مراعات نظیر

مُراعات نَظیر یا تَناسب آوردن واژه‌هایی از یک دسته است که با هم، هماهنگی دارند؛ این هماهنگی می‌تواند از نظر جنس، نوع، مکان، زمان یا همراهی باشد، سبب تداعی است. مراعات نظیر، پرکاربردترین آرایهٔ ادبی در ادبیات فارسی است و در اشعار سعدی، مولوی، حافظ فردوسی به فراوانی یافت می‌شود؛شجاعی، امیرنجات؛ نظری، مهدی؛ ادبیات فارسی؛ تهران: انتشارات بین‌المللی گاج؛ شابک ۹۷۸-۶۰۰-۳۵۹-۴۳۵-۷ برای نمونه:

یا:

مراعات نظیر، آوردن واژه‌های فراخور هم است در شعر، مانند جمع‌شدن خسرو با شیرین و لیلی و غیره.فرشیدورد، خسرو: دیدی نو نسبت به فنون بلاغت و معانی و بیان و بدیع عربی و فارسی. در: مجله «گوهر»، تیر ۱۳۵۶ - شماره ۵۲. از صفحه ۲۸۶ تا ۲۹۲

 نمونه‌ها 

 مثال

لاله و نرگس هر دو نوعی گل هستند. 

 مثال

ابر و باد و مه و خورشید و فلک همگی 
جز عناصر و پدیده‌های طبیعت هستند

 مثال

ابر بهار، سمن، سنبل و نسرین همه جزء عناصر بهار هستند.

 مثال

نی، قول، نغمه و چنگ همه عناصر موسیقی هستند.

 مثال

داس، درو، مزرع و کشته همگی مربوط به کشاورزی و درو کردن محصول هستند.

 مثال

فلس، ماهی، بحر و نهنگ همه جزئی از دریا هستند.

 منابع 

رده:علم بدیع
رده:آرایه‌های ادبی