Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Swartrot

| Swartrot Tydperk: Holoseen |
| --- |
|  |
| Bewaringstatus |
|  Veilig  (IUCN 3.1) |
| Wetenskaplike klassifikasie  |
| Domein: | Eukaryota |
| Koninkryk: | Animalia |
| Filum: | Chordata |
| Klas: | Mammalia |
| Orde: | Rodentia |
| Familie: | Muridae |
| Genus: | *Rattus* |
| Spesie: | R. rattus |
| Binomiale naam |
| Rattus rattus (Linnaeus, 1758) |
|  |
| Verspreidingskaart |
| Sinonieme |
| *Mus rattus* Linnaeus, 1758 |

Die **swartrot** (*Rattus rattus*), ook bekend as die **dakrot**, **skeepsrot** of **huisrot**, is 'n algemene langstertknaagdier van die stereotipiese rotgenus *Rattus*, in die subfamilie Murinae. Dit het waarskynlik in die Indiese subkontinent ontstaan, maar word nou wêreldwyd aangetref.

Die swartrot is swart tot ligbruin van kleur met 'n ligter onderkant. Dit is 'n algemene omnivoor en 'n ernstige plaag vir boere omdat dit op 'n wye verskeidenheid landbougewasse voed. Dit word soms as troeteldier aangehou. In dele van Indië word dit as heilig beskou en daarom gerespekteer in die Karni Mata-tempel in Deshnoke.

## Verwysings
# Bruinrot

| Bruinrot Tydperk: Vroeë Holoseen - Onlangs |
| --- |
|  |
| Bewaringstatus |
|  Veilig  (IUCN 3.1) |
| Wetenskaplike klassifikasie  |
| Domein: | Eukaryota |
| Koninkryk: | Animalia |
| Filum: | Chordata |
| Klas: | Mammalia |
| Orde: | Rodentia |
| Familie: | Muridae |
| Genus: | *Rattus* |
| Spesie: | R. norvegicus |
| Binomiale naam |
| Rattus norvegicus (Berkenhout, 1769) |
|  |
| Verspreidingskaart |

Die **bruinrot** (*Rattus norvegicus*), ook bekend as die **gewone rot**, **straatrot**, **rioolrot**, **werfrot**, **Hanoverrot**, **Noorweë-rot** en **Noorse rot**, is 'n wydverspreide soort gewone rot. Dit is een van die grootste spesies in die superfamilie *Muroidea*. Dit is 'n bruin of grys knaagdier met 'n liggaamslengte van tot 28 cm lank en 'n stert effens korter as dit. Dit weeg tussen 140 en 500 g. Hierdie knaagdier, wat vermoedelik in Noord-China en naburige gebiede ontstaan ​​het, het nou na alle vastelande behalwe Antarktika versprei en is die dominante rot in Europa en 'n groot deel van Noord-Amerika. Met seldsame uitsonderings woon die bruinrot oral waar mense woon, veral in stedelike gebiede. Studies van wilde rotte in New York Stad het getoon dat bevolkings wat in verskillende woonbuurte woon met verloop van tyd verskillende genomiese profiele kan ontwikkel deur stadig verskillende eienskappe te verkry.

## Verwysings
# Indringerplant

Pretoria se Jakarandas is 'n voorbeeld van 'n indringerplant.
Die term **indringerplant** verwys na 'n onderafdeling van plante, wat gedefinieer word as uitheemse plante. Indringerplante kan die ekologiese verwantskap tussen inheemse spesies verander, en kan die ekostelsel, ekonomiese waarde van die ekostelsel en menslike gesondheid verander. 'n Plant word geklassifiseer as 'n indringerplant as dit deur die aksie van mense toegevoeg is in 'n area of gebied waar dit nie voorheen natuurlik voorgekom het nie.

## Sien ook

* Onkruid
* Lys van onkruid in Suid-Afrika
* Indringerplante in Suid-Afrika
# Tandbeen

