Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Midway-atol

**Midway-atolMidway Atoll** (Engels)
**Pihemanu Kauihelani** (Hawais)|

|  |
| --- |
|  |
| (Vlag van die Midway-atol) |

 |
|  Ligging van die Midway-atol in die Stille Oseaan |
|  Kaart van die Midway-atol |
| **Amptelike taal** | Engels |
| **Hoofstad** | *Geen* |
| **Grootste stad** | *Geen* |
| **Oppervlakte**  - Totaal | 6,23 km2 |
| **Bevolking**  - Totaal  - Bevolkingsdigtheid | 40 (wetenskaplikes) 6,42/km2 |
| **Geldeenheid** | Amerikaanse dollar ($) (VSD) |
| **Tydsone** | UTC+12 |

Satellietbeeld van die Midway-atol
Die Hawaii-eilandketting met die Midway-atol
Kaart van die sentrale Stille Oseaan
**Midway-atol** (Engels: *Midway Atoll*) ook **Midway-eiland** (*Midway Island*) of **Midway-eilande** (*Midway Islands*, Hawais: *Pihemanu Kauihelani*) is 'n klein afgeleë eiland van die Verenigde State van Amerika en 'n onbewoonde eiland in die noordelike Stille Oseaan, wat tot Polinesië behoort, naby Hawaii. Die eilande het 'n bevolking van 40 mense (wetenskaplikes) en 'n oppervlakte van 6,23 km². Die atol is die enigste deel van die noordwestelike Hawaii-eilande, wat nie deel van die deelstaat Hawaii is nie. Daar is aspirasies om die atol by Hawaii aan te sluit. Die atol lê 140 seemyl (259 km, 161 myl) oos van die Internasionale datumgrens, 2 800 seemyl (5 200 km, 3 200 myl) ten weste van San Francisco en 2 200 seemyl (4 100 km, 2 500 myl) ten ooste van Tokio. Die naam is afgelei van die atol se ligging halfpad tussen Japan en Kalifornië.

## Geskiedenis

| Jaar | Historiese bevolkings |
| --- | --- |
| 1970 | 2220 |
| 1980 | 453 |
| 1990 | 13 |
| 2000 | 4 |
| 2010 | 0 |

Die Slag van Midway het gedurende die Tweede Wêreldoorlog hier plaasgevind.

## Geografie

| Eiland | Acre | Hektar |
| --- | --- | --- |
| Sand-eiland | 1200 | 486 |
| Oos-eiland | 334 | 135 |
| Spit-eiland | 6 | 2 |
| **Midway-atol** | 1540 | 623 |
| Lagoon | 14 800 | 6 000 |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  | **Verenigde State van Amerika** |  |  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **Deelstate** | Alabama • Alaska • Arizona • Arkansas • Colorado • Connecticut • Delaware • Florida • Georgia • Hawaii • Idaho • Illinois • Indiana • Iowa • Kalifornië • Kansas • Kentucky • Louisiana • Maine • Maryland • Massachusetts • Michigan • Minnesota • Mississippi • Missouri • Montana • Nebraska • Nevada • New Hampshire • New Jersey • Nieu-Meksiko • New York • Noord-Carolina • Noord-Dakota • Ohio • Oklahoma • Oregon • Pennsilvanië • Rhode Island • Suid-Carolina • Suid-Dakota • Tennessee • Texas • Utah • Vermont • Virginië • Washington • Wes-Virginië • Wisconsin • Wyoming |
| **Federale distrik** | Distrik Columbia (Washington, D.C.) |
| **Eilandgebiede** | Amerikaanse Maagde-eilande • Amerikaans-Samoa • Guam • Noordelike Mariana-eilande • Puerto Rico |
| **Klein afgeleë eilande** | Baker • Howland • Jarvis • Johnston • Kingman • Midway • Navassa • Palmyra • Wake |
| Geassosieerde lande | Gefedereerde State van Mikronesië • Marshalleilande • Palau |

 |
# Stollingsteenmiddel

'n **Stollingsteenmiddel**, algemeen bekend as 'n **bloedverdunner**, is 'n chemiese stof wat die stolling van bloed voorkom of verminder en sodoende die stollingstyd verleng. Sommige kom natuurlik voor in bloedsuiende diere, soos bloedsuiers en muskiete, wat help om die bytplek lank genoeg ongestol te hou sodat die dier bloed kan kry.

As 'n klas farmaseutiese middels word stollingsteenmiddels in die behandeling van trombotiese afwykings gebruik. Orale stollingsteenmiddels word deur baie mense in die vorm van tablette geneem, en verskeie binneaarse middels word in hospitale gebruik.

