Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Chelsea, Londen

| Chelsea |
| --- |
| Voorstad |
|  |
| Chelsea |
| Koördinate: ﻿ / ﻿ |
| Land |  Verenigde Koninkryk |
| Land |  Engeland |
| Graafskap | Groter Londen |
| Borough | Royal Borough of Kensington and Chelsea |
| Tydsone | UTC±00:00 (MGT) |
|  • Somertyd | UTC+01:00 (BST) |
| Poskode | SW3 |
| Skakelkodes | 020 |

**Chelsea** is 'n welgestelde stadsdeel van Sentraal-Londen wat
King's Road insluit en vir sy duur huise, modieuse winkels en sy sokkerspan bekend is.

Chelsea word in die suide deur die Teemsrivier begrens. Sy rivierfront strek vanaf Chelsea-brug langs die Chelseawal (*Chelsea Embankment*), Cheyne Walk, Lots Road en Chelsea-hawe. Die Westbourne-rivier, wat tans deur 'n pyp bo-oor die Sloane Square-moltreinstasie vloei, het oorspronklik sy oostelike grens gevorm. Tans word Chelsea Bridge Road en die laer gedeelte van Sloane Street insluitende Sloane Square as sy oostelike grens beskou.

In die noorde en noordweste is daar 'n vloeiende oorgang na die aangrensende buurte Knightsbridge en South Kensington, maar gewoonlik word die gebied, wat noord van King's Road tot Fulham Road in die noordweste strek, as 'n deel van Chelsea beskou. Ook die welbekende sokkerklub Chelsea FC word met die gelyknamige stadsdeel verbind, alhoewel dit in die Londense Borough of Hammersmith and Fulham gesetel is.

Die huidige distrik is een van die twee naamgewende stadsdele van die Royal Borough of Kensington and Chelsea. Vanaf 1900 tot en met die vorming van Groter Londen in 1965 het Chelsea deel uitgemaak van die Metropolitan Borough of Chelsea in die graafskap Londen.

King's Road
Chelsea was vir die grootste deel van sy geskiedenis 'n gesogte woonbuurt vir welvarendes. In die Tudortydperk was dit aantreklik genoeg vir koning Hendrik VIII om hier 'n paleis te laat oprig. Die panoramiese uitsig vanuit Cheyne Walk oor die Teems het later beroemde skilders soos Turner, Whistler en Rossetti na Chelsea gelok. Die geskiedkundige Thomas Carlyle en die essayis Leigh Hunt het hulle in die 1830's in die buurt gevestig en van Chelsea 'n gewilde woonplek vir literêre persoonlikhede gemaak wat later ook die digter en toneelskrywer Algernon Charles Swinburne (1837–1909) sou insluit.

Later het kunstenaars en studente van Chelsea 'n boheemse buurt gemaak. Die modewinkels van die 1960's het egter lankal plek gemaak vir kunsgalerye en antikwiteitewinkels. Die eksklusiwiteit van Chelsea, wat uit die betreklik hoë eiendomspryse voortspruit, het daartoe gelei dat na plaaslike bewoners dikwels as *Sloane Rangers* verwys word.

Maar daar was ook skadukante. In die 18de eeu was Chelsea se parke en tuine die geskikte plek om met courtisane te ontmoet, terwyl die *Chelsea Arts Club* sy berugte balle in die buurt gehou het.

## Sien ook

* Chelsea-blommeskou

## Verwysings
# Internet-Broadway-databasis

Internet-Broadway-databasis|  |
| Tipe webwerf | Teaterdatabasis |
| Beskikbaar in | Engels |
| Eienaars | The Broadway League |
| Skepper | The Broadway League |
| URL | ibdb.com |
| Kommersieel | Ja |
| Registrasie | Opsioneel |
| Van stapel gestuur | 20 November 2000 (2000-11-20) |

Die **Internet-Broadway-databasis** of **IBDB** (Engels: *Internet Broadway Database*) is ’n aanlyn databasis van Broadway-produksies en -akteurs. Dit word behartig deur die navorsingsafdeling van The Broadway League.

Dit het ook ’n app vir IOS en Android.

