Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በዚህ ጽሁፍ ውስጥ ያነበብኩት ያንተን ብቻ ሳይሆን ምላሽ የሰጡህንም ሠዎች ጭምር ነበር፡፡ እስከዚህኛው ሠውዬ ድረስ የተሠጠህ ምላሽ ተመሳሳይ በመሆኑ፤ እኔ በግሌ ይህን የመሰለ ቆንጣጭ አመለካከት እንዴት ተጨበጨበለት ብዬ ግራ እያጋባኝ ነበር፡፡ ምክንያቱም የብላግህ ተደራሲያን በሙሉ ተመሳሳይ መደብ ያላቸው የመስሉ ስለነበረ፡፡ እዚህ ጋ ስደርስ ግን አመለካከትህ በትክክል ግቡን እንደመታ፣ ተደራሲያኑም ከአንድ መደብ ባላይ እንደሆንን ለማወቅ አስችሎኛል፡፡ በትክክል ግብ መትቷል፡፡ ቆንጥጧል፡፡ እረግቶ የተቀመጠውን እቋሪ ውሃ በጥብጧል፡፡ ይህ ለእኔ የመልዕክትህ ኦና አለምቅረት ምልክት ነው፡፡
አንተ ሠው ነቢየ እግዚአብሔርነት እያየሁብህም ነው፡፡ ታዲያ ዋጋው በምድር ከባድ በሠማይም ግዙፍ እንደሚሆን አትጠራጠር፡፡ በርታ፡፡ አሁንም እራስክን ክደህ ትንቢትህን ቀጥል፡፡ ህዝብን፣ መንግስትን መልስ፡፡
ጥሩ መጣጥፍ ነው. ግን ደክመው በፊታቸው ወዝ ሚሊኒየር የሆኑትን አለመጥቀስህ ሁሉም ሰው ካልተሰረቀ ሀብታም አይኮንም ብሎ እንዲደመድምና የስራ ሞራሉ እንዲላሽቅ ስለሚያደርግ ጽሁፉ ምሉዕ ሆኖ አልተሰማኝም.
የዳኒ ሃሳብ አሪፍ ነው፡፡ ያለውን ነባራዊ ሁኔታ የሚገልጽ ነው፡፡ ስለዚህ ለምልከታው አድናቆቴ ከፍ ያለ ነው፡፡ ሆኖም፤ በቀለመወርቅ አስተያየት በጣም እስማማለሁ፡፡ ጥቂቶች በላባቸው በወዛቸው ሚሊንየር የሚሆኑም እንዳሉ መጠቀስ ነበረበት፡፡ ልምን ለሚለው ቀለመወርቅ ጥሩ ገልጾታል/ገልጻለች
ዲ/ን ዳንኤል እግዜር ይስጥልን፡ ያነሳሃው ሃሳብ በጣም ትክክለኛና በጊዜውም በተወሰኑና በጥቂት ሰዎች እየተከነናወነ ያለ ጉዳይ ነው፡፡ዲ/ን እኔ የኢትዮጵያን ጉዳይ፡ እጣፈንታ ባሰብኩ ቁጥር በጣም ይጨንቀኛል አለቅሳለሁም(እግዚአብሄር ሁሉን አዋቂ ቢሆንም እንደእኔ)፡ እንዲህ ለተፈጠሩባት፡ላዳጉባት፡ ሁሉንም ነገር ለሆነችላቸው ሃገር ለኢትዮጵያ መጥፎ ማሰብ፡ በዘር ከፋፍለው የሃገርን ታሪክ ማጥፋትና፡ ለዚህም ተልእኮ ማስፈጸሚያ የሚሆን ደባሪና መጥፎ ፖለቲካ ማርቀቅና መተግበር እውነቴን ነው በአለም ላይ ከኢህአዴግ በቀር ማንም ያልተገበረው ጉዳይ ነው፡፡ ይህችን ሃገር እግዚአብሄር ይሁናት፡ እግዜር ያስባት፡፡ ሁላችንም ባለንበት በርትተን እንጸልይ፡፡
ተዉኝ ነፍሴ ሽሽት ላይ ነች። ችግርን እያዩ ለችግሩ መፈት ሄ መስጠት አለመቻልን ያክል አቅመ ቢስነት የለም ልብ ይሰብራል። ራሴን በፊልማን በሙዚቃ ደብቂያለው። ''አቅም አጣን፣አቅም አጣን፣አቅም አጣን፣አቅም አጣን..,።'' ምንም መስማት አልፈልግም ተዉኝ ይህች አቅም አልባ ነፍሴ ትረፍ የዉሸት እረፍት ቢሆንም
ዲያቆን ዳንኤል እኔም ፅሁፉን አነበብኩ፡፡ በፅሁፌ መሃል ግን ምናልባት ከስምንቱ አንዱ በእውነት ሰርቶ ሚሊየነር የሚሆን ይኖራል ብዬ አስቤ ነበር፡፡ ግን እንዴት ሁሉም ትክክል ባልሆነ መንገድ ሚሊየነር ሊሆን ይችላል? ለመሆኑ እኛ ሀገር ሚሊየነር የሚኮነው በዚህ ዐይነት መንገድ ብቻ ነው? አይመስለኝም! ግን ዳኒ ይህንን ብሎግ የሚያነቡ ወጣቶች የትኛውን የሚሊየነር ታሪክ ተከትለው ሀብታም ይሁኑ? ለኔ አልተመለሰልኝም፡፡ ምናልባት በኛ ሀገር ውሥጥ የተገኘ ኢትዮጵያዊ ሀብታም ሁሉ በመጠጋጋት፣ በማመቻቸት፣ ......ብቻ ሀብታም የሆነ ነው ማለት ነው? ሁላችንም ደሀ እና የደሀ ደሀ ሆነን መኖር የለብንም፡፡ አንዳንዱም በኢትዮጵያ ውስጥ ሚሊየነር መብዛቱ ያናደደው ይመስላል፡፡ በደቡብ አፍሪካ፣ በናይጄሪያ፣ በግብፅ፣ በኬንያ እና በሌሎች የአፍሪካ አገሮችም ብዙ ሚሊየኖሮች አሉ፡፡ በኢትዮጵያም 2700 ሚሊየኖሮች ተፈጥረዋል የሚል ሰማሁ ደስ አለኝ፡፡ እኛኮ የእድር ሊቀመንበር እራሳችን መርጠን ለልጆቹ እና ለርሱ ልብስ በቀየረ ቁጥር በኛ ገንዘብ ነው የሚዘንጠው የምንል አይደለንም እንዴ? ሁሉንም በጥርጣሬ የምንመለከት ነን፡፡ እኔ ስሰማ የሚያስደስተኝ እና ስሰማ ያደኩት በቀለ ሞላ እንቁላል ሸጦ እዚህ ደረሰ የሚል ነበር አሁን ግን ......በበኩሌ ኢትዮጵያ ውስጥ 2700 አይደለም በመቶ ሺህ የሚቆጠር ሚሊየነር ቢኖር ደስ ይለኛል፡፡ ሌላውም እንጀራ እየበላ ነገ ደግሞ በተራው ሚሊየነር ይሆናል፡፡ ደግሞም ዘርፎ እና ገንዘብ ጠራርጎ መርካቶ በዶላር እየዘረዘረ አጥቦ ወደውጭ ከሚያሸሽ እዘሁ ሀገር ውስጥ ቀበሌ የሚያክል ሪል ስቴት ወይም ፋብሪካ ከፍቶ ለሌላውም ቢያስተርፍ እመርጣለሁ፡፡ ይህ ሁለተኛ ምርጫዬ እንጂ የመጀመሪያ ምርጫዬ በትክክል ሰርቶ ቢያመጣ ነው;; በሀገሬ ሚሊየነሮች ብዙ ተባዙ፡፡ እኔ ደሀ ሆኜ ለኔና ለልጆቼ የሚሆን ቤት እንኳን መስራት ቢያቅተኝም እናንተ እና ከናንተ ጋር ያለው ሲበላ ደስ ይለኛል፡፡ ሰርታችሁ የምትበሉ እና ሚሊየነር የምትሆኑ ብዙ ተባዙ፡፡ በሀብታችሁ ደስ ይለኛል እንጂ ከኋላችሁ ሆኜ ሰርቆ ነው ብዬ አላማችሁም፡፡ ስሩ ሌላውንም እንዲሰራ ፍቀዱለት፡፡ ገንዘብ አለን ብላችሁ ፍርድ አታጣሙ፡፡ ዲያቆን ዳንኤል ይህንን ባይፅፍ ኖሮ እኔም እንዲህ አላስብም ነበር፡፡ ዳኒ በርታ፡፡ እንዲህም እንዳስብ መብት ስላለኝ ለምን እንደኛ አላሰበም እንዳትሉኝ፡፤ ሰውን መበደል የሚጀመረው እንደኔ አስብ በማለት ነው፡
ዲ.ዳንኤል እግዚአሔር እድሜህን ያርዝመው በተለየ መንገድ የማየት ችሎታ አለህ፡፡ ብዙዎቻችን በያይነቱን ከመብላት ውጭ ብዙ አናስተውለውም ብናስተውለውም በመግቡ ዙሪያ ከመነጋገር ውጭ አንተ ግን..... ፐፐፐፐ በጣም ደስ የሚል እንደ ጥሩ በያይት ምግብ አንጀት የሚያርስ ነው፡፡ እግዚአብሔር ከመጥፎ ነገር ይጠብቅህ ከለላ ይሁንህ
በፋሲል ከነማ በኩል ከባህር ዳር ጋር አቻ ከተለያየው የመጀመርያ አስራአንድ በእንየው ካሣሁን እና በረከት ደስታ ምትክ ሰዒድ ሀሰን እና ሀብታሙ ተከስተን ወደ መጀመርያ አሰላለፍ ሲመልሱ በሲዳማ ቡና በኩል ጊት ጋት፣ ተመስገን በጅሮንድ፣ ዮሴፍ ዮሐንስ እና አዲሱ አቱላ ወጥተው ላውረንስ ኤድዋርድ፣ አማኑኤል እንዳለ፣ ያስር ሙገርዋ እና እሱባለው ሙሉጌታ በመጀመርያ አሰላለፍ ተካተው ጨዋታውን ጀምረዋል።
የተቀዛቀዘ አንቅስቃሴ በሁለቱም በኩል በታየበት በዚህ ጨዋታ በመጀመርያው አጋማሽ ሲዳማዎች በጥልቀት በመከላከል የፋሲልን የማጥቃት ተጫዋቾች መቆጣጠር ሲችሉ የኳስ ቁጥጥሩን በተሻለ ይዘው ሲጫወቱ የነበሩት ፋሲሎች ከክፍት ጨዋታ የጎል ዕድል ለመፍጠር የተቸግረው ውለዋል። በዚህም በ7ኛው ደቂቃ አምሳሉ ከቀኝ መስመር የተገኘውን ቅጣት ምት በቀጥታ መትቶ አግዳሚውን ጨርፎ ሲወጣበት በ18ኛው ደቂቃ ሱራፌል ዳኛቸው ያሻማውን ቅጣት ምት በጥሩ አቋቋም ላይ የነበረው ሳመኤል በግንባሩ ገጭቶ ወደ ውጪ የወጣበት ሙከራዎች ተጠቃሽ ሙከራዎች ነበሩ።
በዛሬው ጨዋታ ከጉዳት መልስ ወደ አሰላለፉ የተመለሰው ሰዒድ ሀሰን አማኑኤል እንዳለ በሰራበት ጥፋት ትከሻው ላይ ጉዳት ያስተናገደ ሲሆን ተቀይሮ በቀጥታ ወደ ሆስፒታል አምርቷል።
ከመከላከል ባሻገር እጅግ ደካማ የማጥቃት እንቅስቃሴ ያሳዩት ሲዳማዎች ይህ ነው የሚባል ሙከራ ማድረግ ያልቻሉ ሲሆን የጥንቃቄ አጨዋወታቸውም ጎል ከማስተናግ አላተረፋቸውም። በአጋማሹ ጭማሪ ደቂቃ ላይ ሱራፌል ዳኛቸው ከተጋጣሚ ነጥቆ ወደ ሲዳማ የጎል ክልል የላከው ኳስ የመሳይ አያኖ የጊዜ አጠባበቅ ስህተት ታክሎበት ሙጂብ ጋር ደርሶ አጥቂው የዓመቱን ሰባተኛ ጎል አስቆጥሮ የመጀመርያው አጋማሽ በፋሲል መሪነት ተጠናቋል።
በተመሳሳይ ደካማ እንቅስቃሴ በታየበት ሁለተኛው አጋማሽ ሲዳማዎች የተጫዋቾች ለውጥ በማድረግ ቢቀርቡም በእንቅስቃሴያቸው ላይ ለውጥ ያልታየ ሲሆን ፋሲሎች የተሻለ የጎል አጋጣሚዎችን መፍጠር ችለው ነበር። በ64ኛው ደቂቃ ሽመክት ጉግሳ ከርቀት መትቶ ወደ ውጪ የወጣበትና የሲዳማ ተከላካዮች ስህተትን ተጠቅሞ ሳሙኤል ዮሐንስ በ66ኛው ደቂቃ በቀኝ እግሩ መትቶ መሳይ ያወጣበት ሙከራም የሚጠቀሱ ሙከራዎች ነበሩ።
በመጨረሻዎቹ ደቂቃዎች ሲዳማዎች ጫና ፈጥረው ለመጫወት ቢሞክሩም እንደ መጀመርያዎ አጋማሽ ሁሉ ለተጋጣሚያቸው አስቸጋሪ ያልነበሩ ሲሆኑ በተቃራኒው ፋሲሎች በጭማሪ ደቂቃ በመልሶ ማጥቃት ይዘውት የሄዱትን ኳስ ሙጂብ ቃሲም ከቀኝ የሳጥኑ ጠርዞ አካባቢ በመምታት ሁለተኛ ጎል አስቆጥሮ ጨዋታው በፋሲል 2-0 አሸናፊነት ተጠናቋል።
እንደው ወፍዬ ኮርኩሮኝ አነሳሁት እንጂ እጅግ የበዙትን የባለቅኔውን የዘፈን ግጥሞች እዚህ ዘርዝሬ አልዘልቀውም… ምናልባት እየቆራረጥን በተለያየ ግዜ መነካካት ይቻልን እንደሆን እንጂ!… ግና የዚህ ሁሉ ጥበብ ባለቤት የሆነ ታላቅ ሰው እንደምንምና እንደማንም ተዘንግቶ ሲቀር ማየት በ’ርግጥ ያማል፡፡ ስንዱ አበበ እጅግ የበዛ ክብርና ምስጋና ይግባትና የተወሰኑትን ስራዎቹን ሰብስባ “የባለቅኔ ምህላ”ን አሳትማልናለች… “ጉኖዬ” አክብሮታዊ ምስጋናዬ ባለሽበት ይድረስሽ… ላሁኑ የዘፈን ስራዎቹ ላይ ብቻ ነኝና ስንዱ በመጽሐፉ − ደብዳቤ ለ“ሲኦል”− ስትል ስለ ሙሌ ከጻፈችው ትንሽ ልቆንጥር…
"ቀና ብለን ስንሄድ እነሱን ስለምንመስል አቀርቅረን እንጓዝ ዘንድ ሌላ ጭነት ይጨምሩብናል፤ ለወሲብ እንኳ ጊዜ እስክናጣ! ለወሲብ" ‹‹መቼም በእኔ እድሜ ይሄን...
