حصه لوتاه

حِصّه عبدالله لوتاه مجری و کارگردان تلویزیونی اماراتی است که از نسل نخست فعالان رسانه‌ای در امارات به‌شمار می‌رود. او نخستین کارگردان زن تلویزیونی در امارات است و بیش از هفت سال در زمینهٔ کارگردانی، از سال ۱۹۸۳ تا ۱۹۹۵ فعالیت کرده است. او برنامه‌های گوناگون بسیاری را در تلویزیون دبی کارگردانی کرده است که به مسائل اجتماعی گوناگون پرداخته‌اند و همچنین مجموعه‌ای از برنامه‌های فرهنگی شامل مصاحبه با متفکران، نویسندگان و سینماگران برجستهٔ عرب را ارائه کرده است. لوتاه به مسائل زنان در امارات، به ویژه در دبی، توجه ویژه‌ای داشته است؛ او انجمن «نهضت زنان در دبی» را در سال ۱۹۷۳ تأسیس کرد و همچنین در تأسیس اتحادیهٔ زنان عمومی امارات مشارکت داشت. به حقوق بشر و محیط زیست نیز علاقه‌مند بود و چندین انجمن مرتبط با این حوزه‌ها را پایه‌گذاری کرد. او همچنین سال‌ها به عنوان استاد در دانشگاه العین نیز به تدریس پرداخت.

 زندگی و پیشه 
 سال‌های اولیه 
حصه عبدالله لوتاه در خانواده‌ای سرشناس در دبی متولد شد و در منطقهٔ سکة الخیل در دبی بزرگ شد و کودکی خود را در منطقه البراحة در مرکز شهر سپری کرد. پدربزرگ او، ناصر لوتاه، بنیان‌گذار یکی از مهم‌ترین مدارس در منطقه الاحساء در عربستان سعودی در سال ۱۹۳۸ بود و برای این مدرسه وقف و مسجد بزرگی برپا کرد. حصه از پدربزرگ خود بسیار آموخت. همچنین از مادربزرگ خود نیز چیزهای زیادی یادگرفت. مادرش نیز تأثیر زیادی بر او داشت؛ اگرچه مادرش کم‌حرف بود، اما همیشه قانع و راضی بود و به تظاهر و فخرفروشی با پول و اموال علاقه‌ای نداشت. پدرش مردی با تجربهٔ سیاسی بود و بسیار متواضع بود؛ او به حصه آزادی می‌داد تا نظرات و افکار خود را بیان کند و حصه همیشه در جلسات بزرگسالان همراه پدرش حضور داشت، جلساتی که شامل درس‌هایی در شعر و داستان‌نویسی بود.

تحصیلات ابتدایی خود را نزد معلمه‌ای به نام المطوعة گذراند که تأثیر زیادی بر زندگی او داشت. سپس تحصیلات رسمی خود را در مدرسه الخنساء دریافت کرد؛ مدرسه‌ای که در خانه شیخه شمسه بنت سلطان در دیره برپا شده بود و او به مدت چهار سال در این مدرسه تحصیل کرد. با این حال، نتوانست تحصیل خود را ادامه دهد، زیرا برادرش معتقد بود آموزش برای او مهم نیست، چرا که او به پول یا شغل نیاز ندارد. این تجربه، تأثیر منفی و دردناکی بر او به عنوان دختری که عاشق یادگیری بود گذاشت، اما او کتاب‌ها را جایگزین مدرسه قرار داد. با یکی از دوستانش، عایشه کبتن که از زنان بانفوذ دبی بود، تماس گرفت و ایدهٔ تأسیس یک انجمن زنان را با او مطرح کرد؛ این ایده مورد استقبال دوستش قرار گرفت. در سال ۱۹۷۳ از او دعوت شد تا انجمن دیگری را تأسیس کند؛ «انجمن نهضت زنان» در دبی، که یکی از مهم‌ترین انجمن‌های زنان در کشور امارت شد. در همین زمان، او دوباره به تحصیل بازگشت و مدرک راهنمایی (متوسطه) را دریافت کرد. سپس به همراه گروهی از خانواده و خویشاوندان برای دریافت مدرک دبیرستان به مصر سفر کرد و موفق شد مدرک دبیرستان خود را از آنجا دریافت کند.

