Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በቫቲካን በሚገኘው በቅድስት ማርታ ሕንጻ ውስጥ በተዘጋጀው ስነ ስርዓት ላይ በሁለቱ የሐይማኖት ተቋማት መሪዎች መካከል የስጦታ ልውውጥ የተደረገ ሲሆን ቀጥሎም ከሁለቱ ወገኖች ልኡካን ጋር የምሳ ግብዣ ስነ ስርዓት መከናወኑ ታውቋል። ብጹዕ ወቅዱስ ፓትሪያርክ ቤርቶሎሜዎስ ቀዳማዊ ከርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ ጋር ከመገናኘታቸው አስቀድመው ከቅድስት መንበር የካርዲናሎች መማክርት ጉባኤ ጋር ሰላምታ የተለዋወጡ ሲሆን በዚህም ወቅት ለካርዲናሎች ባሰሙት ንግግር በኦርቶዶክሳዊት ቤተክርስቲያን ውስጥ የብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ፣ የቤተክርስቲያኒቱ ታላቅ እሴት መሆኑን ገልጸው፣ ፓትሪያርኩ በጸሎታቸው የሚያስታውሷቸው መሆኑን ለካርዲናሎች መማክርት አረጋግጠውላቸዋል።
ር. ሊ. ጳ. ፍራንችስኮስ ከቁንስጥንጢንያው ፓትሪያርክ፣ ከብጹዕ ወቅዱስ ቤርቶሎሜዎስን ቀዳማዊ ጋር ትናንት ካደረጉት ግንኙነት አስቀድመው ከዚህ በፊት ለፓትሪያርኩ የላኩትን ስጦታ በማስመልከት ሰፋ ያለ ማብራሪያ የሰጡበት መሆኑ ታውቋል። ር. ሊ. ጳ. ፍራንችስኮስ ሰኔ 22 ቀን 2011 ዓ. ም. በተከበረው ዓመታዊው የቅዱስ ጴጥሮስ ወ ጳውሎስ መታሰቢያ ክብረ በዓል ላይ ለፓትሪያርኩ የላኩት ስጦታ ከሐዋርያው ቅዱስ ጴጥሮስ ቅዱስ አጽም መካከል የተወሰነ ክፍል መሆኑ ይታወሳል። ብጹዕ ወቅዱስ ፓትሪያርክ ቤቶሎሜዎስ ከቅዱስነታቸው የተላከላቸውን ስጦታ ተቀብለው በቅዱስ እንድርያስ ቤተክርስቲያን ውስጥ በክብር ማስቀመጣቸው ታውቋል።
ርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ ለብጹዕ ወቅዱስ ፓትሪያርክ ቤርቶሎሜዎስ የላኩት የተወሰኑ የቅዱስ አጽም ስጦታ የሚያመለክተው ሁለቱ አብያተ ክርስቲያናት እስካሁን በሕብረት ባደረጉት የወንድማማችነት ጉዞ ወደ አንድነት መቃረባቸውን ያመለክታል ብለዋል። ለብጹዕ ወቅዱስ ፓትሪያርክ ቤርቶሎሜዎስ ቀዳማዊ የተላከው ስጦታ የቀድሞ ርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ቅዱስ ጳውሎስ 6ኛ በቫቲካን በሚገኘው በቅዱስ ጴጥሮስ ባዚሊካ መንበረ ታቦት ስር ከሚገኝ የሐዋርያው ቅዱስ ጴጥሮስ አጽም መካከል ዘጠኙን ወስደው በግል ጸሎት ቤታቸው ውስጥ በክብር ያስቀመጧቸው መሆኑ ታውቋል።
ርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ በካቶሊካዊት እና በቁንስጥንጢንያው ኦርቶዶክሳዊት ቤተክርስቲያናት መካከል ሲካሄዱ የቆዩት መልካም የጋራ ውይይቶች ወደ ሙሉ ውህደት እያመራ መሆኑ ገልጸው፣ ከሃምሳ ዓመት በፊት የቀድሞ ርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ጳውሎስ 6ኛ ከብጹዕ ወቅዱስ ፓትሪያርክ አጥናጎራስ ጋር በኢየሩሳሌም ያደረጉት ሐዋርያዊ ጉብኝት መልካም ውጤቶችን እያስገኘ በመሆኑ እግዚአብሔርን አመስግነው፣ በዚህ ታሪካዊ ጉብኝት ወቅትም ብጹዕ ወቅዱስ ፓትሪያርክ አጥናጎራስ ለቀድሞ ርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ቅዱስ ጳውሎስ 6ኛ፣ ሁለቱ ወንድማማቾች፣ ቅዱስ ጴጥሮስ እና ቅዱስ እንድሪያስ የሚታዩበትን ቅዱስ ምስል በስጦታ ማቅረባቸውን አስታውሰው “ይህም ሁለቱ የቤተክርስቲያን መሪዎች በእምነታቸው አንድ በመሆን ለፈጣሪያቸው ያላቸውን የጋራ ፍቅር ያመለክታል” ማለታቸው ይታወሳል።
በምሥራቅ አፍሪካ በየነ መንግሥታት የልማት ባለሥልጣን (ኢጋድ) አካባቢ ኮቪድ-19ን ለመመከት የሚደረገውን ትግል ለማገዝ የአውሮፓ ህብረት የተለያዩ የህክምና መሳሪዎችን እና ቁሳቁሶችን ለገሰ።
የአላህም አንቀጾች በእናንተ ላይ የሚነበቡ ሲኾኑ መልክተኛውም በውስጣችሁ ያለ ሲኾን እናንተ እንዴት ትክዳላችሁ በአላህም የሚጠበቅ ሰው ወደ ቀጥተኛው መንገድ በእርግጥ ተመራ፡፡
የአላህንም (የማመን) ገመድ ሁላችሁም ያዙ፡፡ አትለያዩም፡፡ ጠበኞችም በነበራችሁ ጊዜ በእናንተ ላይ (የዋለውን) የአላህን ጸጋ አስታውሱ፡፡ በልቦቻችሁም መካከል አስማማ፡፡ በጸጋውም ወንድማማቾች ኾናችሁ፡፡ በእሳት ጉድጓድ አፋፍም ላይ ነበራችሁ፡፡ ከእርስዋም አዳናችሁ፡፡ እንደዚሁ ትመሩ ዘንድ አላህ ለእናንተ አንቀጾቹን ያብራራል፡፡
ፊቶች የሚያበሩበትን ፊቶችም የሚጠቁሩበትን ቀን (አስታውስ)፡፡ እነዚያ ፊቶቻቸው የጠቆሩትማ «ከእምነታችሁ በኋላ ካዳችሁን ትክዱት በነበራችሁት ነገር ቅጣቱን ቅመሱ» (ይባላሉ)፡፡
በቤተ ክርስቲያን የመጀመሪያ ትምህርታቸውን እስከ ዳዊት ድረስ ካጠናቀቁ በኋላ የዜማ ትምህርት ተከታትለው ጾመ ድጓ እና ድጓን ዘልቀዋል። ቀጥሎም የቅኔ ትምህርታችውን አጠናቀው በ ፲፱፻፭ ዓ/ም በአሥራ አራት ዓመት ዕድሜያቸው በወንበር ፀሐፊነት የመጀመሪያ ሥራቸውን ጀመሩ።
የመጻሕፍተ ሐዲሳትን ትርጓሜ፤ የዮሐንስ አፈወርቅን ትርጓሜ፤ እንዲሁም የመቅድመ ወንጌልን ትርጓሜ ትምህርት ያጠናቀቁት እኝህ ታላቅ ሰው ብርሃንና ሰላም (ጋዜጣ) የተሰኘው ጋዜጣ ሲመሠረት የጋዜጣው ዋና አዘጋጅ በመሆን፣ ቀጥለውም በተፈሪ መኮንን ትምህርት ቤት የግዕዝና የአማርኛ አስተማሪ በመሆን አገልግለዋል። ከፋሺስት ወረራ በኋላ ከ፲፱፻፴፫ ዓ/ም እስከ ፲፱፻፷፫ ዓ/ም ድረስ በተለያዩ የመንግሥት መሥሪያ ቤቶች በኃላፊነት ሲያገለግሉ ቆይተዋል።
ሥነ ጽሑፍንና ታሪክን በተመለከተ፣ አሥራ ሦስት መጻሕፍትን የደረሱ ሲሆን፣ ሰባት መጻሕፍት ደግሞ ተርጉመው አቅርበዋል። እንዲሁም የተለያዩ ጽሑፎችን አሰባስበው ከማዘጋጀታቸው ባሻገር፣ የቅዱሳት መጻሕፍት ሥራዎችም ከሊቃውንተ ቤተ ክርስቲያን ጋር በትብብር አዘጋጅተዋል። ብላታ መርስዔ ኀዘን ወልደ ቂርቆስ አንዱ የአማርኛ ቋንቋ አባት ተብለው ቢወደሱ ማጋነን አይሆንም። ይህም የተባለበት ምክንያት የአማርኛ ሰዋሰውን አስመልክቶ ባደረጉት ጥልቅ ምርምሮች እና በተቀናጀ መልክ የተዘጋጁ የአማርኛ ሰዋሰው መማርያ መጸሐፍትን በመጻፋቸው ነው። በተርጓሚነት፣ በአዘጋጓጅነት እና በደራሲነት ባገለገሉበት ጊዜ ከ፴፭ በላይ የሚሆኑ መጽሐፍትን ለህትመት እንዲበቁ አድርገዋል። በእዚህም መሰረት የአማርኛን ቋንቋ ከዘመናዊ እና ከኪነታዊ አነጋገር በማስማማት ላደረጉት የላቀ አገልግሎት ድርጅቱ በ፲፱፻፷፬ ዓ.ም. የአማርኛ ሥነ-ጽሑፍ ሽልማትን ሰጥቷቸዋል። ከእዚህም በተጨማሪ እንደ መምህር፣ ርዕሰ-መምህር ከማገልገላቸውም ባሻገር በብሪታንያ-ሶማሌላንድ እና በፈረንሳይ-ሶማሌንድ መካከል የተፈጠረውን የድንበር ግጭት ለመፍታት ለሦስት ዓመታት (ከ፲፱፻፳፬ እስከ ፲፱፻፳፯ ዓ/ም) ያገለገለው ኮሚሽን አባል እና ዋና ፀሐፊ በመሆን አገልግለዋል። የከፍተኛ ፍርድ ቤት ዳኛ፤ የሕግ መወሰኛ ምክር ቤት ምክትል ፕሬዘዳንት እና አማካሪ በመሆንም ለሀገራቸው ሠርተዋል። ከለይ ከተጠቀሱትም ባሻገር የኢትዮጵያን ታሪክ በማጥናትና መጽሐፍ ቅዱስን ወደ አማርኛ በመተርጎም ሥራ ላይ ያላሰለሰ አስተዋጽኦ አድርገዋል። ለዛም ነው ብዙዎቹ ለሃቅና ለእውነት የቆሙ ዘርፈ-ብዙ ፈርቀዳጅ ምሁር የሚሏቸው።
በ፲፱፻፴፭ ዓ/ም በወቅቱ የአማርኛ ሰዋስው ባለመኖሩ ተማሪዎች ተገቢውን የቋንቋ ትምህርት ለማግኘት ይቸገሩበት የነበረውን ሁኔታ እንዲቀረፍ የጎላ አስተዋጾዖ ያደረገው እና በብርሃንና ሰላም ማተሚያ ቤት የታተመው “ያማርኛ ሰዋስው” የተሰኘው መጽሐፋቸው ነው። ይህ መጽሐፍ ለሁለተኛ እና ለሦስተኛ ጊዜ በ፲፱፻፵፪ እና በ፲፱፻፵፮ ዓ/ም ሎንዶን ላይ የታተመ ሲሆን አራተኛው ዕትም በ፲፱፻፵፰ ዓ/ም በአርስቲስቲክ ማተሚያ ቤት ታትሟል።
ሐሙስ ጥር 27/2013 ዓ.ም ለመጀመሪያ ጊዜ በዓለም አቀፍ ደረጃ የሰው ልጆች አንድነት የሚዘከርበት በበይነ መረብ አማካይነት የተከናወነ ስብሰባ እና የሽልማት ስነ ስርዓት ላይ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ እና የአል-አዝሃር ታላቁ ኢማም አህመድ አል-ታይየብ የወንድማማችነት እና የአብሮነትን አስፈላጊነት አጉልተው መናገራቸው ይታወሳል። የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ዋና ፀሀፊ አቶ አንቶኒዮ ጉቴሬዝ እና የሞሮኮ እና የፈረንሳይ ጥምር ዜግነት ያላቸው የመብት ተሟጋች የሆኑት ወይዘሮ ላቲፋ ቤን ዛያቲን እንዲሁ እ.አ.አ የ2021 ዓ.ም የሰብዓዊ ወንድማማችነት የዛይድ ሽልማት ተበርክቶላቸዋል።
ሐሙስ ጥር 27/2013 ዓ.ም የተከበረው የመጀመሪያ ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ የወንድማማችነት ቀን ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮስን ጨምሮ በርካታ ታዋቂ ግለሰቦች የተካፈሉበት እንደ ነበረ የተገለጸ ሲሆን ይህ በበይነ መረብ አማካይነት የተደረገው ስብሰባ ከአቡዳቢ ሼክ መሀመድ ቢን ዛይድን ጨምሮ የአል-አዝሃር ኢማም ፣ አሕመድ አል-ታይየብ ፣ የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ዋና ጸሐፊ አንቶኒዮ ጉቴሬስ እና ሌሎች ግለሰቦችም ስብሰባውን ታድመዋል።
የበዓሉ አንዱ ክፍል የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ዋና ፀሃፊ አንቶኒዮ ጉቴሬዝ እና የሞሮኮ-ፈረንሳዊ ጥምር ዜግነት ያላቸው የሰብዓዊ መብት ተሟጋች እና የኢማድ የወጣቶች እና የሰላም ማህበር መስራች ላቲፋ ቤን ዛያቲን እ.አ.አ የ 2021 ዓ.ም ዛይድ የሰብዓዊ ወንድማማችነት አመታዊ ሽልማት እንደ ተበረከተላቸውም ይታወሳል።
በሰብዓዊ ፍጡር ወንድማማችነት ላይ በከፍተኛ ሁኔታ አዎንታዊ የሆኑ ተግባራትን የሚያከናውኑ እና ስብዓዊ ወንድማማችነት በመላው ዓለም እንዲገነባ ጠንክረው ለሚሰሩ ሰውች የሚሰጠው የዛይድ ሽልማት ለሰላም አብሮ መኖር ሁኔታዎችን ለማጎልበት ቁርጠኛ ለሆኑ ግለሰቦች ዕውቅና ይሰጣል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮም ሆኑ አሕመድ አል-ታይብ በአቡዳቢ እ.ኤ.አ. የካቲት 4 /2019 ዓ.ም ባደረጉት ታሪካዊ ስብሰባ ላይ ሰብዓዊ ወንድማማችነት በተመለከተ በቀረበው ሰንድ ላይ መፈረማቸው የሚታወስ ሲሆን የሰነዱን ዓላማ እውን ለማድረግ የተቋቋመ ከፍተኛ የሰብዓዊ ወንድማማችነት ጉዳይ ላይ የሚሰራ ከፍተኛ ኮሚቴ እንዲፈጠርም አነሳስቷል።
የሰብዓዊ ወንድማማችነት ከፍተኛ ኮሚቴ ዋና ፀሐፊ የሕግ ባለሙያ የሆኑት መሐመድ አብደል ሰላም የበዓሉን አከባበር አስፈላጊነት ሲገልጹ የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የሰጠው ውሳኔ የካቲት 4 ቀን - የሰብዓዊ ወንድማማቸነት ሰነድ የተፈረመበትን ቀን - እንደ ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ ወንድማማቾች ቀን ሆኖ እንዲከበር መወሰኑን ገልጸዋል።
ወጣቶች እንዲያልሙ ፣ ተስፋ እንዲኖራቸው እንዲሁም “በፈገግታ ስለ መጪው ጊዜ እንዲያስቡ” እለቱ እንደ ሚረዳቸው የገለጹ ሲሆን አክሎም ሁላችንም ወንድማማቾች በመሆናችን ይህ የወንድማማችነት መንፈስ በተግባራ ይገለጽ ዘንድ ጥሪ አቅርበዋል።
