احمد آزاد

احمد سردار شهرکی ( – ۳۱ شهریور ۱۴۰۰) که با نام احمد آزاد شناخته می‌شد، خواننده، ترانه‌سرا و مجری اهل ایران بود. ترانهٔ «ساقی» از آثار معروف اوست. 

 زندگی‌نامه 

 ابتدای زندگی 
احمد سردار شهرکی با نام هنری احمد آزاد در ۱۷ فروردین ۱۳۴۰ در روستای خمک استان سیستان و بلوچستان متولد شد. وی در کودکی به‌همراه خانواده به اصفهان رفت و دوران دبستان و دبیرستان را در آن‌جا سپری کرد. او از طرف پدربزرگش با نوای ساز آشنا شد و از همان دوران کودکی، به موسیقی علاقه نشان داد. وی در ۱۱ سالگی، به کلاس‌های اساتید برجستهٔ موسیقی چون جلیل شهناز و حسن کسائی راه پیدا کرد و علاوه بر آن، به فراگیری ردیف‌ها و دستگاه‌های موسیقی ایران نزد تاج اصفهانی و سلفژ نزد هوشنگ بهشتی پرداخت. 

 مهاجرت و فعالیت حرفه‌ای 
احمد آزاد پیش از انقلاب ۱۳۵۷، به لس آنجلس مهاجرت کرد و به تحصیل در رشته‌های مهندسی برق، مهندسی پرواز و روانشناسی اجتماعی در آمریکا پرداخت. او همزمان فراگیری مبانی موسیقی ملی را نیز نزد حبیب‌الله بدیعی، مهدی تاکستانی و سیاوش زندگانی تکمیل کرد.

وی همچنین به تمرین ردیف‌های آوازی موسیقی ایرانی همچون ردیف آوازی عبدالله دوامی، میرزا عبدالله فراهانی، محمود کریمی و دیگر استادان پرداخت. آشنایی بیشتر احمد آزاد با موسیقی ایرانی و روش خواندن و اجرای ردیف‌های موسیقی، پس از مهاجرت ایرج خواجه‌امیری و اکبر گلپایگانی به آمریکا آغاز شد. او در این عرصه از آموزش‌های موسیقی‌دانانی چون محمد حیدری و لقمان ادهمی نیز بهره گرفت.

اولین ترانهٔ احمد آزاد به نام «ساقی» در سال ۱۳۶۴، توسط شرکت ترانه به بازار عرضه شد.

وی همچنین در رشته‌های دیگری چون خلبانی، متافیزیک و هیپنوتیزم بالینی تحصیل کرد. او همچنین تهیه‌کننده و مجری برنامهٔ «بامداد آدینه» بود که در هر قسمت به گفتگو با یکی از چهره‌های موسیقی می‌پرداخت. این برنامه، بامداد هر جمعه از تلویزیون پارس پخش می‌شد.

 درگذشت 
احمد آزاد در عصر ۳۱ شهریور ۱۴۰۰، طی عمل جراحی در بیمارستان وست هیلز لس‌آنجلس، بر اثر ایست قلبی درگذشت. 

پیکر وی با هماهنگی دفتر منافع ایران در آمریکا، در سکوت خبری به ایران منتقل شد و در ۱۰ آبان ۱۴۰۰ (۱ نوامبر ۲۰۲۱) در باغ رضوان اصفهان، قطعهٔ ۳۴، بوستان 10F، ردیف ۱، شمارهٔ ۲، باحضور خانواده‌اش و برخی هنرمندان به خاک سپرده شد.

