شیرمحمد درخشنده توماج

شیرمحمد درخشنده توماج (۲ فروردین ۱۳۲۷ – ۲۹ بهمن ۱۳۵۸) فعال سیاسی سوسیالیست ایرانی بود. وی از اعضای سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران، کانون فرهنگی و سیاسی خلق ترکمن و ستاد خلق ترکمن بود که رهبری اعتراضات ترکمن‌ها را برعهده داشت. او در بهمن‌ماه ۱۳۵۸، به‌دستور صادق خلخالی اعدام شد.

 زندگی 
شیرمحمد درخشنده توماج در تاریخ ۲ فروردین ۱۳۲۷ در در یلمه سالیان زاده شد. او در رشتهٔ مهندسی کشاورزی فارغ التحصیل از دانشگاه اصفهان بود و در زمان حکومت پهلوی، به‌علت فعالیت سیاسی توسط ساواک دستگیر شد و یک سال زندانی بود.

 فعالیت‌ها 
توماج، فعال سیاسی سوسیالیست و رهبر ستاد کل خلق ترکمن بود. او کمی بعد از انقلاب ۱۳۵۷، با کمک همراهانش شوراهای دهقانی را در ترکمن‌صحرا تأسیس کرد و گسترش داد. توماج همچنین از رهبران اعتراضات ترکمن‌ها در سال ۱۳۵۸ بود که منجر به سرکوب گسترده و دستگیری رهبران و اعدام آنان شد.

 اعدام 
در ۱۸ بهمن سال ۱۳۵۸، پاسداران جمهوری اسلامی، چهار تن از رهبران خلق ترکمن به نام‌های توماج، مختوم، واحدی و جرجانی را شبانه دزدیدند، و پس از اِعمال شکنجه‌‏های وحشیانه در روز ۲۹ بهمن ۱۳۵۸ آنها را اعدام کردند؛ و جسدشان را در ۱۲۵ کیلومتری جاده بجنورد رها کردند. اگرچه صادق خلخالی نقش داشتن در این اعدام‌ها را رد می‌کرد اما معلوم شد که این اعدام‌ها به‌دستور او و به‌دست سپاه پاسداران انجام شده‌است.
 جستارهای وابسته 

 فهرست اعدام‌شدگان سرشناس به فرمان صادق خلخالی

 منابع 

 پیوند به بیرون 
 شیرمحمد درخشنده توماج در بنیاد عبدالرحمن برومند

رده:زادگان ۱۳۲۷
رده:درگذشتگان ۱۳۵۸
رده:اعدام‌شدگان توسط ایران
رده:اعدام‌شدگان اهل ایران
رده:اعدام‌شدگان اهل ایران در زمان جمهوری اسلامی
رده:اعضای سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران
رده:اهالی بندر ترکمن
رده:کمونیست‌های اهل ایران
رده:قربانیان شکنجه اهل ایران