Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ባለፉት 150 አመታት ውስጥ ኢትዮጵያ በእንግሊዝ፣ በጣልያን፣ ህለተዜ ስትወረር ፣ ትግሬ ለጠላት ያልተገዛበት ወቅት አልነበረም። በሶማልያውም፣ ወያኔም አብሮ ኢትዮጵያን ወግቷል።
አማራ፣ ኢትዮጵያን መስርቶ፣ ከተሞችዋንም ቆርቁሮ፣ ዳር ድንበሯን ሲያስከብር የኖረ፣ ስልጡን ህዝብ ነው። ጣልያን አማራን ነጥሎ የፈጀውም ግዙፍ ማንነቱን፣ በአድዋም ሚናውን ጠንቅቆ ሰለተረዳ ነው። በጣልያን ወረራ በ 1931 ዐመተ ምህረት (1938 ኤአ) ፣ በግምት ከ 25’000 ባገሪቷ ዱር~ቤቴ ካሉ አርበኞች፣ ውስጥ ከ 23’500 በላይ አማሮች እንደነበሩ፣ የጣልያን መረጃ ያማለክታል። በዚሁ የጣልያን ወረራ ከ 800’000 እስከ አንድ ሚሊዎን ኢትዮጵያውያን ሲፈጁ፣ በትንሹ ካስሩ፣ ዘጠኙ ዐማሮች እንደነበሩ፣ የጣልያን ሰነዶች ይመሰክራሉ። ግራዚያኒ ከፈጀው 34’000 አዲስ አበቤዎችም ፣ በነቂስ የተጨፍጨፈው አማራው ነበር።
ከ 1966 ዐም ጀምሮ ፣ ለአርባ አምስት ዐመታት በስውርም ሆነ በገሃድ ያልጠረጠረው አማራ ሲመነጠር ቆየ። ደርግ አይነተኛ ጠላት ብሎ ፈርጆት፣ በገጠርና በከተማው ያልተፈጸመበት ግፍ የለም። ለአማራ የህልውና ዋስትና የነበረ ትጥቁ ነበር። ያንን የፈታው በደርግ ‘በምሁራን’ ጃስ ባይነት ነበር። ስውር አላማ የነበራቸው አማራ-ጠል አልባሌዎች ፣ በምንሽርና በመውዜር፣ ታንክና መድፍ ይማርኩ የነበሩን ጀግኞች፣ ነፍጠኛ ብለው አስፈጇቸው። ወደር ያልነበራቸው ምሁራንን ፣ አዋቂዎች፣ የጦር መኮንኖች፣ መንግስቱ ሃይለ ማሪያምን በመሰለ መናኛ፣ በግፍ ተረሸኑ። አማራው። ከእርስቱ ተነቀለ፣ የከተማ ቤቱ ተወረሰ። ደህየ ። በሌሎችም የደርሰ ቢሆን፣ ከተሜው አብዛኛው አማራ ስለነበር፣ ሰለባነቱም በዚያው ልክ ነበር።
ቀይ ሽብር ፣ ነጭ ሽብር በማለት፣ ቁጥር ስፍር የሌላቸው ወጣት አማሮች በከተማና ገጠር ታደኑ። ከደርግ ጥይት የተረፈው ፣ ከወላጅ ጉያ እየተወሰደ ለትግሬና ኤርትራ ተገንጣዮች የሳት እራት ሆነ። ለ 17 አመታት ከደርግ ሰቆቃ እንባውን ሳያብስ፣ ኢትዮጵያን ሊቀራምቱና ሊያቀራምቱ የመጡ የውስጥ ወራሪዎች በግላጭ አገኙት። ይህ ሁሉ ሲሆን የአማራው ምሁር፣ ቀፎው የተነካበት ንብ አልሆነም ። በዚያው በፈረደበት ኢትዮጵያዊነት ስም እጅግ ተጎዳ።
አማራ ‘በፍርድ ከተወሰደች በቅሎው፣ የተቀማው ጭብጦ’ የሚያቃጥለው ህዝብ ነው። ዛሬ በወያኔ ጃስ ባይነት፣ የኦሮሞ ‘ልሂቃን’፣ አዲሳባን ‘የግላችን ነች’ ከማለት አልፈዋል። ኦሮሞው አቢይ፣ በነውር ስማቸው የጎደፉ ወገኖቹን በሹመት አንበሽብሿል። የወያኔ ምርኮኛ የነበረን ለጦር አበጋዝነት፣ ለአዲስ አበባ ፖሊስ አዛዥነትም፣ ብልግናው የሚወራለትን፣ ሾመ። ከንቲባም። እሱማ ስራ ለመቀጠር፣ ኦሮምኛ ቋንቁን ማወቅ፣ መስፈርት ያደረገ ጎበዝ ነው። በነካ እጁ፣ አዲስ አበባ ውስጥ በግፍና በገፍ የሚያስፈርሳቸው ቤቶች እንዳጋጣሚ ያማራ ናቸው። እንዳጋጣሚም፣ ብዙህ ሽህ ገጠሬ ኦሮሞዎችን የአዲስ አበባ ከተማው ነዋሪነት መታውቅያ ያለአግባብ ይታደላቸዋል!!