ባሁኑ ሰዓት ኢትዮጵያውያንን በእጅጉ የሚያሳስቡን አገራዊ ጉዳዮች አሉ፡፡ ከነዚህም መካከል በዐበይትነት የምናያቸው የሰላምና ፀጥታ እጦት÷ በዚህም የአገር ህልውና አደጋ ላይ መውደቅ፤ በአብዛኛው የአገሪቱ ክፍላተ ሀገራት የዜጎች ከአካባቢያቸው መፈናቀል መቀጠልና በዚህም ለዘመናት የለፉበት ቤት ንብረት ‹በወር ተረኞች› (ተረፈ ወያኔዎች) መውደምና የኑሮ ዋስትና ማጣት፤ አዲስ አበባን እና ድሬደዋን የግጭት ቀጣና ለማድረግ በገዢው ኦሕዴድና በአክራሪ ጎሠኞች ጥምረት የታቀደና የተቀናጀ የሚመስል እንቅስቃሴ ሥር እየሰደደ መምጣት፤በወያኔ ሕወሓት ምትክ በአዲስ ገዥኘነት የተሰየመው ወያኔ ኦሕዴድ ወያኔ ትግሬ በተጓዘበት ተመሳሳይ መንገድ የመሄድ አደገኛ አዝማሚያ፤ አሁንም መንግሥት እና ገዢ የፖለቲካ ‹ፓርቲ› መካከል ያለው ልዩነት አደናጋሪ መሆን፤ ሕዝብን በቃላት እየሸነገሉ ከጀርባ የለየለት ጎሠኝነትን/መንደርተኝነትን ማራመድ፤ ጅምር ‹ለውጡ› ወደ ቢሮክራሲውና ወደ ታችኛው የአስተዳደር ዕርከን ሳይወርድ በጅምር የመቅረት አዝማሚያ ማሳየት፤ በሰውነት÷ አለፍ ሲልም በኢትዮጵያዊነት ተጀምሮ ወደ መንደርተኝነት መውረድና መዋረድ በዚህም በዚህም ብዙዎች ተስፋ ያደረጉት ጅምር ወደ ቀቢፀ-ተስፋነት እየተለመወጠ መምጣት ወዘተ. ናቸው፡፡
በዛሬው አጠር ያለ አስተያየቴ ማንሳት የምፈልገው ርእሰ ጉዳይ ባንፃራዊነት አንገብጋቢ ባይመስልም ከአንኳር ጉዳዮቹ ጋር ተያያዥነት ያለውና ትኩረት የሚሻ መሆኑ ግን አጠያያቂ አይደለም፡፡ ይኸውም ባንድ የ‹ፌዴራሉ› መንግሥት ተቋም ያስተዋልኩትን ተሐዝቦት ለሕዝብ በማጋራት ሌሎችም የራሳቸውን ፍተሻ እንዲያደርጉ መልእከት ለማስተላፍ የታሰበ ነው፡፡
እንደሚታወቀው በበጀት የሚተዳደሩ የመንግሥት አስተዳደር መ/ቤቶች (ሚኒስቴር መ/ቤቶችን ጨምሮ) መዋቅራቸው፣ አቋማቸው፣ ቊጥራቸው፣ ተጠሪነታቸው፣ ስያሜአቸው፣ ወዘተ እንዳስፈላጊነቱ ጥናትን መሠረት አድርጎ ከጊዜ ወደጊዜ ሊሻሻል ይችላል፡፡ በተቃራኒው ያለ ጥናት፣ ያለ በቂ አመክንዮ፣ በፖለቲካ ውሳኔ ወይም የአንድ ፖለቲካ ቡድንን ዓላማ ለማስፈጸም ተብሎ፣ አንዳንዴም ተሰሚነት ባለው ግለሰብ ባለሥልጣን ተጽእኖ በግብታዊነት የመንግሥት መ/ቤቶችን ማፍረስና አዳዲሶችን ማወቀር እንደ ኢትዮጵያ በሕዝብ የተመረጠ መንግሥት በሌለበት እና የመንግሥት አሠራር ተጠያቂነት በሌለበት አገር ገዢዎች በቃዡ ቊጥር የሚስተዋል ክስተት ነው፡፡ በተለይም በደርግና በወያኔ አገዛዞች በሚገርም ድግግሞሽ እንዲህ ዓይነቱን አገራዊ ሀብት ማባካንን በእጅጉ ታዝበናል፡፡ አንዳንዴም ለገዢዎች ታማኝ የሆኑ ሎሌዎች/ባለሟሎችን ለማስደሰት ኮሚቴዎች መ/ቤት ሆነው እንዲቋቋሙ የተደረገበት አጋጣሚ ጥቂት አይደለም፡፡
ዛሬ እንደ አብነት ላነሳ የፈለግኹት ስለ ኢትዮጵያ ኢንቨስትመንት ኮሚሽን መ/ቤት ነው፡፡ ይህ መ/ቤት ባለፉት 27 ዓመታት የስም ተፋልሶዎች ገጥመውታል፡፡ ጽ/ቤት፣ ባለሥልጣን፣ ኮሚሽን፣ ኤጀንሲ፣ እንደገና በቅርቡ ኮሚሽን ተብሏል፡፡ በዚህ ጽሑፍ ማንሳት ያሰብኹት መሠረታው ችግር የስያሜው ጉዳይ አይደለም፡፡ ለኮሚሽኑ መ/ቤት ሦስት ምክትል ኮሚሽነሮች እና ከግብር ከፋዩ ኅብረተሰብ የተሰበሰበውን ገንዘብ በሌለ አቅም ከብር 60 ሺህ እስከ 80 ሺህ ተከፋይ የሆኑ ግለሰቦች ‹በአማካሪነት› ስም ተመድበው ያለ በቂ ሥራና ኀላፊነት የመቀመጣቸው ጉዳይ በእውነት መዋቅሩ አስፈላጊ ነው ወይ የሚለውን ጥያቄ እንዳነሳ አስገድዶኛል፡፡ እውነቱን ለመናገር አንዳንዶቹ የኃላፊነት ቦታዎች በመዋቅር የተመለከቱም አይደሉም፡፡ ለምክትል ኮሚሽነሮቹ የተሰጠው ኀላፊነት በአብዛኛው በዳይሬክተሮች የሚሸፈን ሥራ መሆኑን ብዙዎች ይስማሙበታል፡፡ ምናልባት ኮሚሽነሩ በማይኖርበት ጊዜ በሱ ምትክ ሆኖ የሚሠራ አንድ ም/ኮሚሽነር መኖሩ አግባብ ሊሆን ይችላል፡፡ ከዚያ ውጭ የሚታየው የም/ኮሚሽነሮችና የ‹አማካሪዎች› ጋጋታ ከፍተኛ የአገር ሀብት ብክነት ሆኖ ይሰማኛል፡፡
ሌላው ኮሚሽኑ ከተመሠረተበት ከ1984 ዓ.ም. ጀምሮ በበላይነት የሚያስተዳድረው የሥራ አመራር ቦርድ (የኢንቨስትመንት ቦርድ) አለ፡፡ የዚህ ቦርድ አባላት በተደጋጋሚ እንደሚታየው ከፍተኛ የመንግሥት ባለሥልጣናት (የገዢው ፓርቲ ባለሟሎች) ሲሆኑ፣ ባመዛኙ በስብሰባ ወቅት የማይገኙ ወይም ዕውቀቱ ያላቸውን ባለሙያዎች በምትካቸው የማይልኩ፣ በአጀንዳነት የሚነሱ ጉዳዮችን በቅጡ የማያውቁ ብቻ ሳይሆኑ አስበውበት÷ አማክረውና ተዘጋጅተው የማይመጡ፣ አንዳንዶቹ በቦርድ አባልነታቸው የተጣለባቸውን ኃላፊነት ካለመወጣታቸውም በተጨማሪ ከሕግ ይልቅ በባለሥልጣን ቀረቤታ የሚተማመኑ ‹ባለሀብቶች› ጋር ተገቢ ያልሆነ ግንኙነት ያላቸው፣ ለእንደነዚህ ዓይነቶቹ ‹ባለሀብቶች› ከሕግ ውጭ ጥቅም እንዲያገኙ በኮሚሽኑ መ/ቤት ኃላፊዎችና ሠራተኞች ላይ ጫና የሚፈጥሩ፣ በፖሊሲ ደረጃ የሚታዩ ጉዳዮች ላይ ትኩረት ከማድረግ ይልቅ የኮሚሽኑ የዕለት ተዕለት ተግባር በሆኑ ባንድ ግለሰብ ባለሀብት ጥያቄ ላይ ጊዜያቸውን የሚያጠፉ መሆናቸው የዐደባባይ ምሥጢር ነው፡፡ ይህ በተለያዩ የመንግሥት መ/ቤቶችና ድርጅቶች መዋቅር ውስጥ የተደራጀ የሥራ አመራር ቦርድ ካስፈላጊነቱ ጀምሮ እስከ አባላት አመዳደብ (በተለይም ከግሉ ክፍለ ኢኮኖሚ ያሉ ተወካዮሥርበሰበውንችን በበቂ ቊጥር በማሳተፉ ረገድ) ጥናትንና ምርጥ ተሞክሮን መሠረት አድርጎ እንደገና ሊታይ ይገባዋል ባይ ነኘ፡፡ በተለመደው እገሌ ይጠቀም በሚል የትውውቅና የፓርቲ ሎሌዎች ስብስብና የተወሰነ ቡድንን ፍላጎት (interest group) ተልእኮ ማስፈጸሚያነት ከቀጠለ ከጥቅሙ ይልቅ ጉዳቱ ጠ የሚያመዝን ይሆናል፡፡
ሌላው የታዘብኹት ጉዳይ ኮሚሽነሩን ለማነጋገር ቀጠሮ መያዝ አስፈላጊ ቢሆንም፣ ከጸሐፊ አልፎ ‹ቺፍ ኦፍ ስታፍ› የሚል ተጨማሪና አላስፈላጊ ያልተጻፈ መዋቅር በመሰንቀር ከልክ ያለፈ ቢሮክራሲ (red tape) መፍጠር ተገቢ አይመስለኝም፡፡ ከዚህ ጋር በተያያዘ ኮሚሽነሩን ለማነጋገር የሚፈልግ አንድ ባለ ጉዳይ ሊጠይቅ ያሰበውን ወይም ምክር የሚሻበትን ጉዳይ በዝርዝር ለጸሐፊ የማሳወቁ አሠራርስ ተገቢ ነው ወይ? ትርፍን አልሞ እግረ መንገዱን ለዜጎቻችን የሥራ ዕድል ለመፍጠር፣ የሥራ አመራርና የቴክኖሎጂ ዕውቀትን ለማሸጋገር፣ ጥሪትን በተለይም የውጭ ካፒታልን ለማስገኘት ወዘተ የሚመጣ የአገር ውስጥም ሆነ የውጭ እውነተኛ ባለሀብት በዚህ ሂደት ውስጥ ማለፍ አለበት ወይ? የኢንቨስትመንት ተቋም የፕሮሞሽን ኤጀንሲ እንደመሆኑ መጠን እንዲህ ዓይነቱ አሠራር ለባለሀብቱ ጋባዥ (investor-friendly) ይሆናል ወይ? ሊታሰብበት ይገባል፡፡
ለማጠቃለል የየመንግሥት መ/ቤቶች መዋቅሮች በቅጡ ቢፈተሹ ባንድ በኩል የአገርን ውሱን ሀብትን የሚያባክኑ፣ በሌላ በኩል ደግሞ ለግብር ከፋዩ ኅብረተሰብ የሚጠበቅባቸውን አገልግሎቶች በብቃት የማይሰጡ ወይም ጭራሹኑ የማያስፈልጉ በርካታ የሥራ ክፍሎችና አላስፈላጊ ሹመቶች እንዳሉ መገንዘብ ይቻላል፡፡ መዋቅር በሕግ የተሰጠን ሥልጣንና ተግባር እንዲሁም የተቋምን ዓላማ ማስፈጸሚያ እንጂ ግለሰቦችን መጥቀሚያ አለመሆኑ ታውቆ በዚሁ መንፈስ ነባሮቹንም ሆነ አዲስ የሚቋቋሙ ተቋማትን ከአስፈላጊነት ጀምሮ እስከ መዋቅር፣ ተጠሪነት እና ስያሜ በጥናትና ምርምር ታግዘው ቢደራጁ ለሕዝብም ለአገርም ጠቃሚ እንደሚሆኑ ይታመናል፡፡
ነቲ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝተፈረመ ስምምዕ ሰላምን ምሕዝነትን ንምሕያልን፡ ኣብ መንጎ ክልቲኡ ህዝብታት ባህላዊ ምትእስሳር ንምፍጣርን ዝዓለመ ምዃኑ ድማ ተገሊጹ እዩ።
ንምዃኑ መገዲ ኣየር ኤርትራ ከመይ'ዩ? እንታይ ሒዙኸ እዩ ስራሕ ጀሚሩ? ስለምንታይ ዘይዓበየ? ዝብሉን ካልኦትን፡ ዋና ኣካያዲ ስራሕ መንገዲ ኣየር ኤርትራ ዝነበረ ክብሮም ዳፍላ ንድሕሪት ተመለሱ የዘንቱ።
ካብ ናጽነት ክሳብ 2003፡ መንገዲ ኣየር ኤርትራ ብነፈርቲ ዘይኮነ፡ ቤት ጽሕፈት መሸጣ ትኬትን 'ሃንድሊንግ ኤጀንስን' ኮይኑ ክሰርሕ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ብ 2003 ወግዓዊ ስራሕ ጀሚሩ።
እታ ካልአይቲ ብዕድጊት መጺኣ ንሓጺር ግዘ ብሓባር ምስ ሰርሐት፡ እታ ሓንቲ ተመሊሳ ከይዳ። ክሳብ ካብቲ መንገዲ ኣየር ጠቕሊለ ዝወጽእ [2009] ድማ መንገዲ ኣየር ኤርትራ ብሓንቲ ነፋሪት ክበርር ጸኒሑ።
በዚ ዓቕሙ፡ ኣዝዮም ርሑቓት ናብ ዝኾኑ ከም ጀማሪ ክትደፍሮም ዝኸብዱ ሃገራት ኤውሮጳ ይጉዓዝ ነይሩ። ኣመስተርዳም፣ ፍራንክፈርት፣ ሮማ፣ ሚላኖ፣ ጅዳን ዱባይን መንገዲ ኣየር ኤርትራ ይኸይድ።
ካብ ኣጀማምርኡ፡ ገፊሕ መደባትን ተስፋታትን ስለ ዝነበሮ ድማ፡ ብዓብይኡ ብብዙሓት ነፈርቲ ክሰርሕ'ዩ ተባሂሉ፡ 'ሞዴል' መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ክሕዝ ተገይሩ ነይሩ።
ድሕሪ እቲ ኲናት ዝተፈጠረ ስምዒት ብምንባሩ፡ ኤርትራ ካብ ዓለም ክትንጸል ኣይብላን ዝብል ምርድዳእ ብምሓዝ፡ ናይ ባዕልና መንገዲ ኣየር ክህልወና ኣለዎ፣ ኣጆኹም ጀምሩ ዝብል ድምጺ ካብ ኩሉ ይስማዕ ነይሩ።
መንገዲ ኣየር ብዙሕ ገንዘብ ዝሓትት'ኳ እንተኾነ፡ ካብ መንግስቲ ድማ 'ሙሉእ በጀት ኣለና'ዩ፤ ስራሕ ጀምሩ' ዝብል ስለ ዝነበረ፡ ክብርቲ ዓባይ ነፋሪት ሽዑ ንሽዑ መጺኣ ስራሕ ተጀሚሩ።
ፓርላማ ምስ ኣጽደቖ፡ ክንድዚ ገንዘብ የድልዮ እዩ ተባሂሉ ተፈቒዱልካ ኣሎ ምስ ተብሃለ፡ እቲ መገዲ ኣየር ካብ ቁጽጽር መንግስቲ ወጺኡ ርእሱ ክኢሉ ናብ ዝመሓደረሉ ኣሰራርሓ ይኣቱ። እዚ'ዩ እቲ ኣብ ኤርትራ ዝጎደለ።
እቲ ዝነበረ ህንጥውነት ናብ ድሕሪት እናተረፈ መጺኡ። ብዙሕ ዘርጠብጠብ ክፍጠር ጀሚሩ። ኣብረርቲ'ውን በብሓደ ክወጽኡ ጀሚሮም። ኣካያዲ ስራሕ ዝነበረ'ውን ገዲፉዎ ከይዱ። ክሕግዙ ዝመጽኡ ሰብ ሞያ'ውን ከምኡ።
ኣብ እዋነይ፡ ብዝተኽኣለ መጠን እቲ ኩነታት ሓውዩ ነፈርቲ እንረኽበሉ፣ ዕዳጋታት እንፈጥረሉ ኩነታት ንምጥጣሕ፡ ምስ ኤርባስ ጥቡቕ ዝምድና ገይርና። እቲ ምሕደራ'ውን ምኩር ንዝኾነ ምሃብ ኣድላዪ ስለ ዝኾነ፡ ስምምዐይ ምስ ኤር ፍራንስ ገይረ።
ኣብ ከባቢና ማለት'ውን፤ ዱባይ፣ ኢትዮጵያ፣ ካይሮን ካልኦትን ንምኻድ ወሲንና፤ እታ ነፋሪት'ውን ዓባይ ስለ ዝኾነት ንኣሽቱ'የን ዘድልያና ነይረን። እታ ዓባይ ናብ "ቻርተር" ኣእቲና ክንከስበላ ጀሚርና። ከምዚ ብምግባር ሓድሽ መንገዲ ኣትሒዝናዮ ነይርና።
ኢትዮጵያ ድማ ካብ ቀደም ጀሚራ ማእኸል ዓለምለኻዊ ምንቅስቓሳት ስለ ዝኾነት፡ ብዙሕ ዓለማዊ ፍሰት ተጉዓዝትን ንግድን ኣለዋ። መተሓላለፊት'ውን'ያ። እዚ ኹሉ ኣብ ኤርትራ ስለ ዘይሰርሕ ካልእ ዓይነት ሞዴል ክተውጽእ ስለ ዘለካ ናብ ካልእ ስራሕ ኢና ኣቲና።
ኤርትራ ኣብ መንጎ ምብራቕ ኣፍሪቃን ሃገራት ማእከላይ ምብራቕን እትርከብ ስለ ዝኾነት፡ እዚ ጸጋ ክትጥቀመሉ ትኽእል ኢኻ። መወዳድርትኻ በዓል መን'ዮም? ከመይ ኣቢልካ እቲ ዕዳጋ ካብኦም ተሕድግ? ዝብሉን ካልኦትን ክጽንዑ ነይሩዎም።
ብመሰረት እዚ፡ ኤርትራ ክትከስብ እትኽእል ዞባዊት ብምዃን፣ ብንኣሽቱ ነፋርቲ ናብ ከባቢኻ ምኻድ'ዩ ኣብ ዝብል መደምደምታ በጺሕና ደፊእናሉ። ኣብዚ ግዘ፡ ብፍላይ ሱዳን ዓብዪ ዕዳጋና ስለ ዝነበረ መዝሚዝናዮ ኢና። ሳውዲ'ውን ኣብ ኣስመራ ዝነበሮም በረራ ንዓና ሂቦምና'ዮም።
ብእዋኑ፡ ናይ ሳውዲ፣ ግብጺ፣ ሉፍታንዛ የመንን ሱዳንን ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ኤርትራ ይዓርፋ ነይረን። እታ ዓባይ ኣብ ኤርትራ ትኸስብ ዝነበረት ግን ሉፍታንዛ እያ። ካብ ሰለስተ ክሳብ 5 ኣብ ሰሙን ትበርር ነይራ።
ስለምንታይ፡ ነዳዲ ቀዳማይ ወጻኢ ናይ መገዲ ኣየር እዩ። እዚ'ውን ኮይኑ ግን እታ ናይ ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ስቕታ [ገንዘብ ዘይምሃብ] እንተዘይትጎድኣና ነይራ፡ እቲ ቅልውላው ምወጻእናዮ ነይርና።
ናይቲ መንገዲ ኣየር ጸገም ድማ ኣብ 2009 ኣብ ጠርዚ በጺሑ። "እተን ዘለዋና ገንዘብ ሒዝና ነፈርቲ ንዓድግ ወይ ድማ ንዕጾ" ዝብል መማረጺ፡ ኣብ ጠረጴዛ ቀሪቡ።
