کمیسیون کنترل متفقین (فنلاند)

کمیسیون کنترل متفقین () نهادی متشکل از نمایندگان کشورهای پیروز جنگ جهانی دوم بود که از سال ۱۹۴۴ تا ۱۹۴۷ در فنلاند فعالیت می‌کرد و بر اجرای آتش‌بس مسکو که به جنگ مستمر پایان داده بود، نظارت داشت. تأسیس این کمیسیون بر اساس ماده ۲۲ توافقنامه‌ای که در ۱۹ سپتامبر ۱۹۴۴ امضا شد، مقرر گردیده بود. فعالیت این کمیسیون در سال‌های ۱۹۴۴ و ۱۹۴۵ در فعال‌ترین حالت خود قرار داشت.

این کمیسیون تحت سلطه نمایندگان اتحاد جماهیر شوروی بود و ریاست آن را آندری ژدانف بر عهده داشت، اما نمایندگان بریتانیایی نیز در آن حضور داشتند. جایگاه رهبری اتحاد جماهیر شوروی در این کمیسیون به شدت با این واقعیت برجسته می‌شد که نام آن در مکاتبات رسمی همیشه به شکل کمیسیون کنترل متفقین (شوروی) نوشته می‌شد. این امر مطابق با اصلی بود که متفقین در طول جنگ پذیرفته بودند: کسی که می‌جنگد، صلح را تعیین می‌کند. ژدانف توافقنامه آتش‌بس را نه تنها از طرف اتحاد جماهیر شوروی، بلکه از طرف بریتانیا نیز امضا کرده بود.Suomen historian Pikkujättiläinen, p. 742. 

کمیسیون کنترل در چندین مورد، اگر تشخیص می‌داد که فنلاندی‌ها شرایط توافقنامه آتش‌بس را رعایت نمی‌کنند، دولت فنلاند را تحت فشار قرار می‌داد. شناخته‌شده‌ترین مورد این فشارها احتمالاً مسئله محاکمه مسئولان جنگ است. کمیسیون کنترل پس از اجرایی شدن پیمان صلح پاریس در سال ۱۹۴۷ فنلاند را ترک کرد.

بیم آن می‌رفت که نقش پرنفوذ کمیسیون کنترل، تسلط اتحاد جماهیر شوروی بر فنلاند را تقویت کند و در سیاست داخلی به نفع کمونیست‌ها تمام شود. در تاریخ‌نگاری‌های بعدی فنلاند، دوره زمانی ۱۹۴۴ تا ۱۹۴۸ غالباً - در محافلی غیر از چپ افراطی - با عنوان سال‌های خطر نامیده شده است؛ این اصطلاح توسط مورخی به نام لاوری هوواماکی ابداع شد.

متفقین کمیسیون‌های کنترل مشابهی را نیز در ایتالیا، متحد سابق آلمان، و همچنین در کشورهای دست‌نشانده سابق آلمان یعنی مجارستان، رومانی و بلغارستان برای نظارت بر اجرای شرایط توافقنامه‌های آتش‌بس ایجاد کرده بودند. مانند فنلاند، رهبری کمیسیون‌هایی که در مجارستان، رومانی و بلغارستان فعالیت می‌کردند در دست نمایندگان شوروی بود، در حالی که در ایتالیا رهبری در دست متفقین غربی قرار داشت.Pekka Visuri: Suomi kylmässä sodassa (فنلاند در جنگ سرد), p. 25. Helsinki: Otava, 2006.

 اعضا 
بخش اصلی کمیسیون کنترل در ۲۲ و ۲۳ سپتامبر ۱۹۴۴ وارد فنلاند شد. در روز اول ۱۵ مقام رسمی و در روز بعد ۷۰ نفر دیگر آمدند؛ تمام این افراد از اتحاد جماهیر شوروی بودند.Blinnikka 1969, p. 2.Soini 1956, p. 11.

کمیسیون کنترل متفقین در مجموع دارای ۱۶۰ عضو بود و کمیسیون‌های فرعی آن در خارج از هلسینکی در مجموع در ۱۵ شهر مستقر بودند. این کمیسیون عمدتاً از اعضای شوروی تشکیل شده بود، اما بریتانیایی‌ها نیز در آن حضور داشتند. حدود ۱۵ بریتانیایی در اواخر نوامبر وارد فنلاند شدند، اما نقش آن‌ها در فعالیت‌های کمیسیون منفعلانه بود. ریاست کمیسیون کنترل بر عهده مرد مورد اعتماد استالین، آندری ژدانف بود که در این سمت با درجه ارتشبد ظاهر می‌شد. ژدانف اولین بار در ۵ اکتبر ۱۹۴۴ وارد هلسینکی شد و در فرودگاه مالمی با تشریفات نظامی در سطح یک رئیس دولت مورد استقبال قرار گرفت.Suomen historian Pikkujättiläinen, p. 742. بعداً در طول دوره فعالیت کمیسیون، او به ندرت به فنلاند سفر می‌کرد، اما تقریباً هر بار که اتفاق مهمی در حال وقوع بود، حضور می‌یافت تا با حضور خود به پیشبرد امور وزن ببخشد. این اتفاق از جمله در اکتبر ۱۹۴۴ هنگام آغاز اجرای توافقنامه آتش‌بس، در دسامبر ۱۹۴۴ هنگام امضای توافقنامه غرامت جنگی، و در سپتامبر ۱۹۴۵ هنگام بررسی قانون محاکمه مسئولان جنگ در مجلس رخ داد؛ اکثر سفرهای او دقیقاً مصادف با سال‌های ۱۹۴۴ و ۱۹۴۵ بود. در فواصل بین سفرهایش به فنلاند، ژدانف دوره‌های طولانی را در مسکو می‌گذراند و از مارس ۱۹۴۶ که به عنوان رئیس شورای اتحادیه شوروی منصوب شد، زمان و توجه کمتری برای امور فنلاند و هدایت کمیسیون کنترل داشت.Blinnikka 1969, p. 12.

