Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ህዉሃትና ኦነግ የተከሉት የጎሳ አከላለልና የጎሳ ህገመንግስት የፈጠረብንን አደጋና የደረሰብንን ጉዳት፣ የደቀነብንን አገር የማፍረስ አደጋና የህዝብ ስደት፣ ከአገር ወዳድ ኢትዮጵያዊያንና ሲቪክ ማህበራት ጋር በመሆን፣ ለኢትዮጵያዊያንና ለዓለምአቀፍ ማህበረሰብ መግለጽ ማስረዳት፣
መከላከያዉን አጠናክረዉ፣ በጠንካራ ዲሲፕሊን እንዲመራ በማድረግ፣ የአገር ሏአላዊነትን እንዲያስቀድም በማድረግ፣ ቢያንስ ለሁለት ዓመታት የሚቆይ የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ በማወጅ፣ ለመከላከያዉ የአገር አንድነትና ሰላምን እንዲያስጠብቅ ልዩ ትዕዛዝ በመስጠት፣
የጎሳ ፖለቲካንና አደረጃጀት በአስቸኳይ አዋጅ ማገድ፣ በጎሳ ፖለቲካና በወያኔ ተጠምቀው ያደጉት የጎሳ ፖለቲካ መሪዎች፣ የብልፅግና መሪዎችን ጭምር፣ ሁሉንም ከሃላፊነታቸው በማንሳት እንደችሎታቸዉ ወደሲቪል ስራ እንዲገቡ በማድረግ፣ አገሪቱን፣ ከፖለቲካ ድርጅት አባልነት ነጻ በሆኑና ወደፊት የፖለቲካ ስልጣን ለመያዝ በማይፈልጉ፣ ከተለያየ ዘርፍ በተዉጣጡ ባለሙያዎችና (Council of Technocrats ) የሽማግሌዎች መማክርት ማስተዳደር፣ በየደረጃው ባለሙያዎች የአመራር ስራዉን እንዲሰሩ ማድረግ፣
ኢትዮጵያዊያንን በጎሳቸው ወይንም በሃይማኖት ላይ በማተኮር ጉዳት የሚያደርሱ፣ የህዝብን ሰርቶ የመኖርና የመንቀሳቀስ መብት በሚጋፉ ላይ የመጨረሻውን ቅጣት መስጠት፣
ህዉሃት ይህን ጥሪ እንዲቀበል አዋጅ ማወጅ፣ ለትግራይ ህዝብ ጥሪ ማቅረብ፣ ህዉሃት ጥሪውን ካልተቀበለ ጦሩ በህዉሃት መሪዎች ላይ እርምጃ እንዲወስድ ትዕዛዝ መስጠት፣
ህዝቡ ለራሱ ህይዎትና ለአገሩ ሲል ይህን ጥሪ በመቀበል በትዕግስት ከመንግስት ጋር እንዲተባበርና አገሩንና ራሱን እንዲጠብቅ፣ በልማቱ ስራ እንዲሳተፍ ጥሪ ማቅረብ፣
3-4 ካብ ደቡብ እናተጓዕዘ ድማ ክሳዕ ቤት-ኤል፡ ናብታ ቕድም ኣብ መንጎ ቤት-ኤልን ዓይን ድንኳኑ ተኺሉላ ዝነበረ ቦታ፡ ናብታ ቕድም መሰውኢ ገይሩላ ዝነበረ ቦታ ኸደ። ኣብኣ ድማ ኣብራም ብስም እግዚኣብሄር ተማህለለ።
9 ኵላ እዛ ምድሪዶ ኣብ ቅድሜኻ ኣየላን፧ ሕድርኻ፡ ካባይ ተፈለ። ናብ ጸጋም እንተ ኣበልካ፡ ኣነ ድማ ናብ የማን ኤብል፡ ናብ የማን እንተ ኣበልካ ኸኣ፡ ኣነ ድማ ናብ ጸጋም ኤብል፡ በሎ።
10 ሎጥ ከኣ ዓይኑ ቋሕ ኣቢሉ፡ ብዘሎ እቲ ጐልጐል ዮርዳኖስ ኵሉ ማይ መሊእዎ ኸም ዘሎ ረአየ። እግዚኣብሄር ንሶዶምን ጎሞራን ከየጥፍኤን ከሎ፡ እቲ ንዞዓር እትኣትወሉ ኸም ገነት እግዚኣብሄር፡ ከም ምድሪ ግብጺ ነበረ።
ZhongShan ግንባር ​​ቀለም LWW-7 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong ግንባር ​​ቀለም LWW-7 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ ግንባር ​​ቀለም LWW-7 LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
አብ ዝሓለፈ ዓርቢ አብ ዋና ከተማ ማሊ ቦማኮ ንዝተፈጸመን 21 ሰባት ዝተቀትልሉን መጥቃዕቲ ፈጸምቱ ኢና ዝበሉ ጉጅለታት ጂሃድ ስለዝበዝሑ መንነቶም ንምፍላጥ ህዝቢ ክሕግዝ ሰበ-ስልጣን ማሊ ሓቲቶም'ለው።
እቶም ስደተኛታት ነዚ ሰልፊ ዘካየዱ መንግስቲ እስራኤል ካብ ብቅድሚ ትማሊ ሶሉስ ጀሚሩ ናብ ሳልሳይ ሃገር ክኸዱ ፍቓደኛታት ንዘይኮኑ ኣስታት 10 ኤርትራዊያን ስደተኛታት ናብ ቤት ማእሰርቲ ሳህሮኒም ብምውሳዱ ምኳኑ ተፈሊጡ’ሎ።
እቶም ስደተኛታት ካብ ሆሎት መዳጎኒ ማእከል ናብ ሳህሮኒም ቤት ማእሰርቲ ብምጉዓዝ ኣብ ኣፍደገ እቲ ቤት ማእሰርቲ እቶም ስደተኛታት ክፈትሑ ዝጠልቡ መፈክራትን ጭርሖታትን ምስምዖም ተሓቢሩ’ሎ።
ብተወሳኺ እቲ ብመንግስቲ እስራኤል ዝሓለፈ ውሳነ ምጥያስ ኤርትራዊያንን ሱዳናዊያን ስደተኛታት ናብ ሳልሳይ ሃገር መፍትሒ ክሳብ ዝረኽብ ናይ መግቢ ምሕሳም አድማ የኻይዱ ምሕላዎ ሓቢሮም ኣለው።
እስራኤል ብዘይሕጋዊ መንገዲ ናብ እስራኤል ዝኣተው እዮም ንዝበለቶም ሕቶ ዑቕብኦም ዝተነጸጉ ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ኤርትራዊያንን ሱዳናዊያንን ናብ ሳልሳይ ሃገር ክጣየሱ ውሳነ ምሕላፋ ይዝከር።
ሰበ ስልጣን መንግስቲ ነቶም ቀዳሞት 10 ስደተኛታት ብቅድሚ ትማሊን ትማሊን ካብ መዳጎኒ ማእከል ሆሎት ናብ ሳህሮኒም ምግዓዞም ተፈሊጡ’ሎ። ነዚ ስጉምቲ መንግስቲ ስዒቡ ብኣማኢት ዝቑጸሩ ኣብ መዳጎኒ ማእከል ሆሎት ዝርከቡ ኤርትራዊያን ስደተኛታት ካብ ሶሉስ ጀሚሮም ናይ መግቢ ምሕሳብ አድማ ምክያዶም ተፈሊጡ’ሎ።
ሙሉብርሃን ገብረሂወት ቅድሚ ሽዱሽተ ዓመት ካብ ኤርትራ ናብ እስራኤል ምምጽኡን ናይ ዑቕባ ሕትኡ ምንጻጉ ብምግላጽ “ ናብዚ ዝመጻእና ዑቕባ ንምርኻብ እምበር ሰሪሕና ንምህብታም ኣይኮነን” ይብል።
ቀዳማይ ሚንስትር ቤንጃሚን ነታንያሁ ዝርከቦም ገለ ዓቃባዊያን መራሕቲ እስራኤል ኣመንቲ እስልምናን ክርስትናን ዝኾኑ ስደተኛታት ንመንነት፡ባህልን ልምድን ኣይሁድ ስግኣት ዝፈጥሩ እዮም ዝብል ኣረኣእያ ከምዘለዎም ይፍለጥ።
ብመሰረት ሓበሬታ ሚንስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያት እስራኤል ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣስታት 42,000 ኣፍሪቃዊያን ስደተኛታት ኣብ እስራኤል ከምዘለው ካብዚኦም ፍርቂ ድማ ህጻናት፡ ደቂ ኣንስትዮን ሰብ ሓዳር ደቂ ተባዕትዮም ምኳኖም እዚ ናይ ሕጂ ናብ ሳልሳይ ሃገር ምጥያስ ድማ ነዚኦም ዝምልከት ከምዘይኮነ ይሕብር።
የኢትዮጵያው ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለማርያም ደሣለኝ ከሕዝባዊ ቻይና ሪፑብሊክ ፕሬዘዳንት በቀረበላቸው ግብዣ መሠረት የሦስት ቀናት ይፋ ጉብኝት ለማድረግ ወደ ቤይጂንግ በርረዋል።
ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለማርያምና በርሣቸው የሚመራው የኢትዮጵያ ልዑካን ቡድን በዚህ ጉብኝቱ ወቅት ከፕሬዘዳንቱ፣ ከብሔራዊ ኮንግሬሱ ሊቀመንበርና ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር በሁለቱ ሀገሮች፣ በአፍሪቃና ዓለምአቀፍ ጉዳዮች ላይ ይነጋገራሉ ተብሏል።
እዛ Course ን ሰብ ካመራ ምና፣ ወይ ካ ዘኾነ ሰብ ከመይ ገርካ Photo Edit ይግብር ከማሃር ዝድሊ እያ። ካብ A ከሳብ Z ክትምህረካ/ኪ እያ። ኣብዛ ታሕቲ ብምጠዋቅ ክተሳትፍ ትኽእሉ
ኣብቲ፣ ኣብ ከባቢ ሸኾናታቲክቫ፡ ኣሪኤል ሻሮን ኣብ ዝተባህለ ፓርክ ዝተኻየደ ቅድድም ጉዳይ እግሪ፣ ኣብ ናይ 10 ሽሕ ሜትሮ’ውን ኤርትራዊ መንእሰይ ሄርሞን ተስፋሃንስ ሳልሳይ ኮይኑ ውድድሩ ብዓወት ዛዚሙ።
ኣብ እስራኤል ዝርከቡ ኤርትራውያን፣ ኣብ ቅድድሙ ጉያ እግሪ፣ ብሽክለታን ካልእን ዝንኣድ ዓወታት የመዝግቡ እኳ እንተለዉ፣ እታ ሃገር ንኤርትራውያን ከም ናይ ፖለቲካ ስደተኛታት ወግዓዊ ተፈላጥነት ብዘይምሃባን ከምኡ ድማ ብሰንኪ ዘለዋ ዓሌታዊ ኣድልዮን፣ ኣብ ዞባዊ ይኹን ኣህጉራዊ ውድድራት ንኽሳተፉ ዕድል ከምዝሰኣኑ ይግለጽ።
ሴትየዋ ችግር ጠንቶባት ሳለ ‹‹ ድስት የለንም እንጂ ዱቄት ቢኖረን ኖሮ ቅቤ ተበድረን ገንፎ እንበላ ነበር›› ያለችውን አስታወስከኝ፡፡ አስፈላጊ ከሆኑት ከእነኚህ ታላላቅ ጉዳዮች መካከል አንዱም እንደሌለን ሳስብ ልቤ በሐዘን ይተክዛል፡፡ እግዚኦ መሃረነ ክርስቶስ !!!
ኣብ ሬድዮ በብሰሙን ዝመሓላለፍ ናይ ተማሃሮ ሕቶን መልስን ውድድራት የካይድ ነይሩ። እዚ ውድድር ሕቶን መልስን ዝበዝሕ ዝከታተልዎ ኣብ ገጠር ዝርከቡ ተማሃሮ ምዃኖም ብመፅናዕቲ ተረጋጊጹ።
በዚ ድማ ኣብ ከተማ ዝርከቡ ተማሃሮ ተጠቀምቲ ዝገብር ኣሰራርሓ ንምምሃዝ ምስ መሓዝቱ ኮይኑ ፃዕሪ ተጀሚሩ። ገብረሚካኤል ኣብርሃ ይበሃል ኣብ ትግራይ ዝሐሸ ናይ ኢንተርኔት ዝርገሐን ምጥቃም ዘመናዊ ተንቀሳቓሲ ስልኪ ብፍላይ ኣብ ከተማታት ምህላዉ ብመፅናዕቲ ኣረጋጊፅና ይብል።
በዚ ድማ እቲ ዝተኣታተወ ቴክኖሎጂ ተማሃሮ ንትምህርቶም ናብ ዝጥቀምሉ ኣሰራርሓ ንምእታው "ተማሃሮ ዶት ኮም" ዝብል መተግበሪ (ኣፕሊኬሽን) ብምምሃዝ ናብ ተግባር ኣትዩ ኣሎ። "ተማሃሮ ዶት ኮም" ካብ ታሽዓይ ክሳብ ዓሰርተ ክልተ ክፍሊ ዝመሃሩ ተማሃሮ ብተንቀሳቓሲ ስልኪ ወይ ድማ ብኮምፑተር ኢንተርኔት ብምጥቃም ዓርሶም ብፈተና ዝፍትሽሉ እዩ።
"ተማሃሮ ዶት ኮም" ምጥቀም ካብ ዝጀመሩ ሓደ ተምሃራይ 10 ክፍሊ ቤት ትምህርቲ ኣለነ መቐለ መሓሪ ሕሉፍተ እዩ። እዚ መተግበሪ ብምጥቃም ኣብ ትምህርቱ ንባዕሉ ክፍትሽ ካብ ምግባር ብተወሳኺ ምስ ቴክኖሎጂ ክላመድ ሓጊዙኒ ይብል።
ህዝቧን በሙሉ የመብራት ተጠቃሚ ያደረገችው ግብጽ የህዳሴ ግድቡን ፕሮጀክት መቃወሟ ኢ-ፍትሀዊ ነው (የአልጀዚራው ተንታኝ መሀመድ አልአሩሲ) | EthioReference >
የግብጽ ህዝብ ሙሉ ለሙሉ የመብራት ተጠቃሚ ሆኖ ከ60 ሚሊየን በላይ የሚሆነው የኢትዮጵያ ህዝብ ያለመብራት እየኖረ በአባይ ወንዝ ላይ የሚካሄድን ፕሮጀክት መቃወም ኢ-ፍትሀዊ ስለሆነ ያንን ለዓለም ህዝብ ማስረዳትና ድብቁን አጀንዳ ማጋለጥ የሁሉም ሃላፊነት እንደሆነ መሀመድ አልአሩሲ ተናገረ።
የአልጀዚራ አረብኛ ተንታኝ ጋዜጠኛ እና በህዳሴው ግድብ ዙሪያ በሚሰራጩ ዘገባዎች ላይ የኢትዮጵያን አቋም በመያዝ እውነታውን ለአረቡ ዓለም ለማስታወቅ በስፋት የሚሰራው መሀመድ አልአሩሲ እንደተናገረው፤ የታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ ፕሮጀክት የተፋሰሱን የታችኛው አገራት የማይጎዳ ፕሮጀክት መሆኑ ይታወቃል፡፡ ነገር ግን ግብጾች ይሄንን እውነታ በመካድ የሚያካሂዱትን ዘመቻ መመከት የሁሉም ኢትዮጵያዊ ሃላፊነት ሊሆን ይገባዋል።
ከ60 ሚሊየን በላይ የኢትዮጵያ ህዝብ ዛሬም ድረስ ያለመብራት ይኖራል ያለው ጋዜጠኛ መሀመድ፤ በተቃራኒው ግብፅ ውስጥ ሁሉም ሰው ያማረ ኑሮ ከመብራት ጋር ይኖራል፤ ይህንን እውነታ መቀየር ደግሞ ከሁላችንም የሚጠበቅ ተግባርና ኃላፊነት ነው ሲል ተናግሯል፡፡ “ግብፅ እያራመደች ያለውን ሃሳብ በሚገባ ተረድቶ ተገቢውን ምላሽ መስጠት፣ ሁሉም ሚዲያ ከመንግስት ጎን በመሆን በአንድ ልብ መስራት ያስፈልገናል፡፡ የኢትዮጵያ ሚዲያዎችም እንደ ግብፅ ሚዲያዎች ስለአባይ በደንብ መዘገብ ይኖርባቸዋልም ብሏል ጋዜጠኛ መሃመድ፡፡
