Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በኢትዮጵያ ያለውን የሕገ-መንግሥት መተርጎም ሥርዓት በተመለከተ በሕግ ምሁራን ዘንድ የተለያየ አቋም አለ፡፡ ለምሳሌ የተወሰኑ ምሁራን የፌደራል ሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ ሕገ-መንግስቱን የመተርጎሙን ሥራ ከማርዘምና ከማንዘዛት የተለየ ፋይዳ የለውም ስለሆነም ተቋሙ አስፈላጊ አይደለም ሲሉ ሌሎች ደግሞ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ በአብዛኛው የሕግ ባለሞያዎች ያሉበት እንደዚሁም ከተለያዩ ክፍሎች ላይ የተውጣጡ በመሆናቸው የብዙሃኑን ውክልና የያዙ ስለሆነ ሕገ-መንግስቱን የመተርጎም ሙሉ ስልጣን ሊሰጠው ይገባል ይላሉ፡፡ በሌላ በኩል ደግሞ ፍርድ ቤቶች ሕገ-መንግስቱን የመተርጎም ምንም ዓይነት ሚና እንዳይኖራቸው ማድረግ ተገቢ አይደለም ምክንያቱም ሕገ-መንግሥት ፖለቲካዊ ሰነድ ብቻ ሳይሆን ሕጎችን ደንግጎ የያዘ ስለሆነ በተወሰነ መልኩ ፍርድ ቤቶች የሕገ-መንግሥት ትርጉም እንዲሰጡ ሊደረግ ይገባል የሚሉ አመለካከቶች አሉ፡፡
የፌደሬሽን ምክር ቤት በሕገ-መንግስቱ ከተቋቋሙ ሁለቱ ምክር ቤቶች አንዱ ነው፡፡ ይህ ምክር ቤት እንደሌሎች ሐገራት ሁለተኛ ምክር ቤት ሳይሆን ሕግ አውጪ ያልሆነ (non-legslative council) ምክር ቤት ነው፡፡ ምክር ቤቱ የተለያዩ ስልጣንና ተግባራት የተሰጡት ሲሆን ከነዚህም ውስጥ አንዱ ሕገ-መንግስቱን መተርጎም ነው፡፡
የፌደሬሽን ምክር ቤቱ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ሲሰጥ ሞያዊ ድጋፍ እንዲሰጥ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ እንዲቋቋም ተድርጓል፡፡ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ ሕገ-መንግስታዊ ጉዳዮችን የማጣራት ሥልጣን ይኖረዋል፡፡ በሚያደርገው ማጣራት መሠረት ሕገ-መንግስቱ መተርጎም አስፈላጊ ሆኖ ሲያገኘው ለፌደሬሽን ምክር ቤት በጉዳዩ ላይ የውሳኔ ሐሳብ ያቀርባል፡፡ የመጨረሻውን ውሳኔ የመስጠት ስልጣን የፌደሬሽን ምክር ቤቱ ነው፡፡ ለሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ ከራሱ ከፌደሬሽን ምክር ቤት፣ ከክልል ሕግ አውጪ አካላት፣ ከሕግ አስፈጻሚ አካላት፣ ከፍርድ ቤቶችና ከማንኛውም የሚመለከተው ግለሰብ ጥያቄው ሊቀርብለት ይችላል፡፡
የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ አባላትን ስንመለከት የጠቅላይ ፍ/ቤት ፕሬዚዳንት እና ምክትል ፕሬዚዳንት፣ በሰብሳቢነትና በምክትል ሰብሳቢነት እንደዚሁም በፌደሬሽን ምክር ቤት አቅራቢነት በሐገሪቱ ርዕሰ ብሔር ፕሬዚዳንቱ የሚሾሙ በሕግ ዕውቀታቸውና ስነ-ምግባራቸው የተመሰገኑ ስድስት የሕግ ባለሞያዎች እና ሦስት የፌደሬሽን ምክር ቤት አባላት በጠቅላላ አስራ አንድ አባላት አሉት፡፡
በክልሎች በኩል ያሉትን ሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪዎች ስንመለከት በአንዳንድ ክልሎች የተቋቋሙ ቢሆንም በአግባቡ አልተደራጁም በሚጠበቅባቸው ደረጃም ሥራ እየሰሩም አይደለም፡፡ በአጠቃላይ የፌደሬሽን ምክር ቤት እና የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ በሕገ-መንግሥት መተርጎም ላይ ከፍተኛ የሆነ ሚና አላቸው፡፡
በሕገ-መንግሥት ትርጉም ሒደት ላይ ሕገ-መንግስቱን እንዲተረጉም ስልጣን ለተሰጠው ለፌደሬሽን ምክር ቤት ሞያዊ ዕገዛ እንዲሰጥ በሚል የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ ተቋቁሟል፡፡
ይህንን የሕ-መንግስቱን ድንጋጌ ተከትሎ የፌደራሉ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ በአዋጅ ቁጥር 250/1993 የታወጀ ቢሆንም ይህ አዋጅ ለአስር ዓመታት ያክል ጊዜ ሲያገለግል ቆይቶ የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ ዲሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔን ለማጠናከርና ሥልጣንና ተግባሩን ለመዘርዘር በሚል በድጋሚ በወጣ በአዋጅ ቁጥር 798/2005 ተተክቷል፡፡
አጣሪ ጉባዔው በተሰጠው ሥልጣን መሠረት የቀረበለትን የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ መርምሮ ትርጉም አያስፈልገውም ብሎ ካመነ ለባለጉዳዩ ወይም ከፍርድ ቤት የመጣ ከሆነ ደግሞ ለፍርድ ቤቱ ተመላሽ ያደርጋል፡፡ ነገር ግን ጉዳዩ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ያስፈልገዋል ብሎ ካመነ ደግሞ የራሱን የውሳኔ ሐሳብ አስቀምጦ ለፌደሬሽን ምክር ቤት ለመጨረሻ ውሳኔ ይልካል፡፡ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ ሲቀርብለት ከአቤቱታ አቀራረብ አንስቶ እስከ ውሳኔ አሰጣጥ ድረስ ያለውን አሰራር ከሕጉ ጋር በማገናዘብ ለማየት እንሞክር፡-
ማንኛውም ባለጉዳይ ወይም ፍርድ ቤት የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ ለአጣሪ ጉባዔው ሊያቀርብ ይችላል፡፡ ጉዳዩ በፍርድ ቤት የተያዘ ሲሆን ባለጉዳዩ ፍርድ ቤቱ ጥያቄውን ለአጣሪ ጉባዔው እንዲልክለት መጠየቅ ይኖርበታል፡፡ ፍርድ ቤቱም ጥያቄውን ያልተቀበለ እንደሆነ ባለጉዳዩ ውሳኔውን እንዳወቀ በ 90 ቀናት ውስጥ ለአጣሪ ጉባዔው ማቅረብ ይኖርበታል፡፡ በአጣሪ ጉባዔው ቅር የተሰኘ ባለጉዳይ ቅሬታውን በይግባኝ ለፌደሬሽን ምክር ቤት ማቅረብ ይችላል፡፡
የሕገ-መንግሥት ትርጉም እንዲሰጥለት ማንኛውም የሚመለከተው ባለጉዳይ በተወካይ አማካይነት ጥያቄውን ለማቅረብ ይችላል፡፡ ነገር ግን ውክልናው በፍ/ብ/ሕ/ሥነ-ሥርዓት ሕግ መሠረት ነው ወይንስ በምን አግባብ የሚለው በሕጉ ላይ በግልጽ አልተቀመጠም፡፡ ምናልባትም ጉባዔው የሚያወጣው የአቤቱታ አቀራረብ መመሪያው የሚደነግገው ይሆናል፡፡
ለሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ አቤቱታ የሚቀርበው ያለ ክፍያ በነጻ ነው፡፡ ይህም የሆነበት ምክንያት አጣሪ ጉባዔው በዋናነት ስራውን የሚሰራው ለሕዝብ ጥቅም (pubic interest) ነው ተብሎ ስለታሰበ ነው፡፡
በአዋጁ ላይ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ በአቤቱታው ላይ ምን ምን ነገሮችን መጥቀስ አለበት የሚለው በዝርዝር አልተቀመጠም፡፡ የጥያቄው አቀራረብ በሚወጣው መመሪያ መሠረት እንደሚሆን በአዋጁ አንቀጽ 7/1 ላይ ተገልጿል፡፡ ነገር ግን መመሪያው ለብዙ ጊዜ ሳይወጣ በመቅረቱ ምክንያት ባለጉዳዮች አቤቱታቸውን በምን መልኩ ማቅረብ እንዳለባቸው ችግር ሲገጥማቸው ተስተውሏል፡፡
የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ በምን በምን ጉዳዮች ላይ ሊቀርብ ይችላል የሚለውን በተመለከተ በአዋጁ አንቀጽ 3/1 ላይ አጣሪ ጉባዔው ማንኛውንም ሕግ፣ ልማዳዊ አሰራር፣ ወይም የመንግሥት አካል ውሳኔ ወይም የባለሥልጣን ውሳኔ ከሕገ-መንግስቱ ጋር ይቃረናል የሚል ጥያቄ በጽሑፍ ሲቀርብለት ያጣራል በማለት ደንግጓል፡፡
ለጉባዔው የሚቀርቡት አቤቱታዎች ብዙዎቹ ወይም ሙሉ በሙሉ በሚባል ደረጃ በፍርድ ቤት ውሳኔ የተሰጠባቸው ጉዳዮች ናቸው፡፡ በፍርድ ቤት ውሳኔ ያገኙ ሰዎች እንደ መጨረሻ አማራጭ ለአጣሪ ጉባዔው አቤቱታ ያቀርባሉ፡፡ ነገር ግን አብዛኞቹ አቤቱታዎች የሕገ-መንግሥት ትርጉም አያስፈልጋቸውም በሚል ውድቅ ይደረጋሉ፡፡ ለጉባዔው የሚቀርቡ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጉዳዮች ምንነትና ይዘት በሕጉ ላይ ግልጽ ሆነው ተዘርዝረው የተደነገጉ ባለመሆኑ በጉባዔው ስራ ላይ ከባድ ፈተና ሆኗል፡፡ አንዳንድ ሐገራት ለሕገ-መንግሥት ትርጉም የሚቀርቡ ጉዳዮች ምን ምን ናቸው የሚለውን በሕጋቸው ላይ ዘርዝረው አስቀምጠዋል፡፡ ለምሳሌ ደቡብ ኮሪያ ለሕገ-መንግሥታዊ ፍርድ ቤት የሚቀርቡ ጉዳዮችን በሕጓ ላይ ለይታ ዘርዝራለች፡፡ በፍርድ ቤት ውሳኔ ያገኙ ጉዳዮች ደግሞ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ ሊቀርብባቸው አይችልም በሚል ክልከላ አስቀምጣለች፡፡
ከዚሁ ጋር ተያይዞ ሊታይ የሚገባው ነጥብ ከፍርድ ቤት የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ ሊነሳ የሚችለው በፌደራሉ መንግሥትም ሆነ በክልል ሕግ አውጪ አካላት የሚወጡ ሕጎች ከሕገ-መንግሥት ጋር ይቃረናሉ የሚል ጥያቄ ብቻ ሲነሳ ነው ይህም ከሕገ-መንግሥቱ አንቀጽ 84/2 ላይ መረዳት ይቻላል የሚል አመለካከት አለ፡፡ ስለሆነም የፌደራሉም ሆነ የክልል ፍርድ ቤቶች የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ በሌሎች ጉዳዮች ላይ ሊያነሱ ይችላሉ? ወይንስ አይችሉም? የሚለው ጥያቄ በደንብ ሊታይ የሚገባው ነጥብ ነው፡፡
ሌላው ጉባዔው ለሚቀረቡለት ሕገ-መንግስታዊ ትርጉም ጥያቄዎች የውሳኔ ሐሳብ በሚሰጥበት ጊዜ የውሳኔ ሐሳብ ለመስጠት የሚረዱ መሠረታዊ የአተረጓጎም መርሆዎችን መከተል ይኖርበታል፡፡ ሕገ-መንግስታዊ ትርጉም ለመስጠት በሕገ-መንግስቱ አንቀጽ 13/2 መሠረት ኢትዮጵያ ፈርማ የተቀበለቻቸውን ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ መብቶች ሕግጋት፣ ዓለም ዓቀፍ የሰብዓዊ መብቶች ስምምነቶችና ዓለም አቀፍ ሰነዶች መርሆዎች ጋር በተጣጣመ መልኩ ሊሆን ይገባዋል፡፡ ነገር ግን የጉባዔውን የውሳኔ ሐሳቦችን ስንመለከት መሠረታዊ የአተረጓጎም መርሆች (principles of interpretation) ወይም በሙከራ የዳበር ልምድ የጎደላቸው ናቸው፡፡
አቤቱታው ከቀረበ በኃላ የአጣሪ ጉባዔው ሰብሳቢ በቀረቡ ጉዳዮች ላይ የሙያ አስተያየት እንዲዘጋጅ ለንዑስ አጣሪ ኮሚቴ አባላት ወይም ለጽሕፈት ቤቱ ባለሞያዎች በቅድሚያ ይመራል፡፡ ንዑስ አጣሪ ኮሚቴው ምንም እንኳን በሕገ-መንግስቱ እውቅና ባይኖረውም ለጉባዔው ስራ እንዲመች በሚል የተደራጀ ነው፡፡ ነገር ግን በአዋጁ አንቀጽ 24 ላይ ንዑስ አጣሪ ኮሚቴው ተጠሪነቱ ለአጣሪ ጉባዔው የሆነ በአጣሪ ጉባዔው የሚሰየሙ አባላት እንዳሉት ቢገልጽም በአዋጁ አንቀጽ 2/7 ላይ ግን ንዑስ አጣሪ ኮሚቴ ማለት ከአጣሪ ጉባዔ አባላት መካከል ከሶስት የማያንሱ አባላትን ያካተተ ኮሚቴ ነው በማለት ትርጉም ሰጥቷል፡፡ ይህም ንዑስ ኮሚቴው ከአጣሪ ጉባዔ አባላት መካከል የሚመረጡ ናቸው ወይንስ በአጣሪ ጉባዔው የሚሰየሙ ለሚለው ግልጽነት የጎደለው የሚያምታታ የትርጉም አገላለጽ በመሆኑ ስህተቱ ሊታረም ይገባል፡፡
የአጣሪ ጉባዔው ሰብሳቢ ከቀረቡት ጉዳዮች በተለየ ሁኔታ በአስቸኳይ እንዲታይ ብሎ ካመነ በቅድሚያ ከሚታዩ ጉዳዮች በቀር ጉዳዮች የሚታዩት እንደ ቅደም ተከተላቸው ነው፡፡ በተግባር ያለው አሰራር ከፍርድ ቤት ተመርተው የመጡ በተለይም ጉዳያቸውን በማረሚያ ቤት ሆነው የሚከታተሉ፣ ዕግድ የተጠቀባቸው ጉዳዮች ፣የሕጻናት ጉዳዮች የመሳሰሉት ቅድሚያ ተሰጥቷቸው እየታዩ ይገኛሉ፡፡
ሌላው የሥነ-ሥርዓት ጉዳይ አጣሪ ጉባዔው የያዘውን ጉዳይ የሚያይበት መንገድ ነው፡፡ ይህም በአዋጁ አንቀጽ 10/4 መሠረት ጉባዔው ጉዳዮችን በግልጽ እንደሚያይ ተደንግጓል፡፡ ነገር ግን በተግባር ጉባዔው ጉዳዮችን ግልጽ በሆነ መንገድ እያየ አይደለም፡፡ ማንኛውም ባለጉዳይ አጣሪ ጉባዔው ጉዳዩን ሲመለከት የሚያይበት፣ የሚከታተልበት አሰራር የለም፡፡ ይህም አሰራር ከሕገ-መንግስቱ አንቀጽ 12 እንደዚሁም ጉባዔው ከተቋቋመበት አዋጅ ውጪ የሆነ አሰራር ከመሆኑ ባለፈ ምንም ዓይነት ተጠያቂነት እንዳይኖር የሚያደርግ ለማይገባ አሰራር መንገድ የሚከፍት ነው፡፡