አዲስ አበባ፣ አማራ ከ 1500 አመታት በፊት፣ ከውቅር ድንጋይ ዋሻ ሚኪያኤልን ቤትክርስቲአን ያነጸባት ከተማ ናት ። ዛሬ በዙሪያዋ ለብዙ ትውልድ የኖሩን አማራ ገበሬዎች፣ በልማት ስም የኦሮሞው መስተዳደር ከርስታቸው ሲነቅል አማርነታቸው ግን ሳይጠቀስ ነው።
ከ 1380 ጀምሮም በረራ በመባል ትታውቅ የነበርችው አዲስ አበባ፣ ያማራ አጽመርስቱ ናት። ምንሊክ አዲስ አበባን የቆረቆሩት፣ ግራኝ በደመሰሳት ከተማ፣ በበረራ ቅሪት ላይ ነው። ግራዚያኒም ካስፈጃቸው 34’000 አዲስ አበቤዎችም ብዙዎቹ አማሮች ነበሩ።ኦሮሞ ዝር ያለባት ትላንት ነው።
ወራሪዎቹ፣ ወያኔና ኦንግ ፣ ያማራን ጉዳይ አስፍጻሚ ሎሌዎች ፈጥረው አማራን ከማእዱ ከአዲስ አበባ ለማራቅ፣ ባህር ዳር ያሽቀነጥሯቸዋል። ‘ርስት በሺህ ዐመቱ ለባለቤቱ’ ይላል ያገሬ ሰው። አዲስ አበባም እንደገና፣ የሸዋም፣ ያማራም፣ የድፍን ኢትዮጵያዊም ከተማ መሆኗ አይቀሬ ነው። አማራ ከማንም በበለጠ እንደሻማ እየቀለጠ፣ ለእናት ሃገሩ ሲባዝን፣ ባንዳና መሰል ባላንጣ፣ አጽመርስቱን፣ ሸዋን፣ቤተአማራን፣ ላኮመንዝን፣ጎጃምን፣ ጎንደርን መቀራመታቸው፣ ‘አደባብሰው ቢያርሱ፣ ባረም ይመለሱ’ ነው ነገሩ።
በአማራውም ሆነ በኢትዮጵያ ለተደቀነው የህልውና ፈተና፣ዋንው ምክንያት፣ አማራው፣ ባገሩ ጉዳይ ታዛቢ በመሆኑ ነው። ፍትህን በኢትዮጵያ ለማስፈን ፣ ያማራው ተጋድሎ አቻ የለውም። ‘’ መሬት ላራሹ’‘ ብሎ ከማንም በላይ ተዋድቆ፣ ደርግ ያጨናገፈውን ለውጥ፣ በማምጣት የአማራው ድርሻ ግዙፍ ነው። ባለመታደል፣ በግራ~ዘመም እና አማራ~ጠል ደርግ ውስጥ የነበሩ ኦነግ ፣ የወያኔና ሻብያ የባንዳ ዝርያ፣ እንዲሁም የነቀዙ አማሮች ፣ አማራን በ‘የብሄር ጭቆና’ ወንጅለው ዘመቱበት። ‘ አማርኛ መማሩ፣እንጀራና ወጥ፣ ዱለት፣ ምንቸት፣ጠጅ መውደዱ፣ ገመናውን የሚሸፍንበት ጨርቅ መልበሱ’ የባህል ተጽዕኖ ተባለ።
ይህን በመሰለ ፍሬ ክርስኪ ክስ፣ ያርበኛው ዝርያ፣ ያማራው ልጅ እውነት መሰሎት አፈገፈገ። ‘‘እስቲ ወቃሾቻችን እንዳሻቸው ይሁኑ ፣ይሞክሩት’’ አለ። ያባቶቹን ግዙፍ ማንነት ሸሸው፣ ተጠየፈም።
ያማራው ታዛቢ መምሰል የልብልብ ያበቃቸው ወያኔና ኦንግ፣ከደርግ ግፍ ያላገገመውን አማራ፣ በሃሰት ‘’አማራ የኦሮሞን ጡት ቆርጧል’’ ፣ብለው ሃውልት አቆሙበት ።ብልት መስለብ፣ ሲሆን የኦሮም ባህል እንጂ፣ የአማራ እንዳልሆነ ያውቁታል ። አብይና ለማ በዚህ ሊጸጸቱ ቀርቶ ፣ ህግ ቢያከብሩ ኖሮ፣ ያንን ነገ አማራው እንደሚፋረዳቸው አወቅው ሃውልታቸውን ፣ ባፈረሱ ነበር። አሁንም ተገትሯል።
አማራው ባይደፈር፣ ምርኮኛው የጦር አበጋዝ ፣ብርሃኑ ጁላ 29 ንጹሃን ሰላማዊ ሰልፈኞች በገምድር አስጨፍጭፎ ባልካደ! በዚያው ሰሞን፣ ስምሪት ላይ የነበረን የኢትዮጵያ ሰራዊት ያገቱን ትግሬዎችስ በነጻ ይለቅ ነበር? የቀድሞ የወያኔ ምርኮኛና ፣ ለ 28 ዐመት ሎሌያቸው የነበረን፣ የተናቀን ከሃዲ፣ ያገሪቱ የጦር አበጋዝ ከማድረግ፣ የባሰ ላገር ህልወና አደጋ አለ?