Dié uitgebreide webtuiste met Broadway-inligting het rekords van produksies van die begin van die New Yorkse teater in die 18de eeu tot vandag. Besonderhede sluit in mense wat betrokke was en interessante feite en produksiestatistiek. Daar is ook ’n groot argief van foto's uit die hede en verlede en ’n uitgebreide soekfunksie.

## Verwysings

## Eksterne skakels

* Amptelike webtuiste: ibdb.com
* Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
# Eurasiese Plaat

Die Eurasiese Plaat word in groen aangedui

 Die **Eurasiese Plaat** is een van die grootste tektoniese of kontinentaalplate van die Aarde. Dit bevat byna die hele vasteland van Europa en Asië, met uitsondering van die Indiese subkontinent en die Verre Ooste van Rusland. Die Eurasiese Plaat dra ook Indonesië, die Filippyne, die suide van Japan en 'n deel van Ysland, asook die oostelike helfte van die Noord-Atlantiese Oseaan en groot dele van die Noordelike of Arktiese Oseaan.

Die Eurasiese Plaat grens kloksgewys aan die Noord-Amerikaanse Plaat, die Filippynse Plaat, die Australiese Plaat, die Indiese Plaat, die Arabiese Plaat en die Afrikaanse Plaat. Moontlik bestaan daar in die oorgangsgebiede tussen die groot plate 'n aantal kleiner plate; hiervoor is egter nog geen wetenskaplike bewys gelewer nie.
# Wortelboom

Wortelbome is geharde struike en bome wat in soutwater floreer en gespesialiseerde aanpassings het sodat hulle die vlugtige energie van tussengetysones langs mariene kus kan oorleef.
Kaart van wortelboom verspreiding.
'n **Wortelboom** is 'n struik of boom wat hoofsaaklik in kus-soutwater of brakwater groei. Wortelbome groei in 'n ekwatoriale klimaat, tipies langs kuslyne en getyriviere. Hulle het spesiale aanpassings om ekstra suurstof op te neem en sout te verwyder, wat hulle in staat stel om toestande te verdra wat die meeste plante sal doodmaak. Die term word ook gebruik vir tropiese kusplantegroei wat uit sulke spesies bestaan. Mangroves is taksonomies divers, as gevolg van konvergente evolusie in verskeie plantfamilies. Hulle kom wêreldwyd in die trope en subtrope voor en selfs in sommige gematigde kusgebiede, hoofsaaklik tussen breedtegrade 30° N en 30° S, met die grootste wortelboomgebied binne 5° van die ewenaar.

## Sien ook

* Wortelboommoeras

## Verwysings
# Geografiese inligtingstelsel

Geografiese inligtingstelsel

akademiese dissipline, spesialiteit, vakgebied| Subklas van | Toepassingsagteware, inligting stelsel, tegniek |
| Datum van stigting of ontstaan | 1962 |
| Kort naam | GIS, ГИС |
| Bestudeer deur | GIS science |
| Beoefen deur | GIS specialist, GIS analyst, geographic information specialist |
| Stack Exchange site URL |   |
| ACM Klassifikasiekode (2012) | 10003237 |
| Stack Exchange-etiket |  |
| Wikidata-eienskap | official map URL |

'n **Geografiese inligtingstelsel** (**GIS**) is 'n stelsel wat ontwerp is om geografiese of ruimtelike data, te versamel, stoor, manipuleer, ontleed te bestuur, en voor te stel. GIS toepassings laat gebruikers toe om interaktiewe navrae te skep, ruimtelike inligting te analiseer, data te wysig in Kaarte, en die resultate van al hierdie bewerkings voor te stel. GIS kan ook verwys na geografiese inligting wetenskap (GIScience), die wetenskap onderliggende geografiese konsepte, aansoeke, en stelsels.

GIS verwys na 'n aantal verskillende tegnieke, prosesse en metodes. Dit het baie toepassings wat verband hou met ingenieurswese, beplanning, bestuur, vervoer/logistiek, versekering, telekommunikasie, en besighede. Vir daardie rede kan GIS die grondslag vorm vir baie ruimetelike-gebaseerde dienste wat staatmaak op die analise en visualisering.