እዚ ክኸውን ስለ ዘይክእል ግን፡ ገንዘብ ውሰዱ ስራሕ ስርሑ ዝብል ውሳኔ ኣብ ዝተውሃበሉ ኣብ ሳልስቲ፡ ሰለስተ ፓኪስታናውያን መጺኦም፤ መንግስቲ ክፈትሖ ዘይክኣለ ጸገም ክፈትሑ ተባሂሉ። ከመይ ንዝብል ዝወሃበካ መግለጺ ድማ የለን።
መምህርት ኑኃሚን ዋቅጅራ 28 ዓመቷ ሲሆን ተወልዳ ያደገችው በአዲስ አበባ መሳለሚያ አካባቢ ነው፡፡ ዕድገቷ በቤተ ክርስቲያን አካባቢ በመሆኑ ለግዕዝ ትምህርቷ መነሻ ሆኗታል፡፡
(ሪፖርተር) በደብረ ገሊላ ቅዱስ አማኑኤል ካቴድራል ቅፅር ግቢ በቄስ ትምህርት የተጀመረው ትምህርቷ ዛሬ የግዕዝ መምህርት እንደትሆን አድርጓታል፡፡ የግዕዝ ቋንቋ ትምህርት በሚሰጥበት አቡነ ጐርጐርዮስ ትምህርት ቤት ከአንደኛ እስከ 10 ክፍል የሚያገለግል የመማርያ መጻሕፍት ከዚህ ቀደም አዘጋጅታ አበርክታለች፡፡ የካቲት 30 ቀን 2006 ዓ.ም. ደግሞ ማንኛውም የግዕዝ ቋንቋን ማወቅ የሚፈልግ የሚማርበት ‹‹ማህቶተ ጥበብ ዘልሣነ ግዕዝ›› የመጀመሪያ ክፍል መጽሐፍ አስመርቃለች፡፡ በኢትዮጵያ ታሪክ ግዕዝን የሚያመሰጥሩ የሚያስተምሩና እንደ እማሆይ ገላነሽ ዓይነት ሴቶች ቢኖሩም ከግዕዝ መምህርነቷ በተጨማሪ በመጽሐፍ ከትባ ለማስቀመጥ የመጀመርያዋ ሴት መሆኗን መጽሐፉ በተመረቀበት ዕለት የተገኙት የግዕዝ መምህሩ ዜና እንዳለው ተናግረዋል፡፡ መምህርት ኑኃሚን በአማርኛ እንግሊዝኛ ቋንቋ ከቅድስት ማርያም ዩኒቨርሲቲ ዲፕሎማ፣ በሥነ መለኮት ከቅድስት ሥላሴ ኮሌጅ ዲፕሎማዋን አግኝታለች፡፡ በግዕዝ ሥራዎቿ ዙርያ ምሕረት ሞገስ አነጋግራታለች፡፡ ሙሉውን በሪፓርተር ላይ ያንብቡ …
በኢትዮጵያ የተለያዩ ከፍሎች እየዘነበ ያለው ዝናብ በመሠረት ልማት ላይም አደጋ እያደረሰ መኾኑ እየተነገረ ነው። ዝናብ ሲዘንብ ለምን መንገዶች በጎርፍ ይዘጋጋሉ? ለምንስ ይሰነጠቃሉ? መንገዶቹ ሲሠሩ ለምን አስቀደሞ የጎርፉ ሁኔታ ከግምት ውስጥ አይገባም? ለኢትዮጵያ መንገዶች ባለሥልጣን ሕዝብ ግንኙነት ኃላፊ አቶ ሳምሶን ወንድሙ የቀረበላቸው ጥያቄ ነው። ጽዮን ግርማ አቶ ሳምሶን ለእነዚህ ጥያቄዎች መልስ እንዲሰጡ ጠይቃቸዋለች።
በኤልኒኖ ምክንያት በተከሰተው ድርቅና በተከታታይ በቂ ዝናብ አለመዝነቡን ተከትሎ በኢትዮጵያ ከ10. 2 ሚሊዮን ዜጎች በላይ በድርቅ ምክንያት ለተረጂነት ተጋልጠዋል። የድርቅ ወራቱ እንዳለፈ ደግሞ በሀገሪቱ እየጣለ ባለው ከባድ ዝናብ ምክንያት ሰሞኑን በተከሰተ የጎርፍ መጥለቅለቅ እና የመሬት መደርመስ ይህ ዘገባ እስከተጠናከረበት እስከ አርብ ግንቦት አምስት ቀን ድረስ በአጠቃላይ የ92 ሰው ሕይወት ጠፍቷል። 86,000 ሰው ተፈናቅሏል። ከዚህ በኋላም ወደ 400 ሺህ ሰው ሊፈናቀል እንደሚችል እየተነገረ ነው።
ከዚህ በተጨማሪም ጎርፉ መሠረት ልማት ላይም አደጋ እያደረሰ መኾኑ እየተነገረ ነው። በሰሞኑ ዝናብ በወላይታ 18 ሜትር ርዝመትና ሦስት ሜትር ስፋት ያለው የመንገድ መሰንጠቅ አስከትሏል። ከሞጆ ወደ ሐዋሳ በሚወስደው መንገድ ላይ በመቂ፣ በአሰላ፣በሸዋ ሮቢት፣ በጂግጂጋ፣ በድሬደዋ ፣በአዲስ አበባና በሌሎች ከተሞች በዝናብ ጊዜ መንገዶቹ በጎርፍ ይጥለቀለቃሉ፣ይሰነጠቃሉ እንዲሁም ድልድዮች ይሠበራሉ።
ዝናብ ሲዘንብ ለምን መንገዶች በጎርፍ ይዘጋጋሉ? ለምንስ ይሰነጠቃሉ? መንገዶቹ ሲሠሩ ለምን አስቀደሞ የጎርፉ ሁኔታ ከግምት ውስጥ አይገባም? ለኢትዮጵያ መንገዶች ባለሥልጣን ሕዝብ ግንኙነት ኃላፊ አቶ ሳምሶን ወንድሙ የቀረበላቸው ጥያቄ ነው።
በኢትዮጵያ የፖለቲካ እንቅስቃሴ ውስጥ ኃያል የነበረውና በእድሜ ጎምቱ ከሚባሉት ፓርቲዎች መካከል አንዱ እንደሆነ የሚነገርለት ህወሓት ከሽምቅ ተዋጊነት፣ የአገር መሪነት፣ ከዚያም ወደ ክልል አስተዳዳሪነት በመጨረሻም ሕጋዊ ዕውቅናውን አጥቶ ከሞትና ከእስር ተረፉት አመራሮቹ ከያሉበት እየታደኑ ነው።
Next Postታንኳ ለቀደመው ዘመን የስልጣኔ መገለጫ ነው፡፡ ከደንገል የሚሰራው ታንኳ ለባህርዳር ልዮ መገለጫ ነው፡፡ ዛሬ በባህርዳር ልዮ የታንኳ ትርዕይት እየተደረገ ነው፡፡ አሻራ ሙሉ ዝግጁቱን ቀርፆ…
ምንጭ ለ መሪ ኢንዱስትሪ መብራት 40W 80W 90W ገመድ የሌለበት IP65 DMX RGB ወይም ቋሚ የ LWW-4 LED ግድግዳ ማጠቢያ በቻን ዳንግ, ቻንግች ውስጥ በጅች ከተማ ከተማ የሚገኙ አምራቾች
የአንድ ድርጅት መሪ ኢንዱስትሪ መብራት 40W 80W 90W ገመድ የሌለበት IP65 DMX RGB ወይም ቋሚ የ LWW-4 LED ግድግዳ ማጠቢያ ከጉንግ ካውን ከተማ, ዞንሺንግ ሲቲ, ጂንግዶንግ ግዛት, ቻይና
የአንድ ድርጅት መሪ ኢንዱስትሪ መብራት 40W 80W 90W ገመድ የሌለበት IP65 DMX RGB ወይም ቋሚ የ LWW-4 LED ግድግዳ ማጠቢያ በ Guangdong China.
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ መሪ ኢንዱስትሪ መብራት 40W 80W 90W ገመድ የሌለበት IP65 DMX RGB ወይም ቋሚ የ LWW-4 LED ግድግዳ ማጠቢያ አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan መሪ ኢንዱስትሪ መብራት 40W 80W 90W ገመድ የሌለበት IP65 DMX RGB ወይም ቋሚ የ LWW-4 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong መሪ ኢንዱስትሪ መብራት 40W 80W 90W ገመድ የሌለበት IP65 DMX RGB ወይም ቋሚ የ LWW-4 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ መሪ ኢንዱስትሪ መብራት 40W 80W 90W ገመድ የሌለበት IP65 DMX RGB ወይም ቋሚ የ LWW-4 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ኣብ ኣሜሪካ ዝነብሩ ኤሪትራዊያን ኣብ ኤርትራ ይበፅሕ ኣሎ ዝበልዎ ዓፈና ንምቅዋም ሎማዕንቲ ዓርቢ ኣብዚ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲን ክፍለ ግዝኣት ካሊፎርኒያን ናይ ተቓውሞ ኣካይዶም።
ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ፡መሪላንድን ቨርጂኒያን ከምኡ’ውን ካብ ካልኦት ስቴታት ዝመፁ ኤሪትራዊያን ኣብዚ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ኣብ ዝርከብ ፊት ንፊት ኤምባሲ መንግስቲ ኤርትራ ኮይኖም ተቓውምኦም ከስምዑ ኣርፊዶም።
እቶም ሰልፈኛታት ናይ 20 ዓመታት ውልቀመላኽነት ይኣክል፡ዕቑባ ንስዱዳት ይፈቐድ ዝብሉ ጭርሖታት ብምሓዝ ኣብ ኤርትራ ይበፅሕ ኣሎ ዝበልዎ ዓፈናን ስቓይን ድምፆም ከስምዑ ውዒሎም።
ካብ ዋሽንግተን ዲሲ ከምዝመፀ ዝገለፀለይ ሙሴ ገብረ ዝተብሃለ ተሳታፊ እቲ ናይ ተቓውሞ ሰልፊ ኣብ ኤርትራ ይበፅሕ ኣሎ ዝበሎ ስቓይን ማእሰርትን ንምቅዋምን ማሕበረሰብ ዓለም ድምፆም ሰሚዑ ናይ ኤርትራ ሽግር መፍትሒ ንኽህበሉን ንምሕታትት ከምዝመፀ ይገልፅ።
ናብ ምንስቴር ጉዳያት ወፃኢ ዩናይትድ ስቴትስ ብምኻድ ንብዙሓት መንእሰያት ኤርትራ ጠንቂ ዝኾነ ዝበሎ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ሽግር ጉዳይ ዶብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣብ መዕለቢኡ ንኽበፅሕን ብዛዕባ ሚዛናውነት ሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካን ዝምልከቱ ካብቶም ዘቕርቡዎም ናይ ፅሑፍ ሕቶታት ገሊኦም ምዃኖም ካብቶም ናይቲ ተቓውሞ ሰልፊ ኣተሓባበርቲ ሓደ ዝኾነ መንእሰይ በረኸት ሃብተማሪያም ገሊፁለይ ኣሎ።
ብኻሊእ ወገን ድማ ኣብ ግዝኣት ካሊፎርኒያ’ውን ብማሕበር መንእሰያት ኤርትራዊያን ንለውጢ ዝተብሃለ ማሕበር ዝተዳለወ ሰልፊ ይካየድ ከምዘሎ ሰሎሞን ገብረየሱስ ንተወልደ ወልደገብርኤል ገሊፅሉ’ሎ።
የአርሊንግተን ካውንቲ የህዝብ ትምህርት ቤት የጤና እና የአካል ትምህርት መምሪያ ተማሪዎች ጥሩ ጤናን የሚያበረታቱ ፣ ተገቢውን ማህበራዊ ችሎታ የሚያዳብሩ እንዲሁም በትምህርቱ ውስጥ እና ውጭ የአካል ብቃት እንቅስቃሴን በሚያሳድጉ ተግባራት በመሳተፍ የዕድሜ ልክ የጤንነት ተማሪዎች እንዲሆኑ ለማስተማር ቁርጠኛ ነው ፡፡
መንግስቲ ኣሜሪካ ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ዝህቦ ናይ ገንዘብ ሓገዝ ንዝተሓለነሉ ዕላማ ምውዓሉን ከምኡ’ውን ኣብ መንጎ ክልቲኣን ሃገራት ዘሎ ርክብ ንግዲ ከምኡ’ውን ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ኣተሓሕዛ ሰብኣዊ መሰላትን ትኹረት ክግበረሉ ዝሓተተ ብኣባላት ኮንግረስ ንዝቀረበ ረቂቅ ውሳኔ 128 ኣብ ባይቶ ኣሜሪካ ንኡስ ኮሚቴ ኣፍሪቃ ቃለ ምስክርነት ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ተሰሚዑ ኔሩ።
እቲ ዝሓለፈ ሓሙስ ካብ ኒው ጀርሲ ዝኾኑ ኮንግረስ ማን ክሪስ ስሚዝ ጸሓፊነትን ብካልኦት ኣባላት ኮንግረስ ኣሜሪካ ንኡስ ኮሚቴ ጉዳይ ኣፍሪቃ ዝቀረበን ሰብኣዊ ኩነታት ኢትዮጵያ ዝገምገመን ኣኼባ ኣሜሪካ ንኢትዮጵያ ትህቦ ሓገዝ ሓላፍነትን ተሓታትነት ክህልዋ መዓቀኒታት ንምንባር ዝቀረበ ረቂቅ ውሳነ 128 ቃለ ምስክርነት ሽዱሽተ ሰባት ሰሚዑ’ዩ።
እዚ ከይዲ ምስማዕ ቃለ ምስክርነት ዘድለየ ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ኣተሓሕዛ ዲሞክራስን ሰብኣዊ መሰላትን እንታይ ከምዝመስል ምሉእ ምስሊ ንምርካብ ምኳኑ ኮንግረስማን ክሪስ ስሚዝ ነቲ ከይዲ ክከፍቱ ከለው ገሊጾም።
ክሪስ ስሚዝ ኣብቲ ኣኬባ ኣብ ዘስምዕዎ መደረ ኢትዮጵያ ኣብ ምብራቅ ኣፍሪቃ ጸጥታ ኣብ ምኽባር ምስ ኣሜሪካ ብምትሕብባራ፡ ከም ኣብ ደቡብ ሱዳን ዝአመሰለ ሃገራት ዓቀብቲ ሰላም ንምልኣኽን ሰላም ኣብ ምኽባር መሻርክቲ ኣሜሪካ’ያ ኢሎም።
በዚህ ዓለም ላይ የሚኖር እያንዳንዱ ሰው ደስተኝነትን ለማግኘት ይጥራል። ሰዎች በአመለካከታቸው፣በዘር ግንዳቸው፣በዝንባሌ እና በመርሆዎቻቸው፣በዓላማቸውና በግባቸው የሚለያዩ ቢሆኑም በአንድ ዓለማ ላይ ግን ይስማማሉ፤እሱም ሁሉም ደስተኝነትንና እርጋታን ፈላጊ መሆናቸው ነው።
ይህን ለምን ታደርጋለህ? ያንን ለምን ትሠራለህ? ብለን ማንኛውንም ሰው ብንጠይቅ፣በቃላትም ይሁን በይዘቱ በቀጥተኛ አነጋገርም ይሁን በተዘዋዋሪ ትርጉሙ ደስተኝነትን ስለምፈልግ ነው ማለቱ አይቀርም።
ደስተኝነት ቀጣይነት ያለው የእርካታ፣የመረጋጋት፣የመታደል፣የሐሴትና የምቾት ስሜት ነው። ይህ አስደሳች ስሜት የሚመጣው ሦስት ነገሮችን በቋሚነት በመገንዘብ ነው፤እነሱም፦ የራስን ጥሩነት፣የሕይወትን በጎነትና የመጨረሻ ግብን ጥሩነት መገንዘብ ናቸው።
በነዚህ ሦስት ጉዳዮች ዙሪያ ነው የሰው ልጅ ለገዛ ራሱ የሚያቀርባቸው ጥያቄዎች የሚጀምሩትና አብረውት እያደጉ የሚመጡት። ሰው በአእምሮው ውስጥ ለሚመላለሱ ጎትጓች ጥያቄዎች ምላሽ እስኪያገኝ ድረስ ደስተኝነትን አያገኝም። ከጥያቄዎቹ መካከልም፦
የሚሉት ይገኛሉ። የሰው ልጅ ስለራሱና ስለ ሕይወቱ ያለው ንቃተ ሕሊና እና ግንዛቤ በጨመረ ቁጥር፣የነዚህ ጥያቄዎች ጉትጎታና ጫና በአእምሮው፣በአስተሳሰቡና በመንፈሱ ላይ እየጨመረ ይሄዳል። ነፍሱ ለጥያቄዎቹ አርኪ የሆነ አሳማኝ ምላሽ እስካላገኘች ድረስ እርጋታና ደስተኝነትን አያገኝም።
ሁለተኛው የጠሃራ አይነት፦ ከነጃሳ ንፁህ መሆን ሲሆን ቦታዎቹም ሦስት ናቸው። እነሱም፦ ከሰውነት ፣ ከልብስና ከመስገጃ ስፍራ ላይ ያለን ነጃሳ ማፅዳት ነው። ማስረጃውም ደግሞ የአላህ መልክተኛ ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም በሁለት መቃብሮች መካከል ሲያልፉ ፦
“እነዚህ መቃብሮች ውስጥ ያሉ ሰዎች እየተቀጡ ነው። የሚቀጡበትም በከባድ ወንጀል የተነሳ አይደለም፤አንደኛቸው ሽንቱ እንዳይነካው አይሸሸግም(ጥንቃቄ) አያደርግም ነበር።”
እንደዚሁም የአላህ መልክተኛ ሰለሏሁ ዐለይሂ ወሰለም የወር አበባ ላይ ያለች ሴት ደሙ ልብሷን ከነካ እንድታጥበው እና ከዚያም እንድትሰግድበት አዘዋል። ከዚህ ሐዲስ የምንረዳው ነጃሳ የነካው ልብስ ጠሃራ መደረግ አለበት። መልክተኛው ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም ዘንድ አንድ ከወተት ውጭ ምግብ ያልተመገበ ህፃን ልጅ መጥቶ ታፋቸው ላይ እንዳስቀመጡት ላያቸው ላይ ሸና። ውሃ እንዲመጣላቸው ካዘዙ በኋላ ሽንቱ ላይ ውሃውን አስከትለው አፈሰሱት።