አማራ ‘ኢትዮጵያ እንዳትበታተንብን፣ በሚል ስሜት ተጠፍንጎ ፣ ራሱን ጥሎ፣ የገጠመውን ተገንዝቧል። ‘የማ ቤት ለምቶ የማን ሊበጅ ፣ ያውሬ መፈንጫ ይሆናል እንጅ’ አለማለቱን እንጃ እንጂ።
ለውደፊት አማራው ምንነቱንና ማንነቱን ለማስከበር፣ ጠላት ተመሳሳይን ጥቃት ለመሰንዘር እንዳይዳዳ፣ ያማራን ቁመና የሚመጥን፣ ትጥቁን የማይስደፍር ድርጅት ያስፈልገዋል። በቅርቡ ብሶት የወለዳቸው ያማራ ምሁራን ያቋቋሙት፣ ዐማራ ብሀራዊ ንቅናቄን (አብን) መደገፍ የሚገባው ዐማራ ብቻ ሳይሆን፣ የኢትዮጵያ ህለውና የሚያሳሳው ዜጋ ሁሉ ነው።
ከ 50’000 አመታት በላይ ኢትዮጵያ ውስጥ ለመኖሩ የማያወላዳ የደም የምርምር መረጃ ያረጋገጠለትን አማራ፣ ‘መጤ’ አሉት ። ያዛሬ 1’400 አመታት ግድም፣ ከየመን በአገልጋይነት አክሱም የተጋዙ የወያኔ ምንጅላቶችና፣ ከ450 አመታት ወዲህ ዮጵያን የወረሩ የኦነግ ኦሮሞዎች እንኳን መጤ አልተባሉም። መባልም የለበት። አማራና ኦሮሞ፣ ከማንም የበለጠ በደምም የተዋሃደ ህዝብ ነው።
የዚህ ጽሁፍ ደራሲ ፣ሁለት ቅድም አያቶች ከወሎ ሃረር ወርደው የግብጹን ምስለኔ አሚር አብዱላሂን፣ ድል ነስተው፣ እንደገና አድዋ ጣልያንን ድባቅ የመቱ ነፍጠኞችና ፣ኩሩ ቦረኖች እንደነበሩ ሁሉ፣ ኩሩም አማሮች ነበሩ።
ለወያኔና፣ ለመናጆው ኦንግ፣ አንድ ያበው ተረት ይጠቀስ። “ አጣራለሁ ብላ በቅሎ ሸንታ ሽንቷን ፣ ገልጣ ታሳያልች የውስጥ አካላቷን“። ማንነታቸውን ማስገንዘብ ይገባል። ይሉንኝታን ለሚያውቅ ነው። ያማራው ወደር የልሽ ሰማዕትነቱ፣ ጀግንነቱን ፣ አጋር ስብእናው፣ አሌ የማይባል ፍትሃዊነቱ፣ ያገርና ወገን አልኝታነቱን ፣ ቅንነቱ፣ ባህሉ፣ ትውፊቱ፣ ስነልቦናው፣ ወ፣ዘ፣ተ፣ የበርካታ ሽህ ዘመናት ስልጣኔው ውጤት ነው።
ወያኔና መሰሎቻቸው ያማራው ልዕልና፣ የሴትና ወንድ አቻነት፣ የእነርሱን አልባሌነት ማጋለጡ፣ ያበሳጫቸዋል። ለአብነት፣ የሚከተሉት ብሂሎቹ ትልቅነቱን ይገልጻሉ። ‘’ሴት ታውቅ፣ በወንድ ያልቅ’’ (የሴትን ከወንድ፣ ብዕውቀት ትልቃለች) ፣ ‘’የትም ተወለድ አንኮበር እድግ’’ ( ከማ መወልድ ሳይሆን፣ ሆኖ መገኘት መብለጡን) ‘’፣ ‘’እስላም ካበለ ፣ ዘላን ከፈተለ/ሚዛን ዘነበለ’’( ሙስሊም ሊዋሽ፣ አይቻለውም)። እርግጥ ነው አማርነት አይገድም። ዕውቁ የታሪክ ሊቀ ሊቃውንቱ፣ ሃይሌ ላረቦ እንዳለው ፣ ‘ስልጡን ኢትዮጵያዊ ሁሉ አማራ ነው።
ከ 1983 ጀምሮ ‘ኦሮምያ’ በሚሉት የቅዥት ክልል የነባር እትዮጵያውያን ርስት፣ የወያኔና ኦነግ ጣምራ መንግስት፣ በሚሊዎኖች የሚቆጠሩን ዜጎች ፈጅተውና አባረው ዘር አጽድተዋል። አርሲ ራሱ በሞጋሳ (በግዳጅ) ኦሮሞ የሆነ ሃዲያ ነው። ሸዋም እንዳለ አማራ፣ ጉራጌና ጋፋት እንደነበር ዕውቅ ነው። ኦሮምያ የሚለው ቃል አንድ በ 1850 አካባቢ ወለጋ የኖረ ጀርማን ሚሲዎናዊ የፈጠራት ናት ። ወያኔ በመናጆነት ከየስርቻው የሰበሰባቸው የኦሮሞ ምሁራን ተብዬዎች፣ የተቀራመቱትን ክልል በፈርንጁ የዳቦ ስም ኦሮምያ አሉት ። ነባሩን ደግሞ ‘’ መጤ’’ ትብሎ ዜግነቱን ለ 27 አመት ትገፈፈ። ‘ባላዋቂ ቤት እንግዳ ናኘበት’ እንዲሉ።
ኦሮሞውን ፣ አማርኛ የመማር መብቱን ነፍገው አደነቆሩት ፣ ክፉኛ በደሉት። ኦሮሚፋን ለመጻፍ፣ ግዕዝ እጅግ መሻሉን ያውቃሉ። ግን ኦሮሚፋን የማይመጥነውን፣ አቅመቢስ ላቲን መረጡ። ሌላው ኢትዮጵያዊ፣ ኦሮሚፋን እንዳይማር አደረጉ። ገዕዝ አቻ የሌለው ፊደል በመሆኑ፣ አርመኖች ከላቲን፣ከግሪክ፣ከእብራይጥ፣ ከአርብኛ የበለጠ ሆኖ ስላገኙት ነው፣ ክ 1500 አመት በፊት፣ ፊደላቸው ያደረጉት።