 ترانه‌شناسی 

نام آلبومسال انتشارشرکت پخش‌کنندهمنابعکمتر کمتر (انتخابی ۵) (مشترک با شماعی‌زاده، حمیرا، هایده، ستار و شهره)۱۳۶۴ / ۱۹۸۵شرکت ترانهگذشته‌های شیرین (انتخابی ۷) (مشترک با مهستی، ستار، شاهرخ و ...)۱۳۶۵ / ۱۹۸۶پیالهمو شرابی۱۳۶۶ / ۱۹۸۷مست۱۳۶۷ / ۱۹۸۸پارس ویدیوشاه‌پری۱۳۶۸ / ۱۹۸۹عروسی (مشترک با سوسن، حسن شجاعی، پژمان باقری و ...)۱۳۶۹ / ۱۹۹۰شرکت ترانهخوشگل‌های شمرون۱۳۷۰ / ۱۹۹۱شیش و هشت۱۳۷۱ / ۱۹۹۲همسفر عشق (مشترک با ستار، مهستی، دلارام و فتانه)۱۳۷۲ / ۱۹۹۳شهرزاد۱۳۷۴ / ۱۹۹۵ملودی پروداکشنپارس ویدیوببین چه کردی۱۳۷۵ / ۱۹۹۶شرکت ترانهمنو صدا کن عزیزم۱۳۷۸ / ۱۹۹۹بگو آبادی کجاست۱۳۸۰ / ۲۰۰۱چهره‌نمایا علی۱۳۸۰ / ۲۰۰۱با من از عشق بگو (به‌همراهی پروانه سپانلو)۱۳۸۱ / ۲۰۰۲شرکت ترانهشاخه گلی در غربت۱۳۸۲ / ۲۰۰۳خاتون۱۳۸۶ / ۲۰۰۷گوشهٔ میخونه۱۳۸۹ / ۲۰۱۰

 آلبوم‌های استودیویی 

 کمتر کمتر (انتخابی ۵) (۱۹۸۵/۱۳۶۴) 
 مشترک با حسن شماعی‌زاده، حمیرا، هایده، ستار و شهره

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهساقیایرج فتحیایرج فتحیایرج فتحی 

 گذشته‌های شیرین (انتخابی ۷) (۱۹۸۶/۱۳۶۵) 
 مشترک با مهستی، ستار، شاهرخ، فتانه، علی نظری و بهرام حصیری

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهدست بده تا برمبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهمنوچهر چشم‌آذر

 پیاله (۱۹۸۶/۱۳۶۵) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهپیالهپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهینامهٔ یارپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهیدو رنگیپروانه سالم محلی کردیبهروز پناهیزندگیپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهیقلندرپروانه سالممحلی بلوچیبهروز پناهیروم نمیشهپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهی

 مو شرابی (۱۹۸۷/۱۳۶۶) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهمو شرابیبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهنوید نحوینامهربونمنصور خراسانیحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذرتلفنبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهنوید نحویآره یا نهبهمنحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذربا تو هستمبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهنوید نحویاومدی و گذشتیحسین منزویحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذر

 مست (۱۹۸۸/۱۳۶۷) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهمسترضا شمساحسین واثقیلقمان ادهمیگناه توایرج فتحیایرج فتحیلقمان ادهمیکی گفتهقدیمیقدیمیلقمان ادهمیناز داریمحلی بلوچیمحلی بلوچیلقمان ادهمیگلهفریدون فروتنفریدون فروتنلقمان ادهمیصدا کن مرااحمد آزاداحمد آزادکاظم رزازان

 شاه پری (۱۹۸۹/۱۳۶۸) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهشاه پریاحمد آزادمحلیزاره کشیشیانعروسییحیی مسجدیحسین واثقیبهروز پناهیبازی بازیاحمد آزادبهروز پناهیگل منحسین چترنوربهروز پناهیزندگیپرویز خطیبیاحمد آزادلقمان ادهمیآواز در دستگاه سه‌گاهنواب صفاتک‌نوازی ویولن: لقمان ادهمی
تار: جمال اسفندیاریدروغهفضل‌الله توکلفضل‌الله توکللقمان ادهمی