በአዋጁ ላይ የሕገ-መንግሥት ትርጉም እንዲሰጥለት ከሚያቀርበው ባለጉዳይ ውጪ ሌላኛው ተከራካሪ ወገን በጉዳዩ ላይ የራሱን መከራከሪያ ለጉባዔው የሚያቀርብበት ዕድል የለም በተግባርም እየተሰራበት አይደለም፡፡ ይህ አሰራር የአንደኛውን ወገን የመከላከል ዕድል የሚያሳጣ ከመሆኑም በላይ ጉባዔው ትክክለኛ የሆነ የውሳኔ ሐሳብ ላይ እንዳይደርስ የሚያደርገው በመሆኑ ይህ ዓይነቱ አሰራር መፍትሔ ሊፈለግለት ይገባል፡፡ ለሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ የሚቀርብ የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ በምን ያክል ጊዜ ውስጥ መቅረብ እንዳለበት በአዋጁ ላይ የተቀመጠ የይርጋ ጊዜ የለም፡፡ ነገር ግን ይርጋ ማለት በአጭሩ ጊዜ ነው፡፡ ሁሉም ነገር በጊዜ የተገደበ ነው፡፡
ስለሆነም የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ የሚቀርብበት የይርጋ ጊዜ በሕጉላ ሊገለጽ ይገባዋል፡፡ ወይም ደግሞ የይርጋ ጊዜ የሌላቸው ጉዳዮች ካሉም በአዋጁ ወይም በመመሪያው ላይ ተዘርዝረው ሊቀመጡ ይገባል፡፡
የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ ውሳኔ አሰጣጥ በተመለከተ ከጉባዔው ሁለት ሦስተኛ አባላት ከተገኙ ጉባዔው ይካሄዳል፡፡ የጉባዔውም ውሳኔ በአብላጫ ድምጽ ይወሰናል፡፡ በውሳኔው ላይ የጉባዔው አባላት ስም ዝርዝር እንደዚሁም በጉዳዩ ላይ የተሰጡትን አስተያየቶች ያካተተ መሆን እንዳለበት አዋጁ ይደነግጋል፡፡ ነገር ግን የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ መስከረም 2011 ዓ/ም ላይ አሳትሞ ባወጣው የጉባዔው የውሳኔ ሐሳቦችን የያዘ ጆርናል ላይ የጉባዔው አባላት ስም ዝርዝር አልተጠቀሰም፡፡
የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ በቀበረው ጥያቄ ላይ የሕገ-መንግሥት ትርጉም አያስፈልገውም በማለት ውሳኔ በሰጠባቸው ጉዳዮች ቅር የተሰኘ ወገን ይግባኙን ለምክር ቤት ማቅረብ ይችላል ፡፡
አጣሪ ጉባዔው ስራውን ለመስራት በወር አንድ ቀን እንደሚሰበሰብ በአዋጁ ላይ ተደንግጓል፡፡ ነገር ግን ለጉባዔው ከሚቀርቡ መዝገቦች ብዛት አንጻር በወር አንድ ቀን ብቻ ጉባዔው ስብሰባ ማድረጉ ፈጽሞ አግባብነት የለውም፡፡ ምክንያቱም በየቀኑ በርካታ አዳዲስ ፋይሎች ይከፈታሉ ብዙ ሺ ፋይሎችም ወረፋ እየጠበቁ ይገኛሉ፡፡ በተጨማሪ ደግሞ የዕግድ ትዕዛዝ እንዲሰጥላቸው በመጠባበቅ ላይ የሚገኙም በርካታ ፋይሎች አሉ፡፡ ለጉባዔው ከቀረቡ ፋይሎች ውስጥ እስከአሁን ድረስ መቶ የማይሞሉ ጉዳዮች ላይ ብቻ የውሳኔ ሐሳብ ለፌደሬሽን ምክር ቤት እንደተሰጠ መረጃዎች ያሳያሉ፡፡ ይህም ስራውን ከጀመረ ከአስራ አምስት ዓመት በላይ ለሆነው ተቋም እጅግ አነስተኛ የሆነ የስራ አፈጻጸም መሆኑን መረዳት ይቻላል፡፡
ስለሆነም ጉባዔው በየወሩ ስብሰባ ያደርጋል በሚል መደንገጉ ካለው የፋይል ፍሰት ብዛት አንጻር ፈጽሞ የማይመጣጠን በመሆኑ ጉባዔው በየቀኑ የሚሰበሰብበት አሰራር በአስቸኳይ መፍትሄ ሊፈለግለት ይገባል፡፡
ከላይ ለመግለጽ እንደተሞከረው ጉባዔው አስራ አንድ አባላት አሉት፡፡ የፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ፕሬዚዳንት እና ምክትል ፕሬዚዳንት በጉባዔው ውስጥ በሰብሳቢነት እና በምክትል ሰብሳቢነት ይሰራሉ፡፡ ፕሬዚዳንቱና ምክትል ፕሬዚዳንቱ በጉባዔው ውስጥ በሰብሳቢነትና በምክትል ሰብሳቢነት መስራታቸው የስልጣን መከፋፈል (separation of power) የሌለው መሆኑን በግልጽ የሚያሳይ ነው፡፡ ምክንያቱም በሁለቱም ቦታ ተመሳሳይ ሰዎች ሆነው (Double membership) መስራታቸው ገለልተኛነት የሌለው አሰራር ይሆናል፡፡ ይህንንም ደግሞ ሕገ-መንግስቱም ሆነ አዋጁ ክልከላ አላደረጉበትም፡፡
ባለጉዳዮች የፌደራል ፍርድ ቤት ፕሬዚዳንት እና ምክትል ፕሬዚዳንቱ በፌደራሉ ፍርድ ቤት ያዩትን ጉዳይ መልሰው በጉባዔው ላይ ሊመለከቱ አይገባም በሚል ተቃውሞ ቢያቀርቡም የፍርድ ቤቱ ስራና ኃላፊነት ከጉባዔው ስራና ኃላፊነት ጋር የተለያየ ነው በሚል ምክንያት የአመልካቾች ጥያቄ ውድቅ ተደርጓል፡፡
የአጣሪ ጉባዔው ሰብሳቢና ምክትል ሰብሳቢ የስልጣን ቆይታ ጊዜ በፌደራል ፍርድ ቤት ፕሬዝዳንት እና ምክትል ፕሬዚደንት እስከሆኑበት ጊዜ ድረስ ሲሆን ከፌደሬሽን ምክር ቤት የተሾሙት ደግሞ በፌደሬሽን ምክር ቤቱ የስራ ቆይታ አምስት ዓመት ድረስ ነው፡፡ እንደዚሁም በሪፐብሊኩ ፕሬዚዳንት የተሾሙት ደግሞ እንደ ፕሬዚዳንቱ የስልጣን ቆይታ ጊዜ ስድስት ዓመት ነው፡፡ ነገር ግን የጉባዔው አባላት የስራ ዘመን በጊዜ መገደቡ በሥራቸው ላይ ለሚኖራቸው ነጻነት (independence) የራሱ የሆነ ጎጂ ጎን ይኖረዋል፡፡
ሌላው የጉባዔው አባላት አመራረጥን በተመለከተ የስራ ልምድ፣ ዕውቀት፣ እድሜ የመሳሰለው ከግምት ውስጥ ሊገባ ይገባዋል፡፡ አብዛኞቹ የጉባዔው አባላት የሕግ ባለሞያዎች ቢሆኑም ከፌደሬሽን ምክር ቤት ተመርጠው የሚመጡት ሦስት አባላት ግን በሕጉ ላይ የሕግ ባለሞያ መሆን አለባቸው ስለማይል ባለሞያዎች ላይሆኑ ይችላሉ፡፡
ይልቁንም በፖለቲካ ተሳትፎ ውስጥ ያሉ ናቸው፡፡ ሕገ-መንግሥት ሕግ ብቻ ሳይሆን የፖለቲካ ሰነድ ስለሆነ መተርጎም ያለበት በሕግ ባለሞያዎች ብቻ ሳይሆን በፖለቲካ ሰዎች ጭምር ነው የሚል አቋም ቢኖርም የጉባዔው አባላት ከማንም ተጽእኖ ገለልተኛ ሆነው ሊሰሩ የሚገባቸው በመሆኑ በዚህ ረገድ የተቋሙን ገለልተኛነት ጥያቄ ውስጥ ያስገባዋል፡፡
የአጣሪ ጉባዔው አባላት ከኃላፊነት ስለሚነሱበት ሥርዓት በተመለከተ በአዋጁ አንቀጽ 19/3 በተዘረዘሩት ምክንያቶች ከዋና ሰብሳቢውና ከምክትል ሰብሳቢው በቀር ሌሎች አባላት ከአባልነታቸው ሊነሱ እንደሚችሉ ተደንግጓል፡፡ እዚህ ላይ ሊነሳ የሚችለው ጥያቄ ሰብሳቢውና ምክትል ሰብሳቢው የዲሰፕሊን ጉድለት ወይም የስራ ላይ ብቃት ማነስ ቢያሳዩ እንዴት ከኃላፊነት ሊነሱ እንደሚችሉ ግልጽ አይደለም፡፡ እንደዚሁም ደግሞ የጉባዔው አባላት ከባለጉዳዩ ጋር ዝምድና ቢኖራቸው ወይም ጉዳዩን ቀደም ሲል በሽምግልና ወይም በእርቅ አይተው ቢሆን መልሰው በጉባዔው ላይ ጉዳዩን ማየት ይገባቸዋል? ወይስ አይገባቸውም? የሚለውን አዋጁ ምንም መልስ አይሰጥም፡፡
በአጠቃላይ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ ከአዋጁ ጀምሮ አተገባበሩና በአጠቃላይ አደረጃጀቱንም በተመለከተ በርካታ ችግሮችና ጉድለቶች ያሉበት በመሆኑ ብዙ ማሻሻያዎችና ማስተካከያዎች ሊደረጉለት ይገባል፡፡
የሕገ-መንግሥት ትርጉም ጥያቄ ሲነሳ የሕገ-መንግሥት ጉዳዮች አጣሪ ጉባዔ ውሳኔ የመወሰን እንደዚሁም የውሳኔ ሐሳብ ለፌደሬሽን ምክር ቤት በመስጠት ረገድ ትልቅ ሚና አለው፡፡ በተለይም በሕገ-መንግስቱ የተረጋገጡ የዜጎችን መሠረታዊ የሆኑ ሰብዓዊና ዲሞክራሲያዊ መብቶችና ነጻነቶችን በሚመለከት መብታቸው እንዳይጓደል ለማስጠበቅ ትልቅ ኃላፊነት አለበት፡፡
ነገር ግን ከላይ በጽሑፉ በዝርዝር ለማየት እንደተሞከረው ጉባዔው ስልጣንና ተግባሩን በሚገባ የሚወጣበት አስተማማኝ የሆነ የሕግ ማዕቀፍ እና የተስተካከለ ተቋማዊ አደረጃጀት የለውም፡፡ ስለሆነም በአዋጁ ላይ መሠረታዊ የሆኑ በርካታ ማሻሻያና ማስተካከያዎችን ማድረግ ያስፈልጋል፡፡
ስለሆነም በቅድሚያ በጊዜያዊነት ሊወሰድ የሚገባው ማስተካከያ አሁን በስራ ላይ ያለውን የአጣሪ ጉባዔውን አዋጅ ጉድለቶችን በቂ ጥናትና ምርምር አድርጎ አሁን ካለው ነባራዊ ሁኔታ ጋር በተጣጣመ መልኩ ማሻሻል ያስፈልጋል፡፡ እንደዚሁም ደግሞ ጉባዔው ስራውን የሚመራበትን መመሪያ ከአዋጁ ጋር በተጣጣመ ሁኔታ ማዘጋጀት ያስፈልጋል፡፡ ይህ ማሻሻያ በጊዜያዊነት ሊወሰድ የሚገባው ነው፡፡
በቀጣይነት ግን በሕገ-መንግስቱ ላይ አስፈላጊውን ጥናትና ምርምር እንዲሁም የሌሎችን ሐገራት ልምድ በመውሰድ የሕገ-መንግሥት ማሻሻያ በማድረግ የፌደሬሽን ምክር ቤት እና የአጣሪ ጉባዔውን ስልጣን በማስቀረት የሕገ-መንግሰት ትርጉም በልዩ ሕገ-መንግስታዊ ፍርድ ቤት እንዲሰጥ ቢደረግ የተሻለ ነው፡፡
እንደዚሁም ደግሞ ሁሉም መንግስታዊ አካላት ሕገ-መንግስቱ ላይ የተደነገጉትን መሠረታዊ መብቶችና ነጻነቶችን የማክበርና የማስከበር ኃላፊነትና ግዴታ ስላለባቸው መደበኛ ፍርድ ቤቶችም ሕገ-መንግስቱን የመተርጎም የተወሰነ ስልጣን እንዲኖራቸው በማድረግ ሐገሪቱ የተቀበለቻቸውን ዓለማቀፍ የሰብዓዊ መብት ሕግጋትንና ዓለም አቀፍ ስምምነቶችን መሠረት ባደረገ መልኩ ሕገ-መንግስታዊ ትርጉም እንዲሰጡ ቢደረግ ለዜጎች መብት መጠበቅና ለዲሞክራሲያዊ ስርዓተ-መንግሥት ግንባታ ከፍተኛ አስተዋጽኦ ይኖረዋል፡፡
ቅ ዋም ኣመሪካ መራሒ ሃገር ኣብ ዓመት ሓደ ግዜ ንሓፈሻዊ ባይቶ ኣመሪካ ኣብ ህሉው ኩነታት ሃገር መደረ ከስምዕ ይሓትት እዩ። በዚ ድማ ሕሉፋት መራሕቲ ኣመሪካ ኣብ በበይኑ ኣጋጣሚታት መደረ ኩነተ ሃገር ሂቦም እዮም።
አዲስ አበባንና በዙሪያዋ የኦሮሚያ ከተሞችን በማካተት የተዘጋጀውን የጋራ ማስተር ፕላን የሚያወግዙ የክልሉ ተማሪዎች፤ በተለያዩ ዩኒቨርሲቲዎች ሲያካሂዱት በሰነበቱት ተቃውሞ በሳምንቱ አጋማሽ ላይ ከፖሊስ ጋር በተፈጠረ ግጭት የበርካታ ሰዎች ህይወት ጠፋ፡፡ በትንሹ ወደ መቶ የሚጠጉ ሰዎችም እንደቆሰሉና ጉዳት እንደደረሰባቸው ታውቋል፡፡ በተቃውሞዎቹ ዙሪያ ቀጥተኛ ዘገባ ሲያስተላልፍ የነበረው የመንግስት ሚዲያ ሐሙስ እለት ከመንግስት ኮሚዩኒኬሽን ጽ/ቤት የወጣውን መግለጫ ያቀረበ ሲሆን በአምቦና በመደወላቡ 3 ተማሪዎችን ጨምሮ 7 ሰዎች እንደሞቱ አትቷል፡፡ ሲኤንኤንና ሌሎች የሚዲያ ተቋማት በርካታ ሰዎች መሞታቸውን በመጥቀስ የተለያዩ ዘገባዎችን ያሰራጩ ሲሆን የአካባቢው ነዋሪዎች ወደ 30 ሰው መሞቱን እንደተናገሩ ጠቅሰዋል፡፡ የእግር ኳስ ጨዋታ በቴሌቭዥን የሚመለከቱ የሃሮማያ ዩኒቨርሲቲ ተማሪዎች ላይ በተወረወረ ፈንጂ አንድ ተማሪ እንደሞተና 70 ሰዎች እንደቆሰሉም መግለጫው አስታውሶ፤ ዩኒቨርስቲዎች እንደተረጋጉ መንግስት ቢገልፅም በስልክ ያነጋገርናቸው የዪኒቨርሲቲ ተማሪዎችና መምህራን ግን ግጭቱና ውጥረቱ እንዳልበረደ ተናግረዋል፡፡
በአዳማ፣ በጅማ፣ ሃሮማያ፣ አምቦ፣ ነቀምት፣ መደወላቡ እና ድሬደዋ ዩኒቨርሲዎች በተነሳው ተቃውሞ እስካሁን ከተገለጸው በላይ የሞትና የአካል ጉዳት በተማሪዎች ላይ እንደደረሰ የየአካባቢው ምንጮች የገለፁ ሲሂን፣ በርካቶች እንደታሰሩም ጠቁመዋል፡፡ በሃሮማያ ፍንዳታ የሞቱት ተማሪዎች ሁለት መሆናቸውን የገለፁ ምንጮች፣ በብሄር ተወላጅነት የተቧደኑ ተማሪዎች ጎራ ለይተው በፈጠሩት ግጭት በርካታ ተማሪዎች እንደተደባደቡ ተናግረዋል፡፡
አዲስ አበባንና በዙሪያዋ ያሉ ከተሞችንም ያስተባብራል ተብሎ የጋራ ማስተር ፕላን የተዘጋጀው ከከተማ አስተዳደርና ከአሮሚያ ክልል መስተዳደር ተውጣጥቶ በተቋቋመ ቡድን ሲሆን፤ ፕላኑን የተቃወሙ ተማሪዎች “የኦሮሚያ መሬትን የሚቆርስ ህገ መንግስቱን የሚፃረር ነው፡፡ ሃገራችንን ትተን ወዴት እንሂድ!” የሚሉ መፈክሮችን አሰምተዋል፡፡
ማክሰኞ ማታ በአዳማ ዩኒቨርሲቲ የጀመረው ተቃውሞ፤ ረቡዕ እለት ከምሳ በኋላ ረገብ ቢልም ማተሚያ ቤት እስከገባንበት ሰዓት ድረስ ውጥረቱ እንደነበር ለማወቅ ችለናል፡፡ የመማር ማስተማር ትምህርት እንደተቋረጠና ወደ ግቢ መግባት እንጂ መውጣት እንደተከለከለ የገለፁት ምንጮች፤ አንዳንድ ተማሪዎች በአጥር ሾልከው እየወጡ መሆናቸውን ተናግረዋል፡፡