ከዚያ አልፎ፣ አማሮች በገዛ በአጽመርስታቸው በሸዋ ሳይቀር፣ በአማርኛ እንዳይማሩና እንዳይዳኙ ተደርጓል። ያማራን መሬት ከመቀራመታቸውና ለሌሎች ከመለገስም በላይ፣በህዝቡ ህልውና ዘምተዋል። ኦነጎች የነ ጎበናን፣ የነባልቻን፣ የነሃብቴ አባ መላን፣ የነገበየሁን፣ የነገረሱን፣ የነጃገማን፣ የነአብዲሳን ወዘተ ዕጹብ ድንቅ ጀኝንነትና፣ ልዕልና፣ ሊኮሩበት የሚያስችል አቅምም ሆነ ስብዕና የሌላቸው ናቸውና ። የቀን ጉዳይ ነው እንጂ አዲስ አበባ፣ እንደገና የኢትዮጵያም ፣ የሸዋና፣ ያማራም ከተማነቷ አይቀሬ ነው።
አማራን ባያገለለ ፣የወራሪዎችና በንጹሃን ደም የተጨማለቁ ፣ ቡከን የወያኔና ኦነግን፣ ህግ~አራዊት፣ አማራው የመገሰስ ግዴታ አለበት። ስለዚህ የኢትዮጵያን ህልውና የሚምኝ ወገን ሁሉ፣ የአማራን መደራጀት ሊደግፍ ይገባል።ያማራው ብሀራዊ ንቅናቄ (ዐብን)፣ የቁርጥ ቀን ልጅ ነውና አደራ ።
ያአማራው ቁጣ ቢዘገይም ጎምርቷል። ያባትና የናቶቹን ቆራጥ ማንነት፣ መላበስ እንዳለበት ተረድቷል። የሚያዋጣው አማርነነት ብቻ ነውና። “ እስቲ ጨምርበት በበደል ላይ በደል፣ ወተት ይሸፍታል እንክዋን ሰው ሲበደል“ እንዲሉ። ያማራው ትግል እንደ ጭድ እሳት ቡግ ብሎ አይከስምም። ሊዳፈን የማይችል የግንድ እሳት እንጂ። የተገፋን አማራ ምንም ሃይል አይበግረው። አማራ ይህን ሆንኩ ብሎ ማላዘንን ይጸየፋል። ይሁን እንጂ ፣ ‘ጠላቴ ጧት ሙቶ እኔ ልሙት ማታ፣ የሺህ ቀን እድሜ ነው ያንድ ቀን ደስታ’ የሚያሰኝ ብርቱ የፍትህ ስነልቦና ያለው ህዝብ ነው። ዋዛ አደለም።
እስክንድር ነጋ እና ሌሎች የባልደራስ አመራሮችን ከእስር እንዲፈቱ የሚጠይቅ ዓለም አቀፍ ዘመቻ ጥር 1 (ከጃኑዋሪ 9) ጀምሮ ሊካሄድ እንደሆነ ተገለፀ። አማራ ሚዲያ ማዕከል/አሚማ ታህሳስ 28…
ቦርዱ በትግራይ ብሔራዊ ክልላዊ መንግስት ሲንቀሳቀሱ የነበሩ ሶስት ፓርቲዎችን ላይ በቦርዱ የትግራይ ቅርንጫፍ ጽ/ቤት በቀረቡ መረጃዎች እና ሌሎች ጥቆማዎች መሰረት ተጨማሪ ውሳኔ ከመስጠቱ በፊት ስለእንቅስቃሴያቸው ማብራሪያ እንዲያቀርቡ ትእዛዝ ሰጥቷል። ትእዛዝ የተሰጣቸው ፓርቲዎችም የሚከተሉት ናቸው። ሀ. “ዓሲምባ ዲሞክራሲያዊ ፓርቲ /ዓዴፓ/”- በኢትዮጵያ ብሔራዊ ምርጫ ቦርድ በምዝገባ ሂደት ላይ እያሉ በትግራይ ብሔራዊ ክልላዊ መንግስት ውስጥ በተካሄደ ህገወጥ ምርጫ ስለመሳተፋቸው ለ. “ብሔራዊ ባይቶ አባይ ትግራይ /ባይቶና/” - በኢትዮጵያ ብሔራዊ ምርጫ ቦርድ በምዝገባ ሂደት ላይ እያሉ በትግራይ ብሔራዊ ክልላዊ መንግስት ውስጥ በተካሄደ ህገወጥ ምርጫ ስለመሳተፋቸው እንዲሁም የፓርቲው አመራሮች በአመጻ ተግባር በመሳተፋቸው ለቦርዱ መረጃ በመድረሱ ሐ. “ሳልሳይ ወያነ … [Read more...] about ዓሲምባ፣ ሣልሳዊ ወያኔና ባይቶና ከመፍረሳቸው በፊት ማብራሪያ እንዲሰጡ ተነገራቸው
ከዕለታት አንድ ቀን በሰሜን ነፋስና በፀሐይ መካከል ጠብ ይፈጠራል፡፡ የሰሜን ነፋስ፡- “ፀሐይ ሆይ! በከንቱ አትድከሚ፡፡ በጉልበት ከእኔ የሚበልጥ ማንም የለም” ይላታል፡፡ ፀሐይም፡- “በተግባር እንፈታተሽ እንጂ በአፍ በማውራትማ ማንም ኃያል ነኝ ማለት ይችላል” ብላ መለሰችለት፡፡ የሰሜን ነፋስ፡- “በፈለግሺው ዓይነት መንገድ እንጋጠም…
ፍሬው ጥሬ ሲሆን ደግሞ ይበላል። ፍሬው በአለም ዙሪያ በብዙ አይነት ጣፋጭ አበሳሰል ውስጥ ይገኛል። በላቲን አሜሪካ አንድ መጠት «ታማሪንዶ» ከተፈላው ፍሬ ይሠራል።