Een van die eerste stollingsteenmiddels, warfarin, is aanvanklik as 'n knaagdierdoder goedgekeur.
Stollingsteenmiddels is nou verwant aan antiplaatjiemiddels en trombolitiese middels omdat hulle die verskillende roetes van bloedstolling beïnvloed.

Algemene stollingsteenmiddels sluit warfarin en heparien in.

## Verwysings

## Skakels

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
# Swartbekpylstormvoël

| Swartbekpylstormvoël |
| --- |
|  |
|  |
| Opname van roepe op 'n broeieiland |
| Bewaringstatus |
|  Veilig  (IUCN 3.1) |
| Wetenskaplike klassifikasie |
| Domein: | Eukaryota |
| Koninkryk: | Animalia |
| Filum: | Chordata |
| Klas: | Aves |
| Orde: | Procellariiformes |
| Familie: | Procellariidae |
| Genus: | *Puffinus* |
| Spesie: | P. puffinus |
| Binomiale naam |
| Puffinus puffinus (Brünnich, 1764) |
|  |
| ██ Broeikolonies
██ Besoeker buite broeityd |
| Sinonieme |
| *Procellaria puffinus* (Brünnich, 1764) |

Die **Swartbekpylstormvoël** (*Puffinus puffinus*) is 'n stormvoël wat seldsaam is aan die kus van Suid-Afrika. Die voël is 30 – 38 cm groot en weeg 250 - 520 g met 'n vlerkspan van 76 - 88 sentimeter. In Engels staan die voël bekend as *Manx shearwater*. Die voël broei op eilande in matige noord Atlantiese Oseaan.

## Galery

* Op land
* Ter see
* Nesplek
* Die eier

## Sien ook

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron

* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. ISBN 978-1-77007-926-7

## Verwysings
# Europese stormswael

| Europese stormswael |
| --- |
|  |
| Bewaringstatus |
|  Veilig  (IUCN 3.1) |
| Wetenskaplike klassifikasie |
| Domein: | Eukaryota |
| Koninkryk: | Animalia |
| Filum: | Chordata |
| Klas: | Aves |
| Orde: | Procellariiformes |
| Familie: | Hydrobatidae |
| Subfamilie: | Hydrobatinae |
| Genus: | Hydrobates F. Boie, 1822 |
| Spesie: | H. pelagicus |
| Binomiale naam |
| Hydrobates pelagicus (Linnaeus, 1758) |

Europese stormswael
Die **Europese stormswael** (*Hydrobates pelagicus*) is 'n stormswael en 'n algemene besoeker aan die kus van Suid-Afrika. Die voël is 14 – 18 cm groot en weeg 23 - 31 g met 'n vlerkspan van 36 - 39 sentimeter. Daar broei 500,000 pare in die noordoostelike Atlantiese Oseaan. In Engels staan die voël bekend as *European storm-petrel*.

Die voël is die enigste spesie in die genus *Hydrobates*.

## Sien ook

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron

* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. ISBN 978-1-77007-926-7
* *BirdLife International* (2004). *Hydrobates pelagicus*. *2006 IUBN-rooilys van bedreigde spesies*. Internasionale Unie vir die Bewaring van die Natuur 2006. Verkry op 12 Mei 2006.

## Verwysings
# Navajo

*Hierdie artikel handel oor die etniese groep. Vir die taal, sien Navajo (taal).*

| Navajo |
| --- |
|  Portrette van bekende Navajo-persoonlikhede |
| Totale bevolking: | 300 460 |
| Belangrike bevolkings  in: |  Verenigde State (Arizona, Colorado, Nieu-Meksiko, Utah) |
| Taal: | Navajo en Engels |
| Geloofsoortuiging: | Tradisionele Navajogodsdiens, Christendom (hoofsaaklik Rooms-Katolieke Kerk), Mormonisme, Inheemse Amerikaanse Kerk |
| Verwante etniese groepe: | Indiane |

Die **Navajo** of **Navaho** (Navajo: *Diné* of *Naabeehó*) is 'n inheemse etniese groep wat in die hedendaagse Amerikaanse deelstate Arizona, Colorado, Nieu-Meksiko en Utah woon. Hulle vorm die tweede grootste groep Indiane ná die Cherokee en bly in hul Navajonasie in die suidweste van die Verenigde State net noord van die grens tot Meksiko.