በሃረማያ ዩኒቨርሲቲ ረቡዕ ከምሽቱ 3 ሰዓት ላይ በቴሌቪዥን እግር ኳስ ሲመለከቱ የነበሩ ተማሪዎች ላይ የፈንጂ ጥቃት ከደረሰ በኋላ የተቀሰቀሰው ሁከት ብሄር ወደ ተቧደነ ግጭት እንደተለወጠ የጠቆሙት ምንጮች፤ ግጭቱ ከፌደራል ፖሊስ ከቁጥጥር ውጪ እስከ አርብ ድረስ እንዳልበረደ ጠቁመዋል፡፡
ከዩኒቨርሲቲው መውጣትና መግባት ተከልክሎ ቢቆይም፣ ወደ ቤተሰቦቻችን እንመለስ የሚሉ ተማሪዎች በመበራከታቸው ትናንት አርብ ከሰአት በኋላ ጀምሮ እንዲወጡ ተፈቅዷል፡፡
የአምቦ ዩኒቨርሲቲ ተማሪዎች ያነሱት ተቃውሞ ከሌሎች የጠነከረ እንደነበር የጠቆሙት ምንጮች፤ ተቃውሞው ከዩኒቨርሲቲም ውጭ እንደተስፋፋ ገልፀዋል፡፡ 25ሺ ያህል ሰዎች ከተቃውሞ ወደ አደባባይ መውጣታቸው የተዘገበው አል አፍሪካ፤ ከባድ ግጭት መከሰቱን አትቷል፡፡ በተጨማሪ መረጃ ባይረጋገጥም፣ ከአካባቢው ነዋሪዎች ግን 30 ሰዎች መሞታቸውን ተናግረዋል ሲኤ ሲሴን ኤን የዘገበ ሲሆን፤ የመንግስት ኮሚኒኬሽን ጽ/ቤት ሐሙስ ባወጣው መግለጫ የሟቾች ቁጥር 7 እንደሆነ ጠቅሶ በመደወላቡ ዩኒቨርሲቲ በተነሳው ተቃውሞ ከገለልተኛ ወገኖች ማረጋገጥ ባይቻልም መንግስት 3 ተማሪዎች መሞታቸውንና በንብረት ላይ ከፍተኛ ጉዳት መድረሱን አስታውቋል፡፡ በሌሎች ዩኒቨርሲቲዎች ጉዳት ስለመድረሱ የተባለ ነገር የለም፡፡
በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ 6 ኪሎ ካምፓስ፤ ሐሙስ ጠዋት ተማሪዎች ወደ ግቢ መግባትም መውጣትም ተከልክለው ነበር፡፡ የፌደራል ፖሊስ አባላትም በቡድን በቡድን በአካባቢው ሲንቀሳቀሱ የነበረ ሲሆን ከሰዓት ለተቃውሞ የተሰበሰቡ ተማሪዎች የተለያዩ መፈክሮችን አሰምተዋል፡፡
ከፖሊስ ጋር የተፈጠረ ግጭት ያልነበረ ሲሆን ተቃውሞ ሲያሰሙ የነበሩት ተማሪዎች ከሚመለከታቸው የመንግስት አካላት ጋር የሚወያዩበት መድረክ እንደሚዘጋጅ የዩኒቨርሲቲው ኃላፊዎች መናገራቸውን ምንጮች ገልጸው፤ በዚሁ ምክንያት ከፖሊስ ጋር ግጭት አለመፈጠሩን ጠቁመዋል፡፡
መንግስት በበኩሉ፤ ተቃውሞውና ግጭቱ ጥቂት ጸረ ሰላም ሃይሎች በሚያሰራጩት አሊባልታ ምክንያት የተፈጠረ ነው በማለት በሁከቱ ጉዳት መድረሱ እንዳሳዘነው ገልጿል፡፡
አንድነት ፓርቲ ትናንት “በአፅንኦት እናወግዛለን” ሲል ባወጣው መግለጫ፤ መሬት በግል አለመያዙ ብዙ ችግሮችን እያስከተለ እንደሆነ ገልጿል፡፡ የተቃውሞ ድምፅ በሚያሰሙ ሰዎች ላይ መንግስት የሚወስደውን እርምጃ እንደሚያወግዝም ፓርቲው አስታውቋል፡፡
More in this category: « የጋዜጠኞችና የፀሐፊዎች እስር የአፈና ዘመቻ ነው በሚል ተወገዘ	አርቲስት ታምሩ ብርሃኑ ከድራማ ጨረታ ጋር በተያያዘ በኢቴቪ ላይ ቅሬታውን አሰማ »
የምትለው ዜማ በብዛት ትለቀቃለች። ኮሜዲያን ተሰብሰበው የሰሩዋት ዜማ ናት። ቀልደኞቹን ማኖ ለማስነካት ተብላ የተቀነባባረች ነገር ናት የሚሉም አሉ። የቴሌቭዥኑን ጣብያ ከፍቶ የሚመለከተው ሰው እጅግ ጥቂት ቢሆንም መልእክቱ በማህበራዊ ድረ-ገጾች መደመጡ አልቀረም። የዚህ ማስታወቅያ አላማ እንደተጠበቀ ሆኖ፤ የእጣው ዝርዝር ግን ለብዙዎች እንግዳ ሳይሆን አልቀረም።
አንዲት አዛውንት የልጃቸውን ተንቀሳቃሽ ስልክ እያነሱ ይቀጠቅጣሉ። በሳምንት ሶስቴ 8100 እየደወሉ ‘A’ ፊደልን ይጫናሉ። ከብዙ ግዜ በኋላ ታዲያ ልጃቸው አወቀባቸው። በመገረምም ለምን ይህንን ሁሉ ግዜ መደወል እንደፈለጉ ጠየቃቸው። እናት መለሱ “ሁሉም ነገር አለኝ። ዲግሪ ግን የለኝም። በዚህ እድሜየም በአቋራጭ ካልሆነ ላገኘው አልችልም።” ሲሉ የማስትሬት ዲግሪው እጣ እንዳጓጓቸው ነገሩት።
ሶስት ብር ከፍሎ ‘8100-A’ አጭር መልዕክት የላከ ሰው ሁሉ እጣ ይወጣለታል። እነሱ እንደሚሉት ከሆነ እድሉ የቀናው ሰው የመኖርያ ቤት፣ መኪና፣… እንዲሁም ዶክትሬትና ማስትሬት ዲግሪ ይደርሰዋል።
ማስትሬት እና ዶክትሬት ዲግሪ በእጣ እንዴት ነው ለህዝብ ሊቀርብ የሚችለው? መሰረታዊ ትምህርት የሌለው አንድ አርሶ-አደር አልያም አንዲት የቤት እመቤት የዶክትሬት ዲግሪ እጣ ቢደርሳቸው ዩኒቨርሲቲ ገብተው ዲግሪያቸውን ሊጭኑ ነው? ብቻ ምን ችግር አለ? ለመዕተ-ዓመቱ እቅድ ማሟያ ተብለው የተሰሩት ፴ ዩኒቨርሲቲዎች አሉ። ምሁራንን ሳይሆን ‘ድንጋይ ማምረቻ’ እየተባሉ የሚተቹ ዩኒቨርሲቲዎች። የኮሌጅን መስፈርት በአምስት በመቶ እንኳን የማያሟሉ ባዶ ህንጻዎች። ከነዚህ ኮሌጆች እየተመረቁ የሚወጡት ተማሪዋች ስማቸውን እንኳን በቅጡ መጻፍ አይችሉም የሚባሉበት ኮሌጆች።
ለነገሩ በስልጣን ላይ ያሉትም ሁሉ ዛሬ የማስትሬት እና የዶክትሬት ዲግሪ ባለቤቶች ሆነዋል። ሴንቸሪ ዩኒቨርሲቲ ምስጋና ይግባውና እነ አባዱላ ገመዳም ማስትሬት ዲግሪ ገዝተዋል። ጀነራል ባጫ ደበሌም ሁለት ዲግሪ ጭነዋል።
ያልተጠና እና ግብታዊ በመሆኑ ይመስላል የ 8100-A ዘመቻ መቀለጃ እየሆነ መምጣቱ። ኢሳያስ አፈወርቂም የዚህ እጣ እድል ደርሷቸዋል አሉ። ባለፈው ሰሞን የኢትዮጵያ አየር ሃይል ባልደረባ የነበረው ካፒቴን የህወሃትን ስርዓት በመቃወም ይዞት የጠፋውን ሚግ 23 አውሮፕላን ለአስመራው መንግስት እንዳስረከበ ነበር ይህ ቀልድ የተነገረው።
የዚህ ጽሁፍ ዋናው ጉዳይ የትምህርት ማሽቆልቆል ነገር አይደለም። የ 8100-A ዜማ እንዳበቃ ባናቱ ላይ የሚነገር አንድ መልእክት ላይ እንጂ። የሰማንያ አንድ ዜሮ-ዜሮ ቁልፍ በእዚህ መልእክት ላይ ይገኛል።
ምን ማለት ነው? ላይጨርሱት ኖሯል እንዴ የጀመሩት? አባባሉ የጀመሩትን የመጨረስ ጥርጣሬ ውስጥ እንዳሉ ፍንጭ ይሰጠናል። ፍጹም በግብታዊ በሆነ፣ በዕውቀት እና ዕቅድ ላይ ያልተመረኮዘ፣ የባለሙያ ክህሎት ያልነበረው ጅምር መሆኑን ፍንትው አድርጎ ያሳየናል።
ሃይለማርያም ደሳለኝ የጠቅላይ ሚኒስትርነቱ ስልጣን ላይ ጉብ ያሉ ሰሞን ደጋግመው የሚሉት ነገር ነበር። “እዚህ የተቀመጥቁት መለስ የጀመረውን እቅድ ሁሉ ለመጨረስ ነው።”
ይህን ካሉን ሶስት አመታት አለፉ። ሃይለማርያም ደሳለኝ የጨረሷቸውን ፕሮጀክቶች ስንፈትሽ አንድ ነገር ብቻ አገኘን። እሱም የጸረ-ሽብር አዋጁን ተግባራዊ በማድረግ የህሊና እስረኞችን ቁጥር መጨመር ብቻ ነው። ከዚህ ውጭ በገዢው ፓርቲ ተጀምረው የተጨረሱ ነገሮች የሉም። ሌሎቹን ለግዜው ተወት አድርገን የመስኖ ልማት ፕሮጀክቶችን ብቻ እንቃኝ። አስራ አንድ ግድቦች ተጀምረዋል። ግን ሁሉም አላለቁም። ለምን? በዚህ ላይ ወደ ኋላ እመለስበታለሁ።
ባለፉት ሁለት አሥርት ዓመታት የተጀመሩት የመስኖ እርሻ እና የሃይድሮ-ኤሌክትሪክ ልማት ፕሮጀክቶች በርካታ ናቸው። የተንዳሆ ግድብ፣ የከሰም ግድብ፣ የርብ ግድብ፣ የጊዳቦ ግድብ፣ የአርጆ ደዴሣ ግድብ፣ የራያ አዘቦ ግድብ፣ የቆቦ ጌራ ግድብ፣ አድአ በቾጠ ግድብ፣ የቆጋ ግድብ፣ የመገጭ ግድብ፣ እንዲሁም የጉደር እና ዳቡስ ግድቦች ናቸው። በ፩፱፱፯ ዓ.ም በአፋር የተጀመረው የከሰምና የተንዳሆ ግድብና መስኖ ልማት ፕሮጀክቶች ግንባታ አመታት አለፉት። የታቀደለት ጊዜ ከ ፭ አመት በፊት ቢያልፍም ስራው ገና አልጀመረም። በ፪፻፪ ዓ.ም የተጀመረው የርብ ግድብ ግንባታ፣ የጊዳቦ ግድብ ግንባታ፣ የአርጆ ደዴሣ ግድብና መስኖ ልማት፣ የራያ አዘቦ መስኖ ልማት፣ የቆቦ ጊራ መስኖ ልማት፣ አድአ በቾጠ መስኖ ልማት ፕሮጀክቶች ሁሉ ግዚያቸውን በልተው የኤሊ ጉዞ ላይ ናቸው። ግንባታው በ፪፻፬ የተጀመረው የቆጋ መስኖ ልማት፣ የመገጭ ግድብ ግንባታ ፕሮጀክት፣ ላይኛው ጉደር መስኖ ልማት፣ ዳቡስ መስኖ ልማት … ተጀምረው ቆመዋል።…እነዚህ እንግዲህ “እንደጀመርነው እንጨርሰዋለን!” ያልተባሉ ፕሮጀክቶች ናችው። ምክንያቱም የፖለቲካ ጠቀሜታቸው ይህን ያህል ስላልሆነ።
እርግጥ ነው። በመጀመሪያው “የእድገትና ትራንስፎርሜሽን እቅድ” ውስጥ የአባይ ግድብ ፕሮጀክት አልነበረም። ከበጀቱም ውጭ ነው። ስለሆነም አጀማመሩ ድንገት ነበር። ጥናት ሳይጠና፣ ሳይመከር፣ በጀት ሳይያዝ የተጀመረ ፕሮጀክት ነው። አባይ በባዶ ተጀመረ። የቦንድ ሽያጭ ተሞከረ።…እንዲህ እያለ ሎተሪ ላይ ደረሰ… ይህ ብዙ እንዳላስኬደ በግልጽ ይታያል። በዛሬይቱ ኢትዮጵያ ሁሉም ነገር በስሜት እና በግብታዊነት ስለሚሰራ የአጭር ጊዜን እንጅ ረጅሙን አያዩትም። በመጨረሻ ግን ግዜው ደርሶ ማጠፊያው ሲያጥራቸው ይታያሉ። የዚህ ፕሮጀክት አጀማመር በእርግጠኝነት አባይን ገድቦ ልማት ላይ ለማዋል ተብሎ ሳይሆን ከወቅታዊው የስልጣን ችግር ለማምለጥ የተወጠነ እቅድ ነበር። ለግዚያዊ ጥቅም ተብሎ እንደቀልድ የተጀመረው ነገር አሁን የህዝብ እምሮ ውስጥ ስለገባ ይመስላል ቅኝቱን ያስተካከሉት። … እንደጀመርነው እንጨርሰዋለን!
የአባይ ጉዳይ ለገዥው ፓርቲ ህልውና ወሳኝ ነገር ተደርጎ ተወስዷል። ከኢኮኖሚው ይልቅ የፖለቲካ ጠቀሜታው ቀላል አይደለምና። የኢኮኖሚውን ጠቀሜታ ቢመለከቱ ኖሮ አባይን መገደብ እንደሚያወሩት ከባድ አልነበረም። ገዥው ፓርቲ ለሃገር ካሰበ ገንዘቡም ቅርብ ነው። የዜጎች ደሞዝ ሳይቆረጥ፣ ቦንድ ሳይሸጥ፣ ህዝብ ሳይቸገር፣ ቀረርቶ ሳይነፋ… አባይን መገደብ ይቻላል። የኤፈርት ገንዘብ ብቻ አንድ ሳይሆን ሃምሳ አባይን ይገድበዋል። በግል ከተዘረፈው 16ቱ ቢሊየን ዶላር ሳይነካ ማለት ነው።
አባይ ተገድቦ አገልግሎት ቢሰጥ መልካም ነገር ነው። ይህ ጎስቋላ ህዝባችንም ከድህነት አረንቆ ሲወጣ ብናይ ሁላችንም ደስታችን ነው።ዲያስፖራውም አባይ ተገድቦ ማየት ይፈልጋል። ችግሩ ያለው ግልጽነት እና ቅንነት በጎደለው በዚህ መልኩ ለፖለቲካ ትርፍ ሲባል ብቻ በመከናወኑ ነው። ችግሩ ያለው በልማት ስም በሚደረገው የሰብአዊ መብት ጥሰት ላይ ነው። አባይን ከመገደቡ በፊት የመብት ረገጣው ቢገደብ ዲያስፖራውም በዚህ ላይ በተረባረበ ነበር።
“እድገትና ትራንስፎርሜሽን” የተባለው “ቅኝት” አምስቱን አመት እንደዋዛ ዘልቆታል። የተባለው ለውጥ ግን አልታየም። ሃይለማፘም ደሳለኝ ፓርላማ ላይ ጉብ ብለው በእቅዱ አፈፃፀም የነበሩ ተግዳሮቶችን ዘርዝረውልናል። አፈጻጸም አሉን እንጂ ነገሩ ሌላ ነው። ከ85 በመቶ በላይ የሚሆነው የአገሪቱ ህዝብ የሚተዳደርበትን የግብርናውን ዘርፍ ለማሻሻል የታቀዱ የመስኖ ፕሮጀክቶች ተግባራዊ አልሆኑም። የገጠር መንገዶች ሰባ በመቶ እንደሚሰሩ ቅኝቱ ላይ ነበር። ይህም ፈጽሞ ሊሆን አልቻለም። አሁን ያለውን አስር በመቶ የኤሌትርክ ሃይል ተጠቃሚ በሰማንያ አምስት በመቶ ለማሳደግ ቃል ገብተው ነበር። ወጤቱን ስናየው ግን የነበረው አስር በመቶም ወደ ፈረቃ አሽቆልቁሎ መሄዱን ነው።
በደቡብ አፍሪካው ፕሬዚዳንት ታምቦ ምቤኪ የሚመራው የጥናት ቡድን ባለፈው ወር ከሂልተን ሆቴል የለቀቀው ዘገባ በኢትዮጵያ ስለሚካሄደው ስለዘረፋው አስደንጋጭም አስረጋጭም ነበር። ከኢትዮጵያ ተዘርፎ የወጣው ገንዘብ 16.5 ቢሊየን ዶላር መድረሱን አረጋግጦልናል። ይህ አስደንጋጭ ዘገባ ከዚህ ቀደም Global Financial Integrity (GFI) አለማቀፍ የገንዘብ ግልጸኝነት ተቋም ዘገባ ላይም ወጥቷል። የትራንስፓረንሲ ኢንተርናሽባል ዘገባ እንደሚለው ከሆነ ከተዘረፈው ገንዘብ ግማሽ ያህሉ ከሃገር የወጣው በእድገት እና ትራንስፎርሜሽኑ ዘመን ነው።
ሌላም አስደንጋጭ ነገር አለ። ኢትዮጵያ በዘመነ ህወሃት በዋስትናም ሆነ ያለዋስትና የተበደረችው እዳ 40 ቢሊየን ዩ..ኤስ. ዶላር ደርሷል። ይህን የዘገበው ላሙዲ የተባለው አለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም ነው። ይህ እዳ ከኢትዮጵያ ህዝብ ጋር ሲሰላ እያንዳንዱ ኢትዮጵያዊ የግማሽ ሚሊዮን ዶላር ባለ እዳ እንደሆነ ይጠቁመናል። ይህ ገንዘብ ለልማት መዋል ሲኖርበት በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ መንገድ ከሀገር እየወጣ መሆኑን ነው እንዚህ አለም አቀፍ ተቋማት እየነገሩን ያለው።
በዚህ በኩል የ”ሰማንያ አንድ ዜሮዜሮ” ዘመቻ፣ በዚያ በኩል ደግሞ ዘረፋው ሊጣጣሙ አልቻሉም። የሚወጣው ከገቢው አልተስተካከለም። ዘረፋው ግዙፍ ነው። በዚህ ሁኔታ ነው መፈክር እየተሰማ ያለው። “እንደጀመርነው እንጨርሰዋለን!”