የአንግሊካን የካንተርበሪ ሊቀ ጳጳስ ጀስቲን ዌልቢ በሰብዓዊ ወንድማማችነት ላይ የሚያተኩረው በአቡዳቢ የተፈረመው ሰነድ አስፈላጊነት ላይ ሲናገሩ “አንድ ላይ ምን ማድረግ እንደምንችል የሚያመለክት እና እርስ በእርስ በመተባበር እንድንኖር ጥሪ የሚያደርግ አነቃቂ ሰነድ ነው” ብለዋል። አክለውም “ልናመጣው ባስብነው የወዳጅነት መንፈስ ላይ ዋና እና ትልቁን ሚና የሚጫወተው የወንድማማችነት መንፈስ ነው” በማለት አብረን እንድንሰራ እንደዚህ ዓይነት ወዳጅነት እንድናዳብር እንደ ሚጸልዩ ገልጸዋል።
የአውሮፓ ሕብረት ካውንስል ፕሬዝዳንት ቻርለስ ሚካኤል በበኩላቸው እንደ ገለጹት “ከሩቅ ባየነው ቁጥር ልዩነቶቻችንን በበለጠ ሁኔታ እናያለን ፣ ነገር ግን ዐይን ውስጥ እየተያየን ስንሄድ ነፀብራቃችንን እናያለን - የጋራ ሰብአዊነታችን እንገነዘባለን ” ብለዋል። አክለውም “መወያየት መግባባት እንዲፈጠር ያደርጋል ፣ መግባባት የመቻቻል መንፈስን ያነሳሳል ፣ መቻቻል ወደ መከባበር ይመራል፣ ይህ በጎ ሰንሰለት ሰላምን እና ወንድማማችነትን እውን ማድረግ ይችላል” በማለት ተናግረዋል።
የሕግ ባለሙያ የሆኑት አብዱል ሰላም ለርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮስ እና ለታላቁ ኢማም ንግግሮች ላይ ተመስርተው እንደ ተናገሩት የሰብዓዊ ወንድማማችነት ከፍተኛ ኮሚቴው ተስፋን የሚያነቃቃ እንደ ሆነ የገለጹ ሲሆን ለሰው ልጆች አንድነት እና ወንድማማችነት የሚያደርጉትን ጥረት አድንቀዋል። ዓለም ለመጀመሪያ ጊዜ በዓለም አቀፍ ደረጃ የሰብዓዊ የወንድማማችነት ቀንን ስታከብር የተሰማቸውን ከፍተኛ ደስታ ገልጸዋል።
“ሁል ጊዜም እውነትን የሚናገር ድምጽዎ ለሁሉም ሰዎች ተስፋን ያመጣል” በማለት የተናገሩት አብዱል ሰላም “በተመሳሳይ ጊዜ በዓለም ዙሪያ በሚሊዮን የሚቆጠሩ ሰዎች በተመሳሳይ መንገድ እንዲራመዱ ያበረታታል። በዚህ ረገድ እነዚህ ድምፆች ጎልተው እንደ ሚወጡ ያላቸውን እምነት” የገለጹ ሲሆን የዛይድ ሽልማት ለሰብዓዊ ወንድማማችነት በተወከለው በዚህ ዓለም አቀፍ ተነሳሽነት አድናቆት እንዳላቸው ገልጸዋል።
ታላቁ ኢማም አሕመድ አል-ታይየብ የሰብዓዊ የወንድማማችነት ሰነድ በትብብር፣ ጦርነቶች እንዲቆሙና መቻቻልና መግባባት እንዲሰፍን እንደሚጠይቅ አጉልተው የገለጹ ሲሆን የዚህ ዓለም አቀፍ ቀን ዓመታዊ በዓል “ለዓለም እና ለመሪዎች የማንቂያ ደወል” እንደሚሆን ያላቸውን እምነት ገልፀው “የሰብዓዊ ወንድማማችነት መርሆዎች እንዲጠናክሩ” አሳስበዋል።
ታላቁ ኢማም ከሌሎች የሰላም ደጋፊዎች ጎን ለጎን ለሰላም መስራቱን ለመቀጠል ያላቸውን ቁርጠኝነት አረጋግጠዋል ፣ የሰብዓዊ ወንድማማችነት ሰነድ በሕይወት እውን እንዲሆን ቁርጠኝነት እና “ሁሉም ሰዎች መብት ያላቸው ወንድማማቾች ናቸው” የሚል ጽኑ እምነት እንዳላቸው የገለጹ ሲሆን በመካከላችን ያለው ልዩነት ቢኖርም በሰላም ለመኖር ” መጣር እንደ ሚኖርብን ተናግረዋል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮስ ለወንድማማችነት መሰጠትን አስፈላጊነት አጥብቀው ተናግረዋል ፣ ምክንያቱም “ይህ የሰው ልጅ አዲስ አስተሳሰብን የሚጠይቅ ነው” በማለት አጽኖት ሰጥተው የተናገሩ ሲሆን ሁላችንም ወንድማማቾች እና እህተማማቾች እንደሆንን አበክረው ገልጸው “እኛ ለግድየለሽነት ጊዜ የለንም” ምክንያቱም እኛ ወንድሞች እና እህቶች ስለሆንን “ወይም ሁሉምንም ነገር አንድ ላይ እንገነባለን፣ ካልሆነ ደግሞ ሁሉም ነገር ሊፈርስ ይችላል” ብለዋል።
ወንድማማችነት ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ ቀጠሉ “የተዘረጋ እጅ ማለት ነው። ወንድማማችነት መከባበር ማለት ነው። ወንድማማችነት ማለት በተከፈተ ልብ ማዳመጥ ማለት ነው። ወንድማማችነት ማለት በራሱ እምነት ጽናት ማለት ነው፣ ምክንያቱም አንድ ሰው በእምነቱ ላይ ብቻ ጸንቶ ቢደራደር እውነተኛ ወንድማማችነት አይኖርም ” ብለዋል።
የዛይድ ሽልማት ተቀባይ እና የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ዋና ፀሀፊ አቶ አንቶኒዮ ጉተሬዝ ባቅረቡት የምስጋና ንግግር በዓለም ዙሪያ ሰላምን እና ሰብአዊ ክብርን ለማስፈን የተባበሩት መንግስታት ድርጅት እያደገው ላለው ተግባር እውቅና በመሰጠቱ ምስጋናቸውን ገልጸዋል።
በወቅቱ እየተከሰተ ያለው ወረርሽኝ ፣ የአየር ንብረት ለውጥ እና ሌሎች በጦርነት እና በግጭት ፣ በዘረኝነት ፣ በአመፅ አክራሪነት እና አድልዎ ላይ ያሉ የወቅቱ ተግዳሮቶች ቢኖሩም የርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮስ እና የታላቁ ኢማም ሼክ መሐመድ አልጣይብ የሰው ልጆች በአንድነት እንዲሰባሰቡ ግፊት ማደረጋቸውን ገልጸው በውይይት ውስጥ ሰላምን እና ወንድማማችነትን ለማሳደግ አስፈላጊ የሆነ እርምጃ መጀመሩን ገልጸዋል። አቶ አንቶኒዮ ጉተሬዝ የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የሰውን አንድነት እና ዓለም አቀፋዊ ሰላምን ለማጎልበት የሚደረገውን ጥረት ለማጉላት እና ለመርዳት ፈቃደኛ መሆናቸውን በድጋሚ ገልፀዋል ፡፡
ሁለተኛው የ 2021 ዛይድ ሽልማት የክብር ተሸላሚ የሆኑት የሲቪል ማህበረሰብ ተሟጋች እና የኢማድ የወጣቶች እና የሰላም ማህበር መስራች የሆኑት ላቲፋ ቤን ዛያቲን እንዲሁ ለሽልማቱ ያላቸውን አድናቆት ገልጸዋል። እውቅና ስለተሰጣቸው ብዙ ልጆችን “ወደ ጥላቻ” መስመር እንዳይገቡ በመከላከል ሥራቸው ትልቅ እገዛ እንደሚያደርግላቸው ተናግረዋል። ምንም እንኳን ልጃቸውን ቢያጡም እና በጭራሽ የማይድን ጥልቅ ቁስል ውስጥ የገቡ ቢሆንም አሁን ለብዙ ሌሎች ልጆች “ሁለተኛ እናት” ሆነዋል።
አክለውም “ለእያንዳንዱ ልጅ እንደምለው በልባችን ውስጥ ያሉትን መሰናክሎች ማቋረጥ ከቻልን በህብረተሰቡ ውስጥ ያለንን ቦታ እናገኛለን እናም ሁላችንም ወንድማማቾች እንሆናለን። ነገር ግን በእውነቱ እነዚህን መሰናክሎች ማቋረጥ አለብን ብለዋል።
ፈጻሚ ስራሕ ኢህወዴግ ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ኦሮምያን ዞባ ሰሜን ጎንደርን ብዛዕባ ዝተፈጥረ ህውከት ከምዝዘተየን መግለጺ ከምዝሃበን ማእከላት ዜና መንግስቲ ጸብጺበን።
ኣብ ክልል ኦሮሚያ ንዝጠፍአ ህይወት ንጹሃት ዜጋታት ተሓታቲ ገዛኢ ፓርቲ ኢህወዴግ እዩ ዝብሉ ተቓወምቲ ብወገኖም ሕጂ ዝዝረብ ዘሎ ውጥን ልዝብ ኣየእምንን እዩ ይብሉ።
በኢትዮጵያ በተከታታይ የዘለቀውን ሕዝባዊ ተቃውሞ መቆጣጠር የተሳነው ህወሓት በኢትዮጵያ በአስቸኳይ አዋጅ ስም አገሪቷን በወታደራዊ አስተዳደር ስር ለማስተዳደር ኣዋጅ አንደሚያወጣ ተሰማ። የመፈንቅለ መንግሥት ይዘት ያለው አዋጅ ምናልባትም ዛሬ ይወጣል ተብሎ ይጠበቃል።
የኦህዴድ መክዳትና የብአዴን መከተል ላይ ደኢህዴን ከተጨመረ የህወሓትን ህልውና አደጋ ላይ መጣሉ ስላሰጋው ነው ህወሓት ሃይለማርያም በፈቃዱ ለቀቀ ማስባል የፈለገው፥
ወታደራዊ አገዛዝ ከታወጀ በኋላ ህወሓት ያለ ርህራሄ ማንኛውንም ተቃውሞ “የመጨረሻ ውሳኔ” በማስተላለፍ ታይቶ የማይታወቅ ደም ማፋሰስ በአገሪታ ላይ በማስከተል ስልጣኑን ለማረጋጋት የሚቻለውን ሁሉ ያደርጋል፤
ጎልጉል የደረሰው መረጃ አንደሚያመለክተው በአሜሪካኖቹ በኩል ሙሉ ስምምነት ባይኖርም አንዳንዶቹ ግን “የአሜሪካንን ጥቅም የሚያስጠብቁት ትግሬዎች ናቸው” በማለት ለህወሓት ሙሉ ስልጣን እንዲሰጠው በግልጽ ይናገራሉ፤
በግብጽ የፕሬዚዳንት ሙርሲን አስተዳደር አውርዶ የአሜሪካ ወኪል በሆነው አልሲሲ ለመተካት በተደረገው ተቃውሞ አደባባይ የወጡ ተቃዋሚ ዜጎችን የአልሲሲ ኃይል ሲጨፈጭፍ ምዕራባውያን በተለይም አሜሪካ የውስጥ ድጋፏን እንደሰጠችው በኢትዮጵያም በቀጣይ የሚከሰተው ይህ እንደሚሆን ጎልጉል የደረሰው መረጃ ያመለክታል
የኃይል አገዛዝ የትኛውንም መንግሥት እንዳላጸናው ከታሪክ የማይማረው ህወሓት አሁንም በኢትዮጵያ ሕዝብ ላይ የበቀል ርምጃውንም ለመውሰድ ሰይፉን ስሏል፥ የጌቶቹን ቡራኬም እየተቀበለ ነው።
ሰዎች!! ልማታችንን የሚቃወሙትን በሙሉ ፤ እገሌ ከገሌ ሳይል ሰራዊቱ እየመነጠረ ማውጣቱን ይቀጥል ይመስለኛል፤ እንጂ የጎልጉል ዘጋቢዎች እንደሚኝኩት ጫት ኣይደለም!!! እመኑኝ!! ኣይታወጅም!!! ተሰብስበው ጫት እያኘኩ ፤ ወሬ የሚፈጥሩት ብዙ ናቸው!!
ይህንን ብለህ ነበር፤ “… የጎልጉል ዘጋቢዎች እንደሚያኝኩት ጫት ኣይደለም!!! እመኑኝ!! ኣይታወጅም!!! ተሰብስበው ጫት እያኘኩ፤ ወሬ የሚፈጥሩት ብዙ ናቸው!!”
ምንድነው ምላሽህ? አለኝ የምትለው “የበረሃ ወኔ” አሁን ካለህ እስቲ “ይቅርታ” በል? ለነገሩ ከበረሃ ወንበዴ ምንም አይጠበቅም? ውርደት የማታውቁ ሃፍተረ ቢሶች ናችሁ!
አሁን በሃገራችን የሚታየው ሁኔታ አነቃቂም አሳሳቢም ነው። ንቃቱ በየስርቻው ተጥለው የነበሩ እስሮኞች መፈታት መጀመራቸው ነው። ገና በብዙ መቶ ሺህ የሚቆጠሩ ዜጎች ጨለማ ቤት ተዘግቶባቸው ስላሉ ሁሉም እንዲፈቱ መታገል ያሻል። የሃገሪቱ ሁኔታ አጣብቂኝ የገባው ደግሞ ጠ/ሚሩ ከሥልጣን ለመውረድ መጠያቃቸው አይደለም። ድሮውንም ለምልክት የተቀመጡ ምንም ሥልጣን የሌላቸው ስለነበሩ ፋይዳ የለውም። ሃገሪቱ ታላቅ ችግር ውስጥ ናት።
4. በእርግጥም ወታደራዊ አመራር ሃገሪቷን ከመራት የበለጠ አስከፊ ሁኔታ ይፈጠራል። ወታደራዊው መዋቅር 99.9% በወያኔ ሃርነት ትግራይ የተያዘ በመሆኑ ህዝብ ወታደሩንም ወያኔንም አይቀበልም። ጎልጉል በትክክል እንደዘገበው አሁን ከሃገሪቱ የሚመነጩ የውስጥ ዘገባዎች እንደሚያመላክቱት በቅርቡ ለወታደራዊ ማእረግ መሰጠቱ ጦሩን የኢትዮጵያዊነት መልክ እንዳለው ለማስመሰል የተፈጸመ ሽንክ ሥራ ነው።
5. በሃገሪቱ የተለያዪ ክፍሎች እንደልባቸው ሲፈነጥዙና ሲዘርፉ የነበሩ የትግራይ ተወላጆች አሁን በሚደርስባቸው ተቃውሞ ከሥራቸውና ከንግድ ሥፍራቸው ሲባረሩ የሚያስከትለው ምሬትና የብቀላ ዝግጅትና አንዳንድ ግለሰቦችና አፍቃሪ ወያኔ ድህረ ገጾች ከሰሞኑ የትግራይ ህዝብ ራሱን የመከላከል መብት አለው፤ ካስፈለገም እንገነጣላለን በማለት የሚያስፈራሩት ደጋፊ ሃሳብ ፍለጋ ነው።
6. ሁሉም የሃገራችን ህዝብ ዘር ጎሳ ቋንቋ ሳይለየው በፈለገው ሄዶ ሰርቶ የመኖር እድሉ በወያኔ የክልል ፓለቲካ ስለተመረዘ ወያኔ ያለው ምርጫ ህዝብ ለመረጠው ስልጣንን አስረክቦ ከጫወታ ቢወጣ ለታሪክም ሆነ በየበረሃው ደማቸውን ላፈሰሱ የትግራይ ልጆች ክብር ነው። በመነጣጠል እንጠፋለን እንጂ መልካም ነገር አይገኝም። የትግራይ ሰው ሲጎዳ ሌላው የሃገራችን ክፍል ህዝቦች እንደራስ የማይቆጥሩት ከሆነ በሽታ ነው። የወያኔ አሽቃባጮችና የጊዜው የፓለቲካ ተጠቃሚዎችና የትግራይ ህዝብም የሌላው ወገኑ መሞትና መሰቃየት ስቃዮ እንደሆነ አምኖ ለፍትህ መታገል አለበት። ያ ካልሆነ አንተና አንቺ ስንባባል ጀንበር መጥለቋ ነው። አማራነት፤ ትግራዊነት፤ኦሮሞነት ወይም ሌላው ወገናቸን በተናጠል ለማንም አይጠቅምም። መኖር በህብረት ነው። ወያኔ ልብ ይስጠው!!
