پونه‌سای سنگلاخی

پونه‌سای سنگلاخی () نام یک گونه از سردهٔ پونه‌سا و خانوادهٔ نعناعیان است. این گیاه یک گونهٔ علفی پایا و به‌شدت معطر است که در ردیف گیاهان بومی انحصاری (Endemic) ایران قرار دارد.

 تاریخچه و نام‌گذاری 
این گونه گیاهی نخستین بار توسط گیاه‌شناس نامدار اتریشی، کارل هاینتز رشینگر (Rech.f.) توصیف و ثبت علمی شد. رشینگر مشخصات رده‌بندی این گیاه را در سال ۱۹۴۰ میلادی در نشریه علمی Feddes Repert. Spec. Nov. Regni Veg. (جلد ۴۸، صفحه ۱۵۸) به صورت رسمی منتشر کرد. صفت گونه‌ای آن (petraea) به زیستگاه صخره‌ای و سنگی آن اشاره دارد
 توزیع جغرافیایی 
پونه‌سای سنگلاخی یک گیاه بومی انحصاری ایران است و به صورت خودرو در هیچ نقطهٔ دیگری از جهان نمی‌روید. زیستگاه اصلی و طبیعی این گونه شامل مناطق مرتفع کوهستانی، شکاف صخره‌ها و دامنه‌های سنگلاخی در زیست‌بوم‌های معتدل و سردسیر رشته‌کوه زاگرس و البرز است.

 ویژگی‌ها 
این گیاه پایا دارای ساقه‌های چهارگوش ایستاده یا خیزان است که پوشیده از کرک‌های غده‌ای ریز هستند. برگ‌های آن دندانه‌دار بوده و اندام‌های هوایی آن حاوی اسانس‌های روغنی بسیار فرار با عطر تند پونه‌سایی هستند که با لمس برگ‌ها آزاد می‌شود. گل‌آذین‌های متراکم آن گل‌هایی لوله‌ای شکل به رنگ‌های صورتی تا بنفش ملایم تولید می‌کنند.

 منابع 

رده:پونه‌سا
رده:گیاهان بومی ایران