“ኢትዮጵያ … ተዓምራዊ በሆነ መልኩ የነዳጅ ክምችት ጉድጓድ ካላገኘች ወይንም ያልተጠበቀ – ነፋስ አመጣሽ የሆነ ገንዘብ ከሰማይ እንደ መና ካልወረደ በስተቀር (እድገት እና ትራንስፎርሜሽኑ) በምንም ዓይነት መልኩ ቀጣይነት ያለው መሆኑ አይታየኝም… እንደዚህ ያለውን በኃይል እና በመፈክር የተሞላ እና የውስጥ ችግሩን በጥልቅ ያልተመለከተ ዕቅድ እንዴት ሊያስቀጥሉት እንደሚችሉ የሚታየኝ ነገር የለም። እንደ ሀገር በቂ የሆነ ጥሪት መቆጠብ እስካልተቻለ ድረስ ምንጊዜም ቢሆን ጥገኛ የሚሆነው በውጭ መዋዕለ ንዋይ፤ አልያም ደግሞ ጤናማ እና ቀጣይነት በሌለው የመዋዕለ ንዋይ መሰብሰቢያ መንገድ ነው… እንደዚህ ያለ ወጥመድ ውስጥ ነው ተወጥረው ያሉት…
“ዕዳ ካለ አደጋ አለ… ይህ የመንግስት-መራሹ ኢንቨስትመንት ዕድገት አንድ ቦታ ላይ ቢቆም ወይም ለጥቂት ጊዜ መንቀሳቀስ ባይችል እና ቢንገዳገድ እነዚህ ሁሉ የብድር ዕዳዎች ይመሰቃቀላሉ…የግል ዘርፉን ባላሳተፈ እና ጠንካራ ሆኖ ባልተስፋፋበት መልኩ የሚመጣ ፈጣን የምጣኔ ሀብት ዕድገት ዘለቄታ እንደማይኖረው እና፤ ይህ ከሆነ እነዚህ በጊዜ ሂደት የሚደረጉ የብድር ዕዳዎች ሁሉ ከቁጥጥር ውጭ ሊሆኑ የሚችሉ መሆናቸው እጅጉን ያሳስበኛል።”
በሰሞኑ ቀልድ ልሰናበት። ጎተራ አካባቢ ነው። መብራት ፈረቃውን ተከትሎ ጠፍቷል። የሰፈሩ ማጅራት መቺ ምሽቱን ተገን በማድረግ ፍተሻ ጀምሯል። ጸዳ ያለ መኪና አቁሞ ወደ ቅምጥ ቤቱ እየነካ ያለውን ስውዬ አስቆመው።
ቡሩንዲ ውስጥ በመንግሥት የሚታገዙ ሚሊሺያዎች በፕሬዚዳንት ፔር ኑኩሩዚዛ ተቃዋሚዎች ላይ የከፈቱት የሽብር ዘመቻ እየተባባሰና እየተስፋፋ መምጣት በብርቱ እንዳሳሰባቸው የተባበሩት መንግሥታት የሰብዓዊ መብቶች ጉዳይ ከፍተኛ ኮሚሽነር ተናገሩ።
በያዝነው የአውሮጳውያን ዓመት ሊከሰቱ የሚችሉ የመፈንቅለ መንግሥት አደጋዎች ይፋ ሆኑ፡፡ በርካታዎቹ በአፍሪካ አገራት ሲሆኑ አደጋው ካንዣበበባቸው አገራት መካከል ኢትዮጵያ 25ኛ ደረጃ ላይ ትገኛለች፡፡
በአሜሪካ የፖለቲካ ሳይንቲስት የሆኑት ጄይ ዑልፌልደር የተለያዩ የሒሳብ ስሌቶችን በመጠቀም የ2014ዓም የመፈንቅለ መንግሥት ትንበያቸውን ሰጥተዋል፡፡ እንደ እርሳቸው ትንበያ ከሆነ 40 አገራት ቀይ የአደጋ ምልክት በርቶባቸዋል፡፡ ስለ ጉዳዩ ሲናገሩ መፈንቅለ መንግሥት እንዲሆን የሚመኙት ነገር ባይሆንም የመከሰቱ ጉዳይ ግን መነገር ያለበት ነው ይላሉ ምሁሩ፡፡
በተለያዩ የአሜሪካ አንጋፋ ጋዜጦች ላይ የተዘገበው ይኸው ጥናት እንደሚያመለክተው በዓለማችን ላይ 40 አገራት ከፍተኛ የመፈንቅለ መንግሥት አደጋ ያነጣጠረባቸው መሆናቸውን በጥናቱ ተገልጾዋል፡፡ አብዛኛዎቹም ከአፍሪካ መሆናቸው አሁንም አህጉሪቱ ለበለጠ ቀውስ የተጋለጠች መሆኗን የሚያሳይ ነው፡፡
በቀዳሚነት የመፈንቅለ መንግሥት የሚያሰጋቸው አገራት ጊኒ፣ ማዳጋስካር፣ ማሊ፣ ኢኳቶሪያል ጊኒ፣ ኒጀር፣ ጊኒ ቢሳው እና ሱዳን፣ ማዕከላዊ አፍሪካ ሪፑብሊክና ደቡብ ሱዳን ናቸው፡፡ ከአውሮጳ ምንም አገር በዝርዝሩ ውስጥ ያልገባ ሲሆን ዩክሬይን አደጋው ጥላ ካጠላባቸው በቀዳሚነት የምትጠቀስ ሆናለች፡፡ ከወደ አሜሪካ ዩኳዶርና ሃይቲ ቀዩ የአደጋ ምልክት የታየባቸው ሲሆን ከእስያ ታላንድ፣ አፍጋኒስታን እና ፓኪስታንን ጨምሮ ስድስት አገራት የመፈንቅለ መንግሥት የቀይ ምልክት አደጋ ካለባቸው 40 አገራት ውስጥ ይገኛሉ፡፡
ከ40ዎቹ ዝርዝር ውስጥ ኢትዮጵያ 25ኛ ላይ ትገኛለች፡፡ በየጊዜው የሚወጡ መረጃዎች እንደሚጠቁሙት ህወሃት/ኢህአዴግ ሥልጣኑን ለራሱ ታማኞች ብቻ በመከፋፈል እንዲያም ሲል በቤተሰብ ደረጃ በማውረድ እየሸነሸነው በመሆኑ ሌላው የኢትዮጵያ ሕዝብ የበይ ተመልካች ሆኗል፡፡ ዓለምአቀፉ የሰብዓዊ መብት ድርጅት ሰሞኑን ያወጣውን መረጃ ጠቅሶ አዲስ አድማስ ሲዘግብ በኢትዮጵያ የፖለቲካ ምህዳሩ መጥበቡን እና የነጻው ሚዲያ ህልውና አደጋ ላይ መውደቁን ገልጾ ነበር፡፡
አፋኝ ሕጎችን በማውጣትና ማንኛውንም ዓይነት የግለሰብ መብት በመንፈግ በአንጻሩ ሊኖር የማይችል የቡድን መብት አስከብራለሁ የሚለው ህወሃት/ኢህአዴግ በተመሳሳይ የሚወጡ መረጃዎችን በማጣጣል ዋጋ ቢስ ሲያደርግ መቆየቱን የተለያዩ የሲቪክ ማኅበራትና የፖለቲካ ፓርቲዎች በየጊዜው የሚያነሱት ነጥብ ነው፡፡ በተቀረው ደግሞ “ልማት፣ ህዳሴ፣ ውዳሴ፣ … ” በማለት የለውጥ ሃሳብ ከመጣ የተጀመሩ የልማት ሥራዎች ይስተጓጎላሉ በሚል በሕዝቡ ዘንድ ማደናገሪያ በመፍጠር በአገር ውስጥ የሚንቀሳቀሱትን የፖለቲካ ፓርቲዎች “ጸረ ልማት” በማለት እንደሚወነጅላቸው ያማርራሉ፡፡ በምርጫ ማጭበርበርና ማንኛውንም ፖለቲካዊ ሆነ ማኅበራዊ እንዲሁም ሃይማኖታዊ እንቅስቃሴ በሙሉ ቁጥጥር ሥር ማዋል ኢህአዴግ በሥልጣን ለመቆየት የሚጠቀምባቸው ዓይነተኛ መንገዶቹ እንደሆኑ በስፋት ይጠቀሳል፡፡
ይህንን የመፈንቅለ መንግሥት ትንበያ የቀመሩት ምሁር ስሌታቸውን ለማቀናበር የተለያዩ መረጃዎችን መጠቀማቸውን ገልጸዋል፡፡ ከእነዚህም መካከል የአገራቱ ጂኦግራፊያዊ አቀማመጥ፣ በቅኝ ግዛት የመያዝ ሁኔታ፣ የአገራቱ ዕድሜ፣ ከነጻነት በኋላ የኖሩበት ዓመታት፣ የፖለቲካ መረጋጋት፣ የእርስበርስ ግጭት፣ የነጻ ምርጫ ሁኔታ፣ የኢኮኖሚ ዕድገት፣ በየቀጣናው ያለ የመፈንቅለ መንግሥት እንቅስቃሴ፣ ወዘተ የተወሰኑት ናቸው፡፡ ይህንን አያይዘውም የመፈንቅለ መንግሥት ትንበያ ማድረግ የግድ መፈንቅለ መንግሥት ይሆናል ማለት እንዳይደለ ነገር ግን አደጋውን ተመልክቶ አስፈላጊ እርምጃዎች በመውሰድ እንዳይሆን መከላከል ዓይነተኛ አማራጭ እንደሆነ ይናገራሉ፡፡ (ካርታዎቹ የተወሰዱት ከጄይ ዑልፌልደር ብሎግ ነው)
ጎልጉል የድረገጽ ጋዜጣ የዛሬ ዓመት የአሜሪካንን የደኅንነት ምክርቤት ጠቅሶ ባወጣው ዜና በ2030 እኤአ ከሚከሽፉ መንግሥታት (failed states) መካከል ኢትዮጵያ አንዷ መሆኗን ዘግቦ ነበር፡፡ ዜናውን ከዚህ በታች በድጋሚ አትመነዋል፡፡
የአሜሪካ የብሔራዊ የደኅንነት ምክርቤት እንደ አውሮጳውያን አቆጣጠር በ2030 የሚከሽፉ 15 መንግሥታትን (failed states) ዝርዝር አውጥቷል፡፡ “በግጭት መብዛትና በአካባቢ ጥበቃ ቀውስ ምክንያት” ይከሽፋሉ ተብለው ከተተነበዩት የአፍሪካ፣ የእስያና የመካከለኛው ምስራቅ አገራት መካከል ኢትዮጵያ አንዷ ነች፡፡
እጅግ የነጠረ፣ ያልተዛባና የተጠና ዘገባ ለአሜሪካ የስለላ ተቋማት፣ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ አውጪዎችና ለዓለምዓቀፍ ግንኙነት ተመራማሪዎች በማውጣት የታወቀው የአሜሪካ ብሔራዊ የደኅንነት ምክርቤት ከተቋቋመ በርካታ ዓመታትን አስቆጥሯል፡፡ ምክርቤቱ በሚያወጣቸው ዘገባዎች የአሜሪካ መንግሥትም ሆነ የተለያዩ መ/ቤቶች ተጽዕኖ እንደማያደርጉበት የሚናገር ሲሆን፤ ዘገባዎቹንም ከአድልዎ እና ከአሜሪካ መንግሥት አቋም ነጻ በመሆን እንደሚያዘጋጃቸው ይናገራል፡፡
የም/ቤቱ ዘገባ በተለይ ምርጫ ከተካሄደ በኋላ ለመጪው ፕሬዚዳንት የወደፊቱን የዓለማችን መልክ ምን እንደሚመስል የመካከለኛና የረጅም ጊዜ ስትራቴጂካዊ አስተሳሰቦች እና ዓለምአቀፋዊ ዝንባሌዎች ላይ አቅጣጫ የሚጠቁም ትንበያ ያደርጋል፡፡ ለፕሬዚዳንቱ ዓለምአቀፋዊ የደኅንነት ዘገባ ያቀርባል፤ ለብሔራዊ የጸጥታ ምክርቤት እና ለአገር ውስጥ ደኅንነት መ/ቤት ምክር ያቀብላል፤ በአጠቃላይ የአሜሪካን የስለላና የደኅንነት ማኅበረሰብ ሊከተል በሚገባው ጉዳይ ላይ አቅጣጫ የሚያስይዝ ሃሳብ ያቀርባል፡፡
በዚሁም መሠረት ባለፈው የታህሳስ ወር “በ2030 የዓለም አቅጣጫ፡ አማራጭ አገራት” በሚል ርዕስ አንድ ዳጎስ ያለ ጥናት አቅርቧል፡፡ ይኸው 160ገጽ ያለው ዘገባ የዛሬ 17ዓመት የዓለማችን ገጽታ ምን እንደሚመስል ከየአገራቱ በተወሰደ ጥናትና እዚያው በሚገኙ ተመራማሪዎች የሰበሰበውን ያካተተ ነው፡፡ ዓለማችን የምታዘነብልባቸው ቀዳሚ ሁኔታዎች አንዱ ሰዎች በራሳቸው አነሳሽነት ድህነትን ለመቀነስ፣ በትምህርት ለማደግ፣ በቴክኖሎጂና በህክምና ለመራቀቅ እንዲሁም በገቢም የመካከለኛው መደብ ላይ ለመድረስ የሚያደርጉት ጥረት በከፍተኛ ሁኔታ ከተጠቀሱት አንዱ አቅጣጫ ጠቋሚ ነው፡፡
ሌሎቹ ዓለምን አንድ አድርጎ በመዳፉ ሥር የሚገዛ ኃይል የማይነሳ መሆኑ ከሚታዩት ከፍተኛ ዝንባሌዎች ተጠቃሽ ሲሆን አሜሪካ ምንም እንኳ “የዓለም ፖሊስ” የመሆኗ ሁኔታ የሚቀንስ ቢሆንም የዓለምን አቅጣጫ መቆጣጠሯ ይቀራል ማለት እንዳልሆነ ይጠቁማል፡፡ የዓለም የሕዝብ ቁጥር ከመጨመሩ አኳያ “እያረጁ” የሚሄዱ አገራት የኢኮኖሚ ዕድገታቸው እንደሚያሽቆለቁልና ከገጠር ወደከተማ ፍልሰት እንደሚጨምር፤ 60በመቶ የሚሆነው የዓለማችን ሕዝብ በከተሞች አካባቢ ኑሮውን እንደሚያደርግ ይተነብያል፡፡ በዚህም ምክንያት የውሃ፣ የምግብና የኃይል (ኤነርጂ) ፍላጎት ከሕዝብ ቁጥር መጨመር ጋር ተያይዞ በከፍተኛ ሁኔታ እንደሚያድግ ይናገራል፡፡ የቴክኖሎጂ ምጥቀትና የማኅበራዊ ሚዲያ አገልግሎትም የዓለማችንን አቅጣጫ እንደሚቀይር ያስረዳል፡፡
የቻይና እና የአሜሪካ ግንኙነት በስፋት እንደሚቀጥልና በበርካታ ፈርጆች ትብብርና ስምምነት እየፈጸሙ ሰፋ ያለ ዓለምአቀፋዊ ኅብረት እንደሚያደርጉ የሚናገረው ይህ ሪፖርት በየአገራቱ እየሰፋ የመጣው በድሃና በሃብታም መካከል ያለው ክፍተት የማኅበራዊ ቀውስ እንደሚያስከትል ይጠቁማል፡፡ ይህም ቀውስ በአንዳንድ አገራት ውስጥ እየሰፋ በመምጣት ለተባባሰ ግጭትና ክስረት እንደሚያጋልጥ የኑሮ ልዩነቱም የማኅበራዊ ቀውሱን ወደ ከፍተኛ ደረጃ እንደሚያደርሰው ይተነትናል፡፡ የሃይማኖት ሚና እንደሚጨምር የጠቆመው ዘገባ ይህንኑ ተከትሎ መካረርና ግጭት እንዲሁም አሸባሪነት ለመስፋፋት ሃይማኖት ምክንያት እየሆነ እንደሚሄድ ይናገራል፡፡
በዘገባው ከተነገረው በተጻጻሪ ሁለተኛው የዓለም ጦርነት ከተጠናቀቀ ወዲህ እስካሁን በ44 አገራት ጉዳይ በቀጥታና በተዘዋዋሪ መንገድ ጣልቃ በመግባት ጦርነት ያካሄደችው አሜሪካ የዓለም ኃያል ሆና እንደምትቀጥል በመናገር ሪፖርቱን የሚያጣጥሉ ጥቂቶች አይደሉም፡፡ እንደማስረጃም አድርገው አሜሪካ በተለያዩ አገራት ያላትን 737 የወታደራዊ ተቋማት ይጠቅሳሉ፡፡ ስለሆነም ዘገባው የአሜሪካ የበላይነት የመቀነሱን ጉዳይ አንስቶ የተናገረውን አይቀበሉም፡፡
ዘገባው የዓለማችንን የወደፊት ሁኔታ ሲተነብይ በዋንኛነት ከጠቀሳቸው ጉዳዮች አንዱ በ2030 የሚከሽፉ መንግሥታትን ዝርዝር ሰጥቷል፡፡ “በግጭት መብዛትና በአካባቢ ጥበቃ ቀውስ ምክንያት” የሚከሽፉ መንግሥታት ተብለው ከተጠቀሱት 15 አገራት መካከል ኢትዮጵያ እንዷ ስትሆን አፍጋኒስታን፣ ፓኪስታን፣ ባንግላዴሽ፣ ቻድ፣ ኒጀር፣ ማሊ፣ ኬኒያ፣ ቡሩንዲ፣ ሩዋንዳ፣ ሶማሊያ፣ ዴሞክራቲክ ሪፓብሊክ ኮንጎ፣ ማላዊ፣ ሃይቲና የመን የተቀሩት ናቸው፡፡
ይሁንና ይኸው ም/ቤት እኤአ በ2015 ፓኪስታን የምትከሽፍ አገር ትሆናለች በማለት ትንቢት ሰጥቶ ይኸው እስካሁን አለች በማለት ዘገባውን የሚያጣጥሉ ክፍሎች ኢትዮጵያም ሆነ ሌሎቹ አገራት ለመክሸፋቸው በቂ ማስረጃ የለም በማለት የዘገባውን ጥቆማ ይቃረናሉ፡፡ በሌላ በኩል እንዲህ ያለው የመክሸፍ ሁኔታ ሊዋጥለት የማይችለው ኢህአዴግ “ህዳሴ፣ ውዳሴ” ከማለት ይልቅ ይህንን ጉዳይ አጥብቆ ሊያስብበት እንደሚገባና የሥርዓት መበስበስ አመላካች የሆነውን “የመንግሥት ሌቦች” መበራከት መፍትሔ ሊያበጅለት እንደሚገባ ደጋፊዎቹና አመራሩ በየጊዜው የሚያነሱት ነጥብ ነው፡፡
በዚሁ የኢትዮጵያ እንደ አገር የመክሸፍ ጉዳይ ላይ ያነጋገርናቸው አሁን ካላቸው ተግባር አኳያ ስማቸው እንዳይጠቀስ የፈለጉ በአውሮጳ የሚገኙ የፖለቲካና ዓለምአቀፋዊ ግንኙነት ተመራማሪ “ችግሩ የኢህአዴግ ብቻ ሳይሆን የተቃዋሚውም ነው” ይላሉ፡፡ “በአገር ውስጥ ያለው ተቃዋሚ ከውስጥ የሥልጣን ሽኩቻና ከስብሰባ/ውይይት ጋጋታ ባለፈ መልኩ ሕዝብን የሥልጣን ባለቤት ሊያደርግ የሚችል የተቀናጀና ውጤታማ ተግባር ሊፈጽሙ ይገባቸዋል” የሚሉት ምሁር በውጭ ያለውም “ከጊዜያዊና ጥቃቅን የራስ ክብር የመፈለግ አካሄድ በመላቀቅ ተጨባጭ ለውጥ የሚያመጣ ጡንቻውን በወያኔ ላይ ማሳረፍ ይጠበቅበታል” ብለዋል፡፡ “የደኅንነት ተቋሙ ባወጣው ዘገባ ላይ በግልጽ እንደተነበየው የማኅበራዊ ሚዲያ ተጽዕኖ የመጨመሩ ያህል በውጭ ያለው ኢትዮጵያዊ ይህንኑ ለውጥ ማምጣት የሚችል የዘመኑ ቴክኖሎጂ ለአሉባልታና ተራ የፖለቲካ ወሬ ከመጠቀም ይልቅ አገር ለማዳን ተግባር ሊጠቀምበት ይገባል” በማለት አስተያየታቸውን ደምድመዋል፡፡
የኢትዮጵያ ብረታ ብረት ኢንጂነሪንግ ኮርፖሬሽን (ሜቴክ) በተደጋጋሚ ጊዜ ቢራዘምለትም ሊያጠናቅቅ ያልቻላቸውን አንድ የስኳርና አንድ የአፈር ማዳበሪያ ፕሮጀክቶችን በተመለከተ፣ መንግሥት ውሳኔ...