در عمل، ریاست کمیسیون کنترل بر عهده نایب‌رئیس آن، سپهبد گریگوری ساووننکوف بود که تقریباً در تمام مدت فعالیت کمیسیون در هلسینکی حضور داشت. مانند ژدانف، ساووننکوف نیز بیشتر یک افسر سیاسی بود تا یک ژنرال خط مقدم. ژدانف دو دستیار اردو و ساووننکوف یک دستیار داشت.Blinnikka 1969, p. 6. مشاور سیاسی جناح شوروی در کمیسیون، دیپلمات شوروی پاول اورلوف بود که در سال ۱۹۴۱ در دوران صلح موقت به عنوان فرستاده شوروی در هلسینکی خدمت کرده بود.Hannu Rautkallio: Sotasyyllisyysnäytelmä, p. 27. Tapiola: Weilin+Göös, 1981. رئیس اطلاعات کمیسیون کنترل و رابط با پلیس دولتی (Valpo)، یک سرهنگ‌دوم روسی به نام فیودوروف بود که تخصص او ضداطلاعات بود. حرفه‌ای بودن فیودوروف با این واقعیت ثابت می‌شود که فنلاندی‌ها هرگز نتوانستند نام کوچک او را متوجه شوند.Unto Parvilahti: Berijan tarhat (ویرایش دوم), p. 351. پس‌گفتار توسط Erkki Vettenniemi. Helsinki: Otava, 2004. 

رئیس بخش بریتانیایی کمیسیون کنترل، ناخدا یکم آر. ام. هاوی بودPaasikiven päiväkirjat, جلد ۲, p. 582. و سرهنگ جیمز اچ. مگیل، که فنلاندی را به خوبی صحبت می‌کرد، به عنوان کارشناس نظامی فعالیت می‌کرد. مگیل در دهه ۱۹۳۰ در فنلاند زندگی و کار کرده بود و دوستان فنلاندی‌اش به او لقب «یانه مکله» داده بودند. پس از پایان فعالیت کمیسیون، مگیل به عنوان وابسته نظامی بریتانیا در هلسینکی به کار خود ادامه داد. در مجموع، بخش بریتانیایی شامل پنج افسر و ده پرسنل نظامی با درجه پایین‌تر بود که تحت نظر وزارتخانه‌های خارجه و جنگ کشور خود فعالیت می‌کردند.Rautkallio 1981, pp. 21 & 28. مشاور سیاسی جناح بریتانیایی فرانسیس شپرد بود.Magill 1981 او عضو کمیسیون کنترل نبود، بلکه به‌طور رسمی به عنوان «نماینده سیاسی» پادشاهی متحد در هلسینکی فعالیت می‌کرد.Yrjö Soini: Kuin Pietari hiilivalkealla, p. 353. Helsinki: Otava, 1956. 

ایالات متحده نیز تمایل داشت نماینده‌ای در کمیسیون کنترل داشته باشد. سرویس مخفی OSS پیشنهادی در این زمینه به رئیس‌جمهور روزولت ارائه کرد. با این حال، تسلط سخت‌گیرانه اتحاد جماهیر شوروی مانع از فرصت‌های نفوذ ایالات متحده می‌شد، حتی اگر نماینده‌ای هم دریافت می‌کرد. این موضوع توسط مورخ هانو راوتکالیو در کتابش با عنوان مانرهیم یا استالین (Mannerheim vai Stalin) (Otava 2014) بررسی شده است.Jukka Tarkka, Yhdysvallat yritti mukaan valvontakomissioon, Helsingin Sanomat, 24.9.2014 p. B 3

 فعالیت‌ها 
بندانگشتی|175px|کمیسیون کنترل در هتل تورنی در هلسینکی مستقر بود.
اعضای شوروی کمیسیون کنترل در هتل تورنی در هلسینکی مستقر شدند. در مقابل، آندری ژدانف، رئیس کمیسیون، در طول سفرهای خود به فنلاند در سفارت سابق استونی در منطقه کایووپویستو اقامت داشت و اعضای بریتانیایی کمیسیون در آپارتمان‌های مختلفی در سراسر هلسینکی که توسط وزارت امور خارجه فنلاند برای آن‌ها اجاره شده بود، ساکن شدند. کمیسیون کنترل همچنین به فرودگاه مالمی دسترسی پیدا کرد.

کمیسیون کنترل نظارت می‌کرد که فنلاند مقررات توافقنامه آتش‌بس را با دقت و در مهلت مقرر اجرا کند. این کمیسیون به عنوان یک دولت سایه توصیف شده است که دستورهای آن باید اطاعت می‌شد. این دیدگاه با این واقعیت تقویت می‌شد که رئیس کمیسیون، آندری ژدانف، به عنوان معتمد استالین، در صورت نیاز به تأییدیه کرملین برای هر موضوعی، ارتباط مستقیمی با بالاترین سطح رهبری اتحاد جماهیر شوروی داشت. از سوی دیگر، این ارتباط به نفع فنلاند نیز بود، زیرا فنلاندی‌ها می‌توانستند پیشنهادهای خود را از طریق ژدانف به رهبری شوروی ارائه دهند. هنگامی که کمیسیون مشاهده می‌کرد که فنلاندی‌ها واقعاً می‌خواهند شرایط آتش‌بس را با دقت برآورده کنند، پیام‌های مثبتی را از فنلاند به مسکو مخابره می‌کرد.Pekka Visuri: Suomi kylmässä sodassa, p. 27. Helsinki: Otava, 2006.