 سال‌های تحصیل در آمریکا 
یکی از خویشاوندان او به نام خوله لوتاه به ایالات متحده آمریکا برای تحصیل سفر کرده بود، این امر حصه را تشویق به ادامهٔ تحصیل در خارج از کشور کرد. ایدهٔ تحصیل در خارج زمانی که او با خانواده در بریتانیا بود نیز قوت گرفت و در آن زمان به فکر ماندن در لندن و یادگیری زبان انگلیسی و سپس ثبت نام در دانشگاه ولز افتاد، اما مسیر خود را تغییر داد و تصمیم گرفت در آمریکا تحصیل کند. حصه برای دریافت بورس تحصیلی از وزارت آموزش و پرورش امارات تلاش کرد و موفق شد این بورس را دریافت کند. او به همراه فرزند سه ساله‌اش به آمریکا رفت و در دانشگاه سان‌فرانسیسکو به تحصیل سینما پرداخت، اما به دلایل شخصی تحصیل را نیمه‌کاره رها کرد و به امارات بازگشت تا مسیر حرفه‌ای خود را در تلویزیون امارات آغاز کند.

پس از بازگشت به امارات، به عنوان مدیر تلویزیون دبی مشغول به کار شد و سپس به مدت یک سال به عنوان مدرس کمکی در دانشگاه امارات فعالیت کرد و به آموزش کارگردانی پرداخت، تا اینکه مجدداً به آمریکا بازگشت و برای دریافت مدرک کارشناسی ارشد وارد دانشگاه اوهایو شد. او موفق شد مدرک کارشناسی ارشد در رشته رسانه و توسعه و همچنین مدرک دکتری در رشته ارتباط جمعی با گرایش مطالعات زنان و سینما را دریافت کند. رسالهٔ او دربارهٔ مطالعهٔ تأثیر رسانه‌ها و اهمیت و نقش مؤثر آن‌ها در تغییر افکار عمومی و دیدگاه‌های بین‌المللی و جهانی بود. پس از دریافت کارشناسی ارشد، او برای دریافت دکترا نیز در همان دانشگاه اقدام کرد و رساله خود را بر نقش زنان در تلویزیون متمرکز کرد. به هنگام تحصیل در آمریکا، او پسر سه‌ساله‌اش را نیز همراه خود برد. بین مسئولیت‌های مادری، خانه و تحصیل در دانشگاه، لوتاه توانست برای خود برنامه‌های روزانه‌ای تنظیم کند که بتواند همزمان مادری و تحصیل در خارج از کشور را مدیریت کند. در آن زمان، او زنی جوان، مادر و بیوه بود که در غربت زندگی می‌کرد. پسرش را در مدرسه‌ای صبحگاهی ثبت‌نام کرد تا بتواند به دانشگاه برود و پس از پایان کلاس‌هایش در دانشگاه، به مدرسه رفته و پسرش را همراه خود به خانه بازگرداند.

 کار در تلویزیون دبی 
فعالیت حرفه‌ای او در تلویزیون دبی از سال ۱۹۸۲ آغاز شد، پس از آنکه در سال ۱۹۸۰ مدرک کارشناسی هنرهای زیبا را از دانشگاه سان‌فرانسیسکو دریافت کرده بود. در این دوره، لوتاه برنامه‌های تلویزیونی موفق بسیاری ارائه داد، از جمله برنامه «گفت‌وگوی مردم» که برنامه‌ای اجتماعی بود و به طرح مسائل متنوعی مربوط به خانواده، جوانان و جامعه می‌پرداخت. این برنامه‌ها اغلب جسورانه بودند و گاهی موضوعات اجتماعی بحث‌برانگیزی را مطرح می‌کردند، هدف اصلی آن‌ها ارتقای سطح جامعهٔ امارات و مواجهه با مشکلات مردم برای یافتن راه‌حل بود. یکی از مباحث مهمی که لوتاه در این برنامه مطرح کرد، اپیزودی در اواخر دههٔ ۱۹۸۰ بود که به تحولات سیاسی جهان و آغاز فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی می‌پرداخت و این اپیزود بازتاب گسترده‌ای داشت و واکنش‌های مثبت زیادی را به دنبال داشت. لوتاه همچنین به حوزهٔ فرهنگ توجه ویژه‌ای داشت و برنامه‌های فرهنگی متعددی را کارگردانی کرد. او به اهمیت رسانه برای کودکان نیز پی برد، و برنامه‌های متعددی برای کودکان در کانال انگلیسی تهیه و کارگردانی نمود.