በዚ መሰረት ካብ ወረዳ ክሳብ ክልል 4,460 ኣባላት ኣመራርሓ ካብ ሓላፍነቶም ከምዝተልዓሉን ንፍርዲ ዝቐረቡ እውን ከምዝርከብዎምን ሓላፊ ጉዳያት ኮሚኒኬሽን ክልላዊ መንግስቲ ኦሮሚያ ኣቶ ኣዲሱ ኣረጋ ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ገሊፆም።
ብመሰረት መግለፂ ሓላፊ ጉዳያት ኮሚኒኬሽን ክልላዊ መንግስቲ ኦሮሚያ ኣቶ ኣዲሱ ኣረጋ እቲ ዝተወስደ ስጉምቲ ኣብ ቀረባ ምስ ዝተኻየደ ምንቅስቓስ ዓሚቕ ተሃድሶ ዝተኣሳሰረ እዩ ።ኣብ ናይቲ ክልል መድረኽ ተሃድሶ ልዕሊ 6.5 ሚሊዮን ህዝቢ ከምዝተሳተፈን ፀገማት ሰናይ ምሕደራ፣ኪራይ ኣካቢነትን ብቕዓት ኣመራርሓን ሓዊሱ ኣለው ዝተበሃሉ ሽግራት ምልዓሎም ሓቢሮም።
“ዝተኣገዱ ንብረታት ኣለው።ካብዞም ዝተጠርጠሩ ሰባት ኣብ ባንኪ ዝርከብ 7 ሚሊዮንን 149 ብር ብብልሽውና ዝተረኽበ እዩ ተባሂሉ ዝጥርጠር ኣብ ፍርዲ ይርከብ።ኣርባዕተ መኻይን፣40 መንበሪ ኣባይቲ፣ክልተ ህንፃታት፣ከምኡ እውን 244 ሽሕን 356 ትርብዒት ሜትሮ ናይ ከተማ መንበሪ ኣባይቲ መስርሒ መሬት፣ 548,662 ትርብዒት ሜትሮ መሬት ብዱር ዝተሽፈነ መሬት ተኣጊዱ’ሎ።”
ኣብ ጉዳይ ምምዝባል ሓረስቶት፣ኣተሓሕዛ ሰብኣውን ዴሞክራሲያውን መሰላት ተኣሳሲሮም ኣብ ክልል ኦሮሚያ ዝተልዓሉ ሕቶታት ትኽክለኛ እዮም ዝብል እምነት ከምዘለዎምን ነዚኦም ንምፍታሕ ስጉምታት ይውሰዱ ከምዘለውን ሓላፊ ጉዳያት ኮሚኒኬሽን ክልላዊ መንግስቲ ኦሮሚያ ኣቶ ኣዲሱ ኣረጋ ወሲኾም ሓቢሮም።
ኣቐዲሞም ብሰንኪ ልምዓትን ኢንቨስትመንትን ዝተመዛበሉ ሓረስቶት ካብቲ ኢንቨስትመንት ተረባሕቲ ኣብ ክንዲ ምኻን ዝተኽፍለ ካሕሳ ዝተሓተ ምስ ምዃኑ ዝተርኣየ ጉድለት ንምእራም ነቶም ሓረስቶት መሊስካ ንምጥያሽ ሓደ ትካል ተመስሪቱ በጀት ተመዲብሉ ይሰርሕ ከምዘሎ ገሊፆም።
ዋዜማ ራዲዮ- ኦፓል የተሰኘው ውድ ዋጋ የሚያወጣው የጌጣጌጥ ማዕድን (የከበረ ድንጋይ) በአዲስ አበባ ባልተለመ ሁኔታ በከፍተኛ ደረጃ በህገ ወጥ መንገድ እየተቸበቸበ መሆኑን ዋዜማ ሬድዮ ከምንጮቿ ሰምታለች። በከተማው እየታየ ያለው ህገ ወጥ የኦፓል ንግድ በህገ ወጥ መንገድ ሀብትን ከሀገር የማሸሽ አንዱ ስልት መሆኑን ከተለያዩ ምንጮች መረዳት ችለናል።
በስፋት እየተቸበቸበ ያለው ኦፓል ከወሎ የመጣው ሲሆን በአዲስ አበባ የተለያዩ ቦታዎች ላይ ግለሰቦች ማእድኑን እየገዙ በኮንትባንድ በማሸሽ ላይ መሆናቸውንም ዋዜማ ራዲዮ ሰምታለች።የኦፓል ማእድን ህገ ወጥ ንግዱ ከሚካሄድባቸው ስፍራዎችም ውስጥ በዋነኝነትም የሁለቱን የግብይት ቦታዎች የሰማን ሲሆን ሌላ ሶስተኛ ግለሰብም ለጊዜው ባልተገለጸ ስፍራ ግብይቱን እንደሚፈጽም ባደረግነው ክትትል ለመረዳት ችለናል።
አንደኛው ግለሰብ ከቦሌ ወደ መገናኛ መሄጃ ባለ አንድ ቢሮው የወሎ ኦፓልን እየገዛ በጎረቤት አገር ሶማሊያ ዜጎች አጋዥነት ማእድኑን በዚያው በኩል እንደሚያወጣው ተረድተናል።ይህ ግለሰብ ኦፓል ካሉት ሶስት የጥራት ደረጃዎች ማለትም ከፍተኛ ደረጃ (high grade) : መካከለኛ ደረጃ (medium grade) እና ዝቅተኛ ደረጃ (low grade) ውስጥ ዝቅተኛ እና መካከለኛ ደረጃ ላይ የሚመደቡትን በስፋት በመግዛት ላይ ሲሆን እያንዳንዱን ኪሎ እስከ 20 ሺህ ብር ነው የሚገዛው።
ሌላኛው ደግሞ ከመገናኛ ወደ ሲኤምሲ መንገድ ላይ ባለው ቢሮው ከፍተኛ ጥራት ያለውን ኦፓል በኪሎ እስከ 500 ሺህ ብር የሚገዛ ሲሆን በቀን ውስጥም በአማካይ አምስት ኪሎ ባለ ከፍተኛ ደረጃውን ኦፓል ይገዛል። እነዚህ ግለሰቦች በዚህ መልኩ ከወሎ ኦፓልን ከሚያመጡ ሰዎች ላይ የከበረ ማእድኑን ከገዙ በሁዋላ በህገ ወጥ መንገድ ከሀገር እያስወጡት ነው። በዚህ ሂደትም ሀገሪቱ ከግብርና ከሀገር ውጭ ከወጣው ማእድን ማግኘት ያለባትን በሚሊየን ዶላሮች የውጭ ምንዛሬ እያጣች ነው። እንደ አሰራሩ ከሆነ ይህ ማእድን ከሀገር ወጥቶ ሲሸጥ ህጋዊ ፍቃድ ባላቸው አዘዋዋሪና ላኪዎች በኩል በማእድንና ነዳጅ ሚኒስቴር እውቅና መሸጥ ነበረበት ።እስካሁን ባለው ሂደት ግን መንግስት ስለጉዳዩ የሚገባውን ያህል ትኩረት አልሰጠውም ወይም የችግሩን ስፋት መረዳት አልቻለም።
ያነጋገርናቸው የማዕድን ሚኒስቴር ባለሙያዎች ዘርፉ ወትሮም ስፋት ያለው ህገ ወጥ ንግድ የሚፈፀምበት በመሆኑና የሚኒስቴር መስሪያ ቤቱ በራሱ አቅም ማድረግ የሚችለው ውሱን መሆኑን አስረድተውናል። ይሁንና ከህግ አካላት ጋር ተነጋግሮ ለመስራት የተደረጉ ሙከራዎች ፍሬያማ እንዳልነበሩ ይናገራሉ።
ዋዜማ ሬድዮ እንደሰማችው ከሆነ የአሁኑ የኦፓል ህገ ወጥ ንግድ ከሌላውም ጊዜ ለየት ያለ ነው። የዚህም አንዱ ማሳያ የከበረ ድንጋዩን ለመግዛት ህገ ወጥ ነጋዴዎቹ እያወጡት ያለው ገንዘብ ነው። ከኮሮና ቫይረስ መከሰት በሁዋላ እንደ ኦፓል ያሉ የከበሩ ማእድናት ፍላጎት በአለም አቀፍ ደረጃ ዝቅ ስላለ ዋጋቸውም ወርዷል። ለአብነት የኮሮና ቫይረስ የኢኮኖሚ ስጋት ከፈጠረ ጀምሮ በጥራቱ አንደኛ ደረጃ የሆነው ኦፓል ዋጋው በኪሎ ግራም በመቶ ሺህ ብሮች ወርዶ : በግራም 300 ብር በኪሎ ግራም ደግሞ እስከ 300 ሺህ ብር ድረስ ነበር የሚሸጠው። ታድያ የኮሮና ቫይረስ ተጽእኖ ተባብሶ በቀጠለበት ጊዜ የማዕድኑ ዋጋ በከፍተኛ ደረጃ ጨምሮ ቅድመ ኮሮና ወደ ነበረበት ዋጋ በላይ መገኘቱ ግራ አጋቢ ሆኗል።
እንደ ኦፓል ያሉ የከበሩ ማዕድናት ከዚህ ቀደምም ከኢትዮጵያ በከፍተኛ መጠን በህገ ወጥ መንገድ ሲወጡ ነበር።በተለይም በህንዳውያን ነጋዴዎች በስፋት የተዘረፈ ሀብት ነው። በዚህም ማእድኑ በራሱ የሚያስገኘውን የውጭ ምንዛሬ ሀገሪቱ አጥታለች። እንዲሁም የከበረ ድንጋዩን ከጥሬነት አንስቶ በመጥረብና ጌጣጌጥ በመስራት ሂደት ውስጥ ሊፈጠር የሚችል ከፍተኛ የስራ እድልም ታጥቷል። አውስራሊያና ሜክሲኮ ከበርካታ አመታት በሁዋላ የኦፓልን ማእድን በአለም ገበያ ከተጠቀሙበት በሁዋላ ተፈላጊ ሆኖ የመጣው የኢትዮጵያ ኦፓል ነው። ሀገሪቱ ነጭ ኦፓልና በአይነቱ ለየት ያለው ቀዩ የአፋር ኦፓልም ባለቤት ነች። ሆኖም በዘርፉ ላይ ባለ ሰፊ ህገ ወጥነት የሚታሰበውን ጥቅም ማግኘት አልቻለችም። ማእድኑ ትንሽ እሴት ቢጨመርበት ከፍተኛ መጠን ያለው የውጭ ምንዛሬ እንደሚያስገኝ ቢታወቅም በጥሬ ደረጃ በገፍ ወደ ውጭ ወጥቶ የሌሎች መጠቀሚያ ሆኗል። [ዋዜማ ራዲዮ]
እቲ ጉባኤ ንምክያድ ዘክእል ምድላው ከም ዝተወገነን ተወከልቲ ኣርባዕቲኦም ብሄራዊ ውድብን ላዕለዎት ኣመራረሓ ኢህወዲግን ክርከቡ እዮም፡፡ እቲ ጉባኤ ኣፈፃፅማ ውሳነታት 3ይ ውድባዊ ጉባኤ ብምግምጋም ጥንካረታት…
ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ንግድን ኢንዳስትርን ክፍለ ከተማ ቀዳማይ ወያነ ኣይተ መለስ ደስታ ኣብ ጣብያ ሰላም 11ን 12ን ኣብ ጣብያ ዘስላሴ ድማ 15ን16ን ብዝተገበረ ሃንደበታዊ ተፍትሽ…
እቲ ዩንቨርስቲ ሰላሙ ውሑስ ኮይኑ ንክቕፅል ካብ ኣቀባብላ ተምሃሮ ጀሚሩ ከምዝተሰርሐሉ ዝሓበሩ እቶም ኣባላት ፎረም፥ ውዳበ ፎረም ሰላምን ሓለዋ ከባቢን ምስ ተምሃሮ፣ ፖሊስን ጉዳይ ደቂ…
ኣብቲ ዘተ ቀዳማይ ሚኒስትር ፌደሪኢ ዶክተር ኣብይ ኣሕመድ፣ ኣቦ መንበር ሕብረት ኣፍሪካን ፕሬዚዳንት ሩዋንዳን ፓል ካጋሜ፣ ፕሬዚዳንት ደቡብ ኣፍሪካ ሲሪል ራማፎሳን ፕሬዚዳንት ኡጋንዳ ዩዌሪ ሙሴቬኒ…
ቅድሚ ሓደ ሰሙን ኣብ ርእሰ ከተማ ኬንያ ናይሮቢ ኣልሸባብ ብዝፈፀሞ መጥቃዕቲ 21 ሰባት እንተቕተሉ ድሒሩ ድማ ዜጋ ብሪታንያ ዝርከቦም 19 ኬንያውያን ተዓጊቶም ከም ዝተቐተሉ ይዝከር…
ጉይዶ ንዓርሶም ፕረዚደንት ቬንዙዌላ ምካኖም ምእዋጆም ስዒቡ ንኣሜሪካ ሓዊስካ ድማ ካብ ሓያላን ሃገራት ዓለም ድጋፍ ረኺቡ`ሎ። ፕረዚደንት ኒኮላስ ማዱሮ ኲናት ክህሉን ዘይይህሉን ኣብ `ዕብዳን` ኣሜሪካን…
ሰራዊት ፈረንሳይ ካብ ርእሰ ከተማ እታ ሃገር እናተበገሰ ኣብ 40 ቃፍላይ ሰራዊት ክልተ ደብዳብ ነፈርቲ ምክያዱ ተገሊፁ ፡፡ ቻድ እስላማዊ ዕጡቓት ሓደጋ ካብ ዘንፀላለወለን ሃገራት…
ቦርድ እቲ ዩንቨርስቲ ኣብ ዝሃቦ ውሳነ፥ ዶክተር ምሩፅ ግደይ፣ ዶክተር ሓጎስ ኣሸናፊ፣ ዶክተር ሂሩት ወልደማርያም፣ ዶክተር ተፈሪ ገድፍ፣ ዶክተር መረራ ጉዲናን ዶክተር ጌታቸው ኣሰፋን መዓርግ…
ኣብዛ ሃገር ቁፅሪ ሕፅበት ኩሊት ዝህቡ ትካላት ውሑዳት ኣብ ርእሲ ምዃኖም ብዋጋ እውን ዝለዓለ ገንዘብ ስለዝኽፈሉ ብዙሓት ተጠቃዕቲ ሂወቶም ሓሊፉ እዩ፡፡ ኣብ ውልቂ ንሓደ ግዘ…
ደቂቀ ናቡቴ ( Dekike Nabute): ስለ ታቦተ ጽዮን የማናውቀው: የአኩስም ጽዮን ያለቺበት እና እቴጌ መነን ያሠሩት መቅደስ ሰሞኑን የአኩስም ጽዮን ያለቺበት እና እቴጌ መነን ያሠሩት መቅደስ እያፈሰሰ ነው የሚል ዘገባ በመውጣቱ አንዳንድ የ...
ይሁንጂ በተለይ አሁን ያለው የምግብ እጥረት በድርቁ ወራት እንደሚባባስና በተለይ በዲፋ አካባቢ የበረታ እንደሚሆን ተተንብይዋል፡፡ ኒኮልስ ፒኜ ወደ አካባቢው ተንቀሳቅሶ በነበረ ጊዜ ያጠናቀረው ነው፡፡
እና ሁለቱንም ከፍ እና በደረጃ ላይ መሞከርን, በመጠምዘዣው ላይ እና በማጋገጥ እናገራለሁ, ... እብዶች ነበሩ, አንድ ዓይነት የነዳጅ ዘይት, ኣዎ እሺ ደግ ነው .....?