መስገጃ ስፍራ ደግሞ ጠሃራ መደረግ እንዳለበት የሚያሳየው መረጃ ደግሞ አነስ ኢብኑ ማሊክ ባስተላለፉት ሐዲስ አንድ ገጠሬ የሆነ ሰው መስጂድ መጥቶ ጫፍ ላይ ሸና። መልክተኛው ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም በባልዲ ውሃ እንዲመጣ፣ ካዘዙ በኋላ ቦታው ላይ ውሃ እንዲፈስ አደረጉ።
ሰውነቱ ላይ ነጃሳ ኖሮበት ቢሰግድ፤ ማለትም አካሉ ላይ ወይም ልብሱ ላይ ወይም መስገጃው ላይ ነጃሳ መኖሩን ሳያውቅ ወይም መኖሩን አውቆ ግን ረስቶት ሳያጥበው ሰላቱን ሰግዶ ቢያጠናቅቅ ሰላቱ ተቀባይነት ያገኛል። ዳግም መስገድም አይጠበበትም። ለዚህም ማስረጃው መልክተኛው ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም ከእለታት አንድ ቀን ሰሓቦችን እያሰገዱ ሳለ ጫማቸውን አውልቀው ጣሉ፤ሰሓቦችም ጫማቸውን አውልቀው ጣሉ። መልክተኛው ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም ሰላታቸውን እንደጨረሱ ሰሃቦቹ ጫማቸውን ያወለቁበትን ምክንያት ጠየቋቸው። እነሱም፦ “እርሶ ሲያወልቁ ተመለከትን እኛም አወልቅን” በማለት መለሱላቸው። መልክተኛውም ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም ፦”ጂብሪል መጥቶ ጫማዬ ላይ ነጃሳ እንዳለ ነገረኝ (ስለዚህም አወለቅኩ)።” በማለት ነገሯቸው።
አንድ ሰው ሳያውቅ ነጃሳን ይዞ መስገድ ሰላትን የሚያበላሽ ቢሆን ኖሮ ዳግም ሰላታቸውን በሰገዱ ነበር። አንድ ሰው እየሰገ ሳለ ውዱእ እንደሌለው ካስታወሰ ወዲያውኑ ከሰላት በመውጣት ውዱእ ማድረግ ይኖርበታል። ስለዚህም ከሰውነት ከልብስና ከመስገጃ ስፍራ ነጃሳን ማስወገድ የሰላት መስፈርት ነው ማለት ነው። ሆኖም ከመስገዱ በፊት ነጃሳ መኖሩን አውቆ ከዚያም ማጠቡ ረስቶ ቢሰግድ ወይም ሰላቱን ካጠናቀቀ በኋላ ነጃሳ መኖሩን ቢያውቅም ሳያውቅ ወይም ረስቶ ቢሰግድ ሰላቱ ተቀባይነት አለው።
ያለ ውዱእ ረስቶ ወይም ሳያውቅ የሰገደ ዳግም ውዱዕ ማድረግ አለበት። ሆኖም "ነጃሳ መኖሩን ሳያውቅ አሊያም ረስቶ የሰገደ ደግሞ መስገድ አለበት"። ስንል ውዱእ ማድረጉን ሳያውቅ የሰገደ እና ነጃሳ መኖሩን ሳያውቅ የሰገደ ልዩነት ምንድ ነው ብለህ ብትጠይቀኝ፤ ለዚህ ምላሻችን ውዱእና ትጥበት ትእዛዛትን ከመፈፀም ውስጥ የሚካተት ነው፤የታዘዘን ትዕዛዝ ሳያውቅ ወይም ረስቶ ቢተው ምንም ዑዝር የለውም። የተከለከለ ነገር ግን በተቃራኒው ነው።
“የፊትህን ወደ ሰማይ መገላበጥ በእርግጥ እናያለን፡፡ ወደምትወዳትም ቂብላ እናዞርሃለን፡፡ ስለዚህ ፊትህን ወደ ተከበረው መስጊድ (ወደ ካዕባ) አቅጣጫ አዙር፡፡ የትም ስፍራ ብትኾኑም (ስትሰግዱ) ፊቶቻችሁን ወደርሱ አቅጣጫ አዙሩ፡፡” [አልበቀራ:144]
ስለዚህም ወደ ቂብላ (ከዕባ) መቅጣጨት ከሰላት መስፈርቶች አንዱ ሲሆን ያለ ቂብላ የሰገደ ሰላቱ ተቀባይነት የለውም። ምናልባት አራት ሁኔታዎች ላይ ሲቀር ሰላቱንም እንደሰገደ አይቆጠረም።
አንደኛው ሁኔታ፦ ወደ ቂብላ ዞሮ መስገድ አለመቻል። ምሳሌው፦ አንድ ህመምተኛ ፊቱ ከቂብላ ውጭ ዞሮ በህመሙ ምክንያት ወደ ቂብላ መዞር ሳይችል ቀርቶ ያለ ቂብላ ቢሰግድ ሰላቱ ተቀባይነት አለው። ምክንያቱም አላህ አዘወጀለ እንዲህ ብሏልና፦
ሁለተኛው ደግሞ ፦ ከጠላት ፈርቶ እየሸሸ ባለበት ወቅት ከቂብላው ውጭ ቢሰግድ በመሰረቱ እዚህ ቦታ ላይ ወደ ቂብላ መዞር ግዴታነቱ ለርሱ ይነሳለታል። አላህ አዘወጀለ እንዲህ ይላል፦
እንደሚታወቀ ከጠላት የሰጋ ሰው ፊቱ ወደ ቂብላ ወይም ከቂብላ ውጭ ነው የሚሆነው፤ እየሮጠም እየጋለበም መስገድ ከተፈቀደለት ከዚህ የምንረዳው ለነፍሱ በመስጋቱ የተነሳ ፊቱ ከቂብላ ውጭ ሆኖ መስገድ ይችላል ማለትን ነው።
ሦስተኛው ሁኔታ፤ ጎዞ ላይ ሳለ ሱና ሰላትን መጓጓዣው ላይ መስገድ ቢፈልግ መጓጓዣው በዞረበት ዞሮ መስገድ ይፈቀድለታል። መልክተኛው ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም ጎዞ ላይ ሳሉ ግመላቸው ላይ ሆነው ግመሏ በዞረችበት ይሰግዱ እንደነበር፤ የሚጠቁም ሐዲስ ፀድቆ መጥቷል። ሆኖም ፈርድ ሰላትን በዚህ መልኩ ይሰግዱ አልነበረም። ሱና ሰላት ከሆኖ ተጓዥ መጓጓዛው ላይ ሆኖ በየትኛውም ስፍራ ፊቱን አዙሮ መስገድ ይችላል። ፈርድ ግን ከዚህ በተቃራኒ ነው መንገደኛው ወደ ቂብላ ዞሮ ካልሆነ መስገድ አይፈቀደለትም።
አራተኛው ሁኔታ ደግሞ ፦ የቂብላ ትክክለኛው አቅጣጫ ሳያውቅ ቢቀር በዚህን ጊዜ ጥረት እና ግምቱ ወደሚያመዝንበት ስፍራ ዞሮ መስገድ ይኖርበታል። ሰላቱ ሰግዶ ካጠናቀቀ በኋላ ቂብላው በተቃራኒ ሆኖ ቢገኝ ሰላቱን መድገም አይጠበቅበትም። ይሀኛው ሁኔታ ከሌሎች ተለይቶ መታየት የለበትም ሊባል ይችል ይሆናል። በዚህ ግዜ ግምቱ የሚያደላበትን ቦታ ዞሮ እንዲሰግድ እንስገድደዋለን። ከቂብላ ውጭ ሰግዶ ቢገኝ ይህ እርሱን አይጎዳውም። ምክንያቱም የመጨረሻ ችሎታና አቅም ይህ ነው።
ቡ-ጋታ በተጨማሪ በቀኝ እና በጣቢያ እቅድ ፕሮጄክቶች እድሳት ወይም ማሻሻል ምክንያት ዝቅተኛ እና መካከለኛ ገቢ ካላቸው ተከራዮች ጋር ይሰራል ፡፡ የ BU-GATA መርሃግብሮች በካውንቲው ውስጥ ደህንነቱ የተጠበቀ ፣ ምቹ ፣ ተመጣጣኝ ዋጋ ያለው ፣ የኪራይ ቤት በማግኘት እና በመጠበቅ እና በመጠበቅ ረገድ መብታቸውን ተጠቅሞ መብቶቻቸውን ለመጠቀም የሚያስችል እና ተረድቶ የተረጋገጠ ተከራይ ማህበረሰብ ይፈጥራል ፣ ይጠብቃል እንዲሁም የበለጠ ያዳብራል ፡፡
እ.ኤ.አ. ከ 1992 ጀምሮ ቡ-ጋታ ተከራዮች መብቶቻቸውን ለመከላከል ፣ ደህንነታቸው የተጠበቀ ፣ ጥራት ያለው ፣ አቅምን ያገናዘቡ ፣ የኪራይ ቤቶች እና የጎረቤት ማረጋጊያዎችን ለመጠበቅ እና ለማምረት ተከራዮች አደራጅቷል ፡፡ BU-GATA የተከራይ ማህበራትን ለመፍጠር ጥንካሬ እና ድጋፍ ይሰጣል ፡፡
የ BU-GATA መርሃግብሮች ለማህበረሰብ መሪዎችን ለመፍጠር የታሰቡ ናቸው ፣ እንዲሁም ስደተኞች እና ሌሎች የቋንቋ ችግር ያለባቸውን የክልል አገልግሎቶች ማግኘት እንዲችሉ የሚያግዝ የአቻ ለአቻ-አቻ አውታረ መረብ አለው ፡፡
ልጆች እግራቸውን ዘርግተው በመደዳ መሬት /ወለል ላይ ይቀመጣሉ። አጫዋች ወይም ከተጫዋቾቹ አንዱ የግር ጠቋሚ ይሆንና በሚዘመረው አንድ ቃል አንድ እግር ይጠቁማል። በመጨረሻው ቃል የሚጠቆመው እግር ይሰበሰብና ከጨዋታ (ከጥቆማ) ውጪ ይሆናል። ጨዋታው እየተደጋገመ ሁለቱም እግሩ የተጠቆመበት (ቁልቢት ያረፈችበት) ልጅ ከጨዋታው ይወጣል። እንዲህ እየተባለ አንድ ልጅ እስኪቀርና አሸናፊ እስኪሆን ጨዋታው ይቀጥላል።
ጨዋታው ይደገማል ። ጨዋታው ከወጣው እግር ቀጥሎ ባለው እግር እንደገና ይጀምራል ። ሁለቱም እግሮቹ የተጠቆሙበት ከጨዋታ ይወጣል ። ሁሉ ወጥተው አንድ አሸናፊ ልጅ ብቻ እስከሚቀር ይቀጥላል ። ልጆቹ ግጥሙን አውቀው ሁሉም ባንድ ላይ ሲሉት ደማቅ ጨዋታ ይወጣዋል ። አዘማመሩ እንደ «ሀ -ግዕዝ ሁ -ካዕብ» አባባል ዜማ ነው
የዘመናት ታሪክ ባለቤትና ከትውልድ ወደ ትውልድ በመተላለፍ፤ ወደፊትም ለዘለዓለም የምትኖር የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን እውነተኛ የክርስቶስ ማደሪያ የምትባለው ዛሬ ኖሮ ነገ ለማይኖረው አምባ ገነንና ዘረኛ አገዛዝ መሣሪያ ሳትሆን ከተበደለውና መብትና ነጻነቱን ከተገፈፈው የኢዮጵያ ሕዝብ ጎን መቆም የቻለች እንደሁ ብቻ ነው። (ሙሉው ጽሁፍ ለማንበብ እዚህ ላይ ይጫኑ)
ይህችን የወያኔ ግለ-ሰብ የማያውቅ ካለ ያወጣችውንና የጻፈችውን ልሳን ሳይሆን የጻፈችበትን ልዩ የወያኔን ዓምድ በማየት ብቻ ማንነቷ ለማወቅ መሠረት ያስጥላል፡፡የኣዞ ዕንባዋን ያፈሰሰች በማስመሰልና የጅራፍ ጩኸቷን በማሰማት ተቆርቋሪ መስላ ቅንና ደግ አባት ኣባ ግርማ ከበደንም ሆነ መሪጌታ አለማየሁ ደስታን ወያኔ አደረገቻቸው????ከሥላሴ መልስ በኋላ ብድግ አድርጎ ፃፊ ያላት ይመስላል የያዛት አባዜ።ለማያውቅሽ እትዬ ፀደይ ጌታቸው የበግ ለምድሽን አውልቀሽ ዕውነተኛውን ሠይጣናዊ ገጽሽን ሕዝብ እንዲያውቀው የመረረ ትግል ከማድረግ ወደ ኋላ አንልም፡፡እነዚህ አባቶች እኔን በመልክ እንጂ በሥም እንኳ አያውቁኝም፦ምክንያቱም እንደማንኛውም የተዋሕዶ ልጅ ለክርስትናዬ ብርታት ወደ ሎንዶን ደብረ ፅዮን ቅድስት ማርያም ቤተክርስቲያን በተመቸኝ ሰንበት ነውና የምመጣው፦በየጊዜውም በጎ እና መልካም ተግባራቸውን እንጂ እትዬዋ የሚያወሩትን ፈጸሙ ሲባል አላየሁም አልሰማሁምም።እስኪ ያም ሆነ ይህ ሥም ከመጥራት ይልቅ ዕውነቱን ለማወቅ በሃቁ ላይ መጀመሪያ እንናገር፡፡
፪ ኣቶ ገብረ መድህን ከኢትዮጵያ ሲኖዶስ ብፁዕነትን ዘርፈው ለሃያ ዓመታት ሲንሰራፉ የዲያብሎስ ሥማቸውን በቅዳሴ ኣንጠራም እንዳሉ፡፡የአለቃ አያሌውን ግፍ ልብ እንበል።
ለዚህም ነው የግለሰቦቹን ጥንካሬ የተረዱት እነ ወ/ሮ ፀደይ ጌታቸው እና አብረዋቸው በቤተ-ክርስቲያናችን ቅጥር ግቢ ዘወትር እሁድ እሁድ እየመጡ ጡንቻቸውን የሚያሳዩት ቤተክርስቲያኒቱን ፍጹም አዋርደው እንደተራ አዳራሽ የሚበጠብጡት::በነገራችን ላይ ይህ አደጋ ያንዣበበው በሎንዶን የተዋሕዶ ቤተ-ክርስቲያን ብቻ ሳይሆን በጀርመን በአሜሪካ በብዙ የኤሮፕ ከተሞች ጭምር በመሆኑ በመላው ዓለም በኢትዮጵያውያን ላይ የመጣ የጉጅሌው ተልእኮ መሆኑን በደንብ ጠንቅቀን እናውቃለን:-ለዚህም ነው ሐቁን ለማጋት በሰዎቹ ላይ ከመነጋገር በጉዳዮቹ ላይ የምናነጣጥረው::ሞኝሽን ፈልጊ ወ/ሮ ፀደይ በኢሐፓ ሥም መነገድ አክትሟል::የማትታወቂ መስሎሽ እንደእነ እንቶኔ መልመጥመጥ አይቻልም ጊዜው አክትሞበታል ተመሳስሎ መግደልና ማስገደል።
በጉጉል መስኮት ሰርች የማደርገውን ቃል እጽፍና ጉጉል ሰርች ላይ ክሊክ ሳደርግ ሰርች ከማደርገው ቃል ጋር የተገናኙ ሳይቶች ይዘረዝርልኛል ከዚያም በሰማያዊ ቀለም ከተሰመርባቸው ሊንኮች አንዱን ክሊክ ሳደርግ እዚያ ሳይት ላይ ሳይሆን ሌላ ያልሆነ ሳይት ላይ ይወስደኛል:: ምንድነው ችግሩ?
ጄኔሬት ሚያደርግልህን የምንጭ serial ቁጥርና የ ፕሮግራሙ ዋና serial ቁጥር እንዳይምታታብህ ተጠንቀቅ... serial number ለሙከራ እንኳን በጉጉል ጎልጉለህ ከድረ-ገፅ ያገኘኸውን እንዳትጠቀም ምክኒያቱም እነኚያ ቁጥሮች ከሙከራ 30 ቀን ውጪ አይፈቅዱልህም ሲያልቅ ካልገዛህ በስተቀር ሌላ ቁጥር ብትሞክር እሺ አይልህም እናም ከፕሮጋርሙ ጋር ቁጥሩንም አብረህ ማግኘትህን ሳታረጋግጥ አትጫነው ከተለያዩ ድረ-ገጾች ላይ ሚገኙ ቁጥሮችን ጄኔሬት ሚያደርግ ኪ-ጂን ስትጭን የዛ ፕሮዳክት ካምፓኒ ጎስት ፋይል ኮምፒውተርህ ውስጥ ገብተው ይሰወራሉ ከዛ መቼም ቢሆን የዛን ካምፓኒ ፕሮዳክት በተሰረቀ ቅጂ ብትሞክረው እነኚያ ጎስት ፋይሎች ያቃጥራሉ የኮምፒውተርህ ኢንተርኔት ቢጠፋ እንኳን ፋይሎቹ ኦን ላይን ላይ ካልሆነ አክቲቬት ማድረጉን አይፈቅድልህም::
ለዚህ በፍትሄው ከመጋሪያ ድረ-ገጾች ላይ ካገኘኽው ቶረንት ፋይል ግርጌ ያሉትን የተጠቃሚ አስተያየት ማንበብ ነው:: አብዛኞቹ እንደማይሰራና ኪ-ጂኑ ትሮጂን ቫይረስ መሆኑን ደጋግመው አስተያየት ከሰጡ እንዳትሞክረው ምክኒያቱም ለምሳሌ ያዶቤ ካምፓኒ ፓይረት ቤይ ድረስ ሄዶ ልክ እንደተሰረቀ ፕሮዳክት አስመስሎ እንድትጋራቸው ቶረንቱን ያስቀምጡልሀል ያ ቶረንት ግን ከባድ ቫይረስ ነው <=(ይህን የሚያደርጉት የድረ-ገፁን ፓይረሲ /ጃዊሳነት/ ተጠቃሚዉን በማማረር ለመቀነስ ነው:: )
አዲሱን እሰድልሀለው ኢ-ሜይልህን ጓሮ አኑርልኝ (ታዲያ 7-ዚፕ ወይም ሌላ አንዚፕና/ኮምፕረስ ማድረጊያ ሊኖርህ ይገባል ምክኒያቱም ፋይሉን በዚፕ አሽጌ ነው ምልክልህ)
የተለያዮ ሙዚቃወችም (ያገራችን አና የእንግሊዘኛ) ሆነ ሌላ ምረጃወችን (አውዲዮ አንድ ቪዲዮ) Download ማድረግ ፈለጌ ግን ሳይቶችን ማግኝት አልቻልኩም...ጉግል ብጎለጉልም እምብይ አለኝ:: እስኪ የምታውቁ ጠቆም አድርጉኝ?