GIS kan verbande trek tussen verwante inligting deur gebruik te maak van ligging as die hoof veranderlike. Liggings op die Aarde kan word as die x, y, en z koördinate verteenwoordig word. Hulle dus as lengte-, breedte- en hoogte-, graad onderskeidelik voorgestel word. Al die ruimtelike ligging, verwysings moet dus verband hou met mekaar, en uiteindelik tot 'n "regte" fisiese ligging verbind kan word. Hierdie sleutel kenmerk van GIS het begin om nuwe moontlikhede van wetenskaplike ondersoek moontlik te maak.

## Verwysings
# Ronell Renett Klopper

|  |
| --- |
| **Ronell Renett Klopper** |
|  |
| Ronell Renett Klopper in 2025 |
|

---

 |
| Geboortenaam | Ronell Renett Visser |
| Gebore | 26 Januarie 1974 (1974-01-26) Randfontein, Gauteng |
| Burgerskap | Suid-Afrikaans |
| Nasionaliteit | Suid-Afrikaner |
| Vakgebied | Plantkunde |
| Instelling(s) | SANBI |
| Alma mater | Universiteit van Pretoria |

**Ronell Renett Klopper**, née Visser, (gebore 26 Januarie 1974 - ), is 'n Suid-Afrikaanse plantkundige. Sy is sedert 2014 die Suid-Afrikaanse Nasionale Plantkontrolelys-koördineerder in die Afdeling Fundamentele Biodiversiteitswetenskappe van die Suid-Afrikaanse Nasionale Biodiversiteitsinstituut (SANBI). Klopper is verantwoordelik om die plantkontrolelys op datum te hou en om met die Biodiversiteitsinligtingbestuurseenheid van SANBI te skakel vir die aanlynverspreiding daarvan. Hierdie kontrolelys vorm die taksonomiese ruggraat vir talle projekte, en bestuurs- en gesprekbeplanningsaktiwiteite. Sy kureer ook die Lycopodiophyta-, Pteridophyta- en Asphodelaceae-versamelings van die Nasionale Herbarium (PRE), Pretoria, en doen navorsing oor hierdie groepe. Klopper word tans deur die Nasionale Navorsingstigting as 'n C3-wetenskaplike (Gevestigde navorser) gegradeer.

Die standaard- skrywerafkorting **Klopper** word gebruik om Ronell Renett Klopper as die skrywer aan te dui wanneer 'n botaniese naam gebruik word.

## Agtergrond

Klopper, Ronell Renett is op 26 Januarie 1974 in Randfontein, Gauteng, gebore. Dogter van Dawid Jacobus en Ella Petronella Visser.

## Opvoeding

Sy behaal ‘n Baccalaureus scientiae in Natuurwetenskappe aan die Universiteit van Pretoria, in 1994 en ‘n Baccalaureus scientiae in Plantkunde aan dieselfde universiteit in 1995. Daarna verwerf sy 'n Meestersgraad in Planttaksonomie, aan die Universiteit Pretoria in 2000. Klopper behaal ‘n Ph.D. in Plantkunde in 2015. Haar Ph.D. proefskrif, getiteld *Contributions to the systematics of the genus Aloe L. in southern Africa*, spruit uit haar betrokkenheid by die Aalwyne van die Wêreld-projek en verskaf 'n sintese van kennis van die 210 aalwyne wat in Suider-Afrika voorkom.

## Sien ook

* Lys van botaniste volgens outeursafkorting

## Verwysings
# Suid-Afrikaanse Instituut vir Akwatiese Biodiversiteit

Die **Suid-Afrikaanse Instituut vir Akwatiese Biodiversiteit** (SAIAB) is betrokke by navorsing, opvoeding en die toepassing van sy kennis en navorsing op Afrika-visfauna, ten opsigte van ekonomiese of bewaringsvoordele.

## Ontstaan en herdoop

Die instituut is deur Professor Margaret Smith, eggenote van Professor J.L.B. Smith, die bekende igtioloog, in 1969 gestig. Dit het aanvanklik bekendgestaan as die *JLB Smith Instituut vir Igtiologie* voordat dit omskep is in 'n navorsingsfasiliteit vir die *National Research Foundation* in 1999.

In 2001 is dit hernoem na die SAIAB en het 'n moderne navorsings- en opleidingsentrum geword wat die hele akwatiese spektrum dek, van varswatervangsareas tot by kus en aflandige omgewings.

