ملا منوچهر کولیوند

منوچهر کولیوند با نام خانوادگی نورمحمدی (زادهٔ ۱۲۲۹ هـ. ق در الشتر یا دره‌شهر) از شاعران معروف لک‌زبان است.امین گجری‌شاهو، از بیستون تا دالاهو (شرح احوال و آثار شعرای متقدم ومتاخر لک و کرد)، تهران: مؤسسهٔ انتشاراتی مه، ۱۳۷۸، شابک: ۹۶۴-۹۲۲۰۳-۴-۸.فریاد شیری، ویژه‌نامۀ شعر کرد، گفتگو با محمدعلی سلطانی (محقق و پژوهشگر)، فصلنامه شعر گوهران، شماره پانزدهم، بهار ۱۳۸۶، صص ۱۹ـ۳۵.اسماعیل گندم کار، «شخصیتهای فرهنگی کرماشان» مجله کیهان فرهنگی، مرداد ۱۳۶۴، شماره ۱۷، ص ۲۴.سیاوش قلی پور و غلامعباس توسلی، «جهانی شدن و هویت فرهنگی قوم لک» مجلهٔ جامعه‌شناسی ایران، پاییز ۱۳۸۶، شماره ۳۱، ص ۹۵. دیوان اشعار وی به زبان فارسی، لکی و زبان گورانی است. شعرهای دیوان ملا اغلب به زبان لکی سروده شده‌اند، اما در آن‌ها از اصطلاحات کردی، فارسی، عربی و ترکی نیز استفاده شده است.
 زندگی 
ملا منوچهر خان کولیوند، فرزند خسرو خان، در سال ۱۲۲۹ هـ. ق در منطقهٔ غربیِ الشتر یا شهرستان دره شهر، که منطقهٔ گرمسیرِ ایل کولیوند است، به‌دنیا آمد. ملا منوچهر خان از نسل خوانین نورمحمدی طایفه کولیوند می‌باشد) خوانین کولیوند از خانواده‌های نورمحمدی، چنگیزیان، فرج‌اللهی و اسدالهی می‌باشند) و از ابیات اشعار آن بر می‌آید که وی پیرو مذهب شیعه جعفری بوده است. دیوان ملا منوچهر مشتمل بر بیش از ۱۰ هزار بیت بوده است که در سال‌های دور بر اثر غارت کزازی‌های. اراک به تاراج رفته است؛ و شاعر با وجود تلاش‌های فراوان نتوانسته است به اشعار به‌سرقت‌رفتهٔ خود دست یابد. برخی از صاحب‌نظران اهل ادب، سوز و دل‌تنگی وی را در اشعارش را ناشی از این اتفاق می‌دانند.
نقل است که ملا در بازگشت از سفر عتبات عراق در بین راهِ خرم‌آباد به الشتر در دل سفیدکوه بیمار می‌شود و فوت می‌کند. جنازهٔ وی در روستای بتکی، از توابع بخش فیروزآباد شهرستان سلسله به خاک سپرده شد.

 نمونهٔ اشعار 
اشعار ملا منوچهر دارای وزن عروضی و آهنگ زیبا و دلنشین است. از این شاعر چندین مثنوی، غزل، دوبیتی و قصیده به‌جا مانده است، که بیشینهٔ آن‌ها شرح حال شاعر و سختی‌ها و رنج‌های زندگی اوست. همچنین، عناصر مرتبط با فرهنگ عشایری و آداب و احوال مردم لک در اشعار وی موج می‌زند.
اشعار فراوانی نیز در مدح ائمهٔ شیعه از او به یادگار مانده است؛ به همین سبب، وی به شاعر و مداح اهل بیت نیز شهرت دارد.
ملا منوچهر در بین مردم لک دارای جایگاه و مقام والایی است.احمد لطفی، «لک‌ها و ادبیات عامیانه» مجله کیهان فرهنگی، دی ۱۳۸۷، شماره ۲۶۷، صص ۶۸–۷۱.

مثنوی زیر، تلفیقی لکی (از زبان ملامنوچهر کولیوند) و فارسی (از زبان معشوقه) که گفتگو میان او و معشوقه نهاوندی اش است:

 منابع 
 گلزار ادب لرستان، اسفندیار غضنفری امرایی، شابک: ۹۶۴-۵۵۲۳-۵۶–۷
 
 معرفی و زندگینامه شاعران لک زبان

رده:زادگان ۱۲۲۹ (قمری)
رده:شاعران لک‌تبار
رده:لرهای اهل ایران
رده:مردم لک