የመንግሥት ቀኝ እጅ የሆንከው የኢት/ኦርቶዶክስ ቤ/ክ ሲኖዶስም መንኮሰ = ሞተ የሚለውን ትርጉም ዘንግታችሁ እንደ ቅጠል ለሚረግፈው ወጣት ስትሉ በካባችሁ ውስጥ የያዛችሁትን ሽጉጥ ጥላችሁ መጻፍ ቅዱሳዊ ባይሆንም የማዳን ፍቅር ምልክት የሆነውን መስቀሉን ያዙት እባካችሁ？
ወንጌል ገብቶኛል በማለት መጽሐፍ ቅዱስ በእጅህ ይዘህ ያለህ ደግሞ ሰው/ሃገር ሲሞት እያየህ ዝም/ጭጭ በል የሚል ከሆነ መጽሐፉ ንገሩንና ልዩ ወንጌል መሆኑን እንወቅ = ለሰው ከሞት መትረፍ ሲል ክብሩን ትቶ ከላይ ለመጣውን አዳኝ ምስክር ነን እያላችሁ ምነው አገሪቱ/ምድሪቱ እንዲህ አኬልዳማ ስተሆን ምነው በፍርሃት ቆፈን ተቀፈደዳችሁ？በእውነት በፍቅር ውስጥ ፍርሃት አለን？？？
ኦሮሞ፣ አማራ፣ እውነተኛ ትግሬ፣ ከምባታ፣ ሃድያ፣ ጉራጌ፣ አፋር፣ ሱማሌ፣ አገው ወዘተ ያለባችሁን ሃገራዊ ሃላፊነት በሰከነ የአንድነት መንፈስ ዛሬ ተነስታችሁ ይችን ሃገር ከደም መፋሰስ በጋራ ካልታደጋችኋት የአባቶቻችሁ ደም ይጮህባችኋልና በፍቅር ለፍቅርና ለአንድነት በጋራ ተነሱ？？？
ውጭም ሆነ ወይም አገር ቤት የምትኖር ሁሉ በተቻለህ መጠን በዚህ ወሳኝ ወቅት ድርሻህን ለእውነት በእውነትና በፍቅር ከጥላቻ በጸዳ መንፈስ ተነስተህ እሪ ያገር ያለህ በማለት ወድ ላይም ወደ ግራም ወደ ቀኝም ጩህ！ተመካከር！ተንቀሳቀስ！ለአሉባልታ ጆሮህን ድፈን！ከምናገባኝና ከቁም ሬሳነት ተፈወስ？？
ለፖለቲካ ድርጅቶች በሙሉ ከኢሕዴግ መሰሪ የማታለያ ዘዴ በመጠንቀቅ ወደ እውነተኛ እርቅና ሰላም የሚያመጣ ገለልተኛና በሃገር ፍቅር የተላበሰ የሽግግር መንግሥት በማቋቋም ይህን የመጣውን የጥፋት ደመና ለመግፈፍ ሰፊና ታጋሽ ልብ ይዛችሁ ተነሱ？？？
ለጠቅላላ የአገሪቱ ሠራዊት አባላት በሙሉ ኢትዮጵያዊነትህ ከትግሬነትህ፣ ከኦሮሞነትህ፣ ከአማራነትህ፣ ከጉራጌነትህ፣ ከከምባታነትህ፣ በአጠቃላይ ከዘርነትህ ካልበለጠብህ ስትቀጠር ላገሬ ደህንነት እቆማለሁ ያልከውን ቃልህን መካድ ነውና ለሚጠፋ እለታዊ እንጀራ ብለህ የወንድምህን ግንባር በያዝከው መሳሪያ የአባይ ሸለቆ አታስመስለው？？？ ከሰው ተፈጥረህ ሳለ እንደ ዱር እንስሳት በወገንህ ላይ አውሬ ለምን መሆን አስፈለገህ？አንተም የሠራሃውን ታጭዳለህና
ሰዎች!! ከላይ የተነተነው ጭፍን ኣስተያየት፤ የኣንዳንድ መሃይም ፤ እውጭ ኮብልለው፣ ሕዝባችንን እርስ በርስ ለማናከስ የሚጥሩ፤ ጊዜው ያለፈባቸው፤ ኋላ ቀርነቱን የተዛመዱ፤ ቢጤ ቢፈልጉ ያጡ፤ ልማቱን የጠሉ፣ ከጥቃቅን ብሄረስብ የተከማቹ፣ ባጋጣሚ ኣምታተው የቋጠሩ፣ ህዝባችንን የከዱ፣ ምላሳቸው መርዝ እንጂ በጎ የማያፈልቁ፣ ክፋት እንጂ ጤናን የማያስተናግዱ፣ ሌላም ሌላም ኧረ ብዙ በጣም ብዙ እዚህ ሰሜን ኣሜሪካ ውስጥ ተኝተው በህዝባችን ላይ ልክ እንደ ባዕድ ይሳለቁብናል፤ ህዝባችን ግን ከያዛት ልማት፣ንቅንቅ ኣይልም። ከድህነት የምንላቀቅበት ብቸኛ መንገድ ነውና።
ይሄ ካፈርኩ አይመልሰኝ መሆኑ ነው？ አይሆንም ብለህ ያልከው ነገር ሲሆን ምነው ይቅርታ መጠየቁ ተናነቀህ？ እኔ አንተን ብሆን ደግሜ አልጽፍም ነበር። ደግሞ “ከድህነት የምንላቀቅበት ብቸኛ መንገድ” ስትል ባለፉት 27 ዓመታት ከድህነት እየተላቀቁ ያሉትንማ እያየን ነው። ህዝቡማ ከመጥፎው ወደ ባሰው እያሽቆለቆለ እንደሆነ አውቀህ ካልጨፈንክ በቀር በገሃድ የሚታይ ነገር ነው። መጥኔ ላንተና ለመሰሎችህ።
ምንም!!! ምንም!!! ከልማታችን ንቅንቅ ኣንላትም!!!! ይህን የሚያስከብር የታጠቀ ኃይል ኣለን!!!! ደርግን ይደግፍ የነበረው ኢህኣፓና መሰሎቹ እዚህ ሰሜን ኣሜሪካ ኮታቸውን ቀይረው ብቅ ብለዋል!!! ልማታችንን የሚያደናቅፍ የህዝብ ጠላት ነው። ፌዴራሊዝማችን የተዋቀረው በብሄሮች ስብስብ ነው። ከዚያ ውጪ የሚያልም ካለ የህዝባችን ጠላት ነው። ጥቃቅን ብሄረሰቦች ግን ተንኮል ከመስራት ኣቆጠቡም። በቀላሉ ይደለላሉና ነው።
በእውነት በምድራችን በወገናችን መካከል እየሆነ ያለው ትርምስና ነፍስ መዋደቅ ብቻ በራሱ አይሰማችሁም？ ሕሊና የተባለው ሚዛንስ የተ ገባ？ ሰው እንደ ቅጠል እየረገፈ እያለ！ያንን መቃዎምና ይህኛውን ደግሞ መደገፍ ጊዜው ነውን？ በምንም መልኩ ይሁን የሟቹን ገዳይ በልማት እያሳባቡ መደገፍ ለእኔ ሚዛን የጎደለው የእብዶች እይታ ነው የሚሆነው？ ልማት ለሰው ሁሉ /ለሃገር/ ወይስ ለተወሰኑ ሰዎች ብቻ？ ምንድነው እያላችሁን ያለው ጉዳይ？ እየሆነና በገሃድ እየታዬ ያለው የጠቀላላ ወገናችን የኑሮ ምጥ ፈጽሞ አልታይ አላችሁ？ ወይስ በቃሉ እያዩ የማያዩ እንደተባሉት ሰዎች ታውራችኋል？ በርግጥ ግንባር ላይ ያሉ የሥጋ ዓይኖች በስብና በጮማ ከወፈሩ እንደማያዩ እርግጠኛ ነኝ！！！ የማዝነው በደርግ ዘመን የመከራው ገፈት ቀማሽ ሆነው የነበሩ ሰዎች ዛሬ መላውን የኢትዮጵያን ሕዝብ /የእነ አሉላን ዘር ጭምር/ ገፈት ሳይሆን በባሰ መልኩ አተላ እያስጠጡት መሆኑ ነው？？？ ይገርማል ያንዳንድ ሰዎች አስተሳሰብና ጭካኔ！！！ አሁንም ጨካኞች ወገኖቼን ሳይመሽ ወደ ማስተዋል እንዲመለሱ ከሰማይ በሆነው እውነተኛ ፍቅር አሳስባለሁ！！！
ኣብ’ዚ ካብ ናይ ትማሊ ብዝሕይል ዝናብን ንፋስን ተሰንዩ፣ ምፍጣር ዝተፈላለያ ጉጅለታትን መውደቕቲን ዘኸተለ ውድድር፣ ኣብ’ዚ ዙር 2 ናይ መድረኽ ዓወታት ኣመዝጊቡ ዝነበረ ኮሎምብያዊ ተቐዳዳማይ ክለብ ኣድሮኒ ጂዮካቶሊ፣ ዮናታን ሬስትሬፖ: ሳልሳይ ርእሱ ብ1 ደቒቕን 27 ካልኢታትን ተፈልዩ ብድሕሪ ምምጽኡ፣ ቀዳማይ ብምእታው 3ይ ናይ መድረኽ ዓወት ሓፊሱ።
ተቐዳዳማይ ክለብ እስራኤል ሳይክሊንግ ኣካዳሚ፣ ኤርትራዊ ሽወደናዊ ዓወት ገብረመድህን ሓሙሻይ ተርታ ክስራዕ ከሎ፣ ኤርትራውያን ሄኖክ ሙሉብርሃን፣ ቢንያም ግርማይን ናትናኤል ተስፋጽዮንን ድማ ካብ መበል 13 ክሳብ 15 ንዘሎ ደረጃ ሒዞሞ።
ኣብ ናይ ግዜ ውድድር ካብ ወናኒ ብጫ ማልያ ኤርትራዊ ናትናኤል ተስፋጽዮን ብ2 ደቓይቕን 11 ካልኢታትን ድሒሩ፣ ናብ’ዚ ናይ ሎሚ 127.3 ኪሎ ሜትር ዝሸፈነ ቅድድም ዝኣተወ፣ 2ይ ደረጃ ሒዙ ዝርከብ ርዋንዳዊ ሞይሰ ሙጊሻ፣ ሎሚ ንናትናኤል 1 ደቒቕን 5 ካልኢታትን ስለ ዝኸሰበሉ፣ ኣብ መንጎኦም ዝነበረ ናይ ግዜ ጋግ ናብ 1 ደቒቕን 8 ካልኢታትን ለጠቕ ኢሉ ኣሎ።
ብድሕሪ’ቲ ሎሚ ዝተረኽበ ውጽኢት፣ ብግዜ ንእትመርሕ ጋንታ እትወሃብ ማልያ ካብ ኢድ ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ወጽያ ናብ ኢድ ክለብ ኣድሮኒ ጂዮካቶሊ ዝኣተወት ክትከውን ከላ፣ ብጫ ማልያ፣ ጻዕዳ ማልያን ማልያ ብሉጽ ኣፍሪቃዊ ተቐዳዳማይን ምስ ናትናኤል፣ ቀጠልያ ማልያ ቅጽበታዊ ውድድር ድማ: ምስ ዳዊት የማነ ኣለዋ።
ናትናኤል ንብጫ ማልያ ሒዝዋ ናብ ኤርትራ ከምርሕ እንተድኣ ኮይኑ፣ ኣብ’ዚ ጽባሕ ዝካየድ 4.5 ኪሎ ሜትር ዝርሕቐቱ ናይ ክሮኖሜትር ውድድር፣ ከምኡ’ውን ሰንበት ዝሰላሰል 89.3 ርሕቐት ዘለዎ ናይ ውሽጢ ከተማ ቅድድምን: ምስ ብጾቱ ሓያል ቓልሲ ክሓቶም’ዩ።
የሚበራ አምፖልን ምልክቱ ያደረገውና ሰሞኑን በጠ/ሚኒስትር ዶ/ር ዐቢይ አህመድ አማካኝነት የምርጫ መወዳደሪያ ምልክቱንና ማኒፌስቶውን ያስተዋወቀው ብልጽግና ፓርቲ፤ ሰዎች በነፃ የሚታደሙባቸው የሙዚቃ ኮንሰርቶች ማቅረብ ጀምሯል። ብልጽግና በዚሁ የምርጫ ቅስቀሳ፤ መራጮቹን ለማነቃቃትና ራሱን ለማስተዋወቅ የሙዚቃ ኮንሰርቶችን እንደ አንድ አማራጭ መጠቀሙን ይቀጥላል፡፡ ጠ/ሚኒስትሩም በዘንድሮ የምረጡኝ ቅስቀሳ በተለያዩ መድረኮች በመገኘት በቀጥታ ተሳታፊ ይሆናሉ ተብሎ ይጠበቃል፡፡
ብልጽግና የምረጡኝ ቅስቀሳው አካል የሆነውን የሙዚቃ ኮንሰርት ባለፈው ሃሙስ በጊዮን ሆቴል አቅርቧል፡፡ በቀጣይም በሌሎች አካባቢዎች ተመሳሳይ ዝግጅቶች ይኖራሉ ተብሎ ይጠበቃል፡፡
“ሚዛንን” የምርጫ ምልክቱ አድርጎ ለምርጫው እየተዘጋጀ ያለው (ኢዜማ) በበኩሉ ከባለፈው ሰኞ ጀምሮ በተለይ በአዲስ አበባ ራስን የማስተዋወቅና የምረጡኝ ቅስቀሳ ጀምሯል፡፡
ባለፈው ሰኞ በአዲስ አበባ የተመረጡ አካባቢዎች ከፊት ለፊት አርማውን የለጠፉ አውቶቡሶችን በማዘጋጀት ተጠቃሚዎችን በነፃ ሲያጓጉዙ ውሏል፡፡ በእነዚህ አውቶቡሶች ላይ የተመደቡ የፓርቲው ሊቀ መንበር የሺዋስ አሰፋና ፣ምክትል መሪው አንዷለም አራጌን ስለ ኢዜማ ገለፃ ሲያደርጉ ሰንብተዋል፡፡
አዲስ አበባ ላይ ዋነኛ ተፎካካሪ እሆናለሁ የሚለው ባልደራስ ለእውነተኛ ዲሞክራሲ በበኩሉ የተጨበጠ የቀኝ እጅን የምርጫ ምልክቱ አድርጎ፣ በተለያዩ ስልቶች ቅስቀሳ ለማድረግ ማቀዱ ታውቋል፡፡
የጎዳና ላይ ቅስቀሳዎችን ጨምሮ በተለያየ መልኩ በታተሙ በራሪ ወረቀቶች መልዕክቶች ቅስቀሳ ለማድረግ ማቀዱን የፓርቲው የፖለቲካ ጉዳዮች ሃላፊ አቶ ጌታነህ ባልቻ ለአዲስ አድማስ ተናግረዋል፡፡
ፓርቲው ራሱን የሚያስተዋውቅበትና ለምርጫው ማስኬጃ ገቢ የሚያሰባስበበት የእራት ግብዣ መርሃ ግብር የካትት 23 ቀን 2013 ዓ.ም ከምሽቱ 12 ሰዓት ጀምሮ አዘጋጅቷል፡፡ በነገው እለትም ከመኢአድ፣አብን፣ኢብአፓ ጋር በመሆን በአዲስ አበባ ጉዳናዎች 50 ሺህ ሰዎች የሚሳተፉበት የቅስቀሳ መርሃ ግብር ያከናውናል
የምርጫ ምልክቱን ሰዓት ያደረገው አብን በበኩሉ፤ በነገ ዕለት፡ በአዲስ አበባ በጋራ ለመስራት ከተስማማቸው ፓርቲዎች ጋር የምርጫ ቅስቀሳ ማስጀመሪያ ሥነ ስርዓት እንደሚያካሂድ የታወቀ ሲሆን በባህር ዳር፣ ጎንደር፣ ደሴና ደብረ ብርሃን እንዲሁም ቅስቀሳ ያካሂዳል፡
– በዚህ ሳምንት በተደረጉ ስድስት ጨዋታዎች 11 ጎሎች ብቻ ተቆጥረዋል። ይህም ባለፈው ሳምንት ከተቆጠረው በሦስት ያነሰ ሲሆን ከዘጠነኛው ሳምንት በመቀጠል ዝቅተኛ ጎል የተቆጠረበት የጨዋታ ሳምንት ሆኗል።
– ከተቆጠሩት ጎሎች መካከል (1) ሱራፌል ዐወል በፍፁም ቅጣት ምት ሲያስቆጥር አማኑኤል ገብረሚካኤል ከቅጣት ምት የተነሳ ኳስ ተጠቅሞ አስቆጥሯል። ፍፁም ገብረማርያም ደግሞ መነሻው ከማዕዘን ምት የሆነ ኳስ ከመረብ አሳርፏል። ሌሎቹ ጎሎች በክፍት ጨዋታ የተቆጠሩ ናቸው።
– እንደባለፈው የጨዋታ ሳምንት ሁሉ 10 ተጫዋቾች በዚህ ሳምንት ጎል አስቆጥረዋል። አማኑኤል ገብረሚካኤል በሁለት ጎል ቀዳሚ ሲሆን ቀሪዎቹ ጎሎች በዘጠኝ የተለያዩ ተጫዋቾች ተቆጥሯል።
– ሱራፌል ዐወል፣ አማኑኤል ገብረሚካኤል፣ ፍስሐ ቶማስ፣ ፀጋዬ ባልቻ እና ወንድማገኝ ኃይሉ የውድድር ዘመኑ የመጀመርያ ጎላቸውን ያስቆጠሩት በዚህ ሳምንት ጨዋታዎች ነው።
– ፋሲል ከነማ ከአምስት ተከታታይ ጨዋታዎች በኋላ ጎል አስተናግዷል። ሚኬል ሳማኬ በ5ኛው ሳምንት በምንይሉ ወንድሙ ጎል ከተቆጠረበት በኋላ በወንድማገኝ ኃይሉ ጎሉ እስኪደፈር ድረስ በአጠቃላይ 479 ደቂቃዎች ጎል ሳይቆጠርበት ዘልቋል። ይህም በውድድር ዘመኑ ከፍተኛው ነው።
– አማኑኤል ገብረሚካኤል በቅዱስ ጊዮርጊስ መለያ የመጀመርያ ጎሉን አስቆጥሯል። አማኑኤል በፕሪምየር ሊጉ ለመጨረሻ ጊዜ ጎል ያስቆጠረው በተሰረዘው የውድድር ዘመን ጥር 2 ቀን 2012 መቐለ ከሜዳው ውጪ ወልቂጤን 1-0 በረከቱበት ጨዋታ ነበር።
* ንቅናቄው የመጨረሻውን ጥይት በጨለጠበት መድረክ የኢሳት ባለቤት ነኝ የሚል ነውር መግለጫ መስጠቱን በተመለከተ በወቅቱ በዝምታ አልፌው ነበር። አመራሮቹ በየቲቪ መስኮቱ እየወጡ ደጋግመው ሲነግሩን ግን ቢያንስ በግሌ ”የግንቦት ሰባት ጋዜጠኛ” እንዳልነበርኩ መግለጽ እንዳለብኝ ተሰምቶኛል።
ኢሳት የግንቦት ሰባት ነው የሚለው ጩኽት ጆሮ ያደነቁራል። ንቅናቄውም ሆነ አባላቱ በኢሳት ምስረታና ዘለቂታዊ ጉዞ ላይ ድርሻቸው ቀላል እንዳልሆነ አውቃለሁ። ለዚህም ክብር አለኝ። ይሁንና ባለቤት ነን የሚለው ህጋዊም ሆነ አመክንዮታዊ መሰረት የሌለው መግለጫ እየተደጋገመ ሲሰማ የዝምታን ትዕግስት ይፈታተናል። ታሪክ ነውና ተንሻፎ መቅረት የለበትም። ንቅናቄው የመጨረሻውን ጥይት በጨለጠበት መድረክ የኢሳት ባለቤት ነኝ የሚል ነውር መግለጫ መስጠቱን በተመለከተ በወቅቱ በዝምታ አልፌው ነበር። አመራሮቹ በየቲቪ መስኮቱ እየወጡ ደጋግመው ሲነግሩን ግን ቢያንስ በግሌ ”የግንቦት ሰባት ጋዜጠኛ” እንዳልነበርኩ መግለጽ እንዳለብኝ ተሰምቶኛል።
በመሰረቱ የኢሳት አፈጣጠር፡ ቅርጽና ባህሪ ለአንድ የፖለቲካም ሆነ በየትኛምው መልኩ ለተደራጀ አካል በባለቤትነት የሚሰጥ አይደለም። የኢሳት ባለቤት ህዝብ ነው። በዝርዝር ይገለጽ ከተባለም በየወሩ የሚያዋጣው ኢትዮጵያዊ፡ ከጀርባ ሆነው ኢሳትን በቋሚነት ሲረዱ የነበሩ ቆራጥ ደጋፊዎች፡ በዋናነትም ሌት ተቀን ኢሳት በፋይናንስ እንዳይጎዳ ሲሰሩ የነበሩ ቻፕተሮች ሲሆኑ ጋዜጠኞቹ ደግሞ ከፊት ለፊት ሆነው ኢሳት የህዝብ ለመሆኑ እያረጋገጡ የዘለቁ ባለድርሻ አካላት ናቸው። በዚህ ውስጥ ድርጅቶች አሉበት። ከሃይማኖት ተቋማት እስከ ሙያ ማህበራት ሚናቸው ከፍተኛ ነው። ግንቦት ሰባት የሚችለውን አድርጓል። አንድነት ፓርቲ ኢሳት ህልውና እንዲቀጥል በተለያዩ አስተዋጽኦዎች አብሮን ነበር። ሰማያዊዎች ከጎናችን ሆነው ደግፈውናል። ከሀገር ቤት በኢትዮጵያ ብር ሳይቀር በመቶሺዎች የሚልኩልን ነጋዴዎች ነበሩ። የኢትዮጵያ ሙስሊሞች የጀርባ አጥንታችን ናቸው። የኢትዮጵያ ኦሮቶዶክስ ቤተክርስቲያን የኢሳት አጋር ሆና ዘልቃለች። የፕሮቴስታንት እምነት ተከታዮች በተቋምና በግለሰብ ደረጃ ኢሳትን ሲያግዙና ሲረዱ በቅርበት እናውቃቸዋለን። ከፖለቲካው፡ ከሃይማኖቱ፡ ከምሁር እስከ ገበሬው ኢሳትን ለዚህ ያበቃው እልፍ ዜጎችን መዘርዘር የሚቻል አይደለም።
ኢሳትን የእኔ ብሎ አንድ አካል መግለጫ መስጠቱ ሃላፊነት የጎደለው ተግባር ነው፡፡ የሰውን አእምሮ ያለፍቃዱ የእኔ ማለት እብደት ነው። እኔ በኢሳት ቆይታዬ የተለያዩ አካላትን እገዛ በቅርበት ስለማውቅ የአንድን አካል ”የእኔ ነው” አቋም እስከጥግ ድረስ ዘልቄ ልቃወመው እንደሚገባኝ አምናለሁ። አስተዋጽኦ ማድረግ የባለቤትነት ጸጋን አያጎናጽፍም። እንደኢሳት ያሉ የህዝብ ተቋማትን ለአንድ የፖለቲካ ስብስብ በባለቤትነት መጥራት ተቋሙን የሚገድል፡ የህዝብ ነው የሚያሰኘውን ባህሪውን የሚገፍና የተአማኒነት ገጽታውን ጥላሸት የሚቀባ አደገኛ አካሄድ ነው። የግንቦት ሰባት ሰዎች በኢሳት ጉዞ በነበራቸው አስተዋጽኦ ጥሩ ስም እንደማግኘታቸው በመክሰሚያ መድረካቸው የኢሳትን ታሪክ ከመቃብር የሚከት አቋም ማንጸባረቃቸው በእጅጉን የሚያበሳጭ ነገር ነው። ሀገር ልንመራ ተዘጋጅተናል ከሚሉ የፖለቲካ አመራሮች የማይጠበቅ ውሳኔ ነው።
በኢሳት ቆይታዬ ከግንቦት ሰባት ንቅናቄ ጋር በቅርበት ሰርቼአለሁ። በዚህም የንቅናቄው ”ጋዜጠኛ” የሚል ቅጽል ስም ላተርፍ ችዬአለሁ። በመሰረቱ በወቅቱ የነበረው የተበጣጠሰና የተበታተነ ትግል በአንድ የፖለቲካ ስብሰብ ካልተመራ ለኢትዮጵያ አይበጅም ከሚል መነሻ ምክንያት ብቻ የንቅናቄው ትግል አጋር ሆኜ ሰርቼአለሁ። ያም ለኢትዮጵያ ይበጃታል ከሚል ቀና አስተሳሰብ እንጂ ለንቅናቄው የተለየ ፍቅር ወይም ከሌላው ኢትዮጵያዊ የበለጠ ቅርበት ኖሮኝ አልነበረም። በነበረኝ አካሄድ የንቅናቄው ጋዜጠኛ ልመስል ብችል ስህተት አይደለም። እንደዚያ ያመነም ካለ አላጠፋም። እውነቱ ግን ሌላ ነው። ይህ አቋሜ ፍጹም ልክ ነው እያልኩ አይደለም። በሌላ መከራከሪያ የእኔ የ8ዓመታት አካሄድ መሞገት ይቻላል። ያን በማድረጌም የምጸጸት አይደለሁም። ለትግሉ አስተዋጽኦ ያደርጋል ከሚል እምነት እንጂ በሌላ የተለየ ምክንያት አልነበረምና። እርግጠኛ ሆኜ ለራሴ የማምነውና አምኜም የምዘልቀው ”እኔ የግንቦት ሰባት ጋዜጠኛ” እንዳልነበርኩና ልሆንም እንደማልችል ነው። ይህ የብዙዎቹ ባልደረቦቼ እምነትና አቋም እንደሆነ ይሰማኛል።
ዋናው ነገር ኢሳት የህዝብ መሆኑን፡በየትኛውም ድርጅት ባለቤትነት የሚገለጽ እንዳልሆነ የግሌን አቋም ለማሳወቅ ነው። ኢሳት የእናንተ ነው። የእኔ ነው የሚል ከመጣ እንዳትሰሙት!!!