اعضای کمیسیون دسترسی بدون مانعی به صحبت با تمامی مقامات فنلاندی داشتند و از حق دریافت هرگونه اطلاعاتی که ضروری می‌دانستند برخوردار بودند. علاوه بر این، تمامی اعضای کمیسیون از مصونیت دیپلماتیک بهره‌مند بودند.Jukka Tarkka and Allan Tiitta: Itsenäinen Suomi: Seitsemän vuosikymmentä kansakunnan elämästä, p. 171. Helsinki: Otava, 1987.

از میان وزرای دولت فنلاند، نخست‌وزیر، وزیر امور خارجه، وزیر کشور و وزیر دادگستری، و تا حدودی وزیر ارتباطات و فواید عامه، بیشترین ارتباط را با کمیسیون کنترل داشتند؛ سایر وزرا تنها به صورت تصادفی درگیر می‌شدند. به دلیل شیوه کار کمیسیون، وزرای فنلاندی باید آماده می‌شدند تا اغلب اواخر عصر یا حتی در طول شب به هتل تورنی مراجعه کنند. به گفته یوکا تارکا، دکترای علوم سیاسی، کمیسیون کنترل بار سیاسی و روانی سنگینی برای فنلاند بود، اما به هیچ وجه به اندازه کل ارتش‌های اشغالگر که بر دوش کشورهای اروپای شرقیِ افتاده در حوزه نفوذ شوروی سنگینی می‌کرد، مانع‌تراش و مخرب نبود.Tarkka & Tiitta, 1987, p. 171.

اقدامات کمیسیون کنترل اغلب با موضع‌گیری‌های پخش‌شده از رادیو آزادی فنلاند که در داخل خاک اتحاد جماهیر شوروی فعالیت می‌کرد، همراه بود و کمونیست‌های فنلاندی این مواضع را در تبلیغات خود تکرار می‌کردند. این امر این تصور را ایجاد کرد که کمیسیون بر اساس گزارش‌های ارائه‌شده از سوی کمونیست‌ها عمل می‌کند. با این حال، ارتباط تنگاتنگی بین کمیسیون و کمونیست‌های فنلاندی وجود نداشت.Suomen historian Pikkujättiläinen, p. 745.

نهادهای اطلاعاتی فنلاند به کمیسیون کنترل اعتماد نداشتند و تلاش کردند به صورت مخفیانه اطلاعاتی درباره فعالیت‌ها و سازمان آن به دست آورند. دفتر نظامی وزارت امور خارجه فنلاند مترجمانی را برای کمیسیون کنترل ترتیب داد که به طور مخفیانه هرآنچه می‌دیدند و می‌شنیدند را به وزارت خارجه گزارش می‌دادند. بخش اطلاعات ستاد کل نیروهای مسلح از دسامبر ۱۹۴۴ تا پایان مارس ۱۹۴۵ مکالمات خطوط تلفن کمیسیون را که از هتل تورنی خارج می‌شد استراق‌سمع کرد (در مراحل پایانی مسئولیت این فعالیت به سایر بخش‌های ستاد کل منتقل شد). بر اساس گزارش‌ها، حتی شنود مکالمات تلفنی بین ژدانف و استالین نیز موفقیت‌آمیز بود. پلیس دولتی نیز در زمانی که هنوز تحت کنترل کمونیست‌ها قرار نگرفته بود، به صورت مخفیانه اطلاعاتی درباره کمیسیون کنترل جمع‌آوری می‌کرد. تمامی اطلاعات جمع‌آوری‌شده توسط فنلاندی‌ها نشان می‌داد که کمیسیون کنترل قصد سازماندهی یا حمایت از کودتای کمونیستی مخوف در فنلاند را ندارد.Osmo Jussila: Suomen tie 1944–1948: Miksi siitä ei tullut kansandemokratiaa, pp. 54–55. WSOY 1990.

اعضای بریتانیایی کمیسیون کنترل دستورالعمل‌هایی از وزارت خارجه کشور خود دریافت کرده بودند که بر اساس آن، هدف سیاست بریتانیا تضمین بقای فنلاند به عنوان کشوری آزاد و مستقل بود. بنابراین، وظیفه آن‌ها این بود که در صورت تلاش اعضای روسی کمیسیون برای نقض حاکمیت فنلاند یا تفسیر شرایط توافقنامه آتش‌بس به ضرر فنلاند، فوراً به لندن گزارش دهند. همزمان، آن‌ها باید از برانگیختن سوءظن در جناح شوروی کمیسیون پرهیز می‌کردند.Suomen historian Pikkujättiläinen, p. 742.