 عروسی (۱۹۹۰/۱۳۶۹) 
 مشترک با سوسن، عطا، حسن شجاعی و پژمان باقری

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهمستیجمشید شیبانیجمشید شیبانیبهروز پناهی

 خوشگل‌های شمرون (۱۹۹۱/۱۳۷۰) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهخوشگل‌های شمروناحمد آزاداحمد آزادلقمان ادهمیاین همونهشاپور حاتمیشاپور حاتمیلقمان ادهمیحالا حال دلمو ببینسیروس علی‌آبادیسیروس علی‌آبادیفرهاد بشارتیپیرهن صورتیجعفر پورهاشمیحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذرچی شدهمحلیمحلینوید نحویدخترهای مو مشکیپرویز خطیبیپرویز خطیبیسعید قربانی

 شش و هشت (۱۹۹۲/۱۳۷۱) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهشش و هشتبیژن سمندرفرهاد بشارتیفرهاد بشارتیآبادانهسیروس علی‌آبادیسیروس علی‌آبادیمنوچهر رستگارمیخونهغلامرضا سرکوباحمد آزادفرهاد بشارتیدیوانهقدیمیقدیمیفرهاد بشارتییه فکری کنافشین مقراضیافشین مقراضیفرهاد بشارتیدرد عشقبیژن سمندراحمد آزادفرهاد بشارتیکینه -حبیب‌الله بدیعیفرهاد بشارتیجلوهٔ عشقسپهرسپهرفرهاد بشارتی

 همسفر عشق (۱۹۹۳/۱۳۷۲) 
 مشترک با ستار، مهستی، دلارام و فتانه

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهمگه میشهپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهی

 شهرزاد (۱۹۹۵/۱۳۷۴) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهحدیث دلاحمد آزاداحمد آزادسعید قربانیشهرزادشیرینسلسله موقدیمیقدیمیعاشق ساده دلقدیمیقدیمیچرا قدیمیقدیمی

 ببین چه کردی (۱۹۹۶/۱۳۷۵) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهدلباختهمهین عمیدجمشید شیبانیواهیک اسکندریای یار ای یارجمشید شیبانیجمشید شیبانیواهیک اسکندریعشق مناحمد آزاداحمد آزادواهیک اسکندریببین چه کردیناصر رستگارنژاد جمشید شیبانیجمشید شیبانی و واهیکبهارانفریدون مشیریجلیل عندلیبیجلیل عندلیبیدختر شرقیبیژن سمندرجمشید شیبانیسیروس علی‌آبادی
 منو صدا کن عزیزم (۱۹۹۹/۱۳۷۸) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهمنو صدا کن عزیزماحمد آزاداحمد آزادمجتبی میرزاده و واهیک اسکندریدریا کنارساقیا (ساقی ۲)ژاکلین و احمد آزادژاکلین و احمد آزادصنماحمد آزاداحمد آزادگرفتاربس کن

 بگو آبادی کجاست (۲۰۰۱/۱۳۸۰) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهبگو آبادی کجاستاحمد آزاداحمد آزادکامل علی‌پورشکستهاحمد آزادکامل علی‌پورکامل علی‌پوردستم بگیراحمد آزاداحمد آزادکامل علی‌پورتو نکردی باورماحمد آزاداحمد آزادامیر بدخشبلوچیمحلیمحلیکامل علی‌پورمستبیژن ترقیعلی تجویدیمجتبی میرزاده

 یا علی (۲۰۰۱/۱۳۸۰) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهیا علیاحمد آزاداحمد آزادامیر بدخشتو با منیجوانینکردی باورمعشق من

 با من از عشق بگو (۲۰۰۲/۱۳۸۱) 

