تاریخ شفاهی دیجیتال

تاریخ شفاهی دیجیتال شاخه‌ای از مطالعات تاریخ‌نگاری و انسان‌شناسی است که به گردآوری، ضبط، آرشیو و دسترس‌پذیری روایت‌ها و خاطرات شفاهی از طریق ابزارها و قالب‌های دیجیتال می‌پردازد. این شاخه با به‌کارگیری فناوری‌های ضبط صدا و تصویر، فرا‌داده‌گذاری، و آرشیوهای دیجیتال، امکان نگهداری طولانی‌مدت و جست‌وجوی پیشرفته در منابع شفاهی را فراهم می‌کند.

 پیشینه 
روش تاریخ شفاهی از نیمهٔ دوم سدهٔ بیستم در ایالات متحده آمریکا و اروپا رواج یافت. با ظهور فناوری‌های دیجیتال در دههٔ ۱۹۹۰، دانشگاه‌ها و مراکز اسناد اقدام به دیجیتال‌سازی و ایجاد پایگاه‌های آنلاین تاریخ شفاهی کردند. از نخستین نمونه‌ها می‌توان به «پروژه تاریخ شفاهی دانشگاه کلمبیا» و «Oral History Digital Archive» در لس‌آنجلس اشاره کرد.

 ویژگی‌ها 
 کیفیت و دقت بالا: ضبط‌های دیجیتال جزئیات صوتی و تصویری (لحن، حرکات، احساسات) را نگه می‌دارند.
 دسترس‌پذیری گسترده: آرشیوهای آنلاین، روایت‌ها را برای پژوهشگران و عموم در سراسر جهان قابل دسترس می‌کند.
 فراداده و جست‌وجوپذیری: استانداردهایی مانند Dublin Core و PBCore امکان جست‌وجوی دقیق محتوای مصاحبه را فراهم می‌کنند.
 حفظ طولانی‌مدت: آرشیو دیجیتال با فرمت‌های پایدار از فرسایش داده جلوگیری می‌کند.

 فرایند 
 طرح پژوهش: تعیین اهداف و جامعهٔ هدف.
 ضبط دیجیتال: استفاده از تجهیزات ضبط صدا و تصویر با کیفیت.
 پیاده‌سازی و نشانه‌گذاری: تبدیل گفتار به متن با برچسب زمانی.
 تدوین و ویرایش: حفظ اصالت و صحت روایت.
 انتشار: بارگذاری بر بسترهای دیجیتال با رعایت حقوق مؤلف.

 استانداردها و فناوری‌ها 
 فرمت‌های فایل: WAV، FLAC برای صوت؛ MP4، MKV برای ویدئو.
 استانداردهای فراداده: Dublin Core، PBCore، EAD.
 سامانه‌های مدیریت آرشیو: Omeka، CONTENTdm.
 استفاده از پردازش زبان طبیعی برای پیاده‌سازی خودکار.

 چالش‌ها 
 مسائل حقوقی و اخلاقی: رضایت مصاحبه‌شوندگان و حفظ حریم خصوصی.
 پایداری دیجیتال: مقابله با خراب‌شدن فایل‌ها و فرسودگی سخت‌افزار.
 سوگیری محتوایی: تضمین تنوع در انتخاب راویان و روایت‌ها.

 نمونه پروژه‌ها 
 StoryCorps — پروژه ملی در آمریکا برای ضبط و بایگانی روایت‌های شفاهی.
 Australian Generations Oral History Project — در استرالیا.
 Iranian Oral History Project — پروژه دانشگاه هاروارد، با دسترس آنلاین به مصاحبه‌ها.

 جایگاه در علوم انسانی دیجیتال 
تاریخ شفاهی دیجیتال بخشی از حوزهٔ علوم انسانی دیجیتال است و همچون داده‌کاوی و آرشیو الکترونیک، برای تحلیل تاریخی، فرهنگی و اجتماعی به کار می‌رود.

 منابع 

 
 
 
 

رده:تاریخ شفاهی
رده:علوم انسانی دیجیتال
رده:تاریخ فناوری
رده:رسانه‌های دیجیتال