በህዳሴው ግድብ ዙሪያ ሁላችንም በአንድ ልብና በአንድነት እጅ ለእጅ ተያይዘን መስራት ይጠበቅብናል” ሲልም አክሏል፡፡ በኢትዮጵያ ፕሬስ ድርጅት በምትታተመው የዓልአለም ጋዜጣ ላይ የተለያዩ ጽሁፎችን በመጻፍ ለዓረቡ ዓለም እውነታውን ለማስረዳት ጥረት እያደረገ ያለው ጋዜጠኛ መሀመድ፤ እነዚህ ጽሁፎቹና በቴሌቪዥን የሚሰጣቸው ትንታኔዎች የዓረቡ ዓለም ቀደም ብሎ በግብጽ ሚዲያዎች የተዛባ ዘገባ ይዞት የነበረውን እውነታ ቀስ በቀስ ማስቀየር እንዳስቻሉ ነው የተናገረው። በዚህ ጥረቱ የተደሰቱት የኢፌዲሪ ጠቅላይ ሚኒስትር ዶ/ር አብይ አህመድ ለመሃመድ አልአሩሲ ስልክ በመደወል እንዳመሰገኑትና እንዳበረታቱት አስታውቋል። በታላቁ ህዳሴ ግድብና በአባይ ወንዝ ጉዳይ በሚከናወኑ ተግባራት ዙሪያ ከዶ/ር አብይ አህመድ ጋር በስልክ በስፋት መነጋገሩን የገለጸው መሃመድ፤ ጠቅላይ ሚኒስትሩ “ኢትዮጵያ እንዳንተ ያሉ ሀገራቸውን የሚወዱ ሰዎች ያስፈልጓታል” ሲሉ እንዳመሰገኑት ገልጿል።
በአባይ ዙሪያ የሚሰራቸውን ስራዎች እየተከታተሉ መሆናቸውንና ሊበረታታ የሚገባው እንደሆነ እንደገለጹለት የተናገረው ጋዜጠኛ መሀመድ፤ “ኢትዮጵያን በዓለም መድረክ ከፍ ማድረግ እንፈልጋለን፣ በዚህ ሂደት ያንተ ተግባር ትልቅ እገዛ ስላለው በርታ” ማለታቸውንም ገልጿል። “ውልዴቴና እድገቴ በውጭው ዓለም ቢሆንም ኢትዮጵያ በምዕራቡ ዓለም መልካም ገፅታ አልነበራትም፡፡
ከዚህ ቀደም አብዛኛው የአረብ ሀገራት ሚዲያዎች ኢትዮጵያ ደሃ እንደሆነች ነው ሲዘግቡ የኖሩት፡፡ ይህ ተግባራቸው ደግሞ ትክክል እንዳልሆነ በደንብ እውነታውን ማስረዳት ችያለሁ፤ በቀጣይም ይሄን ማድረግ ያስፈልጋል” ነው ያለው መሀመድ። “በመጣው ለውጥና ባገኘሁት እድል ተጠቅሜ ስለኢትዮጵያ፣ ስለህዳሴው ግድብና ስለአባይ ወንዝ ያለውን እውነታ በተገቢው መንገድ ለአረቡ ሚዲያ ማሳየት ስለፈለኩ ነው ወደዚህ ተግባር የገባሁት” ያለው ጋዜጠኛው፤ በቀጣይም አቅሙ በፈቀደውና በቻለው መጠን ሁሉ ስለህዳሴው ግድብ ያለውን እውነታ አጉልቶ ለማሳየትና ለማስረዳት ጠንክሮ እንደሚሰራ ቃል ገብቷል። ጋዜጠኛ መሀመድ አልሩሲ ከወር በፊት በኢትዮጵያ ለመጀመሪያ ጊዜ በተዘጋጀው የአረብኛ ተንታኞችና ጋዜጠኞች መድረክ ላይ መሳተፉና ሃሳቡን ማንጸባረቁ ይታወሳል፤ (ምንጭ፡-ኢፕድ)
ኢትዮጽያ ውስጥ በተፈጠረው የህዝብ አመፅ በሙሉ የኤርትራ እጅ አለበት እያለ በየሰከንዱ ጣቱን ሲቀስር የነበረውና ሀብት ንብረታቸውን ወርሶ ትግራይ ካጠራቀመ በሃላ ኢትዮ ኤርትራ ጦርነት ብሎ ያለምንም ምክንያት ህዝቡን አስጨፍጭፎ ይባስ ብሎ በመሀል ከተማ ኤርትራዊን ተቃውሞ ብሎ ሰላማዊ ሰልፍ አዘጋጅቶ ስም ሲያጠፋ ከርሞ አማራጭ የተባሉትን ነገሮች በሙሉ ተጠቅሞ አማራጭ ሲያጣ ትላንት ገፍቶ ገፍቶ ልጅ ከአባት ልጅ ከእናት ቤተሰብ በታትኖ ያለምንም ቅድመ ሁኔታ ከሀገር ካባረረ በሃላ አሁን የመጨረሻውን አማራጭ ትርቅ ብሎ ፊቱን ወደ ኤርትራ አዙራል ምን አይነት ድፍረት ቢሆን ነው ? ኤርትራን ባጣ ቆይኝ ያረጋት? ፍርዱን ለኤርትራውያን።
በቅርቡ በተለያዩ የሐገራችን አካባቢዎች በተከሰቱ ግጭቶች ምክንያት የሐገራችንን ሰላም እና መረጋጋት የሚያውኩ ችግሮች ታይተዋል፡፡ በተከሰቱት ግጭቶች ምክንያት የሰው ህይወት ጠፍቷል፡፡ ዜጎች ከመኖሪያ ቀያቸው ተፈናቅለዋል፡፡ የህዝብ ሐብት እና ንብረት ወድሟል፡፡ እጅግ የምሳሳለትን የሰላም፤ የልማት እና የዴሞክራሲ ስርዓት ግባንታ ሥራችንን የሚጎዱ ችግሮች ተከስተዋል፡፡ በተለይም በኦሮሚያ ብሔራዊ ክልላዊ መንግሥትና በኢትዮጵያ ሶማሌ ክልል አዋሳኝ አካባቢዎች ግጭት መከሰቱ ይታወቃል፡፡ የፈዴራል መንግሥት ከሁለቱ የክልል መንግሥታት ጋር በቅርበት በመሥራት ችግሩ እንዲቀረፍ ያለሰለሰ ጥረት በማድረግ ላይ የሚገኝ ሲሆን፣ ጉዳዩ እልባት ወደ ሚያገኝበት ምዕራፍ በመሸጋገር ላይ ነበር፡፡ ሆኖም በቅርቡ ግጭቱ እንደገና ያገረሸ ሲሆን በነጹሀን ዜጎቻችን ላይ የሞት፣ የአካል ጉዳትና የሐብትና ንብረት ውድመት በማስከተል ላይ ይገኛል፡፡ በምዕራብ ሐረርጌ በድሮሎቢ ወረዳ በጋድሌ ቀበሌ ለደህንነታቸው ሲባል በአካባቢው በአቅራቢያ በሚገኝ ፖሊስ ጣቢያ ተጠልለው በነበሩ የኢትዮጵያ ሶማሌ ተወላጆች የጅምላ ግዲያ ተፈጽሞባቸዋል፡፡
በራሴና በፌዴራል መንግሥት ስም በንጹሐን ዜጎች ላይ በደረሰው አዳጋ የተሰማኝን ጥልቅ ሐዘን እየገለጽኩ ለተጎጅዎቹ ቤተሰቦች፣ ዘመድ አዝማድና ለመላው የአገራችን ህዝቦች መጽናናትን እመኛለሁ፡፡መንግሥት ድርጊቱን እያወገዘ ጉዳዩን የሚያጣራ ግብረ ኃይል ያቋቋመ መሆኑን ለመግለጽ እወዳለሁ፡፡ የማጣራቱ ሂደት እንደተጠናቀቀም አስፈላጊውን እርምጃ የሚወሰድ ሲሆን የማጣራት ሂደቱን ውጤት ለሕዝቡ በዝርዝር እንደምንገልጽ ከወዲሁ ለማሳወቅ እፈልጋለሁ፡፡ በተመሳሳይም በጨለንቆና ሌሎች አካባቢዎች በተከሰቱ ግጭቶች ሳቢያ በአካቢወ በሚኖሩ የኦሮሞ ተወወላጆች ላይ የሞትና መየቁሰል አደጋ አጋጥሟል፡፡
በድጋሚ በመንግሥትና በራሴ ስም በዜጎቻችን ህልፈተ ሕይወት ምክንያት የተሰማኝን ጥልቅ ሐዘን እየገለጽኩ ለተጎጂዎቹ ቤተሰቦች፣ ዘመድ አዝማድና ለመላ የአገራችን ህዝቦች መጽናናትን እመኛለሁ፡፡ የጸጥታ ኃይሎቻችን መንግሥት ግጭቶች ባሉባቸው አካባቢዎች ሰላዊን እንዲያረጋግጡ ተልዕኮ ሰጥቷቸው በመንቀሳቀስ ላይ ይገኛሉ፡፡ የጨለንቆን ግጭት ጨምሮ ተልዕኳቸውን እየፈጸሙ ባሉበት ወቅት ያጋጠሙ ክፍተቶች ካሉ አሰራሩን ተከትሎ መንግሥት የሚጣራ ሲሆን የማጣራቱ ሂደት እንደተጠናቀቀም ውጤቱን ለሕዝቡ በዝርዝር ይፋ የምናደርግ መሆኑን ለመግለጽ እወዳለሁ፡፡
ለዘመናት በድህነት የኖረውን ህዝባችንን ከድህነት አረንቋ ለማውጣት እና ከኋላ ቀርነት ለማለቀቅ፤ እንዲሁም የሰላም፣ የልማት እና የዴሞክራሲያዊ ስርዓት ግንባታ ጥረታችን ለማጠናከር በማሰብ፤ በከፍተኛ ወጪ በተለያዩ የሐገሪቱ አካባቢዎች የተገነቡት የከፍተኛ ትምህርት ተቋማት፤ የሐገራችንን ህዝብ ችግር ለመፍታት በጥናት እና ምርምር ዘርፍ ተሰልፈው የበኩላቸውን እገዛ እንዲያደርጉ ታስበው ከፍተኛ ገንዘብ ፈሶባቸው የተቋቋሙ ናቸው፡፡ በመሆኑም በእነዚህ ተቋማት ገብተው የሚማሩ እና ሐገሪቱ በከፍተኛ ተስፋ የምትጠብቃቸው ተማሪዎች ምክንያታዊ አስተሳሰብን በመከተል፣ ከግጭት በመራቅ ለሐገራቸው ተስፋ ይሆኑ ዘንድ ለትምህርታቸው ልዩ ትኩረት ሰጥተው ጠንክረው መማር ይኖርባቸዋል፡፡
በሌላ በኩል፤ መረጃን በማሰራጨት ተግባር የተሰማሩ የተለያዩ አካላት የሚያሰራጯቸውን መረጃዎች ትክክለኛነት ለማረጋገጥ ልዩ ትኩረት መስጠት እና በኃላፊነት መንፈስ መሥራት ይጠበቅባቸዋል፡፡ በተጨማሪም ህዝቡ ከተለያዩ የመረጃ ምንጮች የሚያገኛቸውን መረጃዎች ትክክለኛነት ለማረጋገጥና መረጃዎቹን በተለያየ አግባብ ለማጣራት የበኩሉን ጥረት ማድረግ ይኖርበታል፡፡ ይህ እንደተጠበቀ ሆኖ፤ በመደበኛው የሚዲያ ዘርፍም ሆነ በሌሎች የመረጃ ማሰራጫ አግባቦች በመጠቀም መረጃን የሚያሰራጩ ተቋማት ህግን አክብረው ሊንቀሳቀሱ ይገባል፡፡ ሐሰተኛ እና የተጋነኑ መረጃዎችን በማሰራጨት የህዝቡን ሰላም፣ ደህንነት እና አኩሪ የአብሮ መኖር እሴቶች የሚንዱ እና ህግን በሚያስተላልፉ የግልም ሆነ የህዝብ የመገናኛ ብዙሃን ከዚህ መሰል ተግባራት መራቅ ይኖርባቸዋል፡፡ መንግስት እንዲህ ያሉ ችግሮችን በሚፈጽሙት ላይ ተከታትሎ እርምጃ የሚወስድ መሆኑም በግልጽ መታወቅ ይኖርበታል፡፡
በድጋሚ በተለያዩ አካባቢዎች ባጋጠሙ ግጭቶች ሳቢያ በዜጎቻችን ላይ በደረሰው የሞት አደጋ የተሰማኝን መራር ሐዘን እየገለጽኩ፣ ለመላ ቤተሰቦቻቸው፣ ዘመድ አዝማዶቻቸውና ለአገራችን ሕዝቦች መጽናናትን እመኛለሁ፡፡’
ማይክል፦ ወዳጄ፣የተሰነዘረ ፍላፃም ሆነ የቀረበ ምንም ውንጀላ የለም። ወደ እውነት ለመድረስ የሚያግዘን ገንቢ ሂስ እንጂ ሌላ አይደለም። በነዚህ ውይይቶችና በቀረቡ ማብራሪያዎች አማካይነት ወደ እውነታው ለመድረስ ረዥም መንገድ የሄድን ይመስለኛል። በተጨማሪም በሆደ ሰፊነትና በክፍት አእምሮ ነው ያስተናገድከኝ። ወዳጄ በቅድሙ አነጋገሬ አስቀይሜህ ይሆን?
ራሽድ፦ የለም፣ፈጽሞ አላስቀየምከኝም። የተሟላ ምስል ለመፍጠር ነገሮችን በሁሉም ገጽታዎቻቸው ማቅረብ የግድ ነው ማለት ፈልጌ ነው። ምስሉን የተሟላ ከሚያደርጉ ነገሮች መካከል በኛ ስልጣኔና በናንተ ስልጣኔ ውስጥ ያለውን የሴቶች ሁኔታ ማነጻጸርና ማወዳደር አንዱ ነው። የሴቶችን ጉዳይ አስመልክተን ቀደም ሲል ያደረግነው ውይይት ጉዳዩ በእስላማዊው ስልጣኔ ውስጥ እንዴት እንደሚታይ እንድናውቅ የማይናቅ ማብራሪያ ሰጥቶናል ብዬ አስባለሁ። አሁን የቀረን ጉዳዩን ከናንተ ስልጣኔ አንጻር መመልከት ነው።
ራሽድ (ፈገግ ብሎ)፦ ለጦርነት ለምን እንፋጠጣለን? በመካከላችን ያሉ የወል ጉዳዮች፣አንተም እንዳልከው የውይይት ግንኙነቱ ወደ እውነት ለመድረስ የመረዳዳትና የመተጋገዝ ግንኙነት እንዲሆን ይፈቅዱልናል።
ማይክል፦ ለሴቶች የሚኖረው እይታና የሚሰጣቸው አያያዝ እንደ እያንዳንዱ ግለሰብ አመለካከት ይለያያል። ምዘናውም እንደ ግለሰቦቹ አስተዳደግ፣እንደ ባህላቸውና እንደ ግንዛቤያቸው ይለያያል። እዚህ ላይ ጉዳዩ ሴት በዚህ መጽሐፍ ውስጥ ወይም በዚያኛው እሳቤ ዘንድ ያላትን ስፍራ የሚመለከት አይደለም።
ራሽድ፦ ይህ እውነት ነው። ይሁን እንጂ የዚህን ግለሰብ ግንዛቤ የመሰረቱ፣እሴቶቹን የቀረጹና በአመለካከቱና በእሳቤው ላይ ተጽእኖ የሚያሳድሩ መንደርደሪያ መርሆዎችን ችላ ማለት ግን አንችልም። መንደርደሪያ መርሆዎች ስል ግን የሚጠቀሱ መጽሐፎችን ወይም ሳይንሳዊ ዋቢዎችን ብቻ ሳይሆን፣በግለሰቡ ንቃተ ሕሊና እና በማንነቱ ቀረፃ ላይ ተጽእኖ የሚያሳድረውን ሁሉ ማለቴ ነው። ከነዚህ የመንደርደሪያ ዋቢዎች መካከል አንዳንድ ሕዝባዊ ትውፊት፣ስነቃልና ተረት ሲገኙ፣በተጨማሪም ከወል ስውር አእምሮ ክምችት ወደ ግለሰብ ስውር አእምሮ የሚገቡ ጥበበ ቃላትና ምሳሌዎችም ይኖራሉ። የመንደርደሪያ መርሆዎችና የርእዮተ ዓለም መሰረቶች ከዚህ ግንዛቤ አኳያ በተራቸው በአስተዳደግና በእነጻ ላይ ተጽእኖ ያሳድራሉ።
ማይክል፦ የሴትን ስፍራና ለርሷ ያለውን እሳቤ በሚመለከት ቅዳሳን መጻሕፍት ብዙ አይለያዩም የሚል እምነት አለኝ። በዚህ ረገድ በኛ መጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ የሚገኘው በናንተ ቁርኣን ውስጥ ካለው ጋር ብዙ ተመሳሳይነት ያለው ሲሆን፣ይህም ከወንድ ጎድን የተፈጠረች፣ለመጀመሪያው ኃጢአትና ከገነት ለመውጣት ምክንያት መሆኗንና የምትይዘውን ማህበራዊ ስፍራና ኃላፊነት የሚያጠቃልል ነው።
ራሽድ፦ በዚህ አገላለጽ አንዳንድ ይዘቶች ላይ ከአንተ እለያለሁ። የመጀመሪያውን ኃጢአትና የኣደምና የሔዋንን ከጀነት መውጣት ጥያቄን በሚመለከት ቅዱስ ቁርኣን ከናንተ መጽሐፍ ቅዱስ ይለያል። ሰይጣን ኣደምን በማሳሳቱ ቁርኣን ውስጥ ሔዋን ተጠያቂ አይደለችም፤በመሆኑም ከገነት ለመውጣትም ሴት ልጅ ተጠያቂ አይደለችም።
