تأسیسات اتمی لویزان

سایت اتمی لویزان یا تأسیسات اتمی مژده در مجاورت دانشگاه مالک‌اشتر قرار دارد و پیش‌تر مقر سازمان جانشین «طرح آماد» بوده است. این سازمان که ابتدا با نام «سادات» شناخته می‌شد، برنامه‌ای کوچک‌تر و مخفی‌تر در حوزه تسلیحات هسته‌ای به‌شمار می‌رفت که در سال ۲۰۱۱ در مجموعه «سپند» ادغام شد. این مجموعه بعدها میزبان «مرکز آزمایش آمادگی دفاع مدرن»، «مؤسسه فیزیک کاربردی» و همچنین گروه «شهید کریمی» شد؛ گروهی که وزارت خزانه‌داری آمریکا آن را به‌دلیل فعالیت در پروژه‌های موشکی و انفجاری تحریم کرده بود.

اسرائیل در جریان جنگ ۱۲روزه دو بار این سایت را هدف قرار داد. در حمله نخست چند ساختمان از جمله ساختمانی مرتبط با «گروه تخصصی شهید کریمی» و یک کارگاه وابسته به «مؤسسه فیزیک کاربردی» را هدف گرفت.

مؤسسه علوم و امنیت بین‌الملل پیشتر در گزارشی سایت اتمی لویزان را یکی از چهار سایت اعلام نشده در برنامه هسته‌ای ایران به‌عنوان مرکز تولید و آزمایش آغازگرهای نوترونی دوترید اورانیوم‌ــ اجزایی حیاتی برای آغاز انفجار هسته‌ای‌ــ معرفی کرده بود و مدعی شد این سایت بین سال‌های ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۴ پاک‌سازی شد تا آثار فعالیت‌های هسته‌ای پیش از بازرسی آژانس از بین برود.

همچنین سایت اتمی لویزان در فاصله سال‌های ۲۰۰۴ تا ۲۰۰۸ تغییر مأموریت یافت و متشکل از آزمایشگاه‌هایی شد که با تونل به هم راه داشتند و تحت پوشش نهادهای وابسته به وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی فعالیت جدیدش را آغاز کرد و در آن تحقیق روی سانتریفوژهای نسل جدید و ساخت این دستگاه‌ها صورت می‌گرفت.

مؤسسه علوم و امنیت بین‌المللی روز چهارشنبه ۲۷ اوت ۲۰۲۵ (۵ شهریور ۱۴۰۴ خورشیدی) و طی گزارشی با استناد به تصاویر ماهواره‌ای شرکت «مکسار» اعلام کرد که اعلام کرد که ایران عملیات پاکسازی سایت اتمی لویزان را آغاز کرده است. به گفته این مؤسسه، به نظر می‌رسد این عملیات برای پاکسازی شواهد برنامه هسته‌ای تسلیحاتی ایران است.

 منابع 
رده:فناوری هسته‌ای در ایران