## Nasionale belang

As 'n nasionale fasiliteit van die NRF dien die SAIAB as 'n belangrike wetenskaplike hulpbron vir kennis en begrip van die biodiversiteit en funksionering van wêreldwye belangrike akwatiese ekosisteme. Met biogeografiese grense van mariene sowel as varswater is Suider-Afrika ideaal geplaas om klimaatsverandering te monitor en te dokumenteer.

Vanuit 'n mariene perspektief vorm Suid-Afrika die suidelike eindpunt van 'n groot kontinentale massa, omring deur heel-verskillende mariene ekosisteme aan die oostelike en westelike kuste, en projekteer na die groot koue mariene ekosisteem in die Suidelike Oseaan. Die wetenskaplike leierskap en kundigheid van die SAIAB in varswaterekosisteme is van uiterste nasionale belang by die hantering van kwessies wat voortspruit uit die eksponensieel toenemende druk van bevolkingsaanwas en -ontwikkeling.

Die SAIAB is in Somersetstraat in Grahamstad geleë.

## Verwysings
# Woud van Knysna en die Amathole

|  |
| --- |
|  **Woud van Knysna en die Amathole**  |
| **Ekostreek** |
|  |
| WWF-kode | AT0115 |
| Bioom | Tropiese of subtropiese reënwoud |
| Ekosone | Afrotropiese gebied |
| Floraryk | Paleotropis |
| Oppervlakte   | 3100  km² |
| Beskerm | % |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **Portaal**     | **Biologie**  |

 |

Die **woud van Knysna en die Amathole** is 'n WWF-ekostreek van Suid-Afrika. Dit is die suidelikste subtropiese reënwoude in Afrika en die suidelikste Afromontane woude. Die twee grootste stukke wat oorgebly het, is die woud van Knysna (568 km²) in die Wes-Kaap en die Amathole-kompleks naby Hogsback (405 km²) in die Oos-Kaap.

Dir grond is gewoonlik arm en suur. Naby Knysna wissel die hoogte van 5 tot 1 220 m, in die Amathole van 700 – 1 250 m. Temperature is gematig: vir die Knysnawoud is die gemiddeld 23,8 °C in die somer en 18,2 °C in die winter. In die Amatholewoud is dit 19,7 °C en 8,9 °C en in die winter kan dit daar sneeu. Neerslag wissel van 525 –1220 mm per jaar en van 750 – 1500 mm per jaar.

## Flora

Daar word bome hier aangetref wat nie uit die trope stam nie, soos *Platylophus trifoliatus* en *Cunonia capensis*, maar die meeste spesies is tropies, soos *Olea capensis*, *Ocotea bullata*, *Afrocarpus falcatus*, *Podocarpus latifolius*, *Ilex mitis*, *Apodytes dimidiata*, *Rapanea melanophloeos*, *Cassine peragua*, *Ochna arborea*, *Curtisia dentata*en *Gonioma kamassi*.

Onder die bome word ook *Burchellia bubalina*, *Trichocladus crinitus*, *Rumohra adiantiformis* en *Streptocarpus spesies* gevind.

## Fauna

Party seldsame soogdiere word hier aangetref: Samango-aap, boomdassie, blouduiker, reuse-gouemol, ratel en langstertbosskeerbek.

## Verwysings
# Kuswoud van Maputaland

|  |
| --- |
|  **Kuswoud van Maputaland**  |
| **Ekostreek** |
|  |
| WWF-kode | AT0119 |
| Lande | Suid-Afrika, Mosambiek, Eswatini |
| Bioom | Tropiese of subtropiese reënwoud |
| Ekosone | Afrotropiese gebied |
| Floraryk | Paleotropis |
| Oppervlakte   | 30 300  km² |
| Beskerm | 14 % |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **Portaal**     | **Biologie**  |

 |

**Kuswoud van Maputaland** is 'n WWF-ekostreek wat die kusstreke tussen die Mosambiekse stad Xai-Xai en Kaap St. Lucia in KwaZulu-Natal omvat.

## Die streek

Dié streek is meesal vlak en laer as 150 m hoogte geleë. Net aan sy wesrand in die Lebomboberge styg dit tot ongeveer 600 m. Hierdie berge vorm die ekostreek se grens.