መጽሐፍ ቅዱስ ለሴቶች ያለውን እይታ በተመለከተ እናት ሴት ልጅ ስትወልድ የርክሰቷ ጊዜ የወንዱ እጥፍ እንደሚሆን ሲገልጽ የሚከተለውን ወንጌል ውስጥ እናገኛለን፦ ‹‹ሴት ብታረግዝ ወንድ ልጅም ብትወልድ፣ሰባት ቀን ያህል የረከሰች ናት፤እንደ ህመምዋ መርገም ወራት ትረክሳለች። . . ከደምዋም እስክትነጻ ሠላሳ ሦስት ቀን ትቀመጥ፤ . . ሴት ልጅም ብትወልድ እንደ መርገምዋ ወራት ሁለት ሳምንት ያህል የረከሰች ናት፤ከደምዋም እስክትነጻ ድረስ ስድሳ ስድስት ቀን ትቀመጥ።›› (ዘሌዋ.12፣1-5)
ከክርስትና አመለካከት አኳያ ሴቶች ሕብረተሰቡ ውስጥ መከተል የሚገባቸውን ስነምግባር በተመለከተ፣ቤተክርስቲያን ውስጥ አፋቸውን መክፈት የማይፈቀድላቸው መሆኑን እንረዳለን። አዲስ ኪዳን እንዲህ ይላል፦ ‹‹ሴቶች በማኅበር ዝም ይበሉ፤ሕግ ደግሞ እንደሚል እንዲገዙ እንጂ እንዲናገሩ አልተፈቀደላቸውምና። ለሴት በማኅበር መካከል መናገር ነውር ነውና፣ምንም ሊማሩ ቢወዱ በቤታቸው ባሎቻቸውን ይጠይቁ።›› (ቆሮንቶስ114፣34)። ይህ ሁሉ ቁርኣን ውስጥ ተነጻጻሪ የለውም።
ማይክል፦ ከግሪክና ከሮማውያን ስልጣኔ ስረ መሰረቶች ጋር ከላስተሳስረንና የፕሮቴስታንት ሃይማኖታዊ የተሐድሶ ንቅናቄ ያሳደረበትን ተጽእኖ ግምት ውስጥ ካላስገባን በኛ ሕብረተሰብ ውስጥ የተፈጠረውን ዕድገትና ለውጥ መረዳት አይቻልም። በተጨማሪም የዘመነ ህዳሴ አስተሳሰቦች ተጽእኖ፣የፈረንሳይ አብዮት ያስከተለውን ተጽእኖና በእንዱስትሪ አብዮቱ ዘመን የተፈጠሩትን ለውጦች ግምት ውስጥ ማስገባትም የግድ ነው።
ራሽድ፦ የግሪክንና የሮማውያንን ስልጣኔ ካነሳህ ዘንዳ፣አሁን ለአስረጅነት በምናነሳው ዘመንና በዘመናዊው ስልጣኔ ዘንድ ጭምር የሴቶችን ጉዳይ በሚመለከት ትልቅ መደናበር ነው ያለው። የግሪካዊቱን ሴት ታሪክ ስናገላብጥ ነጻነትና ማህበራዊ ክብርን የተነፈገች ሆና እናገኛለን። ሰብአዊነቷን ተክዶ የሚሸጥና የሚገዛ እንስሳ አድርገው ይመለከቷት ነበር። በምንም ነገር ላይ የማዘዝ መብት ነስተዋት በሕግ የውርስ ድርሻ እንዳይኖራት ያደርጉ ነበር። የግሪክ ስልጣኔ መራመድና ማደግ ሲጀምር በግሪክ ሴቶች ሁኔታ ላይ ፈጣን ስርነቀል ለውጥ መከሰቱ ሴቶች በአደባባይ መታየትና ከወንዶች ጋር መቀላቀል ጀመሩ። ይህም በተራው ጋጠወጥነትና ዝሙት እንዲስፋፋ አደረገ። የዘማውያት መሸታ ቤቶችም የፖለቲካና የስነጽሑፍ ማእከሎች ተደርገው ተወሰዱ። በስነ ጥበብ ስም እርቃናቸውን ለሚታዩ ሴቶች ቅርጾች ተጠረቡ።
ከአንዳንድ ዝርዝር ልዩነቶች በስተቀር የሮማውያኑ ስልጣኔ ለሴት ልጅ ያለው አመለካከት በይዘቱ ከዚህ ብዙም የተለየ አልነበረም። ሴቷን በንቀትና በበታችነት ዓይን ሲመለከታት እንዳሻው ሊያደርጋት መብት ካለው ወንድ በደረጃ ያነሰች ፍጡር አድርጎ ይወስዳታል። የሮማውያን ሕግ በተለያዩ የሕይወቷ እርከኖች አብዛኛውን ሰብአዊ መብቶቿን ይነፍጋታል። ከዚያም ሮማውያን በሴቶች ላይ ባላቸው አመለካከት ላይ ለውጥ መከሰት ጀመረ። ለውጡ ቀጥሎ ሥርዓታቸውን፣ቤተሰብን፣ጋብቻንና ፍችን የሚመለከቱ ሕጎቻቸውን ያካተተ ለውጥ ሆነ። ነገሮች ሙሉ በሙሉ ተገለባበጡና ጋብቻ ለሮማውያን ትርጉም የለሽ ሆነ። ሴት የተሟላ የውርስና የስልጣን መብት ባለቤት ሆነች። ከዚያም በወንድና በሴት መካከል ባሉትና ከሕጋዊ ጋብቻ ውጭ የሆኑ ግንኙነቶችንና ትስስሮችን በተመለከተ አመለካከታቸው ተለወጠ።
ማይክል፦ እኔም ልጨምርልህ። በአጠቃላይ አነጋገር በግሪክና በሮማውያን ስልጣኔዎችና አውሮፓ ወደ ክርስትና ከገባች በኋላ ቤተክርስቲያን ሴቶችን አስመልክታ በያዘችው አመለካከት መካከል አንዱ በሌላው ላይ ተጽእኖ የማሳደር መስተጋቢራዊ ሁኔታ በመፈጠሩ፣የሃይማኖት መሪዎች ለሴቶች ያላቸው እይታ በኖሩበት ተጨባጭ ሁኔታ ተጽእኖ ስር ሊውል ችሏል።
ራሽድ፦ ልክ ነህ፤የመጀመሪዎቹ የክርስትና ሃይማኖት መሪዎች በሮማውያኑ ማህበረሰብ ውስጥ ተንሰራፍቶ የነበረውን ዝሙትና ጋጠ ወጥነት፣በአስከፊ ሁኔታ የዘቀጠውን ሞራላዊ ስነምግባር . . ለዚህ ሁሉ ሴትዋን ተጠያቂ አድርገው ወሰዱ። ሴት የሰይጣን መግቢያ በር መሆኗንና የሰይጣን የማሳሳቻ መሳሪያ በመሆኑ በውበቷ ልታፍርበት እንደሚገባም አወጁ . . በዚህ መልኩም የምዕራባውያኑ ሴቶችን በንቀት የማየትና መብቶቻቸውን የመንፈግ ሁኔታ በመካከለኞቹ ክፍለ ዘመናት እንደሰፈነ ቀጠለ። ሌላው ቀርቶ ሴት ልጅ የተሻለ ማህበራዊ ስፍራ አግኝታለች ተብሎ በሚገመተው በአርበኝነትና በፈረሰኝነት ዘመን እንኳ ያለ ባልዋ ፈቃድ በገዛ ሀብቷና ንብረቷ ላይ የማዘዝ ስልጣን ተነፍጋ ኖራለች።
ማይክል፦ ግና፣ወዳጄ ውይይታችን ወደ ታሪክ ክፍለ ጊዜነት የተለወጠ አይመስልህም?! ዛሬ ወደምንኖርበት ዘመን ወዳደረሱን የመጀመሪያዎቹ ሽግግሮች ለመድረስ ይህን ዘመን መዝለል እንችላለን። የሕዳሴውን ዘመን፣ከዚያም የፈረንሳይን አብዮትና ከዚያ የሚቀጥለውን ዘመን ማለቴ ነው።
ራሽድ፦ የነገሮችን ስረ መሰረት መመርመር እንጂ የታሪክ ትምህርት አይደለም። አንተ ታሪክ ናቸው በምትላቸው በነዚህ አቋሞችና አመለካከቶች፣አንዳንድ የገጽታ ልዩነቶች ቢኖሩም ዛሬ በምዕራቡ ዓለም ሴት ልጅ በምትኖርበት ተጨባጭ ሁኔታ መካከል ጥብቅ ተያያዥነት መኖሩን ነው የማስተውለው።
ራሽድ፦ ሴትን የመዝናኛና የእርካታ ሸቀጥ አድርገው መጠቀምን የመሳሰለውን ማለቴ ነው። በሁሉም መስክ ከወንድ ጋር እኩል መሆኗን የሚደነግጉ ሕጎች ሲወጡና መብቶቿ የተረጋገጡላት አድርጋ ስትገምት፣ሳታስበው በብዙ ጉዳዮች ላይ የወንዶች መጫወቻ አሻንጉሊት እንደተደረገች ገባት። ለምሳሌ ያህል በቤተሰብ ስም አጠራርና በገንዘብ ነክ ጉዳዮችም ሕልውናዋ ተፍቆ የባልዋ ጥገኛ መደረጓ አንዱ ነው። በገንዘብ ነክ መብቷ ላይ የተጣለው ገደብ በሃያኛው መቶ ክፍለ ዘመን መጀመሪያዎች ላይ እንጂ አልተነሳላትም ነበር።
ራሽድ፦ የሴት ልጅ ጭቆና እና የመብት ጥሰት በምዕራቡ ዓለም በተወሰነ ደረጃ ወይም በንድፈ ሀሳብ አንዳንድ ሕጎችንና መመሪያዎችን በማውጣት ቆሟል ቢባልም፣የጭቆናው ስም ወይም ምክንያት ቢለዋወጥም፣በተግባር ግን ዛሬም ድረስ በስፋት ቀጥሏል። በዚህ እንቅስቃሴ ስም ወንዶች ሴቶችን ለገንዘብ መሰብሰቢያነት፣ለመደሰቻነትና ለመገልገያነት ይጠቀማሉ። በዚህም በመዝናኛና በጭፈራ ቦታዎች የደንበኞችን ፍላጎት ወደሚያረካ ሸቀጥነት ተለውጣለች፤ገቢ የሚያስገኝ ዕቃ ተደርጋለች። ይህ ለሴት ልጅ ክብርና ለሰብእናዋ የመጨረሻው ውርደት ነው። በዚህ የተነሳ ሴቶች በብዙ አገሮች ውስጥ ሴቷን በንግድ ማስታውቂያነት መጠቀም እንዲቆም የሚጠይቁ የተቃውሞ እንቅስቃሴዎችን ማካሄድ ጀምረዋል።
ስዊድናዊቱ ዳኛ ብርጊት አውፍ ሃሀር የሴቶችን ነጻነትና እኩልነት አስመልከታ እንዲህ ትላለች፦ ‹‹ስዊድናዊቱ ሴት ግዙፉን ቅዠት - ለሴት ልጅ የተሰጠውን ነጻነት ማለቷ ነው - አስደንጋጭ በሆነ ውድ ዋጋ በእውነተኛው ደስተኝነት የለወጠች መሆኗን የተረዳችው በድንገት ነበር።››
በምዕራብ አገሮች ያለውን የሴቶች ሁኔታ አስመልክቶ ከአውሮፓ ኮሚሽን የወጣው ዘገባ፣የሴት ልጅ ነጻነት ጥሪና ሁሉም መብቶቿ ተከብረውላታል መባሉ ከእውነታ ጋር ያልተዛመደ ትርጉም የለሽ ባዶ መፈክር እንዴት እንደሆነ ይገልጻል። ዘገባው እንዳመለከተው የአውሮፓ ኩባንያዎች ሴቶች ከፍተኛውን የአመራር ቦታ እንዳይይዙ የሚያደርገውን የቅዠት ግድግዳ ለማፍረስ በቂ ጥረት አያደርጉም።
የአውሮፓ ኮሚሽን የማህበራዊ ጉዳዮች ኮሚሽነር የሆኑት ኣና ዲያሞንት ፖሎ ፦ ‹‹የንግድና ቢዝነስ ዓለሙ በሁለቱ ጾታዎች መካከል ያለውን ልዩነት በግልጽ ያሳያል። አውሮፓ ውስጥ በፐብሊክ ሴክተሩ ሴቶች ከ20% እስከ 30% ያለውን የመንግስትና የአመራር ከፍተኛ ቦታዎች የያዙ ሲሆን፣በግል ኩባንያዎች ውስጥ ያላቸው የከፍተኛ ሥራዎች ድርሻ በፈረንሳይ ከ2% አይበልጥም፤በጀርመን ከ3% አይበልጥም፣በእንግሊዝ ደግሞ ከ 6.3% የማይበልጥ ሲሆን በባንኮች ውስጥ ባሉት ከፍተኛ የሥራ ቦታዎች ያላቸው ድርሻ 5% ብቻ ነው።
ለሴቶች በሚከፈለው ደሞዝና ለወንዶች በሚከፈለው ደሞዝ መካከል፣በተለይም በሥራ አመራር ቦታዎች ላይ ያለው ልዩነት አሁንም አንደቀጠለ መሆኑን ኮሚሽነሯ በአጽንኦት ገልጸው ሴቶች በ16% ከወንዶች ያነሰ ደሞዝ እንደሚከፈላቸው አረጋግጠዋል . . .
ማስታወሻ: የሚናገሩት ቋንቋ ኣማርኛ ከሆነ የትርጉም እርዳታ ድርጅቶች፣ በነጻ ሊያግዝዎት ተዘጋጀተዋል፡ ወደ ሚከተለው ቁጥር ይደውሉ 1-800-523-1786 (መስማት ለተሳናቸው: 1-719-599-4517).
በኢትዮጵያ እድሚያቸው ሳይደርስ የሚያገቡ በሺሕ የሚቆጠሩ ሴት ልጆች በርካታ ናቸው። ከጎንደር የአሜሪካ ድምጿ ማርተ-ፋንደር ቮልፍ እንደዘገበችው የተባበሩት መንግስታት የህጻናት መርጃ ድርጅት የአካባቢው ባለስልጣናት ለማኅበረሰቡ ግንዛቤ ለማስጨበጥ መጠነ ሰፊ ስራ ጀምረዋል።
በመቀሌ ኢንዱስትሪ ፓርክ በአልባሳት ምርት ሥራ የተሰማራ ኩባንያ እስካሁን ሥራ በጀመረ አጭር ጊዜ ውስጥ መጠኑ ከ200 ሺህ በላይ የሚገመት የአልባሳት ምርት በሁለት ዙር ለውጭ ሀገር ገበያ መላኩን አስታወቀ።
ከቤንሻንጉል ጉሙዝ ክልል በተለይም ከመተከል ዞን በታጣቂዎች ጥቃት ሳቢያ የተሰደዱ ከ7 ሺህ በላይ ኢትዮጵያዊያን ስደተኞች በጎረቤት ሱዳን ብሉ ናይል ግዛት እንደተጠለሉ የተመድ ስደተኞች ኮሚሽን ዛሬ ባሰራጨው መረጃ አስታውቋል፡፡
ወደ ሱዳን ከገቡት ስደተኞች መካከል እስካሁን በተመድ ስደተኞች ኮሚሽን የተመዘገቡት 3 ሺህ ብቻ ናቸው፡፡ ካለፉት ጥቂት ሳምንታት ወዲህ ድርጅቱ ለስደተኞቹ ሰብዓዊ ዕርዳታ እያቀረበ መሆኑን ገልጧል፡፡
5 ኪሎ ሜትር በሸፈነው ውድድር አትሌት ፅጌ ገብረ ሰላማ ውድድሩን ስታሸንፍ አትሌትያለምዘርፍ የኋላ እና ንግስት ሃፍቱ ሁለተኛ እና ሶስተኛ በመሆን ውድድሩን አጠናቀዋል፡፡
በተምሳሌት ሴቶች ደግሞ ድምፃዊት ብሩክታዊት ጌታሁን(ቤቲ ጂ) ውድድሩን በአንደኝነት ስታጠናቅቅ ሲስተር አሳየች እና ኮሜዲያን ቤቲ ዋኖስ ሁለተኛ እና ሶስተኛ ሆነው ውድድሩን አጠናቀዋል፡፡
ቻይና ሁልጊዜ የዓለም ፋብሪካ ተብላ ትጠራለች ፡፡ በቻይና ሁሉን አቀፍ ኢኮኖሚያዊ ጥንካሬ መሻሻል ከፍተኛ የገቢያ አቅም የቻይና ገበያ ለዓለም አቀፍ ምርቶች መፈለጊያ እንዲሆን አድርጎታል ፡፡ ብዙ ዓለም አቀፍ ኩባንያዎች እና ዓለም አቀፍ ምርቶች ወደ ቻይና ገበያ በፍጥነት በመሄድ የቻይናን አውቶሞቢል ኢንዱስትሪን ከፍ አደረጉ ፡፡ በአቅርቦቶች ኢንዱስትሪ ልማት የዓለም ፋብሪካ አውቶ ኔትወርክ የቻይናውያን ራስ-ሰር ምርቶችን ዓይነቶች ያስተናግዳል ፡፡ ቻይና ለዓለም አቀፍ የመኪና አቅርቦቶች መሰብሰቢያ ሆና ለዓለም አቀፍ ገዢዎች ዋና ቦታ ሆናለች ፡፡
የራስ-ፍጆታን በማሻሻል ፣ የራስ-አቅርቦቶች ገበያ እንዲሁ ለመከታተል አዲስ ትውልድ ምርቶች ያስፈልጉታል። የቲፒ መርፌን መቅረጽ ለአካባቢ ተስማሚ የእግር ንጣፎችን አስተዋውቀን እና የጀርመን እና የኦስትሪያ ቲፒ የመኪና እግር ንጣፎችን ወለድን ፣ በመኪና ባለቤቶች ላይ ጤናማ እና ደህንነቱ የተጠበቀ የመንዳት ልምድን አመጣን!
