ادیب سبحانی

ادیب سبحانی (زادۀ ۱۳۶۵ در سنندج) مدیر فیلمبرداری سینما و تلویزیون اهل ایران است. وی از اعضای انجمن فیلم‌برداران سینمای ایران است و تاکنون در تولید فیلم‌های بلند، مستند و کوتاه بسیاری مشارکت داشته‌است. آثار او در جشنواره‌های معتبر بین‌المللی از جمله کن، ونیز، برلین، لوکارنو و کارلووی‌واری به نمایش درآمده‌اند.

 زندگی و تحصیلات 
ادیب سبحانی در سال ۱۳۶۵ در شهر سنندج زاده شد. وی دیپلم نقاشی دارد و دورهٔ فیلم‌سازی را در انجمن سینمای جوانان ایران گذرانده‌است. فعالیت حرفه‌ای خود را با فیلم‌های کوتاه آغاز کرد و پس از مدتی به عنوان دستیار فیلم‌بردار با فیلم‌برداران شناخته‌شده‌ای چون محمود کلاری و حسین جعفریان همکاری کرد. او طی چندین سال، به‌عنوان دستیار دوربین و سرپرست نور در بیش از ۳۰ فیلم بلند فعالیت داشته‌است؛ از جمله فیلم «فروشنده» به کارگردانی اصغر فرهادی.

 فعالیت حرفه‌ای 
نخستین تجربه‌ی او به‌عنوان مدیر فیلم‌برداری در فیلم بلند «امیر» (۱۳۹۶) به کارگردانی نیما اقلیما بود که به‌سبب ترکیب‌بندی و سبک بصری‌اش مورد توجه قرار گرفت. از آن زمان، او در فیلم‌برداری ۹ فیلم بلند داستانی، یک مستند بلند، و بیش از ۲۰ فیلم کوتاه مشارکت داشته‌است.

وی برای فیلم شب، داخلی، دیوار (۱۴۰۱) در سی‌و‌یکمین دورهٔ جشنوارهٔ EnergaCAMERIMAGE شرکت کرد و برای همین فیلم جایزهٔ بهترین فیلم‌برداری را در جشنوارهٔ بین‌المللی سایروس (تورنتو، ۲۰۲۳) کسب کرد. همچنین در چهل‌و‌پنجمین دورهٔ جشنوارهٔ فیلم‌برداران ماناکی (MANAKI BROTHERS) نامزد دریافت جایزه بود.

 جوایز و افتخارات 

 جوایز 

 نامزد بهترین فیلم‌برداری برای فیلم «پیرپسر» – جوایز آسیایی فیلم ۲۰۲۵
 بهترین فیلم‌برداری برای فیلم «دو زندگی سپیده» – جشنواره بین‌المللی فیلم هالیوود شمالی ۲۰۲۴
 بهترین فیلم‌برداری برای فیلم شب، داخلی، دیوار – جشنواره بین‌المللی سایروس ۲۰۲۳

 نامزدی‌ها 

 جشنواره بین‌المللی فیلم‌برداران ماناکی برای فیلم «گوسفند» (۲۰۲۴)
 جوایز ISFA برای فیلم «سرریز» (۲۰۲۴)
 جایزه نَهال برای فیلم «دو زندگی سپیده» (۲۰۲۴)
 جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران برای فیلم «شیهه» (۲۰۲۲)
 جایزه حافظ برای فیلم «لتیان» (۲۰۲۱)

 فیلم‌شناسی 

 فیلم‌های بلند (مدیر فیلم‌برداری) 

 زن و بچه (۱۴۰۳) - سعید روستایی
 سینما جزیره (۲۰۲۴) - گوزده کورال
 آیه‌های زمینی (۱۴۰۲) - علی عسگری و علیرضا خاتمی (نمایش در بخش "نوعی نگاه" جشنواره کن)
 پیرپسر (۱۴۰۰) - اکتای براهنی (جایزه بزرگ صفحه‌نمایش، روتردام ۲۰۲۴)
 شب، داخلی، دیوار (۱۴۰۱) - وحید جلیلوند (نامزد شیر طلایی جشنواره ونیز ۲۰۲۲)
 آزمون (۲۰۲۱) - شوکت امین کورکی (برنده جایزه منتقدان فیپرشی، جشنواره کارلووی‌واری)
 لتیان (۱۳۹۷) - علی تیموری
 امیر (۱۳۹۶) - نیما اقلیما (نامزد جشنواره کارلووی‌واری)

 فیلمبردار 
 مغزهای کوچک زنگ‌زده (۱۳۹۶) - هومن سیدی
 اتاق تاریک (۱۳۹۶) - روح‌الله حجازی
 آذر (۱۳۹۵) - محمد حمزه‌ای 
 طلا (۱۳۹۷) - پرویز شهبازی
 قورباغه (۱۳۹۷) هومن سیدی
 بدون تاریخ، بدون امضا (۱۳۹۷) - وحید جلیلوند

 فیلم مستند 

 از تشک (۲۰۲۴) – محمدعلی گرجستانی

 فیلم‌های کوتاه منتخب 

 گوسفند (۲۰۲۴) – هادی بابایی‌فر (جشنواره برلین)
 دو زندگی سپیده (۲۰۲۳) – سها نیاستی
 شیهه (۲۰۲۲) – پویا سعیدی (نامزد فیلم‌برداری در جشنواره بین‌المللی فیلم تهران)
 سرریز، دوست، پرندگان آن‌سوی دریاچه، شخصی، مردود، و آثار دیگر

 سایر فعالیت‌ها 
ادیب سبحانی همچنین سابقه فعالیت به عنوان فیلم‌بردار دوم (Camera Operator) و سرپرست نور (Gaffer) در پروژه‌هایی همچون «فروشنده» (اصغر فرهادی) را دارد.

 نقدها 
در نقد فیلم «آزمون» در مجلهٔ Variety، سبک نورپردازی نوآرگونه و لانگ‌شات‌های او مورد تحسین قرار گرفت. در بررسی RSIFF نیز از القای حس تنش و عدم قطعیت توسط دوربین او یاد شده‌است. درباره فیلم «پشت دیوار» نیز، جسیکا کیانگ، سبک دوربین دستی و تاثیر بصری تلخ و تکان‌دهنده او را ستوده‌است.
 منابع 

رده:افراد زنده
رده:اهالی تهران
رده:فیلم‌برداران اهل ایران