لو سوآر وله

لو سوآر وُلِه (؛ معنای تحت‌اللفظی: لو سوآر غصب‌شده) لقبی است که به روزنامه لو سوآر (که هنوز به طور رسمی به همین نام شناخته می‌شد) در دوران اشغال بلژیک توسط آلمان نازی داده شده است. این نام به دلیل محتوای متمایل به همکاری با دشمن و پروپاگاندای نازی که توسط این روزنامه منتشر می‌شد، به آن اطلاق گشت.

چند روز پس از تهاجم آلمان، چاپ لو سوآر متوقف شد. این روزنامه برخلاف میل مالکانش (خانواده روسل)، توسط گروهی از همکاران اشغالگران (هوراس فان اوفل، ریمون دو بکر) مجدداً راه‌اندازی شد. بنا بر این، روزنامه توسط نیروی اشغالگر سانسور می‌شد تا با ارزش‌های نظم نوین مطابقت داشته باشد. در حالی که روزنامه لو سوآر از زمان پیدایش، خود را نشریه‌ای با خط‌مشی تحریریه بی‌طرف و بدون جهت‌گیری سیاسی معرفی می‌کرد، ظهور فاشیسم و ورود آلمان نازی به بلژیک بر این بی‌طرفی غلبه کرد. 
 مخالفت لو سوآر با جنبش‌های فاشیستی 
در دسامبر ۱۹۳۵، با مرگ ویکتور روسل، لوسین فوس مدیر جدید روزنامه شد. لو سوآر با شدتی قابل‌توجه علیه جنبش رِکسیست که در بلژیک در حال گسترش بود، موضع گرفت. این روزنامه زمانی که جنبش سیاسی رکس را به تأمین مالی از سوی آلمانِ هیتلری متهم کرد، مورد حمله لئون دگرل قرار گرفت. در حالی که با ظهور فاشیسم، تنش‌ها در اروپا بالا می‌گرفت، مدیریت لو سوآر برای حفظ استقلال خود، برنامه‌ریزی کرد تا دو تحریریه مستقر کند: یکی در بروکسل به ریاست سرهنگ دوم تانیه و دیگری در سواحل بلژیک.

با این حال، پیشروی آلمان چنان با سرعت انجام شد که بروکسل در ۱۰ مه به تصرف آلمانی‌ها درآمد و تحریریه فرصت نیافت آن‌گونه که تمایل داشت، سازماندهی شود؛ بنابراین، بخشی از تحریریه همراه با تانیه در بروکسل باقی ماندند، در حالی که بخشی دیگر به فرانسه گریختند. آن‌ها امیدوار بودند از این طریق استقلال خود را حفظ کرده و نشریات دیگری منتشر کنند، اما آخرین شماره در ۱۸ مه ۱۹۴۰ منتشر شد.Jacques Herneg, Le Soir dans l’histoire, Bruxelles, Pire, coll. « Voix du jour », 2003, p. 49-64.
 یک روزنامه همکار با دشمن در دوران اشغال آلمان 
روزنامه لو سوآر را می‌توان در فهرست روزنامه‌هایی قرار داد که بخشی از مطبوعات همکار با دشمن در طول جنگ جهانی دوم بودند. در آن زمان، این روزنامه لو سوآر وُلِه (لو سوآر غصب‌شده) نامیده می‌شد. در واقع، از پاییز ۱۹۴۰، نیروی اشغالگر اقدامات متعددی را برای نظارت حداکثری بر روزنامه‌هایی مانند لو سوآر به اجرا گذاشت. در وهله نخست، فرایند سانسور پس از نگارش روزنامه شکل گرفت. سپس، آلمانی‌ها بخش توزیع کاغذ و چاپخانه را تحت کنترل درآوردند. موردِ لو سوآر خاص است؛ این روزنامه جزو نشریات «غصب‌شده‌ای» است که در آن، نیروی اشغالگر مدیرانی موافق با رژیم آلمان را مستقر کرد، در حالی که تحریریه سابق به فرانسه پناه برده بود. با این حال، خانواده روسل درخواست کرده بودند که اجازه یابند دوباره روزنامه را منتشر کنند و مطالبات خود را نیز ارائه دادند، اما آلمانی‌ها مخالفت کردند.

 تغییرات در راس روزنامه 
در ۱۳ ژوئن ۱۹۴۰، این روزنامه دوباره منتشر شد اما ترکیب مدیریت تحریریه کاملاً تغییر کرده بود. مدیریت به زاویه موروماتی رسید که هوراس فان اوفل را به عنوان سردبیر منصوب کرد؛ فردی که در ژانویه ۱۹۴۱ جای خود را به ریمون دو بکر داد. در اوت ۱۹۴۰، موروماتی توسط آلمانی‌ها از سمت خود برکنار شد. از آن پس، ریمون دو بکر وظیفه‌ای دوگانه را در این روزنامه بر عهده گرفت: او هم‌زمان مدیر و سردبیر بود. دو بکر در راس چیزی قرار داشت که بزرگ‌ترین روزنامهٔ «غصب‌شده» بروکسل محسوب می‌شد. او که طرفدار علنی نازیسم بود، انطباق نازیسم در بلژیک را به عنوان آرمان سیاسی خود دنبال می‌کرد. او همچون دیگر هم‌نسلانش، زیبایی‌شناسی زندگی در رژیم نازی را ستایش می‌کرد.Paul Aron, Vérités et mensonges de la collaboration, Loverval, Éditions Labor, 2006, p.13-36. ریمون دو بکر با جایگاه جدید خود، خط‌مشی تحریریه‌ای «بلژیک‌گرا» به روزنامه بخشید. در آن زمان، لو سوآر دارای ۲۵ نویسنده بود که به صورت تمام‌وقت در آنجا کار می‌کردند. هیچ‌کدام از آن‌ها جزو تحریریه سابق نبودند.

 شرایط انتشار روزنامه در دوران اشغال 
لو سوآر وله تا سال ۱۹۴۳ با تیراژ بیش از ۲۰۰٬۰۰۰ نسخه و با مقالاتی که به‌طور منظم دارای ماهیت یهودستیزانه بود، منتشر می‌شد.Michel Fincoeur, « Presse de la collaboration (langue française) », Dictionnaire de la Seconde Guerre mondiale en Belgique, 2008, p. 345-349. این رقم ممکن است برای یک روزنامه غصب‌شده، آن هم در زمان جنگ، غافلگیرکننده به نظر برسد. این موضوع با دو دلیل توضیح داده می‌شود: نخست اینکه نام روزنامه بدون تغییر باقی ماند و بسیاری از خوانندگان را فریب داد. دلیل دوم، ناپدید شدن ۱۲ روزنامه فرانسوی‌زبان در بروکسل طی دوران اشغال آلمان بود. روزنامه هر روز از دوشنبه تا جمعه منتشر می‌شد و یک نسخه آخر هفته برای شنبه و یکشنبه داشت. صفحات روزنامه، طول ۶۱ سانتی‌متر و عرض ۴۴ سانتی‌متر (یعنی مساحت کل ۲٬۶۸۴ سانتی‌متر مربع) داشتند. تعداد صفحات در بازه زمانی مورد نظر، بین ۶ تا ۱۲ صفحه متغیر بود.

 منابع 

کتاب‌شناسی 

 
 

رده:روزنامه‌های منحل‌شده بلژیک