روزهای زن در ایران

چپ|بندانگشتی|سخنرانی محمدرضا پهلوی در روز زن سال ۱۳۵۶
در ایران روزهای متفاوتی به عنوان روز زن و دختر گرامی داشته می‌شوند.
زن به عنوان متأهل بودن نامیده نمی‌شود بلکه از نظر جنسیت به دختران بزرگسال گفته می‌شود.

 عصر حاضر 
 در تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران در عصر حاضر روز تولد فاطمه زهرا در ۲۰ جمادی‌الثانی به عنوان روز زن و همچنین روز مادر گرامی داشته می‌شود.
 فعالان حوزه زنان در ایران هشتم مارس، برابر با ۱۷ اسفند، روز جهانی زنان را گرامی می‌دارند، برای نمونه ۸ مارس ۱۳۵۷.
 در زمان حکومت پهلوی روز بیست و پنجم آذر ماه می‌باشد.

 ایران باستان 
در ایران باستان، روز اسفندگان، به‌عنوان روز بزرگداشت عشق به زن و دختر و زمین گرامی داشته می‌شد. به‌طور رسمی، این روز در تقویم رسمی امروز ایران، برابر با ۵ اسفند است. - صفحهٔ ذخیره شدهٔ تقویم رسمی ایران به همراه مناسبت‌های باستانی، مربوط به دو هفتهٔ اول اسفند. هرچند برخی زرتشتیان، روز ۲۹ بهمن را که در گاهشماری سنتی آنها با ماه‌های فقط ۳۰ روزه، برابر با پنجم ماه اسفند است، برای این جشن در نظر می‌گیرند، اما به‌نظر کارشناسانی نظیر موبد کوروش نیکنام، امروزه روز درست اسفندگان، همان ۵ اسفند است. دکتر محمد نجاری پژوهشگر مطالعات تطبیقی زنان در هنر و ادبیات، نیز در سخنرانی خود با عنوان سوگ و سورنامه، با استناد به ابوریحان بیرونی و گردیزی، تاریخ پنج اسفند را صحیح می‌داند و می‌گوید:
«بنا به گفتهٔ ابوریحان اسفندارمَذ ایزد موکل بر زمین و ایزدِ حامی و نگاهبان زنان شوهر دوست و پارسا و درستکار بوده و به همین مناسبت این روز، عید زنان، تلقی می‌گشته‌است و مردان به جهت گرامیداشت عشق، به زنان هدیه می‌دادند و بخشش می‌کردند.

در ۲۴ یا ۲۵ اسفند: این گزاره را گردیزی نیز در زین الاخبار آورده‌ است: از این روی جشن را مَردگیران(مژده گیران) می‌گفتند که زنان به اختیار خویش و با آزادی، شوی و مَرد زندگی خود را برمی‌گزیدند؛ بنابراین در روز بیست و چهارم یا پنجم ماه اسفند، جشن زنانهٔ "مَردگیران" یا "مُژدگیران" که ویژه زنان و روز مادر در ایران باستان بود نام داشته است.تاریخ ادیان ایران باستان،مِری بویس،فصل دوم صفحه ۷۱ تا ۷۳

 جستارهای وابسته 
 روز جهانی زن
 جایگاه زن در ایران باستان
 زنان ایرانی

 منابع 

 آی‌کتاب (بازدید:۲۳ اکتبر ۲۰۰۹)

رده:روزهای ملی در ایران
*