 عقب‌نشینی آلمانی‌ها از کشور 

نخستین چیزی که توجه کمیسیون را به خود جلب کرد، روند بسیار کند و مسالمت‌آمیز عقب‌نشینی نیروهای آلمانی از لاپلند بود. نیروهای فنلاندی و آلمانی در واقع به یک توافق مخفیانه برای عقب‌نشینی صلح‌آمیز دست یافته بودند. کمیسیون خواستار نبردهای واقعی، اسیر گرفتن و غنیمت جنگی بود. روس‌ها تهدید کردند که اگر فنلاندی‌ها وارد نبردهای واقعی علیه آلمانی‌ها نشوند، فنلاند را اشغال خواهند کرد.Kallioniemi 1989, p. 54 اخراج آلمانی‌ها از فنلاند به دلیل اجرای راهبرد زمین سوخته در شمال فنلاند، از جمله تخریب سیستماتیک جاده‌ها و ساختمان‌ها، با مشکل مواجه شد. فنلاند در ۳ مارس ۱۹۴۵ به آلمان اعلام جنگ کرد که در عمل تأثیر چندانی نداشت. آخرین سربازان آلمانی در ۲۷ آوریل ۱۹۴۵، تنها کمتر از دو هفته قبل از تسلیم نهایی آلمان، هنگام خروج از قلمرو فنلاند در کیلپی‌سی‌یروی مشاهده شدند. وضعیت جنگی بین فنلاند و آلمان به طور رسمی تا سال ۱۹۵۴ برقرار بود.Visuri 2006, p. 30.

 انحلال سازمان‌ها 

ماده ۲۱ توافقنامه آتش‌بس فنلاند را موظف می‌کرد تا سازمان‌های فاشیستی و سازمان‌هایی را که دست به تبلیغات علیه متفقین و اتحاد جماهیر شوروی می‌زدند، منحل کند. دولت اورهو کاسترن بلافاصله تعداد نسبتاً کمی از سازمان‌ها را منحل کرد که بیشتر شامل گروه‌های کوچک آشکارا ناسیونال سوسیالیست، و همچنین جنبش مردمی میهنی و انجمن آکادمیک کارلیا می‌شد. با این حال، کمیسیون کنترل خواستار انحلال سازمان‌هایی از جمله گارد مدنی، لوتا سورد و اندکی بعد اتحادیه برادران سلاح فنلاند نیز شد، که سپس دولت مجبور به اجرای آن گردید.

 مسئله مسئولیت جنگ 

کمیسیون کنترل، فنلاند را برای تحقق شرایط توافقنامه آتش‌بس و محکوم کردن مسئولان جنگ نیز تحت فشار قرار داد. در غیر این صورت، فنلاند حتی به اشغال نظامی تهدید می‌شد. نخست‌وزیر یوهو کوستی پاسیکیوی و وزیر دادگستری اورهو ککونن تحت فشار مجبور به اقدام شدند. افراد مقصر در جنگ بر اساس قانونی که به همین منظور وضع شده بود محکوم شدند. لایحه این قانون بر اساس رویه قانون اساسی طبق ماده ۶۷ نظام‌نامه مجلس مورد بررسی قرار گرفت، زیرا اعمالی را به صورت عطف به ماسبق جرم تلقی می‌کرد که در زمان ارتکاب، جرم نبودند. در محاکمه‌های مسئولیت جنگ در ۲۰ فوریه ۱۹۴۶، رئیس‌جمهور پیشین فنلاند ریستو ریتی و هفت سیاستمدار دیگر به زندان محکوم شدند. طولانی‌ترین حکم که ۱۰ سال حبس با اعمال شاقه بود، به ریتی داده شد.

 پنهان‌سازی سلاح‌ها در فنلاند 

سومین بحران جدی دوران کمیسیون کنترل، پرونده انبارهای مخفی سلاح بود که آشکارا شرایط توافقنامه آتش‌بس را نقض می‌کرد. این پرونده شامل عملیات گسترده و غیرمتمرکزی برای ذخیره‌سازی سلاح‌ها بود که توسط افسران بخش عملیاتی ستاد کل هدایت می‌شد. هزاران نفر، عمدتاً افسران و درجه‌داران، در این پنهان‌سازی شرکت کردند و سلاح‌هایی را در نقاط مختلف فنلاند برای استفاده در جنگ چریکی در صورت اشغال کشور توسط اتحاد جماهیر شوروی مخفی کردند.

پس از افشای پنهان‌سازی، کمیسیون کنترل یادداشتی تند به دولت فنلاند ارسال کرد و خواستار رسیدگی به موضوع شد. محاکمه‌های مربوط به پنهان‌سازی سلاح‌ها تا سال ۱۹۵۰ ادامه یافت. در مجموع ۱٬۴۸۸ نفر که عمدتاً افسر بودند، مجازات شدند.تصمیم دیوان عالی، ۱۵ مارس ۱۹۵۰. Lukkari 1984, 275

 زندانیان فهرست ۱ 

کمیسیون کنترل در اکتبر ۱۹۴۴ فهرستی از فنلاندی‌هایی را که معتقد بود در طول جنگ مستمر مرتکب جنایت جنگی شده‌اند، به نخست‌وزیر اورهو کاسترن ارائه داد. این فهرست که بر اساس گزارش‌ها و گزارش‌دهندگان تهیه شده بود، شامل ۶۱ نفر بود که برخی از آن‌ها مقامات و پرسنل نظامی شاغل در دولت نظامی کارلیای شرقی بودند. هیچ یک از رهبران سیاسی فنلاند در این فهرست قرار نداشتند. کمیسیون این افراد را به ارتکاب جنایات در اردوگاه‌های اسرای جنگی و غیرنظامی متهم کرد و خواستار بازداشت فوری آن‌ها شد. با این حال، جرایم ادعایی مشخص نشدند و هیچ مدرکی برای آن‌ها ارائه نگردید.Jatkosota-kronikka, p. 187.