የደቡብ ሱዳን መንግስትና የቀድሞው ምክትል ፕሬዚደንት ሪያክ ማቻር ታማኝ ኣማጽያን የሰብዓዊ መብት ረገጣ ፈጽመዋል ይላል የኣፍሪካ ህብረት የደቡብ ሱዳን ግጭት መርማሪ ኮሚሽን ሪፖርት። መርማሪ ኮሚሽኑ የዘር ማጥፋት ተፈጽሙዋል ለማለት የሚያበቃ ማስረጃ ግን ኣላገኘንም ብለዋል።
የዚምባብዌ መንግስት በሀገሪቱ የገባውን ረሀብ ለማስታገስ የ $1.5 ቢልዮን ዶላር የሚሆን የአለም አቀፍ ረድኤት ጠይቋል። ይሁንና አንዳንድ የሀገሪቱ ክፍሎች የኤል ኒኖ የአየር ለውጥ ባስከተለው ድርቅ እየተጎዱ ነው።
ዛሬ በአዲስ አበባ በሚገኘው የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የስብሰባ ማዕከል የተከፈተው ስድስተኛው የአየር ንብረት ለውጥና ልማት በአፍሪካ ጉባዔ ዋና ርዕሱ ያደረገው
ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ “ብርሃን የሚገኘው በአምፖል ነው” ሲሉ የጭዳ-ጅማ የመንገድ ግንባታን ባስጀመሩበት መረሃ-ግብር ላይ... Continue reading ብርሃን የሚገኘው በአምፖል ነው- ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ
እዚ ምዕራፍ እዚ፡ "ናብ ሽወደን ድሕሪ ምምጻእኩም እንታይ የጋጥመኩም?" ዝብል ዛዕባ ዝድህስስ ምዕራፍ እዩ። ብዘይካ'ዚ ብዛዕባ ታሪኽ ሽወደን፡ ባህልን በዓላትን'ውን ብመጠኑ የዘንቱ።
ናብ ሽወደን ተሰዲድካ ምምጻእ ኣብ ሽወደን ምስ ህዝቢ ምትሕውዋስ ወይ ምጽምባር ታሪኽ ሽወደን – ካብ ዘመነ በረድ ክሳዕ እዚ ምዕቡል እዋን ሽወደን ኣብ 20 ክፍለ ዘመን ሽወደናዊ መለለዪ ዘብሉ ፍሉያት ነገራት ኣሎዉ ዶ? ልምድታትን በዓላትን ኣብ ሽወደን ኣብ ጒዕዞ ህይወት ዝብዓሉ በዓላት ንምዕራፍ 1 ጸዓኖ (ዳውንሎድ) ግበሮ
ከዐማራ ድርጅቶችና ማኅበራት ስብስብ (ዐድማስ) በአማራ ወገናችንና በሌሎች ወንድሞቹ ላይ ስለሚፈጸመው የዘር ማጥፋት ወንጀል የተሰጠ መግለጫ – ASRAT MEDIA HOUSE
በኢትዮጵያ በአማራ ህዝብ ላይ እየተፈፀመ ያለውና ግማሽ ምዕተ ዓመትን የተሻገረው ጥቃት መልኩን እየቀያየረ ተባብሶ ቀጥሏል። በደደቢት ተጸንሶና በሰንዓፈ ተወልዶ ላለፉት ሰላሳ ዓመታት ሀገራችንን በቋንቋ በከፋፈላትና በ”ሕገ መንግሥት” ስም በተሰየመው ሰነድ የተመሰረተው ፌደራሊዝም የአማራን ሕዝብ በፖለቲካ፣ በኢኮኖሚና በማህበራዊ ሕይወት ባይተዋር በማድረግ፤ ተፈጥሮአዊ ዕድገቱ ወደሆነው የአማራን ሕዝብ ዘር ወደማጥፋት አረመኔያዊ ድርጊት ተሸጋግሯል።
መላው ዓለም እንደሚያስታውሰው፤ ከጥቂት ወራት በፊት በኦሮሞ ክልል የሚንቀሳቀስ አንድ ፅንፈኛ ፖለቲከኛ መንግስት ያቆመልኝን ጠባቂዎች ሊያነሳብኝ ነው በሚል ትንሽ ሰበብ በፅንፈኛ ተከታዮቹ ቢያንስ 86 የአማራ ተወላጆችና የአማራ ተወላጅ የመሰሏቸውን ዜጎች በአሰቃቂ ሁኔታ አሰቃይተው የገደሉና በሺዎች የሚቆጠሩ ሌሎች ዜጎችን ደም አፍስሰው እስካሁን የተጠየቀ ስለመኖሩ በይፋ አይታወቅም። አሁንም ያለፈው አልበቃ ያላቸው ይመስል በአማራ ሕዝብ ላይ ተመሳሳይ ጥቃት ለመፈፀም ሰበብ ለማበጀት ብዙ ርቀት ተጓዙ። ድምፃዊ ሀጫሉ ሁንዴሳ በፅንፈኛ ሚዲያቸው የፈለገውን ሁሉ እንዲናገርና በማህበራዊ ሚዲያ መነጋገሪያ እንዲሆን ካመቻቹ በኋላ እንዲገደል አድርገዋል። ይህንንም ተከትሎ በአማራ ተወላጆች ላይ ያቀዱትን የዘር ማጥፋት ወንጀል ባደራጇቸው ጀሌዎች አማካኝነት ተገበሩ። በዚህም በኦሮሞ ክልል ብቻ መንግስት ባመነው የጸጥታ አስከባሪዎችን ጨምሮ ፪፻፴፮ (ሁለት መቶ ሰላሳ ስድስት) ሰዎች በአሰቃቂ ግድያ ሕይወታቸውን እንዳጡ የተነገረ ሲሆን፤ ከዚህ በብዙ እጥፍ ሊቆጠሩ የሚችሉ ንጹሓን የአማራ ተወላጆችና ጠላት ብለው የቆጠሩት ዕምነት ተከታዮች ሊሞቱ እንደሚችሉ ይገመታል። በብዙ እጥፍ የሚልቁ ሌሎች የአማራ ተወላጆችና ሌሎች ዜጎችም የአካል ጉዳት እንደደረሰባቸው ይገመታል። በተጨማሪም፤ በብዙ ሚልየኖች ብር የሚገመት የንጹሓን የዕድሜ ልክ የላብ ውጤት የሆነ ንብረት እንደወደመ ይገመታል።
