پرتو اشراق

پرتو اشراق (۱۹ بهمن ۱۳۲۴ در تهران – ۱۵ آذر ۱۳۹۱ در تهران) محقق و مترجم سینما و ادبیات و پژوهشگر موسیقی بود.

 زندگی‌نامه 
پرتو اشراق در ۱۹ بهمن ماه ۱۳۲۴ خورشیدی در تهران زاده شد. در سال‌های کودکی و نو جوانی علاقه بسیار زیادی به سینما داشت. به خاطر همین علاقه در کنکور دانشکده دراماتیک شرکت کرد و رتبه اول را کسب نمود. از همان ابتدا شیفته سینمای ایتالیا شد و پایان‌نامه‌اش سینمای فدریکو فلینی بود. پس از پایان تحصیلات در رشته کارگردانی سینما در وزارت فرهنگ و هنر آن زمان در قسمت سمعی و بصری مشغول به کار شد. در همان سال‌ها فعالیت خود را در زمینه ترجمه کتاب شروع کرد.
سینمای کارل تئودور درایر و تئوری فیلم آیزنشتاین را تألیف و ترجمه نمود.

مستندهای بسیاری را طی سفرهای مختلف‌اش به آفریقا و دیگر نقاط جهان و ایران ساخت. پرتو اشراق شیفته ادبیات و موسیقی هم بود. تسلط وی بر موسیقی و علاقه وافرش باعث شد که به سمت ترجمه کتاب‌های مرجعی در مورد موسیقی متمایل شود.

ژرفای افتخار، عصر بیگناهی، بر باد رفته، سرگذشت پیانو، آوانگارد، مجموعه چهار جلدی موسیقی کلاسیک و پاپ، ایهام در طبیعت و هنر، خاطرات الیا کازان و سر گذشت زندان از ترجمه‌های مهم پرتو اشراق است.

پرتو اشراق در کنار عکاسی از طبیعت در دهه پنجاه با مجله سینما همکاری داشت و عمده نوشته‌هایش مقالات تئوریک در سینما بود در سال‌های پس از انقلاب و تا اوایل دهه هشتاد به صورت پراکنده با مطبوعات همکاری داشت، اما طی دو دهه اخیر تمام نیرو و توان خود صرف ترجمه کتاب نمود.

اما عاقبت در صبح روز چهارشنبه ۱۵ آذر ۱۳۹۱ بر اثر ایست قلبی در بیمارستان مهر درگذشت.

 مجموعه آثار 
 نام سالمعجزه (نمایشنامه)انتشارات بابک۱۳۴۷سپر رنگین (نمایشنامه)انتشارات بابک۱۳۴۷سینمای اروپای شرقیانتشارات بابک۱۳۴۸سینمای کارل درایرخانه کتاب۱۳۴۹سینمای لیندسی اندرسنماهنامه سینمایی فرهنگ و هنر۱۳۵۱پشت دوربینماهنامه سینمایی فرهنگ و هنر۱۳۵۳سینما چیست اداره کل تحقیقات و روابط سینمایی وزارت فرهنگ و هنر۱۳۵۴شکل فیلمسرگئی آیزنشتاینانتشارات نیلوفر۱۳۶۹ژرفای افتخارایروینگ استونانتشارات نیلوفر۱۳۷۲عصر بی‌گناهیادیت وارتونانتشارات جار۱۳۷۲اسکارلتالکساندارا ریپلیانتشارات جار۱۳۷۵رنج روحایروینک استونانتشارات جار۱۳۷۸برادرانجان گریشامانتشارات جار۱۳۷۹هری پاتر و سنگ جادوجی کی رولینگانتشارات ناهید۱۳۸۰هری پاتر تالار اسرارجی کی رولینگانتشارات ناهید۱۳۸۰هری پاتر زندانی آزکابانجی کی رولینگانتشارات ناهید۱۳۸۰هری پاتر جام آتش (دو جلد)جی کی رولینگانتشارات ناهید۱۳۸۰مرگ ویشنومانیل سوریانتشارات نیلوفر-ناهید۱۳۸۰داستان زندگی خالق شاهزاده کوچولو آنتوان دو سنت اگزوپریاستیسی شیفانتشارات ناهید - جار۱۳۸۰بر باد رفته (دو جلد)مارگارت میچلانتشارات ناهید - جار۱۳۸۱هری پاتر سازمان ققنوس: (دو جلد)جی کی رولینگانتشارات ناهید۱۳۸۲جان کلامگراهام گریننیلوفر۱۳۸۳هری پاتر و شاهزاده دو رگه (دو جلد)جی کی رولینگانتشارات ناهید۱۳۸۴خاطرات الیا کازانانتشارات الست فردا۱۳۸۴زنگآیریس مرداکانتشارات الست فردا۱۳۸۳سرگذشت آهنگسازان بزرگهرولد شونبرگناهید۱۳۸۵سرگذشت پیانوهرولد شونبرگناهید۱۳۸۶سرگذشت موسیقی جازیوآخیم برنتانتشارات ناهید۱۳۸۷سپتیموس هیپ کتاب اول جادوآنجی سیج۱۳۸۷سپتیموس هیپ کتاب دوم پروازآنجی سیجناهید۱۳۸۷سپتیموس هیپ کتاب سوم فیزیکآنجی سیجناهید۱۳۸۷سپتیموس هیپ کتاب چهارمآنجی سیجناهید۱۳۸۷ریشه‌های موسیقینیلز والین بیورن مرکر استیون براونناهید۱۳۸۸ایهام در طبیعت و هنرر. ل گریگوری ا.ه. گومبریجناهید۱۳۸۹سرگذشت موسیقی راکپیتر ویکناهید۱۳۸۹سرگذشت موسیقی پاپدنیس استسونسناهید۱۳۸۹عصر آوانگاردهیلتون کرامرناهید۱۳۸۹سرگذشت زندان روش مجازات در جامعه غربنوروال موریس دیوید. ج روتمنناهید۱۳۹۰تألیف مطالب در مطبوعات، مجله شکار طبیعت، فرهنگ سینماتألیف زندگی نیما یوشیجدر دست چاپآیینه شکستهکرک داگلاسدر دست چاپدان ادینشینا مک کیدر دست چاپمرگ آرتورسر توماس مالریدر دست چاپراه آخرتساموئل باتلردر دست چاپحس فیلمسرگئی آیزنشتایندر دست چاپمحاکمه سناریو برای فیلماورسن ولزدر دست چاپ

 منابع 

 سایت انتشارات نیلوفر
 فرهنگ و هنر - BBC فارسی - پرتو اشراق، محقق و مترجم سینما، ادبیات و موسیقی، درگذشت
 
 همشهری آنلاین: زندگینامه: پرتو اشراق (۱۳۲۴-۱۳۹۱)
 خبرآنلاین - پرتو اشراق در ۶۷ سالگی درگذشت

رده:اهالی تهران
رده:پژوهشگران ادبیات اهل ایران
رده:خاک‌سپاری‌ها در قطعه هنرمندان بهشت زهرا
رده:درگذشتگان ۱۳۹۱
رده:درگذشتگان به علت سکته قلبی
رده:زادگان ۱۳۲۴
رده:کارگردانان فیلم اهل ایران
رده:مترجمان اهل ایران
رده:موسیقی‌دانان اهل ایران