از افراد نام‌برده شده، ۴۵ نفر دستگیر شدند که برخی از آن‌ها به سرعت آزاد گشتند، زیرا مشخص شد که سوءتفاهمی رخ داده است. تحقیقات درباره ۳۹ نفر تا سال ۱۹۴۷ ادامه یافت و در نهایت ۱۴ نفر به مجازات‌های کوتاه زندان، یک نفر به جریمه نقدی محکوم شدند و بقیه بدون طرح اتهام آزاد گردیدند. دو نفر از افراد حاضر در لیست، پیش از این در طول جنگ مستمر کشته شده بودند.Juha Muurinen: Lista 1:n vangit – jatkosodan sijaiskärsijät. Iltalehden Viikonvaihde 9.1.2016, pp. 16–17. Helsinki: Alma Media.

 غیرنظامیان اینگریایی 
نقطه شروع روند بازگرداندن، ماده ۱۰ توافقنامه آتش‌بس بود که بر اساس آن تمام شهروندان شوروی که به اجبار به فنلاند آورده شده بودند، باید بازگردانده می‌شدند. با این حال، این ماده در مورد اینگریایی‌ها بسیار مبهم و قابل تفسیر بود، زیرا آن‌ها داوطلبانه به فنلاند آمده بودند. در اوایل اکتبر ۱۹۴۴، کمیسیون کنترل شروع به تهیه فهرستی از اینگریایی‌هایی کرد که در طول جنگ از منطقه لنینگراد به فنلاند مهاجرت کرده بودند و داوطلب بازگشت به زادگاه خود بودند. در عرض یک هفته، ۳۳٬۵۸۷ نفر برای بازگشت اعلام آمادگی کردند. بازگشت به اتحاد جماهیر شوروی برای اینگریایی‌ها داوطلبانه بود، همان‌طور که ورودشان به فنلاند قبلاً داوطلبانه بود، اما ترس از بازگشت اجباری باعث شد بسیاری به سوئد بگریزند. کمیسیون از کسانی که می‌خواستند در فنلاند بمانند، دلایل دقیق و موجهی درخواست کرد.Jatkosota-kronikka, pp. 186−192.

انتقال دسته‌جمعی اینگریایی‌ها به اتحاد جماهیر شوروی در ۴ دسامبر ۱۹۴۴ آغاز شد و در ۱۵ ژانویه ۱۹۴۵ به پایان رسید. روزانه دو قطار از مرز عبور می‌کرد و در مجموع ۸۱ انتقال صورت گرفت. در اواخر سال ۱۹۴۴ تا اوایل ۱۹۴۵، ۵۵٬۰۰۰ اینگریایی از مرز عبور کرده بودند. در انتقال‌های بعدی تا سال ۱۹۴۷، ۸۳۹ نفر دیگر نیز منتقل شدند.

در ماه‌های نوامبر و دسامبر، ۲۱ مرکز تجمع در مناطق مختلف کشور برای انتقال با قطار ایجاد شد. این مراکز در امتداد خطوط راه‌آهن در مناطقی که اینگریایی‌های زیادی در آنجا حضور داشتند، برپا گردیدند. بخش اداری کمیسیون کنترل در تمام طول روند بازگرداندن بر فعالیت‌ها نظارت داشت. کمیسیون کنترل در بخش‌های مختلف کشور ۱۶ شعبه فرعی داشت که مقامات آن‌ها در عمل نماینده مقامات اتحاد جماهیر شوروی در فنلاند بودند.

نمایندگان کمیسیون کنترل در طول روند بازگرداندن شروع به سازماندهی گردهمایی‌های جمعی برای اینگریایی‌ها کردند. در این رویدادها، تلاش می‌شد با هر فرد شخصاً صحبت شود و در عین حال اسامی کسانی که مایل به رفتن بودند جمع‌آوری می‌شد. هدف از این تماس‌های شخصی تا حد امکان، تأثیرگذاری بر تصمیم خروج و امضای اوراق بازگشت بود.

اینگریایی‌ها عموماً می‌خواستند به روستاهای خود در اینگریا بازگردند، و نمایندگان کمیسیون کنترل با وعده بازگشت به زادگاهشان، به این انتظارات دامن می‌زدند. از جمله به آن‌ها توصیه می‌شد برای آغاز زندگی دوباره در اینگریا، دام و سایر نیازهای خانگی را خریداری کنند. در واقعیت، اینگریایی‌ها در اتحاد جماهیر شوروی عناصر غیرقابل‌اعتماد تلقی می‌شدند و طبق قوانین آنجا اجازه بازگشت به زادگاه خود را نداشتند، بلکه باید در مناطق مختلف داخلی پراکنده می‌شدند. پس از عبور از مرز اتحاد جماهیر شوروی، آن‌ها متوجه شدند که فریب خورده‌اند، زیرا قطارها آن‌ها را به شهر‌های یاروسلاول، کالینین (تور)، نووگورود، پسکوف و ولیکیه لوکی منتقل می‌کردند.

هزاران اینگریایی در حالی به اتحاد جماهیر شوروی بازگشتند که گرفتار انواع ترس‌ها، تهدیدها و بلاتکلیفی‌ها بودند، و در چنین شرایطی مفهوم بازگشت «داوطلبانه» به شدت مبهم می‌شد. نمایندگان کمیسیون کنترل با تهدید به بازگرداندن اجباری در آینده و مجازات‌های متعاقب آن در اتحاد جماهیر شوروی، به این ترس‌ها دامن می‌زدند. فشار در شرق و جنوب شرقی فنلاند، جایی که اینگریایی‌ها کمتر بودند و امکان صحبت فرد به فرد با آن‌ها وجود داشت، بیشترین میزان را داشت.

