کانون توحید

کانون و مسجد توحید یک مؤسسه غیردولتی وابسته به مؤسسه خیریه مکتب امیرالمؤمنین جهت برگزاری دوره‌های آموزشی و برنامه‌های مختلف فرهنگی و هنری و مذهبی، مراسم یادبود و تجلیل در غرب شهر تهران است.

 تاریخچه 
کانون و مسجد توحید به عنوان یکی از قدیمی‌ترین موسسهٔ‌های فرهنگی در تهران از سال ۱۳۵۰ شمسی توسط سید عبدالکریم موسوی اردبیلی، پس از اقامه نماز عید فطر توسط محمدجواد باهنر در محل زمین خریداری شده بنیان‌گذاری شد.

 معماری کانون توحید 
طراحی معماری ساختمان کانون توحید توسط میرحسین موسوی انجام شده که در طی سالهای ۱۳۵۱ تا ۱۳۵۷ با زیربنای ۲۵۰۰ مترمربع در زمینی به ابعاد ۱۲۰۰ مترمربع شکل گرفته است. با توجه به مساحت کم زمین، کانسپت ساختمان در ارتفاع لحاظ شده است.https://www.isna.ir/news/8609-11001/به-بهانه-ي-برپايي-نمايشگاه-معماري-و-نقاشي-تحليل-و-نقد-آثار-ميرحسين مناره این بنا به صورت مکعب آجری می‌باشد که بدون ترکیب با نمای ساختمان، نسبت به آن چرخیده و مجزا می‌باشد و بدین سبب از شکل کلاسیک مناره‌ها تبعیت نمی‌کند.https://www.sid.ir/fa/seminar/ViewPaper.aspx?ID=3931394H0101

این بنا شامل چهار طبقه با نمای آجری است. ورودی اصلی بنا از سمت شمال است و دو حیاط کوچک در جنوب برای تأمین نور و تهویه بخش بسته جنوبی طراحی شده‌اند.
در این ساختمان، زیرزمین شامل نمازخانه و کلاس‌های آقایان، طبقه همکف (همتراز کوچه) شامل نمازخانه و کلاس‌های خانم‌ها و کتابخانه، و طبقات فوقانی شامل سالن اجتماعات و ملحقات است. مسیر ارتباطی در طول ساختمان، ورودی شمال را به بخش جنوبی متصل می‌کند.

نمای ساختمان از لحاظ اندازه و متریال مشابه همسایه‌هاست اما به‌خاطر طرح متکثر، شکسته و پرتراش متمایز می‌شود. این نما فاقد هرگونه تزئینات است و فقط شامل سطوح قاب‌شده مشبک آجری می‌باشد که یادآور برخی بناهای سنتی در دروازه‌هاست.
نمای بنا سه‌پاره است: در وسط، حجم بلند و تمام‌بسته آجری یا مناری قرار دارد که نسبت به محور چرخیده و نقش پیوند را اجرا نمی‌کند؛ در سمت چپ، حجم‌ها تکه درشت توخالی دیده می‌شوند؛ و در سمت راست، قاب‌های خردتر با سطوح مشبک پوشیده‌شده قرار گرفته‌اند. عناصر نما بدون قصه واحد در کنار هم نشسته‌اند که یادآور زیبایی‌شناسی مدرن است.

تکه‌تکه‌شدن نما آن را از یادواره‌ای شدن دور می‌کند و بازی پله‌ها بیشتر حجم‌ها در نما را به‌وجود می‌آورد و آن را مجسمه‌وار می‌کند. این بنا از حالت تک‌بنا خارج شده و شبیه به مجموعه‌ای از بناها می‌نماید. برخلاف نماهای منظم سنتی که مخاطب را به استقرار در نقاط خاصی برای تماشا مقید می‌کنند، این نما چنین محدودیتی ایجاد نمی‌کند.
نمای کانون توحید متواضع و گشوده بر اجتماع است. ورودی ساختمان متمایز نشده و از ایجاد پیش‌فضا خودداری شده است.

فضاهای داخلی این ساختمان گفتگوی جدی با فضای بازندارند. حجم سالن اجتماعات نسبت به نمازخانه بیشتر است و بیش از آنکه محلی برای عبادت باشد، محلی است برای سخنرانی و اشاعه افکار متدین اهل دین.

محور حرکت در طبقه همکف از کنار کتابخانه شروع و تا پلکان مجاور حیاط جنوب شرقی ادامه می‌یابد که به‌صورت کوچه سرپوشیده طراحی شده است. این مسیر در ترازهای مختلف مناظر متنوعی را هنگام گذر پیش چشم می‌آورد و از وقایعی که در نقاط مختلف کانون رخ می‌دهد باخبر می‌کند — ویژگی‌ای که یادآور آثار مدرن است.

طراح اثر آن را مجموعه‌ای از بناها نشان می‌دهد نه یک بنای واحد. این کثرت‌گرایی مشابه نمای بناست و با فلسفه مدرن هم‌خوانی دارد که به‌جای یکپارچگی و وحدت، تنوع و تکثر را جشن می‌گیرد. این رویکرد باعث شده تا کانون توحید نمونه‌ای از معماری مدرن ایرانی باشد که با استفاده از مصالح سنتی (آجر) و رویکردی کثرت‌گرا، ساختمانی خلق کرده که هم متواضع و محترم است و هم باز به جامعه.

