محمدولی خان دروازی

محمدولی خان دروازی یکی از شخصیت‌های برجستهٔ تاریخ معاصر افغانستان است که نقش مهمی در تدوین و پیشبرد سیاست خارجی و تحکیم استقلال کشور ایفا کرده است. او به‌عنوان وزیر امور خارجه، دیپلمات و نایب السلطنه در دوران امان‌الله خان نقش کلیدی داشته و به‌خاطر خدماتش در راه استقلال و عدالت شناخته می‌شود.

 تولد و اوایل زندگی 
محمدولی خان دروازی در خانوادهٔ اشراف‌زادهٔ درواز، در بدخشان، به دنیا آمد؛ فرزند شاه ابوالفضل خان. او در کودکی به کابل آمد و در دربار حبیب‌الله و سپس امان‌الله خان رشد و پرورش یافت.

 ورود به عرصهٔ دیپلماسی و سیاست 
محمدولی خان با هوش و ذکاوت سیاسی توانست به مقام «سرجماعه» برسد و مورد اعتماد دربار قرار گیرد.
با آغاز حکومت امان‌الله خان، محمدولی خان نقش مهمی در امور دولت و دیپلماسی یافت و با اندیشه‌های تجدد و روشنفکری آشنا شد.

 نقش در تحکیم استقلال افغانستان 
- رهبری هیئت دیپلماتیک به تاشکند و مسکو برای تقویت روابط خارجی و معرفی استقلال افغانستان. 
- دیدار با ولادیمیر لنین و درخواست همکاری علیه استعمار. 
- سفرهای دیگر به اروپا و آمریکا برای معرفی افغانستان و جذب حمایت بین‌المللی.

 مقام‌ها و مسئولیت‌ها 
- وزیر امور خارجه (۱۹۲۲–۱۹۲۴) 
- وزیر جنگ (۱۹۲۴–۱۹۲۵) 
- نایب‌السلطنه در دوران سفرهای امان‌الله خان

 دیدگاه‌ها و افکار 
محمدولی خان روشنفکر، میهن‌پرست و طرفدار عدالت اجتماعی بود و مخالف استعمار و استبداد به شمار می‌رفت.

 محاکمه، زندان و مرگ 
بعد از سقوط امان‌الله خان، محمدولی خان بازداشت و محاکمه شد و در نهایت اعدام شد.

 میراث و بزرگداشت 
- بزرگداشت و یادبود شخصیت او در افغانستان از طریق سمینارها و نام‌گذاری خیابان‌ها انجام شده است.

 منابع 
رده:دیپلمات‌های اهل افغانستان

رده:وزیران امور خارجه افغانستان

رده:وزیران دفاع افغانستان

رده:سیاست‌مداران سده ۲۰ (میلادی) اهل افغانستان

رده:اعدام‌شدگان سده ۲۰ (میلادی) توسط افغانستان

رده:اهالی ولایت بدخشان

رده:سیاست‌مداران اهل افغانستان

رده:تاجیک‌های اهل افغانستان