Hogmanay የአዲስ ዓመት ዋዜማ እና ሌሎችም በስኮትላንድ ናቸው. ይህ የ "ስኮትላንድ" ትልቁ የክረምት በዓል ነው - ከገና በዓል ይልቅ በአራት ቀናት ወይም ከዚያ በላይ ለሚሆኑት ህዝባዊ በዓል እና ክብረ በዓላት በጣም ትልቅ ነው!
የኢዲብበርግ የአዲስ ዓመት ክብረ በዓል ሆጋማን በአስደናቂ ሁኔታ ይታወቃል. ይህ ከሶስት እስከ አራት ቀን ዘለቀው የኒው ፓርቲ ግብዣ በአስገራሚ የብርጭቆ ማቃጠያ እና የእሳት በዓል ክብረ በዓላት ይጀምራል, እና በቤተሰብ ውስጥ ለቤተሰብ ሁሉ - ለምሳሌ ዓመታት የቤተሰቡን ውሻ ጭምር ያከብራሉ.
የ Torchlight Procession - የመጀመሪያውን ቦታ ይምረጡና እዚያው ታኅሣሥ 30 ከሰዓት በኋላ 7 ሰዓት እሰከመው የእሳት ወንዝ ለመግባት ትኬት መግዛት ይችላሉ. ቤተሰቡን ጨምሮ በሺህ የሚቆጠሩ ሰዎች በከተማ ውስጥ የሚንጠባጠብ ጩኸት ላይ የሚንጠባጠቡ ሰምዎች በተቃራኒ ያሸበረቁ ናቸው. ባለፉት አመታት እስከ 50,000 ሰዎች ተካፈሉ. እና ምንም እንኳን እሳቱ ቢሆንም, ክስተቱ ደህንነቱ የተጠበቀ እና ለልጆች ተስማሚ ነው.
ካሚል ስር የሆነው ሴሊዲ - ግዙፍ የአየርን ኤዲንበርግን የኒው ዎርት ኢዋን በዓል በተለምዶ ስኮትላንዳውያን ሙዚቃ እና ዳንስ ያከብራል. መዝናኛው በየዓመቱ የተለየ ነው, እና ቲኬቶች (በ 2017), ዋጋው ወደ £ 52 ነው. ሰፈራው እኩለ ሌሊት ርችቷን ርችት ለመመልከት አሪፍ ቦታ ነው.
The Street Party - በከተማው ማዕከል ዙሪያ በሦስት ደረጃዎች ላይ ትልቅ የሎጥ ኮንሰርት. ብዙዎች የኤድበምበርግ ስትሪት (ኤድበምበር ስትሪት) የቀጥታ ሙዚቃን, ዲጄዎችን, የመንገድ መዝናኛዎችን እና ከኤድበም ካውንቴል የሚገርም ርችት የሚታይበት የፓይፕ ድራማ ይገኙበታል. በ 2017 በድር ጣቢያው ውስጥ ትኬቶች £ 26 ይወስዳሉ.
በጓሮዎች ውስጥ ኮንሰርት - በ Prinments Street Gardens ውስጥ በተለየ ውስጠኛ ክፍል ውስጥ ትልቅ የመታተሚያ ክስተት. እ.ኤ.አ. በ 2017/18 ራግ ኔ ቦን የተባለ ሰው £ 60 ዶላር በሚያስፈልጋቸው ቲኬቶች ርዕስ ላይ ተመስርቷል.
ሎዮን ዳክ - ከ 11 ሰዓት እስከ 1 ፒኤም, ጥር 1, አዲስ አመት በሳት ቀን አስቂኝ ልብስ ለብሰው ወደ ገነባው የውሃ ፈፋዎች ውስጥ ዘልለው መግባታቸው የሞርገትን, በደቡብ Queensferry, ታዋቂው ፎተር ብሪጅ አቅራቢያ. አሁን ነጻ አይሆንም ነገር ግን ትኬት አብዛኛውን ጊዜ በአካባቢያዊ በጎ አድራጊዎች ላይ ይካሄዳል.
Bairns Afore - በ 2017, ልዩ አዲስ ዓመት, የእድሜው ዘመናዊ የቤተሰብ አባሎቻቸውን እንኳን ወደ ክብረ በዓላት ለማምጣት ለልጆች ቫይቫ ፕሮግራሞች ተጨምረዋል. ከምሽቱ 5 ሰዓት ጀምሮ ከግሪሻ በታች ያሉት የወርድ ፕሪስድስ ዌስተር መናፈሻዎች በስተሰሜን ወደ ቤተሰብ መዝናኛ እና በጣም አስደናቂ የሆኑ የጥንት ርችቶች "ሁሉም ከመተኛታቸው በፊት", ቲኬቶች ከ £ 10 እስከ 21 ፓውንድ ይደርሳሉ. ትናንሽ ልጆችም እኩለ ቀን ላይ እኩለ ቀን ላይ የ ኤዲንበርግ ፌስቲቫል ተወዳጅ ሌጅ የሚወዱት ዲስኮ ሃጎማን, ሁለት ሰዓት ከሆግማኔ "ህፃናት እና ህፃናት" ህፃናት እና ሕፃናት ከ 1 ፒ.
ርችት, ርችቶች እና ተጨማሪ ርችቶች - በብሪታንያ ውስጥ በጣም አስገራሚ ርችቶች የሚታዩባቸው የእሳት ርችቶች - እና ብዙዎቹ - የኤዴንብራንግ ሆግማኔ የእሳታማ ገጠመኞች ናቸው.
ግላስጎው ሆግማኔ ማን ሊቀበለው ይችላል, ግዙፍ ሰው ካለባት ከተማ ጋር ግላስጎው የሚባል ከተማ በ 10 ፒ.ሜ. ለ ሆግማኔ? ግን ለገላኔይ አድናቆት በግሎስጎው ውስጥ ነው. ምንም ትልልቅ ሕዝባዊ ዝግጅቶች የታቀዱ አይደሉም. ነገር ግን የራስዎን ደስታ ለማሳደስ ከፈለጉ ጣቢያው, ክበቦች እና የሙዚቃ ቦታዎች አስደሳች ይሆናሉ.
የኦጋን ሆግማኒ ስኮትላንድ የዌስት ሃይለንስ የባህር ዳርቻ ህንፃ በየአመቱ የሚካሄዱ ሕዝባዊ ዝግጅቶችን ያቀፈ ሲሆን አዲስ አመት 2017/2018 ደግሞ ቀጣዩ ትልቁ ነው. የሚጠበቁ ዝግጅቶችን, ርችቶችን እና ሌሎች ክብረ በዓላትን ያካትታሉ. እናም በከተማው ውስጥ ያለው አከባቢ ከአብዛኞቹ ትናንሽ መጠጥ ቤቶች እና ቡናዎች ጋር ሲነፃፀር በጣም ትልቅ ነው. ብዙዎቹ እኩለ ሌሊት ላይ ማንም ሰው ተቀባይነት እንዳያገኝ "መቆለፊያ" ያካሂዳሉ. በጀልባ የሚጓዙ ጀልባዎችና ጀልባዎች ወደ መዲኑ ያክላሉ እና በጎዳናዎች ላይ በጎረቤትነት የተሞሉ የሳይንሳዊ ቅዠቶች አለ. የመጀመሪያውን ምሽት አትጠብቅ.
Stirling Hogmanay በ 2017/2018 ስስቲርሊንግ ከስታምብሪንግ ከተማ (ከ 10 45 ሰዓት እስከ 12 15 am ክፍት ቦታ) (ከ 10 45 ሰዓት እስከ 12 15 ሰዓት ክፍት ይደረጋል) በትልቁ ላይ የእሳት ቃጠሎዎችን የሚያሳይ ታላቁን የሽርለር ማቅረቢያ ማሳያ ይዘጋጃል. ከሰዓት በኋላ 9 ሰዓት). ተኳኳሪዎች እና ቧንቧዎች ርችቶቹን እስኪጠባበቁ ድረስ ሁሉም ሰው እንዲዝናና እና ትኩስ ምግብ እና መጠጦችን እና ባር የሚቀርብ ይሆናል. እነዚህ በስታርትገር ዊንተር ፌስቲቫል ድህረገጽ ላይ ባሉ ቲኬቶች ላይ ቲኬት የተደረጉ ትኬቶች ናቸው.
ቢግሪግ ቦምበርት በዚህ ትንሽ ከተማ መሃል አንድ ግዙፍ የእሳት እግር ዘጠኝ ሰዓት አካባቢ ይጀምራል. በአዲሱ ዓመት ዋዜማ. ይህ የእሳት ቃጠሎ በጣም ትልቅ ከመሆኑ የተነሳ እ.ኤ.አ. ታህሳስ 1 ላይ ለሆጋኔ እሳት ማገገም ጀምረዋል. ታህሳስ 7 እንደነበሩ, እ.ኤ.አ. የ 2017 የእሳት እሳትን መገንባት ጀምረዋል እናም በድረገፅ ላይ በመስመር ላይ ያለውን የእድገት ሂደታቸውን መመልከት ይችላሉ. የፒሮማኒያ ወረቀት በርስዎ ውስጥ ካለዎት, ይወዱታል.
Stonehaven Fireball Festival 60 ሰልፈኞች በአዲሱ ዓመት ዋዜማ አስደንጋጭ እና አሰቃቂ በሆነ ክስተት ላይ በእጃቸው ላይ 16 ፓውንድ ኳሶችን በእሳት ይከታተላሉ. በአንድ ወቅት በዴንሃውቨን አውራጃ ውስጥ የተወለዱ ወንዶች ብቻ ነበሩ. ዛሬ ለብዙ ዓመታት እዚያ የኖሩ እና እንደ ውዝግዳ ውዝግብ ያገለገሉ ሰዎች ለመሳተፍ ማመልከት ይችላሉ. እና አንዳንድ ሴቶች እራሳቸውን በራሳቸው ላይ ግዙፍ እና ከባድ የኳስ ኳስ መሳብ ይችላሉ.
ቡርጀርት ሆግማንማን - ክላውቪያ ማቃጠል በ 11 ጃንዋሪ - ወይም ኦልጅ አዲዊ አመት ተከበረ - ይህ የ "ፐርከር" ሰው የተሰኘውን ፊልም የማየት ህልም ያየ ማንኛውም ሰው ልብን ለማረም የሚቃጠሉ እሬሳዎችን እና ትርዒቶችን የሚያካሂድ የሠብር ሥነ ሥርዓት ነው.
Comrie Flambeau Procession በሺዎች የሚቆጠሩ ሰዎችን ጨምሮ ብዙ ልብስ የሚይዝ የቅርጻ ቅርጽ ሰልፍ. ካሜራ ፍሌምቤ ምንም አይነት ተኩላ ዓይነት አይደለም. በአብዛኛው ቢያንስ 10 ጫማ ቁመት - እያንዳንዱ በአንድ ሰው ተሸክሟል. የተንጠለሉ በሃስሳን ከተሸከሙት እንጨቶች የተሠሩ ናቸው - በሻርጣ ውስጥ የተሸፈነ ጨርቅ. ማንም ሰው ይህ ክስተት ምን ያህል እንደሚሄድ በትክክል የሚያውቅ የለም, ነገር ግን አንዳንድ ሰዎች ከአረማውያን መነሻ እንደሆኑ ይናገራሉ.
Dufftown በየትኛው የዊስክ ጉብኝት እያደረጉ እና በአዲስ አመቱ ዋዜማ በ Speyside የዊስክ አከባቢ ውስጥ እራስዎን ካገኙ በ Speyside ዋና ከተማ በዱፕታውን, በአዲሱ ዓመት ውስጥ ለማየት. እዚያም እኩለ ሌሊት ላይ የአከባቢው የምርት ማምረቻ እና የአትክልት ምርት አምራች የሕፃኑን ጭንቅላቱን ለማርጠብ ነጻ ድራማዎችን እና ዳቦዎችን ይሰጣሉ - በእርግጥ ህጻኑ አዲሱ ዓመት ነው.
– ገላዩ ናይዚ ኣጽናቲ ስርዓት ተዓሲቦም ኣብ ውሽጢ ሃገር ቀተልትን ሓረድትን ሸየጥትን ውጹዕ ህዝብና። ኣብ ግዳም ድማ ኣዳኸርቲ፡ ኩትሻ፡ ዋጣን ሳዕሳዕትን፡ ናይዚ ኣብ ልዕሊ ኤርትራን ኤርትራውያንን ወሪዱ ዘሎ ታሪኻዊ ናይ ምጽናት ሓደጋ ኣተግበርቲ እዩም
ብሓቂ ኩሎም፡ ካብ ትጽቢት ህዝብን ሃገርን ዘልሓጥ ኢሎም፡ ንህዝቢ ኣብ ሰልሚ ጥፍኣት ኣሳጢሖም ፋሕ ፋሕ ከምዝበሉ ዝኽሕዶ የሎን። እቲ ተጋዳላይ ዝበሃል፡ ብታሪኽ እምበር ብኽውን የሎን። ብውልቂ ድማ ንሕሉፍ ታሪኾም ዝበቅዕ ሞሳ ዝግበኦም ከምዘለዉ ክንክሕድ የብልናን። እቲ ቃልሲ ህዝቢ ንምዕዋት ዝተጻወትዎ ተራ ነጻነት ሃገርና ንምርካብ ወሳኒ ተራ ነይርዎ እዩ። ነዚ ድሕሪ 91 ዝተኣወጀ ባርባራዊ ግፍዒ ኣብ ልዕሊ ህዝብና እውን ንክትግበርን፡ ኣብዚ ናይ ሕጂ ደረጃ ዘሎ ጃምላዊ ህልቂት ንኽበጽሕ፡ ብታሪኽ ዝሕተትሉ ተራ ዝተጻወቱ ሓያሎ ከምዘለዉ ዘይምርሳዕ። እቲ ናጽነት ግን፡ ንህና ናይቶም ንጹሃን እምበር፡ ናይቶም ብገበን ክዝከሩ ንወለዶታት ክነብሩ ምኽዋኖም ዘየጠራጥር፡ ጠላማት ከምዘይኮነ ሓሲብና፡ ከነብዕሎ ይግባእ።
PS.ሃይላት ዘ ግሬት፡ ናትካ ጥባይን ናይቲ ክተውድቖ ትቃለስ ዘለኻ “ሰብኣይ” ሓደ እዩ። ቅሩብ ዝሕል በል፣ ኣዋሪድካዮም ነዞም መሽክኖት ገድሊ። እንታይ ገበሩ ኣብ እዋን ዓራርቦ ዕድመኦም ክንድ’ዚ? ሓደ ግዜ ኣተሓሲበካ ነይረ፡ ንዕኦምን ንደቆምን ደቂ ደቆምን ድኻሞምን recognize እንተዘይጌርካ ኣስመራ ኣይትእቱን ኢኻ። ኣነ ንነብሰይ ኣይኮንኩን ዝዛረብ ዘለኹ። ዝቕመጠሉ ሃገር፡ ደቀይ ዝተወልዱሉ ዓዲ ኣሎኒ። ንስኻ እውን ከምኡ ትኸውን። ስለ’ዚ፡ እቲ ጉዳይ ናይ ውልቂ ኣይኮነን። “ናጽነት ኤርትራ ከመይ ኢልካ ኣብዒልካያ?” ተባሂለ ከመይ ኢለ እሕተት? እምበር’ዶ ዶቡ ኣይሓለፈን? እታ ንAmde ዝጸሓፍክዋ ከ ከመይ ኢላ ፍትሓውን ዘይፍትሓውን ተብለኒ። ሓሳብካ ክትገልጽ ዘይፍቅድ ስርዓት ክንውግድ ኢና ንደሊ ዝበሃል እንተኾይኑ ከመይ ኢሎም ሓሳብ ሰባት ክዕፍኑ ዝቀዳደሙ?
brother Mahmud NO EASY RIDE I AM AFRAID እታ መልሲ ንሰመረ’ያ ግን ክቡር ሓው ሐሕማምና ስለ ዘሕምመና’ኮ እዩ። ተጋደልቲ ክሕተቱ ዝሓምም ኣሎ፡ ነቲ ኣደዳ መቕዘፍቲ ዝዳረግዎ ምስኪናይ ህዝቢ ጉዳዩ ክርሳዕ ከሎ ዝሓምም ኣሎ። ብወገነይ፡ ህዝቢ ናይ መወዳእታ ተዓዋታይ ስለዝኾነ፡ መን ደቁ ሒዙ ዓዲ ቀይሩ፡ መን ድማ ገፊሕሉ ኣስተርሕዩ፡ ክድቅስ እዩ ምስ ግዜ ክንርእዮ ኢና። ሕጂ እውን ልዕልና ህዝቢ እንተ ዘይተኸቢሩ፡ ብቤላበሎው ዝደንን ህዝብን ወለዶን ከምዘየሎ ድሮ ዓለም ትምስክሮ’ላ። ፈትዩ ዝደነነ ህዝቢ መሰሉ ይሓትት ኣሎ። ካብ ዓመጽቲ ክምንዝዕ ድማ ትብዓትን ዓቕምን የዋህልል ኣሎ። ብመሰል እምበር ብጉምብሕብሕ እትእቶ ሃገር ከምዘየላ፡ ላዕለዋይ ኢድ ድማ ናይ ህዝቢ ምኽዋኑ ግን ክረጋገጽ እዩ። ኣነ ዝብል፡ ክብረት ክወሃበካ እዩ ዘምሕር፡ ክትምንዝዖ ግን ሕስራኑ ይገድድ።
Haile TG: “ሕጂ እውን ልዕልና ህዝቢ እንተ ዘይተኸቢሩ፡ ብቤላበሎው ዝደንን ህዝብን ወለዶን ከምዘየሎ ድሮ ዓለም ትምስክሮ’ላ። ፈትዩ ዝደነነ ህዝቢ መሰሉ ይሓትት ኣሎ። ካብ ዓመጽቲ ክምንዝዕ ድማ ትብዓትን ዓቕምን የዋህልል ኣሎ። ብመሰል እምበር ብጉምብሕብሕ እትእቶ ሃገር ከምዘየላ፡ ላዕለዋይ ኢድ ድማ ናይ ህዝቢ ምኽዋኑ ግን ክረጋገጽ እዩ። ኣነ ዝብል፡ ክብረት ክወሃበካ እዩ ዘምሕር፡ ክትምንዝዖ ግን ሕስራኑ ይገድድ። ”
Here is my comment, the one you responded to: ” PS.ሃይላት ዘ ግሬት፡ ናትካ ጥባይን ናይቲ ክተውድቖ ትቃለስ ዘለኻ “ሰብኣይ” ሓደ እዩ። ቅሩብ ዝሕል በል፣ ኣዋሪድካዮም ነዞም መሽክኖት ገድሊ። እንታይ ገበሩ ኣብ እዋን ዓራርቦ ዕድመኦም ክንድ’ዚ? ሓደ ግዜ ኣተሓሲበካ ነይረ፡ ንዕኦምን ንደቆምን ደቂ ደቆምን ድኻሞምን recognize እንተዘይጌርካ ኣስመራ ኣይትእቱን ኢኻ። ኣነ ንነብሰይ ኣይኮንኩን ዝዛረብ ዘለኹ። ዝቕመጠሉ ሃገር፡ ደቀይ ዝተወልዱሉ ዓዲ ኣሎኒ። ንስኻ እውን ከምኡ ትኸውን። ስለ’ዚ፡ እቲ ጉዳይ ናይ ውልቂ ኣይኮነን። “ናጽነት ኤርትራ ከመይ ኢልካ ኣብዒልካያ?” ተባሂለ ከመይ ኢለ እሕተት? እምበር’ዶ ዶቡ ኣይሓለፈን? እታ ንAmde ዝጸሓፍክዋ ከ ከመይ ኢላ ፍትሓውን ዘይፍትሓውን ተብለኒ። ሓሳብካ ክትገልጽ ዘይፍቅድ ስርዓት ክንውግድ ኢና ንደሊ ዝበሃል እንተኾይኑ ከመይ ኢሎም ሓሳብ ሰባት ክዕፍኑ ዝቀዳደሙ?”
