رضا رئیس‌التجار

رضا مهدوی یا آقا رضا خراسانی (۱۲۵۴–۱۳۲۰) ملقب به رئیس‌التجار، فرزند حاجی ابوالقاسم ملک‌التجار اصفهانی و برادرزاده محمدحسن امین‌الضرب، از ملاکان خراسان بود که هفت دوره به نمایندگی مجلس شورای ملی انتخاب شد. در دورهٔ اول نمایندهٔ صنف تجار (یکی از طبقات ششگانهٔ دارای حق رأی) از ایالت خراسان بود. در دوره‌های چهارم و پنجم نمایندگی سبزوار و در دوره‌های ششم، هفتم، هشتم، و نهم نمایندگی مشهد را بر عهده داشت.

پدرش حاجی ابوالقاسم (درگذشته ۱۳۱۸ قمری، ۱۹۰۰ میلادی) برادر امین‌الضرب بود و در ابتدا به عنوان نماینده او در استانبول فعالیت می‌کرد و بعدها شریک امین‌الضرب در معادن فیروزه خراسان شد. رضا رئیس‌التجار در ۲۱ شعبان ۱۲۹۲ متولد شد.مهدوی، شیرین. زندگی‌نامه حاج محمدحسن کمپانی امین دارالضرب، نشر تاریخ ایران، چاپ دوم، ۱۳۹۶. پس از پایان تحصیلات مقدماتی به شغل خانوادگی تجارت و ملک‌داری مشغول گردید. امتیاز بهره‌برداری از راه شوسهٔ مشهد به قوچان را در دست داشت که به دلیل اهمال‌کاری و تعمیر نکردن راه باطل شد و منفعت زیادی را از دست داد.

در آذر ۱۳۰۴ با کسب ۱۴۵۵ رأی به عنوان نمایندهٔ مشهد در مجلس مؤسسان نخست ایران حضور یافت و به انقراض قاجاریه و استقرار پهلوی رأی داد.

روستای ملک‌آباد (هم‌اکنون باغ ملک‌آباد متعلق به آستان قدس رضوی) و روستای احمدآباد (هم‌اکنون خیابان احمدآباد) متعلق به او و برادرش، حاج محمدتقی ملک التجار، بودند که سر مالکیت آن‌ها با رضا شاه پهلوی درگیری‌هایی به وقوع پیوست. او از بازرگانان و ملاکان ممتاز ایران بود و بیش از ۱۲۰ پارچه دهات در شیروان و سبزوار داشت. او تلاش زیادی برای عمران و آبادانی خراسان کرد.

مهدوی در ۱۳۲۰ درگذشت و در حرم امام رضا، واقع در مشهد، مدفون است. یکی از پسرانش ابراهیم مهدوی در دوران محمدرضا شاه پهلوی دو بار به وزارت کشاورزی رسید و پسر دیگرش سعید مهدوی نماینده مشهد در دوره هجدهم مجلس شورای ملی شد. محمدعلی مهدوی از سرمایه‌داران دوره پهلوی و نماینده شیروان در دوره بیستم مجلس شورای ملی نیز نوه اوست.

+کارنامهٔ انتخاباتی انتخابات سال حوزهٔ انتخابیه آرا کل آرا نتیجه منبع دور اول مجلس شورای ملی ۱۲۸۵ خراسان دور چهارم مجلس شورای ملی ۱۳۰۰ سبزوار ۱۰٬۸۶۳ ۱۱٬۸۵۷ دور پنجم مجلس شورای ملی ۱۳۰۲ سبزوار ۹٬۷۰۴ ۱۵٬۲۰۴ مجلس مؤسسان اول ۱۳۰۴ مشهد ۱٬۴۵۵ دور ششم مجلس شورای ملی ۱۳۰۵ مشهد ۳۸٬۱۴۱ ۴۹٬۶۱۳ دور هفتم مجلس شورای ملی ۱۳۰۷ مشهد ۳۱٬۵۸۶ ۴۷٬۲۴۴ دور هشتم مجلس شورای ملی ۱۳۰۹ مشهد ۳۹٬۵۹۲ ۴۶٬۲۷۴ دور نهم مجلس شورای ملی ۱۳۱۱ مشهد ۴۳٬۰۹۱ ۴۴٬۶۸۹ 

 پانویس 

 منابع 
 
 

رده:زادگان ۱۲۵۴
رده:درگذشتگان ۱۳۲۰
رده:اهالی مشهد 
رده:نمایندگان دوره اول مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره چهارم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره پنجم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره ششم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره هفتم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره هشتم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره نهم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان مشهد در مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان سبزوار در مجلس شورای ملی
رده:سیاستمداران اهل خراسان دوره قاجار
رده:خاندان مهدوی