እስካሁን ስላልተያዙት 39 ተከሳሾች አቃቤ ህግ የፖሊስን ሪፖርት ያብራራ ሲሆን በብዛት የስም መመሳሰል ስላለ ተከሳሾቹን እስካሁን ለይቶ መያዝ እንዳልቻለ ተገልፀዋል፡፡
ቶክ ፒሲን (Tok Pisin) በስሜን ፓፑዋ ኒው ግኒ የሚናገር የእንግሊዝኛ ቋንቋ ዲቃላ ነው። ከእንግሊዝኛ ስዋሰው በጣም ተለውጧልና ዛሬ እንደ ራሱ ቋንቋ ይቆጠራል። የፓፑዋ ኒው ግኒ መደበኛ ቋንቋ ሆኖ በ120,000 ያሕል ተናጋሪዎችና በ4 ሚሊዮን እንደ 2ኛ ቋንቋ ይነገራል።
የቶክ ፒሲን አጀማመር በፓሲፊክ ውቅያኖስ ደሴቶች ላይ የሚኖሩ የተላያዩም ልሣናት የሚችሉ ሰራተኞች አንድላይ ለአትክልት ስፍራዎች ሲሰሩ ነበር። ብዙ ጊዜ የእነዚህ ሰራተኞች የጋራ ቋንቋ ጥቂት ቀላል እንግሊዝኛ ቃሎች ብቻ ነበር። ስለዚህ አዲስ "የቋንቋ ዲቃላ" ተወለደ። ከእንግሊዝኛ ብቻ ሳይሆን ብዙ ቃላት የተወሰዱ ከደሴተኞቹ ቋንቋዎች፣ ከጀርመንኛ፣ ወይም ከፖርቱጊዝ ነበር። ይህ ቋንቋ "ፕጅን" ተብሎ አሁን ሶስት ተወላጆች አሉት፣ እነሱም ቢስላማ (በቫኑዋቱ) ፒጂን (በሰሎሞን ደሴቶች) እና ቶክ ፒሲን ይባላሉ። ቶክ ፒሲን በአንዳንድ ትምህርት ቤት የትምህርት ቋንቋ ነው።
እቶም ነዚ ሓበሬታ ዝልኣኹ ምንጭታት፣ እቲ በዓል መዚ፣ ወርሓዊ ክፍሊት ብግዜኡ ክእክብ ብዘይምኻሉ፣ ንህዝቢእ ኣብ ከቢድ ዕዳን ሻቕሎትን ሸሚሙ ከምዘሎ ኣገንዚቦም።
ህዝቢ በቲ ዝተሰልዓሉ ግምታዊ ዕዳ መረረ ድሕሪ ምስምዑ፣ እቲ በዓል መዚ፣ ዝሃለኸ ዓቐን ኤሌክትሪክ ዝምዝግበሉን ወርሓዊ ክፍሊት ዝእክበሉን ዓቕሚ ከምዝሓጸሮ ብውግዒ ብምግላጽ፣ ነቲ ጸገም ንምስትኽኻል ይሰርሕ ከምዘሎ ጠቒሱ ኔሩ።
ውድድሩ ከጥቂት ወራት በፊት በፀደቀውና ለሴቶች እና ለታዳጊዎች እግር ኳስ ትኩረት በሚሰጠው የሴካፋ የ5 ዓመት ዕቅድ መሠረት የሚደረግ ሲሆን ሁሉም የሴካፋ አባል ሃገራት በውድድሩ እንደሚሳተፉ መግለፃቸውን የማህበሩ ዋና ፀሃፊ ኒኮላስ ሙሶንዬ አስታውቀዋል።
“ብዙ ሰዎች በምስራቅ አፍሪካ ስላለው ደካማ የሴቶች እግር ኳስ እንቅስቃሴ ሲናገሩ እንሰማለን። በአዲሱ የ5 ዓመት ዕቅድ በክፍለ አህጉሪቱ ያለውን የሴቶች እግር ኳስ ለማሳደግ በርካታ ስራዎችን መስራት ይኖርብናል። ከነዚህ ስራዎች አንዱ ይህንን ውድድር ማዘጋጀት ነው። ተሳታፊ ቡድኖች በቂ ዝግጅት በማድረግ ጥሩ ፉክክር ያሳዪናል ብዬ እጠብቃለሁ” ሲሉ ነው ዋና ፀሃፊው የተናገሩት።
ሴካፋ እ.ኤ.አ. በ2007 ከፊፋ የተሠጠውን የ25 ሺህ ዶላር ድጋፍ በመጠቀም የሴቶች ውድድር ለመጀመር እንቅስቃሴ ጀምሮ የነበረ ቢሆንም አዘጋጅ ሃገር ዛንዚባር በመጨረሻ ሰዐት ራሷን በማግለሏ ምክኒያት ሳይሳካ ቀርቷል። ዘንድሮ ተመሳሳይ ነገር እንደማይፈጠር እና ዩጋንዳ ውድድሩን ለማዘጋጀት ከወዲሁ ዝግጅቷን ማጠናቀቋን የሃገሪቱ እግር ኳስ ፌዴሬሽን ፕሬዘዳንት ሞስስ ማጎጎ ተናግረዋል። ፕሬዘዳንቱ ዩጋንዳ ላለፉት ሁለት ዓመታት የሴቶች ፕሪምየር ሊግ ማድረግ መቻሏ የሴካፋ ውድድርን በተሳካ ሁኔታ ለማዘጋጀት እንደሚረዳት ነው የገለፁት።
የአልጄሪያ ብሔራዊ ቡድንን በድምር ውጤት በማሸነፍ ለካሜሮኑ የአፍሪካ የሴቶች ዋንጫ ማለፍ የቻለችው ብቸኛዋ የሴካፋ ሃገር ኬንያ ውድድሩን ለዝግጅት የምትጠቀምበት ሲሆን ዋንጫውን ለማንሳትም ቅድመ ግምቱን አግኝታለች።
ሂልተን ሪ ሬይስ ሪሶርስስ ዎርልድ ቢሚኒ ትንሽ ማእረኤል (Miami) የደቡብ የባህር ዳርቻ የባህር ዳርቻ (ቻምበር) የባህር ዳርቻ ባሃማስ ( አፕልስ) በተባለችው ደሴቶች መካከል ወድቋል.
ይህ ትንሽ ደሴት ላይ አንድ ትልቅ የመዝናኛ ቦታ ነው, ሁሉም ጥሩ እና መጥፎ ሊሆን ይችላል. ሒልተን ውብ ሆቴል መሆኑ ምንም ጥያቄ የለውም. እስካሁን ድረስ የሚታይበት ነገር በአትላንቲክ ውቅያኖስ ላይ በሚታወቀው ባሚኒ ውስጥ በአብዛኛው የእርሻ አውታሮች - ማለትም በአካባቢው የዓሣ አጥማጆች እና ጎብኚዎች ዓሣ የማጥመድ ሥራ ለመሥራት ወደ ደሴቲቱ ይመጣሉ. በአሁኑ ሰዓት በቢሚኒዎች ላይ ዞሮ ዞሮ ጓሮዎች ለምሳሌ ያህል ዝቅተኛና ዝቅተኛ የቢሚኒ ቢጂም ጨዋታ ክለብ እና ያሲት ክለብ ናቸው.
በሆቴል ክፍል ውስጥ ተዘዋውሮ ከተገናኘ በኋላ ሆቴሉ የተንጣለለ አመላካች ነጭ ሕንፃ ሲሆን ከባህርሃይና ሰማይ እና ቡሚኒ ጥርት ብሎና ውብ የአትላንቲክ ውቅያኖስ ጋር ሲነፃፀር ተቃራኒ ነው. ወደ ቢሚኒ ለመድረስ ብዙ መንገዶች አሉ - ከማያ ማዶ አካባቢ እስከ ቤኒሚ የቋሚ የፌሪ አገልግሎት በሴፕቴምበር 2016 እንደገና ይጀመራል, እና ከማያሚና ፎርት ላድደርዴል መደበኛ የአየር መንገድ አገልግሎት አለ. እስካሁን ድረስ በሂልተን ለመድረስ እጅግ በጣም ቀልብ የሚባለውን መንገድ በበረራ ንጣፍ ላይ ነው-ሁለቱም ኬራሪ እና ታሮፒክ ኦውዘርን አውሮፕላኖች ወደ ወደ መዝናኛ ማረፊያ ጣቢያው በባቡር በረራ ይሠራሉ.
አንዴ ከፊት ለፊት በር ካዩ በኋላ, የመዝናኛዎ ፈጣን እይታ ቀላል እና ከፀሐይ የተሸፈነው ከመድረክ ወደ ካፍቴሪያው መድረክ እና ሌላው ቀርቶ ካዲኖዎች ጭምር - የጣሪያ መስኮቶች. ግልጽ ንድፍ አውጪዎች ቁማርተኞች በባህር ማዶ እና በሻንጣው እይታ እንዲዘናጉ ሊያደርጉ የሚችሉ አደጋዎች ትርፍ ጉልህ ዋጋ አላቸው ብለው ያስቡ እንደነበር ግልጽ ነው.
የመዝናኛ ቦታዎች 305 ክፍሎች እና 18 ሱቆች ያሉት ሲሆን ከመደበኛነት ጀምሮ በደቡብ የባህር ዳርቻ መልሰው ለመምጣት የማይችሉበት ደረጃ ላይ ይደርሳሉ. በአጠቃላይ በ 189 ዶላር, በሳምንቱ አጋማሽ, በአጭር ጊዜ ውስጥ. ምንም እንኳን IKEA ባይሆንም, የክፍሉ ዲዛይን በተለየ መልኩ ስካንዲኔቪያን - የብርሃን እና ጥቁር እንጨቶች, ቡናማ, ሰማያዊ እና ነጭ ጨርቆች ጥምረት እና የ chrome ድምፆች በጣም ታዋቂ የጌጣጌጥ ማሻሻያ ነው.
የእኛ ክፍል የመዝናኛ አዳራሾቹን የግል ቪሳዎች ይመለከት ነበር, ሌሎች ግን ውሃውን ይጋፈጣሉ ወይም የሆቴሉን ዋነኛ መዋኛ ገንዳ ላይ ይንጎራደሩ, ይህም ከህንፃው አንድ ጎን ላይ ይንሸራሸራሉ.
በካርታ ላይ ለመመገብ አማራጮቹ ማእከላዊ ሱሺ ምግብ እና ደረቅ ባር ያካትታሉ - ሁለቱም በዋናው መቀመጫ ውስጥ ይገኛሉ (ይህ ከመጠለያው ቀጥታ ከጀርባው ከተዘጋጀው አሞሌ ብቸኛ ሆቴል ሊሆን ይችላል). ሄሜንበርስ የሆቴሉ ሙሉ በሙሉ አገልግሎት የሚሰራበት ቤት ሲሆን አሚኢም ለመጠቢያው የፒዛ ወይም የበርገር (ወይም ስታርቡክ በጠዋቱ) የሚሄድበት ቦታ ነው.
የሔሌንግ ሆርስ ባርቤኪ እና ቢራዎች በፖርትina Beach ውስጥ ሲሆኑ በገነት መዝናኛ ባር መዝናኛ ቦታ ላይ ከተዝናና በኋላ ወደ ዋናው የሆቴል ሕንፃ አጭር ርቀት መጓዝ ሲጀምሩ ለስጥ እና ለምሳ ጥሩ አማራጭ ነው. ከማንኛውም ማእዘን የተሠራ እይታ በክብ ቅርጽ ሕንፃ ውስጥ የሚገኝ ሲሆን ሳቦር የተባለ ገጸ ማረፊያ የተሞላ ምግብ ቤት ነው.
የቢሚኒ አነስተኛ መጠን እና አነስተኛ የመንገድ ትራፊክ በእግር ወይም በበለጠ በብስክሌት ወይም በኤሌክትሪክ ጎልፍ ጋሪ ለመጎብኘት በጣም ጥሩ ያደርገዋል, ይህም በመጠለያዋ ውስጥ ሊከራይ ይችላል. የአካባቢያዊ መጠጥ ቤቶች, የቀበጣ መሸጫዎች, የፒዛ ምግብ ቤቶች እና የቢሚኒ ተወዳጅ ዳቦ የሚሸጡ ሱቆች ሁሉም በአቅራቢያዎ ያሉ ናቸው, እና ከሰፈራ የዓለም ዓለም አቀፍ በርፈቶች ባሻገር ለመቃኘት በጣም እንመክራለን.
በትንሽ ሙዚየም ውስጥ, በሻርኮች ወይም ዶልፊኖች መዋኘት, ወደ ሳፓኖ የባቡር ጉዞዎች እና ወደ ታዋቂው የሕመም ዕራፊነት መንሸራተቻ ወረዳዎች የሚሸጋገሩ ጉዞዎች - እንዲሁም ሌላ የካሪቢያን እጩ ተወዳዳሪ የወጣት ጉድጓድ.
በኬንያ የሚገኘዉ የዓለም አቀፍ የስደተኞች ድርጅት (UNHCR) ቅርንጫፍ ቢሮ በሰሜን ኬንያ ተይዘዉ በፖሊስ ቁጥጥር ሥር ያሉት ጥገኝነት ፈላጊ የኢትዮጵያ ዜጎች መብታቸዉን እንዲከበር ጠየቀ።
ኢትዮጵያውያንንና ኤርትራውያንን ለማቀራረብ የሚደረገው ጥረት በዚህ በ United states ብቻ የሚወሰን ሳይሆን ወደ አገር ውስጥም የማስፋት እቅድ እንዳላቸው ከመድረኩ መስራቾች መካካል የሆኑት አቶ አበበ ገላጋይና አቶ ሐጎስ ተክሌ አስገንዝበዋል።
"ሁለት አገሮች ብንሆንም አንድ ህዝብ ነንና መዳማት የለብንም። በድርጅታችን መሰረት ጦርነትን አንደግፍም ከጦርነት በፊት የህዝብ ለህዝብ ውይይት መቅደም ይኖርበታል" በማለት አቶ ሐጎስ ተክሌ አስረድተዋል
"በአገር ውስጥ ድርጅት ባይኖረንም ድምጻችን እዛው ይሰማል። መቼ ነው እዚህ የምንገናኘው የሚል መልዕክት ከመቀሌ ዪኒቨረሲቲ ደርሶናል። ከአዲስ አበባም ከጎንደርም ተመሳሳይ መልእክቶች ደርሰውናል"ይላሉ አቶ አበበ ገላጋይ።
ሕዳር 23 ቀን 2013 ጀግናዋ ም/አስር አለቃ ከሀዲውን ኮሎኔል ማንቁርቱን ይዛ አስረከበች ። 20ኛ ቃሉ ክ/ጦር ሰሜን ዕዝ ካሏት የጦር ክፍሎች ውስጥ አንዱ ነው። በዚህ ክ/ጦር 1ኛ ብርጌድ 1ኛ ሻለቃ አባል የሆነችው ምክትል አስር አለቃ ገባያነሽ ደባልቄ የሻለቃው አዛዥ ኮሎኔል ሰለሞን ገ/ዮሃንስ አጃቢ ነች ። ጁንታ መሆኑን ግን አታውቅም ።Continue Reading
የአፍሪካ ህብረት ሊቀመንበርና የደቡብ አፍሪካ ፕሬዝዳንት ሲሪል ራማፎሳ ኢትዮጵያ እያደረገችው ያለው የሕግ የማስከበር ስራና በወንጀል የሚፈለጉ ሰዎችን ለሕግ ለማቅረብ እየተሰራ ያለውን ስራ በመገንዘባቸው ጠቅላይ ዐቢይ አህመድ ምስጋና አቅርበውላቸዋል፡፡ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ ምስጋናውን ያቀረቡት የወቅቱ የአፍሪካ ኅብረት ሊቀመንበር ሲሪል ራማፎሳ የላኳቸውን የቀድሞዋ የላይቤሪያ ፕሬዚዳንት ኤለን ጆንሰን-ሰርሊፍ፣ የቀድሞው የሞዛምቢክ ፕሬዚዳንት ጆአኪም ቺሳኖContinue Reading
አዲስ አበባ፣ ህዳር 17፣ 2013 (ኤፍ.ቢ.ሲ) የመከላከያ ሰራዊት የመጨረሻውንና ሶስተኛውን የዘመቻ ምዕራፍ እንዲፈፅም ትዕዛዝ እንደተሰጠው ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ አስታወቁ። “በዚህ ዘመቻ ለንፁሃን ሰዎች ከፍተኛ ጥንቃቄ እናደርጋለን፤ በህዝባችን ላብ የተሰራችው የመቐለ ከተማ የከፋ ጉዳት እንዳያገኛት የሚቻለውን ሁሉ ይደረጋል” ብለዋል ባወጡት መግለጫ። የመግለጫው ሙሉ ቃል እንደሚከተለው ቀርቧል፦ የመጨረሻው የዘመቻው ምእራፍ ተጀምሯል።Continue Reading
የአውሮፓ ህብረት ከፍተኛ ተወካይና ምክትል ፕሬዝዳንት ጆሴፍ ቦሬል ከኢትዮጵያ ምክትል ጠቅላይ ሚኒስትርና የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ደመቀ መኮንን ጋር ትናንት በብራስልስ ቆይታ ካደረጉ በኋላ ባወጡት መግለጫ ኢትዮጵያ ፈታኝ ጊዜ ላይ መሆኗን ገልጸዋል፡፡ በዘር ላይ ያነጣጠረ ጥቃት እየጨመረ መምጣቱ እንዲሁም የሰብዓዊ መብትና ዓለም አቀፍ የሰብአዊ እርዳታ ሕጎች ጥሰት በጣም እንዳሳሰባቸው ለአቶ ደመቀContinue Reading
አዲስ አበባ ፣ ህዳር 12 ፣ 2013 (ኤፍ ቢ ሲ) በህወሓት የጥፋት ቡድን በትላልቅ ፕሮጀክቶች ላይ ጥቃት እንዳይፈፀም ጥብቅ ክትትልና ጥበቃ እየተደረገ መሆኑን የፌደራል ፖሊስ ኮሚሽን አስታወቀ። ጦርነቱን አዲስ አበባ ጀምረን አዲስ አበባ እንጨርሳለን ብሎ ሃገር የመናድ ጦርነት የለኮሰው የህወሓት ጁንታ አሁን ላይ ሽንፈት እየተከናነበ መሆኑን ገልጿል። ጽንፈኛው ቡድን በከፈተውContinue Reading
አዲስ አበባ ፣ ህዳር 12 ፣ 2013 (ኤፍ ቢ ሲ) የኢፌዴሪ መከላከያ ሰራዊት ዛሬ ማለዳ የህወሓትን ጁንታ ሃይል ድል አድርጎ የአዲግራት ከተማን ሙሉ በሙሉ መቆጣጠሩን የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ የመረጃ ማጣሪያ አስታወቀ፡፡ የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ የመረጃ ማጣሪያ ለፋና ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬት በላከው መግለጫ እንዳስታወቀው የመከላከያ ሰራዊቱ አሁን ላይ ወደ መቐለ እያመራ ነውContinue Reading
ኣንታ በጅባጅ ፈራሕ ኣን ብጀካ ኤርትራውያን ከቀራርብ መዓስ ኣዴኻ እየ ንህዝበይ ዝፈላሊ ኣይ ንስኻ እንዲኻ ነስላም ኤርትራውያን ክትጸርፍ ትውዕል ዝነበርካ ንመን ከተሕጉስ ጉሉጽ አዩ ኣብራሃም ንዓኻ ከም ሸር_ሙጣ ኣደኻ አዩ ዝቅብቅበካ ተኻን ገጽ ህበይ ዓጋመስ ከይዱ አዩ ሕጂኻ ናበይ ፧
አንተ ግን የነጠፍክ ፋራ በአሽዋ ቢያጥቡሽ የማትፀጂ ግርድፍ [deleted] ነሽ... ፕሊስ አትመላለሰኝ .. ቋቅ ፊት :: አንተ ማለት እኮ "የአጋሜ ማስታወቂያ" ነው የምትመስለኝ ጥግርርርር ያልክ ጤባ
ያኢ ንስኻ ኤርትራዊ ኮይንካ እቲ ተባዕ ሃገራዊ "Fed_Up" ለይትን መዓልትን ከይተሓለሎ ኣብዚ ን ኤርትራን ህዝባን ደኺመ ከይበለ ዝተቓለሰ ዓጋመ ክብሃል መስደመም እዩ።
ዉጉር ፈራህ ወዲ ጦር ሰራዊት እዩ ክብረት ሰብ ኣይፈልጥን እዩ ኣዲኡ ሓንቲ ከልቢ መርወይት ናይ ጦር ሰራውት እያ ነይራ ሽግሪ ናይ ዓጋመ ገና ካብ ኣፉ ኣይፀረገን። ናይ ሃይማኖት ክብረት ዘይብሉ ሰብ ናይ ሃገር ክብረት ክህልዎ ኣይኽእልን እዩ
እስኪ ክሓተካ፡ "ቮድካቸው ረዳ" ድሮን ከም ዝጨራረመቶ ሰሚዕና፡ ናይ ደብሪጽ ግን ገና ዝተዋቕዔ ወረ'ዩ ዝነፍስ ዘሎ፡ ገሊኦም መዓኮሩ ተበጂሉ ይብሉ፡ ገሊኦም ከኣ ፍርንጭቱ እዩ ተቐንጢቡ ይብሉ፡ እስከ ዝሰማዕካዮ እንተ'ሎ ሓብረና።
ንዝተፈላለዩ ሰባት በየናይ ተርታ ናይ ምኽታብ ዕድል ክወሃቦም ከም ዘለዎ ብዓል መዚ ህዝባዊ ጥዕና ዝሃቦ ምኽሪ ኣሎ። መጀመርታ ዝኽተቡ ንኣብነት ኣብ ፍሉይ መንበሪ ዝነብሩ ሰባት፡ ልዕሊ 65 ዓመት ዕድሚኦም ሰባትን ኣብ ክንክን ጥዕና ዝሰርሑ ሰባትን እዮም።
ቅድሚ ሕጂ ሽዑ መዓልቲ ናብ ሕክምና ክትከደሉ ዘገደደካ ካብ ክታበት፡ መድሃኒት ወይ ምግቢ ዝተላዕለ ናይ ኣካላት ዘይምቅብባል ማለት ኣለርጂክ ጌይሩልካ እንተ ኔይሩ ኾይኑ፡ ምስ ሓደ ሓኪም ተዘራረብ ኢኻ።.