در اوایل ژانویه ۱۹۴۵، گریگوری ساووننکوف، رئیس (در واقع نایب‌رئیس) کمیسیون، به طور ناگهانی اعلام کرد که اتحاد جماهیر شوروی خواستار بازگرداندن تمام یتیم‌های اینگریایی ۱ تا ۱۶ ساله است. حدود ۲۶۰ کودک پیدا شدند و به دلیل فوریت کار، برخی از آن‌ها حتی در نیمه‌شب از خانواده‌های سرپرستشان گرفته شدند. انتقال بازگشتی اینگریایی‌ها در اواسط ژانویه ۱۹۴۵ به پایان رسید. با این حال، اینگریایی‌ها اجازه بازگشت به زادگاه خود را نیافتند، بلکه به اعماق قلمرو اتحاد جماهیر شوروی منتقل شدند.

 جنگجویان خویشاوند 
کمیسیون کنترل در اوایل نوامبر ۱۹۴۴ یادداشتی به وزیر امور خارجه کارل انکل ارسال کرد که در آن خواستار بازگرداندن تمام اسرای جنگی شوروی شد که در ارتش فنلاند خدمت کرده بودند. این افراد شامل سربازانی از به اصطلاح ملیت‌های خویشاوند فینو-اوگری بودند که در دو یگان، یعنی گردان خویشاوند ۳ (Heimopataljoona 3) و گردان مستقل ۶ (Erillinen Pataljoona 6) خدمت می‌کردند. کمیسیون این مردان را همچنان شهروند شوروی می‌دانست و فنلاند را به استفاده از اسرای جنگی در مأموریت‌های جنگی برخلاف معاهدات بین‌المللی متهم کرد. موضع فنلاند این بود که این مردان با ورود به خدمت در ارتش فنلاند، از اسارت جنگی رهایی یافته بودند. موضع کمیسیون کنترل در این زمینه پیروز شد و بیشتر این مردان در طول نوامبر ۱۹۴۴ به اتحاد جماهیر شوروی بازگردانده شدند. با این حال، بسیاری موفق شدند در حین انتقال فرار کنند و برخی حتی قبل از شروع انتقال به سوئد رفته بودند. زمانی که کمیسیون کنترل به فرار سربازان توجه نشان داد، وزیر امور خارجه کارل انکل در توضیحات خود بیان کرد که به دلیل کمبود وقت، امکان سازماندهی انتقال‌ها با دقت کافی وجود نداشت و خود کمیسیون کنترل صراحتاً استفاده از سلاح علیه اسرای جنگی را ممنوع کرده بود.Jatkosota-kronikka, pp. 189 & 191

 «زندانیان لینو» 

در آوریل ۱۹۴۵، کمیسیون کنترل به وزیر کشور تازه‌منصوب‌شده، اوریو لینو، دستور داد تا ۱۹ نفر (طبق اطلاعات دیگر ۲۰ نفر)اونتو پارویلاهتی، که یکی از «زندانیان لینو» بود، در کتاب خود باغ‌های بریا (Berijan tarhat) (۱۹۵۷) از ۱۹ نفر نام برد. بوریس بیورکلوند که او نیز عضو این گروه بود، در کتاب خود سال‌های از دست رفته من برای استالین (Stalinille menetetyt vuoteni) (۱۹۶۶) همان ۱۹ نام را ذکر کرد و علاوه بر آن یک نفر دیگر را نام برد که هویت و سرنوشتش را نمی‌دانست. در لیست اسامی اصلی امضاشده توسط رئیس کمیسیون، آندری ژدانف، که در دفتر خاطرات رئیس‌جمهور پاسیکیوی (۱۹۸۵) با ویرایش پروفسور اوریو بلومستت و پروفسور ماتی کلینگه منتشر شد، ۲۲ نام وجود داشت. را که کمیسیون مشخص کرده بود، دستگیر کرده و به آن‌ها تحویل دهد. طبق نامه‌ای که آندری ژدانف رئیس کمیسیون به لینو ارسال کرده بود، افراد مذکور که عمدتاً پناهندگان روسی بودند که پس از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ به فنلاند مهاجرت کرده بودند، «مجرمان بسیار خطرناک» محسوب می‌شدند. همانند مورد «لیست ۱»، ماهیت جرایم ادعایی مشخص نشد و هیچ مدرکی برای آن‌ها ارائه نگردید. برخی از این مردان شهروندی فنلاند را دریافت کرده بودند، یک نفر شهروند فرانسه بود و بقیه با کمک به اصطلاح گذرنامه نانسن در کشور اقامت داشتند. پلیس دولتی این مردان را بازداشت کرد و پس از آن بلافاصله به اتحاد جماهیر شوروی منتقل شدند. این رویداد بعدها، در مه ۱۹۴۸، منجر به اخراج لینو از دولت شد. مجلس به دلیل این موضوع به او رأی عدم اعتماد داد. مخالفان سیاسی لینو او را به تحویل خودسرانه شهروندان فنلاند به اتحاد جماهیر شوروی متهم کردند، و دقیقاً از همین رو بود که نام «زندانیان لینو» شکل گرفت. از مردان بازداشت‌شده، ۱۱ نفر در سال‌های ۱۹۵۴-۱۹۵۶ به فنلاند بازگشتند، یک نفر اعدام شد، پنج نفر در زندان‌های شوروی جان باختند و گزارش شد که دو نفر داوطلبانه در اتحاد جماهیر شوروی ماندند. از سرنوشت شخص بیستم احتمالی اطلاعی در دست نیست.