Deursnee van 'n tand.
In die tandheelkunde verwys **tandbeen** (of **dentien**) na 'n weefsel soortgelyk aan been, wat die hoofmassa van die tande uitmaak. Ander name is "dentine" of "ivoor".
# Seekoeie

| Hippopotamidae Tydperk: 16–0 m. jaar gelede
PreЄ
Є
O
S
D
C
P
T
J
K
Pg
N
Vroeë Mioseen-Holoseen |
| --- |
|  |
| Seekoei (*Hippopotamus amphibius*) |
|  |
| Dwergseekoei (*Hexaprotodon liberiensis*) |
| Wetenskaplike klassifikasie  |
| Domein: | Eukaryota |
| Koninkryk: | Animalia |
| Filum: | Chordata |
| Klas: | Mammalia |
| Orde: | Artiodactyla |
| Suborde: | Whippomorpha |
| Familie: | Hippopotamidae Gray, 1821 |
| Subtaxa |
|
†*Trilobophorous* Geze, 1985
Hippopotaminae Gray, 1821* †*Archaeopotamus*
* *Choeropsis*
* †*Hexaprotodon*
* *Hippopotamus*
* †*Saotherium*

†Kenyapotaminae Pickford, 1983* *Kenyapotamus*
* *Palaeopotamus*
 |

Die **Hippopotamidae** (Gray 1821) is die seekoeifamilie van die ewehoewiges (Cetartiodactyla).

Vandag is daar net twee oorlewende spesies wat tot hierdie familie behoort:

* *Hippopotamus amphibius* – die seekoei
* *Choeropsis liberiensis* – die dwergseekoei

Albei spesies kom slegs in Afrika voor. Daar is egter talle fossiele van hierdie familie in Europa en Asië gevind, soos *Hexaprotodon sivalensis* uit die Plioseen van Indië wat reeds in 1836 beskryf is. Later is verskeie spesies van hierdie genus ook in Afrika aangetref. Hulle het ses snytande pleks van vier soos die seekoei. Daar is gedink dat die dwergseekoei tot hierdie genus behoort, maar later is die eie genus *Choeropsis* daarvoor opgerig. Van hierdie genus is min fossiele gevind, maar die genus *Hippopotamus* is reeds in die Plioseen van die Groot Skeurvallei bekend, terwyl minstens ses spesies in die Pleistoseen wydverspreid oor Afrika en Eurasië aangetref word. Hulle het nogtans die Amerikas en Australië nooit bereik nie.

Twee dwergspesies *H. lemerlei* en *H. madagascariensis* het op Madagaskar geleef en dalk eers in historiese tye uitgesterf.

## Die vroeë geskiedenis

Skedel en gebit van *Hexaprotodon sivalensis*
Die molekulêre genetika het aangetoon dat die seekoeie en die walvisse sustergroepe is, maar die oudste Cetacea-fossiele is ongeveer 53 miljoen jaar oud terwyl die Hippopotamidae eers later verskyn het. Die oudste bekende verteenwoordiger is *Kenyapotamus ternani* van omtrent 16 miljoen jaar gelede. Dit impliseer 'n baie groot leemte in hul geskiedenis, wat onsekerheid oor die vroeë ontwikkeling van hierdie familie meebring.

Orliac et al. net nogtans in 2010 berig dat twee fossiele van ongeveer 21 mj oud, naamlik *Morochoerus ugandensis* en *Kulutherium rusingensis*, ook tot die Hippopotamidae behoort. *K. rusingensis* is eerder in die bunodonte Anthracotheriidae geplaas. Hierdie groep hoefdiere is bekend danksy talle fossiele maar hul plek in die stamboom is taamlik onduidelik. 'n Verwantskap met die walvisse aan die een kant en die seekoeie aan die ander is waarskynlik.

## Verwysings

## Eksterne skakels

* Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Seekoeie.

* Wikispecies het meer inligting verwant aan Seekoeie
# Eurasiese rooieekhoring

| Eurasiese rooieekhoring |
| --- |
|  |
| Eurasiese rooieekhoring in winterjas naby Alverstone, Eiland Wight |
|  |
| Eurasiese rooieekhoring in somerjas in Warskou, Pole |
| Bewaringstatus |
|  Veilig  (IUCN 3.1) |
| Wetenskaplike klassifikasie  |
| Domein: | Eukaryota |
| Koninkryk: | Animalia |
| Filum: | Chordata |
| Klas: | Mammalia |
| Orde: | Rodentia |
| Familie: | Sciuridae |
| Genus: | *Sciurus* |
| Spesie: | S. vulgaris |
| Binomiale naam |
| Sciurus vulgaris Linnaeus, 1758 |
| Subspesies |
|
23 erken, sien teks |
|  |
| Eurasiese rooieekhoring reeks |

Die **Eurasiese rooieekhoring** (*Sciurus vulgaris*), ook genoem **rooieekhoring**, is 'n spesie boomeekhoring in die genus Sciurus. Dit is 'n boomagtige en hoofsaaklik plantetende knaagdier en algemeen in Eurasië.

## Verwysings