Die klimaat is vogtig en subtropies. Aan die kus val 1000 mm per jaar neerslag. In die binneland verminder dit tot 600 mm, maar die Lebomboberge ontvang 'n bietjie meer, ongeveer 800 mm per jaar. Die somer is warm en nat, die winter koel en droog. Die gemiddelde temperatuur is rondom 22 °C. Daar is heelwat moerasse en mere. Die St. Luciameer beslaan 350 km² en die Sibayimeer, wat die grootste varswatermeer van Suider-Afrika is, beslaan 60 km².

## Flora

Op die Lebomboberge groei bos. Die kroon is 10 - 35 m hoog. Van die boomspesies is *Chrysophyllum viridifolium*, *Homalium dentatum*, *Combretum kraussii* en verskeie *Ficus*, *Celtis* en *Strychnos* spp.

'n Besondere soort woud is die sandbosse wat groei op wat vroeër kusduine was, maar nou landwaarts geleë is. Hierdie soort bos is ryk aan boomspesies en het talle endemiese spesies, soos *Vitex ferruginea* subsp. amboniensis, *Hyperacanthus microphyllus* en *Combretum mkuzense*. In Mosambiek kom in die sandbos *Afzelia quanzensis* voor. Ander kenmerkende spesies is *Cleistanthus schlechteri*, *Newtonia hildebrandtii*, *Hymenocardia ulmoides*, *Psydrax fragrantissima*, *Croton pseudopulchellus* en *Drypetes arguta*.

## Sien ook

* Licuáti-reservaat

## Verwysings
# Tropiese of subtropiese grasveld, savanne en struikveld

omvang van die Tropiese of subtropiese grasveld, savanne en struikveld
**Tropiese of subtropiese grasveld, savanne en struikveld** is 'n terrestriële bioom wat deur die Wêreldnatuurlewefonds gedefinieer is. Die bioom word oorheers deur gras en/of struike wat in semi-dorre tot semi-vogtige klimaatstreke van subtropiese en tropiese breedtegrade voorkom. Tropiese grasveld word hoofsaaklik tussen 5 grade en 20 grade Noord sowel as Suid van die ewenaar gevind.

## Beskrywing

Grasveld word oorheers deur grasse en ander kruidagtige plante. Savanne is grasveld met verspreide bome. Struikveld word oorheers deur hout- of kruidagtige struike.

Ekstensiewe landstreke in die trope ontvang nie genoemsame reën om aansienlike boombedekking te onderhou nie. Die tropiese en subtropiese grasveld, savanne en struikveld word gekenmerk deur gemiddelde neerslag tussen 90-150 cm per jaar. Reënval kan hoogs seisoenaal wees, met die volle jaarlikse neerslag wat soms in 'n paar weke voorkom.

Die savanne van Afrika word tussen woud-, boomveld- en grasveldstreke aangetref. Flora sluit akasia-, miombo- en kremetartbome, gras en lae struike in. Akasia- en miombobome wissel hulle blare in die droëseisoen om vog te bewaar, terwyl die kremetart water in sy stam stoor vir die droëseisoen. Die savanne van Afrika verteenwoordig 'n groot proporsie van die bioom.

Groot soogdiere wat ontwikkel het om voordeel te trek uit die bioom se ruim voedingsbronne tipeer die biodiversiteit wat met hierdie habitatte in verband staan. Die grootsoogdierfaunas is mees florerend in savanne en grasveld van Afrika. Die mees intakte gemeenskappe word tans in Oos-Afrikaanse akasia- en Zambeziese savanne gevind wat uit 'n mosaïek van miombo, mopanie en ander habitatte bestaan. Grootskaalse migrasie van tropiese savanneherbivore soos wildebeeste (*Connochaetes taurinus*) en sebras (*Equus quagga*), neem voortdurend af weens jag en modifikasie van hul habitat. Hulle word tans net tot enige beduidende mate in Oos-Afrika en die sentrale Zambesiese streek aangetref. Heelwat van die buitengewone profusie van Guinese en Saheliese savanne is geëlimineer, alhoewel die milddadige migrasies van Ugandese kobus steeds plaasvind in die savanne van die Sudd-streek. Die Soedanese klimaattipe word gekenmerk deur 'n alternerende warm reënseisoen en 'n koel droëseisoen. In die Noordelike Halfrond begin die warm reënseisoen gewoonlik in Mei en duur tot September. Neerslag wissel van 25 cm tot 150 cm en is meestal onbetroubaar. Die res van die jaar is koel en droog. Neerslag neem af namate mens noordwaarts in die Noordelike Halfrond beweeg, of suidwaarts in die Suidelike Halfrond. Droogte is baie algemeen.

