فهرست کهن‌ترین تضمین‌ها به فردوسی

در پی استقبال روزافزون از شاهنامهٔ فردوسی در جوامع ایرانی‌مآب، از سدهٔ ششم ه‍.ق به‌بعد شماری از نویسندگان باشنده در این جوامع کوشیدند تا با تضمین ابیاتی از فردوسی، به آراستن کلام خود بپردازند. از آنجا که کهن‌ترین دست‌نویس‌های موجود از شاهنامه، یعنی فلورانس (۶۱۴ ه‍.ق) و لندن (۶۷۵ ه‍.ق)، هر دو در فاصلهٔ بیش از دو سده پس از پایان سرایش این منظومه تهیه شده‌اند، پیشنهادهایی برای تصحیح شاهنامه، با بهره‌بردن از کهن‌ترین تضمین‌های شناخته‌شده که قاعدتاً بایستی از دست‌نویس‌های مربوط به سده‌های پنجم، ششم و هفتم گرفته‌شده باشند، داده‌شده است. پیرامون میزان کارآمدی و فواید احتمالی این شیوه بحث‌ها و اختلاف نظرهایی وجود دارد.
ترتیبنگارهنام اثرنویسندهسال تألیفگروه‌بندیشمار ابیات از شاهنامهشمار ابیات از هجونامه۱_خلق‌الانسانبیان‌الحق نیشابوریاوایل سدهٔ ششم ه‍.قادبیات عرفانی۵۴_۲_گنج‌الگنجابوالقاسم شاذانی نیشابوری۵۰۳–۵۰۹ ه‍.قادبیات تعلیمی۲۸۴_۳120pxمجمل التواریخ و القصصناشناس۵۲۰ ه‍.قتاریخ‌نگاری۵_۴_کنوزالحکمةشیخ احمد جامی۵۳۳ ه‍.قادبیات عرفانی۱_۵120pxچهار مقالهنظامی عروضی۵۵۱–۵۵۲ ه‍.قادبیات تعلیمی۲۲۶۶_روض‌الجنان و روح‌الجنان فی تفسیر القرآنجمال‌الدین ابوالفتوح رازی۵۵۶ ه‍.قتفسیر قرآن۲_۷_خردنامهابوالفضل یوسف بن علی مستوفیسدهٔ ششم ه‍.قادبیات تعلیمی۲۵۲_۸_اغراض السیاسه فی اعراض الریاسهظهیری سمرقندیاواخر سدهٔ ششم ه‍.قادبیات تعلیمی۱۰_۹_سندبادنامهظهیری سمرقندیاواخر سدهٔ ششم ه‍.قادبیات تعلیمی۶_۱۰_تحفةالملوکعلی بن ابی‌حفص اصفهانیاواخر سدهٔ ششم ه‍.قادبیات تعلیمی۵_۱۱_راحةالصدور و آیةالسرورنجم‌الدین راوندی۵۹۹–۶۰۳ ه‍.قتاریخ‌نگاری۶۷۶_۱۲_تاج‌المآثرحسن نظامی۶۰۲–۶۱۴ ه‍.قتاریخ‌نگاری۹۲_۱۳120pxترجمهٔ تاریخ یمینیابوالشرف ناصح گلپایگانی۶۰۳ ه‍.قتاریخ‌نگاری۵_۱۴_فرائدالسلوک فی فضائل‌الملوکشمس‌الدین سجاسی۶۰۹ ه‍.قادبیات تعلیمی۶۵_۱۵120pxمرزبان‌نامهٔ وراوینیسعدالدین وراوینی۶۰۷–۶۲۲ ه‍.قادبیات تعلیمی۲۹_۱۶_مرصاد العباد من المبدأ الی المعادنجم‌الدین رازیاوایل سدهٔ هفتم ه‍.قادبیات عرفانی۱۰_۱۷_جوامع الحکایات و لوامع الروایاتمحمد عوفیاوایل سدهٔ هفتم ه‍.قادبیات تعلیمی۸_۱۸120pxتاریخ طبرستانابن اسفندیار۶۱۳ ه‍.قتاریخ‌نگاری۸_۱۹_منظومهٔ کلیله و دمنهاحمد بن محمود قانعی طوسی۶۴۴–۶۵۵ ه‍.قادبیات تعلیمی۱۲۳۲۰120pxبوستانسعدی۶۵۵ ه‍.قادبیات تعلیمی۱_۲۱120pxتاریخ جهانگشایعطاملک جوینی۶۵۸ ه‍.قتاریخ‌نگاری۸۱_۲۲_آثارالبلاد و اخبارالعبادزکریای قزوینی۶۷۴ ه‍.قجغرافیا_۳۲۳120pxالاوامرالعلائیه فی امورالعلائیهابن بی‌بی۶۸۰ ه‍.قتاریخ‌نگاری۳۲

 منابع 

رده:فهرست‌های شاهنامه
رده:نمودهای فرهنگی فردوسی
رده:فهرست‌های برین‌های مربوط به ایران