 تدریس دانشگاهی 
با وجود مسیر حرفه‌ای موفق خود در کارگردانی، حصه لوتاه در اوایل دههٔ ۱۹۹۰ تصمیم گرفت از حوزهٔ کارگردانی کناره‌گیری کرده و به تدریس دانشگاهی روی آورد. او به اهمیت تربیت نسلی متخصص در زمینه رسانه اعتقاد داشت و احساس می‌کرد که رسانه به حرفه‌ای برای کسانی تبدیل شده که حرفهٔ مشخصی ندارند. لوتاه سال‌ها در تدریس دانشگاهی فعالیت کرد؛ او در بخش ارتباط جمعی دانشگاه العین مشغول به کار شد و طی سال‌های فعالیتش در دانشگاه، دانشجویان او را با لقب «ماما» صدا می‌زدند. در طول سال‌های تدریس، لوتاه به دلیل جسارت در طرح مسائل و موضوعات مختلف مورد توجه قرار گرفت، او از محتوای صرفاً نظری که ارائه می‌شد راضی نبود و دفتر خود را برای دانشجویان باز می‌کرد تا بحث و پرسش داشته باشند. دانشجویان سرشناس بسیاری زیر نظر او تحصیل کرده‌اند، از جمله مجری اماراتی راشد عتیق الشامسی.

 فعالیت‌های دیگر 
طی فعالیت تدریسی خود، او بین سال‌های ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۴ به عنوان هماهنگ‌کنندهٔ برنامه‌های ارتباط جمعی فعالیت کرد و از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۴ نیز ریاست بخش ارتباط جمعی را برعهده داشت. او عضو شورای ملی رسانه‌ها است. در سال ۲۰۱۳ به عضویت هیئت امنای مؤسسه ادبیات امارات درآمد.

 جوایز 
حصه لوتاه در طول مسیر حرفه‌ای خود جوایز متعددی دریافت کرده است. در سال ۲۰۱۵، شیخ محمد بن راشد آل مکتوم او را در چارچوب طرح «پیشگامان امارات» تجلیل کرد، به عنوان اولین کارگردان زن اماراتی. جایزه «شخصیت فدرالی» در سال ۲۰۱۳ و جایزه تقدیری از اتحادیهٔ زنان عمومی برای زنان پیشگام در سال ۱۹۸۱ را دریافت کرده است. او همچنین در سال ۲۰۰۶ جایزه شیخ راشد بن حمید برای علم در حوزه خدمت اجتماعی را دریافت کرد و در سال ۲۰۱۴ نیز جایزهٔ امارات برای دستاوردهای ملی استاندارد به او اهدا شد.

در سال ۲۰۱۷، جشنوارهٔ ادبی هواپیمایی امارات جایزهٔ «شخصیت سال» را به او اعطا کرد، به پاس مشارکت او در ترویج سوادآموزی، آموزش و پرورش و نهادینه کردن علاقه به ادبیات در نسل‌های مختلف.

 آثار 
علاوه بر آثار چاپی، به‌طور منظم در چندین روزنامه و مطبوعات اماراتی از جمله روزنامه البیان قلم می‌زند. حصه لوتاه آثار متعددی به زبان‌های انگلیسی و عربی منتشر کرده است، از جمله:
 «» [در صحرای گل رز]: مجموعه‌ای از داستان‌های کوتاه، انتشارات العین، قاهره، سال ۲۰۱۳. این کتاب شامل داستان‌های کوتاه و بسیار کوتاه است که برخی از آن‌ها حتی از سه خط فراتر نمی‌روند.
 «» [آب ارزشمندتر از نفت است]: مداد للنشر والتوزیع، دبی، ۲۰۱۸.
 «» [نگاهی تفسیرگونه به امثال عامیانۀ ما]: مداد للنشر والتوزیع، دبی، ۲۰۱۸.

 منابع 

رده:افراد زنده بدون سال تولد
رده:اهالی دبی
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه اوهایو
رده:مجریان زن تلویزیونی
رده:کارگردانان تلویزیونی
رده:نویسندگان اهل امارات متحده عربی
رده:روزنامه‌نگاران زن اهل امارات متحده عربی
رده:استادان دانشگاه اهل امارات متحده عربی