## Verspreiding

Tropiese en subtropiese grasveld, savanne en struikveld word op al die kontinente benewens Antarktika gevind. Dit is wydverspreid in Afrika, en is ook aanwesig regdeur Suid-Asië en Suidoos-Asië, die noordelike dele van Suid-Amerika en Australië, sowel as die suidelike Verenigde State.

## Verwysings
# Kalahari se Acacia-Baikiaea-boomveld

|  |
| --- |
|  **Kalahari se Acacia-Baikiaea-boomveld**  |
| **Ekostreek** |
|  |
| WWF-kode | AT0709 |
| Bioom | Tropiese of subtropiese grasveld, savanne en struikveld |
| Ekosone | Afrotropiese gebied |
| Floraryk | Paleotropis |
| Oppervlakte   | 473 000  km² |
| Beskerm | % |
|  |
|  *Swartwangkatlagter*  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **Portaal**     | **Biologie**  |

 |

Die **Kalahari se Acacia-Baikiaea-boomveld** is 'n WWF-ekostreek waarvan 'n klein stukkie in Suid-Afrika geleë is.

Daar is twee groot natuurreservate:

* Die Sentraal Kalahari Wildreservaat van Botswana
* Die Khaudomwildreservaat van Namibië

Die ekostreek is die tuiste van 468 voëlsoorte, maar net twee is amper endemies daaraan, die swartwangkatlagter en die Bradfieldse neushoringvoël.

## Verwysings
# Zambezi- en Mopanieboomveld

|  |
| --- |
|  **Zambezi- en Mopanieboomveld**  |
| **Ekostreek** |
|  |
| WWF-kode | AT0725 |
| Bioom | Tropiese of subtropiese grasveld, savanne en struikveld |
| Ekosone | Afrotropiese gebied |
| Floraryk | Paleotropis |
| Oppervlakte   | 473 000  km² |
| Beskerm | % |
|  |
|  *Landskap in Krugerwildtuin*  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **Portaal**     | **Biologie**  |

 |

Die **Zambezi- en Mopanieboomveld** is 'n WWF-ekostreek wat lae dele van die Suider-Afrika omvat. Die Suid-Afrikaanse deel staan as Laeveld bekend, maar ook die lae gebiede langs die Zambezirivier word daartoe gereken.

## Beskermde gebiede

Beskermde gebiede in die ekostreek sluit in:

* Liwonde Nasionale Park, Malawi
* Banhine Nasionale Park, Mosambiek
* Chipinge Safari Area, Zimbabwe
* Gonarezhou Nasionale Park, Zimbabwe
* Gorongosa Nasionale Park, Mosambiek
* Krugerwildtuin, Suid-Afrika
* Limpopo Nasionale Park, Mosambiek
* Lower Zambezi Nasionale Park, Zambië
* Mana Pools Nasionale Park, Zimbabwe
* Matusadona Nasionale Park, Zimbabwe
* Save Valley Conservancy, Zimbabwe
* Zinave Nasionale Park, Mosambiek

## Verwysings

## Bronnelys

* Burgess, Neil, Jennifer D’Amico Hales, Emma Underwood (2004). *Terrestrial Ecoregions of Africa and Madagascar: A Conservation Assessment*. Island Press, Washington DC.

## Eksterne skakels

* Zambezi- en Mopanieboomveld (Encyclopedia of Earth)
# Bettysbaai-seereservaat

Die **Bettysbaai-seereservaat**, oorspronklik bekend as die **H.F. Verwoerd-seereservaat**, beskerm seelewe aan die Suid-Afrikaanse Atlantiese kus.

