دره فرحزاد

{
 "type": "FeatureCollection",
 "features": [
 {
 "type": "Feature",
 "properties": { "title": "اکوپارک فرحزاد" },
 "geometry": {
 "type": "Polygon",
 "coordinates": [
 [
 [51.3411, 35.7975],
 [51.3389, 35.7796],
 [51.3426, 35.7715],
 [51.3426, 35.7838]
 

 ]
 ]
 }
 }
 ]
}

روددره فرحزاد از بخش‌های خوش آب و هوای شمال تهران به حساب می‌آید که میان محله‌های پونک و سعادت‌آباد و در مرز منطقه ۲ و ۵ واقع شده است، این دره در شمال غرب تهران و در دامنه جنوبی ارتفاعات البرز قرار دارد. راه امامزاده داوود نیز از داخل روددره فرحزاد میگذرد.

در اطراف فرحزاد در شرق، محلهٔ سعادت آباد و در جنوب شرقی آن محلهٔ شهرک غرب واقع شده‌است و در غرب محلهٔ پونک و کن واقع شده‌است. این دره داری طبیعت متنوع و زیبایی است که از مبدأ کوهستان تا عمق بافت شهر به طول ۱۰ کیلومتر نفوذ می‌کند. 

رودخانه‌های تهران پس از گذر میلیونها سال، بستری را برای جریان آب در دره‌های تهران باز کرده‌اند اما حریم این رودخانه‌ها در حال حاضر با بافت‌های متراکم مسکونی احاطه شده و در صورتی که در برخورد با رود دره‌هایی چون فرحزاد، دربند و … در بخش راهسازی شهری باید از پل‌های روگذر استفاده شود اما به منظور کاهش هزینه‌ها سد پل‌ها به عنوان جایگزینی برای پل‌های روگذر مورد استفاده قرار گرفتند. 
 پارک نهج‌البلاغه 

بوستان نهج‌البلاغه یکی از پارک‌های تهران می‌باشد که بیش از ۳۵ هکتار وسعت دارد و در بخش وسیعی از دره فرحزاد احداث شده‌است.

 آسیب‌های اجتماعی 
روددره فرحزاد حداقل از دهه‌ی نود شمسی به یکی از مراکز تجمع معتادان و مرکز خرید و فروش مواد مخدر تبدیل و طرح‌های ساماندهی و جمع‌آوری معتادان هر چند وقت یکبار به صورت ضربتی اجرا شد اما بی‌نتیجه ماند و کلونی‌های معتادان دوباره به این روددره بازگشتند. برخی گفته‌اند باندهای مواد مخدر مسلح در روددره فرحزاد جولان می‌دهند. در سال ۱۳۹۷ طرح جامع ساماندهی منطقه شهری فرحزاد تصویب شد. 

 سیاست‌های پیشنهادی برای تحقق طرح 

 طراحی مسیرهای شمالی جنوبی پیاده و دوچرخه به عنوان اعضای حرکتی.
 تداوم ارتباط پیاده در کل رود دره با استفاده از رو گذرهای عابرپیاده روی بزرگراه‌ها. 
 احداث دسترسی سواره 
آنچه که به عنوان نتیجه مطالعات ترافیکی دره فرحزاد حاصل شد، این است که دسترسی بلوکه ای بین بزرگراه برای ساکنین آن دشوار می‌باشد. احداث زیرگذر و رو گذر در پل‌های همت، نیایش و رسالت جزء اقدامات اساسی است. 

 تبدیل به اکوپارک فرحزاد 
بندانگشتی|اکوپارک روددره فرحزاد پس از اجرای طرح ژینایی در آبان 1403
از شهریور ۱۴۰۰ طرح ژینایی اکوپارک فرحزاد با جمع‌آوری معتادان و ترمیم بافت طبیعی روددره فرحزاد آغاز شد و بین ۴۰۰ تا ۹۰۰ معتاد و کارتن‌خواب و ۸۰۰۰ تن زباله از آنجا جمع‌آوری شدند. طرح ژینایی به معنای زدودن عوامل آسیب‌زا به روددره و فراهم آوردن فرصت برای احیای طبیعت این روددره بیان شده است. فاز اول این پروژه به مساحت ۵۴ هکتار در آبان ۱۴۰۳ به بهره‌برداری رسید. در ترمیم بستر روددره فرحزاد از مصالح طبیعی مانند سنگ و چوب به جای سیمان و مصالح ساختمانی مرسوم استفاده شده است.

فاز دوم پروژه از پل آبشار تا بوستان نهج‌البلاغه و فاز سوم نیز از پل خوشمرام تا مسیر قدیم امامزاده داوود(ع) در دست اقدام است. این طرح مجموعا قرار است در ۳ فاز در ۱۵۰ هکتار در کل محدوده‌ی روددره فرحزاد اجرایی شود.

 وسعت دره فرحزاد 

دره فرحزاد در شمال غرب تهران در دامنه جنوبی ارتفاعات البرز قرار گرفته‌است. این محدوده تقریباً ۱۰ کیلومتر طول دارد که از شمال دره فرحزاد شروع و به میدان صادقیه ختم می‌شود؛ که از طرف غرب به بزرگراه اشرفی اصفهانی محدود می‌شود. رود دره فرحزاد علاوه بر جاذبه‌های طبیعی، ارزش‌های طبیعی و فرهنگی هم دارد، چرا که از یک سو راه قدیمی و معروف امامزاده داوود از درون آن می‌گذرد و از سوی دیگر، امکان امتداد آن تا نماد میدان آزادی نیز وجود دارد. 

 فرحزاد در لغت 

عباس اقبال آشتیانی دربارهٔ فرحزاد در «جغرافیای بلاد و نواحی» در مجله یادگار (سال اول) نوشته‌است: «فرح زاد در شمال غربی طهران بین تجریش و کن واقع است.» نام این ده در کتاب «منتقله الطالبیه» آمده، اما به شکل فرزاد که املای قدیم آن فره زاد است. بعدها قیاس عامیانه «فره» را به «فرح» عربی مبدل ساخته و فره زاد و فرزاد را فرح زاد کرده‌است.
فاضل معاصر سید حسن خرسان از این آبادی با نام فرازاذ یاد کرده‌است.

راقم گوید: «فره» (به فتح اول و شد دوم وهای ساکن) به معنای شأن و شوکت است؛ و «زاد» به معنای توشه است؛ و مجموع به معنای «توشه با عظمت» است.

در متون قدیم آمده‌است که مردم دهکده «دولاب» و «تهران» پیرو مذاهب اهل سنت و اهالی «ونک» و «فرح‌زاد» شیعه و زیدی مذهب بوده‌اند. اعتضاد السلطنه فاصله تهران تا فرحزاد را دو فرسخ نوشته‌است. شهرک غرب در آغاز «شهرک فرحزاد» نامیده می‌شد. 

 وجه تسمیه فرحزاد 
هرچند جمعی بر اساس نام مشهور امروزی این آبادی یعنی «فرحزاد» وجه تسمیه آن را به اشتباه، بدان سبب که جایی فرحبخش و خوش آب و هوا بوده‌است، منسوب به «فرح» دانسته‌اند، اما چنان‌که آمد، نام اصلی آن «فره زاد» بوده و به سبب پیدایش آب در آنجا آن را «توشه عظیم» شمرده‌اند. 

 جستارهای وابسته 
 فرحزاد
 شهرک غرب
 بوستان نهج‌البلاغه

 منابع 
 
 
 
 

رده:جاذبه‌های گردشگری تهران
رده:دره‌های استان تهران