ይህ ሁሉ እየተፈፀመ ያለው በኦሮሞ ክልልና በፅንፈኞቻቸው ሆኖ ሳለ “አህያውን ፈርቶ ዳውላውን” እንዲሉ ወደ እስር ቤት እየተጋዙና እየተንገላቱ የሚገኙት በተለያየ አጋጣሚ ለአማራ ሕዝብ መብትና ጥቅም እንዲሁም ለአገር አንድነትና ዲሞክራሲ የታገሉ የፖለቲካ መሪዎች ናቸው። ለመሆኑ፤ የእስክንድር ነጋ፣ የእንጅነር ይልቃል ጌትነት፣ የአስቴር (ቀለብ) ሥዩም፣ የልደቱ አያሌውና የሌሎችም እስር በፅንፈኞች ታቅዶ ከተተገበረው የዘር ማጥፋት ወንጀል ጋር ምን ሊያያይዘው ቻለ? መልሱን የሚያውቁት አሳሪዎቹ ብቻ ናቸው። የአሥራት ሚዲያን መወንጀልና መመርመርስ የዘር ማጥፋት ከሚታወጅባቸው OMN እና DW ጋር ምን አቆራኘው? የሁሉም መልስ የሚያመራው አማራ ከዜግነት ተራ ወርዶ እንዲታይ ወዳደረገው የትህነግ ሕገ-አራዊት፣ በትህነግና በኦነግ ትርክት ወደተወናበዱ ካድሬዎችና የፖለቲካ አመራሮች እንዲሁም በዚህ ጸረ-አማራ ትርክት ወደተጠለፉ የፍትሕና የጸጥታ ተቋማት እንደሆነ እናምናለን።
፩ኛ) መንግስት በኦሮሞ ክልል የሚኖሩ የአማራ ብሔር ተወላጆችንና የሌሎች ኦሮሞ ያልሆኑ ኢትዮጵያውያንን በአገሪቱ ተዘዋውሮ በሰላም የመኖር፣ የመስራትና ንብረት የማፍራት ህገ መንግስታዊ መብት ያስከብር ዘንድ፤
፪ኛ) በመንግስት አሰራር ያልተደሰተ ማንኛውም አካል ችግሩን ከመንግስት አካላት ጋር በሰላማዊ መንገድ በመነጋገር መፍታት ካለዚያም ተቃውሞውን ማሰማት ሲገባው በሰላማዊ ህዝብ ላይ ግድያ፣ የአካል ጉዳት ማድረስና ንብረት ማውደም በአስቸኳይ ያቆም ዘንድ፤
፫ኛ) ይህንን ተላልፎ በዜጎች ሕይወትና ንብረት ላይ አደጋ ለሚጥል ለማንኛውም ኃይል ሕግ የማስከበር ኃላፊነት ያለበት አካል ሲቻል ሳይደርስ ይከላከል ዘንድ፤ ካለበለዚያ አጥፊዎችን ለፍርድ ያቀርብ ዘንድ፤
፬ኛ) ጥቃት ለደረሰባቸውና ከመቅጽበት ቤትና ንብረት አልባ የሆኑ ዜጎችን ከጊዜያዊ ችግሮቻቸው የሚላቀቁበትን መንግሥት ያመቻች ዘንድ፣ ለዘላቂው ተገቢና ተመጣጣኝ ካሳ ተከፍሎአቸው ወደአምራች ተግባራቸው በቶሎ እንዲሸጋገሩ ያደርግ ዘንድ እንዲሁም በግፍ ሕይወታቸውን ላጡ ዜጎች ዘላለማዊ መታሰቢያ ያቆምላቸው ዘንድ፤
፭ኛ) መንግሥት በኦሮሚያ ክልል በጥቅምትና በሰኔ ፳፻፲፪ ዓ.ም. የተካሄዱትን የዘር ማጥፋት ወንጀሎች በነጻና በገለልተኛ አካላት አስመርምሮ ጥፋተኞችን ለፍርድ ያቀርብ ዘንድ፤ ተበዳዮችንም ተመጣጣኝ ካሳ ይክስ ዘንድ፤
፮ኛ) መንግሥት በገለልተኛ ምርመራ ውጤት በመመርኮዝ ሰላም የማስጠበቅና ሕግ የማስከበር ኃላፊነታቸውን ባልተወጡ እንዲሁም አውቀውና ፈቅደው እነዚህ ወንጀሎች እንዲፈጸሙ ባስቻሉ የሥራ ኃላፊዎች ላይ ተገቢውን የአስተዳደርና የሕግ ዕርምጃ ይወስድ ዘንድ፤
፯ኛ) መንግሥት በሀገር ውስጥና ከሀገር ውጭ በመሆን የዘር ማጥፋት ቅስቀሳ ሲያካሂዱ የነበሩ ግለሰቦችን፣ ቡድኖችንና የብዙኃን መገናኛዎችን ከሕግ ፊት ያቀርብ ዘንድ፤