መርፌን የመቅረጽ ሂደት በ 100% ንፁህ የ TPE ቁሳቁሶች መጎልበት ያስፈልጋል ፣ እና የአረፋው ሂደት ብዙውን ጊዜ ከ TPO ወይም TPV ከሚመስሉ TPE ውህዶች ጋር ይደባለቃል ፣ እና የብላሹ ንፅህና እንደ መርፌው መቅረጽ ጥሩ አይደለም። ስለዚህ ፣ አንድ ቁራጭ በመርፌ የተቀረፀው ሙሉ የቲፒ መኪና ምንጣፍ የበለጠ ተጣጣፊ ሸካራነት ፣ ወደ ጎማ የተጠጋ እና የተሻለ የእግር ስሜት ይኖረዋል ፡፡ ከብልጭ ቴክኖሎጂ የተሠሩ ምርቶች ከባድ ፣ ከፕላስቲክ ጋር ተመሳሳይ ናቸው ፣ ረጅም ርቀት በሚያሽከረክሩበት ጊዜ የድካም ስሜት ይሰማቸዋል ፡፡
መርፌ የተቀረጸው የ TPE እግር ፓድ የመቋቋም ችሎታ አለው ፡፡ በኋለኛው የአጠቃቀም ጊዜ ውስጥ ከተበላሸ በኋላ የፈላ ውሃ በማፍሰስ ወይንም ለተወሰነ ጊዜ ለፀሀይ በማጋለጥ ወደ ቀድሞ ቅርፁ ሊመለስ ይችላል ፡፡
አረፋው ሂደት መጀመሪያ እቃውን ወደ ጠፍጣፋ ወረቀት እንዲሰራ ማድረግ ነው ፣ እና ከዚያ ለማለስለስ እና ለማቀዝቀዝ እና ለመቅረጽ ሻጋታ ላይ ለመምጠጥ ማሞቅ ነው ፡፡
ከመርፌ ጋር የሚመጣጠን ምርት ራሱ የምርቱ ቅርፅ አለው ፣ አረፋው ደግሞ ከተቀረጸው ቅርፅ አንድ ጎን ብቻ ያለው ሲሆን ተፈጥሮአዊ መልሶ ማግኘቱ ከቀዳሚው እጅግ በጣም አናሳ ነው ፡፡
ለእያንዳንዱ የምርት ስም ብቸኛ ሸካራዎችን ንድፍ አውጥተናል ፣ እና ዝርዝሮቹ የበለጠ የበለፀጉ ናቸው ፣ እና እያንዳንዱ ሸካራነት ከጀርባው ሞዴሊንግ የፈጠራ ባለቤትነት መብት አለው ፡፡
በመርፌ መቅረጽ ሂደት የተነደፈው ባለ ሁለት ሽፋን ማሰሪያ የበለጠ ዘላቂ ነው። የእግረኛ ንጣፍ የታችኛው ክፍል ተጨማሪ ፀረ-የአካል ጉዳት ማጠናከሪያዎች የታቀደ ነው። ማሰሪያው እንዲሁ ጠንካራ ከሆነው ትንሽ ከፍ ባለ ትክክለኛ ሻጋታ የተቀረፀ መርፌ ነው።
ሆኖም የፊኛው ሂደት በአንጻራዊ ሁኔታ ሲታይ ቀጭን ነው ፡፡ ባለ ሁለት ንብርብር ማሰሪያ የተቀየሰ ከሆነ የመኪና ምንጣፍ ጥንካሬ እና ጥንካሬ ትልቅ ፈተና ነው። ሁሉም የባህር ማዶ ፊኛ የመኪና ምንጣፎች ባለ ሁለት ንብርብር ዲዛይን እንዳይኖራቸው ከሚያደርጉት ምክንያቶች አንዱ ይህ ነው ፡፡
ምክንያቱም DEA ቀደምት የመኪና ምንጣፎችን በማልማት ረገድ ሁል ጊዜም ብዙ ልምዶች አሉት! ለአብዛኞቹ የመኪና ባለቤቶች የተሻሉ የመኪና ምንጣፎችን ማምጣት እንፈልጋለን ፡፡ በእውነቱ ለአካባቢ ጥበቃ ተስማሚ እና ሽታ-አልባ የመንዳት ልምድን ሊያመጣ የሚችለው በመኪና ፋብሪካ ደረጃ የተቀናጀ መርፌ-የተቀረፀ ሙሉ የ TPE የመኪና ምንጣፎች ብቻ ናቸው ፡፡
ሶስተኛው የጌድዮን ዳንኤል “ጌዲ እንደዋዛ" የተሰኘው የሙዚቃ አልበም በገበያ ላይ ዋለ። ጌድዮን በግል ህይወቱ ውጣውረድ ምክንያት ለስምንት አመታት ከሙዚቃ ህይወት ተለይቶ ቆይቶ ነበር። ዲጄ ፋትሱ @djphatsu ስለ አዲሱ የሙዚቃ አልበምና ስለሙዚቃ ህይወቱ አነጋግሮት ነበር። #GabinaVOA #VOAAmharic #EthiopianMusic #Ethiopia #djphatsu
ጉዳያችን ሚድያ፣ኮሚንኬሽን እና ምክር አገልግሎት Gudayachn Multimedia, Communication and Consultant Organization: ዛሬ ግንቦት 8/2006 ዓም በኮ/ል መንግስቱ ኃይለማርያም ላይ የተሞከረው መፈንቅለ መንግስት 25ኛ ዓመቱ ነው።በኢትዮጵያ የቢቢሲ ዘጋቢ የነበረው አሌክስ ላስት ያልሰማናቸው ታሪኮች ይነግረናል።(ኦድዮ)
ዛሬ ግንቦት 8/2006 ዓም በኮ/ል መንግስቱ ኃይለማርያም ላይ የተሞከረው መፈንቅለ መንግስት 25ኛ ዓመቱ ነው።በኢትዮጵያ የቢቢሲ ዘጋቢ የነበረው አሌክስ ላስት ያልሰማናቸው ታሪኮች ይነግረናል።(ኦድዮ)
ኢትዮጵያ ባለፉት ሁለት መንግስታቶቿ ያልተሳኩ የወታደራዊ መፈንቅል ሙከራዎች ተደርገዋል።ሶስተኛው የዘመኑ መንግስት ኢህአዲግም ከእዚህ ነፃ ይሆናል ማለት አይቻልም። አንዳንዶች የአሁኑ መንግስት የጦር ሰራዊት አወቃቀር የተለየ ነው ይላሉ።ለእዚህም የሚያቀርቡት ምክንያት አብዛኞቹ የጦሩ ከፍተኛ መኮንኖች በትጥቅ ትግል ላይ የሚተዋወቁ ብቻ ሳይሆኑ ከአንድ አካባቢ የመጡ መሆናቸውን እንደ ምክንያት ያቀርባሉ። ነገር ግን ቀድሞም ቢሆን በተለይ በ 1967 ዓም ንጉሱን ከስልጣን ያወረደው የጦር ኃይል ባብዛኛው በዝቅተኛ እና ባለመስመር መኮንኖች የተመራ መሆኑን ነው። ከእዚህ አንፃር ኢህአዲግም የተለመደ የተሳካ ወይንም ያልተሳካ ወታደራዊ መፈንቅል ሊታደል ይቻላል።ይህ በጊዜ የሚፈታ ነው።
ከእዚህ በታች በኮ/ል መንግስቱ ላይ የተሞከረው መፈንቅል ጉዳይ በወቅቱ በኢትዮጵያ የቢቢሲ ዘጋቢ አሌክስ ላስት ምስክርነትን ከእዚህ በታች ያለውን ኦድዮ ከፍተው ያዳምጡ-
አፈንዲ ስለ መፈንቅሉ በመጦመርያ ገፁ ላይ ለመፈንቅሉ መክሸፍ ምክንያት የሚላቸው በወቅቱ የደህንነት ቢሮ ኃላፊን ኮ/ል ተስፋዬን ነው።እርግጥ ነው ሌሎች ፅሁፎች ላይ የእርሳቸው መጨረሻ ሰዓት ላይ መክዳትን በምክንያትነት ቢያስቀምጡም ሌሎች የሚሰጧቸው ምክንያቶችም አሉ።ዝርዝሩን ይህንን በመጫን ያንብቡ።
ዶ/ር አዳም ለማ፤ የቀዶ ሕክምና ሐኪም፣ ዶ/ር ኢሣያስ ብርሃኑና ዶ/ር በላይ ቤተማርያም የማኅፀንና የፅንስ ስፔሻሊስቶች፣ ዶ/ር ታመነ አበራ፤ ቀድሞ የሆስፒታሉ የሕክምና ዳይሬክተርና አሁን ለስፔሻላይዜሽን የጥቁር አንበሣ ሬዚደንት ሐኪም፣ እንዲሁም ዶ/ር ሪም ጆንግ ሆ፤ ኮርያዊ የአጥንት ሐኪም፡፡
ባለፈው ሰኔ 16 መስቀል አደባባይ ላይ የተፈፀመውን የቦምብ ጥቃት “ያቀዱት፣የመሩትና በገንዘብ የደገፉት የኢትዮጵያ ብሄራዊ መረጃና ደህንነት የቀድሞ ኃላፊዎች ናቸው” ሲሉ የሃገሪቱ ጠቅላይ ዓቃቤ ሕግ አቶ ብርሃኑ ፀጋዬ አስታውቀዋል።
እቲ ንህዝቢ ኤርትራ ንምምቕቓል፣ ሃገራዊ መንነት ኤርትራ ንምጥፋእ፣ ኣብ እዋን ብሪጣንያዊ ወተሃደራዊ ምምሕዳር ዚተኣልመ ውጥን ምጕዝዛይ፤ ምስቲ ንምዕባሌኣ ዘዛሕተለ ምዝማት እቶታዊ ጸጋታት ኤርትራ፣ ኣብዛ ምዕራፍ እዚኣ ይግለጽ። እዛ ምዕራፍ እዚኣ፡ብዛዕባ ምብርባር ሃረርታ ህዝቢ ኤርትራ ንመሰል ርእሰ-ውሳኔ፣ እቲ ተኸታቲሉ ዚተኸስተ ሰንሰለት ፍጻሜታት፣ እቲ ከም ውጽኢቱ ዚሰዓበ ህውከት፣ እቲ ንኤርትራ ናብ ደንደስ ሕንፍሽፍሽን ጥፍኣትን ኣገማጊሙዋ ዚነበረ፡ኣብ ኤርትራዊ ስነኣእምሮን ፖለቲካዊ ኣካልን ጸናሒ በሰላ ዚገደፈ ብርቱዕ ‘ውጥረትን ጸቕጥን’ ተዘንቱ። ብዛዕባ ምጅማር ውዱብ ሃገራዊ ፖለቲካዊ ንጥፈታት ትገልጽ። ብመንጽሩ ድማ፡ ብዛዕባ’ቲ ንምብርዓኑ ዚተፈጸመ ዝንቕ ናይ ብሪጣንያዊ ውዲታት፡ ኢትዮጵያዊ ምትእትታውን ናይተን ዓበይቲ ሓያላት ብድዐታትን፡ ትዝርዝር። እቲ ስዒቡ ዚተፈጥረ ዳይናሚክ፡ነቲ ካብ መግዛእቲ ናይ ምልቓቕ ሕጋዊ ጠለብ ኤርትራ ዓንቂጹ፣ ክርዳድ ናይቲ ንነዊሕ እዋን ንኤርትራን ኢትዮጵያን ዘሳቐየ ግጭት ዘሪኡ፣ ንጸጥታን ርግኣትን መላእ ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዘሪጉ።
ቦንብ አፈንጅዎቹ 500 ሺህ ብር ለያንዳንዳቸው እንደሚከፈል፣ የራሳቸው ክልል ያልሆነ መታወቂያ እንደታደላቸውና ከ 2 ቀን በፊት በፒካፕ መኪና እንደመጡ ተናግረዋል
የሞከሩት አምስት እብድ መሳይ ሴቶችና አንድ የፖሊስ ልብስ የለበሰ ቅጥር ነፍሰ ገዳዮች ሁሉም የራሳቸው ክልል ያልሆነ መታወቂያ ይዘው እንደነበር ፖሊስ በሰበር ዜናው አስታውቋል፡፡አምስቱም ሴቶች መታወቂያው ከ 4 ቀን በፊት መሰጠታቸውን የገለጹ ሲሆን እያንዳንዳቸው የ300,000 ብር ክፍያ እንደተደረገላቸውና ስራውን ሲያጠናቅቁ ቀሪ 200,000 ብር እንደሚሰጣቸው ቃል እንደተገባላቸውም ተናግረዋል፡፡
ግለሰቦቹ ከ 2 ቀን በፊት በ ፒክ አፕ መኪና ከ ተንበይ አዲስ አበባ መግባታቸውንም ጨምረው የተናገሩ ሲሆን ያዘዛቸውን ሰው ግን በመልክም በስምም እንደማያቁ ተናግረዋል፡፡በቀጣይ አዲስ ነገር ሲኖር ለህዝቡ እንደሚገልጹ ኮሚሽነሩ አስታውቀዋል።
Next Next post: ጉዳዩ በሕወሓት ድንገት ታፍነው ከተወሰዱ በኋላ ለ 24 ዓመታት ደብዛቸው የጠፉ 4 ወድማማቾች ይድረስ ለክቡር ጠ/ሚ ለ ዶ/ር አብይ አህመድ
“ቡራዩ የኔ ነው፣ ሱሉልታ የኔ ነው፣ ኮዬ ፈጬ የኔ ነው፣ ሃዋሳ የኔ ነው፣ ፊንፊኔ የኔ ነው፣” ወዘተ ማለት ነውር በሆነበት አገር፣ የአባይ ግድብ የኔ ነው ማለት እንዴት ይቻላል?
ፊንፊኔ ግን እንኳን ልትመለስ ሌሎችንም የኦሮሚያ አካባቢዎች እየጠቀለለች ወደሌላኛው ጎረቤት ክልል የመቀላቀል ጉዞዋን በብርሃን ፍጥነት እየገሰገሰች ነው፡፡ ብዙሃን የኦሮሞ ወጣቶች የተሰውበት ማስተርፕላን በተሳለጠ ሁኔታ ያለምንም ኮሽታ ተግባራዊ እየሆነ ነው፡፡ ዕድሜ ለነፍጠ-ብልጥግ-ዜማ፡፡ ወዳጃችን Jaal ጀዋር መሀመድ ጉዳዩን ያየህበት መንገድ ሰላማዊ የፖለቲካ ሽግግር እንዲኖር ስለመሆኑ ባያጠያይቅም፣ የፊንፊኔ ሁኔታ ጅብ ከሄደ ውሻ ጮሀ የሚሆንበት ደረጃ ላይ መድረሱን ጠቆም ሳላደርግ ማለፉ አልሆነልኝም፡፡
ፓኪስታን ድንበር አቅራቢያ የሚገኘውን የህንድ የአየር ክልል ለመቆጣጠር የተጀመረው ጦርነት ዛሬ ሰኞ 3ኛ ቀኑን ይዟል። ወታደራዊ ባለሥልጣናት በሰጡት ቃል ቢያንስ ሁለት ታጣቂዎች በአንድ ህንፃ ውስጥ ተጣብቀውና መውጫ አጥው እንደሚገኙ ገልጸዋል።
(“ውይ ተዪው አንቺ ደግሞ። ይጫወቱ እስኪ። ሸክላ ነው ልጅ ሁሉ ሲጫወት ተለይቶ ምን እንዳይሆን ነው? እሺ ከዚያስ…” የሚል ወሬ የተጠማ ድምጽ ፊቸሪን ሊገባም ይችላል።) ብዙ የማስጠንቀቂያ መዓት ይጎርፍበታል።
ልጁ ልጅ ከሆነና፥ አስጠንቃቂዋ እናቲቱ ከሆነች በዐይኗ እየተከታተለቸው ሲወላገድ ትወላገዳለች፣ ሲወድቅ ትወድቃለች። አይሞቀውም እንጂ፣ አያውቀውም እንጂ፣ አንቀልባ አልጣለችበትም እንጂ፣ እየሄደ መስሎታል እንጂ፥ በዐይኗ አቅፋው ነው የሚራመደው።
እህቱ ካለች ደግሞ ታየው ታየውና አንጀቷ ሰፍሰፍ እያለባት “ውይይ እኔን…” እያለች ሽጉጥ ታደርገዋለች። ምክርና ቁጣ የቀላቀለ ፍቅር ታዘንብለታለች። ጉልቤ ወንድም አያጣም መቼስ። “ማነው የፈነከተው?” ይላል። “ልቀቁኝ፣ አትናገሩኝ” ነው። “ኧረ ወድቆ ነው” ተብሎ በስንት ዝክርና ዝርዝር ነው እጁ የሚመለሰው። ሃሃሃ…
(በየመሃሉ “ባለፈው ታች ሰፈር፣ ላይ ሰፈር….” እየተባለ መሰል የመውደቅ አደጋ ታሪኮች ይወራሉ። ለመውደቅ አደጋዎች የአንበሳውን ድርሻ የሚወስደው መንግስት የሚቆፍራቸው ጉድጓዶች ውስጥ የወደቁ ሰዎችም አብረው መነሳታቸውም አይቀርምና መንግስትም ይታማል።)
(አያዎ የኑሮው ዘይቤ ነው። ልጅ ተጠይቆ ሲናገር “ጭራሽ መልስ ልትመልስልኝ ነው? ከአዋቂ ጋ እኩል ይቅር አላልኩም? ነብር አየኝ በል” … በጄ ብሎ አዋቂ ሲያናግረው ዝም ሲል “ጎሽ! ተጎርምሶልኛላ። ምን ይዘጋሃል አንተ? ንቀት መሆኑ ነው?” ይባላል። 🙂 )
ቡናው ተደምድሞ ትንሽ ሳይቆይ፥ “ሊጥ ጥሩ ነው” ይባላል። “ዘይት ጥሩ ነው” ይባላል። “ኧረ ተዉ እሳት አይደለም ይሄ። የሸረሪት ድር በቂ ነው።” ይባላል። መውደቅ ወደ ተንቀሳቃሽ ኩሽናነት ከመቀየር ጋር የሚቀራረብ ብቸኛው ነገር ሳይሆን አይቀርም።
መቼም “የወለደ አልጸደቀ” ትላለች እናቴ። ወላድ ሁሉንም ይሰማል። እናቲቱ ቡናውን ሙሽልቅ አድርጋ ጠርጋ ሊጥ ትመርግበታለች። ሌላው ሀኪም ይመጣና “ኮልጌት ጥሩ ነው። ከነጠባሳው ነው ብን የሚያደርገው።” ይላል። መከረኛዪቱ ኮልጌት ፈልጋ ትቀባዋለች። እንዲህ እንዲህ እየተባለ፥ እንደምንም ተብሎ የሸረሪት ድር ፈልጉ የተባሉት ብቅ ይላሉ። ማን እንደ ሸረሪት ድር? እሱ ይለብስና ጠባሳ ይቀመማል።
በግርግር አላየሁም፣ ለወሬ ዴንታ የለኝም ባይ፣ የጤፍ ቆሎ ሚዋጣላቷ ደግሞ ታየውና “ውይ ውይ… ዐይኑን እግዜር ነው ያወጣው። እኔማ ምኑም አያምረኝ ነበር። ሲሮጥ አይተሽዋል። ኧረ እንደውም ለልቡ ነበር የምፈራው። እንኳን በዚህ ተመለሰ።”
(ዕድሉ ከሆነ ደግሞ ሳሎን እስኪነጠፍ ድረስ የአባቱ መኝታ ላይ ተኝቶ ስለሚጠብቅ፣ አባቱ ተሸክሞ ሊያመጣው ሲል የታሸገውን ያየውና በድንጋጤ ባናቱ ሊለቀውም ይችላል። ሃሃሃ…)
ሰፈሩ ያድባል። የሚሮጥ ይቀንሳል። “ዕብድ ቢጨምት እስከ 7 ሰዓት” እንዲሉ ለሁለት ቀን ኮሽታም የለ። ከተቻለ ከቦ ማስታመም ነው። የልጅነት ወረት እንደጠዋት እንቅልፍ ጣፋጭ ናት። (አትሌቶቻችን በየቀኑ ቢያሸንፉ ኖሮ ሰፈራችን ብዙ ሯጭ ታፈራ ነበር እላለሁ። እኛው ቀጥቅጠን በሲጋራ ወረቀት ለለበጥነው የቆርኪ ሜዳሊያ ቀላል ደም ተፋን? ልባችንን ባፋችን ለመልቀቅ ምን ይቀረን ነበር። ለበረኪና ዋንጫ መጋደሉም እንደዚያው ነው። አሁን ሳስበው ያስቀኛል።)
እንደምንም ብሎ ቁስሉ ጠፈፍ ሲል ደግሞ መረቀዘ አልመረቀዘ ጆካ ይያዛል። እናትየው ሳት ብሏት “ኧረ ምግብ ቀነሰ” ወይ “ቃዠ” ካለች ሁለት ሰባት ሁሉ የሚያዝ አይጠፋም።
ትልቅ ጠባሳ ፊቱ ላይ ያለበት ሰው ሳይቀር “የድሮ ጠባሳ ሁሉ ያጠፋል ተብሏል። ድንች እኩሉን ሰንጥቀሽ ውሃውን ክደኚው” ብሎ ምክር ይሰጣል። በሰበቡ አንድ ኪሎ ድንች ይገዛና ቅቅሉን እየላጡ በሚጥሚጣ በሽበሽ ነው።
ሰው መሀል እንቅፋት ቢጤ ከዚህ እዚያ አሽቀንጥሮኝ ከመጤፍም ሳልቆጠር ስቀር እና፣ አይዞህ እንደ ረቂቅ የሙዚቃ ቀመር ትዝ ቢለኝና ምትሀታዊነቱ ቢያሳስበኝ ነው። 🙂