 فنلاند و طرح مارشال 

وزیر امور خارجه ایالات متحده، جرج مارشال، در سال ۱۹۴۷ پیشنهاد کرد که ایالات متحده به بازسازی اقتصادی اروپا کمک کند. مذاکرات در مورد توزیع کمک‌های مارشال بین کشورهای اروپایی در ژوئن ۱۹۴۷ در پاریس آغاز شد. فنلاند نیز از زبان رئیس‌جمهور پاسیکیوی تمایل خود را برای مشارکت در این کمک‌ها ابراز کرد، زیرا این کمک‌ها از منظر پرداخت غرامت‌های جنگی که در جریان بود نیز بسیار ارزشمند بودند. با این حال، اتحاد جماهیر شوروی که در ابتدا نظر مثبتی نسبت به طرح مارشال داشت، در طول مذاکرات موضع خود را کاملاً تغییر داد، زیرا شروع به تلقی این طرح به‌عنوان تلاشی برای افزایش نفوذ ایالات متحده در اروپا کرد. در آن زمان، نایب‌رئیس کمیسیون کنترل، گریگوری ساووننکوف، به نخست‌وزیر وقت، ماونو پکالا اطلاع داد که اتحاد جماهیر شوروی مشارکت فنلاند در طرح مارشال را مطلوب نمی‌داند. پس از آن، رئیس‌جمهور پاسیکیوی به پاریس اطلاع داد که فنلاند از دریافت کمک‌های مارشال خودداری می‌کند، زیرا این موضوع به محل مناقشه میان قدرت‌های بزرگ تبدیل شده بود.

 روابط متقابل بین اعضای شوروی و بریتانیایی کمیسیون کنترل 
همکاری بین اعضای شوروی و بریتانیایی کمیسیون کنترل به هیچ وجه همیشه بدون اصطکاک نبود. اعضای شوروی در بسیاری از امور به تنهایی عمل کرده و بریتانیایی‌ها را از اقدامات خود مطلع نمی‌کردند. گاهی اوقات جناح شوروی کمیسیون حتی به تنهایی از طرف کل کمیسیون صحبت می‌کرد. این امر باعث ناراحتی در میان اعضای بریتانیایی کمیسیون می‌شد. علاوه بر این، اعضای بریتانیایی نارضایتی شدید خود را از نوشته‌های مطبوعات چپ افراطی - روزنامه‌های تیوکانسان سانمات (Työkansan Sanomat) و واپآ سانا (Vapaa Sana)، سخنگویان SKDL و SKP - که از سیاست استعماری بریتانیای کبیر انتقاد می‌کردند، به اعضای شوروی ابراز داشتند، اما اعضای شوروی کمیسیون در این زمینه هیچ مداخله‌ای نکردند.

رویدادی که به نظر می‌رسد بیش از همه روابط میان جناح‌های کمیسیون را در معرض آزمون قرار داد، در مارس ۱۹۴۵ رخ داد، زمانی که جناح شورویِ کمیسیون، ترافیک هوایی از فنلاند به خارج و از خارج به فنلاند را ممنوع کرد. جناح بریتانیایی ابتدا مشکوک بود که این ممنوعیت ماهیت سیاسی دارد، اما پاول اورلوف، مشاور جناح شوروی، فاش کرد که دستور از مسکو صادر شده و دلیل آن مسائل نظامی مرتبط با تحرکات ناوهای جنگی شوروی در خلیج فنلاند بوده است. این ممنوعیت با وجود تسلیم آلمان و پایان جنگ لغو نشد و متعاقباً باعث جدی‌ترین درگیری داخلی کمیسیون گردید. هنگامی که در نوامبر ۱۹۴۶ جناح شورویِ کمیسیون کنترل تنها به شرکت‌های هواپیمایی سوئدی اجازه پرواز به سمت فنلاند را داد، اعضای بریتانیایی اعتراض شدیداللحنی را به ساووننکوف، نایب‌رئیس کمیسیون، ارائه کردند. این اختلاف در مارس سال بعد، اندکی پس از امضای پیمان صلح پاریس حل شد، زمانی که خطوط هوایی بریتانیایی نیز پروازهای خود را به فرودگاه مالمی آغاز کردند.Seppinen 2008, pp. 94−97.

فنلاندی‌ها از انفعال زیاد جناح بریتانیایی کمیسیون کنترل در برابر رویکرد تحریک‌آمیز و افراط‌گری‌های جناح روسی در انجام وظایف نظارتی شگفت‌زده شده بودند. جناح بریتانیایی تقریباً در بی‌خبری کامل از فعالیت‌های واقعی کمیسیون کنترل و اهداف جناح روسی در فنلاند نگه داشته می‌شد. بریتانیایی‌ها اغلب پس از وقوع رویدادها از طریق روزنامه‌ها متوجه می‌شدند که کمیسیون چه کاری انجام داده است. در موارد نادری که کمیسیون بریتانیایی‌ها را از اقدامات سیاسی یا نظارتی خود مطلع می‌کرد، این کار در آخرین لحظه و در طول شب انجام می‌شد، زمانی که ژدانف دستورالعمل‌های عملیاتی را از مسکو دریافت کرده بود. کمیسیون کنترل وظایف بسیار کمی به بریتانیایی‌ها محول می‌کرد و به ندرت از آن‌ها برای مأموریت‌های نظارتی میدانی دعوت می‌کرد؛ در عمل، جناح شوروی تقریباً تمام وظایف را انجام می‌داد. در اواخر کار، جناح بریتانیایی زمانی که مسائل مربوط به فرصت‌های تجاری بریتانیا و ترافیک هوایی با فنلاند مطرح شد، فعال‌تر گردید. آر. ام. هاوی معتقد بود که با وجود انفعال آن‌ها، حضورشان برای گشایش فنلاند به سوی غرب و جهان آزاد مفید بوده و باعث محدود شدن فعالیت‌های اتحاد جماهیر شوروی در فنلاند شده است. هاوی اغلب در مجامع عمومی این تصویر را القا می‌کرد که همکاری میان جناح‌های کمیسیون کنترل تقریباً بدون اصطکاک بوده است، اما در واقعیت او از رفتار جناح روسی در طول این سه سال بسیار مستأصل شده بود. هاوی در نتیجه‌گیری نهایی خود معتقد بود که فنلاند در مقایسه با بلغارستان و رومانی، که در نهایت حکومت دموکراتیک خلق تحت تسلط کمونیست‌ها در آن‌ها شکل گرفت، بسیار آسان‌تر از فشار اتحاد جماهیر شوروی جان به در برده است.