 فعالیت‌ها 
دوره‌های آموزشی در حوزه‌های مختلف مذهبی و فرهنگی همچون شناخت، حفظ، قرائت و تفسیر قرآن، اخلاق اسلامی، شرح مثنوی معنوی، هنرهای اسلامی همچون خطاطی و خوشنویسی، آموزش علوم کامپیوتر، زبان‌های خارجی و مهارت‌های زندگی خانوادگی برای گروه‌های سنی و آموزشی مختلف با همکاری مؤسسات و مراکز علمی و آموزشی معتبر کشور همانند دانشگاه تهران، جامعه القرآن الکریم،https://www.jqk.ir/ دانشگاه مفید قم، سازمان تبلیغات اسلامی و انجمن خوش‌نویسان ایران در این کانون برگزار می‌شود.http://maktab-charity.org/?page_id=2917

در روز یکشنبه هر هفته، جلسه ای بسیار متفاوت و علمی با موضوع تفسیر قرآن کریم ، توسط استاد دکتر نیاسری ، یک ساعت قبل از نماز مغرب و عشا در صحن اصلی کانون برگزار می گردد. 

در حال حاضر برخی از رویدادهای سیاسی و مذهبی مهم در این مجموعه برگزار می‌شود:

 یادبودها 
برخی همایش‌های مهم برگزار شده در کانون توحید از این قرار است:
 بزرگداشت شهید بهشتی ۱۳۹۴http://www.tabnaktehran.ir/fa/news/53782/بزرگداشت-شهید-بهشتی-در-کانون-توحید-تهران
 سیو پنجمین سالگرد درگذشت سیدمحمود طالقانیhttps://melimazhabi.com/ahzab/مراسم-بزرگداشت-آیت-الله-طالقانی-در-کان/
 سی و هفتمین سالگرد درگذشت سیدمحمود طالقانی در ۱۳۹۵/۰۶/۱۹https://www.jamaran.ir/بخش-اخبار-19/143260-گزارش-تصویری-مراسم-بزرگداشت-سی-هفتمین-سالگرد-درگذشت-آیت-الله-سید-محمود-طالقانی
 سی وهشتمین سالگرد درگذشت سیدمحمود طالقانی در ۲۵ شهریور ۱۳۹۶https://fararu.com/fa/news/329450/گزارشی-از-مراسم-سالگرد-آيت‌الله-طالقانی
 نخستین سالگرد درگذشت ابراهیم یزدی در ۰۸ شهریور ۱۳۹۷https://fararu.com/fa/news/372457/تصاویر-نخستین-سالگرد-درگذشت-ابراهیم-یزدی
 مراسم بزرگداشت شهید دکتر بهشتی

 رویدادهای سیاسی 
 همایش سراسری جبهه اصلاحات در ۲۶ دی ۱۳۹۳https://fararu.com/fa/news/220341/تصاویر-همایش-سراسری-جبهه-اصلاحات
 نخستین کنگره جمعیت زنان مسلمان نواندیش در ۲۶ آذر ۱۳۹۵https://fararu.com/fa/news/299281/مطهری-زن-و-مرد-در-اسلام-تساوی-حقوق-دارند
 دومین کنگره جمعیت جوانان انقلاب اسلامیhttps://www.farsnews.ir/news/13961027001527/دومین-کنگره-جمعیت-جوانان-انقلاب-اسلامی-در-کانون-توحید-تهران-برگزار-شد
 نهمین کنگره حزب اراده ملت ایران (۱۳۹۷)https://www.yjc.ir/fa/news/6703263/نهمین-کنگره-حزب-اراده-ملت-ایران-در-کانون-توحید-برگزار-شد
 برگزاری کنگره حزب اعتماد ملی در ۰۵ خرداد ۱۳۹۷https://fararu.com/fa/news/361297/تصاویر-برگزاری-کنگره-حزب-اعتماد-ملی-پس-از-۱۰-سال
 کنگره فوق‌العاده انجمن اسلامی مهندسان ایران در ۱۹ مهر ۱۳۹۷https://www.ilna.ir/بخش-استان-ها-15/630346-غریبانی-دبیرکل-انجمن-اسلامی-مهندسان-ایران-باقی-ماند
کنگره تأسیس حزب اسلامی قانون
 گفتمان بازرگان و چالش‌های چهل سالگی انقلابhttp://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/270659/گفتمان-بازرگان-چالش-های-چهل-سالگی-انقلاب-برگزار-می-شودhttp://www.ensafnews.com/154093/گزارشی-از-مراسم-سالگرد-درگذشت-مهندس-با/

 رویدادهای دینی 
 سلسله مباحث «دین و عدالت» توسط سروش محلاتی در ۱۳۹۵https://www.jamaran.ir/بخش-فقه-حقوق-10/134651-سلسله-مباحث-دین-عدالت-با-سخنرانی-سروش-محلاتی-برگزار-می-شود
 همایش بررسی اندیشه‌های امام (ره)همایش بررسی اندیشه‌های امام
 عزاداری شهادت حضرت زهراhttps://fa.shafaqna.com/news/529663/

 جستارهای وابسته 
 بنیاد فرهنگی رفاه
 دفتر نشر فرهنگ اسلامی
 دانشگاه مفید
 دبیرستان مفید
 شیخ مفید
 سید عبدالکریم موسوی اردبیلی

 پانویس 

منابع 
 

 پیوند به بیرون 
 مکتب امیرالمونین
 دانشگاه مفید
 مجتمع آموزشی مفید 
 کانون و مسجد توحید

رده:سازمان‌های خیریه