میرزا علی شبستری

حاجی میرزا علی شبستری (زادهٔ ۱۲۷۷ خورشیدی در شبستر – تاریخ درگذشت نامشخص) سیاستمدار و فعال اجتماعی ایرانی بود که در جریان حکومت ملی آذربایجان (۱۳۲۴–۱۳۲۵) از چهره‌های شناخته‌شدهٔ سیاسی به‌شمار می‌رفت. وی از اعضای مجلس ملی این حکومت و از فعالان وابسته به حزب دموکرات آذربایجان بود و در تحولات سیاسی جنوب آذربایجان در دههٔ ۱۳۲۰ خورشیدی نقش داشت.

 زندگی‌نامه 
حاجی میرزا علی شبستری در سال ۱۲۷۷ خورشیدی در شهر شبستر، از شهرهای مهم آذربایجان ایران، متولد شد. دربارهٔ سال‌های آغازین زندگی و تحصیلات او اطلاعات مستقلی در منابع موجود گزارش نشده است، اما نام وی از دههٔ ۱۳۲۰ خورشیدی در اسناد و خاطرات مرتبط با جنبش‌های سیاسی آذربایجان ایران دیده می‌شود.

 فعالیت سیاسی 
با اشغال ایران در جریان جنگ جهانی دوم و شکل‌گیری فضای باز سیاسی پس از کناره‌گیری رضاشاه پهلوی، حاجی میرزا علی شبستری به جنبش‌های سیاسی آذربایجان پیوست. او از اعضا و فعالان حزب دموکرات آذربایجان بود؛ حزبی که در سال ۱۳۲۴ خورشیدی به رهبری سید جعفر پیشه‌وری تشکیل شد و پایهٔ اصلی حکومت ملی آذربایجان را بنا نهاد.

شبستری در ساختار حکومتی این دولت محلی، به‌عنوان یکی از اعضای مجلس ملی فعالیت داشت. مجلس ملی، نهاد قانون‌گذاری حکومت ملی آذربایجان بود و اعضای آن از میان فعالان سیاسی، فرهنگی و اجتماعی منطقه انتخاب می‌شدند.

هیئت دولت حکومت خود مختار آذربایجان روز چهارشنبه ۲۱ آذر ۱۳۲۴ به ریاست میرزاعلی شبستری با ترکیب زیر تشکیل گردید.

 جایگاه تاریخی و پیوند با جریان‌های چپ 
بر اساس پژوهش‌های تاریخی، حاجی میرزا علی شبستری افزون بر عضویت در حزب دموکرات آذربایجان، با حزب توده ایران نیز ارتباط و همکاری داشت. این پیوندها در چارچوب نزدیکی ایدئولوژیک نیروهای چپ‌گرای ایران و قفقاز و تأثیر سیاست‌های اتحاد جماهیر شوروی در منطقه شکل گرفته بود. نام حاجی میرزا علی شبستری در خاطرات و پژوهش‌های مربوط به حکومت ملی آذربایجان، به‌عنوان یکی از چهره‌های سیاسی محلی و عضو مجلس ملی ثبت شده است. پژوهشگران تاریخ معاصر ایران و قفقاز از او به‌عنوان نمونه‌ای از نخبگان سیاسی آذربایجان ایران در دههٔ ۱۳۲۰ خورشیدی یاد می‌کنند که در تحولات کوتاه‌مدت اما اثرگذار این دوره نقش داشتند.

 جستارهای وابسته 
 آقاسلیم آتاکشی اف
 میرجعفر باقرف
 حزب توده ایران
 فرقه دموکرات آذربایجان
 حکومت ملی آذربایجان
 میرزا علی معجز شبستری

 منابع 

 نگارخانه 

رده:سیاستمداران اهل ایران
رده:اهالی شبستر
رده:اعضای حزب توده ایران
رده:اعضای فرقه دموکرات آذربایجان
رده:زادگان ۱۲۷۷