የአንድ ድርጅት የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192 ዋ የመስመሩ LED flood flood ከጉንግ ካውን ከተማ, ዞንሺንግ ሲቲ, ጂንግዶንግ ግዛት, ቻይና
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192 ዋ የመስመሩ LED flood flood አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192 ዋ የመስመሩ LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192 ዋ የመስመሩ LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192 ዋ የመስመሩ LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ልዑል እግዚኣብሔር ብዓይነ ምሕረቱ ጠሚቱ ነዚ ወሪዲ ዘሎ ሓደገኛ ሕማመ ሥጋ ቀንጢጡ ፈውሰ ምሕረቱ ልኡኹ እቲ ጕዕዞ ውሑስ ምስ ኮነ፡ ቅዱስ ሲኖዶስ ዕለተ ጕዕዞ ወሲኑ ንኵሎም ነጋድያን ብመራከቢ ብዙኃንን ተሌፎንን ክሕበር እዩ።
ከምዝፍለጥ፡ ኣብዚ ናይ ሎሚ ዓመት 2012 ግእዝ (2020 ፈ) ንግደት ናብ ሀገረ ቅድስት ኢየሩሳሌም ዘድሊ ቕጥዕታት ብምምላእን ገንዘብ ብምኽፋልን መሥርሕ ውሕስነት ብምፍጻምን ምድላዋታቶም ኣብ ምጽፋፍ ዘለዉ ልዕሊ 300 ነጋድያን እዮም።
ሶቅራጠስ (470 ዓ.ዓ. - 399 ዓ.ዓ.) የነበረ ዋና የጥንት ግሪክ ፈላስፋ እና አስተማሪ እንዲሁም የምዕራቡ አለም ፍልስፍና መስራች ነበር። ሶቅራጥስ በግሪክ ዋና ከተማ አቴንስ ይኖር ነበር። የሶቅራጥስ ጥናት የሰው ልጆች እንዴት ያስባሉ? በሚለው ጥያቄ ላይ ያጠነጠነ ነበር። በሌላ ጎን የሶቅራጠስ ዘዴ የሚባለውን አይነት የምርምር መንገድ በመፍጠሩም ይጠቀሳል። ማለት ከአንድ ጥያቄ ተነሰቶ ወደ ጠለቅ ያለ ጥያቄ በመሻገር ነገሮችን ከስረ መሰረታቸው ለመረዳት መሞከሪያ ዘዴ ሲሆን በዘመኑ እንግዳና የራሱ የፈላስፋው ዋና ፈጠራ ነበር።
አንድ ሰው እንዴት ሰናይ (ጥሩ) ሊባል ይቻላል በሚለው ጥያቄም ዙሪያ አስተዋጽዖ በማድረግ የሥነ ምግባር መስራችም ነው። የሶቅራጠስ አስተሳሰብ ዘዴወች ለምዕራቡ አለም ማደግ ባደረጉት አስተዋጽዖ እንዲሁም በፕላቶ እና አሪስጣጣሊስ ሰርጾ የምዕራቡን አለም አስተሳሰብ በመቀየራቸው፣ በአሁኑ ዘመን ይሄ ፈላስፋ የምዕራቡ አለም ፍልስፍና አባት በመባል ይታወቃል።
ሶቅራጠስ በዘመኑ ምንም አልጻፈም፣ ስለሆነም የህይወት ታሪኩ ብዙ አይታወቅም። ይልቁኑ የርሱ ተማሪወች የነበሩት ፕላቶ እና ዜኖፎን ስለርሱ በመመዝገባቸው አንድ አንድ ነገሮችን ለማወቅ ተችሏል። ፕላቶ በተለይ አስተማሪው ያደረጋቸውን ዋና ዋና ቃለ ምልልሶች በመመዝገቡ የሶቅራጥስ አስተሳሰቦች ከሞላ ጎደል ለቀሪው ትውልድ ተላልፈዋል።
ሶቅራጠስን ይጠላ የነበረው የዚያው ዘመን ተውኔት ደራሲ አሪስቶፋነስ በበኩሉ ስለሶቅራጠስ ጉሞቹ የተሰኘ ተውኔት ጽፎ ነበር። በዚህ ተውኔቱ ፈላስፋው እብድ እና የሰወችን ገንዘብ ሆን ብሎ የሚዘርፍ አጭበርባሪ አድርጎ አቅርቦታል። ፕላቶ በበኩሉ አስተማሪው በነጻ ያስተምር እንደንበር ሳይዘግብ አላለፈም።
እንደ ፕላቶ ዘገባ፣ የሶቅራጠስ እናት ፌናርት የተሰኘች አዋላጅ ነበረች። ሶቅራጠስ እናቱ ሴቶች ልጅ እንዲወልዱ እንደምትረዳ ሁሉ እርሱ ደግሞ ሰዎች አዳዲስ አሳቦችን እንዲወልዱ ለመርዳት እንደሚሞክር መናገሩ ይጠቀሳል። የሶቅራጠስ አባት ድንጋይ አናጢ የነበረው ሶፍሮኒስከስ እንደነበር ይጠቀሳል። ሶቅራጠስ በዘመኑ ድሃ የነበረ ሲሆን ለዚህ ምክንያቱ ከገንዘብ ይልቅ እውቀት ይበልጣል ብሎ ስለሚያምን ነበር። ሶቅራጠስ ስራ እንደማይሰራና በፍልስፍና ሃሳብና ክርክር ጊዜውን እንደሚያሳልፍ ፕላቶ ዘግቦት ይገኛል። ዛንቲፕ የተሰኘች ከርሱ በዕድሜ በጣም የምታንስ ሴትን አግብቶ ሶስት ልጆች እንደነበሩት ፕላቶ ጽፏል።
ሶቅራጠስ ብዙ ጊዜ ወደ ገበያ በመውጣት ውይይት መክፈት ደስታው ነበር። ብዙ ሰወች ስለሚናገረው ነገር ለመስማት ይጓጉ ነበር። ከነዚህ ሰወች መካከል ጥቂት የማይባሉት የራሱ ተማሪወች ሲሆኑ በሚሄድበት ሁሉ እየተከተክሉ ከሚያስተምረው ለመረዳት ይሞክሩ ነበር። እርሱም ሆን ብሎ ከባድ ጥያቄወችን በመጠየቅ ምንም እንደማያውቁ ለማሳየት ይጥር ነበር። ስለሆነም ብዙ ሰወች በሚጓጉት ልክ ይናደዱበት ነበር።
ሶቅራጠስ ይኖርበት የነበረው ዘመን የአቴናኃይል እየተዳከመ በስፓርታ ሊጠቃና ሊወድቅ ባለበት ነበር። ስለሆነም ሶቅራጠስ የአቴናን ውድቀት ለማቆም አቴናን እንደተናዳፊ ዝንብ ያጠቃ ነበር።
በዚህ መካከል ነበር የሶቅራጠስ ጓደኛ የሆነው ቼረፎን የደልፊውን ጠንቋይ እንዲህ ሲል የጠየቀው፡ "ከሰወች ልጆች ሁሉ በጥበቡ ከሶቅራጥስ የሚበልጥ አለን?" ፣ የጠንቋዩም መል "ማንም ከርሱ የሚበልጥ የለም" የሚል ነበር። ይህ መልስ ለሶቅራጠስ እንቆቅልሽ ነበር፣ ምክንያቱም ሶቅራጠስ በራሱ ምንም ጥበብ እንደሌለው ያምን ነበርና። ስለሆነም የዕንቆቅልሹን ፍቺ ለማግኘት በአቴናውያን ዘንድ አዋቂ ናቸው ሚባሉ ግለሰቦችን፣ ገጣሚወችን፣ ኪነ ጥበበኞችን፣ መሪወችን እየሄደ ጥያቄ መጠየቅ ጀመረ። ከዚህ ተመክሮው እኒህ በህዝቡ ዘንድ አዋቂ የተባሉ ሰወች ምንም እንኳ ለራሳቸው ብዙ የሚያውቁና እና ጠቢብ የሆኑ ቢመስላቸውም ሲመረመሩ ግን እምብዛም የማያውቁና ጥበብ የጎደላቸው መሆኑን አረጋገጠ።
ስለሆነም ሶቅራጠስ የጠንቋዩን እንቆቅልሽ እንደፈታ አመነ። በእርሱ አስተያየት ህዝቡ አዋቂ ናቸው የሚላቸው ሰወች ምንም እንኳ ለራሳቸው አዋቂ የሆኑ ቢመስላቸውም፣ ሲፈተኑ ግን አላዋቂ ናቸው። በዚህ ትይዩ ሶቅራጠስ አላዋቂ እና ጥበብም የጎደለው መሆኑን እራሱ ስለሚያውቅ በዚህች ምክንያት እርሱ ከሌሎቹ የተሻለ ሆኖ ተገኘ።
በሌላ አነጋገር አለማወቁን ማወቁ ከሌሎቹ በተሻለ ጠቢብ አደረገው። ይህ እንግዴህ የሶቅራጥስ እንቆቅልሽ ተብሎ የሚታወቀው ነው። በአቴናውያዊን ባለስልጣናት ዘንድ ጥላቻ ያስነሳበት ይሄው ጉዳይ ነበር።
ሶቅራጠስ 70 ዓመት በሞላው ጊዜ የአቴና መንግስት እንዲያዝና ለፍርድ እንዲቀርብ አደረገ። በወቅቱ ሁለት ክሶች ሲቀርቡበት አንደኛው "በትምህርትህ ወጣቱን አበላሽተሃል" የሚል ሲሆን ሁለተኛው ደግሞ "ለግሪክ ጣዖታት አልተገዛህም" የሚል ነበር። እንደ ፕላቶ ዘገባ ግን ሶቅራጠስ የግሪክ ጣኦታት አምላኪ ነበር። በአንድ አንድ ተመራማርወች ዘንድ የአቴንስ መንግስት ያቀረባቸው ክሶች በውሸት ላይ የተመሰረቱ ናቸው። የሆኖ ሆኖ፣ ክሪቶ የተሰኘው የፈላስፋው ጓደኛ ለጠባቂወቹ ጉቦ በመስጠት እንዲያመልጥ ሁኔታውን አመቻችቶ ነበር። ሶቅራጠስ ግን እምቢ በማለት ቀረ እንጂ አላመለጠም።
ሶቅራጠስ ለፍርድ በቀረበ ጊዜ ሰፊ የሆነ የመከላከያ ክርክር በማቅረብ የአቴናን መንግስት ክስ ውድቅ ለማደርግ ሞክሯል። ከዚህ በኋላ ዳኞቹ ምን አይነት ቅጣት እንዲበይኑበት እንደሚፈልግ ሲጠይቁት፣ ለአቴና ህብረተሰብ ካበረከተው ጥሩ ተግባራቱ አንጻር በቀሪው ዘመኑ ሁሉ ነጻ እራት እንዲያመጡለት ተናገረ። ነገር ግን ፍርድ ቤቱ ወይ በቅጣት እንዲለቀቅ ወይንም ደግሞ እንዲገደል የእጅ ምርጫ አደረገ። ውጤቱም ሶቅራጠስ እንዲገደል የሚል ሆነ።
ይሁንና ሶቅራጠስ ሞትን አይፈራም ነበር። ሞቱን ለማስቀረት ይቅርታም ሆነ ሌላ ማባበያ አላቀረበም። በርሱ ሥነ ምግባር መሰረት ላመነበት ነገር እስከመጨረሻ መቆሙ ሰናይ ድርጊት ነበር። ስለሆነም ሄምሎክ የተሰኘ መርዝ ጠጥቶ እንዲሞት ስለታዘዘ፣ መርዙን በመጠጣት አለፈ።
ሶቅራጠስ የሰወችን ስህተት ለማሳየት ወደ ኋላ አይልም ነበር። እራሱም እንደማያውቅ ያስተምር ነበር። አለማወቄን አውቃለሁ የሚለው ጥቅስ ከዚህ ፈላስፋ ይመነጫል። ስለሆነም ሶቅራጠስ የዕውቀቱን ድንበር እና ልክ ያውቅ ነበር።
ሶቅራጠስ እንደሚለው "ያልተመረመረ ህይወት ምንም ዋጋ የሌለው ህይወት ነው"። ማለቱ እያንዳንዱ ሰው ስለራሱ ህይወት አላማና ተግባር እንዲመረምር መልካም ነው የሚል ነው።
በተረፈ ሶቅራጠስ ስለ ህይወት ትርጉም እና ስለሰናይ ተግባራት ብዙ ጥይቄወችን በማቅረቡ ይጠቀሳል። እኒህ ጥያቄወች እስከ አሁኑ ዘመን የፍልስፍና ዋና ጥያቄና አነሳሽ ሃሳቦች ናቸው።
ከሶቅራጠስ በፊት ፍላስፍና ማለት የሂሳብ ጥያቄወችን ለመመለስ የሚጥርና ስለ ተፈጥሮ አለም ጥያቄወችን የሚያቀርብ ነበር። እርሱ ግን ሥነ እውቀትን ፣ ሥነ ምግባርንና ፖለቲካን በመመርመር የፍልስፋናን አድማስ በጣም አስፍቶታል። ስለሆነም የምዕራቡ አለም ፈላስፋ በመባል ይታወቃል።
የትራምፕን የትዊተር ገጽ ተዘግቶ በቆየባቸው ደቂቃዎች ተጠቃሚዎች ማየት የቻሉት "Sorry, that page doesn't exist!" (ይቅርታ ገጹ አልተገኘም) የሚለውን መልዕክት ብቻ ነበር።
''ባደረግነው ማጣራት የትራምፕ ገጽ የተዘጋው በደንበኞች ድጋፍ አገልግሎት ሰጪ ሠራተኛችን መሆኑን ደርሰንበታል። ይህም ለሠራተኛው የመጨረሻው ቀን ነው'' ብሏል ትዊተር።
አንዳንድ ሰዎች የአማራን በማንነት መጠቃት በተመለከተ በምሰጠው አስተያየትና በወሰድኩት አቁዋም “ይልቃል በአንድ ወቅት አማራ የለም ብሎ ተናግሮ የነበረ ሰው እንዴት ዛሬ ተነስቶ የአማራ ተቆርቁዋሪ ሆነ?”በማለት ይልቃል ተገለባባጭና አቁዋም የሌለው መርህ አልባ ፖለቲከኛ እስከሚል ፈገግ የሚያሰኙ አስተያየቶችን አይቻለሁ። ከላይ የተጠቀሰውን ግልብና ፍሬ ቢስ አሉባልታ ለማጥራትና እውነቱን ለማወቅ የሚፈልግ ሰው
3.አንድ ሰው ስለ አማራ ህዝብ የጋራ ስነ ልቦና ያለው አተያይ ስለዚህ ህዝብ መጠቃት ለመጮህ የሚከለክለው ምን የሎጅክ መጣረስ አለ? እንዴትስ መርህ አልባ ያሰኛል? የሚሉትን መሰረታዊ ጥያቄዎች በአግባቡ መጠየቅና ለራሱ መልስ ማግኘት ያለበት ይመስለኛል።
” አማራ የለም አለ”ተብሎ የተነዛውንና ከተባለበት አውድ ውጭ ትርጉም የተሰጠውን አስተያየት የሰጠሁት በ2005 ዓ.ም “በላይፍ መፅሄት” ሲሆን የቃለ መጠይቁ አላማ የነበረው አማራዎች በማንነታቸው ምክንያት ከቤንሻንጉል ሲፈናቀሉ ከሌሎች ጉዋደኞቼ ጋር ከቦታው ድረስ ሄጄ ጥቃቱ የደረሰባቸውን ስለጎበኘሁ በጊዜውም በክልሉ ፖሊስ ለአጭር ጊዜ ታስሬ ስለነበረ ነው። በተጨማሪም የተፈናቀሉ ሰዎችን በተመለከተ አገዛዙ ድርጊቱን እንዲያስቆም ኢትዮ ኩባ አደባባይ በሰላማዊ ሰልፍ ጠይቀን ስለነበርና በሰልፉ ላይ ጥቃት ከደረሰባቸው አማራዎች ተውካዮችን ንግግር እንዲያደርጉ በማድረጋችን ነው። በመሆኑም እኔ ስለ አማራ በማንነቱ መጠቃት መናገር የጀመርኩት ከአምስት አመት በፊትና አማራ የለም አለ ተብሎ የሚነዛው ወሬ ምክንያት የሆነውን ቃለ መጠይቅ ከማድረጌ በፊት በመሆኑ “አማራ የለም” ያለ ሰው አሁን እንዴት ተቆርቁዋሪ ሆነ ለሚለው ትችት አይረቤነት ግልፅ ማሳያ ነው።
በመሰረቱ “አማራ የለም አለ” የሚለው ፍረጃ የመጣው “ይህ ሁሉ በደል በአማራ ላይ የደረሰው አማራን የሚወክል ድርጅት ባለመኖሩ አይመስልህም? “ለሚለው የጋዜጠኛ ጥያቄ ስለ አማራ ህዝብ የጋራ ስነ ልቦና የሰጠሁትን አስተያየት ተከትሎ ነው።
ለማጠቃለል ስለ ሙስሊም ወንድሞቼ መጠቃት በተደጋጋሚ ተናግሪያለሁ ነገር ግን የእምነቱ ተከታይ አይደለሁም። በሀገራችን በተለያዩ የህብረተሰብ ክፍሎች በማንነታቸውም ይሁን በሌላ በማንኛውም መልኩ የሚደርስባቸውን በደል እንዲቆም የምችለውን ሁሉ አድርጊያለሁ። ስለዚህ ስለ አማራ ህዝብ መጠቃት ያለኝ አቁዋም በፊትም የነበረ፣አሁንም ያለና ወደፊትም የሚቀጥል ነው።
እጅግ የገረመኝ ነገር ስለ አማራ ህዝብ ያለኝን አረዳድም ሆነ ስለ ቡድን መብቶች በወቅቱ ከላይፍ መፅሄት ጋር በሰጠሁት አስተያየት ትችት ይመጣል ብየ ስፈራው የነበረው የአማራ ህዝብ ምንም ጥቅም ሳያገኝ ለዚች ሀገር የከፈለውን መስዋዕትነት ጎላ አድርጌ ለማሳየት በመሞከሬና አማራ በማንነቱ ከተደራጀ ኢትዮጵያ አለቀላት ብየ ተናግሬ ስለነበር “ይልቃል በአፉ በዜግነት ፖለቲካ አምናለሁ ይበል እንጅ በልቡ አማራ ነው ኢትዮጵያንም አማራ ብቻ የፈጠራት አድርጎ ያያል” የሚል ከዚህ ህዝብ ለወጣን ፖለቲከኞች የሚለጠፈውን የተለመደ ፍረጃ ነበር። ነገሩ ግን ሌላ ሁኖ ጠበቀኝ።
ኢንጅነር፡- መኖር ስላለብኝ ጥቂት ስራ እሰራለሁ፣ የሚበዛውን ጊዜዬን ግን የማሳልፈው ለፓርቲው ስራ ነው፡፡ አንዳንድ ጊዜ ነገሮች ለምርጫ አስቸጋሪ ሲሆኑ የምትወስደው ውሳኔ አንዱን በማጠፍ ለአንደኛው ብቻ ራስህን መስጠት ይሆናል፡፡
ኢንጅነር ፡- በመጀመሪያ ደረጃ ኢህአዴግ የሆነ የፖለቲካ መስመር የሚከተል ድርጀት አይደለም፡፡ ከህወሃት አንስቶ ዝብርቅርቅ ያለ መስመር የሚከተል አንድ አይድኦሎጂ የሌለው ነው፡፡ ቀደም ብዬ ለመጠቆም እንደሞከርኩት ብሄራዊ ስሜት፣ ታሪክን፣ ባህልንና ማንነትን ያዋረደ ነው፡፡ ጉልበት በእጁ በማስገባቱም ሁሉንም አዳክሞ እየገዛ ነው፡፡ አዎን ከዚህ አንጻር ከሆነ ስብሃት እንዳሉት የአፍሪካ ምርጡ ፓርቲ ነው፡:
አሜሪካ የአስቸኳይ አዋጁ እንዳይታወጅ አስቀድማ መምከሯን፣ ሁሉንም ወገኖች ያካተተ ንግግር እንዲካሄድ ማሳሰቧና ሕዝብ ለሚጠይቀው ጥያቄ መልስ እንዲሰጥ ደጋግማ ስታሳስብ መቆየቷ...
