سازمان تعزیرات حکومتی

سازمان تعزیرات حکومتی یک سازمان دولتی زیر نظر وزارت دادگستری ایران است. رئیس سازمان، معاون وزیر دادگستری محسوب می‌شود.

 پیشینه 
سازمان تعزیرات حکومتی به‌عنوان مرجع اختصاصی رسیدگی به تخلفات اقتصادی، صنفی و بهداشتی در مفهوم عام، پدیده‌ای جدید و ناآشنا نبوده و در طول تاریخ حکومت‌های اسلامی تحت عناوین مختلف و همچنین در سایر نظام‌های حقوقی شناخته‌شده جهانی جایگاه خاص خود را داشته است. اوایل سال ۱۳۶۲ با توجه به مشکلات ناشی از شرایط بحرانی جنگ، در پی درخواست نخست‌وزیر وقت و موافقت روح‌الله خمینی در خصوص اجازه قیمت‌گذاری کالاها توسط دولت و مبارزه با گران‌فروشی و احتکار، «کمیسیون‌های امور تعزیرات حکومتی» ذیل وزارت کشور تشکیل شد. پس از پایان جنگ، با نامهٔ روح‌الله خمینی حق تعزیرات حکومتی از دولت سلب و تصمیم‌گیری در مورد آن به مجمع تشخیص مصلحت نظام سپرده شد. مجمع تشخیص در ۲۳ اسفند ۱۳۶۷ با تصویب «قانون تعزیرات حکومتی» و «قانون تعزیرات حکومتی امور بهداشتی و درمانی»، رسیدگی به تخلفات بخش غیردولتی را به دادگاه‌های انقلاب اسلامی و رسیدگی به تخلفات بخش دولتی را به کمیسیون‌های زیر نظر وزارت کشور محول کرد.
اما با مصوبهٔ مورخ ۲۷ آذر ۱۳۶۹ مجمع، تعزیرات حکومتی بخش دولتی هم به دادسراها و دادگاه‌های انقلاب محول شد.

در ۱۹ مهر ۱۳۷۳ با توجه به ضرورت هماهنگی بین مراجع قیمت‌گذاری و توزیع کالا، «قانون اصلاح قانون تعزیرات حکومتی» توسط مجمع تشخیص مصلحت نظام تصویب شد و کلیه امور تعزیرات حکومتی بخش دولتی و غیردولتی، اعم از بازرسی و نظارت، رسیدگی، صدور و اجرای حکم به دولت سپرده شد. سپس آیین‌نامهٔ سازمان تعزیرات حکومتی توسط دولت در ۱ آبان ۱۳۷۳ تصویب شد. بدین‌ترتیب «سازمان تعزیرات حکومتی» به‌صورت سازمانی مستقل زیر نظر وزارت دادگستری تشکیل شد و کلیه وظایف مشخص‌شده در مصوبات مجمع تشخیص از جمله قانون تعزیرات حکومتی به‌عهده این سازمان گذاشته شد.

 وظایف 
 رسیدگی به تخلفات گران‌فروشی، کم‌فروشی و تقلب، احتکار، عرضه خارج از شبکه، درج نکردن قیمت، اخفا و امتناع از عرضه کالا، صادر نکردن فاکتور، اجرا نکردن ضوابط قیمت‌گذاری، عدم رفع تعهد ارزی وارد کنندگان و صادر کنندگان و خدمات دولتی، نداشتن پروانه کسب یا بهره‌برداری، فروش اجباری، اعلام نکردن موجودی و قرار دادن کالا در اختیار افراد غیر واجد شرایط برای فروش
 رسیدگی به تخلفات صنفی (به‌موجب قانون حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان)
 رسیدگی به تخلفات امور بهداشتی و درمانی (به‌موجب قانون تعزیرات حکومتی امور بهداشتی و درمانی)
 رسیدگی به تخلفات قاچاق کالا و ارز (به‌موجب قانون نحوه اعمال تعزیرات حکومتی راجع به قاچاق کالا و ارز و قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز)
 رسیدگی به تخلفات مترتب بر اجرای قانون هدفمند کردن یارانه‌ها
 تشکیل شعب ویژه گمرکی
 رسیدگی به تخلفات املاک، مستقلات، زمین، مسکن و ساختمان

 منابع 

 پیوند به بیرون 
 وبگاه رسمی

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۳۷۳ در ایران
رده:سازمان‌های دولتی ایران
رده:سازمان‌های دولتی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۳۷۳
رده:وزارت دادگستری (ایران)