ማሕሙድ ዝግ በል፡ ኣብኡ ምስተበጽሔ መጸዋዕታ ክለኣኸልካ ተስፋ እገብር። ቀደሙም፡ ዘይተዓደምኩ ኢልካ ዝብኮሮ ውራይ ኣይነበረን። ከምኡ ካብ መሰለካ ግን፡ በዓል ክልተ ዓዲ እንታይ ግድኻ፡ ከም ዝመእመኣካ ምባል እዩ።
ህዝቢ ኤርትራ ብተጋደልቲ ነበር ክግፋዕ፡ ክህረም፡ ክጭፍለቕ፡ ቅስሙን ሞራሉን ሰይሩ ክድወን ብዓይንና ዝረኣናዮን እንምስክሮን ሓቂ እዩ። እዚ ኹሉ ግዳም ሰፊሩ ዘሎ ህዝቢ፡ ጨኾናን፡ ምልክን ተጋደልትን፡ በረኻዊ ኣካይደኦምን እዩ። ንስኻ ግና፡ ስምን ዝናን፡ ገድሊ ከይከደካ፡ ነዚ ዓይኑ ዘፍጠጠ ሓቂ ጎሲኻ፡ ድኻሞም ኣፍልጦ እንተዘይሃብካ ትብል ኣሎኻ። እዋአ፡ ቀሩብ እባ፡ ድኻምን ከልበትበትን ናይቲ ኣደራዕ ሕሰሞም ተጋሪዑ ሞትን፡ ህልቂትን እናተበራረይሉ ዝነብር ዘሎ ህዝቢ ኤርትራ’ኸ። ካብቶም ዝወቕሶም ዘለኹ ተጋደልቲ ብስጋ ዝቐርቡኒ እኮ ሓያሎ እዮም። ሓው ማሕሙድ፡ ኣነ እውን ብትኽ ክምልሸልካ በል፡ ንስኻ ንገድላዊ ዝና ሰሲዕካ፡ ሓቂ ትበቅቕ ኣሎኻ። ተኽለ ማንጁስ እኮ፡ ብዓለማዊ ሕጊ ዝሕተት ውልቀሰብ ተጋዳላይ ነበር እዩ። ንመን ኢኻ ብኸምዚ ዓይነት ሰልባጥ ስነ-ሞጎት ክትድህል? ነቶም ኣብ ኤርትራ ዝጽፍዑን፡ ዝግረፉን የሕዋትና፡ ይኣኽሎም ንሱ። ሓቂ’ያ ተረዳድኣካ ኣብዚ፡ ምምሕዳር ዞባ ከይመስለካ። ንገድላዊ ታሪኽ ህዝቢ ኤርትራ፡ እቲ ዝሞተሉን ዝተሰዋኣሉን፡ ኩል ግዜ ሓለፋ ክህልዎ ንቡር እዩ። ክሳብ ክንድዚ ምጽናት ወለዶ እናተኻየደ ግን፡ ብዝና ክሸፋፈን ምድላዩ፡ ኣይርደኣንን ኣነ። ንፍትሒ ትቃለስ ተጋዳላይ ነበር እንተኾይንካ፡ ኣብ ማዕርነት ኩሉ ሰብ እመን። እዚ እንተዘይኮይኑ ግን፡ እዚ ድሑር ናይ ምድሃል ስነሞጎት እየድልን እዩ። ካብ ጥፍኣትን ከልበትበትን ህዝቢ ኤርትራ፡ ገድላዊ ዝናኻ ዓብዩካ፡ ቆጭ ቆጭ እንተበልካ፡ ዋላሓንቲ ትርጉም የብሉን። ሎሚ ኣብ ኤርትራ፡ ምስ ተጋደልቲ ምቕራብካ ጥራይ ዝርሕቁኻ መንእሰያት ብዙሓት እዮም። ኸም ኤርትራ ዝኣመሰለ ሓላል ህዝብን ሃገርን፡ ውሉዳ ዘይረግጻ እሾኽ ዝተቐየረት፡ ብዙሓት ሰብኣዊ ርህራሄ ዘብሎም ተጋደልቲ፡ ህዝብን መንእሰይ ወለዶን፡ ገዛእ ርእሱን ሃገሩን ገዲፉ፡ ሃጽ ክብል ስለ ዝደፍእዎ ጥራይ ዘይኮነ’ስ ክሳብ ኣብ ናውቲ ኣካሉ ተዘልዚሉ ክሽየጥ ዘረከብዎ ብዓለማዊ ሕጊ ዝድለዩ ዘለዉ ተጋደልቲ ነበር ምህላዎም እዩ። ብዙሓት ቅኑዓትን፡ ሰብ መትከልን ኣለዉ፡ ግን ነቶም ዝገፍዑ ዘለዉ ብምልዓለይ፡ ገድላዊ ዝናኻ ክንዲ ጎቦ ዓብዩካ፡ ሽግርናን መከራናን ድማ ከም ፍረ ኣድሪ ደቒቑ ተራኢዩካ፡ ደቕኻ እብ ዝተወልድሉ ሃገር ኣሎካ ክትብል፡ እዝዩ ኣሰካፊ ነገር እዩ። ተጋዲለ ንዝብል ሰብ ካብ ኩሉ። ግን ክቡር ሓው፡ ከም ሰብን ዜጋን እምበር ብገድላዊ ዝናኻ፡ (ኣይውስኸሉ ኣየጉድለሉ ኣነ፡ ኣብ ዘለዎ ዘሎ)፡ ከምቲ ሓሰበይ ቅጭ ዘምጻልካ፡ ኣነ ድማ (ከም ዘይተጋዳላይ መጠን) እቲ ዝፍጸም ዘሎ ግህሰትን ግፍዕን ርእየ፡ ሓደ ሓደ እትብሎ ቅጭ ከምጻለይ ንቡር እዩ። ሕጂ እውን፡ ኩናት ብናትካ ኣቃጫጭ ካብ ንቡር መስርሑ ዝተርፍ ኣይኮነን። ብዛዕባ “ተበለጽቲ” ዝበልካዮ ድማ፡ ምናልባሽ ተሞክሮኻ ኢኻ ተካፍል ትኸውን ዘለኻ ኢለ ክገድፎ ይሓይሽ።
ዝኸበርኪ ዮዲታ፤ መቸም እቲ ብጀጋኑ ኣሕዋትናን ኣሓትናን ዝተገብረ መዘና ኣልቦ ቅያታትን መስተንክራትን መስዋእትነትን ዝኽሕዶ ሰብ ዘሎ ኣይምስልንን። ንገለ ገለና ዘዛርበና ዘሎ ግን: እቲ ውጽኢት ምስቲ ዝተኸፈሎ ዋጋ ፍጹም ዘይዳረግ ብምዃኑ እዩ። ኣብ ርእሲኡ ካኣ: እቶም ኩሎም ጀጋኑ ከም በዓል ደጀን: ደቂ መን እዮም ግዲ። ደቂ ህዝቢ ኤርትራዶ ኣይኮኑን። ስለምንታይ ወለዶም ዝሕብሕቦም ስኢኖም ምስ ናይ ሎሚ መንእሰያት ኮይኖም ፍቖዶ ኣውሮጳን ኣሜሪካን መጺኦም ሎሚ ኣይምለስ ጽባሕ ኣይምለስ ኢሎም ኣብ ጽምዋ ዓለም ኣደዳ ስትረስ ዝኾኑ ዘለው። ምኽናይቱ እቶም ዝዓበዩ: የግዳስ ካብቶም ዝነኣሱ ኣሕዋቶም ብፍጹም ዘይልብሙ ደቆም: ኣብ ዕንደራን ትዕቢትን ተሸሚሞም: ምእንቲ ህዝብና ኢሎም ብንቡር ምስ ዓለምን ምስ ጎረባብቲ ሃገራትን ስለዘይዋስኡ እዩ፤ እምበር ኣይጀጋኑን እዮም ዝበለ ሰብ ሰሚዕና ኣይንፍለጥን። እዚ ትፈትውዮ እትመስሊ ህዝባዊ ግንባር ነታ ሃገር ብሒቱ ከም ኩዑሶኡ ዝጻወተላ ዘሎ: ስለምንታይ ንህዝቡ ብክቱር ንዕቀትን ብድዐን ኣቃጫጭን ዘጽንቶ ዘሎ። ኣነ ከም ዝመስለኒ ስድራቤት ስውኣት (ወለዶም፤ ደቆም፤ ኣሕዋቶምን፤ ኣሓቶምን) ካብ እቶም ብህይወቶም ዝኣተው ተጋደልቲ ዝያዳ ነዛ ሃገር ኣውፍዮሙላ እዮም። ስለዚ ንሶም ተረከብቲ ሃገር ክኾኑ እዩ ዝግባእ ኔሩ፤ ክርከቡዋ እውን ዓቕሚን ክእለትን ዘይነበሮምን ዘይብሎምን ኣይኮነን፤ ውላድ እንተዘይብልኪ፤ ምስ ወለድኪ ሽዑ እስከ ምስ ነብሲኺ ተመራመሪ እሞ፤ ነዚ ውላደይሲ ንሃገሩዶ መወፈኹዎ፤ ዝጽበዮ ዓስቢኸ እንታይ ምኾነ እልኪ።
ሃይላት ሓወይ :- ኣነስ ካብ በትሪ ሳላሕ የኑስ ኣድሕነኒ ከይሓወስኩ ዘሕለፍኩዋ ጸሎት የላን Lol ። ናግራም እንድዩ: ትዝክር ዶ ቅድሚ 8 ወርሒ ዝጸሓፎ? እሞ እንድዕላ እዛ ወርሒ ብዘይ ዱላ ሳልሕ ህግደፍ ኣይከሓልፉዋን እዮም መስለኒ:: እቲ ኣነ ድማ መቸም እንታይ ግደይ :
1 – ኢሰያስ ክቡራትን፡ ክቡራንን ክብል እንከሎ፡ ነቶም ተኾይጥክሙሎም ዘሎኹም፡ ካብ ማርሞ ዝተጸርቡ ደነጉላ ኩርሲ ትዓዘብቲ ባሕቲ መስከረም እምበር፡ ነቶም ኣብኡ ሓኹርኩም ትሰራሰሩ ዘለኹም ጽንጽያ ከምዘይኮነ ኣስተብህሉ።
2 – እቲ ተሰንድዩ ትብልዎ ዘለኹም ቡምባ፡ ናብ መን እዩ? ሃለቃ ወዲ ገራህቱን፡ እቲ ገስረጥ ህበይ የማነን’ዶ ሓንሳብ ምስ ቪኦኤ ሓሳብ ብትዊተር (ጋኔን ይተርትሮም) ንየው ነጆ እናበሉ፡ ቁዋም ተተግቢሩ እዩ። ሓደ ሓደ እዩ ተላዒሉ ዘሎ ምእንቲ ሃገራዊ ድሕነት ክብሉ እምበይከረሙን? ካላኣይ ድማ ቁዋም እኮ ሰብ የድልዮ፡ ካብ ዝተኾየጥሉ ዳንጎላ ዘይሓይሽ ሓምሓም መጣቓዕቲ ሒዙ ብመን እዩ ክጽሕፎ? ከምቲ መንገዲ ኣየር፡ ንፓኪስታናዊያን ሰብ ጥሮታ ዓዲሙ ድዩ ክገብሮ?