ዋዬርለስ ሲም ካርድህ ችግር ካለበት! :idea: እንዲሁም ላፕቶፕህ ዴል ከሆነ "ዴል-ሳፖርት" ላይ ዴል-ዌብሳይት በመሄድ ለአንድ ጊዜ ብቻ ዋየርለስ ዳዉንሎድ እንድታደርግ ይፈቅዱልሃል! ከዚያ ኢንስቶል አድርግና እንደገና ሞክረዉ......ችግርህ የኔን ተመሳሳይ ችግር ስለመሰለኝ ነው ዴል ከሆነ ላፕቶፕህ:: ግና ዳዉንሎድ ስታደርግ ሞዴልህን በትክክል እርግጠኛ ሁን!
በመስመር ላይ ግዢ ከመግባቱ በፊት ከተለየ የድረ ገጽ ላይ ማስተዋወቂያን መገልበጥ እና መለጠፍ መጀመሪያ ላይ ትንሽ እንግዳ ቢመስልም, ነገር ግን አንዴ ልማቱን ካዳበሩ, አንዳንዴ በሚያስደንቅ የቁጠባ ሂሳብ ላይ ይጣጣማሉ.
ከታች የተገናኙ ጣቢያዎች (በፊደል የተዘረዘሩ) ለበጀት የበየነመረብ ግዢዎች ጠቃሚ ናቸው. በቀላሉ ጣቢያውን ይመርምሩ, የማስተዋወቂያ ኮዱን ቅጅ (ብዙውን ጊዜ ተከታታይ ፊደሎች እና ቁጥሮች ብዙ ትርጉም ያላቸውን ወይም ብዙ ትርጉም ያላቸውን ቁጥሮች እና ቁጥሮች) ይቅዱ እና ከዚያ ወደ ቼክ ሲደርሱ በሚመጣው ሳጥን ውስጥ ይግዱት.
አንዳንዴ ጊዜው ያላለፈበት እንደ ወቅታዊው የማስተዋወቂያ ኮዶች ያገኛሉ. እንደቻሉ እነዚህ ጣቢያዎች የእነዚህን መስዋዕቶች ዋጋ ይተውሉ. ይህም አስተዳዳሪዎች ዝርዝሮችን ለአሁኑ እና ጠቃሚ እንዲሆኑ ያግዛቸዋል.
CouponAlbum ከኮም ማስተዋወቂያ ኮዶች ቀጥሎ ያለውን ጊዜ የሚያልፍበት ቀን በግልጽ ያሳያል - ለሽያጭዎች ሲገዙ ጠቃሚ እገዛ. ለአብዛኞቹ ሆቴል ሰንሰለቶች ደንቦች አሏቸው. አንዳንድ የኩፖኑ ኮዶች በራስ ሰር ቅጂ ይጭናሉ, ከዚያም የሚመለከቷቸውን ገጽ ይክፈቱ. ቅናሹን ለማጠናቀቅ (Control + V) መምረጥ ይችላሉ. ጣቢያው ለኢሜል ሳጥንዎ ዝማኔዎችን የሚያቀርብ ሳምንታዊ ጋዜጣዎችን በነፃ ይሰጣል.
በርከት ያሉ ዋና አየር መንገድ እዚህ ውስጥ ተካትቷል, እንዲሁም CityPass, Choice Hotels and Club Med. በአንዳንድ ገጾች ላይ "ትንሽ" ተብሎ የተለጠፈ ትንሽ የቢጫ ሳጥን ታያለህ. ይሄ አሁን ሊቃጠል ወደ ተወሰኑ ቅናሾች ቀጥተኛ መገናኛ ነው. ይህ ቅናሽ ከጉዞ ጋር የተያያዘ ካልሆነ ሊረብሽ ይችላል. ንቁ መስራት የማይችሉ ከሆነ, ወደ ኩባንያው ድር ጣቢያ ያገናኙዎታል. ምርጥ ውጤቶችን የመጣ "ኩፖን አስቂኝ" አገናኞችን ጠቅ ከማድረግ የመጣ ነው.
እዚህ ምንም የተወሰደ የጉዞ ገጽ የለም, እና ጣቢያው ራሱ አስቀያሚ ነው. ሊጠቀሙባቸው የሚችሉ ጽሁፎች ካሉ ለማየት በጣም ብዙ የሆነ የውሂብ ጎታ ለመፈለግ ይዘጋጁ. ይሁን እንጂ እዚህ የተለጠፉ ብዙ ኩባንያዎች ፈጣን ዕይታ እንደ አየር ፈረንሳይ, ኤምባሲስ Suites ሆቴሎች, ታሪፍቲ ኪራይ እና ዊንደም ሆቴሎች የመሳሰሉ በርካታ ዋና የጉዞ ኩባንያዎችን ያካትታል. ከ 2,200 በላይ ሱቆች እና ኩባንያዎች ኮዶች እንዳላቸው ይነግሩናል, እና እዚህ ላይ የተሰጠው ተልእኮ "በበየነመረብ ላይ እጅግ በጣም ጥሩ የኩፖን ኮድ ውሂብ ጎታ አለው."
እዚህ ረጅም ዝርዝር የቅናሾች ዝርዝር እና ወደ ገፆች የቀረቡባቸውን ገጾች ሊያገኙ ይችላሉ. ምንም እንኳን ባዶ ቦታ ጊዜዎች ቢኖሩም, አብዛኛዎቹ መስኮች በጥያቄዎች ምልክት ተሞልተዋል. በአብዛኛዎቹ ሁኔታዎች, ይህ ማለት ያልተጠናቀቀበት ቀን ሳይኖር ስምምነቱ በመካሄድ ላይ ነው ማለት ነው. ዋናው ትኩረት በሆቴል መያዣዎች, የመኪና ኪራዮች, የአየር መንገድ ቲኬት እና ሻንጣዎች ነው. እንዲሁም ለዩናይትድ ኪንግ የተለየ የኩፖን ስምምነት ዝርዝር ያገኛሉ. በዚያ ዝርዝር ውስጥ, የጉዞ ግብዣዎች ከሌሎቹ ቅናሾች አይለይም.
DealHunting.com ሌላ አስቀያሚ ጣቢያ ነው, ሆኖም ግን በአቅራቢው ስም ወይም የማስተዋወቂያ ኮድ ላይ ጠቅ ማድረግ እና በቀጥታ ወደ መሸጫ መሸጫ መሄድ የሚችሉበት የጉዞ ክፍልን ያቀርባል. ምንም የአሁኑ የኩፖን ኮዶች ሳይቀሩ ብዙ ነጋዴዎች እዚህ ተዘርዝረዋል. ለእነዚህ, አገናኞችን ያቀርባሉ, እና የሚያገኙትን ማንኛውም ነገር እንዲያቀርቡ ይጠይቃሉ. ብዙዎቹ የኩፖን ኮዶች አያመለክቱም. እነሱ ወደ ልዩ የቅናሽ ገጾች ቀጥተኛ አገናኞች ናቸው.
ይህ ለመጓጓዣ ምቹ የሆነ የመፈለጊያ መሳሪያ ነው, ቀደም ሲል Roomaver.com በመባል ይታወቅ ነበር. ሊገኙ የሚችሉ የሆቴሎች ኩፖኖች ሙሉ በሙሉ ለማሳየት በቀላሉ ከተማ እና ግዛት ያስገቡ. ይህ በ 1982 ተጀምሮ የተጻፈበት መመሪያ ሆኖ ተጀምሮ - የአሜሪካን የመካከለኛ ክፍለ-ጊዜን ሲጓዙ አይተዉት ይሆናል. በቅርብ ዓመታት ውስጥ, ለ iPhones እና ለ Android ተንቀሳቃሽ መሳሪያዎች የመስመር ላይ አማራጮች እና መተግበሪያዎች ባሉ ዲጂታል ስትራቴጂዎች ተወስዷል.
ይህ ከ 65 ሺህ ሱቆች ዋጋ እንዳለው የሚገልጽ ተወዳጅ የካርፔንግ ጣቢያ ነው. የተገናኘው ገፅ የ "ምርጥ 100" የጉዞ ዝርዝሮችን, ከኢንተርፕራይዝ, ከዩቲዮብ, ከካርታ, ከሆትሪን, ከሂልተን, ኦልቢት እና ግሪየሃንድ አቅርቦቶች ጋር ያካትታል. በአንዳንድ ቦታዎች, ጠቋሚዎን ኩፖን ላይ ሲያንቀሳቅሰው, የማስተዋወቂያ ኮዱን እንዲገለብጡ እና በአንድ ቀላል ጠቅ ማድረግ ወደ ገጹ ለመሄድ አንድ መልዕክት ይመጣል. ሌሎች ለሻጭ ገፆች ቀላል አገናኝ ናቸው.
እዚህ የሚገኙ ተለይተው የሚታወቁ የምርት ታዋቂ ኩባንያዎች ኦዝቤዝ, ባክቴሪያ እና የተመዝጋቢ ጓደኞች ያካትታሉ «Deal Pros» እዚህ ላይ የአሁኑን የኩፖን አገናኞች እና በጉዞ ላይ ብቻ ሳይሆን የጉልበት እና ብዙ የግዢ ምድቦች ገንዘብን ለማስቆጠብ ጠቃሚ ምክሮችን ያቀርባል. በአከፋፈል ገጾች ላይ በሚያቀርቧቸው ሁሉም ዝማኔዎች ላይ ለመቀመጥ ለ Savings.com ጋዜጣ መመዝገብ ይችላሉ. እንዲሁም "በአሪፍ" ጥሩ ቅናሾችን መጠቆም እና ግዢዎ እንዴት እንደሚሰራ አስተያየቶችን ይጻፉ.
አቶ ማሞ፣ የዘመናይና የእስከዳር አባት፣ የወ/ሮ ከልካይ ባለቤት፣ አንድ ወፍጮ ቤት አላቸው። እህልም ይነግዳሉ። ጤፍ፣ ስንዴ፣ ገብስ እዚያው ገዝተው እዚያው የሚያስፈጩ ደምበኞች ሞልተዋል። አቶ ማሞ በሰፈሩ ተወዳጅ ናቸው። ተወዳጅ ያደረጋቸው ደግሞ ምርቃታቸው ነው። ምርቃቶቹ በቄንጥ የተደረደሩ ቃላት ሳይሆኑ 50 ኪሎ ጤፍ ላይ ሁለት ወይም ሶስት ኪሎ መጨመራቸው ነው። “እጅ አጠረኝ ...” ላለ ጎረቤት ደግሞ መልሳቸው፤ “ምን ችግር አለ! ሲያገኙ ይከፍላሉ ...” ነው። የተበጠሰ ቺንጋ እየቀየሩ፤ መፋቂያ የተሰኩባቸውን ጉራማይሌ ጥርሶቻቸውን በፈገግታ ብልጭ እያደረጉ። አቶ ማሞ ሃብታም አይደሉም። ድሃም አይደሉም። የሚያገኙት ቤተሰባቸውን ለማስተዳደር ይበቃቸዋል። ያቶ ማሞ መኖሪያ ቤትና ወፍጮ ቤት የተያያዘ ነው። አጥር ነው የሚለየው። ሌሊት ወፍጮ ቤቱ ሲዘጋ እንዳይላሉ የሚባለው፤ ቀኑን … [Read more...] about “ባቡር ይሄድበታል”
ዘመን ፊትሽ ተከምሮ እየታዬ ስራሽ አምሮ እንቁጣጣሽ አንድ ብለሽ አርባ ድረስ እድሜ ቆጥረሽ እንደ ቤቶች የሳቅ ተውኔት እንደ ጨቤ ስካር ህይወት ሞት ራሱን ያሾፍሽበት ለምንድነው? በይ ንገሪኝ እባክሽን አደብቂኝ ባንቺው ቀዬ የተወለድኩ ፊደል በጄ እዛው የያዝኩ መስፍን ሜዳ የተራገጥኩ በጨበጣ ብይ ያስቆጠርኩ ቲቸር ታዬ ያስተማሩኝ ገብሬ ኩርኩም ያቀመሰኝ የሲሚንቶ ጭስ ያወዛኝ ቅዱስ ያሬድ ተሳልሜ ከሽፋ ቤት ተሰይሜ ያቶ ማሞን ኪኒን ቅሜ እዛው ኖሬ እዛው ያደኩ የቃጠሎው ቀን የተረፍኩ እኔ እማውቅሽ የማታውቂኝ የሰፈርሽ አንድ ስው ነኝ ይሄን ሁሉ ዘርዝሬልሽ ጥያቄዬን ስጠይቅሽ ዝም አትይም መቼም ከፍተሽ ፊት ለፊትሽ ተስፋሽ ሞልቶ እየታየ ዝናሽ ጎልቶ እንደጸደይ ባገር ፈክተሽ በህዝብ ፊት ደምቀሽ ታይተሽ በአዲስ አመት በንቁጣጣሽ በ´ለቱ ለት … [Read more...] about በንቁጣጣሽ! ምን ቀጠፈሽ?
በነጻ አውጪ ስም ኢትዮጵያን እየገዛ ያለው የትግራይ ሕዝብ ነጻ አውጪ ግምባር - ህወሃት ሰሞኑን ዕቅድ ብሎ ባወጣው ዘገባ ላይ ለዓመታት ሲወራለት የነበረው የድርብ አኃዝ ዕድገት እንደተደሰኮረለት እንዳልሆነ እንዲያውም ኢኮኖሚው ውድቀት ላይ መሆኑን የሥራ አጥነት ሁኔታ አሳሳቢ ከመሆኑ የተነሳ በከተማዎች ብቻ ሳይሆን በገጠርም ችግር እየሆነ መምጣቱን ለራሱ ባመነበት የኢኮኖሚ ፕላን ላይ አትቷል፡፡ ነገረ ኢትዮጵያ/Negere Ethiopia በፌስቡክ ገጹ ላይ ያወጣው ዘገባ ከዚህ እንደሚከተለው ቀርቧል፡- መንግስት ኢኮኖሚው ውድቀት ላይ መሆኑን አመነ • የኢኮኖሚ መዋቅሩ ከሳህራ በታች ከሚገኙ ሀገራትም ያነሰ ነው • የወጪ ንግድ ገቢ እና የገቢ ንግድ ክፍተት አሳሳቢ ደረጃ ላይ ደርሷል • ለውጭ ገበያ የቀረበው አበባ፣ አትክልትና ፍራፍሬ፣ ቡና፣ ሰሊጥና … [Read more...] about ኢኮኖሚው [እንዳወራነው] አላደገም!
ለ900ሺ አስቸኳይ እርዳታ የሚያስፈልገው ህዝብ የእርዳታ እህል የጫኑ መኪኖች ሰሙኑን መቀሌ ከተማ ደርሰዋል። አንድ ሚሊዮን ለሚጠጋ ተረጂ እስከ 350 መኪኖች እህል ጭነው በቀጥታ ከጅቡቲ ትግራይ ገብተዋል። መንግስት እንዳለው የጫኑት ኢትዮጵያ ውስጥ የተመረተ ሳይሆን ከውጭ በእርዳታ የገባ መሆኑ ጭነው የመጡት ሹፌሮች አውግተውኛል። "ድርቁ በቁጥጥር ስር ኣውለነዋል" የሚል የትግራይ መንግስት መግለጫ ተደጋግሞ እየተሰማ ባለበት ቅፅበት "ለእርዳታ የመጣው እህል እየተሸጠ ነው" የሚል ወሬ በስፋት እየተሰማ ነው። እህሉ መቀሌ ከተማ ወደሚገኙ የዱቄት ፋብሪካዎች እየተሸጠ መሆኑና ጥያቄ ላነሱ ሹፌሮች ደግሞ "ድርቁን በቀላሉ ስለተቆጣጠርነው ትርፉ ተሽጦ ለአባይ እንዲሆን ተወስኗል" ተብሎዋል። ከእኔ ጋር ሁኖ ጨዋታው ሲያዳምጥ የነበረው ወጣት "… የትኛው አባይ ነው? አባይ ግድብ፣ አባይ … [Read more...] about “እርዳታው እህል ተሽጦ ለ “አባይ” እንዲውል ተወስኗል”
የጎልጉል እማኝ ዘጋቢ (ireporter) ከጥቂት ቀናት በፊት በአፋር ክልል ሃዳር ወረዳ ኤሊ ውሃ ከተማ ቅዳሜ መስከረም 22፤2008 ዓም ስለተፈጸመው ግድያ መረጃ ልከውልናል፡፡ ከመረጃ አቀባያችን ጋር በተደጋጋሚ በተላላክነውና ባቀረብነው በርካታ ጥያቄዎች መሠረት ያገኘነው መረጃ ይህንን ይመስላል፡- እጅግ ዘግናኝ የሚባለው ግድያ የተፈጸመው ከላይ በተጠቀሰው ሥፍራ በሚገኘው የቻይና መንገድ ሥራ ፕሮጀክት እየተባለ በሚጠራው ግቢ ውስጥ ነው፡፡ የእማኝ ዘጋቢው በራሳቸው አገላለጽ እንዲህ ዘግበውታል፡- (የላኩልን የእንግሊዝኛ ፊደላትን በመጠቀም ሲሆን ወዳማርኛው እንዲህ መልሰነዋል) “ወንጀሉ የተፈጸመው ቅዳሜ መስከረም 22፤2008 ዓም በአፋር ክልል ሃዳር ወረዳ በኤሊውሃ ከተማ ግቢ ተብሎ በሚጠራው የቻይና መንገድ ሥራ ፕሮጀክት ውስጥ ነው፡፡ የተቃጠለው ልጅ ወልዱ ይባላል፡፡ በ(ፕሮጀክቱ) … [Read more...] about ሠራተኛውን ማን አቃጠለው?