 با همراهی پروانه سپانلو

نام ترانهخوانندهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کننده نگو تورو نمیخواماحمد آزاد و پروانهاحمد آزادسخن‌سنجآندرانیکعاشق شده دلاحمد آزاداحمد آزاداحمد آزادآندرانیکشب‌های کاروناحمد آزادناصر رستگارنژادابراهیم سلمکیآندرانیکبا من از عشق بگواحمد آزاد و پروانهاحمد آزاداحمد آزادامیر بدخشیار میادپروانههما میرافشاراحمد آزادآندرانیکعاشقهاحمد آزاد و پروانهرضا سحبانعلیرضا خواجه‌نوریآندرانیکدوستت داشتمپروانهالهام ایزدیالهام ایزدیآرا هایراپتیانیادم میاداحمد آزاد و پروانهاحمد آزادناشناسآندرانیک
 شاخه گلی در غربت (۲۰۰۳/۱۳۸۲) 
نام ترانهاشعار متنترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهشاخه گلی در غربت ۱: آوازه‌خوانحمید مصدق، اردلان سرفرازاحمد آزاداحمد آزادآندرانیکشاخه گلی در غربت ۲: گفتگو با دلفروغ فرخزاد

 خاتون (۲۰۰۷/۱۳۸۶) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهحالا حالا هااحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیدیوونتماحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیبخونیم و برقصیماحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونینازنیناحمد آزاداحمد آزادآرتورعجب شبی بود امان‌الله تاجیک امان‌الله تاجیکآندرانیکخاتوناحمد آزاداحمد آزادآندرانیکمو طلاییاحمد آزاداحمد آزادآندرانیکافسانهٔ دوراحمد آزاد و سپهراحمد آزاد و سپهرداوید گرشونیپرنده (بازخوانی)فضل‌الله توکلحسین صمدی بهنام طوبیعاشقهرضا سحبانعلیرضا خواجه‌نوریآندرانیک

 گوشه میخونه (۲۰۱۰/۱۳۸۹) 
نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کنندهتو اگه باشیاحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیعاشقماحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیساقی ۲احمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیاز دنیا چی می‌خواماحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیگوشه میخونهاحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیای خدااحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیدوستیاحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیبا تو میشهاحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونیاشک معشوقناصر رستگارنژادابراهیم سلمکیامیر بدخشمادراحمد آزاداحمد آزادداوید گرشونی

 آلبوم‌های گردآوری شده 
 ساقی 

 آلبوم گردآوری شده، انتشار به‌صورت سی‌دی در سال ۱۳۸۱ توسط شرکت ترانه

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کننده سال انتشارساقیایرج فتحیایرج فتحیکوروس شاه‌میری۱۳۶۳دست بده تا برمبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهمنوچهر چشم‌آذر۱۳۶۵پیالهپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهی۱۳۶۵قلندرپروانه سالممحلی بلوچیبهروز پناهی۱۳۶۵خوشگلای شمروناحمد آزاداحمد آزادلقمان ادهمی۱۳۷۰حالا حال دلمو ببینسیروس علی‌آبادیسیروس علی‌آبادیفرهاد بشارتی۱۳۷۰پیرهن صورتیجعفر پورهاشمیحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذر۱۳۷۰چی شدهمحلیمحلینوید نحوی۱۳۷۰دخترای مو مشکیپرویز خطیبیپرویز خطیبیسعید قربانی۱۳۷۰میخونهغلامرضا سرکوباحمد آزادفرهاد بشارتی۱۳۷۱
 مو شرابی 

 آلبوم گردآوری شده، انتشار به‌صورت سی‌دی در سال ۱۳۸۱ توسط شرکت ترانه

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کننده سال انتشارشیش و هشتبیژن سمندرفرهاد بشارتیفرهاد بشارتی۱۳۷۱آبادانهسیروس علی‌آبادیسیروس علی‌آبادیمنوچهر رستگار۱۳۷۱مستیجمشید شیبانیجمشید شیبانیبهروز پناهی۱۳۶۹با تو هستمبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهنوید نحوی۱۳۶۶دلباختهمهین عمیدجمشید شیبانیواهیک اسکندری۱۳۷۵ای یارجمشید شیبانیجمشید شیبانیواهیک اسکندری۱۳۷۵مو شرابیبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهنوید نحوی۱۳۶۶نامهربونمنصور خراسانیحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذر۱۳۶۶نامهٔ یارپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهی۱۳۶۵آره یا نهبهمنحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذر۱۳۶۶