በተጨማሪም፤ በሁሉም የዓለም ማዕዘናት የምትኖሩ የአማራ ተወላጆች፣ እንዲሁም ሰላምና አንድነትን ወዳድ ኢትዮጵያውያን ሁሉ፤ ይህ ወቅት ፅንፈኛው፣ አክራሪውና አልጠግብ ባዩ ኃይል ህዝባችንን ብሎም አያት ቅድመ-አያቶቻችን በደምና በአጥንታቸው አስከብረው ያቆዩልንን ሀገራችንን ለከፋ አደጋ ከመዳረጉ በፊት፣ ወገናችንንም ለከፋ አደጋ ከመዳረጉ በፊት በጋራ መቆም እንደሚገባን ዐድማስ ይገነዘባል። ስለሆነም፤
፩ኛ) ከአገር ውጪ የምንኖር የአማራ ተወላጆችና ሰላም ወዳድ ኢትዮጵያውያን በሙሉ ሀገር የምትኖረው ህዝብ በነፃነት ሲኖር ነውና ለምንኖርበት ሀገርና የአካባቢ ተመራጭ ባለስልጣን ሁሉ በሀገራችን በኦሮሞ ክልል በሚኖሩ የአማራ ብሔር ተወላጆችና በሌሎች ኢትዮጵያውያን ላይ እየተደረገ ያለውንና የታቀደውን የዘር ማጥፋት ወንጀል በተደራጀ፣ በተቀናጀና በተናበበ መልኩ ለማስረዳት ጠንክረን እንሰራ ዘንድ፤
፪ኛ) የአማራን ህዝብ ለማጥቃት ሴራ ጠንስሰው ጥቃቱንም በብዙ ሺህ የአማራ ተወላጅ ሕይወት፣ አካልና ንብረት ላይ ፈፅመው ሳለ መንግስት ለኢትዮጵያ አንድነትና ለዜጎቿ ወንድማማችነት የሚታገሉትንና ራሳቸውን ለመከላከል በሞከሩ የአማራ ተወላጆች ላይ እየፈፀመ የሚገኘውን እስርና እንግልት በአስቸኳይ እናስቆም ዘንድ፤
ባሽኪርኛ (башҡорт теле /ባሽቆርት ትለ/) በባሽኮርቶስታንና በጎረቤት ክፍላገሮች በሩስያ ውስጥ በ1.2 ሚሊዮን ያሕል ተናጋሪዎች የሚነገር የቱርኪክ ቋንቋዎች ቤተሠብ አባል ነው።
በባሽኮርቶስታን ውስጥ እስከ 914 ዓም በኦርኾን ሩን ጽሕፈት፤ ከ914 እስከ 1922 ዓም ድረስ በአረብኛ ጽሕፈት (በቱርክኛ አልፋቤት) ይጻፍ ነበር፤ ከ1922 እስከ 1931 ዓም ድረስ በላቲን ጽሕፈት (የአንድ አይነት ቱርኪክ አልፋቤት) ተጻፈ፣ ከ1931 ዓም እስካሁን በቂርሎስ ጽሕፈት (የባሽኪርኛ አልፋቤት) ተጽፏል።
ቤልሻጽር ሰኺሩ፣ ንጉስን መኳንንቱን ኣንስቱን ዕቁባቱን ብእኡ ምእንቲ ኺሰትዩ፣ ነቲ ኣቦኡ ነቡካድነጻር ካብ መቕደስ የሩሳሌም ዝወሰዶ ኣቓሑ ወርቅን ብሩርን ኬምጽእዎ ኣዘዘ።
ሽዑ ነቲ ኻብቲ ኣብ የሩሳሌም ዝነበረ መቕደስ ቤት ኣምላኽ ዝወሰድዎ ኣቓሑ ወርቂ ኣምጽእዎ። እቲ ንጉስን መኳንንቱን ኣንስቱን ዕቁባቱን ከኣ ብእኡ ገይሮም ሰተዩ።
እቲ ንጉስ ነቶም ኣስማተኛታትን ከለዳውያንን ቈጸርቲ ኸዋክብትን ኬእትውዎም፣ ዓው ኢሉ ጨደረ። እቲ ንጉስውን ነቶም ጠቢባን ባቢሎን፣ ዝዀነ ይኹን ነዛ ጽሕፈት እዚኣ ዜንብባን ትርጓሜኣ ኸኣ ዚነግረንን ቀይሕ ሃሪ ኺለብስ፣ ድሪ ወርቂ ኺኣስር፣ ኣብታ መንግስቲ ድማ ሳልሳይ ገዛኢ ኪኸውን እዩ፣ ኢሉ መለሰ።
እታ ንግስቲ በቲ ንንጉስን መኳንንቱን ዝበጽሖም ነገር ናብ ቤት ምሳሕ ኣተወት። እታ ንግስቲ ኸኣ ከምዚ ኢላ በለት፣ ዎ ንጉስ፣ ንዘለኣለም ህያው ኩን፣ ሓሳባትካ ኣየጨንቕካ፣ ገጽካውን ኣይለወጥ።
መንፈስ ቅዱሳን ኣማልኽቲ ዘለዎ ሰብኣይ ኣብ መንግስትኻ ኣሎ። ብዘመን ኣቦኻ ድማ ብርሃንን ኣእምሮን ከምቲ ጥበብ ኣማልኽቲ ዝዀነ ጥበብን ተረኽቦ። ዎ ንጉስ፣ ኣቦኻ ንጉስ ነቡካድነጻር፣ ባዕሉ ኣቦኻ፣ ኣብ ልዕሊ እቶም ጠቢባን ኣስማተኛታትን ከለዳውያንን ቈጸርቲ ኸዋክብትን ሾሞ።
ኣብቲ እቲ ንጉስ ቤልጥሻጽር ኢሉ ዘውጽኣሉ ምትርጓም ሕልምን ምግላጽ ምስጢርን ምቕናዕ እተጠላለፈ ነገርን ተረኺቡ እዩ እሞ ሕጂ ዳንኤል ይጸዋዕ፣ ንሱውን ነቲ ትርጓሜ ኼፍልጠካ እዩ።
ሽዑ ንዳንኤል ኣብ ቅድሚ ንጉስ ኣምጽእዎ። እቲ ንጉስ ከኣ ንዳንኤል፣ እቲ ኻብቶም ኣቦይ ንጉስ ካብ ይሁዳ ዝማረኾም ደቂ ምሩኻት ይሁዳ ዝዀንካ ዳንኤል ንስኻዶ ኢኻ∶ ኢሉ መለሰ።