ላለፉት 25 ዓመታት በነጻ አውጪ ግምባር ስም ኢትዮጵያን እየገዛ ያለው የትግራይ ሕዝብ ነጻ አውጪ ግምባር "ኢህአዴግ" ብሎ በፈጠረው ስያሜ አገር በግፍ እየገዛ መሆኑ ሳያንስ በየአምስት አመቱ በሚያካሂደው "ምርጫ" የሚመሠርተው "መንግሥት" መፍትሔ ሊሰጥ እንደማይችል መድረክ አስታወቀ። ሰማያዊ ፓርቲ በበኩሉ በኢትዮጵያ ለተከሰተው ረሃብ የአገዛዙ ፓርቲ ተጠያቂ ነው ይላል። የአሜሪካ ድምጽ ሬዲዮ "ኢህአዴግ ያቋቋመው መንግስት መፍትሄ አይሰጥም ተባለ" በሚል ርዕስ ያወጣው ዜና ከዚህ እንደሚከተው ይነበባል:- ኢትዮጵያ ውስጥ እየተስተዋለ ያለው ረሃብ የገዥው ፓርቲን ፖሊሲ ውድቀት ያሳያል ሲል ሰማያዊ ፓርቲ ከሰሰ፡፡ ኢህአዴግ ያቋቋመዉ አምባገነን መንግስት ለኢትዮጵያ መሰረታዊ ችግሮች መፍትሄ ሊሰጥ አይችልም ሲል ታቃዋሚዉ የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ ዴሞክራሲያዊ አንድነት መድረክ … [Read more...] about ነጻ አውጪ ግምባር አገዛዝ እንጂ መንግሥት አይመሠርትም
ኢትዮጵያን በነጻ አውጪ ስም እየገዛ ያለው የትግራይ ሕዝብ ነጻ አውጪ ግምባር - ህወሃት በተለይ በአዲስ አበባ ቅጥ ያጣውን ሙስናና ዘረፋ በተመለከተ በጠራው ስብሰባ አስቀድሞ በመቀሌው "ተጠያቂ ነኝ" በማለት እንዳመነው አሁን ደግሞ ነዋሪው ችግሩን ራሱ እንዳመጣው ራሱ ይፍታው ማለቱ ተነግሮዋል:: የሪፖርተር ዘገባ እነሆ:- * ሙስና በአዲስ አበባ በኔትወርክ ተይዞዋል ሙስና፣ ኪራይ ሰብሳቢነትና የመልካም አስተዳደር እጦት ከወረዳ እስከ ከተማ አስተዳደሩ ድረስ በኔትወርክ የተያያዙ በመሆናቸው ሊፈታቸውም ሆነ ሊያስቆማቸው የሚችለው ድርጅቱ ኢሕአዴግ ብቻ መሆኑ ተጠቆመ፡፡ የፌዴራል የሥነ ምግባርና ፀረ ሙስና ኮሚሽን መስከረም 20 ቀን 2008 ዓ.ም. በግዮን ሆቴል ለግማሽ ቀን አዘጋጅቶት በነበረው የውይይት መድረክ ላይ ከተለያዩ የመንግሥትና የግል ተቋማት፣ የሁሉም ክፍላተ ከተሞች፣ … [Read more...] about ቅጥ ላጣው ሙስና “ተጠያቂ ነኝ” – ህወሃት
አቶ ዠ 57 አመታቸው ነው። መተዳደሪያ አላቸው። እንዴት ያለ ሙያ!! ባሥራ ሰባት አመታቸው የጀመሩት። አርባ አመት ሙሉ ያለማቋረጥ እየሰሩ ያሉት። ሰዉ ከሥራው በመንግሥት ለውጥ፣ በሰበብ ባስባቡ ሲባረር እሳቸው ሥራ አላጡም። ሥራቸው? መፈክር አድምቆ መጻፍ። መጀመሪያ በሁለት ቃላት ጀመሩ። በነጻ “ኢትዮጵያ ትቅደም!” ብለው አድምቀው ጻፉ። ከዚያ እየተከፈላቸው ደግሞ “ከቆራጡ መሪ ጋር ወደፊት!!” ብለው ቀጠሉ። ሰውየው ብቻቸውን ሲቀሩ። ወደ መጨረሻው ግድም ደግሞ “አብዮታዊት እናት ሃገር ወይም ሞት” ብለው ደጋግመው አድምቀው ጻፉ። “አብዮታዊት እናት ሃገር ወይም ዝምባብዌ!” ብለው አላፌዙም። አቶ ዠ ፕሮፌሽናል ናቸው። የከፈለ ያጽፋቸዋል። ጊዜው እየረዘመ ሲሄድ መፈክሮቹም መርዘም ጀመሩ። አንድ ገጽ የሚሆን መፈክር ጻፍ ሲባሉ እንኳን “እሺ፣ ሂሳቡ ይሄ ነው” ብለው … [Read more...] about ኑሮ በመፈክር
ከአዘጋጆቹ፤ ከጥቂት ወራት በፊት በወዳጃችን ወለላዬ ለቀረበው የበርካታ በቀዳማዊ ኃይለሥላሴ አገዛዝ ዘመን የካቢኔ አባላት የነበሩ ባለሥልጣናትን ፎቶ ለያዘው ጥያቄ ምላሽ በመስጠት የተባበራችሁትን ሁሉ ከልብ እናመሰግናለን:: ከተለያዩ ምንጮ ያሰባሰቡትን ምላሽ ወለላዬ አጠር ካለች ግጥም ጋር በቁጥራቸው ቅደም ተከተል አቅርበውታል፡፡ ከዘመኑ መብዛትና መረጃ መዛባት ምክንያት በምላሹ ላይ ስማቸው ወይም ማዕረጋቸው የተዛባ ቢኖር ማስተካከያ ለሚሰጡ ሁሉ አሁንም በቅድሚያ ምስጋናችን ይድረሳቸው፡፡ መልስ በዝርዝር ማስቀመጥ - በቁጥሩ በስሙ ለመግጠም የሚያስችል - ነበረኝ አቅሙ ነገር ግን ለአንባቢ - እዚህጋ ሲቀመጥ እንደዚህ ሲሆን ነው - የሚጥመው ይበልጥ በማለት አስቤ - የሁሉም ዝርዝር ከስር አስፍሬያለሁ - በስማቸው አንፃር መርዕድ መንገሻ (ሜ/ጄኔራል) … [Read more...] about እነኚህ ሰዎች ማናቸው? – ፲፱ መልስ
በኢትዮጵያና ሶማሊያ ድንበር እንዲሁም በአፍሪካ ቀንድ ሰላምና ደህንነትን ለማረጋገጥ ሽብርተሽኝነትን እና ፅንፈኝነትን ለመከላከል ሀገራቱ በጋራ እንደሚሰሩ ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር አብይ አህመድ ገለፁ።
ከውይይታቸው በኋላ በጋራ በሰጡት ጋዜጣዊ መግለጫ ላይ እንደገለፁት በአካባቢው የሚስተዋሉተን ግጭቶች፣ የኢንቨስትመንት እጥረት እና ድህነት ለመቅረፍ ሀገራቱ በጋር ይሰራሉ ብለዋል።
ከዚህ ባለፈ ኢትዮጵያና ሶማሊያ በደም የሚተሳሰሩና አንድ ዓይነት ባህል፣ ቋንቋ፣ እምነት እና ታሪክን የሚጋሩ በመሆናቸው በመደጋገፍ እና በጋራ በመሆን ያሉባቸውን ችግሮች እንደሚወጡና ለዚህም በርካታ ስራዎችን መስራት እንደሚቻል ገልፀዋል።
የሶማሊያው ፕሬዚዳንት ሙሀመድ አብዱላዚዝ ሙሀመድ በበኩላቸው ሽብርተኝነት እና የደህንነት ችግሮችን ለመከላከል ሰላም፣ ብልፅግና እና የተሻለ ኢኮኖሚያዊ ሽግግር ያስፈልጋል ብለዋል።
ከዚህ ባለፈ በሀገራቱ መካከል ኢኮኖሚያዊ ውህደት እንደሚያስፈልግ ስምምነት ላይ የተደረሰ ሲሆን፥ ለዚህም በባቡር ፣ በሀይል፣ በመንገድ እና ኢንቨስትመንት ሀገራቱን ለማስተሳሰር ውይይት እንደተካሄደ ተናግረዋል።
እንዲሁም የጠቅላይ ሚኒስትሩ ጉብኝት የሀገራቱን ማህበራዊ እና ፓለቲካዊ ጉንኙነት እንደሚያሻሽለው እና እንደሚያሳድገው ገልፀው ኢትዮጵያ ለሶማሊያ የምታደርገውን ሁለንተናዊ ድጋፍ አጠናክራ እንድትቀጥል ጠይቀዋል።
ከሰሞኑ ከወደ ሃገር ቤት የምንሰማቸው አስፈሪና አሳፋሪ ዜናዎች አብዛኛውን የመገናኛ ብዙሃን የአየር ጊዜ ቢቆጣጠሩትም፣ እንደ ዋዛ ተነግሮ ያለፈው የኢትዮጵያን የባህር ሃይል የማንሰራራት እቅድ የደረሰበትን ደረጃና እነማን የውጭ ሃገራት ጣልቃ ገብነት እንዳለበት ከምን ግዜውም በበለጠ ግልጽ እየሆነ ነው። ወደ ዋናው ጉዳይ ከመግባቴ በፊት እንደመንደርደሪያ እንዲሆን ስለቀደመው የኢትዮጵያ ባህር ሃይል የመጨረሻ ይውድቀት ጊዚያቶች እንመልከት።
ኤርትራ ነጻነቷን ካወጀች በኋላ፣ ኢትዮጵያ እራሷን የባህር በር አሳጥታ ወደብ አልባ ሃገር ሆነች። የኢትዮጵያ ባህር ሃይል ግን ለተወሰኑ አመታት በመደነባበር እራሱን ለማቆየት ሞክሮ ነበር። ዋናው የባህር ሃይል ኮማንድ ቢሮው አዲስ አበባ ላይ ቢቆይም፣ ከአዲስ አበባ በሚሰጥ ትዕዛዝ የጦር መርከቦቹ መቆያቸውን የመን አድርገው በቀይ ባህር ላይ ፓትሮል ያረጉ ነበር። በኋላም የመን መርከቦቹን ስታባርር አብዛኛዎቹ መርከቦች (ምንም እንኳን አብዛኛዎቹ ጀልባዎች ቢሆኑም ለዚህ ጽሁፍ ግን መርከቦች እያልን እንጠራቸዋለን) ከመበላሸታቸው የተነሳ ወደ ባህር የመውጣት ብቃት አልነበራቸው። ስለዚህም የባህር ሃይሉ መርከቦቹን የመን ትቶ ወጣ። አንጋፋዋ ኢትዮጵያ የሚል ስም ያላት የጦር መርከብ የመን ስደርስ አቋሟ ጥሩ ስላልነበረ በ1993 እኤአ ተሽጣለች (ኢትዮጵያ የተባለችው የጦር መርከብ በ 1942 እኤአ የተሰራችና በ 1962 እኤአ ከአሜሪካ ባህር ሃይል በውሰት መጥታ በ1976 እኤአ የኢትዮጵያ ባህር ሃይል የገዛት ናት)። ሌሎች መርከቦችና ጀልባዎችም ከየመን መውጣት ያልቻሉት ተሽጠዋል ወይም እንዲሰምጡ ተደርገዋል።
ከወደብ መውጣት የቻሉት ደግሞ ከየመን ወደ ጅቡቲ እንዲሄዱ ተደርገዋል። የባህር ሃይሉ ወደ ጅቡቲ ሲመጣ እድሜው የሚረዝም መስሎ ነበር። በውቅቱ በጅቡቲና በኤርትራ ወደቦች ለማቆየት ታስቦም ነበር። ምንም እንኳን ጅቡቲ በወቅቱ ፈቃደኛ ብትሆንም፣ ኤርትራ ግን የራሷን የባህር ሃይል የማቋቋም ህልም ስለነበራት የኢትዮጵያን መንግስት ጥያቄ አልተቀብለችም። መርከቦቹን ለሁለት ለመካፈል እና በሁለቱ ሃገራት ባህር ሃይሎች ከኤርትራ ወደቦች የጦር መርከቦቹን ለማንቀሳቅስ ሃሳብም ቀርቦ ነበር። አሁንም በህይወት ያለው የኤርትራ መንግስት ግን የራሱ አሻጥር ስለነበረው ይህንንም ሃሳብ አልተቀበለውም።
ከሶስት አመታት የጥገኝነት ቆይታው በኋላም፣ የኢትዮጵያ ባህር ሃይል ከጅቡቲ አዲስ ፈተና መጣበት። የወደብ እዳውን መክፈል አቃተው በሚል ምክንያት በ 1996 እኤአ ጅቡቲ ወደብ ውስጥ የቀሩትን መርከቦች አግታ በሃራጅ እንዲሸጡ ወሰነች። ምንም እንኳን ኤርትራ በወቅቱ 16ቱን መርከቦች ለመግዛት ፍላጎት ብታሳይም፣ በኋላ ግን አራት ብቻ ገዛች። የተቀሩት መርከቦች ግን ለብረታቸው ሲባል እንዲቆራረጡ ተሽጠዋል። በዚሁ አመት በ 1996 እኤአ አዲስ አበባ መሰረቱን ያደረገው የኢትዮጵያ ባህር ሃይል እንዲፈርስ ተደርጓል። የተቀረው ታሪክ ነው።
ከ2 አስርተ አመታት በኋላ በታሪክ አጋጣሚ ይሁን ወይ እናቱ ባዩለት ትንቢት አብይ አህመድ የተባሉ ሰው የኢትዮጵያ ጠቅላይ ሚኒስትር ሆኑ። ጠ/ሚ በሆነ በሳምንታት ውስጥ ኢትዮጵያ የባህር ሃይል ያስፈልጋታል ብለው ንግግር አደረጉ። ስለባህርና ስለመርከብ የሚያቁትን ሳይጨምር የሚመጣው እዳ ያልተረዳ ህዝብ እንደሌሎቹ መሳጭ ንግግሮች ከመቀመጫው ብድግ ብሎ አጨበጨበ። ሃሳቡ ሳይሆን ያመጣው ጭብጨባ በፈጠረው ስካር እነሆ ከአመት ከመንፈቅ በኋላ እውነትም የኢትዮጵያ ባህር ሃይል እንደገና ሊያንሰራራ ብዙ እንቅስቃሴዎች በይፋ እየተነገሩ ነው።
ከሰሞኑ በመገናኛ ብዙሃን ከምንሰማው በመነሳት፣ ጅቡቲ ወደብ ለባህር ሃይሉ ማረፊያ እንደሚዘጋጅ፣ ባህር ዳር ጣና ላይ ዋናው ኮማንድ እንደሚቀመጥ፣ ፈረንሳይ ና ኖርዌይ የገንዘብና ተያያዥ እርዳታ እንደሚያደርጉ፣ ስለጣኞች ውደ ራሽያ እንደተላኩ፣ የምድር ጦር አባል የሆነ ብርጋዴል ጀነራል የባህር ሃይል አዛዥ ሆኖ እንደተመረጠ፣ የመሳሰሉት።
ጅቡቲን ማስተዋወቅ አያስፈልግም። ቢያንስ ኤርትራ ከተገነጠለች በኋላ ከ 90% በላይ የኢትዮጵያን የወጭ ገቢ ንግድ በባህር በርነት የምታስተናግድ ሃገር ናት። ከኢትዮ ኤርትራ ጦርነት በፊት በአማራጭነት ብቻ የምናያት ጅቡቲ፣ በአሁን ሰአት በኢትዮጵያ ገንዘብ ከምንምነት ወደ አካባቢው ወሳኝ ሃገርነት/ወደብነት የተሸጋገረች ሃገር ናት። ከንግድ መርከቦች፣ ወደብ ኪራይና በየጊዜው በሚጨምረው ቀረጥ በተገኘ ገንዘብና ባላት መልከአ ምድራዊ አቀማመጥ በአሁን ሰአት ደግሞ የተለያዩ ሃገር የባህር/ጦር ሃይል ማሳረፊያ ቦታዎችን ከፋፍላ በመቸብቸብ ከስድስት በላይ የውጭ ሃገራት የጦር መርከቦች የሚመላለሱባት ሃገር ናት። በአጭሩ የጅቡቲ ኢኮኖሚ የተመሰረተው ወደብ በማከራየትና የተለያዩ ሃገራትን የጦር ሃይሎች በማስተናገድ ነው።
ጅቡቲ የኢትዮጵያን የባህር ሃይል ለማስተናገድ ስትስማማ መታየት ያለበት ከዚሁ የገንዘብ ጥማቷ ጋር በማቆራኘት ብቻ ነው። ለኢትዮጵያ አዝና ወይም የወዳጅነት ውጤት አይደለም። ማናልባትም ልክ ንግድ መርከቦቻችን ላይ እንዳደረገችው በመጀመሪያ አጉዋጊ ጥቅማ ጥቅሞችን ካሳየችን በኋላ የባህር ሃይሉ ብዙ ወጭ ከወጣበትና ወደሌላ ቦታ ማንቀሳቅስ አማራጭ እንደሌለን ስትረዳ፣ ከአቅማችን በላይ የሆነ ክፍያ እንደምትጠይቅ እርግጠኛ ነኝ። ይህ በግዜ የሚታይ ጉዳይ ቢሆንም፣ ለወደብ ኪራይና ተያያዥ ወጭዎች ከምንም የሚቆጠር ባይሆንም እንኳን የባህር ሃይል ምልሶ ማቋቋሙ ለኢትዮጵያ እንደሃገር ኪሳራ እንጅ የሚያመጣው ጥቅም እንደሌለ ከዚህ በታች ለማብራራት እሞክራለሁ።
በአሁኑ ወቅት እንደምንረዳው የፈረንሳይ መንግስት በዋናነት፣ የኖርዌይ መንግስት በተጨማሪ የባህር ሃይሉን ለማንሰራራት እገዛ እንደሚያደርጉ በተለያዩ ሜዲያዎች እየተነገረ ነው። የባህር ሃይል የአንድ ጊዜ ኢንቨስትመንት አይደለም። ‘’እገዛ’’ የሚለው ለሚዲያ በሚመች መልኩ ይመር እንጂ የተወሰነው እገዛ የሚመጣውም በብድር መልክ ነው። በተለይ ፈረንሳይ ባህር ሃይሉን ለማንሰራራት እገዛ ታድርግ እንጂ፣ በረጅም ግዜ እቅዷ የጦር መርከቦቹን የመምረጥ፣ መሳርያ ተከላ፣ ተያያዥ ድጋፍና ስልጠና ወዘተ በረጅም ጊዜ ተጠቃሚ እንደሚያረጋት በማሰብ ነው።
የባህር ሃይልና አብረውት የሚገዙት የጦር መርከቦች ብዙ ወጭ የሚጠይቁ ናቸው። በአለም ላይ ካሉ የጦር መርከቦች በመነሳት አንድ መርከብ ከ 50 ሚሊዮን ዶላር እስከ ትልልቆቹ 1 ቢሊዮን ዶላር ይፈጃሉ። ይህም የመግዣውን ወጭ እንጂ በአገልግሎት ላይ እያሉ የሚያስፈልጋቸውን ጥገና ወጭ (maintenance cost) አይጨምርም። ጠ/ሚ አብይ የባህር ሃይሉን በጀልባ ለማቋቋም ካላሰቡ በስተቀር (በጀልባ ደግሞ የትም ርቀው መሄድ አይችሉም)፣ በምን ያህል ቢሊዮን ዶላር ለጨዋታ እያዘጋጅዋት እንደሆነ መገመት ቀላል ነው። ገንዘቡ በብድር ይምጣ በእገዛ፣ በኔ ምልከታ ይህ ገንዘብ ለሌላ ነገር ቢውል የሃገሪቷን ዘርፈ ብዙ ችግሮች ይቀርፋል።