"የሁሉም ችግሮች ምንጭ የሆኑት የሥርዓቱ ቁንጮ የትግራይ ሕዝብ ልዩ ተቆርቋሪ፣ ጠበቃና ነፃ አውጭ በመምሰል በሕዝቡ ስምና ደም እየነገዱ ለጥቃት፣ ለስደት፣ ለውርደትና ለአፈና እየዳረጉት ነው" ያለው በዳያስፖራ የዓረና ትግራይ አባላትና ደጋፊዎች መሆኑን የገለፀ ቡድን ባወጣው ባለአራት ነጥብ የአቋም መግለጫ ኢትዮጵያ በአሁኑ ጊዜ ያለችበትን ሁኔታ መገምገሙን አስታውቋል፡፡
በአዲስ አበባ ስታድየም 08:30 ላይ ኢትዮጵያ ቡናን የገጠመው ኢትዮጵያ ወጣቶች ስፖርት አካዳሚ 2-0 ማሸነፍ ችሏል፡፡ የአካዳሚን ሁለት የማሸነፍያ ጎሎች አምበሏ የአብስራ ይታይህ ከእረፍት በፊት እና በኃላ አስቆጥራለች፡፡ ድሉን ተከትሎ አካዳሚ ነጥቡን 16 በማድረስ አንድ ደረጃ ማሻሻል ችሏል፡፡
ቀጥሎ 10:30 ላይ ደደቢት ድሬዳዋ ከተማን አስተናግዶ 3-0 አሸንፏል፡፡ ደደቢት በተፈተነበት የመጀመርያ አጋማሽ ድሬዳዋ ከተማዎች በርካታ የግብ እድል ቢፈጥሩም ብርቱካን ገብረክርስቶስ ባስቆጠረችው ግሩም ጎል ወደ መልበሻ ክፍል አምርተዋል፡፡ ከእረፍት መልስ የተጫዋቾች ለውጥ በማድረግ ጨዋታውን የተቆጣጠረው ደደቢት በሎዛ አበራ እና ሰናይት ባሩዳ ተጨማሪ ጎሎች 3-0 ማሸነፍ ችሏል፡፡
ሊጠናቀቅ የ1 ሳምንት መርሀ ግብር ብቻ የቀረው የኢትዮጵያ ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ምድብ ሀን ደደቢት ፣ ምድብ ለን ኢትዮጵያ ንግድ ባነክ ማሸነፋቸውን ሲያረጋግጡ ፣ በምድብ ሀ አዳማ ከተማ በቀጣይ ጨዋታ ከ10 የግብ ልዩነት በታች መሸነፍ አልያም የአቻ ውጤት በሁለተኛ ደረጃ ለማጠናቀቅ በቂው ሲሆን ሀዋሳ ከተማ ከምድብ ለ ሁለተኛ ደረጃን ይዞ ማጠናቀቁን አረጋግጧል፡፡ በዚህም ግንቦት 6 የምድብ ሀ አሸናፊ ከ ምድብ ለ አሸናፊ ለዋንጫ ፣ የምድብ ሀ 2ኛ ከ ምድብ ለ ሁለተኛ ለ3ኛ ደረጃ ጨዋታቸውን የሚያደርጉ ይሆናል፡፡
(አንድ አድርገን የካቲት 26 ፤ 2004 ዓ.ም)፡- ለዛሬው ፅሁፌ መነሻ የሆነኝ እንድዳፈር ያበረታታኝ ‹‹እውነትና ንጋት›› የተባለው የካርዲናል አባ ሰረቀ መፅሀፍ ነው ፡፡ ይህ መፅሀፍ ባልጎለመሰው እውቀቴና በተራው እኔነቴ ልደፍረው ያላሻሁትንና ለእናንተ አእምሮ በመጨነቅ ልገልጸው ያልፈለኩትን ጉዳይ አድበስብሶና ለሌላ አላማ አድርጎ ወደ ህዝቡ አድርሶታል፡፡ ድፍረቱ ላይ ግልፅነትን አክላችሁ ሌሎች ተደብቀው የቆዩና ተሰውረው ያሉ የመንፈሳዊ መሪዎቻችንን ሃይማኖታዊ ጉዳዮች (የመንፈሳዊ መሪዎቻችንን እንጂ የቤተክርስትያናችንን አላልኩም ፤ ቅድስት ቤተክርስትያን ምንም አይነትት የተደበቀ የሃይማኖት ጉዳይ የላትም) የሚሳዩ መጻህፍት ታስነብቡኝ ዘንድ ፍላጎቴና ምኞቴ ነው፡፡
ፍላጎቴና ምኞቴ የሃይማኖት መሪዎቻችንን ሰብዓዊ ማንነት እና ግለሰባዊ ህይወታቸውን መግለፅና ማወቅ አይደለም ፤ እሱ የኔ ወይም የናንተ ጉዳይ አይደለም ፤ ባውቅም ምንም አይጠቅመኝም፤ የእኔ ፤ የእናንተ እና የእነርሱ የጋራ ጉዳይ የሆነው ሐይማኖት ነው ፡፡ ከሃይማኖት ደብቀው እና ሳይገልፁት የቆዩትን ወይም አባት ሆነው እየመሩት ካሉት እምነት አንፃር እርስ በእርስ የሚጋጭ አስተምህሮና እሳቤ ሌሎችንም ነገሮች ማወቅ ነው የኔ ፍላጎት ፡፡ ለምን ስለ ድብቁ ሃይማኖታዊ እሳቤያቸው ማወቅ አሰፈለገክ ? ትሉኝ ይሆናል፡፡ መልሴ ለጠቅላላ እውቀት የሚል አይደለም ፤ መልሴ ስለ ሃይማኖቴ ይገደኛል ፤ ይመለከተኛል የሚል ነው ፤ በእምነቴ ዙሪያ የሚነሱ ይህን የመሰሉ ጉዳዮችም ሳይሆኑ ትናንሾቹንም ቢሆኑ ማለፍ ስለማልችልም ጭምር ነው፡፡
በእርግጥም ስለ እምነቴ እጨነቃለሁ ስለ ቤተክርስትያኔ አስባሁ፡፡ እምነቴ ውስጥ እኔ ፤ ቤተክርስትያኔ ውስጥ ቅድስት ሀገር ኢትዮጵያ እና ደጋግ ሕዝቦቿ አሉ ፤ እናም ይገደኛል ፤ አውቀህስ ምን ታደርጋለህ ? ልትሉኝ ትችላላችሁ ፤ እኔ ደግሞ እቃወማለሁ እላችኋለሁ ፤ ልክ እንዳልሆኑ እየተናገርኩ እቃወማለሁ ፤ የተሳሳተውን ነገር በመግለፅ እቃወማለሁ ፤ የቤተክርስትያናችን አስተምህሮ አይደለም እያልኩ እቃወማለሁ ፤ እምነቴን በህይወቴ እየመሰከርኩ እቃወማለሁ ፤ ስለ እውነት አጥብቄ እየጮህኩ እቃወማለሁ ፣ ……. ጩህት የት ሊደርስ ? ብትሉኝ መቼም ወደ ጎን ስለማልጮህ ወደ ላይ እንደመጮሄ ጩህቴ ከሚደርስበት ይደርሳል ፡፡ አዎን በእነዚህ ነገሮች እቃወማለሁ ተቃውሞዩ ምን ለመፍጠር ወይም ምን ለማምጣት እንደሆነ ለእናንተ መንገር አይጠበቅብኝም ፡፡ ታውቁታላችሁና
‹እመቤታችን የአዳም የውርስ ሀጥያት(ጥንተ አብሶ) ነበረባት›› እና ‹‹ እመቤታችን ጥንተ አብሶ የአዳም የውርስ ሀጥያት የለባትም›› ሰሞኑን ቤተክህነት አካባቢ መነጋገሪያ የሆነ ርዕስ ነው ፡፡ ርዕስነቱ ‹‹አለባት›› ፤ ‹‹የሌባትም›› በሚል ሳይሆን የቤተክርስትያኒቱ ፓትርያርክ (ዶ/ር አቡነ ጳውሎስ) እመቤታችን የአዳም የውርስ ሀጥያት ነበረባት ማለታቸውን የሚገልጥ መጽሀፍ (የሚገልፅ ከምለው የሚጠቁም ብለው ይሻላል) ምክንያቱም መፅሀፉ ‹‹እውነትና ንጋት ›› ላይ የአቡነ ጳውስ መፅሀፍም ይህን ሀሳብ ይደግፋል ብሎ ያቀረበው ፅሁፍ አሻሚ ስለነበረ ነው ፤
(እንደ ምስራቅ ኦርቶዶክስ ቤተክርስትያን አስተምህሮ ቅድስት ድንግል ማርያም ሰው እንደመሆኗ በሰው ዘር ላይ ሲወርድ ሲዋረድ የመጣውን ራሱንም በተፈትሯዊ ሞት የሚገልጸውን ጥንተ አብሶ ትጋራለች፡፡) ይህ የሚወራው ስለ ምስራቅ ኦርቶዶክስ ቤተክርስትያን ስለሆነ አቡነ ጳውሎስ ሀሳቡን ይደግፉታ አያስብልም ፤ ነገር ግን አቡነ ጳወሎስ ሊደግፉት ይችላሉ የሚል ጥቆማ ሰጥቶን ያልፋል ምክንያቱም ‹‹የእውነትና ንጋት›› መጽሀፍ ጸሀፊም ሆኑ አብሯቸው ያሉ ሰዎች ከመሬት ተነስተው አቡነ ጳውሎስ ይህን ሀሳብ ይደግፉታል አይሉም፡፡ ( በቤተክርስትያኒቱ አባት ተጽፎ በጠቅላይ ቤተክርስትያን አዳራሽ ውስጥ መመረቁ አንዱ ነው)፡፡
ሰለምን እያወራሁ እንዳለ ተረድታችሁኛል ፤ ስማንስ እየጻፍኩ እንደሆነ ፤ ያቺ ገና ከማህፀን ሳትወጣ ጀምሮ ስሟን የሰማነው ፤ አነዚያ ቅዱሳን አባቶቻችን ስሟን ሲያወድሱ ውለው ቢያድሩ የማይጠግቧትን ፤ ለውሻ ራርታ በወርቅ ጫማዋ ውሃ ያጠጣችውን ፤ የሰማይና የምድር ጌታን ዘጠኝ ወር በማህጸኗ የተሸከመችውን ፤ ስለ እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም ነው የማወራው ፡፡ አሷ ከሴቶች የተለየች ከፍጥረት ሁሉ የተለየች መሆኗ ተረስቶ ፤ እሷም እንደ እኔ እና እንደ እናንተ የአዳም የውርስ ሀጥያት ተካፋይ ናት ተባልን ፤ ይህን ማን እንዳለሁ እነግራችዋለሁ፡፡ የዛሬ 24 ዓመት በፊት አሜሪካ ፕሪስተን ዩኒቨርሲቲ የያኔው የ52 ዓመት የዶክትሬት ተማሪ የአሁኑ የ76 ዓመት ፓትርያርክ ፤ የያኔው ተማሪ የአሁኑ ዶ/ር ፤ የያኔው ስደተኛ የአሁኑ ፓትርያርክ ፤ ብጽዕ ወቅዱስ አቡነ ጳውሎስ ናቸው ይህን በመጽፋቸው ያሰፈሩት፡፡ ዶክተር አቡነ ጳውሎስ በፍልስፍና ዶክትሬታቸውን ያገኙት ወይም ለዶክትሬታቸው ማሟያ የሆነው (Dissertation) የጻፉት ይህን በማለት ነው ፡፡ ይህን ሲሉም የግል አመለካከታቸው ወይም የእሳቸው ብቻ እሳቤ እንደሆነ አይደለም የገለፁት ፤ እናንተ እና እኔ ብሎም እነዚያ በህይወት ያለፉት ደጋግ ቅዱሳን አባቶቻችን የሚያምኑት እውነትና እምነት ብለው ነው የተናገሩት ፡፡
አጥኝው ማሳየት የፈለጉት ‹‹ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን ብፅእት ድንግል ማርያምን የአምላክ እናት አድርጋ ብትመለከትም በሌላ አገላለጽ አካላዊ ቃል በስጋ ለመውለድ የአምላክ እናት በመሆን ምርጫ ውስጥ ከፍጥረታት ሁሉ በላይ የተከበረች ብትሆንም ፤ ነገር ግን በሌላኛየሰው ዘር በጥንተ አብሶ (የአዳም የውርስ ሀጥያት) ጥላ ስር የተወለደች መሆኗን የኢትዮጵያው ገፅታ እንደማንኛውም ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን የስነ መለኮት አስተምህሮ ይገልፃል…››
ይህን ጽሁፍ የምታገኙት በጥናቱ አስተዋፅኦ (ABSTRACT) ላይ ነው:: የጥናታቸው ርዕስ “ Filsata : the Feast of the Assumption of the virgin Mary and the Mariological Tradition of the Ethiopia Orthodox Tewahedo Church” ይሰኛል ፡፡ “Princeton Theological Seminary” ጎግል ላይ ገብታችሁ “Order NO 8818495” እና “Yohannes Paulos” የሚለውን ስትጽፉ ጎግል ጎልጉሎ ያወጣላችኋል፡፡ ይህ አስተምህሮ ግን የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያንን ይወክላልን? ቤተክርስትያናችን እንዲህስ ብላ አስተምራ ታውቃለችን? የቤተክርስትያኒቱ የእምነትና የሥርዓት መፅሀፍ ሆኖ በ1988 ዓ.ም በ22 ሊቃውንት ተጠንቶ በዘመነ አቡነ ጳውሎስ ጊዜ ‹‹የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን እምነትና ስርዓተ አምልኮትና የውጭ ግንኑነት›› በሚል ርዕስ በአማርኛና በእንግሊዘኛ የታተመው መፅሀፍ ይህ ከላየ የተመለከታችሁት የአቡነ ጳውሎስን ፅሁፍ እንዲህ በማለት ይቃወማል፡፡
