دارای‌دخت

دارای‌دخت شاعر و دختر پادشاه تخارستان (شمال افغانستان کنونی) بود. برخی منابع ادبیشعر زنان افغانستان، به کوشش مسعود میرشاهی. چاپ پاریس ۱۳۷۹زنان شاعر پارسی گوی: هفت شهر عشق، مهری شاه حسینی، ناشر مدبر (١٣٨۴) ، دارای‌دخت را نخستین زن شاعر پارسی‌گوی می‌دانند.

«دارا»، پادشاه تخارستان (در شمال افغانستان کنونی به پایتختی قندوز)، به‌دنبال حمله اعراب به بخش غربی ایران بزرگ، در سال ۶۵۴ میلادی (۳۳ خورشیدی) به ژاپن (جاپان) پناهنده شد. در این زمان، تمو پادشاه ژاپن بود. دخترش، دارای‌دخت، (۶۶۱ میلادی/۴۰ خورشیدی) در ژاپن به دنیا آمد و از او به‌عنوان نخستین زن پارسی‌گوی شاعر نام برده می‌شود.

 اشعار 
«گیکیو ایتو»، دو شعر (شماره‌های ۱۶۰ و ۱۶۱) از این شاعر را در مان‌یوشو یافته است. وی پس از یافتن واژ‌گانی زردشتی به همراه یک اسم خاص در این دو شعر، تعبیر دیگری از آن‌ها ارایه کرده است که منطبق بر آموزه‌های زردشتی است.

«ایتو» به صراحت این اشعار را سوگواره نمی‌شمارد، اگرچه میرشاهی به اشتباه چنین برداشت کرده است و همچنین دو شعر را به هم‌آمیخته آورده استhttp://www.rozanehmagazine.com/Rozanehweb/zaniranifirstpoet.htm. شاه‌حسینی ترجمه‌ای گیراتر از دو شعر به طور جدا ارایه داده است:

شعر شمارهٔ ۱۶۰

حتی آتش فروزان

پیام اندیشه انگیز نیکان را (مانسرَدَهمَ)واژه ی اوستایی «مانسردَهَم» به «پیام اندیشه انگیز نیکان» ترجمه شده است.

رباید و پنهان کند در انبان

آیا چنین نگویند؟

شعر شمارهٔ ۱۶۱

ابر آبی رنگ

شاید بالاتر رود

همان ابری که

بر فراز کوه شمال

گسترده است

از ستارگان گذر کند،از ماه بگذرد

تا بالاترین آسمان.

 منابع 

 شعر زنان افغانستان، به کوشش مسعود میرشاهی. چاپ پاریس ۱۳۷۹
 Ito، Gikyo: «A Zoroastrian Proper Name From The Man'yoshu» in: Orient"، Tokyo، ۱۹۸۶، pp ۱-&۵.
 زنان شاعر پارسی گوی: هفت شهر عشق، مهری شاه حسینی، ناشر مدبر (١٣٨۴) 

رده:شاعران زن اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل افغانستان
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ژاپن
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۱ (قمری)