## Ligging

Die reservaat is 30 km suidoos van Gordonsbaai en 37 km noordwes van Hermanus. Vanaf die pikkewynreservaat by Stony Point strek dit vir 3 km oos tot by Jack se Baai en vir 2 seemyl (3,7 km) suid tot in die see. Die Harold Porter Botaniese Tuin is net noord van Jack se Baai. Teenswoordig word die seereservaat bestuur as deel van die Kogelberg-natuurreservaat.

## Beskermde spesies

In die reservaat van ±20 km² word hengel slegs van die strand af toegelaat. Alle seelewe word beskerm. Verwydering van alikreukel, perlemoen, kreef, swartmossel, krap, seekat, rooiaas, klipmossel, polychaete-wurm of enige ander marine-organisme is verbode. In die vroeë 1980’s het ‘n kolonie pikkewyne hulle hier gevestig.

## Bibliografie

* capenature.co.za/bettys-bay-marine-protected-area
* cer.org.za/wp-content/uploads/2004/11/Bettys-Bay-draft-declaration.pdf
* marineprotectedareas.org.za/bettys-bay-mpa
* mpaforum.org.za/portfolio/bettys-bay/
* old.mpatlas.org.mpa/sites/67704827/
# Ezemvelo KZN-Natuurlewe

**Ezemvelo KZN-Natuurlewe** is 'n regeringsorganisasie wat verantwoordelik is vir die bewaring van die natuur en biodiversiteit in die KwaZulu-Natal-provinsie van Suid-Afrika. Hul hoofkwartier is in Queen Elizabeth Park geleë op die noordelike hange van Pietermaritzburg, KwaZulu-Natal se provinsiale hoofstad.

In 1947 is die Natalse Parke, Wild- en Visbewaringsraad gestig deur wetgewing wat betrekking het op die natuurlewe in Natal en Zoeloeland, destyds 'n enkele provinsie van Suid-Afrika bekend as Natal. Die naam van die organisasie is later vereenvoudig tot die Natalse Parkeraad, tot in 1994.

In 1982 het dr. Mangosuthu Buthelezi die KwaZulu Buro van natuurlike hulpbronne en later die KwaZulu Departement van Natuurbewaring op die been gebring, wat bewaringsgebiede bestuur het in die voormalige KwaZulu-tuisland.

Aan die einde van apartheid het die Natalse Parkeraad en KwaZulu Departement van Natuurbewaring tot 'n enkele organisasie saamgesmelt, wat uiteindelik geheet het die KwaZulu-Natal Natuurbewaringsdiens. Later is die naam verander na Ezemvelo KZN-Natuurlewe.

## Bewaring

Die Natalse Parkeraad was instrumenteel om die witrenoster (*Ceratotherium simum simum*) van uitwissing te red. Alle witrenosters in Suid-Afrika (meer as 17 000 individue) is vandag afstammelinge van die oorblywende bevolking van Umfolozi. Tans is Ezemvelo KZN-Natuurlewe betrokke by die bewaring van 'n subspesie van die swartrenoster (*Diceros bicornis minor*), waarvan feitlik al die diere in Suid-Afrika ook afstammelinge van die oorblywende bevolking in Umfolozi is.

Die gebiede wat deur Ezemvelo KZN-Natuurlewe bestuur word sluit in nesplekke van die karetseeskilpad en leerskilpad, Coelacanth habitat en drie sentrums van endemisme. Twee van die gebiede wat bestuur word, is wêrelderfenisgebiede (iSimangaliso-vleilandpark en die uKhahlamba-Drakensbergpark).

## Enkele parke wat deur Ezemvelo KZN bestuur word

* Hluhluwe-iMfolozipark
* iSimangaliso-vleilandpark
* Ithala Wildreservaat
* Krantzkloof-natuurreservaat
* Mkhuze-wildreservaat
* uKhahlamba-Drakensbergpark, deel van die "Maloti-Drakensberg-oorgrensbewaararea"
* Oribi Gorge-natuurreservaat
* Royal Natal Nasionale Park
* Tembe Olifantpark, deel van die "Lubombo-oorgrensbewaararea"
* Umtamvuna Natuurreservaat

Die organisasie bestuur meer as 57 parke.

|  |  |
| --- | --- |
| Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal. |
 |