باغ وحش تهران

باغ‌وحش تهران یکی از نخستین باغ وحش های مدرن ایران بود که در دهه ۱۳۴۰ خورشیدی در شمال شهر تهران، در محدوده خیابان ولیعصر و نزدیکی پارک ملت، آغاز به کار کرد. این مجموعه تا دهه ۱۳۶۰ فعال بود و پس از تعطیلی، بخشی از فعالیت‌های نگهداری جانوران به مجموعه‌های دیگر از جمله باغ‌وحش ارم منتقل شد.

 تاریخچه 

باغ‌وحش تهران در اوایل دهه ۱۳۴۰ خورشیدی در خیابان ولیعصر (پهلوی سابق)، بالاتر از میدان ونک و در محدوده خیابان دولتشاه تأسیس شد. این مجموعه در دوره پهلوی یکی از مراکز تفریحی و آموزشی پایتخت به‌شمار می‌رفت و بازدیدکنندگان می‌توانستند گونه‌های مختلف جانوری از جمله زرافه، خرس، میمون، شیر، پرندگان و سایر حیوانات را مشاهده کنند.

پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، مدیریت باغ‌وحش به بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی واگذار شد. در دهه ۱۳۶۰، با گسترش بافت شهری تهران و افزایش جمعیت مناطق اطراف، ادامه فعالیت باغ‌وحش در مرکز شهر با مشکلاتی از جمله مسائل بهداشتی، سر و صدای حیوانات و محدودیت فضای نگهداری مواجه شد.

 تعطیلی 

در سال‌های میانی دهه ۱۳۶۰، بحث انتقال یا تعطیلی باغ‌وحش تهران در رسانه‌ها مطرح شد. روزنامه اطلاعات در اردیبهشت ۱۳۶۳ گزارش‌هایی درباره وضعیت باغ‌وحش، شرایط نگهداری حیوانات و دیدگاه بازدیدکنندگان منتشر کرد. چند سال بعد این مجموعه تعطیل شد و حیوانات آن به مکان‌های دیگر، از جمله باغ‌وحش ارم، منتقل شدند.

شکایت همسایگان باع وحش در سال ۱۳۶۶ به تعطیلی این باغ‌وحش و انتقال محل آن به پارک ارم در جاده کرج منجر شد. بعد از انقلاب ۱۳۵۷ هم مدیریت این باغ‌وحش هم که تا پیش از آن خصوصی بود به بنیاد مستضعفان واگذار شد. در اسناد جلسات دولتی هم حتی ثبت شده است که در تاریخ ۳۱ شهریور سال ۱۳۶۴ در جلسه هیات وزیران اجازه داده تا برای کامل کردن حیوانات باغ‌وحش از خارج از کشور حیوان وارد کنند.https://www.karnaval.ir/blog/first-zoo-iran-europe

 در فرهنگ عمومی 

باغ‌وحش تهران در دهه‌های ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ یکی از شناخته‌شده‌ترین مراکز تفریحی پایتخت بود و تصاویر متعددی از بازدید خانواده‌های تهرانی از آن باقی مانده است. عکس‌های تاریخی منتشرشده از این مجموعه، بخشی از تحولات اجتماعی و فرهنگی تهران در میانه سده چهاردهم خورشیدی را نشان می‌دهند.

 جستارهای وابسته 

 باغ‌وحش ارم
 پارک ملت تهران
 تاریخ تهران
 بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی

 منابع 

 (تصاویر) سفر به تهران قدیم؛ عکس‌های زیرخاکی از باغ وحش تهران ۴۰سال قبل!
 در نقشه تهران

رده:باغ‌وحش‌ها در ایران
رده:باغ‌وحش‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:بوستان‌های تهران
رده:جاذبه‌های گردشگری تهران
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در تهران
رده:منطقه ۳ تهران