ድሕሪ ክታበት ኣብታ መጀመርታ መዓልቲ ኣብ ምናትካ ቃንዛ ክገብረልካ፡ ርእስኻ ከሕመካን ድኻም ክስምዓካን ይኽእል እዩ። ከምኡ’ውን ቁሪ ቁሪ ከብለካ፡ ረስኒ ክገብረልካ ወይ ኣብ መላግቦን ጭዋዳታትን ከቐንዝወካ ይኽእል እዩ።
ክታበት ጸረ ኮቪድ-19 ልክዕ ከምቶም ካልኦት ክታበት ብተመሳሳሊ ኣገባብ ጥንቁቕ ቍጽጽር ተገይርሉ እዩ። ብዙሓት ሰባት እዚ ክታበት ተዋሂብዎምን ተመራመርቲ ንውጽኢቱ ኣጽኒዖሞን እዮም።
ተመራመርቲ ካብ ብዙሓት ሃገራት ነዚ ክታበት ከማዕብልዎ ብሓባር ሰሪሖም እዮም። ብዙሓት ሃገራትን ትካላትን ካብ ምሉእ ዓለም ብዙሕ ገንዘብ ኣዋፊሮም እዮም። ስለዚ እዩ እዚ ክታበት ምምዕባሉ ሓጺር ግዜ ወሲዱ።
በጣም መሠረታዊ በሆነ ደረጃ ፣ ጭንቀት ከሁኔታዎች ወይም ከህይወት ክስተቶች ለሚመጡ ግፊቶች ሰውነታችን የሚሰጠው ምላሽ ነው ፡፡ ለጭንቀት አስተዋፅዖ የሚያደርገው ከሰው ወደ ሰው በከፍተኛ ሁኔታ ሊለያይ የሚችል ሲሆን እንደ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ሁኔታዎቻችን ፣ በምንኖርበት አካባቢ እና በጄኔቲክ መዋቢያችን ይለያያል ፡፡ ጭንቀትን እንድንሰማ ሊያደርጉን ከሚችሉት ነገሮች መካከል አንዳንድ የተለመዱ ነገሮች አዲስ ወይም ያልጠበቅነው ነገር አጋጥሞናል ፣ የራስን ስሜት የሚጎዳ ነገር ወይም ያለዎትን ስሜት ያካትታሉ በአንድ ሁኔታ ላይ ትንሽ ቁጥጥር ፡፡
ልባችሁስ በህይወት ውስጥ ትንሽ ጭንቀት የሚተዳደር ሊሆን ይችላል ፡፡ አንዳንድ ጊዜ እንኳን ጠቃሚ ሊሆን ይችላል ፡፡ በጣም ብዙ ጊዜ የሚከሰት ከሆነ በአካል እና በአእምሮዎ መልበስ ሊጀምር ይችላል ፡፡
በህይወትዎ ውስጥ የሚከሰቱትን አስጨናቂ ክስተቶች ማስተዳደር የሚጀምሩባቸው ብዙ መንገዶች አሉ ፡፡ ይህ አማራጭ ከመሆኑ በፊት የጭንቀት ምልክቶች ምን እንደሆኑ ማወቅ ሲኖርባቸው ለይቶ ማወቅ በጣም አስፈላጊ ነው ፡፡
ጭንቀት ሲሰማዎት ጭንቀትን ፣ ፍርሃትን ፣ ንዴትን ፣ ሀዘንን ወይም ብስጭትን ጨምሮ ብዙ የተለያዩ ስሜቶች ሊያጋጥሙዎት ይችላሉ ፡፡ እነዚህ ስሜቶች አንዳንድ ጊዜ እርስ በርሳቸው ሊመገቡ እና አካላዊ ምልክቶችን ሊያስገኙ ይችላሉ ፡፡
ከሥራ ጋር የተዛመደ ጭንቀት በአእምሮ ጤንነት ላይም አሉታዊ ተጽዕኖ ሊኖረው ይችላል ፡፡ ከሥራ ጋር የተዛመደ ጭንቀት በአማካይ ለ 23.9 ቀናት ለተጎዱ ሰዎች ሁሉ የጠፋ ሥራ ነው ፡፡
ጭንቀት ሲሰማዎት የተለየ ባህሪ ሊያሳዩ ይችላሉ ፡፡ ለምሳሌ ፣ ገለልተኛ ፣ ውሳኔ የማይሰጥ ወይም የማይለዋወጥ ሊሆኑ ይችላሉ ፡፡ በትክክል መተኛት ወይም ብስጭት ወይም እንባ ሊሆኑ አይችሉም ፡፡ ውጥረት ከተለመደው የበለጠ ቁጣ ወይም የበለጠ ጠበኝነት እንዲሰማዎት ሊያደርግ ይችላል። ጭንቀት ከጓደኞቻችን ወይም ከቤተሰቦቻችን ጋር በምንገናኝበት መንገድም ተጽዕኖ ሊያሳድር ይችላል ፡፡
በጭንቀት ጊዜ አንዳንድ ሰዎች ራስ ምታት ፣ ማቅለሽለሽ እና የምግብ መፈጨት ችግር ሊጀምሩ ይችላሉ ፡፡ የበለጠ መተንፈስ እና ማላብ ፣ የልብ ምት መታመም ወይም በተለያዩ ህመሞች እና ህመም ሊሠቃዩ ይችላሉ ፡፡ እርስዎን የሚያስጨንቀው ነገር ለአጭር ጊዜ የሚቆይ ከሆነ ምንም አሉታዊ ተጽዕኖ ሳይኖር በፍጥነት ወደ መደበኛ ሁኔታዎ ይመለሳሉ ፣ እና ብዙ ሰዎች ምንም ዓይነት ዘላቂ የሆነ መጥፎ ውጤት ሳይኖር የተወሰነ የጭንቀት ደረጃን መቋቋም ይችላሉ ፡፡
ሁላችንም ቢያንስ ከላይ የተገለጹትን አንዳንድ ስሜቶች መገንዘብ እንችላለን እናም በተወሰነ ጊዜ ወይም በሌላ ጊዜ ጭንቀት እና ጭንቀት ተሰምቶን ይሆናል። አንዳንድ ሰዎች ከሌሎች ይልቅ በጭንቀት የተጎዱ ይመስላሉ ፡፡
አፋጣኝ ፣ አንዳንድ ጊዜ ደስ የማይል ፣ የጭንቀት ምልክቶችን ለመቆጣጠር እና ከመጠን በላይ እንዲሰማዎት እና መቋቋም የማይችሉዎትን የሚያስጨንቁ ምክንያቶችን ለመለየት ፣ ለመቀነስ እና ለማስወገድ እንደግለሰብ የሚወስዷቸው አንዳንድ እርምጃዎች አሉ። ምቾት የሚሰማዎት ከሆነ በሥራ ላይ ከጓደኛዎ ወይም ከቅርብ የሥራ ባልደረባዎ ጋር ስለ ስሜቶችዎ ማውራት ጭንቀትዎን ለመቆጣጠር ይረዳዎታል ፡፡
ችግር ሲፈጥር እና መንስኤዎቹን ለይቶ ሲለይ ይገንዘቡ ፡፡ እንደ ውጥረት ጡንቻዎች ፣ ከመጠን በላይ የመጫጫን ስሜት እና ራስ ምታት ወይም ማይግሬን የመሳሰሉ አካላዊ ማስጠንቀቂያ ምልክቶችን ችላ ማለት አስፈላጊ ነው። ጭንቀት እያጋጠመዎት መሆኑን ካወቁ በኋላ መሰረታዊ ምክንያቶችን ለይቶ ለማወቅ ይሞክሩ ፡፡ ሊያሻሽሏቸው በሚችሏቸው ነገሮች ላይ ትንሽ እርምጃዎችን በመውሰድ ቁጥጥርን ይያዙ ፡፡
የአኗኗር ዘይቤዎን ይከልሱ ፡፡ ከመጠን በላይ እየወሰዱ ነው? ለሌላ ሰው አሳልፈው ሊሰጡ የሚችሉ እርስዎ የሚያደርጉዋቸው ነገሮች አሉ? ሁሉንም ነገር በአንድ ጊዜ ለማከናወን ላለመሞከር ሕይወትዎን ለማሳካት ለሚሞክሯቸው ነገሮች ቅድሚያ መስጠት እና ማደራጀት ያስፈልግዎ ይሆናል ፡፡
ደጋፊ ግንኙነቶችን ይገንቡ ፡፡ የቅርብ ጓደኞች ወይም ቤተሰቦች እርዳታ እና ምክር ሊሰጡዎት የሚፈልጉ ከሆነ ጭንቀትን ለመቆጣጠር ይረዳዎታል። አንድ ክበብ ውስጥ መቀላቀል ፣ በኮርስ መመዝገብ ወይም በጎ ፈቃደኝነት ሁሉም የተለየ ነገር እንዲያደርጉ የሚያበረታቱዎት ጥሩ መንገዶች ሊሆኑ ይችላሉ ፡፡
የአንድ ቀን እና የሌሊት ጥቅል ይሞክሩ። ጭንቀትን ለመቀነስ ከሚረዱባቸው መንገዶች አንዱ ከጭንቀት ጋር ተያይዘው የሚመጡ ምልክቶችን ለማስታገስ የታቀዱ ምርጥ ተፈጥሮአዊ ምርቶችን በመጠቀም ነው ፡፡ የአንድ ቀን እና የሌሊት ጥቅል የቀን ሽፋንዎን ለመጠበቅ እና ምሽት ላይ ጤናማ እንቅልፍ እንዲወስዱ የሚያግዙን የእኛን ‹Anxt Daytime Spray› እና ‹Anxt Night Capsules› ያካተቱ ናቸው ፡፡
በራስዎ ላይ በጣም ከባድ አይሁኑ ፡፡ ነገሮችን በአመለካከት ለማቆየት ይሞክሩ! በሕይወትዎ ውስጥ አዎንታዊ የሆኑ ነገሮችን ይፈልጉ እና አመስጋኝ እንዲሆኑ የሚያደርጉ ነገሮችን ይጻፉ።
በጭንቀት የመዋጥ ስሜትዎን ከቀጠሉ የባለሙያዎችን እርዳታ መፈለግ ውጤታማ በሆነ መንገድ ለማስተዳደር ሊረዳዎ ይችላል። ነገሮችን በራስዎ ማስተዳደር እንደማይችሉ ከተሰማዎት የባለሙያ እርዳታን ለመጠየቅ አይፍሩ።
የዛሬ ሰባት አመት ግድም ጆሮን እያመመኝ በጣም እሰቃይ ነበር፤ጉዳዩን መነሻ አድርጌ” መግባት እና መውጣት” የተሰኘውን ልቦለድ በመፃፍ ፤ስቃዩን ወደ ሳቅ ቀይሬዋለሁ፤ አሁን ያልፃፍኩትን ልንገራችሁ፤
በድፍን ጦቢያ ዶክተር ነጋን የሚያክል የጆሮ ሀኪም የለም ተባልሁ! ወደ ፒያሳ ወረድሁ፤ ዶክተሩ በትህትና በጨዋነት መረመሩኝ፤ የሚዋጥ እንክብል አዘዙልኝ፤ ግን አልረባኝም፤ቀጥየ ባልቻ ሆስፒታል ሄድኩ፤ የባልቻ ሀኪም ሶስት ቀን እያመላለሰ ሶስት መድፌ ቀረቀረልኝ፤ አልጠቀመኝም፤ በማስከተል ቦሌ ውስጥ ወደ የሚገኝ ያንገት በላይ ክሊኒክ ጎራ አልሁ ፤ ይሄ ሰውየ ሀኪም የሚለው ስም ከብዶት ለምን እንዳልጎበጠ ይደንቀኛል ፤ ሲያናግረኝ ንግግሩ ውስጥ ያለው ጭካኔ እና ገልቱነት ለማመን ይከብዳል፤የታመመ ሰው እንደ ወንጀለኛ የሚመለከት አይነት ነው፤ በመጨረሻ ጆሮየ ውስጥ ወናፍ የሚመስል ነገር አስገብቶ በተደጋጋሚ አየር ጠቀጠቀብኝ፤ የጆሮ ታንቡሬ ወንፊት ሳይሆን የቀረው እድለኛ ብሆን ነው፤
በመጨረሻ ተስፋ ቆረጥሁና ሀኪም ቤት መሄዴን ርግፍ አድርጌ ተውኩ፤ ግን ከጥቂት ጊዜ በሁዋላ አሜሪካን አገር የፌሌውሽፕ እድል አግኝቼ ሄድኩ፤ በብራውን ዩኒበርሲቲ ድጋፍ አንድ ሀኪም መረመረኝ፤ በረበረኝ ቢባል ይሻላል መሰል፤ አንድ ሰአት ባልፈጀ ጊዜ ውስጥ ጆሮየን እንደ ሞተር ፈትቶ ገጠመው፤ ለውጡ አስገራሚ ነበር፤ በታመምሁ ጊዜ ሸራተን ርችት መተኮሱን የማውቀው የርችቱን ህብረቀለም በማየት ነበር፤ከታከምኩ በሁዋላ የመስማት አቅሜ በረታ! አራት ኪሎ ሮሚና ካፌ ተቀምጨ፤ ፒያሳ ቼንትሮ ካፌ ውስጥ ሲያሙኝ ሁሉ ልሰማ እችላለሁ፤
በተለያየ ጊዜ በታማሚነትና ባስታማሚነት በሄድኩባቸው ጊዜዎች የተረዳሁትን እውነታ ላፍርጠው ፤ የአገራችን ህክምና ጥራቱ የነተበ ነው ፤ ህክምናው ትምርት መታከም አለበት! በስነምግባር ደረጃም ብዙ ብዙ ይቀረዋል ፤ እዚህ ላይ በክምናው ውስጥ የሚከሰቱ ሃጢአቶችን ለመዘርዘር አልፈቅድም፤ሁሉም በየቤቱ የደረሰበትን ያውቃል፤ ከጥቂቶች በቀር፤ ያገራችን የህክምና ባለሙያዎች ብስጩ፤ ስልቹ በሽተኛ ማየት የሚያንገፈግፋቸው ናቸው፤በተለይ በሽተኛው ባላገር ከሆነማ ወዮለት! ባንዳንድ የጤና ባለሙያዎች አልፈርድባቸውም፤የሚያገኙት ደሞዝ እዚህ ግባ የሚባል አይደለም፤፤ ቤት ኪራይ ለመክፈል ልጅ ለማሳደግ አልፎ አልፎ ይልማ ስጋ ቤት ጎራ ብሎ ለመቁረጥ የተሻለ ገቢ ያስፈልጋቸዋል ፤ይህን ለማድረግ የተለያየ ቦታ መስራት አለባቸው፤ እንደ ዝዋይ የጋሪ ፈረስ ሳያርፉ በመስራት ሰውነታቸው ይደክማል፤ ናላቸው ይዞራል፤ይህ አመላቸውን ቢያመረው አይገርምም፤
ያንዳንዶች ችግር በገንዘብ የሚመለስ አለመሆኑ ይገርመኛል፤ ለምሳሌ አንድ ጎበዝ የቀዶጥገና ሀኪም በከተማው ይከሰታል፤ ታማሚው ወደርሱ መጉረፍ ይጀምራል፤ይሄኔ እሱ ቀብረር ብሎ ማከም ያቆማል፤ክሊኒኩ በር ላይ ስሙን በግብዳው ይገደግና ሌሎች ጀማሪዊችን ቀጥሮ ያሰራል፤እሱ ፖለቲከኛ ይሆናል፤ወይ ጋዜጣ ቲቪ ላይ ሱቅ ብጤ ከፍቶ ወሬ ይቸበችባል፤ሙያ ስላለኝ በሙያየ ይሄን ህዝብ የማገልገል ህሊናዊ ግዴታ አለብኝ ብለው የሚያምኑ ጥቂቶች ናቸው፤
ዓለማቀፉ የኮሮናቫይረስ ወረርሽኝ ዩናይትድ ስቴትስ ውስጥ ከገባበት ጊዜ አንስቶ ትናንት ረቡዕ ለመጀመሪያ ጊዜ፣ ከ100,000 በላይ በቫይረሱ የተያዙ ሰዎች መገኘታቸውን፣ በአትላንቲክ መጽሄት የሚደገፈው፣ የኮቪድን ጉዳይ የሚከታተለው መርኃ ግብር ጠቆመ።
እቲ መሓመድ እድሪስ ያዊጅ ዝተባህለ ዲፕሎማሰኛ፣ ካብ ግዜ ብረታዊ ቃልሲ ኣትሒዙ ኣብ ማሕበር መንእሰያት ብምጥርናፍ ብደረጃ ዝተፈላለየ ሓላፍነት ዘገልገለ ምዃኑ’ዩ ዝጠቕስ።
