رضاقلی نظام‌السلطنه

thumb|320px|left|از چپ به راست: رضاقلی‌خان نظام‌السلطنهٔ مافی رئیس حکومت
موقت مهاجرین - نفر دوم شیخ خزعل فرمانروای خرمشهر؛ لباس شیخ خزعل، علائم و نشانه‌ها قاجاری است. در یک دیدار رسمی این عکس پس از ملاقات و مذاکرات محرمانهٔ نظام‌السلطنه و خزعل در سال ۱۲۹۵ ه‍. خ. گرفته شده‌است.
بندانگشتی|کابینه موقت مهاجرین
رضاقلی نظام مافی ملقب به سالار معظّم و نظام‌السلطنه و سردار مکرّم (۱۲۴۶ شمسی - ۱۳۰۳ شمسی) از رجال صاحب نفوذ در دوره قاجار بود. 

او پسر حیدرقلی‌خان برهان‌الدوله، نوه محمدشریف خان مافی و برادرزادهٔ میرزا حسینقلی‌خان نظام‌السلطنهٔ مافی بود و در سال ۱۲۸۴ قمری (۱۲۴۶ شمسی) متولد شد. در پانزده سالگی به تهران نزد عمویش حسینقلی‌خان نظام‌السلطنه رفت و در آن شهر به تحصیل مشغول شد. در ابتدا در دستگاه عمویش به امور مالی و اداری می‌پرداخت و به عنوان معاون او در حکومت برخی ایالات مانند فارس، بوشهر و بنادر و لرستان فعالیت می‌کرد. در سال ۱۳۱۹ قمری مستقلا به حکومت بوشهر رسید و لقب سالار معظم دریافت کرد. پس از فوت عمویش در سال ۱۳۲۶ قمری لقب او را که نظام‌السلطنه بود، دریافت کرد.مرکز پژوهش‌های ایرانی و اسلامی، دائره‌المعارف بزرگ اسلامی رضا قلی خان نظام مافی (نظام السلطنه)، دنیای زنان در عصر قاجار

او پس از استبداد صغیر حاکم کرمانشاه شد و در حین جنگ جهانی اول به همراه برخی رجال و روحانیون در مبارزه با روسیه و انگلستان، با حمایت آلمان و عثمانی در کرمانشاه دولتی به نام دولت مهاجرین یا دولت در تبعید تشکیل داد و رئیس قوای ملی شد. دولت مرکزی ایران در واکنش، همهٔ اموال و نشان‌های او را مصادره کرد. او با اهدای هدایایی به احمد شاه، اجازه ورود به کشور را گرفت. پس از شکست قیام محمدتقی پسیان، نظام‌السلطنه از سوی قوام‌السلطنه والی خراسان شد. او در تهران درگذشت و در امامزاده عبدالله تهران دفن شد. اموال زیادی در غرب تهران از او بر جای ماند. او همچنین سه بار ولایت لرستان و بروجرد را بر عهده داشته است.

نظام‌السلطنه از ازدواج با خدیجه‌سلطان خانم دختر میرزا رضا مستوفی آشتیانی (از کارمندان وزارت امور خارجه) صاحب شش فرزند شد: صادق (در کودکی درگذشت)، محمدعلی نظام مافی، محمدتقی (پدر دکتر صادق نظام‌مافی)، زهرا سلطان ملقب به عزت‌السلطنه (همسر عباس فرمانفرمائیان)، محمود و معصومه همسر ابراهیم قراگوزلو.رضا قلی خان نظام مافی (نظام السلطنه)، دنیای زنان در عصر قاجار

 منابع 
 
 
 

رده:حاکمان خراسان
رده:کردهای اهل ایران
رده:سیاستمداران کرد در دوره قاجار
رده:خاک‌سپاری‌ها در امامزاده عبدالله شهرری
رده:خاندان نظام‌مافی