ባህር ሃይሉን እንደገና ለማንሰራራት ያስፈለገበት ምክንያት ተብሎ በመንግስት በኩል ሲገለጽ የምንሰማቸው ምክንያቶች፣ ኢትዮጵያ ባህር ላይ ያላትን ጥቅም ለማስከበር፣ አስራ አንድ የሚሆኑ የንግድ መርከቦቻችንን ለመጠበቅ፣ ከውጭ ሃይል ሃገሪቷን ለመጠበቅ፣ አንኳር ተብለው የሚነሱ ምክንያቶች ናቸው። አንድ ባንድ እንያቸው።
የባህር ላይ ጥቅም ማስከበር በተመለከተ ኢትዮጵያ በአሁን ሰአት ወደብ አልባ ሃገር ከመሆኗ ጋር በተያያዘ የስጋት ምንጭ የሚሆን የውሃ ድንበር (coast line) የላትም። ስለዚህም ከባህር ጋር በተያያዘ የምታገኘው ጥቅም የለም ማለት ያስደፍራል። አለም አቀፍ የውሃ አካላትን (international waters or high seas) እንኳን ለመድረስ የሌሎችን ሃገራት ውሃ አካል ማቋረጥ አለባት። አገር ውስጥ ብዙ ያልተነኩ የተፈጥሮ ሀብት ያላት ሃገር አለም አቀፍ የውሃ አካላትን ጥቅም አስከብራለሁ ብላ የባሀር ሃይል ስታቋቁም ከመሳለቂያ ያለፈ ለድሃው ህዝብ የሚጠቅም ነገር አናተርፍም።
የንግድ መርከቦቻችንን ለመጠበቅ የሚለው ምክንያት ከሁሉም የወረድ ተራ ምክንያት ነው። አስራ አንዱ መርከቦች የሃገሪቷን 10% ጭነት እንኳን አያመላልሱም። ምናልባትም አስራ አንዱን መርከብ መሸጥ ይቀለል እነሱን ለመጠበቅ የባህር ሃይል ከማሰማራት። እስከ አሁንም እንዚሁ መርከቦቹ ያን ያህል ጠባቂ ቢያስፈልጋቸው ኖር እስከ አሁን ስራ አቁመው ነበር። ነገር ግን በደህንነት ስጋት ከስራ የተስተጓጎሉበት ግዜ የለም። በተጨማሪም ከ ዋጋ አንጻር ስናይ፣ አስራ አንዱ መርከቦች አሁን ባላቸው ዋጋ (current market value) ሁሉም ተሽጠው አንድ ደህና የጦር መርከብ መግዛት አይችሉም። በሌላ አባባል በቢሊዮን ዶላሮች የሚቋቋም የባህር ሃይል በመቶ ሚሊዮን ዶላር የሚገመቱ የንግድ መርከቦችን ሊጠብቅ ነው ማለት ነው። ቀልድ ነው።
ከውጭ ሃይል ለመከላከል የሚለው ምክንያት ከሌሎቹ ውሃ የሚያነሳ ቢሆንም፣ አገሪቷን ከሚዘፍቃት እዳ ዳር ሲወዳደር ወቅታዊ ምክንያት ነው ለማለት አያስደፍርም። ብግልጽ አንናገርው እንጅ አንደኛ ስጋታችን ከግብጽ እንደሆነ መገመት ከባድ አደለም። ሆነም በአሁን ሰአት ከግብጽም ሆነ ከሌላ ወገን የሚታይ ስጋት (threat) የለም። ስጋቱ ቢኖር እንኳን የባህር ሃይል አቋቁሞ ወደ ሙሉ ዝግጁነት ለማድረስ አመታት በሚፈጅብት ሁኔታ፣ የባህር ላይ ስጋት ተወገደ ማለት አይደለም። የስነልቦና ጦርነትም (psychological warfare) ከሆነ፣ ግብጽም ሆነች ሌላ ሃገር በኢትዮጵያ ባህር ሃይል መቋቋም የሚመጣባቸው የስነልቦና ተጽእኖ የሚኖር አይምስለኝም። ምናልባትም በስነልቦና የተጀመረው ጦርነት ወደ እውነተኛ ጦርነት ሊጋጋል ይችላል። በጦር መፈርጠምን የሚመርጥ መንግስት ለሌላ የሰላማዊ አማራጭ መንገዶች የተጋረደ ነው የሚሆነው።
እውነተኛው ነገርግን ከብዙሃኑ የተደበቀው ምክንያት ሃገሪቷን ለውክልና ጦርነት ለማዘጋጀት ነው። ኢትዮጵያ እስከ አሁን የማትነሳበት አንድ ነገር ቢኖር የውክልና ጦርነት (proxy war) ነው። የጠ/ሚ አብይ የባህር ሃይልን ለማንሰራራት የሚደረግ ሩጫ በሌሎች ሃገራት የምንፈራውን የውክልና ጦርነት ቤት ድረስ መጋበዝ ነው። በሌሎች ሃገራት የምናየውን የውክልና ጦርነት፣ በሶርያ እና የመን የሚታየውን አይነት፣ የሌሎች ሃያላን ሃገራት ጦርነት አስፈጻሚ ለመሆን የሚደረግ እሽቅድድም ነው።
ፈረንሳይ ለረጅም አመታት በጅቡቲ ላይ የጦር ሰፈር መስርታ መቆየቷ ይታወቃል። አሁን ግን እንደ ኢትዮጵያ ያሉ ሃገራትን በእርዳታ ስም በማማለል፣ የውክልና ጦርነት ፍላጎታቸውን በሌላ ሃገር ማስፈጸም ይፈልጋሉ። እንደ ራሽያ፣ፈረንሳይና ኖርዌይ ለባህር ሃይሉ መቋቋም አሻራቸውን ያሳረፉ ሃገራት ነገ በፈለጉት መንገድ የባህር ሃይሉን በሪሞት ከማዘዝና ወደ ፈለጉት የጦርነት አውድማ ከመጎተት የሚመልሳቸው ነገር የለም።
በሰላም ስም የኖቤል ሽልማት የተሸለሙት መሪያችን፣ ሰላም በሚሰብከው አፋቸው ለምን የጦር ጉልበት ማፈርጠም እንደፈለጉ ከሳቸው ውጭ ለማንም ግልጥ አይደለም። በአንድ ወገን ባህር ሃይሉ ራሽያ እየሰለጠነ፣ በሌላ ጎራ ደግሞ ከምእራባውያን በሚደረግ መጽዋእት የሚቋቋመው የባህር ሃይል ለሃገሪቷ የከፋ ቀውስ እንደሚያመጣ ለማየት ይሳናቸውል ብዬ ባላሰብም ባልጠበቅነው መንገድ ግን ሃገሪቷን የማያገባት የጦር አውድማ ላይ ጎትቶ እንደሚያስገባት እርግጠኛ ሆኜ እናገራለሁ።
በኢትዮጵያ ውስጥ እስከ አሁን ያልታየ በብልጽግና ከፍታ ስም ያልተዘረፈ የሃገር ሃብት የለም። በተለያዩ ግዜ ትልቅ ተስፋ ተጥሎባቸው ወደ ስራ የተገቡ ነገር ግን ድሃውን ህዝብ ለእዳ የዳረጉ ፕሮጀክቶች አይተናል። ለምሳሌነት፣ የስኳር ፕሮጀክት፣ የታላቁ ህዳሴ ግድብ ፕሮጀክት፣ የባቡር ፕሮጀክት (የቀላሉም የከባዱም)፣ የሜቴክ ለቁጥር የሚታክቱ ፕሮጀክቶች፣ ሌላም ሌላም። እነዚህ ሁሉ ፕሮጀክቶች የሚያመሰስላቸው አንድ ነገር አለ፣ ብዙ ተስፋ ሰንቀው የመጡ ነገር ግን ለከፍተኛ ሙስናና ኪሳራ የዳረጉ ፕሮጀክቶች ናቸው። የባህር ሃይሉም ከዚህ የተለየ አይሆንም። በከፍተኛ ድግስና ሽርጉድ ወደ ስራ የተገባባቸው ሁሉም ፕሮጀክቶች አገሪቷን ወደ ከፍታ ሳይሆን ወደ አዘቅት ነው የከተቷት። ፕሮጀክቶቹ ጥቂት ሰዎችን ከማበልጸግ ውጭ ለድሃው ህዝብ ያመጡት ጥቅም ምንም የለም።
መግቢያ ላይ እንደመንደርደሪያ ያቀረብኩት የቀድሞው የባህር ሃይላችን የመጨረሻ ጊዜያት የሚያስተምሩን ብዙ ቁም ነገሮች አሉ። ባንድ በኩል የራሷ መተንፈሻ በር የሌላት ሃገር፣ የባህር ሃይሏን በየቦታው ስትጎትት መጨርሻ ላይ ለስም የማይመች ውድቀት መጋበዝ ነው። ሁለተኛ ጅቡቲ እንደከዚህ በፊቱ ጥቅሟን ካጣች የኛን የባህር ሃይል ከመበተን ወደ ኋላ አትልም። በአሁን ሰአት ጅቡቲ የኢትዮጵያ ማንቁርት (chocking point) መሆንዋን፣ የባህር ሃይሉን ስንጨምርላት የመደራደሪያ ጉልበት (bargaining power) እንደሚሆናትና የፈለገችውን ከመጠየቅ እንደማትመለስ ነው። ልንመካበት የፈለግነው የባህር ሃይል በማንም ሃገር ላይ በትነነው ነገ የጥንካሬያችን ሳይሆን የድክመታችን ምንጭ ነው የሚሆነው።
ወደ ሃገር ውስጥ ስንመለስ፣ በአሁን ሰአት ሃገሪቷ እንደ ሃገር መቀጠል በሚያሰጋት ሰአት፣ የውስጥ ችግሯ አፍጦ ሰው ከቤቱ ውጭ ምንም ደህንነት በማይሰማው ሰአት፣ ከአንዱ ክልል ወደ ሌላ ክልል መዘዋወር ልክ በመኖር እና ያለመኖር መካከል መምርጥ እስከሚምስል ድረስ፣ ጠፈር ላይ የላክናት ትንሽ ሳተላይት ምህዋሯ ላይ ሳትደርስ ከመሬት ስር ወገን በወገኑ ላይ አሳፋሪ ነገር ሲፈጽም፣ በሚሊዮን የሚቆጠሩ ሰዎች ወይ ተፈናቅለው ወይ የእለት ምግባቸውን አጥተው የሞት ቀን ሲቆጥሩ፣ መንግስት (በፍትሃዊ መንገድ ያልተመረጠ መንግስት) ግን ባህር ሃይል ምልሶ ማቋቋም በሚል ከንቱ ቅዠት ሃገሪቷን ወደ አላስፈላጊ እዳ፣ ብሎም የውክልና ጦርነት እያዘጋጃት ነው።
እዚህ እይታ ላይ የቀረበው ሃሳብ እንደ ተራ ዜጋ ነገሮችን በማመዛዘን ብቻ ነው። በሌላ ብሎግ (http://ethiopiamaritimelogistics.com/2018/12/01/rebirth-of-ethiopian-navy-emotions-vs-rational-thinking/) የዛሬ አመት አካባቢ ሃሳቤን አጋርቼ ነበር። ከላይ ያሉትን ሃሳቦች ላመዳበር ይረዳ ዘንድ ሊንኩን እዚህ ላይ አስፍሬዋለሁ።
በትላንትናው እለት እንደዘገብነው በማይጸብሪና ጸለምት ወረዳ አስተዳዳሪ አቶ ሲሣይ መሪሳ ትእዛዝ ሰጪነት ሦስት የአካባቢው ነዋሪዎች በገዳሙ ክልል ውስጥ በመግባት በእስራት ወደ ማይጸብሪ ከተማ በመውሰት እዚያው በእስራት መቆየታቸውን እና በርካታዎች ሸሽተው ማምለጣቸውን ዘግበን ነበር። አሁንም ጽንፈኛው የአውራጃው አስተዳዳሪ ታጣቂዎቻቸውን በመላክ ወደ ገዳሙ ክልል ውስጥ በመግባት መነኮሳቱን ሲያንገላቱ፣ ሲያዳፉ፣ ሲደበድቡ ቆይተው በትላንት ምሽት ላይ ሁለት መነኮሳትን ማይለበጣ ላይ አንስተው እየደበደቡ እና እያሰቃቁ ወደ እስራት ወስደዋቸዋል፣ በመቀጠል በዛሬው ረፋዱ ላይ እነዚሁ ታጣቂዎች ተመልሰው በመምጣት ዶንዶሮቃ ላይ ሁለት ተጨማሪ መነኮሳትን እየደበደቡ ለእውራት እና ለእንግልት መዳረጋቸውን ከአካባቢው የደረሱን ምንጮች ገልጸውልናል።
በዚህ ዙር ዘመቻቸው መነኮሳቱን በግልጽ አነጋገር “ልማት የማትደግፉ ከሆነ ገዳሙን ለቃችሁ ውጡልን” በማለት አቶ ሲሣይ ለመነኮሳቱ መልዕክት ማስተላለፋቸውን እና ከዚህ በተጨማሪ በወሩ መጨረሻ ላይ በሚደረገው ስብሰባ፥ ቀደም ብሎ ለጥር ፬ የተጠራው ስብሰባ ተራዝሞ ለጥር ፴ በመቀጠሩ በዚህ ቀጠሮ ላይ የቤተ-ሚናስ አባቶች ውሳኔያቸውን ማሳወቅ ይኖርባቸዋል ካሳውን ተቀብለው አካባቢውን ለቀው ወደ አማራ ክልል በሚገኙ ገዳም እንዲሄዱ ጥብቅ ትእዛዝ ተላልፏል እስከ አሁንም ድረስ ልናስቀምጣችሁ መቻላቻን እኛ ሆነን ነው፥ ልማትን እና ሰላምን እማትፈልጉ ከሆናችሁ በእኛ ክልል የመኖር መብት የላችሁም በማለት አቶ ሲሣይ ሲናገሩ መሰማታቸውን የአካባቢው ምንጮቻችን በሀዜኔታ ገልጸዋል። በገዳሙ የሚኖሩ አባቶች ላለፉት 1600 ዓመታት እንዲህ አይነት ፈተና ገጥሟቸው እንደማያውቅ እና የመጣውንም ፈተና በጸጋ እንደሚቀበሉት የሚናገሩት የገዳሙ አባቶች በተለያየ ሁኔታ በሰዎች ይልቁንም በቤተክህቱ ተስፋቸውን አጥተዋል
እነዚህ እና ተመሳሳይ የቤተክርስቲያኒቱ ሁለንተናዊ እና ወቅታዊ ችግሮች ተጨማምረው የቤተክርስቲያኒቱን ይዞታ ሊያስከብር እና ሊከራከር የሚችል አካል ባለመኖሩ ታላቁን ገዳማችንን በዋዛ ፈዛዛ ልናጣው እንደምንችል ከወዲሁ መገመት አያዳግትም። በአሁኑ ሰዓት በዋልድባ በጸሎት ተወስነው፣ በአርምሞ ከእግዚአብሔር ጋር ዘወትር በመነጋገር፣ ለዓለም ሕዝቦች፣ ለሃገራችን ሕዝቦች፣ ለቤተክርስቲያን መሪዎች፣ ለሕዝበ ክርስቲያኑ፣ ለአንባብያኑ፣ እናት አባት ለሞቱባቸው ሕፃናት፣ ለአረጋውያኑ እና ለደከሙት የሚጸልዩ አባቶች እንደ ወንጀለኛ ተቆጥረው በማይጸብሪ ከተማ ታጣቂዎች በዱር በገደሉ፣ በረሃ ለበረሃ ተሰደው የሚንከራተቱት አባቶች ቁጥር ወደ 49 የሚጠጉ ናቸው ከአካባቢው ምንጮቻችን ለማረጋገጥ እንደቻልነው እነዚህን አባቶች ይዞ በግርፋት፣ በድብደባ ህይወታቸውን ለማሳለፍ በዚህም መንግሥት የሚፈልገውን ሥራ ለመስራት እቅዶቹን ለማስፈጸም ብቸኛው መንገድ ነው ብሎ ማመኑ የመንግሥታችንን የዋህነት እና ትግሉ እና ተግዳሮቱ ከሥጋና ከነፍስ ጋር ሳይሆን ከእግዚአብሔር ጋር መሆኑን ሊያውቀው ይገባል።
ይባስ ብሎ ዘረኛው የአቶ ሲሣይ መሪሳ አመራር በዋልድባ ገዳም አቤሜኔት የትግራይ ተወላጅ መሆን አለበት በማለት በገዳሙ ያሉትን መነኮሳት አማራዎች የልማት ተቃዋሚዎች ናቸው፣ ትግራይ እንድልማ አይፈልጉም፣ እስከ ዛሬ ሲጨቁኑን የኖሩት በቂ ነው፣ አሁን ጊዜው የኛ ነው፥ የፈለግነውን ማድረግ ይኖርብናል በማለት በዚያው በዋልድባ ገዳም አሰሮ ምንኮስናውን ተቀብለው የመነኮሱ አባቶችን ዘረኝነት፣ ጽንፈኝነትን፣ የጎጥ እና የወንዝ አጀንዳን በማስታጠቅ ወንድም በወንድሙ ላይ እንዲነሳ ይልቁንም ከአካባቢው ለማሰደድ ቆርጠው መነሳታቸውን ስንሰማ በእጅጉ ልብ የሚሰብር ዜና ሆኖ አግኝተነዋል። ለነፍሳቸው ያደሩትን መነኮሳት “እናንተ የትግራይ ተወላጆች ናችሁ፣ እናንተ ደግሞ አማራዎች ናችሁ” መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ከሰማያት ሰማይ ወርዶ፣ ከቅድስት ድንግል ማርያም ተወልዶ ቤዛ የሆነን የትግራይ አለያም አማራ ስለሆንን ሳይሆን የአዳም እና የሄዋን ዘሮች በመሆናች መሆኑን የረሱት እነ አቶ ሲሣይ፥ ዋልድባ በትግራይ ልጅ ብቻ ተመራ በማለት ዋልድባ ገዳም ይልቁንም አበረንታት በጸለምት ወረዳ ስለሚገኝ የትግራይ ክልል በመሆኑ በገዳሙ አስተዳደር (አበሜኔት)፣ እቃ ቤት፣ መጋቢው በአጠቃላይ የበላዮቹ በሙሉ የትግራይ ተወላጅ መሆን አለባቸው በሚል ስንኩል ሃሳብ የጀመሩትን የሕይወት ጉዞ፣ ፈጣሪን የማገልገል ጉዞ እነሱ የሚኖሩበት የዘረኝነት እና የጎጠኝነት ጉዞ በአባቶች ላይ በማስተላለፋቸው ይበልጡኑ ያሳዝናል ያስለቅሳል።
በነገራችን ላይ የእነ አቶ ሲሣይ አስተዳር ለምን ዓይናቸውን በገዳመ ዋልድባ ላይ ተከሉ ኢ-አማናውያን (አረማውያን) ሆነው ሳለ ስለምን ብለው ወደ ቅድስት ቤተክርስቲያናችን ለመየት ፈለጉ? ምን ዓይነት ጥቅም እና ፍላጎት ኖሯቸው ነው? እነዚህን እና የመሳሰሉትን ጥያቄዎች በሚቀጥለው ዝግጅታችን ይዘን ስለምንቀርብ ተከታተሉን።
በነገው ዕለት 16 /2007 በኢትዮጵያ የሕዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ምርጫ ( ልግጫ) የተባለው ምንም ማለት አደለም በአፈሙዝ ነው ወደስልጣን የወጣው እንዴት ነው በወረቀት ሥልጣን ለሕዝብ የሚለቀው ?