‹‹አምላክን በድንግልና ጸንሳ በድንግልና የወለደችው የእመቤታችን የድንግል ማርያም ከአዳም ዘር የተላለፈ ኃጥያት(ጥንተ አብሶ) ያላገኛት መርገመ ስጋ መርገመ ነፍስ የሌለባት ገና ከመወለዷ አስቀድሞ በአምላክ ህሊና ታስባ ትኖር የነበረች…››(ገጽ 49) ሁለት ተቃራኒ የሆኑ ሀሳቦችን በአንድ ሰው በዶ/ር አቡነ ጳውሎስ ሲዘነዘሩ አይተናል ፤ በመጀመሪያው ላይ ራሳቸው ቃል በቃል ‹‹ በጥንተ አብሶ (በውርስ ሀጥያት) ጥላ ስር ነበረች›› ብለው የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን አስተምህሮ ሳይሆን ‹‹ነው›› በማለት ዶክትሬታቸውን አግኝተውበታል ፡፡ (ልብ ይበሉ የዶክትሬት ማግኛ ፅሁፋቸውን የተሰራው የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን በማታምነውን ፤ እኛም በማናምነው ጉዳይ ነው ፡፡ የሚገርመው ደግሞ ይህን የገለጹት ለህዝብም በይፋ ያሳወቁት ካርዲናል አባ ሰረቀ መሆናቸው ነው፡፡ የቤተክርስትያን አባቶች ቅዱስ ሲኖዶስ ስራቸውን ሚዛን ላይ አስቀምጦ ከሀላፊነታቸው በጥቅምት ወር ያነሳቸው ፤ የአቡነ ጳውሎስ የቅርብ ወዳጅ በሆኑት ካርዲናል አባ ሰረቀ ነካክተው የተደበቀውን ነገር አውቀውም ሆነ ሳያውቁ ጉዳዩ ጸሀይ እንዲሞቅ በአደባባይ አውጥተውታል ፡፡ ማንም ሰው በመንፈሳዊም ሆነ በአለማዊ ትምህርት ላይ የፈለገውን ሀሳብ አንስቶ ማራመድ ይችላል መብቱም ነው ፤ ሀሳቡን እንደፈለገው የማንሸራሸር መብት አለው፤ እግዚአብሔርም የለም ብሎ ማመን የእሱ ብቻ መብት ነው ፡፡ ነገር ግን አንድን እምነት ወክሎ የራሱን ሀሳብ የእምነቱ አድርጎ መናገርም ሆነ ማቅረብ ግን አይችልም፡፡
‹‹እውነትና ንጋት›› የተሰኝው መጽሀፍ ለህዝብ እስከሚደርስ አቡነ ጳውሎስ ያን የጥንቱን የአሜሪካውን ትምህርት ቤት እሳቤያቸውን በትምህርት ቆይታቸው ወይም ዶክትሬታቸውን እስኪይዙ ድረስ ብቻ አብሯቸው የቆየ ነው የመሰለኝ ፡፡ ምክንያቱን በዘመነ ፓትርያርክነታቸውም በእሳቸው መልካም ፍቃድ ይህን የተማሪ ቤት ቆይታቸው ወቅት ያንፀባረቁትን መጽሀፍ በማፃፋቸው ነው፡፡ ከ24 ዓመት በፊት ያሉትን ነገር ትተውታል ወይም በነገሩ ላይ የበሰለ እውቀት ሳይኖራቸው የፃፉት ነው ብዬ አስብ ነበር ፡፡ አሁንም ሊሆን ይችላል ፡፡ ግን የአባ ሰረቀ መጽሀፍት በቤተክህነት አዳራሽ ተመርቆ ለህዝብ መቅረቡን አቡነ ጳውሎስ በነገሩ ላይ ዝም ማለታቸው ዳግም አስገርሞናል፡፡
እርግጥ ነው ዶ/ር አቡነ ጳውሎ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን አምስተኛ ፓትርያርክ ናቸው፡፡ ቢሆንም እሳቸውም ሰው ናቸው ፤ አባትም ናቸው ፤ ስለሆኑም እኔ ሀጥያተኛ እና መሀይም ልጃቸው ነገሩ ቢያጠራጥረኝ ጉዳዩ ጥያቄ ቢፈጥርብኝ አይፈረድብኝም፡፡ ያነሳሁት ጉዳይ ቤታችንን ስለሚያምሱ አውርቶ አዳሪዎች እና ሴት ወይዛዝርቶች አይደለም፡፡ ለሰው ልጅ ድህነት ምክንያት የሆነችው ሁሉም የኦርቶዶክስ ተዋህዶ አማኝ ቀኑን ሙሉ ስሟን ሲጠራ ቢውል የማይረካን የእመቤት ማርያምን ጉዳይ ነው ያነሳሁት፡፡ ስለዚህ አትዘኑብኝ እሷ ከደሜ እና ከደማችሁ ተዋህዳለች ፤ እንግዲህ እኔ በዚህ ጉዳይ ላይ ይህን ብያለሁ ዶ/ር አቡነ ጳውሎስ ‹‹የመመረቂያ ፅሁፍዎን›› ወይም ‹‹የቤተክርስትያኒቱን አስተምህሮ›› ከሁለት አንዱን ይምረጡ ብያለሁኝ፡፡ አበቃሁ።
የእስኩቴስ ሰዎች (ግሪክ፦ Σκύθες /ስኩጠስ/) በታሪክ መዝገቦች መጀመርያ የሚታዩ በ700ዎቹ ዓክልበ. ሲሆን በአሦር ሰነዶች ውስጥ አሽኩዝ ተብለው ነው። ዳሩ ግን በኋላ ዘመን በጻፉት መምህሮች አፈ ታሪክ ዘንድ ከማየ አይኅ ቀጥሎ ከሁሉ አስቀድሞ የኖረ አገር ነበሩ። በቋንቋቸው በእስኩቴስኛ ለራሳቸው የነበራቸው ስያሜ ስኩዳ እንደ ነበር ይመስላል። በምሥራቅ አገሮች ግን ሳካዎች (ፋርስኛ፦ ሳካ፣ ቻይንኛ፦ 塞 /ሳይ/) ተባሉ። ግዛታቸው እጅግ ሰፊ ሆኖ ለረጅም ዘመን ከዳኑብ ወንዝ በአውሮጳ እስከ ሞንጎልያ፣ ቻይናና ሕንድ ጠረፍ ድረስ ይስፋፋ ነበር።
ኣብ ፈለማ መበል 19 ክፍለ ዘመን ኬሚካላዊ ንጥረ ነገር ራዲየም ንገለ ሕማማት ከምዘሕዊ ይእመነሉ ነይሩ።ናይ ኢድን ግድግዳን ሰዓታት ኣብ ፀልማት ንኸብረቕርቑ እውን የገልግል ነይሩ።ኣብ ማእኸላይ ምዕራብ ክፍለ ግዝኣት ዩናይትድ ስቴትስ ኤሊኖይ ኣብ ትርከብ ንእሽተይ ከተማ ኦታዋ ሰዓታት ንኽብረቕርቑ ቀለም ይቐብኣ ዝነበራ ብርክት ዝበላ ደቂ ኣንስትዮ ዘጋጠመን ሓደጋ ግን ናይ ራዲየም ሓደገኝነት ንኽፍለጥ ገይረን እየን፡ናይ ዩናይትድ ስቴትስ ሕጊ ሰራሕተኛታት ንሓንሳብን ንሓዋሩን ንኽልወጥ’ውን ገይሩ እዩ።
ኣብ 1920ታትን 30ታትን ካብ 13 ክሳብ 19 ዓመት ዝዕድሚአን መናእሰይ ደቂ ኣንስትዮ ኣብዚ ኣብ ዩናይትድ ስቴትስ ክፍለ ግዝኣት ኤሊኖይ ከተማ ኦታዋ ኣብዝርከብ ፋብሪካ ራዲየም ዳያል ንኽሰርሓ ይምልመላ ነይረን።ናይ ኢድን ግድጋዳን ስዓታት ኣብ ፀልማት ንኸብለጭልጭ ምእንታ ብመርዛም ንጥረ ነገር ራዲየም ምቕባእ ነይሩ ስርሐን።
ሰልፈኛታት ‘ሙጋቤ ካብ ስልጣን ክእለ፣ ከምኡ’ውን ነቲ ኣብ 2018 ዝካየድ ፕረዚደንታዊ ምርጫ ቅጥዕታቱ ክቕየር ዝጠልብ ጭርሖታት ብምልዓል እዮም ኣብ ጎደናታት ከተማ ሃራሬ ወጺኦም።
እንተኾነ ሓይልታት ጸጥታን ፖሊስን መንግስቲ፣ ነቶም ሰልፈኛታት ብጎነጽ ክብትንዎም ኣብ ዝፈተኑሉ፣ ሓያሎ ሰባት ብከቢድን ፎኪስን ከምዝቖሰሉ፣ ቢቢሲ ካብታ ከተማ ኣብ ዘመሓላለፎ ጸብጻብ ገሊጹ።
ወዲ 92 ፕረዚደንት ሙጋቤ ሕጂ’ውን ክወዳደር ምዃኑ’ዩ ዝገልጽ። ነዚ መራሕቲ 18 ውድባት ዝጸዉዑዎ ሰላማዊ ሰልፊ፣ ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ’ታ ሃገር ፍቓድ ሂቡ ክነሱ፣ ቤት ጽሕፈት ፖሊስ ግና እቲ ሰላማዊ ሰልፊ ዘይሕጋዊ’ዩ ብምባል ብሓይሊ በቲኑዎ።
ሚኒስተር ውሽጣዊ ጉዳያት ዚምባብወ ንማዕከናት ዜና ሃገሩ ኣብ ዝሃቦ ቃል፣ እቲ ሰላማዊ ሰልፊ ንሓድነት ህዝቢ ዚምባብወ ንምብታን ብናይ ወጻኢ ሓይልታት ዝተሃንደሰ’ዩ ክብል ገሊጹዎ።
ይሄ ፅሁፍ ነው ረጅም ላንዳንዱ አሰልቺም ሊሆን ይችላል። እኔ ትዝታዬን ፅፌያለሁ። ስለፃፍኩትም ደስ ብሎኛል። ከቻላችሁ ሁሉንም አንብቡት፣ ካላቻላችሁ የቻላችሁትን እንብቡት፣ በጣም ካልቻላችሁ ግን ዝም ብላችሁ እለፉት) ይሄን ካልኩ በኋላ ይሄን ትዝታ ሁሉንም የሚጋራኝ ወንድሜና አብሮ አደግ ጓደኛዬ ኢሳያስ በዛን ጊዜ ከመጀመሪያው እስከ መጨረሻው አብሮኝ ስለነበር እሱደግሞ ቢጨምርበት ደስ ይለኛል። በፅሁፉ ላይ ግን ስህተት ያለ ከመሰላችሁ, የሚታረም ነገር ካገኛችሁ ጊዜው ረዝሟልና ነገር አምታትቼም ከሆነ ንገሩኘ፣ አርሙኝ። ጥያቄ ካላችሁም ደስ ብሎኝ እመልሳለሁ።
(ይሄ ፅሁፍ ነው ረጅም ላንዳንዱ አሰልቺም ሊሆን ይችላል። እኔ ትዝታዬን ፅፌያለሁ። ስለፃፍኩትም ደስ ብሎኛል። ከቻላችሁ ሁሉንም አንብቡት፣ ካላቻላችሁ የቻላችሁትን እንብቡት፣ በጣም ካልቻላችሁ ግን ዝም ብላችሁ እለፉት) ይሄን ካልኩ በኋላ ይሄን ትዝታ ሁሉንም የሚጋራኝ ወንድሜና አብሮ አደግ ጓደኛዬ ኢሳያስ በዛን ጊዜ ከመጀመሪያው እስከ መጨረሻው አብሮኝ ስለነበር እሱደግሞ ቢጨምርበት ደስ ይለኛል። በፅሁፉ ላይ ግን ስህተት ያለ ከመሰላችሁ, የሚታረም ነገር ካገኛችሁ ጊዜው ረዝሟልና ነገር አምታትቼም ከሆነ ንገሩኘ፣ አርሙኝ። ጥያቄ ካላችሁም ደስ ብሎኝ እመልሳለሁ።
ለረጅም ጊዜ እንደው ጊዜ አግኚቼ ስለ ትግል ፍሬ ትዝታዬ ፌስቡክ ላይ በፃፍኩ እያልኩ ከራሴ ጋር አወራ ነበረ። አሁን ጊዜ አገኘሁ። የምችለውን የማስታውሰውን ይኸው ፅፌያለሁ። የረሳሁትን በዛን ጊዜ አብሮኝ የነበረው አብሮ አደግ ጓደኛዬ ኢሳያስ ብርሃኑ ያስታውሰኛል ብዬ ተስፋ አደርጋለሁ። እንግዲህ የትግል ፍሬ የቡድኑንም ሆነ የተጫዋቾቹን ትጥቅ የምንይዘው ሶስት ነበርን። እኔ፣ ኢሳያስ እና የኢሳያስ ታላቅ ወንድም አበበ ነበርን። ጊዜውም 1972 ዓም ነበር። ትግል ፍሬ የተቋቋመው በ1971 ዓም ቢሆንም የተጠናከረውና በህዝብ ዘንድ ተወዳጅ የሆነው በ1972 ዓም የመኢሰማ ቡድኖች በዘጠኙ ኢንዱስትሪዎች ስር እንዲዋቀሩ ከተደረገ በኋላ። ትግል ፍሬ የሚጫወቱት ለምሳሌ በፉብሪካ፣ በመንገድ ስራ አውራ ጎዳና እና ህንፃ ኮንስተራክሽን መስሪያ ቤቶች የሚሰሩት ተጫዋቾች ነበሩ። የእርምጃችን ተጫዋቾች በመብራት ሃይል፣ በአስመጪና ላኪ፣ እና በሆቴሎች የሚሰሩት ሆኑ። በወደፊት ቡድን ውስጥ የሚጫወቱት ደግሞ በትራንስፖርት ፣ መድንና ባንክ የሚሰሩት ነበሩ። ይሄ አሰራር ሶስቱ ቡድኖች እንዲጠናከሩ በተለይም ትግል ፍሬ በጣም ተወዳጅ ሆኖ በቅዱስ ጊዮርጊስ እግር ኳስ ቡድን መፍረስ ምክኒያት ከስታዲዮም የሸሸውን ሰው ለማምጣት አስችሎት ነበር።
ገዥው ፓርቲ ኢሕአዴግ በውስብስብ ፈተናዎች ውስጥ በመውደቅና በመነሳት መካክል መሆኑ ይታወቃል። ድርጅቱ ተስፋ የለውም የሚሉ አንዳሉ ሁሉ ድርጅቱ ወደ አዲስ ቅርፅና አደረጃጀት እያመራ ነው የሚሉም አሉ። የዋዜማው ቻላቸው ታደሰ ድርጅቱ እየያዘ ያለውን አዲስ አሰላለፍና ቀዳዳ ያመላከተበትን ዘገባ አንብቡት
የድሮው ኢሕአዴግ የለም ላይመለስ ከስሟል አሁን ያለነው በአዲስ ድህረ ኢሕአዴግ ወቅት ላይ ነው የሚል አስተያት ያላቸው የፖለቲካ ጉዳይ አዋቂዎች አሉ። በእርግጥ ያለነው ድህረ ኢሕአዴግ ወቅት ላይ ነውን?
አሁን የኢሕአዴግ አምባገነናዊ ባህል እንዳለ ቢሆንም፣ ድርጅታዊ መዋቅሩ ግን መዳከሙ በግልጽ ይታያል፡፡ መንግሥትን የሚመራው ራሱ ኢሕአዴግ ነው ለማለትም የማይቻልበት ደረጃ ላይ ተደርሷል፡፡ ውስጣዊ በይነ-ድርጅታዊ ቅራኔውም ወደ አዲስ አሳሳቢ ደረጃ ተሸጋግሯል፡፡ በሚመራው መንግሥት ውስጥም የቅድመ ተከተል መደበላለቅ ይስተዋላል፡፡ ችግር ፈች አዳዲስ የፖለቲካ እና ፖሊሲ መፍትሄዎች ነጥፈውበታል፡፡ ቡድናዊ አመራር በሚፈልግበት በዚህ ፈታኝ ወቅት፣ በሊቀመንበሩ መዳፍ ስር ብቻ እየወደቀ ነው፡፡
ጠቅላይ ሚንስትር ዐቢይ አምና የወረሷቸው የውስጠ ኢሕአዴግ ቅራኔዎችም ተባባሱ እንጅ ፈጽሞ አልሰከኑም፡፡ ባጭሩ ግንባሩ ዲሞክራሲያዊ ሽግግር ሊያስጀመር ይቅርና፣ የራሱ ውስጣዊ ጣጣ ለሀገሪቱ ህልውና፣ አንድነትና ሰላም ስጋት እየሆነ መጥቷል፡፡
ምናልባት ግንባሩ ከፈረሰ፣ በድህረ-ኢሕአዴግ ዘመን ምን ዐይነት አዲስ የፖለቲካ አሰላለፍ ሊወለድ ይችላል? በፌደሬሽኑ እና ፌደራላዊ ሥርዓቱ ላይስ ምን አንድምታ ይኖረዋል?
