Däg bis zum Änd vum Johr.

* **2. Wynächtsdag (Stäffisdag)**

S Wärch vom Lothar
Mao Zedong
Sarah Springman
Simon Marius
## Was isch bassiert?

* 1606: D Tragedie *King Lear* vum William Shakespeare wird am änglische Hof urufgfiert.
* 1825: Z Russland verwaigere d Dekabrischte dr Aid uf dr nei Zar us Brotescht gege Autokraty, Lybaigeschaft un Zänsur. D Aafierer wäre ghänggt un rund 600 uf Sibiere verbannt un zue Zwangsarbet verurdailt.
* 1991: Dr Michail Gorbatschow dritt vu sym Amt as Staatsbresidänt vu dr Sowjetunion zruck. D Sowjetunion isch dodermit ändgiltig ufglest.
* 1999: De Orkan Lothar fägt mit öber 200 km/h zmitzt dur Öiropa. Starch betroffe sind under anderem Tail vo Frankrych, de Schwarzwald, de Norde vo de Schwiz (vom Jura bis i d Ostschwiz), s Liechtestai und Tail vo Öschtrych.
* 2004: Es schwärs Ärdbebe mit de Stärchi 9,1 vor de indonesische Insle Sumatra und de Tsunami, wos usglöst hät, verwüested Dörfer und Städt a de umligende Küstene. Bi dem Uuglück stärbed öber 230'000 Mänsche und Millione wärded obdachlos.

## Uf d Wält chuu

* 1194: Friedrich II., remisch-dytsche Chaiser
* 1762: Johann Gaudenz von Salis-Seewis, Schwyzer Dichter
* 1767: Friedrich Wilhelm Hitzig, dytsche Theoloog
* 1864: Yun Chi-ho, koreanische Bolitiker un Unabhängigkaitskämpfer
* 1877: Adam Remmele, badische Bolitiker
* 1883: Eduard Baader, Schwyzer Gärbereibsitzer
* 1891: Henry Miller, US-amerikanische Schriftsteller
* 1893: Mao Zedong, chinesische Bolitiker
* 1923: Robert Schläpfer, Schwyzer Sprochwisseschaftler
* 1956: Sarah Springman, änglische Ingenieurin, Profässorin vom Poly z Züri
* 1971: Jared Leto, US-amerikanische Schauspiiler un Schriftsteller
* 1981: Armelle Faesch, franzesischi Volleyballspileri

## Gstorbe

* 0268: Dionysius, Bischof vu Rom
* 1624: Simon Marius, dytsche Aschtronom
* 1985: Dian Fossey, US-amerikanischi Zoologi
* 2006: Gerald Ford, US-amerikanische Bolitiker un Bräsident
* 2012: Gerhard Wolfram Baur, dytsche Germanischt un Dialäktforscher
* 2023: Wolfgang Schäuble, dytsche Bolitiker

## Weblink

 **Commons: 26. Dezämber** – Sammlig vo Multimediadateie
# Aprile

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dä Artikel bhandlet de Monet. Wyteri Bedütige vo „April“ findsch doo. |

|  |
| --- |
| Historischi Johresdäg
März · **April** · Mai |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |  |

 |

Dr **April** (latiin. Aprilis) isch dr vierti Monet vom Jahr im Gregorianische Kalender. Im römische Kalender isch dr April uurschprünglich dr zweiti Monet gsii.

Er hät alewiil 30 Tääg. Dr April fangt mit em gliiche Wuchetag wie dr Juli und i Schaltjahre wie dr Januar aa.

## Näme

Dr Name bezieht sich vermuetlich uf d Chnoschpe, wo im Früehlig uufgönd, und chunnt vom latiinische *aperire* «uufmache» her.
Dr alti tüütschi Name isch **Ostermond** (vom Karl em Grosse im 8. Jahrhundert iigfüehrt), wil Oschtere meischt im April liit. Anderi, hütte chuum meh pruuchti Bezeichnige sind *Wandelmonet* oder au *Launing*.

s Bild füre April im Buech *Les très riches heures du Duc de Berry*
## Volchskundlichs

Sit em 16. Jahrhundert isch z Europa dr Bruuch beleit, am 1. April en Aprilscherz z mache: Mer «schickt» siini Mitmänsche mit eme meh oder weniger derbe Scherz oder ere Lüügegschicht «in April».

Dr Saag naa isch dr Luzifer am 1. April us em Himmel verstosse worde.

Vil zum Bruuchtum und vil Sprüch und Wätterregle findt mer im Schwyzerische Idiotikon – lueg deet im Artikel *Aprillen*.

S Aprilewätter schtaht bildlich für wechselhafts Wetter, au wänns in andere Mönet schtattfindet.

## Lueg au

* Fiirtig
* beweglichi Fiirtig
* Ziitskala

## Weblink

*

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „April“ vu de dütsche Wikipedia. E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde. |