መቸም ክርታቲያ ህግደፋውያን፡ ናይ ልክዕ ሕስራንክን፡ ምሕንፋፍክን ዜሐጉስ እዩ። ንሕና ግን፡ ናጽነት፡ ብዛዕባ ናጽነት እናተመራመርና ኢና ነሕልፋ። ዽሕሪኡ የራኽበና።
ሓንቲ ሃገር ብዜጋታታ ትነብርን ትበርስን። ርእሰ-ተኣማንነት ናይ ዜጋታት ኣገዳሲ እዩ። ኣብዚ ቃልሲ’ዚ እውን እቶም ኤርትራ ብናይ ግዛእ ርእሳ ውሽጣዊ ዓቕሚ እያ ትቕየር፡ ኩሉ ካልእ ናይ መቀላጠፊ ወይ መደናጐዪ ግደ ጥራይ እዩ ዝጻወት ዝብሉን ንኲናትን ህውከትን ዝቃወሙ ወገናት ደገፍ ክወሃብ ኣለዎ።
ኣታ ኣማን ሓወይ ንስኻውን ዶ ሕልሚድዩ ጋህዲ ክትብል ጀሚርካ እዚ ሰብኣይ እዚ ዋላ ተበለ አንተበለ ካብ ሕጂ ንንየው ዋላሓንቲ ትርጉም የብሉን ናብ ፍርዲ ክቐርብ ኣለዎ ንሱ ከየልገሰን ናብ ፍርዲ ከይቀረበን ንቕድሚት ክስጎም ኣይካኣልን እዩ
የኢትዮጵያ ብሔራዊ ምርጫ ቦርድ በአገራችን በገባው ኮቪድ19 ወረርሽኝን ተከትሎ የተለያዩ የአሰራር መንገዶችን በመቀየስ ስራውን ለማከናወን ጥረት እያደረገ ይገኛል፡፡ በዚህ የአሰራር ለውጥ የተነሳ እንዲሁም ለሁሉም አካላት ደህንነት ሲባል የተለያዩ ጉዳዮች ያላቸው የፓለቲካ ፓርቲዎችን ጠርቶ ማነጋገርን፣ ውይይት ማድረግንም ሆነ አስፈላጊውን ድጋፍ መስጠትን አዳጋች አድርጎታል፡፡
ከዚህ በፊት ቦርዱ ኢሜል በመላክ እንደገለጸው ከቦርዱ ጋር የሚደረጉ ግንኙነቶችን እና ውይይቶችን ለማሳለጥ ይረዳ ዘንድ የሚከተሉትን መረጃዎች አሟልታችሁ በሚከተለው የኢሜይል አድራሻ nebepoliticalparties [at] gmail.com እንድትልኩ በጥብቅ እናሳስባለን፡፡
ጉጅለ 20- ንብዝሒ ኣብቲ ጉጅለ ዘለዋ ሃገራት ዝውክል እዩ። እዘን ሃገራት እተን ብኢንዳስትሪን ዝማዕበላ ሃገራት ዓለም ኮይነን ን2/3 ህዝቢ ዓለም ዝውክላ እየን። ን85 ሚእታዊት ናይ መላእ ዓለም ሓፈሻዊ አታዊ ውሽጢ ሃገራት የጠቓልላ።
Seattle World School Teen Health Center/የሲያትል የአለም ትምህርት ቤት የልጆች ጤና ጣቢያ መድሃኒት አልቆባቸዉ ማስሞላትለሚፈልጉ፤የአዕምሮ ጤና ምክር አገልግሎት ለሚፈልጉ ወይንም የጤና ህክምና ምክር ለሚፈልጉ ተማሪዎች ቀጠሮ በመያዝመርዳት ይፈልጋል፡፡ ቀጠሮ ለመያዝ ከፈለጉ ወይም የት መሄድ እንዳለቦት ማወቅ ከፈለጉ እባኮትን በዚህ ስልክ ቁጥር 206-332-7160 በመደወል የሚገኙበትን የስልክ ቁጥር በመጥቅስ የድምጽ መልዕክት ያስቀምጡ፡፡ በተወሰኑ ቀናት ዉስጥ ለመልክትዎምላሽ እንሰጣለን፡፡ እባክዎትን በሚመቾት ቋንቋ መልክቶን ያስቀምጡ፡፡ በችግር ዉስጥ ከሆኑ እባኮትን 911 ይደዉሉ ወይንም741741 ላይ መልእክት ይላኩ፡
ኣብ መበል 6ይ ክፍለዘበን ከምዝተሰርሐ ዝዝረበሉ ገዳም ኣቡነ የማእታ፡ ካብቶም ኣብ ትግራይ ዝርከቡ ኣገረምቲ ካብ ከውሒ ተፈልፊሎም ዝተሰርሑ ኣብያተ ክርስትያናት ሓደ እዩ። ቢቢሲ ናብቲ ገዳም መዓልታዊ ጉዕዞ ምስ ዝገብሩ ጎይታ ምህረይ ሃይለስላሴ ካሕሳይ ተጓዒዙ ውዕሎኦም እንታይ ከምዝመስል ተዓዚቡ'ሎ።
ኣብዚ ዘለናዮ እዋን ዓለምን ኣጋጢምዋ ዘሎ ቅልውላው ቤት ኣምላኽ ገጢምዋ ዘሎ ብድሆ ሓደ ናይ መርሒነት ወይ ከኣ ቡቑዕ ዝዀነ መራሒ ምስኣን እዩ። ከምቲ ጓሳ ዘይብለን ኣባጊዕ ኣንፈተን ዘይፈልጣ እዚ እዋን እዚ ኸኣ ብሰንኪ ብቑዑ ዝኸነ መሪሒነት ዘይምርካብ ኣንፈቶም ጠፍእዎም ይርከብ። ብዙሕ ግዜ ንመሪሒነት ዘይብህግ ሰብ የሎን። ነዚ ንምርካብ ከኣ ክሳብ እቲ ዝለዓለ ህይወትን ንዋትን ይኽፈሎ ኣሎ። ሰባት መሪሒነት ክንሕዝ ኢና እንብህግ እምበር እቲ እዚ ነገር እዚ ዘኽፍሎ መስዋእቲ ንምኽፋልሲ ፍቓደኛታት ኣይኮናን።
እዋና ንመሪሒነት ምስ ስልጣምንንን ዝናን ክብረትን ኣታሓሒዝዎ ስለ ዘሎ ኣብ ብዙሕ ምድንጋር ኢና ንርከብ ዘሎና። ኣብ መሪሕነት ዝተቐመጡ ሰባት ክንዮ ገዛእ ርእሶም ምርኣይ ተሳኢንዎምሲ ንብዙሓት ንምረት ንውድቀትን ንሃገርን ቤትኣምላኽን ከኣ ንዕንወት ይኾነ ኣለዉ። ብፍላይ መንእሰያት ጽባሕ ንግሆ ዝጽበየና ዘሎ ናይ መሪሕነት ዕማም ኣዚዩ ዓቢ እዩ ስለዚ ከኣ እዚ ሎሚ ንርእዮ ዘሎና ከይድገም መታን ዋጋ ንምኽፋልን ቁሩብነትና ንምርኣይን ክንጋደል ኣሎና። ሎሚ ቤት ኣምላኽን ሃገርን ንዓና ይጸበያ ኣለዋ። ነዚ ክሳብ ክንደይ ንገዛ ርእስና ኣዳሊና ኣሎና? ኣምላኽ ምስትውዓልን ጥበብን ኮታ እንተ ዝህበና።
ንዓና እቲ ኣዚዩ ዝዓበየ ኣርኣያናን መምህርናን ጎይታና የሱሱ ክርስቶስ እዩ። ኣብዛ ምድሪ ኸኣ ከም መድሓኒና የሱሱ ክርስቶስ ጌሩ መሪሒነት እንታይ ምኻኑ ብግብሪ ዘርኣይ ኣካል የሎን። ሎሚ ኸኣ እምብኣር ብዛዕባ መሪሒነት ቅድሚ ምሕሳብና መሪሕነት ማለት እንታይ ማለት ምኻኑ ካብ ህይወት መድሓኒና ጎይታና የሱሱ ክርስቶስ ክንሪኢ ኢና። ንእግረመገደይ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ኣብ ዝተቐመጦ ቦታን ብዝተዋህቦ ዕማምን ናይ መሪሕነት መሰል ኣለዎ እዩ። መራሒ ክንብል እንከሎና ብኣዚዩ ዓቢ ነገር ጥራይ እንተ ዘይጠመትናዮ ሰናይ እዩ። መሪሒንነት ምስ ሓላፍነት ዝተተሓሓዘ ጉዳይ እዩ። ንሕና መንእሰያት ኣመንቲ ኸኣ ብጎይታና ብየሱሱ ክርስቶስ ዝተህበና ሓልፍነት ኣሎና እንተ ብንእሽተይ ወይ ብዓቢ ኸኣ ኣብ ገለ ጽፍዒ ክንህሉ ናይ ግድን እዩ በዚ መንፈስ ክንርእዮ ኸኣ ሰናይ እዩ።
መቸም እቲ ዘመና ኩሉ ግርምቢጥ እንድዩ። ኣብዚ እዋና እዚ እዛ ዝበልናያ ኣርእስቲ እኳ ተቐይራ ኣላ። ሩሑቕ ከይከድና ኣብ ቀረባ ዀይና ንዕዘቦ ኣሎና። ሰባት ናብ ስልጣን ክመጹ ዝደልዩ ንድሌትን ባህግን ገዛእ ርእሶም ኣቐዲሞም እምበር ንኻልኦት ኣብ ግምት ብምእታው ኣይኮነን። እዚ ግና ኣብቲ ኣምላኻዊ ኣካይዳ ብፉጹም ኣይሰርሕን እዩ።
ንሕና ኣመንቲ ሰዓብቲ ክርስቶስ ብዛዕባ መሪሒነት ዝምልከት ንጹር ዝኸነ መመርሒ ተነጊሩና ኣሎ። ካብ ገዛእ ርእስና ወጺና ንድሌት ካልኦት ክንመልእ ኢና ተጸዊዒና። ናብ የሱስ ክርስቶስ ንመለስ። የሱሱ እቲ ዝዓበየ መራሒና እዩ። የሱሱ ኣምላኽ በዓል ስልጣን ድላዩ ክገብር መሰል ዘለዎ ንምግዛእ ሓይሊ ዝውንን እዩ። ነዚ ኹሉ ሓዲጉ ግና ናይ ካልኦት ድሌት ክመልእ ናብና መጺኡ። ናይ ፊሊጲ ጸሓፋይ ጳውሎስ ከኣ “ኣምላኽ ክነሱ ነቲ መዓረ ኣምላኽ ከም ምምንዛዕ ኣይረኣዮን ይብለና።
የሱስ ክርስቶስ ኣብዛ ምድሪ ከም መራሒ ኰይኑ ኣብ ዝተመላለስሉ እዋን ንኻልኦት እምበር ንገዛእ ርእሱ ኣይቐደመን ንድሌት ካልኦት እምበር ንድሌቱ ኣይነጻባርቐን። እዚ ድማ ኣብቲ ዝገብሮ ዝነበረ ናይ ምድሪ ኣገልግለቱ ኣርጋጊጽዎ እዩ። እምበኣር ኩቡራት መንእሰያት ኣብ መሪሒነት ምምጻእ ማለት ንድሌት ገዛእ ርእስኻ ምድርባይ ምኻኑን ሽመትካ ወይ ኣብ ስልጣን ምምጻእኻ ብዛዕባ ናትካ ነገር ምንጽብራቕ ከም ዘይኰነ ኣርጊጽና ክንፈልጥ ይግብኣና። ከምቲ ሃውርያ ጳውሎስ እቲ ክምካሓሉ ዝኽእል ናቱ ዝብሎ ኩሉ ከም ጓሓፍ ዝቖጸሮ ሎሚ እውን ንገዛእ ርእስና ኣብቲ እንደልዮ ኣምላኽ ከእ ከቐምጠና ዝደሊ ናይ መሪሒነት ቦታ ቅድሚ ምድያብና። ነቲ ናትና ንብሎ ከም ጋሓፍ ክንቆጽሮ ይግባእ።
ኣብ ሓቐኛ መሪሒነት መንፈስ ዘለዎ ሰብ ዋላ ድሌት ናቱ ኣይምላእ ናይ ካልኦት ድሌት ክመልእ እዩ ዝጓየየ። የሱሱ ክርስቶስ ካብ ሰማይ ክብሩ ሓዲጉ ምውራዱ ገለ ነገር ስለ ዝጎደሎ ዘይከነ መታን ነቲ ዝጠፍእ ዘሎ ሰብ ንምምላስን ናይ ምድሓን ዕማም ንምዕማምን እዩ። ነዚ ኸኣ እዩ እቲ ዘለዎን ዝግብኦን ኩሉ ዝሓደገ። ሎሚ ኣብ ንእሽቶይ ነገር ናትና ነገር ንምሕዳግ ቁሩባት እንተ ዘይከና ኣብ ስልጣን መጺና ንናይ ካልኦት ከነሕድግ እንተ ዘይከይኑ ብቑዕ ዝዀነ ስራሕ ክንሰርሕ ኣይንኽእልን ኢና።
ናትና ድሌት ክንመልእ ኢልና ንኻልኦት ምግልጋልና ፋይዳ ከም ዘይብሉ ንፈልጥ ዶ? ጎይታ የሱሱ ክርስቶስ ኣብዛ ምድሪ ከግልግል እምበር ክግልግለ ኣይመጸን። ሎሚ ንርእዮ ዘሎና እሞ ኣንጻሩ እዩ። ብዙሕ ግዜ በቲ ዘሎና ንእሽቶይ ይኹን ዓቢ መዝነት ሰባት ከገልግሉናን ክስዕቡናን እምበር ከነግልግል ፍቓደኛታት ኣብ ዘይኮናሉ እዋን ኢና በጺሕና ዘሎና። መድሓኒና ኸኣ ነዚ ኣዚዩ እዩ ዝጻረሮ። ምኽንያቱ ካብቲ ሓደ ንደቂ መዛሙርቱ ዝመሃሮም ነገር እዚ እዩ ከገልግሉ እምበር ክግልገሉ ከም ዝይግባእ ከመይሲ ወዲ ሰብ ከግልግል እምብር ክግልገል ከም ዘይመጸ ስለ ዝፈልጥ ኣዩ።
ኣሰራርሓ ኣምላኽ ምስ ኣሰራርሓ እዚ ዓለም ኣይከይድን እዩ ወረግ ኣንጻር እዩ። ኣብ ዓለም ኣብ መርሒነት ዘሎ ሰብ ግበረለይ እዩ ዝብል ኣምላኻዊ ልቢ ዘለዎ መራሒ ግና ከገልግለካ ክገብረልካ እዩ ዝብል። ዓለማውነት ዘጥቅዖ መራሒ ድሌትይ መልእይ ክብል ከሎ እቲ ልቢ መድሓኒ ዘለዎ መራሒ ግና ክገብረልካ ድሌትካ ክምልእ እዩ ዝብል። ኣብዚ እዩ ዘሎ እቲ ፍልልይ። ሎሚ ኣብ ብዙሕ ሕንፍሽፍሽን ምፍልላይን ወዲቕና ዘሎና እዚ ዓይነት መንፈስ መድሓኒ የሱስ ክርስቶስ ንድሕሪት ስለ ዝደርበና እዩ። ክሳብ እቲ ታሕተዋይ ደረጃ ዝበሃል ኣገልግሎት ንሰባት ከነገልግል ፍቓደኛታት ክሳብ ዘይኮንና እዋን ኣብ መሪሒነት ክንቅመጥ ኣይንኽእልን ኢና ዋላ ተተቐመጥና ኸኣ ነፍርዮ ፍረ መሪርን መጺጽን እዩ ዝኸውን። ስለዚ እስከ ንገዛእ ርእስና ንሕተት ካብ ድሊትን ባህግን ገዛእ ርእሰይ ወጽየ ዶ። ንኻልኦት ንምግልጋል ቁርብነተይ ክንድምንታይ ዓቢ እዩ?
መርሒነት እምበር ካብ ገዛእ ርእስኻ ወጺኻ ድሌት ካልኦት ኣቐዲምካ ንገዛእ ርእስኻ ድሕሪት ሰሪዕካ ንኻልኦት ኣቕዲምካ ዝግበር ኣገልግሎት እዩ። የስሱ ክርስቶስ ኣምላኽነት ከም ዝሓደገ ኣብ መሪሒነት ምቕማጥ ከኣ ክብረትካ ምሕዳግ ከምዘሎ ኣይንረስዕ። ኣብ ዓለም ኣብ መሪሕነት ዝቕመጡ ሰባት ክብረት ክውስኹ ኢሎም እዮም ዝድይቡ። ኣብቲ ኣገልግሎት ኣምላኽ ግና ብኣንጻሩ እዩ። ሎሚ ኣብ መንጎና ዘሎ ባእሲ ምንጩ እንታይ ምኻኑ ንፈልጦ ዶ? ኣብ መንጎአና መን ይዓቢ ብዝብል እዩ። ጎይታና የሱሱ ክርስቶስ ከኣ ብዛዕባ እዚ ጉዳይ እዚ ንደቂ መዛሙርቲ ክዛረቦም ከሎ እቲ ጎይታ ክኸውን ዝደሊ ባርያ ደኣ ይኹን ይብሎም። እሞ ጎይታ ምኻን ዝመጽእ ባርያ ብምዃን ምኻኑ ኣይንረስዕ።
ሓደ ጻሓፋይ ክዛረብ እንከሎ “መሪሒነት ማለት ንኻልኦት ከም ዝሰርሑ ምግባር ማለት እዩ ይብል። ሓቑ እቲ መሪሒነት ስልጣንን ክብርን ዝመስሎ ሰብ ኩሉ ነገር ባዕሉ እዩ ክዓሞ ዝደሊ። ንኻልኦት ዕድል ክህብ ፈጺሙ ኣይደልን ኣይብህግን ከኣ ኣዩ። ንካልኦት ኩሉ ግዜ ብዓይኒ ጥርጠራ እዩ ዝርእዮ። ካልኦት ክሰርሑ ዘይደልየሉ ምኽንያት ከኣ ስልጣኑ ዝውሰዶ ስለ ዝመስሎ እዩ። ዘሕዝን ነገር ከኣ እዚ እዩ። ውጺት ናይዚ ኸኣ እንታይ ምኻኑ ንርእዮ ኣሎና። ካብቲ ፍረ ሓደ ኣብ ውሽጥና ዓይይቲ ክንዲ ዝበዝሑ እናወሓዱ ይኸዱ። ካብዚ መንፈስ እዚ ክሳብ ዘይወጻናን ንኻልኦት ዕድል ክንህብ ፍቓደኛታት ክሳብ ዘይኮና ግዜ ኣብ መሪሕነት ክንቕመጥ ኣይንኽእልን ኢና። ኣብ መሪሒነት ዘሎና ግና ከምዚ ዓይነት መንፈስ ዘሎና ሰባት እንተ ሃሎና ኸኣ መርሕቲ ዘይኮና ገዛእትን ጨፍለቕትን ምዃና ክንፈልጥ ይግብኣና እዩ።
ጎይታና የሱስ ክርስቶስ ካብቲ ሓደ ደስ ዘብል ዝሓደገልና ኣርኣያ እዚ እዩ። መድሓኒና የሱሱ ክርስቶስ ኩሉ ክገብር ስልጣን ኣለዎ። ባዕሉ ኩሉ ክዓምም ከኣ ምንም ኣይጽግሞን። እዚ ኮይኑ ከብቅዕ ግና ጎይታ የሱሱ ነቶም ሰዓብቱ ሙሉእ ዝኰነ ሓላፍነት የሸክሞምን የዕይዮምን ነበረ። ስልጣን ሂቡ ኸኣ ኣሚኑ ሊኢኺዎም። ሎሚ ንኽልኦት ዕድል ንምሃብ ዘይተዳለኻ እንተ ኸንካ ጽባሕ ኣብ መርሒነት ምስ መጻኻ እንትርፎ ከተበላሹ ካልእ ቁምነገር ክትገብር ከም ዘይትኽእል ካብ ሕጂ ጀሚርካ ክትፈልጥ ይግባኣ።
መሪሒነት ንኽልኦት ዕድል ምሃብን ምውሳእን እዩ። ባዐለይ ጥራይ ይፈልጥ ምባል መልለዪ ናይ ደቂ ኣምላኽ ኣይኮነን። ካልኦት ከባላሽዎ ስለ ዝኽእሉ ኣነ ባዕለይ ደኣ ክገብሮ ምባል ካብ ጥቕሙ ጉድኣቱ እዩ ዝበዝሕ። ሙሴ እቲ ናይ ኣምላኽ ሰብ ሓደ ግዜ ኩሉ ነገር ባዕሉ ዝገብሮ መሲልዎ ዕማም ኩሉ ኣብ እንግድዑኡ ጌሩ ይመርሕ ነበረ። ካብ ንግሆ ክሳብ ምሸት ከኣ ብዘይዕርፈቲ ይዓዪ ነበረ። ንኹሉ ድሌት ህዝቢ ግና ክመልእ ኣይከኣለን። ነዚ ዝተዓዘበ ሓሙ ሙሴ ኸኣ ንሙሴ ሓደ ዓቢ ዝዀነ ምኽሪ ዝመኸሮ ንሱ ኸኣ ባዕሉ ኩሉ ክገብር ከም ዘይክእል እንተፈተነ እውን ካብ ምዕራይ ንላዕሊ ከባለሾ ከም ዝኽእል ስለዚ ሰባት ከሳትፍን ሓላፍንመት ክህብን ከም ዘሎዎ መኸሮ። ሙሴ ከምዚ ኣብ ዘመና ናይ መሪሒነት ጽምኢ ዘሎና ሰባት ስለ ዘይኮነ ኣሜን ኢሉ ተቐቢሉ ነቲ መመርሒ ተግባራዊ ክገብሮ ጀመረ ብዙሕ ከኣ ኣስለጠ።
ሎሚ ኣብ መብዛሕትኡ ኣግልግሎትናን ንጥፈታታ ቡዙሕ ምጉታትን ዘይምስላጥን ዝረኣ ንኻልኦት ዕድል ምሃብ ስለ ንሽገር ኢና። ሎሚ ይብል ሓደ ዛክ ፑናን ዝተባህለ ኣገልጋሊ ኣብ ቤት ኣምላኽ 95% ተዓዘብቲ ክዀኑ ከለዉ እቶም ዝተረፉ 5% ከኣ ኣገልገቲ እዮም። እቲ ሕቶ እቶም 95 ሚኢታዊት ጸጋ ዘይብሎም ስለ ዝኸነ ዘይኮነስ በቶም 5ሚእታዋኢት መራሕቲ ዕድል ስለ ዝይተዋህቦም እዩ ይብል። ሎሚ ካብ ንእሽቶይ ጀሚርና ንኻልኦት ዕድል ምሃብ ክንመሃር ኣሎና። ድሕሪኡ ከመይ ዕወት ናይ መሪሕነት ሃዋህ ከም ዝህልወና ክንሪኢ ኢና።
የሱስ ኣምላኽና ንኻልኦት ከም ዘለዉዎ ዕድል ዝህብ ኣምላኽ እዩ። ከም ዘባላሽዉ ከምዝጽይቑ ይፈልጥ እዩ ነገር ግና ይኣምኖም ኔሩ። መተዓይይቲ የሱሱ ክርስቶስ እኒ ጴጥሮስ እዮም ኔሮም ግና ሰብኣት ጌሩ ደው ኣቢሉ ንዕዩኡ ኣኳ ተጠቂምሎም። እቲ ዝገርም የሱስ እኳ ንዓና ኣሚኑ ዕድል ካብ ሃበና ንሕና ደኣ ስለምንታይ ንኻልኦት ዘይንኣምኖም?