በሀገሬ እኩል መብት ሳይኖረኝ እኛ ና እነሱ እየተባለ በነፃነት ዕጦት የመንፈስ ድኃ መሆን ያለው ትውልድ ብቻም ሳይሆን ለተተኪው ትውልድ የሚተላለፍ የሕሊና ደዌ ነው ።
ባሁኑ ሰዓት የጀግኖች ውለታ አፈር ድሜ በልቷል ለሀገሩ እንደዜጋ ብሔራዊ ስሜቱ የተነካ ትውልድ በማፍራት ላይ እንገኛለን እንብኝ ለሀገሬ እንብኝ ለክብሬ የሚል ወጣት ትውልድ ፈልጎ ማግኘት ከእንግዲህ አስቸጋሪ ነው የሚሆነው ።
ከእንግዲህ ወጣቱ ትውልድ ከኛ የሚወርሰው እንደጥንት አባቶቹ ዘር ሃይማኖ ሳይለየው ለአንዲት ሉዓላዊት ሀገር ከውጭ የሚመጣን ጠላት ለመከላከል ልዩነት አያግደውም ነበር ።
ይህ አሁን በወጣቱ አዕምሮ የአያቶቹን አኩሪ ገድል ተረት ተረት ነው ተብሏል የጋራ ሰንደቅ ዓላማ ጨርቅ ነው ተብሏል የአክሱም ሀውልት ለወላይታው ምኑ ነው ተብሏል ።
አዲሱ ትውልድ ስለጠቅላላው የኢትዮጵያ መልክዓ ምድር ስለ አየር ንብረት የቆዳ ስፋት የተፈጥሮ ሐብት የማወቅ እድሉ የለም ለአዲሱ ትውልድ ሀገሩ ክልሉ ብቻ እነደሆነ ተነግሮታ የኦሮምያ ወጣቶች ስለትግራይ እንዲያውቁ ሥርዓቱ አይፈቅድም የአማራው ስለሱማሌው የአፋሩ ስለ ጋንቤላው አያውቁም ።የትምሕርት ሥርዓ ከክልል ወደክል የተለያየሙ ይመስለኛል።
በተቃራኒው የክልል ሶስት ተማሪ በዩኒበርስቲ ደረጃ የተማረ በቅርብ የማውቀው በወገራ አውራጃ ተወልዶና አድጎ የአጎራባች ወረዳዎችን ስለ ጃናሞራ ወረዳ ስጠይቀው መልሱ አላውቅም የሚል ነበር ።
የሕዝ መነሳሳት ቢኖርም ከዚህ ምራጫ ጋር አይሆንም ።ይህን ስል የሕዝ አመፅ አይነሳም ማለቴ አይደለም የሰ የሚሆነው ግን እንዲህ በሰራዊት ተከቦ በታንክ ታጥሮ በሚገኝበት ቀን አይሆንም ሌሎች አጋጣሚዎች ሳይጠበቅ ያበጠው ሊፈነዳ ይችላል የሚል ግምት አለኝ ።
* መንግስት የጀመረውን ፍትሕ የማፈላለግ ሥራ በርትቶ እንዲገፋበት ዛሬም ብጠይቅም፤ የግፉአንን በደል ለፖለቲካ ቁማር መቆመሪያ ለማዋል የሚደረጉ አንዳንድ እሩጫዎች ግን ከወዲሁ ሊገቱ ይገባል!
ግፍ በመንግስት አፍ ካልተነገረ የማያምነው ወገናችን የትላንቱን አንድ ሰዓት የማይሞላ የሰቆቃ ድምጽ ሰምቶ አገር ይያዝ ይለቀቅ ማለቱ ቢያስገርመኝ የጫርኩት ነው። ትላንት በመንግስት ቴሌቪዥን ሥርዓቱ በንጹሐን ዜጎች ላይ የፈጸማቸውን አስነዋሪ ተግባራት ስትሰሙ ቡዙዎⶭ ደንግጣችዋል፣ አልቧችኋል፣ አንብታችኋል፣ ተቆጭታችኋል፣ ፎክራችኋል፣ ዝታችኋል፣ ሰው ሆኖ መፈጠርን ጠልታችኋል፣ የፍትህ ያለህ ብላችው መጮህ ጀምራችዋል፣ ለተጎዶ ሰዎች መዋጮ ማሰባሰብ ጀምራችዋል። እንዲህ አይነት ጉድ እየሰሙ ማዘን፣ መቆጨት እና ማንባት ሰዋዊ ባህሪ ስለሆነ ምንም አያስገርምም። ያስገርም የነበረው ባታዝኑ እና ባትናደዱ ነበር።
እኔን ግን ግራ የገባኝ እና በአእምሮዮ ውስጥ እየተመላለሰ የሚመጣው የሕዝባችን ባህሪ ነው። ሕዝባችን ከመንግስት ሌላ ማንንም አያምንም ማለት ነው? ወይስ ለመናደድ፣ ለማዘን እና ሃዘንንም ለመግለጽ የመንግስትን ፈቃድ ይጠብቃል?
እስቲ ትላት በቴሌቪዥን ከሰማችሁት ውስጥ ሙኑ ነው አዲስ ነገር? ይህ ሥርዓት እኮ እነዚህን እና ሌሎች ከዚህም የከፉ ወንጀሎች ላለፉት ሃያ ሰባት አመታት ሲፈጽም ነው የኖረው። ድርጊቶቹም በድብቅ አይደለም የተፈጸሙት። ኢሰመጉ በሺዎች የሚቆጠሩ ይህን መሰል መግለጫዎች አውጥቶ ለሕዝብ እና ለመንግስት ሲያጋልጥ ነው እኮ የኖረው። በተለያዩ መገናኛ ብዙሃን፤ በተለይም ከቅርብ ጊዜ ወዲህ በኢሳት የሰብዓዊ መብቶች ፕሮግራም ላይ የቀድሞ ባልደረባዮ ወንድማገኝ ጋሹ በተመሳሳይ ሁኔታ ሲያቀርባቸው የነበሩ ጉዳዮች ናቸው። ጺዮን ግርማ ለአመታት በቬኦኤ እነዚህን ችግሮች እኮ አጥንት ሰርስሮ በሚገባ አቀራረብ ሲትገልጽልን ኖራለች። ጋዜጠኛ ጌታቸው ሽፈራው ለአመታት ይህን ሰቆቃ ሳይታክት ሲገልጽልን ነበር። አንሰማ ብንለው በመጽሐፍ መልክ አሳትሞ አቀረበልን።
መንግስት የጀመረውን ፍትሕ የማፈላለግ ሥራ በርትቶ እንዲገፋበት ዛሬም ብጠይቅም፤ የግፉአንን በደል ለፖለቲካ ቁማር መቆመሪያ ለማዋል የሚደረጉ አንዳንድ እሩጫዎች ግን ከወዲሁ ሊገቱ ይገባል።
ሕውሃት ተደምራ እና ሰጥ ለጥ ብላ አዲሱን አስተዳደር ተቀምላ ከበሮዋን እየደለቀች በደስታ በባቡሩ ላይ ተሳፍራ ቢሆን እነኚህ በደሎች ዛሬ በምናያቸው መልኩ በመንግስት ሚዲያዎች ይቀርቡ ነበር ወይ? እነዚህ እርምጃዎች የሚወሰዱት የህውሃትን ድንፋታ ለማርገብ እና ለማንበርከክ ወይስ ፍትሕ ፍለጋ?
በየጊዜው ተስፋቢስነቷ እየጨመረ የመጣው የአፍሪካ የወደፊት ዕጣ ፈንታአወዛጋቢ ሁኔታን ፈጥሯል፡፡ አንዳንዶቹ ጨለምተኝነትን በሚያንጸባርቅ መልኩ በሙስና በተዘፈቁ መሪዎቿ እና ሥር በሰደደው ጥልቅ ድህነት ሳቢያ በመጥፎ ሁኔታ ላይ ተንጠልጥላ ያለች ዕድለቢስ አህጉር በማለት ሲፈርጇት ሌሎቹ ብሩህ ተስፋ የሚታያቸው ሰዎች ደግሞ በአህጉሩ ለውጥ ለማምጣት ተስፋቸውን በወጣቱ የህብረተሰብ ክፍል ላይ ጥለዋል፡፡
(የጸሐፊው ማስታወሻ፡ ይህ ትችት የአፍሪካ አህጉር ዕጣ ፈንታ በያዝነው ምዕተ ዓመት አጋማሽ ምን እንደሚመስል ለመገምገም ተዘጋጅቶ በፓምባዙካ ድረ ገጽ/Pambazuka.org እ.ኤ.አ ሜይ 29/2014 የታተመ ነው፡፡ እንደ ፖለቲካ ሳይንቲስት እና የህግ ባለሙያነቴ የእራሴን የመከራከሪያ ጭብጦች በማቅረብ የእራሴን ሙያዊ የ “ትንበያ” ግምገማ አድርጊያለሁ፡፡)
ታዋቂው የአሜሪካ የዱላ ክዋስ (ቤዝ ቦል) የነበረው ላውሬንስ ዮጊ ቤራ ቀልድ በሚመስል መልኩ ሲናገር : “ትንበያ” መስጠት አስቸጋሪ ነገር ነው በተለይም ስለወደፊቱ ብሏል፡፡ በተመሳሳይ መልኩ እ.ኤ.አ በ2050 እና ከዚያም በኋላ ባሉት ጊዚያት በተለይም ከጨለማው የአፍሪካ አህጉር ዋሻ መጨረሻ ብርሃን ስለመኖር እና አለመኖሩ፡፡ ባለፉት ግማሽ ምዕተ ዓመታት በነበሩ ነባራዊ እውነታዎች ሁኔታ ላይ በመመስረት ስለአፍሪካ ትንበያ መስጠት ትንበያ ሰጭውን ሟርተኛ ወይም የመጥፎ አጋጣሚ ትንበያ ሰጭ የሚል ፍረጃ ያሰጠዋል፡፡ በኋላ መስታወት ሳይመለከት ለመተንበይ የሚሞክር ጠንቅዋይ ነው ፡፡ ከዚህ አንጻር እኔ ከሁለቱም አይደለሁም፡፡
እንደ ፖለቲካ ሳይንቲስት በታዋቂው የዘመናዊ የፖለቲካ ሳይንስ ‘መስራች አባት‘ ኒኮሎ ማካቬሊ ያለዉን እከተላለሁ: “ማንም የወደፊቱን ለማየት የሚፈልግ ሁሉ ያለፈውን ክስተት መዳሰስ አለበት፣ በሰዎች ላይ የሚፈጸሙ የወደፊት ክስተቶች ካለፈው ታሪክ ጋር ተመሳሳይነት አላቸውና”፡፡ ማካቬሊ ሰዎች ከስህተታቸው የመማር አቅም ያላቸው ለመሆናቸው ጨለምተኝነት የተንጸባረቀበት አስተሳሰብን አራምደዋል፡፡ የሰው ልጅ ከስህተቱ ሊማር አይችልም የሚል አምነት ነበረው::
እንደ ህግ ባለሙያነቴ የምከተለው ደግሞ “የሰው ልጅ በነፃነት እንዲኖር ተፈርዶበታል፣ ምክንያቱም ወደዚህች ዓለም ከመጣ ጀምሮ ለማንኛውም ለሚሰራው ስራ ሁሉ ሰው ኃላፊነትን ይወስዳል“ በማለት ጂን ፓውል ሳትሬ ያወጁትን ማሳሰቢያ እወስዳለሁ፡፡ ሳትሬ ከእርሳቸው በፊት በነበሩት ጃኩ ሩሶ በተባሉት ምሁር አስተሳሰብ አንፀባርቀዋል፡፡ ጃኩ ሩሶ እንዲህ በማለት አውጀዋል፣ “የሰው ልጅ ነጻ ሆኖ ተፈጥሯል፣ ግን በየትኛውም ቦታ ነፃነቱን አጥቶ ታስሯል፡፡ እራሳቸውን የሌሎች ጌታ አድርገው የሚቆጥሩ ሰዎች እራሳቸው ከሌሎች የባሰ የበታች ባሮች ናቸው፡፡” ሰለዚህ አፍሪካውያን/ት በህግ የበላይነት፣ ፍትሀዊ እና ትክክለኛ ህጎች ጥላ ስር ነጻ ሆነው ይኖራሉ? ወይስ ደግሞ ቀደም ሲል በቅኝ ገዥዎች እና በኋላም በእጅ አዙር ቅኝ ገዥ ጌቶቻቸው አገልጋይ ሆነው ይቀራሉ?
የያዝነውን ምዕተ ዓመት አጋማሽ የወደፊት ትንበያ በመስጠት ረገድ ሁለት መሰረታዊ ጥያቄዎችን መሰረት በማድረግ እመራለሁ፡፡ እነርሱም 1ኛ) የአፍሪካ ‘የወደፊት ታሪክ’ ‘ባለፈው ታሪክ’ የሚወሰን ነው ወይስ ደግሞ ገና ባልተወለዱት ነጻ አፍሪካውያን/ት የሚጻፍ ታሪክ ነው? 2ኛ) የሰው ልጅ መፈጠርያ የሆነችው አህጉር እ.ኤ.አ በ2050 እና ከዚያ በኋላ የነጻነት እና የሰብአዊ መብቶች መቃብር ልትሆን ትችላለችን?
የአፍሪካን የወደፊት ዕጣ ፈንታ ለመተንበይ የኋላ መስተዋት መመልከትን፣ የዕጣ ፈንታ ነጋሪ ጠንቋዮችን ወይም ደግሞ የሂሳብ ሞዴል ቀመሮችን አልጠቀምም፡፡ ይህንን ጉዳይ ለወደፊቱ ለፕሮፌሽናሎች እና ትንበያ ሰጭዎች እተወዋለሁ፡፡ እንደ ፖለቲካ የህግ ባለሙያነቴ እና የሰብአዊ መብት ተሟጋችነቴ የምያሳሰበኝ ጥያቄ የአፍሪካን የወደፊት ዕጣ ፈንታ ሁኔታ በደብዛዛው መስታወት ፍትህን፣ ነጻነትን፣ የህግ የበላይነትን፣ እኩልነትን እና ሌሎችን ከፍተኛ የሞራል ስብዕና የሚጠይቁትን ጉዳዮች ለመመልከት እመርጣለሁ፡፡ ለእኔ ጥያቄ ሆኖ የሚቀርበው የህዝብ ስብጥር እና ውልደት፣ የኢኮኖሚ፣ የማህበራዊ እና ፖለቲካዊ ለውጥ፣ የከባቢ አየር ሁኔታ እንዲሁም እ.ኤ.አ በ2050 እና ከዚያም በኋላ የአፍሪካን የወደፊት ዕጣ ፈንታ ሊወስኑ የሚችሉ የሰዎች የልማት ጉዳዮች አይደለም፡፡ እነዚህ ጉዳዮች ለእድገት ለደህነነት ያለምንም ጥርጥር ወሳኞች ናቸው፡፡ የእኔ የትኩረት አቅጣጫ ያነጣጠረው በአፍሪካ አህጉር የህግ የበላይነት እና መልካም አስተዳደር፣ የማህበራዊ፣ ኢኮኖሚያዊ፣ የፖለቲካ እና የአካባቢ ስነምህዳር የውድመት አማራጭ የምጻት ቀንን እንዴት ማስወገድ እንደሚቻል ለማመላከት ነው፡፡