ለኢሕአዴግ መፍረስ ውስጣዊ እና ውጫዊ ምክንያቶች አሉ፡፡ ከውስጥ ርዕዮተ ዐለማዊ ልዩነት እና ድርጅታዊ ቅራኔዎችን፣ ከድርጅት ደሞ ሕወሃትንና ደኢሕዴንን ውስጥ ያሉ በተለይ የክልልነት ጥያቄ ያነሱ ብሄርተኞችን ሚና መጥቀስ ይቻላል፡፡ ትልቁ ስጋትም ከውስጥ የሚመጣው ነው፡፡ ከውስጡ ከሚቆረቆሩለት ይልቅ የተሰላቹበት እየበዙ መጥተዋል፡፡
ለኢሕአዴግ መፍረስ አንዳንድ ወገኖች እንደ ምክንያት የሚያነሱት ርዕዮተ ዐለምን ነው፡፡ በኢሕዴግ ደረጃ ግን እስካሁን ይህ ነው የሚባል የርዕዮተ ዐለም ለውጥ አልተደረገም፡፡ ኦዴፓ እና አዴፓ ግን በተናጥል መግልጫዎቻቸው፣ አብዮታዊ ዲሞክራሲን ለማጠልሸት ሞክረዋል፡፡
ሕወሃት ባንጻሩ ጥብቅና ቆሞለታል፡፡ ያም ሆኖ ከመግለጫ ያለፈ፣ ኦዴፓም ሆነ አዴፓ መሬት የቆነጠጠ የርዕዮተ ዐለም ለውጥን በድርጅት ፕሮግራማቸው አላካተቱም፡፡ ሁለቱም ሕገ መንግሥታዊ ማሻሻያ እንደሚፈልጉ ፍንጭ ሰጥተዋል፡፡ መግለጫቸውን እና ንግግራቸውን እንደ ርዕዮተ ዐለም ለውጥ መውሰድ አስቸጋሪ ነው የሚሆነው፡፡ በተለይ ሕዝበኝነት ከተጋባባቸው ወዲህ አቋማቸው እየዋዠቀ መምጣታቸውም ይህንኑ ያጠናክራል፡፡
ከቅርብ ጊዜ ወዲህ ደሞ ኦሕዴድ/ኦዴፓ የብሄር ፖለቲካን ከማናናቅ እና ሕገ መንግሥትታዊ ማሻሻያ ከጠየቀበት አቋሙ አፈግፍጓል፡፡ አዴፓም ቢሆን አሁን ከገጠመው የአመራር መዳከም አንጻር፣ በቀደመ አቋሙ ምን ያህል ይገፋበታል የሚለው አጠራጣሪ ነው፡፡
እንደ ግንባርም ሆነ አባል ድርጅቶች በተናጥል ለምን ግልጽ የርዕዮተ ዐለም ለውጥ እንዳላደረጉ መላ ምቶችን ማስቀመጥ ይቻላል፤ አንደኛው፣ አባል ድርጅቶች በተናጥልም ሆነ እንደ ኢሕአዴግ የርዕዮተ ዐለም ለውጥ የሥልጣን መሠረታችን ይሸረሽርብናል ወይስ ያጠናክርልናል ብለው ስለሚጨነቁ ይሆናል የሚለው መላ ምት ነው፡፡ ሌላኛው መላ ምት አንዱ የሌላኛውን ዕቅድ ስለማያውቅ፣ አንዳው ቀድመው የርዕዮተ ዐለም ለውጥን በይፋ በፕሮግራማቸው ቢያካትቱ፣ በግንባሩ ውስጥ ቦታቸውን እና የሃይል ሚዛናቸውን እንዳያሳጣቸው መስጋታቸው እንደሆነ መገመት ይቻላል፡፡ ሦስተኛው፣ ምናልባት ገና አዳዲስ የፖለቲካ አሰላለፎችን እያጤኑ ሊሆን ይችላል፡፡
ሌሎች ከግንባሩ እና ከውጭ ያሉ ብሄርተኛ ሃይሎችም ሕገ መንግሥቱ እንደወረደ በተሟላ ሁኔታ ይተግበር፣ ሕብረ ብሄራዊ ፌደራሊዝምም ይስፈን ባይ ናቸው፡፡ “ፌደራሊስት” እና “አሃዳዊ”የሚል የጎራ ክፍፍል በማምጣት፣ ኢሕአዴግ ሊያመጣው ይችላል ባሉት የርዕዮተ ዐለም ለውጥ ላይ ተጽዕኖ ለመፍጠር እየታተሩ ነው፡፡ “አሃዳዊ” የሚለው ፍረጃ፣ ከኢሕአዴግ ውስጥ አዴፓን፣ ከውጭ ደሞ እንደ ኢዜማ ያሉ ፓርቲዎችን አንገት ለማስደፋት መሆኑም ግልጽ ነው፡፡
ባጠቃላይ ከማሻሻያ ጠያቂዎች ይልቅ፣ “ፌደራሊስት” የሚል ቅጥያ ለራሳቸው የደረቡት ሃይሎች ድምጽ ነው ጎልቶ የሚሰማው፡፡ ኢሕአዴግን የርዕዮተ ዐለም ልዩነት ያፈርሰዋል የሚለው መከራከሪያም ውሃ እምብዛም አሳማኝ የሚሆን አይመስልም፡፡ ከርዕዮተ ዐለም ፍትጊያ ይልቅ ጎልቶ የሚታየው፣ የሥልጣን ሽኩቻ እና በተገኘው ክፍተት የራስን ብሄር ጥቅም የማስጠበቅ አካሄድ ነው፡፡
በይነ ድርጅታዊ ቅራኔ ግን ኢሕአዴግን የማፍረስ አቅም ያለው እየሆነ ነው፡፡ ቅራኔው ብዙ መነሻዎች ይኖሩታል፡፡ በተለይ የሕወሃት እና አዴፓ ቅራኔ በሚመሯቸው ክልሎች መካከልም ግጭት ሊቀሰቅስ የሚችል ሆኗል፡፡ በተለይ ከሕወሃት ድርጅታዊ ግትርነት አንጻር ቅራኔውን ያጦዘው፣ ላጭር ጊዜ ፖለቲካዊ ግብ ነው ብሎ ማሰብ ያስቸግራል፡፡ ከአዴፓ ጋር አብሮ ላለመስራት ማንገራገሩም፣ እንደ ተጎራባች ክልል በጋራ ጉዳዮች ላይ አለመነጋገር ወይም በኢሕአዴግ መድረክ መስተጋብሩን ማቆምን ያጠቃልላል፡፡
ዐቢይ ግን በቅርቡ መግለጫቸው ፍጥጫውን በፖለቲካ የሚያጋጥም ነው በማለት ሊያቃልሉት ነው የሞከሩት፡፡ በርካታ የፖለቲካ ታዛቢዎችም ሆኑ ራሳቸው ጠበኞቹ ግን እንደዚያ አቃለው እንደማያዩት ግልጽ ነው፡፡ ምናልባት ዐቢይ ማቃለል የመረጡት፣ ችግሩን እስካሁን ለመፍታት ለምን አልሞከሩም የሚል ጥያቄ እንዳይነሳባቸው ለመከላከል እንደሆነ አንድ ግምት መያዝ ይችላል፡፡ ምክንያቱም ፍጥጫውን ማርገብ እንደ ጠቅላይ ሚንስትርነታቸው እና እንደ ግንባሩ ሊቀመንበርነታቸው ድርብ ሃላፊነት ነው ያለባቸው፡፡ በርግጥ ችግሩን ለመፍታት መድረክ እንደሚዘጋጅ በደፈናው ጠቁመዋል፡፡
እዚህ ላይ ግን ሦስት መሰናክሎች ጎልተው ይወጣሉ፤ አንደኛው፣ የማስታረቂያው መድረክ ከሚገባው በላይ መዘግየቱ ነው፡፡ ሁለተኛ፣ ኢሕአዴግ ግንባሩን ዐቀፍ የሆኑ የጋራ ችግሮች ላይ እንጅ፣ የሁለት አባል ድርጅቶቹን ቅራኔ ወይም ጠብ የሚፈታበት ተቋማዊ አሰራርና ልምድ የለውም፡፡ ካሁን በፊት ቅራኔ ተነሳ ከተባለም ባንድ ድርጅት (ማለትም በሕወሃት) ውስጥ ብቻ የተወሰነ ስለነበር፣ ኢሕአዴግ እንደ ግንባር ጉልህ ሚና አልነበረውም፡፡ ሦስተኛ፣ መድረኩ ቢዘጋጅ እንኳ የእሳቸውንም ሆነ የግንባሩን አስታራቂነት ሚና፣ ሕወሃት ሊቀበለው ይችላል ወይ? የሚለው አጠራጣሪ ይሆናል፡፡ የዐቢይ መንግሥት ትግራይ ውስጥ እንደሌለ መቸም የአደባባይ ሚስጢር ከሆነ ከራርሟል፡፡ በአራተኛ ደረጃም፣ የዐቢይ ድርጅት ኦሕዴድ/ኦዴፓም የሁለቱን ድርጅቶች ዕርቅ የመፈለጉ አጠራጣሪነትም ከግምት መግባት ያለበት ነው፡፡
ሕወሃት የግንባሩን አንድነት የሚፈታተነው እንግዲህ ራሱን በማግለል ነው የሚሆነው፡፡ በርግጥ ከግንባሩ መውጣቱ ቢጎዳው እንጅ አይጠቅመውም፡፡ ሌላ አዋጭ የፖለቲካ አሰላለፍ ለመመስረት ደሞ ቢያንስ፣ መልካ ምድራዊ ሁኔታዎች ምቹ አይሆኑለትም፡፡ እገነጠላለሁ የሚለው ካርዱም፣ ከኢሕአዴግ ውስጥ ሊያስደነግጣቸው የሚችሉ ሃይሎች እየጠፉ ነው፡፡
የደኢሕዴን ብሄርተኞችም በክልልነት ጥያቄያቸው ከገፉበት፣ በኢሕአዴግ ዕጣ ፋንታ እና በመጻዒ የፖለቲካ አሰላለፎች ላይ ተጽዕኖ ማሳደራቸው አይቀርም፡፡ በተለይ ሲዳማዎች የራሳቸውን ክልል መስርተው ከወጡ፣ የደኢሕዴን ህልውና በቀጭን ገመድ ላይ መንጠልጠሉ የማይቀር ነው፡፡ ሌሎች የክልልነት ጥያቄዎችንም በአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ በእጅ አዙር አፍኖ ማቆየት አስቸጋሪ ነው፡፡ ከእንግዲህ የደኢሕዴን ህልውና በቀናት ብቻ የሚሰላ እየሆነ ነው፡፡
ኦህዴድ/ኦዴፓም ቢሆን ተከድኖ ይብሰል በሚል ይዞት እንጅ፣ ኦነግና ሌሎች አክራሪዎች መዋቅሩን ከስሩ ሲሸረሸሩት እንደቆዩ የአደባባይ ሚስጢር ነው፡፡ የጸጥታ መዋቅር ማሻሻያ ባለመተግበሩ፣ ሌሎች ክልሎችም በአማራ ክልል ላይ የደረሰው የባለሥልጣናት ግድያ እንደማያጋጥማቸው ዋስትና የለም፡፡ መዋቅራዊ የጸጥታና ፖለቲካዊ ችግሮች እንደሆኑ ከሞላ ጎደል ተመሳሳይነት ያላቸው ናቸው፡፡ ከትግራይ ውጭ የድርጅት እና መንግሥት መዋቅር ተዳክሟል፡፡ መጠነ ሰፊ የጸጥታ ሃይል መፈረካከስን ለማስቀረት ምን ርምጃዎች ይወሰድ? የሚል የመንግሥት ተነሳሽነት አይታይም፡፡ ዐቢይ በዚህ አያያዛቸው፣ አዲስ አበባን ብቻ የሚያስተዳድሩ ጠቅላይ ሚንስትር እንዳይሆኑ ስጋት አለ፡፡
መቸም የዐቢይ የኢሕአዴግ የውህደት አጀንዳ እንዳሰቡት ቀላል ሆኖ አልተገኘም፡፡ በቅርቡ በሰጡት መግለጫም አንዳንድ ጉዳዮች በቅድሚያ እንዲስተካሉ ስለተጠየቀ መዘግየቱን ገልጸዋል፡፡ ችግሩ ግን ድርጅቱ የትኛውንም የጋራ ጉዳይ ማስተካከል የሚችልበት ቁመና ላይ አለመገኘቱ ነው፡፡ ሰውዬው እስካሁን ከተከተሉት አዝማሚያ ተነስተን ብናይ፣ ኢሕአዴግን አሁን ባለው ቅርጹ ወይም ይዘቱ የሀገራዊ ለውጥ ሞተር ሊያደርጉት የፈለጉ አይመስልም፡፡ እንዴት ያለ አዲስ የፖለቲካ አሰላለፍ ሊፈጥሩ አስበው ይሆን? የሚለው ግን ገና ግልጽ አይደለም፡፡
በርግጥ አሁን ባለው ፓርላማ ሕወሃት ቢወጣም፣ ጠቅላይ ሚንስትሩ በቀሪው ኢሕአዴግ መንግሥትነቱን ይዘው መቀጠል ይችላሉ፡፡ ካስፈለጋቸውም በሕወሃት ፋንታ በቁጥር ተመጣጣኙን ሶሕዴፓን አባል ለማድረግ የሚቸግራቸው አይሆንም፡፡ ምናልባት ከውጭ ፖሊስ አንጻር ግን ያለ ሕወሃት እንደ ዐይን ብሌናቸው የሚሳሱለት የኤርትራ ወዳጅነት ለማስቀጠል መቸገራቸው አይቀሬ ይሆናል፡፡
የኢሕአዴግ መዋቅር ከመንግሥት መዋቅር ጋር የተሳሰረ በመሆኑ፣ እንደ ግንባር የሚፈርስ ከሆነ ፌደሬሽኑም ሆነ ሕገ መንግሥታዊ ሥርዓቱ የመበታተን አደጋ ሊገጥመው ይችላል፡፡ ዐቢይ ግን ቢያንስ እስከ ቀጣዩ ምርጫ ድረስ ግንባሩን ጠጋግነው ማቆየት የፈለጉ ነው የሚመስለው፡፡ በዚህም ትልቁ ስጋትን ሊያስወግዱት ይችሉ ይሆናል፡፡
ከኢሕአዴግ ውጭ በለውጥ መራሹ ሃይል ዙሪያ ያሉ ሌሎች የፖለቲካ ቡድኖች የየራሳቸውን ግፊት እያደረጉ እንደሆነ ግምት ያላቸው ወገኖች አሉ፡፡ ግንባር ቀደሞቹም ግፊት አድራጊዎች ኦነግ፣ አክራሪ የኦሮሞ ብሄርተኞች እና አዜማ እንደሆኑ ይታመናል፡፡ የግፊታቸው ጥልቀት እና ግብ ግን ሊለያይ ይችላል፡፡ አንዳንዶቹ ኢሕአዴግ ውስጥ ታቅፈው፣ የድርጅቱን መዋቅር ሊጠቀሙበት ይፈልጉ ይሆናል፡፡ ሌሎች ደሞ በግንባሩ መቃብር ላይ ሌላ የአሰላለፍ ስሌት ይኖራቸዋል፡፡ ዞሮ ዞሮ ኢሕአዴግ ውስጣዊ ችግሩን ካልፈታ፣ እነዚህ ሃይሎች በወደፊቱ አሰላለፍ ላይ ሚናቸው ሊጎለበት ይችላል፡፡
ሃች አምና ሸማቂ እና ሰላማዊ ተቃዋሚ ድርጅቶች ከውጭ ሀገር ሲገቡ፣ በለውጥ ሂደቱ የዘመናችን ኢሕአፓዎች እና መኢሶኖች እነማን ይሆኑ የሚል ጥያቄ ዋዜማ ራዲዮ አንስታ ነበር፡፡ አሁን የኦሮሞና ትግራይ ፌደራሊስት ነን ባይ ብሄርተኞች፣ አዜማን በመኢሶን ቦታ እንዳስቀመጡት መታዘብ ይቻላል፡፡ በዐቢይ መንግሥት ላይ ጉልህ ተጽዕኖ እያሳደረ እንደሆነም ሲናገሩ ይደመጣሉ፡፡ ለዚህም ይመስላል፣ ከሕወሃት ጋር ወደመቀራረብ ያዘነበሉት፡፡ ለጋው አዜማ፣ ጉልህ ተጽዕኖ ለማድረግ የሚያበቃ ድርጅታዊ መዋቅር እና ፖለቲካዊ ጡንቻ አለው ወይ? የዐቢይ ኦዴፓስ ከአዜማ ጋር የሚጣጣሙ መርሆዎችን ሊከተል ይችላል ወይ? ጉድኝት ቢኖርስ ለዘላቂ ግብ ነው ወይስ ለታክቲክ ነው? የሚሉትን ጉዳዮች ግን ጊዜ ሰጥቶ ማየት ያስፈልጋል፡፡
ያም ሆኖ አክራሪዎቹ አሁን አሁን በለውጥ ሃይሉ ላይ የሰላ ትችታቸውን እያቀዛቀዙ መጥተዋል፡፡ ኦነግም አባሎቼ ታሰሩብኝ ከሚለው ክሱ ባለፈ፣ ትችቱን ቀንሷል፡፡ ዐቢይ ሲዳማ ላይ ያልተጠበቀ ሃይል መጠቀማቸው እና ክልሉንም በአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ ስር ማድረጋቸው ከኦሮሞ አክራሪ ብሄርተኞች ነቀፋ እንደሚያስከትልባቸው ተጠብቆ የነበረ ቢሆንም፣ የተፈራው ግን ሳይሆን ቀርቷል፡፡ ይህ የሆነው እንግዲህ ለብሄርተኞቹ ከሀገራዊ ዲሞክራሲያዊ ሽግግር እና መብት ይልቅ፣ የኦሮሞ ብሄርተኝነት ውስጣዊ አንድነት ስለበለጠባቸው ሊሆን ይችላል፡፡
አሁን ባለው ሁኔታ ከየትኛውም የግንባሩ አባል ድርጅት፣ በአክራሪ ብሄርተኞች ላይ ሊሰለጥኑ የሚችሉ ዲሞክራቲክ ሃይሎች ያሉ አይመስልም፡፡ እናም በፖለቲካ ምህዳሩ ወደፊትም እየገነኑ የሚሄዱት አክራሪ ብሄርተኞች እንዳይሆኑ ያሰጋል፡፡ ላለፉት ሦስት አስርት ዐመታት ፌደሬሽኑን አንድ አድርጎ የያዘው ሕገ መንግሥታዊነት መዳበሩ ሳይሆን፣ የኢሕአዴግ ወጥ መዋቅር ነበር ማለት ይቻላል፡፡ አሁን ያ መዋቅር ፈተና ሲገጥመው፣ የፌደሬሽኑ ዕጣ ፋንታ መበታተን ወይም የርስ በርስ ግጭት እንዳይሆን ያሰጋል፡፡ ለብሄር ድርጅቶች እና ለብሄር ፖለቲካ ሲባል፣ የሀገሪቱ አንድነት፣ ሰላምና የዲሞክራሲያዊ ለውጥ ተስፋ መስዕዋት ሆኖ ቀርቧል ማለት ይቻላል፡፡ [ዋዜማ ራዲዮ]