እምበኣር ኩቡራት መንእሰያት ካብ ሎሚ ጀመሪና ኣብቲ ዝለዓለ ጽፍሒ ከይበጻሕና ንኻልኦት ዕድል ምሃብ ንመሃር። እቶም ኣብ ቕድሚ የዒንትና ዘይጠቕሙ ዝመስሉና ታሪኽ ክሰርሑ ከም ዝኽእሉ ኣይንጠራጠር። መጽሓፍ ቁዱስና ከም እኒ ዮሴፍ ዳዊት ጊዴውን ዝኣመስሉ ዘይጠቕሙ ዝመስሉ ሰባት ኣምላኽ ኣሚኑ ዕድል ስለ ዝሃቦም ታሪክ ሰሪሖምን ንኽብሪ ኣምላኽ ደው ኢሎም ሓሊፎም እዩ። ሃዋርያ ጳውሎስ ንጢሜቶውስ ንቲቶስን ካልኦትን ዕድል ስለ ዝሃበ እዩ ሓደራ ወንገል ከስፍሕ ዝኸኣለ። ስለዚ ኣብ ዘለናዮ ንእሽቶይ ኮነ ዓቢ ቦታ ካልኦት ክሰርሑ ክንጽዕርን ክንጋደልን ኣሎና። እምብኣር መርሒነት ቦታ ምሓዝ ማለት ዘይኰነ ንኻልኦት ቦታ ምሕዳግ እዩ። ሓደ ግዜ ኣብቲ ሙሴ ንደቂ እስራኤል ዝመርሓሉ ዝነበረ እዋን። እያሱ እቲ ኣሰር ኣሰር ሙሴ ዝስዕብ ገለ ሰባት ክንበዩ ርኣየ እሞ ኢዝዩ ተቖጠዐ ንሙሴ ኸኣ ገለ ሰባት ይንበዩ ከምዘለዉ እሞ ደው ከብሎም ከምዝደለየ ሓበሮ ሙሴ ዝተዛረቦ ነገር እንተ ኔሩ ግና መን ምሃበ ኩሉ እንተ ዝንበ ክብል መለሰሉ። እወ መን ምሃበ ኩሉ ሓለፋና ኰይኑ እንተ ዝሰርሕ እንተ ዝመርሕ። እዚ መንፈስ ሙሴ እዚ ኣብና እንተ ዝሰርጽ። ቡዙሕ ግዜ እንጋገዮ ዋላ ነቲ ዘይንኽእሎ ንኽእሎ ስለ ዝመስለና ኣብ ኩሉ ንኣቱ እሞ ነቲ ሓደ ከይወዳእና ነቲ ካልእ ንጅምር ኩሉ ኸኣ ከይተወደኣ ሓዲግ መዲግ ኮይኑ ይተርፍ። እቲ ዕንወት ከኣ ብኡ መጠን ይውስኽ ስለዚ ኸኣ ክሳራ ኾይና ንተርፍ። ነቶም ጸጋ ዘለዎም ሰባት ዕድል ክንህብ ከኣ ኣምላኽ ይርዳኣና
ኣዒንቱ ኸኣ ካብ ናይ ኩሉ ኣንጺረን እየን ዝራኣያ። ከም ኩሉ ሰብ ኣይኮነን ዝርኢ። ቀሺ ማርቲን ሉተር ኪንግ ጸሊም ኣሜርካዊ ኣብቲ ብዛዕባ ጸለምቲ ኣብ ዘካይዶ ዝነበረ ቃልሲ ብሓንቲ ኣዚያ ህብብቲ ቃል ይፍለጥ ነበር ንሳ ኸኣ ሕልሚ ኣሎኒ ብእትብል ቃል እያ። እወ ማርቲን ሉተር ሕልሚ ኣሎኒ ሓንቲ መዓልቲ ጸለምትን ጸሓዱን ኢድ ንኢድ ተተሓሒዞም ንኣምላኽ ዘምልኽሉ ሓቢሮም ዝሰርሑሉ ኮፍ ኢሎም ዝመሃርሉ ግዜ ኣሎ ኢሉ ተዛሪቡ እዚ ራኣይ ኢዚ ኣብ ዘመኑ እኳ ብዝግባእ እንተ ዘይተፈጸመ እንሆ ሕልሙ ጋህዲ ኮይኑ ንርእዮ ኣሎና። ሕሉፍ ሓሊፉ እንሆ እኳ ኣብዚ ግዜ እዚ ሓደ ኦባማ ዝብሃል ጸሊም ኣሜርካዊ ንፕሪዝደንትነት ይወዳደር ኣሎ።
ኩቡራት መንእስያት ካብ ሕጂ ጀሚርና ኣብ መሪሕነት ቅድሚ ምቕማጥና ራኢና እንታይ እዩ? እቲ ዓቢ መመህርናን ኣርኣያንን ዝዀነ ጎይታና የሱስ ክንዮ ምምጽኡ ናብ ዛምድሪ ዝጥምቶ ዓቢ ነገር ስለ ዝነበረ እዩ ክንዮ ስቓዩ ክብሪ ክንዮ ሞቱ ኸኣ ትንሳኤ ዝረኣየ። ኣብተን ዝነበርኣ ናይ 33 ዓመት ናይ ምድሪ ጉዕዝኡ ኸኣ ንዘልኣለማውነት ዝኸውን ነገር ኣዳልዩ። ስለዚ ኸኣ እዩ ወትሩ የዒንትና ክፉታት ክዀና ዝደሊ። ሕቱኡ ንዓና እንታይ ትርእዩ ኣለኹም ዝብል እዩ.።
ንሕና ዉሉድ ኣምላኽ ንዓቢ ዕማም ዝተጸዋዕና ካብ ኮና ክንዮ እንዓዮ ዕዮ ክንሰርሕን ክንርእን ሓላፍነት ኣሎና። መራሒና የሱሱ ክርስቶስ ንደቂ መዛምርቱ ክጥምቶም ከሎ ኣብቲ ሹዑ ዝነበርዎ ኩነታት ዘይኮነ ኣማዕድዩ እቲ ብኦኦም ኣቢሉ ዝገብሮ ተግባራት እዩ ዝርኢ ዝነበረ። መሪሕነትን ራእይን ብምንም ተኣምር ክነጻጸል ዘይክእል ነገር እዩ። እቲ ዝበዝሕ ጸገምና ኣተክሮና ኣብ ሕጂ ስለ ዝኸውንን ንሕጂ ኸኣ ስለ ንሰርሕን እዩ። በዚ ኸምዚ ኸኣ እቲ ዕዮና ኣድማዕነቱ ኣዚዩ ዝተሓጽረ ይኸውን ክንዮ ሓጹር ከኣ ተወንጪፉ ክከይድ ኣይክእልን።
ሓይልና ብመጠን ራኢና እዩ። ሎሚ ኣብ ብዙሓት ቦታታት ኣብ መሪሒነት ዘለዉ ሰባት ክንዮ ገዛእ ርእሶም ክርእዩ ብዘይምኻኣሎም እዮም እንሆ እቲ ሓቐኛ ዕዮ ኣምላኽ ከም ዝግባእ ከውንጨፍ ኣይክኣለን። እቲ ክንዮ ናቱ ነገር ራኢ ዘለዎ ሰብ ኣብ ሓሸውየን ምንቛትን ኣይኣቱን እዩ። ኣብ ገዛእ ርእሱ ዝተሞርከሰ ስራሓትን ኣገልግሎትን ከኣ ኣይዓምምን እዩ። ኣብ ሎሚ ኰይኑ ናይ ጽባሕ እዩ ዝርኢ ከምዚ ዓይነት መንፈስ ዘለዎ ሰብ ኣብ መሪሒነት እንተ ተቐሚጡ በቲ ኣብ ቅድሚኡ ዝኸውን ብድሆታት ኣይስንብድን ከመይሲ ኣርሒቑ ዘቋምቶ ነገር ኣሎ።
እቲ ራእይ ዘለዎ መራሒ ዝዀነ ዓይነት መስዋእትነት ክስውእ ፍቓደኛ እዩ። ኩቡራት መንእሰያት ሎሚ ንእሽቶይ መስዋእትነት ክንከፍል ዝኸብደና እንተ ዀይኑ ጽባሕ ናብ መሪሕነት ምስ መጻና ደኣ እሞ ስጉምትና እንታይ ክኸውን እዩ? እምብኣር ሎሚ ከም ኣብ ዝተፈላለየ ጽፍሓታት ዘሎና መንእስያት ኣገልግልቲ ኣምላኽ ራኢና ንፈትሽ እሞ ንቕድሚት ገጽና ክንግስግስ ንወሰን ኣምላኽ ከኣ ክድግፈና እዩ።
የዳይኖሰር አጥንቶች ጥንታዊ እንስሳት እንዴት እንደኖሩ ፣ እንዳደኑ እና እንደሞቱ ለሳይንቲስቶች ብዙ አስተምረዋል ፣ ነገር ግን ማባዛት በአብዛኛው ሚስጥራዊ ሆኖ ቆይቷል ፡፡
ከቻይና የመጣ አዲስ ቅሪተ አካል የዳይኖሰርን የኋላ ክፍል በጣም በሚያስደንቅ ሁኔታ የተጠበቀ እይታን ይሰጣል ፣ ይህም ቆሻሻን ለማባረር እንዲሁም ለመዳሰስ ጥቅም ላይ የዋለውን ኦፊስ ያሳያል ፡፡
ምንም እንኳን በአስር ሚሊዮኖች (እና በአንዳንድ ሁኔታዎች በመቶ ሚሊዮንዎች) ዓመታት ቢኖሩም ፣ ስለ ዳይኖሰርስ አስገራሚ መጠን እናውቃለን ፡፡ ይህ የሆነበት በአብዛኛው እኛ መፈለግ ፣ ማጥናት እና የተማሩ ግምቶችን ማድረግ ያለብንን ብዙ አጥንቶችን በመተው ነው ፡፡
ነገር ግን ጠንካራ አጥንቶች ዛሬ የሚቀረው በጣም ዘላቂ እና ለረጅም ጊዜ የሚቆይ የዳይኖሰር ፍርስራሽ ቢሆንም ለስላሳ ህብረ ህዋስ ለማግኘት በጣም ከባድ ነው ፡፡ በዚህ ምክንያት ፣ እንደ መጋባት ያለ ይበልጥ የተወሳሰበ ባህሪን መረዳት ትልቅ ፈተና ሆኖብኛል ፡፡ አሁን ከቻይና የመጣ አዲስ ቅሪተ አካል የሳይንስ ሊቃውንትን ዐይን እንዲከፍት እያደረገ ሲሆን አንድ ዝርያ (እና ምናልባትም ሌሎች) ዳይኖሰሮች እንዴት እንደሚፀዱ ፣ እንደሚሸና እና እንዴት እንደሚባዙ ፍንጭ ይሰጣል ፡፡
በአዲስ ፖስት ውስጥ በተዘጋጀ አዲስ ጽሑፍ ወቅታዊ ባዮሎጂ፣ ከቻይና ቅሪተ አካልን የሚመረምረው አንድ የምርምር ቡድን ለስላሳ ቲሹዎቹ ስለ ዳይኖሰር የኋላ ማዕከል ብዙ ዝርዝር መረጃዎችን ሰጠ ፡፡ እዚያም ዳይኖሰር በሽንት ፣ በመፀዳዳት እና ምናልባትም የተፋፋመበትን ቀዳዳ መለየት ችለዋል ፡፡ ይህ ብቸኛ መክፈቻ የሸክላ ማጠጫ ገንዳ በመባል የሚታወቅ ሲሆን በአሁኑ ጊዜ የዳይኖሰሮች የቅርብ ዘመድ በሆኑት ወፎች መካከል የተለመደ ነው ፡፡
በጀርመን ውስጥ በሰንገንበርግ ሙዚየም ውስጥ የታየውን አስደናቂ ቅሪተ አካል በመጠቀም የዚህን የዳይኖሰር ቀለም ቅጦች እንደገና ከገነባሁ በኋላ ከብዙ ዓመታት በፊት የእቃ ማጠቢያ ቦታውን አስተዋልኩ ”፣ የጥናቱ መሪ ደራሲ ዶ / ር ያቆብ ቪንቴር እ.ኤ.አ. መግለጫው ላይ ገል saidል. ይህንን ለማጠናቀቅ ረጅም ጊዜ ፈጅቶብናል ምክንያቱም የቀጥታ እንስሳት የክብርት ክፍት ቦታን ውጫዊ ክፍል ለማነፃፀር ማንም ስላልተቸገረ ይህ በአብዛኛው ያልታወቀ ክልል ነበር ፡፡
በዚህ ሁኔታ ፣ በጥያቄ ውስጥ ያለው የዳይኖሰር ዝርያ መሰንጠቂያ ፣ ፒሲታኮሳሩስ ፣ እንስሳቱ ለሰውነት ተግባራት እና ለመራባት ልዩ ክፍት የነበራቸው ይመስላል ፣ ግን ምናልባት እንደ ወፎች ዛሬ አልተገናኙም ፡፡ ዘመናዊ ወፎች የክሎሚክ ክፍቶቻቸውን አንድ ላይ በመጫን ይጋባሉ ፣ ግን ለእነዚህ ዳይኖሰሮች ምናልባት ያ አልቻለም ነበር ፣ ምክንያቱም የዝርያዎቹ ወንዶች በክሎካካቸው ውስጥ የተደበቁ ብልቶች ነበሯቸው ፡፡ እንደ አለመታደል ሆኖ በመክፈቻው ውስጥ ያሉት አካላት በቅሪተ አካል ውስጥ አልተቀመጡም ፣ ይህ ልዩ እንስሳ ወንድ ወይም ሴት መሆን አለመኖሩን ማወቅ አይቻልም ፡፡
እኛ አሁንም ስለ ዳይኖሰር መባዛት ብዙ አናውቅም ፡፡ ይህ ግኝት በቀላሉ ከአንድ ነጠላ ነጥብ አንድ ዝርያን የሚወክል አንድ ነጠላ የውሂብ ነጥብ ነው። ቁጥራቸው ከጊዜ ወደ ጊዜ ቅሪተ አካላት ዳይኖሰርን እንዴት ይኖሩ እንደነበረ የበለጠ ግልጽ የሆነ ታሪክ መናገር ሲጀምሩ ፣ አንድ ቀን የዳይኖሰርስ መጋባት ምን እንደነበሩ እና የተለያዩ ዝርያዎች 'l አደረግኩ ፡፡
ማይክ ዌነር ላለፉት አስርት ዓመታት በቴክኖሎጂ እና በቪዲዮ ጨዋታዎች ላይ ሪፖርት አቅርበዋል ፣ የቅርብ ጊዜ ዜናዎችን እና በእውነተኛ እውነታ ፣ በሚለብሱ መሳሪያዎች ፣ ስማርትፎኖች እና የወደፊት ቴክኖሎጂዎች ወቅታዊ ሁኔታዎችን ይሸፍናል ፡፡
በጣም በቅርብ ጊዜ ማይክ ለዴይሊ ዶት የቴክኒክ ጸሐፊ ሲሆን በዩኤስኤ ቱዴይ ፣ ታይም ዶት ኮም እና ስፍር ቁጥር በሌላቸው ሌሎች ድርጣቢያዎች ላይ ታትሟል ፡፡ የእርሱ ፍቅር
“ኢትዮጲያ፡ በግራ መጋባት ወደ እርስ በእርስ ግጭት” በሚል ርዕስ ባወጣሁት ፅኁፍ ከፍተኛ የኢህአዴግ አመራሮችን ጨምሮ አብዛኞቹ ልሂቅ በወቅታዊ የሀገሪቱ ፖለቲካ ላይ ግራ መጋባት ውስጥ እንዳሉ ለመጠቆም ሞክሬ ነበር። በተለይ በኦሮሚያና ሶማሌ አጎራባች አከባቢዎች በተፈጠረው ግጭት ዙሪያ ብዙ ግልፅ ያልሆኑ ነገሮች አሉ። ግጭቱ ለምን፥ እንዴትና በማን እንደተጀመረና ሀገሪቷ ወደየት እያመራች እንደሆነ ለመረዳት መንግስታዊ ስርዓቱ የሚመራበትን መርህ ጠንቅቆ ማወቅ ያስፈልጋል።
የኢህአዴግ መንግስት ሕልውና በሕገ መንግስቱ ላይ የተመሰረተ ነው። ለዚህ ነው የኢህአዴግ መንግስት “ሕገ-መንግስቱን እንጠብቃለን” በሚል መርህ የሚመራው። በዚህ መርህ የሚመራበት መሰረታዊ ዓላማ የሕገ መንግስቱን መሰረታዊ መርሆችና መብቶች ለማሰከበር ሳይሆን የራሱን ሕልውና ለማረጋገጥ ሲል ነው።
ታላቁ የግሪክ ፈላስፋ “Aristotle” ስለ ፖለቲካዊ ስርዓት ጥልቅ ትንታኔ በሰጠበት “Politics” የተሰኘ መፅሃፉ እንደ ኢህአዴግ ያሉ መንግስታት “ሕገ-መንግስታዊ ስርዓቱን ለማስከበር” በሚል በስልጣን ላይ የሚቆዩባቸው ሁለት ዓይነት ስልቶች እንዳሉ ይገልፃል። እነዚህም ስልቶች የመጀመሪያው የሕገ መንግስቱን አጥፊዎች ማጥፋት ሲሆን ሁለተኛ ደግሞ የሕገ-መንግስቱን አጥፊዎች በመፍጠር ነው። ከዚህ በመቀጠል የተጠቀሰውን መፅሃፍ ዋቢ በማድረግ እነዚህን ስልቶች ከሀገራችን ነባራዊ እውነታ ጋር አያይዘን እንመለከታለን።
በ1997ቱ ምርጫ ኢህአዴግ ሕገ መንግስቱን በከፊል ተግባራዊ ለማድረግ ሞክሮ መሬት ወድቆ አፈር ልሶ ነው የተነሳው። ከዚያ በኋላ እንደ ቆሰለ አውሬ አደረገው። በወቅቱ ተቃዋሚዎች በመንግስታዊ ስርዓቱ ላይ ቀጥተኛ የሆነ የሕልውና አደጋ እንደጋረጡበት ይታወቃል። በዚህ ምክንያት የኢህአዴግ መንግስት ተቃዋሚዎችን ልክ እንደ “የሙት መንፈስ” ይፈራቸው ጀመረ። ስለዚህ “በሕገ መንግስታዊ ስርዓቱ ላይ የመቀልበስ ሙከራ አድርገዋል” በሚል ሰበብ ዋና ዋና የተቃዋሚ ፖለቲካ መሪዎችን ለእስርና ስደት ዳረጋቸው። እንዲህ ያለውን የፖለቲካ እርምጃ “የሕገ መንግስቱን አጥፊዎች ማጥፋት” እንደሆነ “Aristotle” እንደሚከተለው ገልፆታል፡-
ከላይ በተጠቀሰው መሰረት፣ የኢህአዴግ መንግስት ከ1997ቱ ምርጫ በኋላ ባሉት አመታት የተቃዋሚ የፖለቲካ ኃይሉን ሙሉ በሙሉ በሚባል ደረጃ ድምጥማጡን በማጥፋት በቀጣዩ የ2002ቱ ምርጫ 99.6% ማሸነፉ ይታወሳል። በዚህ ረገድ በአብነት የሚጠቀሰው የፀረ-ሽብር አዋጁ ነው። ይህ አዋጅ ከሃሳብ እስከ አተገባበሩ ድረስ የሕገ-መንግስቱ መሰረታዊ መርሆችና ድንጋጌዎች ይጥሳል። ነገር ግን፣ አብዛኞቹ የፖለቲካ መሪዎች፥ ጋዜጠኞች፥ ጦማሪያን፥ የመብት ተሟጋቾች፥ የሃይማኖት መሪዎች፥…ወዘተ የተከሰሱት በፀረ-ሽብር አዋጁ ነው። ከሞላ ጎደል ሁሉም የተከሰሱት “እንደ ኦነግ፥ ግንቦት7፥ ኦብነግ፥ የኤርትራ መንግስት፥ አልሸባብ ወይም ሌሎች የውጪ አሸባሪ ድርጅቶች ጋር በመመሳጠር ሕገ መንግስታዊ ስርዓቱን በኃይል ለመናድ አሲረዋል” በሚል ነው።