 خروج کمیسیون 
پس از تصویب پیمان صلح پاریس توسط اتحاد جماهیر شوروی، کمیسیون کنترل در اواخر سپتامبر ۱۹۴۷ فنلاند را ترک کرد. دولت (شورای دولتی) در ۲۳ سپتامبر یک ضیافت شام رسمی برای اعضای کمیسیون برگزار کرد. اعضای شورویِ کمیسیون تحت رهبری سپهبد گریگوری ساووننکوف در ۲۶ سپتامبر از فرودگاه مالمی به مسکو پرواز کردند. یک گروه تشریفاتی فنلاندی برای بدرقه آن‌ها در فرودگاه حضور داشت و پلیس نیز در طول مسیر از مرکز هلسینکی تا مالمی مستقر بود تا اطمینان حاصل شود که در لحظات آخر هیچ‌گونه بی‌نظمی و اختلالی رخ نمی‌دهد. اعضای بریتانیایی کمیسیون تحت رهبری ناخدا یکم آر. ام. هاوی روز قبل هلسینکی را ترک کرده بودند.Blinnikka 1969, p. 165.

هنگامی که کمیسیون کنترل هتل تورنی را ترک کرد، بازسازی گسترده‌ای در آنجا باید انجام می‌شد. مقدار زیادی از اموال و اثاثیه هتل شکسته یا ناپدید شده بود.

در همان روزی که آخرین اعضای کمیسیون کنترل فنلاند را ترک کردند، رئیس‌جمهور پاسیکیوی پایان وضعیت جنگی را که از سال ۱۹۳۹ پابرجا بود، اعلام کرد.

اتحاد جماهیر شوروی نایب‌رئیس کمیسیون کنترل، سپهبد گریگوری ساووننکوف را در ژانویه ۱۹۴۸ به عنوان فرستاده خود در هلسینکی منصوب کرد و ساووننکوف تا سال ۱۹۵۱ در این مقام خدمت کرد. رهبر سیاسی بخش بریتانیایی کمیسیون، فرانسیس شپرد، پس از برقراری مجدد روابط دیپلماتیک بین فنلاند و بریتانیای کبیر در اوت ۱۹۴۵، به عنوان سفیر بریتانیا در هلسینکی فعالیت نمود. شپرد در سال ۱۹۴۷ به عنوان سفیر بریتانیا به پایتخت ایران، تهران، و در سال ۱۹۵۱ به ورشو در لهستان منتقل شد و پس از آن بازنشسته گردید.Yrjö Soini: Kuin Pietari hiilivalkealla: sotasyyllisyysasian vaiheet 1944–1949, pp. 79–80. Helsinki: Otava, 1956.

 جستارهای وابسته 
 کمیسیون‌های کنترل متفقین
 منابع 

 Aulis Blinikka: Valvontakomission aika, Helsinki: WSOY, 1969
 Lauri Hyvämäki: Vaaran vuodet 1944−48, Helsinki: Otava, 1954
 Heikkonen-Ojakoski-Väisänen: Suomen historian käännekohtia, Helsinki: WSOY, 2003
 Yrjö Soini: Kuin Pietari hiilivalkealla: sotasyyllisyysasian vaiheet 1944–1949. Helsinki: Otava, 1956.
 Yrjö Blomstedt ja Matti Klinge (toim.): Paasikiven päiväkirjat, osa 1 (1944−1949),Helsinki: WSOY, 1985
 Kysymys sotasyyllisyystuomion purkamisesta Finlex
 
 
 
 
 

 پانویس 

 برای مطالعه بیشتر 

 Pekka Kauppala, Paluu vankileirien teille. Suomesta Neuvostoliittoon luovutettujen kohtalo 1939–1955, Gummerus
 Mikko Määttälä, Vihollisina vangitut. Internointileirit neuvostosuhteiden välikappaleina 1944–1947, Atena
 

 پیوند به بیرون 
 Tapio Pajunen, Tornin varjossa. Valvontakomissio Suomen vahtikoirana, 14.7.2003 (20.30) ja 19.7.2003 (9.30 ja 17.15) Yle Puhe, Radio Peili, yle.fi 
 60 vuotta liittoutuneiden valvontakomission saapumisesta, Malmin lentoaseman ystävät ry pelastamalmi.org ()

رده:کمیسیون‌ها
رده:جنگ مستمر
رده:جنگ لاپلند
رده:فنلاند در ۱۹۳۹–۱۹۴۵ (میلادی)
رده:سیاست فنلاند در دهه ۱۹۴۰ (میلادی)