ዝተቓለሰሉ ዕላማ ክትግበር’ዩ ብዝብል ብተስፋ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ምስቲ አንግስቲ ክቕጽል ከምዝጸንሐ ዘመልከተ ኣቶ መሓመድ እድሪስ ያዊጅ፣ ሕጂ ግና ብዛዕባ ፍትሕን ደሞክራሲን ኣብ ኤርትራ ተስፋ ኣብ ዘቑርጽ ደረጃ ብምብጽሑ፣ ነቲ መንግስቲ ክርሕርኽ ከምዝወሰነ የረድእ።
Heat Insulation, የናኖ ሲልቨር መፍትሔ, ብርጭቆዎች ማገድ ፋሽን ሰማያዊ ብርሃን , የፀረ ዓይን ድካም የኮምፒውተር ብርጭቆዎች ጋር ግልጽ ሌንስ , ስኩዌር ፀረ ብሉ ሬይ የጨረራ , China Pvb Film,
ምንጭ ለ ግንባር ​​ቀለም 15W 25W 48W ሊታይ የማይገባ የውሃ ማንጠልጠያ LED የግድ ግድግዳ በቻን ዳንግ, ቻንግች ውስጥ በጅች ከተማ ከተማ የሚገኙ አምራቾች
የአንድ ድርጅት ግንባር ​​ቀለም 15W 25W 48W ሊታይ የማይገባ የውሃ ማንጠልጠያ LED የግድ ግድግዳ ከጉንግ ካውን ከተማ, ዞንሺንግ ሲቲ, ጂንግዶንግ ግዛት, ቻይና
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ ግንባር ​​ቀለም 15W 25W 48W ሊታይ የማይገባ የውሃ ማንጠልጠያ LED የግድ ግድግዳ አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan ግንባር ​​ቀለም 15W 25W 48W ሊታይ የማይገባ የውሃ ማንጠልጠያ LED የግድ ግድግዳ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong ግንባር ​​ቀለም 15W 25W 48W ሊታይ የማይገባ የውሃ ማንጠልጠያ LED የግድ ግድግዳ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ ግንባር ​​ቀለም 15W 25W 48W ሊታይ የማይገባ የውሃ ማንጠልጠያ LED የግድ ግድግዳ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ZhongShan ግንባር ​​ቀለም LWW-2 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong ግንባር ​​ቀለም LWW-2 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ ግንባር ​​ቀለም LWW-2 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
The FitnessRebates.com Sweepstakes ("ሽልፖስትስ") ለሃምሳ (50) አሜሪካዊያን እና ዲስትሪክት ኦፍ ኮሎምቢያ እድሜያቸው ከ 21 ዓመት በላይ ለሆኑ እና በየግዜው በይነመረብ ተጠቃሚ በመሆን በ "ስፕሌቶች" እና በመቀጠል ሽልማት በክልሉ ReRebates.com ካልተገለጸ በስተቀር. በአካባቢያዊ ህጎች እና ህግ በግልጽ ካልተከለከለ በስተቀር የዩ.ኤስ. ያልሆኑ ዕድሜያቸው ከዛ በላይ የሆኑ የ 18 ነዋሪዎች ሊገቡ ይችላሉ. ሁሉም የ FitnessRebates.com ሰራተኞች. ("ድጋፍ ሰጪ"), ሁሉም ተያያዥ ኤጀንሲዎች እና እያንዳንዱ የሽያጭ ተወካዮች, አከፋፋዮች ወይም ተወካዮች (ከላይ የተጠቀሱትን ሁሉ ጨምሮ, ከ "ስፖንሰር" ጋር "ጥቂቶች ሰቆች") እና የቅርብ የቤተሰብ አባላት (ባለቤት, ወላጅ, ህፃን, እህት እና የትዳር ጓደኞቻቸው) እና በእያንዳንዱ ቤተሰብ ውስጥ የሚኖሩ (ተዛማጅ አይደሉም ወይም አይኖሩም) በ "ጥምዝስቱክ" ውስጥ ለመሳተፍ ብቁ አይደሉም. ሁሉም ተፈጻሚነት ያላቸው የፌዴራል, የክፍለ ሃገር እና የአካባቢ ህጎች እና ደንቦች ይተገበራሉ. በሕግ የተከለከለ ወይም የተከለከለ ቦታ አይኑር. በ "ስዊፕላስቲክ" ውስጥ የሚገቡት ሙሉ እና ያለአድራሻ እነዚህን ህጋዊ ህጎች ይቀበላሉ. ምንም ግዢ አስፈላጊ አይደለም. ግዢ የሚያገኙትን ሽልማት አያሻሽልም
19፤ የቆሬም ልጅ የአብያሳፍ ልጅ የቆሬ ልጅ ሰሎም ከአባቱም ቤት የነበሩ ወንድሞቹ ቆሬያውያን በማገልገል ሥራ ላይ ነበሩ፥ የድንኳኑንም መድረክ ይጠብቁ ነበር። አባቶቻቸውም የእግዚአብሔርን ሰፈር መግቢያ ጠብቀው ነበር።
22፤ የመድረኩ በረኞች ይሆኑ ዘንድ የተመረጡ እነዚህ ሁሉ ሁለት መቶ አሥራ ሁለት ነበሩ። ዳዊትና ነቢዩ ሳሙኤል በሥራቸው ያቆሙአቸው እነዚህ በመንደሮቻቸው በየትውልዳቸው ተቈጠሩ።
ሰበር ችሎቱ በመዝገብ ቁጥር 11270 የሚቀራረብ ጭብጥ አጋጥሞት ነበር፡፡ በዚህ መዝገብ የሚሟገቱት የትምህርት መሳሪያዎች ማምረቻና ማከፋፈያ ድርጅት እና አንድ የቀድሞ ሰራተኛዉ ናቸዉ፡፡ ጥያቄዉ ጉዳዩ በአዋጅ ቁጥር 42/83 ይሸፈናል ወይ የሚል ነበር፡፡ ይህን የተመለከተዉ ሰበር ችሎቱ በመጋቢት 23 ቀን 1997 በሰጠዉ ዉሳኔ እንዲህ ብሏል፡፡
ለዚህ ጉዳይ አግባብነት ያለዉና የአመልካች መስሪያ ቤትን ያቋቋመዉ አዋጅ ቁ.266/76 በአንቀጽ ንኡስ አንቀጽ 1 ላይ መስሪያ ቤቱ የመንግስት መስሪያ ቤት እንደሆነ ደንግጓል፡፡ ይህም ማለት በመርህ ደረጃ አመልካች መስሪያ ቤት አስተዳደራዊ ስራዎችን የሚሰራ ሆኖ በአጋጣሚ ግን ከምርት ዉጤቶቹና ከአገልግሎት ዋጋ ገቢ ያገኛል፡፡ የመስሪያ ቤቱን በጀትም የተመለከትን እንደሆነ በአብዛኛዉ ከመንግስት ከሚሰጥ አመታዊ ድጋፍ እንደሚገኝ የማቋቋሚያዉ አዋጅ አንቀጽ ንኡስ አንቀጽ 1 ይገልጻል፡፡ ከዚህም በተጨማሪ መስሪያ ቤት በትምህርት ሚኒስቴር ስር ሆኖ በመቋቋሙ አስተዳደራዊ ስራዎችን ከመስራት በቀር በትርፍ ስራ ላይ ሊሰማራ እንደማይችል እንረዳለን፡፡ በመጨረሻም በአንቀጽ 9 ንኡስ ቁጥር 2/ሀ/ ላይ እንደተመለከተዉ መስሪያ ቤቱ ሰራተኞችን የሚቀጥረዉ፤ የሚያስተዳደረዉም ሆነ የሚያባርረዉ በመንግስት ሰራተኞች ሕግ ነዉ፡፡
በአጠቃላይ መስሪያ ቤቱ ተጠሪ በተሰናበተበት ጊዜ በዋናነት አስተዳደራዊ ስራዎችን የሚሰራ በመሆኑ እና በጀቱንም በዋናነት ለመንግስት በየአመቱ የሚያገኝ በመሆኑ አመልካች መስሪያ ቤት በአዋጅ ቁ.42/85 የሚሸፈን አልነበረም፡፡
በመሆኑም ይህ ችሎት በአመልካች እና በተጠሪ መካከል ያለዉን ግንኙነት የሚገዛዉ አዋጅ ቁ.42/85 አይደለም ሲል ወስኗል፡፡ በዚህም አቤቱታ የቀረበባቸዉን የስር ፍ/ቤቶች ዉሳኔ በፍ/ብ/ሥ/ሥ/ሕግ ቁ.348(1) መሰረት ሽሮታል፡፡
የትምህርት መሳሪያዎች ማምረቻና ማከፋፈያ ድርጅት በኋላ ላይ እንደ ልማት ድርጅት መልሶ ተደራጅቷል፡፡ በፊት ግን የራሱ የሕግ ሰዉነት ያለዉ ድርጅት ሲሆን የሚተዳደረዉ በትምህርት ሚኒስቴር ስር ሲሆን እንቅስቃሴዎቹን በየአመቱ በሚወሰን በጀት ይሸፍናል፡፡ ሰበር ችሎቱም ድርጀቱ በትምህርት ሚኒስቴር ስር የሚተዳደርና በአመታዊ በጀት የሚደገፍና ምንም እንኳ ገቢ ቢያመጣም የአስተዳደር ስራ የሚሰራ መስሪያ ቤት በሚል ወስኗል፡፡
ይህን ዉሳኔ እላይ ሰበር ችሎቱ ከኪራይ ቤቶች አስተዳደር ድርጅትን አስመልክቶ ከሰጠዉ ዉሳኔ ጋር ማነጻጸር ይቻላል፡፡ የትምህርት መሳሪያዎች ማምረቻና ማከፋፈያ ድርጅትን የአስተዳደር ስራ የሚሰራ የመንግስት ስራ ብሎ የሚሰይመዉ ከሆነ ለምን ኪራይ ቤቶችን እንደዛ እንደማይለዉ ግልጽ አይደለም፡፡ ሁለቱም የራሳቸዉ የሕግ ሰዉነት ያላቸዉ ድርጅቶች ነበሩ፡፡ አንዱ ተጠሪነቱ ለትምህርት ሚኒስቴር ሲሆን ሌላኛዉ ለስራና ከተማ ልማት ሚኒስቴር ነበር፡፡ ሁለቱም አመታዊ በጀታቸዉን በመንግስት ያስቀስናሉ፡፡ ሁለቱም ገቢዎች ይኖሩዋቸዋል፡፡ ሰለዚህ ለምን የተለየ ስያሜ (characterization) አስፈለገ? ለነገሩ እላይ እንዳልኩት 1724 በወይም የተያያዙ ሁለት ሀረጎች ናቸዉ፡፡ መንግስት መስሪያ ቤት ላይ ግዴታ የሚጥል ወይም ለሕዝብ አገልግሎት የተቋቋመ መስሪያ ቤት ላይ ግዴታ የሚጥል፡፡ ከዚህ ተነስተን 1724 የአስተዳደር ስራ የሚሰራ የመንግስት መስሪያ ቤትን ብቻ ነዉ የሚመለከተዉ ማለት አንችልም፡፡ የአስተዳደር ስራ የሚሰራ ከሆነ ጥሩ በዚህ ሕግ ይገዛል፤ ለሕዝብ አግልግሎት የተቋቋመ መስሪያ ቤት በሚለዉ፡፡ በዚህ አባባልም እንኳ፤ እላይ እንደተባለዉ የኪራይ ቤቶች አስተዳደር ድርጅት የአስተዳደር ስራ የሚሰራ ድርጅት ሊባል ይችላል፡፡
የአስተዳደር ስራ የሚሰራ ባይሆንም እንኳ የመንግስት የልማት ድርጅት ቢሆንም እንኳ ይህ ድርጅት የሚዋዋለዉ ዉል በመንግስት ላይ ግዴታ የሚጥል ነዉ ሊባል ይችላል፡፡ ለዚህ መቃወሚያ ሊሆን የሚችለዉ የልማት ድርጅቶች ምንም እንኳ በመንግስት ባለቤትነት ስር ቢሆንም ሃላፊነታቸዉ ዉስን ነዉ፡፡ በመሆኑም እነሱ የሚፈጥሩት/የሚያመጡት ሃላፊነት ካላቸዉ ካፒታል አልፎ መንግስትን አይመለከትም ሊባል ይችላል፡፡ ይህ ክርክር ተቀባይነት ካገኘ፤ 1724 የሚመለከተዉ ዉስን ሃላፊነት የሌላቸዉን የመንግስት ድርጅቶችንና የአስተዳደር ስራ የሚሰሩትን ሊባል ይችላል፡፡
መጠሪያቸዉ ምንም ይሁን ምን የመንግስት ድርጅቶች በሁለቱ ሊከፈሉ ይችላሉ፡፡ አንደኛዉ፤ በበጀት የሚንቀሳቀሱና የተለያዩ አገልግሎቶችን የሚሰጡ በተለይ የሕዝብ አስተዳደር ሊባል የሚችል ስራ የሚሰሩ ድርጅቶች ናቸዉ፡፡ እነዚህ ሚኒስቴር መስሪያ ቤቶች፤ ቢሮዎች፤ ኮሚሽኖች፤….. እየተባሉ ይጠራሉ፡፡ ሌሎቹ ድርጅቶች የመንግስት የልማት ድርጅቶች የሚባሉትና በቦርድ የሚተዳደሩት ናቸዉ፡፡ አልፎ አልፎ በመንግስት የበጀት ድጋፍ ሊደረግላቸዉ ይችላል፡፡ ይህ የሚሆነዉ የመክሰር አደጋ ላይ ሲሆኑ ብቻ ነዉ፡፡ ከዛ ዉጭ ግን በመንግስት መነሻ ካፒታል ተወስኖላቸዉ ይንን እየተጠቀሙና በገበያ ተወዳዳሪ የሆነ ምርትና አግልግሎት በማቅረብ የሚንቀሳቀሱ ናቸዉ፡፡ እነዚህ ድርጅቶች ቢከስሩ ሃላፊነታቸዉ ዉስን ነዉ፤ማለትም ካላቸዉ ካፒታል ዘሎ መንግስትን መጠየቅ አይቻልም፡፡ የሰበር ችሎቱ ዉሳኔ በግልጽ ባይሆንም 1724 የመጀመሪያዎቹን አይነት ድርጅቶች ይመለከታል የሚል ነዉ፡፡
ያም ቢሆን ግን እንደኔ እንደኔ፤ የኪራይ ቤቶች አስተዳደር ድርጅት ልክ እንደ ትምህርት መሳሪያዎች ማምረቻና ማከፋፈያ ድርጅት ሁሉ የአስተዳደር መሰሪያ ቤት ሊባል ይገባ ነበር፡፡
ይህን ጥያቄ ለመመለስ ትንሽ ከበድ ይላል፡፡ ምክኒያቱን ግልጽ ስላላደረገ፡ ነገር ግን እዚህ ላይ ማየት ያለብን የኪራይ ቤቶች አስተዳደር ድርጅት በ1724 ይካተታል ብሎ መወሰን የሚኖረዉን አንድምታ ነዉ፡፡