ከአስር አመት በኋላ ተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅቶች፣ ነፃ ሚዲያና ገለልተኛ የሲቭል ማህበራት በሌሉበት በተካሄደው የ2007ቱ ምርጫ ኢህአዴግ “100% አሸነፍኩ” ብሎ መላው ዓለምን አስገረመ። ይህ ከ1997ቱ ምርጫ ዋዜማ ጀምሮ ለኢህአዴግ መንግስት ህልውና ቀጥተኛ አደጋ የነበረውን የተቃዋሚ የፖለቲካ ቡድን ሙሉ በሙሉ ከሀገሪቱ ማጥፋቱን ያረጋገጠ ነበር። ተቃዋሚዎችን ከማጥፋት ጎን ለጎን የኢህአዴግ መንግስት በሕዝብ ዘንድ ያለው ተቀባይነት ለማረጋገጥ በውሸትና ግነት የተሞሉ ፕሮፓጋንዳ ይነዛል።
በዚህ ረገድ ተቃዋሚ ኃይሎችን በግልፅ “ፀረ-ሰላም፣ ፀረ-ልማት፣ የኒዮ-ሊብራል አጀንዳ አራማኞች፣ የኤርትራ መንግስት ተላላኪዎች፣ ጠባብ ብሔርተኞች፣ የትምክህት ኃይሎች፣ የደርግ ናፋቂዎች…” በማለት በሕዝቡ ዘንድ ተቀባይነት እንዳይኖራቸው ጥረት ያደርጋል። በሌላ በኩል ራሱን የአዲሲቷ ኢትዮጲያ ፍትህ፥ እኩልነት፥ ሰላምና ልማት ዋስትና እንደሆነ አድርጎ ያቀርባል። ለምሳሌ “አስማተኛው የ11% ፈጣንና ተከታታይ እድገት፣ ብዙሃንነትና የብሔሮች እኩልነት፣ የፌደራሊዝም ስርዓት፣ በአፍሪካ ቀንድ የሰላም ደሴት፣….” ነገር ግን፣ ለአስር አመት በ11% የኢኮኖሚ እድገት እና በ100% ዴሞክራሲያዊ ምርጫ ሲያደነቁረው የነበረው ሕዝብ በ11ኛ አመቱ ገንፍሎ አደባባይ ወጣ።
የኢህአዴግ መንግስት ከአዲስ አበባ ማስተር ፕላን ጋር ተያይዞ በ2007 ዓ.ም የተነሳውን ሕዝባዊ አመፅና ተቃውሞ በኃይል ለማዳፈን ያደረገው ጥረት አልተሳካም። ለተቃውሞ አደባባይ የሚወጡትን ዜጎች በመግደል፣ በመደብደብና በማሰር ለማስቆም ያደረገው ጥረት ጭራሽ ችግሩን ይበልጥ አባባሰው። እንደ “Aristotle” አገላለፅ፣ እዚህ ጋር የኢህአዴግ መንግስት አደጋውን ለመከላከል የስልት ለውጥ ማድረግ እንዳለበት ይገልፃል፡-
ይሁን እንጂ፣ በኦሮሚያ ክልል የተጀመረው የአመፅና ተቃውሞ እንቅስቃሴ ወደ አማራ ክልል ተስፋፋ። በ2008 ዓ.ም የመጀመሪያ አጋማሽ ለአመፅና ተቃውሞ አደባባይ የወጡትን ዜጎች “ፀረ-ሰላምና ፀረ-ልማት፣ የኒዮ-ሊብራል አጀንዳ አራማኞች እና የኤርትራ መንግስት ተላላኪዎች፣ የደርግ ናፋቂዎች… ወዘተ” በሚል በተለመደው መልኩ ለችግሩ መፍትሄ ለመስጠት ጥረት አደረገ። የኢህአዴግ መንግስት የሕዝቡ ጥያቄ የመልካም አስተዳደርና የዴሞክራሲ መሆኑን ተቀብሎ፣ ጠ/ሚ ኃይለማሪያም ደሳለኝ የኢትዮጲያ ሕዝብ ይቅርታ ከጠየቁ በኋላም የተቀየረ ነገር የለም። በመጨረሻ በሐምሌ 2008 ዓ.ም ጀምሮ በኦሮሚያና አማራ ክልሎች የተነሳው ሕዝባዊ አመፅና ተቃውሞ እርስ-በእርስ የመቀናጀትና የመደጋገፍ አዝማሚያ እያሳየ ሲመጣ አንድ አዲስ ፖለቲካዊ ክስተት ተፈጠረ።
የሶማሌ ክልል ፕረዜዳንት የሆኑት አቶ አብዲ ኢሌ የፌደራሉ መንግስት በኦሮሚያና አማራ ክልሎች የተስፋፋውን ሕዝባዊ አመፅና ተቃውሞ ለመቆጣጠር በሚያደርገው ጥረት የክልሉን “ልዩ ፖሊስ” ሊጠቀም እንደሚችል በይፋ ተናገሩ። በመቀጠል ለትግራይ ክልላዊ መስተዳደርና ገዢው ፓርቲ ህወሓት ድጋፍና አጋርነታቸውን አሳዩ። በተቃራኒ የአማራና ኦሮሚያ ክልል መስተዳደሮችን ለፌደራል ስርዓቱ አደጋ የሆነ እንቅስቃሴን መቆጣጠር ተስኗቸዋል በሚል መተቸት ጀመሩ። በመጨረሻም የኦህዴድ/ኢህአዴግ እና የክልሉ ፕረዜዳንትን በሽብርተኝነት ከተፈረጀ ድርጅት ጋር ግንኙነት እንዳለው በድፍረት ተናገሩ።
የኦሮሞና አማራ ሕዝብ ያነሳውን የእኩልነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄ በይፋ ለመቃወምና ሕዝባዊ ንቅናቄውን በኃይል ለማዳፈን በሚደረገው ጥረት ውስጥ ቀጥተኛ ተሳትፎ ለማድረግ ፍቃደኝነታቸውን የገለፁት ግለሰብ፥ ፕ/ት አብዲ መሃመድ ኦማር (አብዲ ኢሌ) ማን ናቸው? በኦሮሚያና አማራ ክልል የተነሳውን ሕዝባዊ ተቃውሞ በኃይል ለማዳፈን ከፌደራል መንግስት የፀጥታ ሃይሎች ጎን ይሰለፋል ያሉት ልዩ ፖሊስ የተቋቋመበት ዓላማና ተግባር ምንድነው? ይህ ኃይል አሁን በኦሮሚያና ሶማሌ ክልል አጎራባች አከባቢዎች ለተፈጠረው ግጭትና አለመረጋጋት የነበረው ሚና ምንድነው? እነዚህና ሌሎች ተያያዥ ጥያቄዎችን በአግባቡ ለመመለስ ስለ ልዩ ኃይሉ እና ዋና አዛዡ አመጣጥ ወደኋላ ተመልሰን እንመልከት።
በመጀመሪያ ደረጃ የሶማሌ ክልል ልዩ ኃይል የተመሰረተው እ.አ.አ. በ2007 (1999 ዓ.ም) ነው። ልዩ ኃይሉ የተቋቋመበት መሰረታዊ ዓላማ የኦጋዴን ነፃ አውጪ ግንባርን (ONLF) በክልሉ የሚያደርገውን እንቅስቃሴ መግታት ነበር። የአሁኑ የሶማሌ ክልል ፕረዜዳንት አብዲ ኢሌ ደግሞ በወቅቱ የልዩ ኃይሉ ዋና አዛዥ ነበሩ። በቀጠይ ጥቂት አመታት ውስጥ በአብዲ ኢሌ የሚመራው የክልሉ ልዩ ኃይል የአማፂያኑን እንቅስቃሴ መግታቱ ይነገርለታል። ለዚህ ደግሞ ዋናው ምክንያት ልዩ ኃይሉ የተከተለው የውጊያ ስልት ነው።
አማፂያኑ በሚንቀሳቀሱበት አከባቢ ባለው ማህብረሰብ ውስጥ ለአማፂያኑ ድጋፍ ያደርጋሉ ተብለው የተጠረጠሩ ነዋሪዎችን መጨፍጨፍ ነው። የተባበሩት መንግስታት እና የሰብዓዊ መብት ድርጅቶች ሪፖርቶች እንደሚጠቁሙት አብዲ ኢሌ የሚመራው ልዩ ኃይል ጦርነት የገጠመው ከአማፂያኑ ሳይሆን ከሕዝቡ ጋር ነው። በራሱ ሕዝብ ላይ ጦርነትና ሽብር በመክፈት አማፂያኑን ከውስጡ እንዲያስወጣ ማስገደድ። በዚህም በስልጣን ላይ ያለውን የክልሉን መንግስት ሳይወድ በግድ እንዲደግፍና እንዲቀበል አድርጎታል። ይህ የሶማሌ ክልል ልዩ ፖሊስ የተካነበት የራስን ሕዝብ በማሸብር ተቀባይነት የማግኘት ስልትን “Aristotle” አጥፊዎችን በመፍጠር ስርዓቱን መጠበቅ መሆኑን ይገልፃል፡-
እ.አ.አ. በ2010 (2002) ዓ.ም አቶ አብዲ ኢሌ በአማፂያኑ ላይ ያስመዘገቡትን “ስኬት” ተከትሎ የክልሉ ፕረዜዳንት ለመሆን በቁ። ወደ ስልጣን ከመጡ በኋላም በክልሉ ሕዝብ ላይ ተመሳሳይ ሽብርና ጥቃት ሲፈፅሙ እንደነበር “human rights watch” የተባለው የሰብዓዊ መብት ተከራካሪ ድርጅት ሪፖርት ያስረዳል። እ.አ.አ. ከ2015 (2007/08) ዓ.ም ጀምሮ ግን ከላይ የተጠቀሰውን የውጊያ ስልት በምስራቅና ደቡብ ምስራቅ ኦሮሚያ በሚገኙ አከባቢዎች ላይ ተግባራዊ ማድረግ ጀመሩ። በዚህ መልኩ የተጀመረው ጥቃት ዛሬ ላይ ከ140ሺህ በላይ ዜጎችን አፈናቅሏል። ከ200 ንፁሃን ዜጎች ደግሞ ሕይወታቸውን አጥተዋል።
የሶማሌ ልዩ ኃይል በምስራቅና ደቡብ ምስራቅ ኦሮሚያ ነዋሪዎች ላይ ሽብርና ጥቃት የጀመረው ልክ በኦሮሚያ ክልል የተነሳው አመፅና ተቃውሞ ከፍተኛ ደረጃ ላይ በደረሰበት የ2008 አመት መገባደጃ ላይ ነው። የክልሉ ልዩ ኃይል እና ዋና አዛዡ የሶማሌ ክልል ሕዝብን በመጨፍጨፍና በማሸበር የኦጋዴን ነፃ አውጪ ግንባርንን ከክልሉ ለማስወጣት የተፈጠሩ እንደሆነ ተገልጿል። በኦሮሚያና ሶማሌ አዋሳኝ አከባቢዎች ላይ እየፈፀሙት ያለው ጥቃትና ሽብር መጀመሪያ ከተፈጠሩበት ዓላማ ጋር ፍፁም አንድና ተመሳሳይ ነው። ይኸውም የኦሮሞ ሕዝብ ላይ ጥቃትና ሽብር በመፈፀም የክልሉ ሕዝብ ያነሳውን የነፃነት፥ እኩልነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄ ማኮላሸት ነው።
ከዚህ በተጨማሪ፣ የክልሉ ፕረዜዳንት ትላንት ከሀገር ሽማግሌዎችና የክልሉ መንግስት አመራሮች ጋር ያደረጉትን ውይይት ተከትሎ በሰጡት መግለጫ በኦሮሚያና በሶማሌ ክልሎች መካከል ለተፈጠረው ግጭት በምክንያትነት ያነሷቸው ነገሮች የክልሉ ልዩ ኃይል እና ዋና አዛዡ ዓላማና ግብ ምን እንደሆነ በግልፅ ይጠቁማል። እነዚህ ምክንያቶች የኢህአዴግ መንግስት ከ1997ቱ ምርጫ ግን የፖለቲካ መሪዎችን፥ ጋዜጠኞችን፥ ጦማሪያን፥ የመብት ተሟጋቾችን፥ የሃይማኖት መሪዎችን፥…ወዘተ በፀረ-ሽብር አዋጁ ሲከስ የሚጠቀምባቸው “ኦነግ፥ ኦብነግ፥ አልኢተሓድ፥ የኤርትራ መንግስት፥ ሌሎች የውጪ አሸባሪ ድርጅቶች ጋር በመመሳጠር፣ …የፌደራል ስርዓቱን በኃል ለማተራመስና አምባገነኑን የደርግ ስርዓት ለማስመለስ…ወዘተ ከሚለው ጋር ፍፁም ተመሳሳይ ነው።
በአጠቃላይ፣ ላለፉት አስር አመታት በፌደራል መንግስት ስም አዲስ አበባ ተቀምጦ “ሕገ-መንግስቱን በኃይል ለመናድ” የሚል ሰበብ እየፈጠረ የፖለቲካ መሪዎችን፥ ጋዜጠኞችን፥ ጦማሪያን፥ የመብት ተሟጋቾችን፥ የሃይማኖት መሪዎችን፥…ወዘተ በእስርና ስደት ከሀገር እንዲጠፉ ሲያደርግ የነበረው የፖለቲካ ቡድን ዛሬ ላይ የስልት ለውጥ አድርጏል። በዚህ መሰረት፣ አጥፊዎቹን ከማጥፋት ይልቅ አጥፊዎችን በመፍጠርና የኦሮሞ ሕዝብን በሽብርና ጦርነት በማሸማቀቅ የመብትና ነፃነት ጥያቄ እንዳያነሳ በማድረግ ላይ ይገኛል።
የሶማሌ ክልል ልዩ ኃይል የኦጋዴን ነፃ አውጪ ግንባርን (ONLF) ከሶማሌ ክልል እንዲያስወጣ በሚል በመከላከያ ሠራዊትና የፀረ-ሽብር ግብር ኃይል የተደራጀ መሆኑ ይታወቃል። በሶማሌ ክልል ሕዝብ ላይ ሲፈፅም ለነበረው ጥቃት የተከተለው የዉጊያ ስልት፥ ትጥቅና ዓላማን ከእነዚህ አካላት ማግኘቱ ግልፅ ነው። ዛሬ በምስራቅና ደቡብ ምስራቅ ኦሮሚያ ተመሳሳይ የውጊያ ስልት፥ በተመሣሣይ ትጥቅና ድጋፍ፣ ለተመሣሣይ ዓላማ ተግባራዊ እየተደረገ ስለመሆኑ ቅንጣት ያህል ጥርጣሬ የለኝም።
ይህ ፅሁፍ “የልማታዊ” እና “ሁለገብ” ጋዜጠኞች አንድም፣ ሁለትነትም” በሚል ርዕስ መጀመሪያ ለህትመት የበቃው እ.አ.አ በMarch 26, 2015 ሲሆን ፀሃፊው ታዋቂው የኢትዮጵያ ሰብዓዊ መብት ተሟጋች አቶ ያሬድ ኃይለማርያም ናቸው፡፡ ፀሃፊው ለኢሳት የሰጠው ምክር አድማጭ በማጣቱ ምክንያት ዛሬ ኢሳት ውስጥ አለመግባባት ተፈጥሯል፡፡ በመሆኑም አቶ ያሬድ ሃይለማሪያም ከአራት አመት በፊት የሰጡትን ምክርና ትችት “ኢሳትን ጠልፎ የጣለው ከገለልተኛ ይልቅ መገልገያ በመሆኑ ነው!” ትንቢተ ያሬድ በሚል ቅደመ-ትንቢት የሚመስለውን የአቶ ያሬድ ፅሁፍን እንሆ ብለናል፡፡
ጋዜጠኝነት ትልቅ ክብር የሚሰጠው፣ የራሱ የሆነ መርህና ስነ-ምግባር ያለው፣ ጠያቂነትን ብቻ ሳይሆን ተጠያቂነትንም በውስጡ የያዘ የሙያ መስክ ነው። ለዛም ነው ጋዜጠኛ የሕዝብ አንደበት፣ አይንና ጆሮ ነው የሚባለው። ሕዝብ በሚከበርበት ቦታ ሁሉ ጋዜጠኛም ይከበራል። ሕዝብ በሚዋረድበት፣ በሚታፈንበትና በሚዋከብበት ስፍራም ጋዜጠኛ ይዋረዳል፣ ይሳደዳል፣ ይታፈናል፣ ይዋከባል፣ ይታሰራል፣ ሲከፋም ይገደላል። ይህም በሕዝብ፣ በመንግሥትና በጋዜጠኛ መካከል ያለውን ቁርኝት በደንብ ያሳያል። ሕዝብና መንግሥት ልብ ለልብ ሊገናኙ የሚችሉት ጋዜጠኛ ሲኖር ነው። የሁለቱን የልብ ትርታ እያደመጠና ያንዱን ላንዱ እያስደመጠ በመካከላቸው ገደል እንዳይኖር ድልድይ ሆኖ ያገለግላል።
ጋዜጠኞች ይህን ታላቅ ኃላፊነት ለመወጣት ከሚጠበቅባችው ነገሮች ዋነኛውና መሰረታዊው ነገር የሙያውን ሥነ-ምግባርና መርሆዎች ጠንቅቆ ማወቅና ለመተግበርም መጣር ነው። በዚህ ሙያ ላይ የተሰማራ ሰው ምንም ያህል በሙያው ቢሰለጥንና ቢመራመር ከመርሆቹና ከሥነ-ምግባሩ በራቀ ቁጥር ከላይ የተጠቀሰውን አሉታዊ ሚና ከመጫዎት ይልቅ ለሚኖርበት ማኀበረሰብ ፖለቲካዊ፣ ማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ እድገት ዋነኛ ጠንቅ ይሆናል። የጋዜጠኝነት ሙያ አንድን ማኅበረሰብ በሚዘረጋው የመረጃ መረብ የማዋሃድና የማቀራረብ ኃይል ያልውን ያህል በሥነ-ምግባር ብልሹዎች እጅ ሲወድቅ ደግሞ እንደ ኒውክለር ቦንብ ሕዝብን የማፋጀትና ለከፋ እልቂት የመዳረግም አቅምም አለው። ለዚህም የሩዋንዳዉን የዘር እልቂት ያፋፋሙትን የአገሪቷ መገናኛ ብዙሃን ልብ ይሉዋል። አንድ ሰው በጋዜጠኝነት ሙያ ሲሰማራ ቢያንስ እነዚህን አምስት መርሆዎች ሊረዳና ሊያከብር ይገባዋል። እነሱም፦