 مست 

 آلبوم گردآوری شده، انتشار به‌صورت سی‌دی در سال ۱۳۸۴ توسط شرکت پارس ویدیو

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کننده سال انتشارمسترضا شمساحسین واثقیلقمان ادهمی۱۳۶۷شاه‌پریاحمد آزادمحلیزاره کشیشیان۱۳۶۸کی گفتهقدیمیقدیمیلقمان ادهمی۱۳۶۷بازی بازیاحمد آزادحسین واثقیبهروز پناهی۱۳۶۸گناه توایرج فتحیایرج فتحیلقمان ادهمی۱۳۶۷شهرزاداحمد آزاداحمد آزادسعید قربانی۱۳۷۴گل منحسین چترنورحسین واثقیبهروز پناهی۱۳۶۸گلهفریدون فروتنفریدون فروتنلقمان ادهمی۱۳۶۷سلسله موقدیمیقدیمیسعید قربانی۱۳۷۴ناز داریمحلی بلوچیمحلی بلوچیلقمان ادهمی۱۳۶۷عاشق ساده دلقدیمیقدیمیسعید قربانی۱۳۷۴حدیث دلاحمد آزاداحمد آزادسعید قربانی۱۳۷۴صدا کن مرااحمد آزاداحمد آزادکاظم رزازان۱۳۶۷
 درد عشق 

 آلبوم گردآوری شده، انتشار به‌صورت سی‌دی در سال ۱۳۹۱ توسط شرکت ترانه

نام ترانهترانه‌سراآهنگسازتنظیم‌کننده سال انتشاراین همونهشاپور حاتمیشاپور حاتمیلقمان ادهمی۱۳۷۰زندگیپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهی۱۳۶۵دیوانهقدیمیقدیمیفرهاد بشارتی۱۳۷۱یه فکری کنقدیمیقدیمیفرهاد بشارتی۱۳۷۱درد عشقبیژن سمندراحمد آزادفرهاد بشارتی۱۳۷۱کینه -حبیب‌الله بدیعیفرهاد بشارتی۱۳۷۱جلوهٔ عشقسپهرسپهرفرهاد بشارتی۱۳۷۱روم نمیشهپروانه سالمپروانه سالمبهروز پناهی۱۳۶۵دو رنگیپروانه سالممحلی کردیبهروز پناهی۱۳۶۵تلفنبیژن سمندرحسن شماعی‌زادهنوید نحوی۱۳۶۶اومدی و گذشتیحسین منزویحسین صمدیمنوچهر چشم‌آذر۱۳۶۶

 پانویس 

 منابع 
 مجله جوانان: گفتگو با شهلا سرشار و احمد آزاد . بازدید: نوامبر ۲۰۱۱.
ویکی‌صدا . بازدید: نوامبر ۲۰۱۱.
 احمد آزاد و حسن شجاعی دربرنامه بامداد آدینه

رده:اهالی زاهدان
رده:اهالی اصفهان
رده:ایرانیان مقیم لس آنجلس
رده:زادگان ۱۳۴۰
رده:زادگان ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۴۰۰
رده:درگذشتگان ۲۰۲۱ (میلادی)
رده:خوانندگان پاپ اهل ایران
رده:خوانندگان فارسی‌زبان
رده:خوانندگان مرد اهل ایران
رده:خواننده-ترانه‌پردازان اهل ایران
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:خوانندگان موسیقی سنتی ایرانی اهل ایران
رده:درگذشتگان به علت سکته قلبی
رده:دفن‌شدگان در باغ رضوان اصفهان