Vlag van die Navajonasie
Die Navajo en buurvolke se Indianereservaat in die suidweste van die Verenigde State
Sowat die helfte van die Navajo bly in die Navajonasie wat oor die deelstate Arizona, Colorado, Nieu-Meksiko en Utah streek. Dit vorm sowel volgens oppervlak as bevolking die grootste van die Verenigde State se Indianereservate. Die Navajonasie sluit die bekende Four Corners in, dié punt waar die vier genoemde Amerikaanse deelstate op één punt ontmoet.

Die Navajo praat veral Navajo as moedertaal. Dit behoort saam met Tlingit en ander kleiner tale tot die Na-Dené-tale, een van die primêre taalfamilies van die wêreld. Die meeste Navajo gebruik Engels as tweede taal.

Die deelstate met die grootste Navajobevolkings is Arizona (140 263) en Nieu-Meksiko (108 306). Meer as driekwart van die Navajobevolking bly in dié twee deelstate.

## Verwysings

## Verdere leesstof

* (en)  Iverson, Peter (2002). *Diné: A History of the Navahos*. Albuquerque: University of New Mexico Press. ISBN 0-8263-2714-1.

## Eksterne skakels

* Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Navajo.
* (en)  "Navajo". Encyclopædia Britannica. Besoek op 6 Oktober 2018.
# Cusco

| **Cusco** Qusqu Qosqo
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** |  Peru |
|  **Provinsie** |  Cusco |
|  **Koördinate** | ﻿ / ﻿ |
|  **Gestig op** | 11de eeu |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 70 015,3 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 3 399 m |
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (2009) | 358 052 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 5 114 vk/km |
|  **Tydsone** | UTC -05:00 |
|  **Burgemeester** | Luis Flórez García |
|  **Amptelike webwerf** | municusco.gob.pe Geargiveer 25 Oktober 2007 op Wayback Machine |

Kaart van Cusco in 1860
**Cusco** (ook **Cuzco**, in Quechua **Qusqu** of **Qosqo**) is die hoofstad van die gelyknamige provinsie in die Peruviaanse Andes-hooglandsgebied. Die stad is 3 399 m bo seespieël geleë en het ongeveer 358 000 inwoners. Dit is ook die oord van 'n aartsbiskop en 'n universiteit.

Die stad se gevarieerde geskiedenis as hoofstad van die Inkas, die besienswaardighede in die omgewing en die landskap in die midde van die Andes gebergtes, maak dit 'n aantrekkingspunt vir vele toeriste. As uitgangspunt na die Inka-ruines van Machu Picchu het Cusco wêreldwyd bekend geword. Die stad Cusco is in 1983 deur UNESCO as 'n wêrelderfenisgebied gelys.

## Eksterne skakels

* Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Cusco.
* (en)  (fr)  Amptelike UNESCO bladsy
# Hamsterwiel

'n Hamsterwiel van hout gemaak, grootte 33 cm
Soos ander knaagdiere, is hamsters hoogs gemotiveerd om in wiele te hardloop.
'n **Hamsterwiel** of hardloopwiel is 'n oefentoestel wat hoofsaaklik deur hamsters of ander knaagdiere gebruik word, maar ook deur ander vlugdiere wanneer die geleentheid hom voordoen. Die meeste van hierdie toestelle bestaan ​​uit 'n geriffelde wiel wat op 'n staander gehou word deur 'n enkele of paar stompasse. Hamsterwiele laat knaagdiere toe om te hardloop selfs wanneer hul ruimte beperk is.

Die vroegste gebruik van die term "hamsterwiel", wat in die Oxford English Dictionary gevind word, is in 'n koerantadvertensie van 1949. Eekhoringhokke wat in 'n 1885-katalogus deur *Osborn Manufacturing Co.* verskyn het, het met lopende wiele vir die eekhorings gekom, soortgelyk aan hamsterwiele.

## Sien ook

* Hamsterbal
# Onkologie

'n Koronale CT wat 'n kwaadaardige mesothelioom toon, aangedui deur die asterisk en die pyle
**Onkologie** is die studie van die oorsake, siektesimptome en -tekens van verskillende soorte kanker. 'n Dokter wat onkologie praktiseer word 'n **onkoloog** genoem. Die term is afkomstig van die Griekse *onkos* (ονκος), wat "*lomp*" of "gewas" beteken; en die agtervoegsel -ologie, wat "*studie van*" beteken.

## Bron

* *Dokter in die huis*, Dr Jan van Elfen, 1993 ISBN 0 624 03234 5

## Verwysings

## Eksterne skakels

* Comprehensive Cancer Information (Januarie 1980).<
* NCCN - Evidence-Based Cancer Guidelines, Oncology Drug Compendium, Oncology Continuing Medical Education. *National Comprehensive Cancer Network*.
* European Society for Medical Oncology | ESMO.