ብዛዕባኻ ግና ትርጓሜታት ምትርጓም፣ እተጠላለፈ ነገር ከኣ ምፍታሕ ከም እትኽእል ሰሚዔ ኣሎኹ። እምብኣርስ ነዛ ጽሕፈት ከተንብባን ትርጓሜኣ ድማ ከተፍልጠንን እንተ ኸኣልካስ፣ ቀይሕ ሃሪ ኽትለብስ፣ ድሪ ወርቂ ኣብ ክሳድካ ኽትኣስር፣ ኣብታ መንግስቲ ኸኣ ሳልሳይ ገዛኢ ኽትከውን ኢኻ፣ በሎ።
ሽዑ ዳንኤል ኣብ ቅድሚ ንጉስ ከምዚ ኢሉ መለሰ፣ ህያብካ ንኣኻ ይኹን፣ ውህበታትካውን ንኻልእ ሀቦ። ዝዀነ ኾይኑ ንንጉስ እታ ጽሕፈት ከንብበሉ፣ ትርጓሜኣውን ከፍልጦ እየ።
ካብ ደቂ ሰብ ተሰጐ፣ ልቡ ኸኣ ከም ናይ እንስሳ ዀነ፣ ምስ ኣድጊ በረኻ ድማ ሰፈረ፣ ከም ነብዑርውን ሳዕሪ ኣብልዕዎ፣ ስጋኡ ብኣውሊ ሰማይ ጠልቀየ፣ እዚ ኸኣ እቲ ልዑል ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ሰብ ከም ዝመልኽ፣ ንዝደለዮ ኸኣ ኣብ ልዕሊኡ ኸም ዜቝመሉ፣ ክሳዕ ዜስተውዕሎ እዩ ዝዀነ።
ነቲ ጐይታ ሰማይ ርእስኻ ኣልዓልካሉ፣ ነቲ ኣቓሑ ቤቱ ኣብ ቅድሜኻ ኣምጽእዎ እሞ፣ ንስኻን መኳንንትኻን ኣንስትኻን ዕቁባትካን ወይኒ ሰቴኹምሉ። ነቶም ዘይርእዩን ዘይሰምዑን ዘይፈልጡን ኣማልኽቲ ብሩርን ወርቅን ኣስራዝን ሓጺንን ዕጨይትን እምንን ወደስካ እምበር: ነቲ ንስትንፋስካን ንኹለን መገድኻን ኣብ ኢዱ ዝሐዘ ኣምላኽሲ ኣየኽበርካዮን።
ትርጓሜኡ ድማ መኔ፣ ኣምላኽ ንመንግስትኻ ቘጸሮን ጠረሶን፣ ቴቄል፣ ብሚዛን ተመዚንካ፣ ቀሊልካ ተረኽብካ፣ ኡፋርሲን፣ መንግስትኻ ተመቒላ ንሰብ ሜዶንን ፋርስን ተዋህበት፣ ማለት እዩ።
ከወገብ በላይ ጣዖት፣ ከወገብ በታች ታቦት ተረታችን ታሪካችንን ተጭኖት በዕውነት ሳይሆን በህልም መሰል መማለል ውስጥ የምንኖር ሕዝቦች ከሆንን ቆይተናል፡፡ ይሁን እንጂ አሁንም ወደ ንቃት ከማምራት ይልቅ የበለጠ እንዲጫጫነን በሚያደርጉ የተረት እሹሩሩዎች እየተባበልን እንገኛለን፡፡ ከታሪክ ሊቃውንት ይልቅ ..የተረት አባቶች.. በገነኑባት በዚች…
በሆሊውድና በአሜሪካ መዝናኛ ኢንዱስትሪ ያሉ ዝነኞችን ገበና በመፈልፈል የሚታወቀው አንቶኒዮ ፔሊካኒ በወህኒም የተለመደ ስራውን እንደገፋበት ኒውስዊክ ገለፀ፡፡ ፔሊካኒ የዝነኞችን ምስጥራዊ ሰነድ በመፈልፈል፤ ስልክ በመጥለፍና የደህንነት መረብን ሰብሮ በመግባት አደገኛነቱ የተመሰከረለት ጉድ ጎልጓይ ጋዜጠኛ ነው፡፡ በሎስአንጀለስ ከተማ በግል መርማሪነት ይሰራ የነበረው…
መጥኔ ፕሬስና ኳስ የሀገር ህመምና ፈውስ ሁሉም የልቡ እስኪደርስ! መጥኔ ፕሬስና ኳስ ሁለቱም የነፃነት ዋስ ባንድ ፊት ያገር እስትንፋስ ባንድ ፊት የመዝናኛ ዳስ ልደቱን ከምጡ ሚወርስ ትግሉን በድል እሚክስ የህይወት መልክና ገበር፣ ይሄው ነው ፕሬስና ኳስ የዓለም ተፃራሪ ፀባይ፣ የሀገር…
ባለፈው እሁድ በቢሾፍቱ ሲኒማ አዳራሽ ኪነጥበባዊ ዝግጅቱን ያቀረበው ..ሆራ ቡላ.. ታዋቂዋን አርቲስትና የማስታወቂያ ባለሙያ ሙሉ ዓለም ታደሰና በ..ሰው ለሰው.. ተከታታይ የቴሌቭዢን ድራማ ልጇ ብሩክን ሆኖ የሚሠራውና የድራማው አዘጋጅ አርቲስት ሰለሞን አለሙ ፈለቀን የክብር እንግዶች በማድረግ የጋበዘ ሲሆን አርቲስቶቹ ልምድና እውቀታቸውን…
..ደበበ ሠይፉ ሚያዝያ 16 ቀን 1992 ዓ.ም. ከዚህ ዓለም በሞት ሲለይ . . . ከፖለቲካ ያገኛቸው ክብር፣ ተሰሚነት፣ ገላጭነት፣ ግርማ ሞገስ፣ ተከባሪነት. . . ከትከሻው ላይ በረው ጠፍተው ነበር፡፡ የትኛው ባለጊዜ ደራሲ ላይ አርፈው ይሆን?..ይሄ አንቀጽ ያለፈው ሳምንት ጽሑፌ መዝጊያ…
..ኧረ መርሳ በለኝ!.. እያለ ትንሹ ትልቁ ደረሳው ወልዩ በፍቅር የሚወዳት የአባትዬዋን መንበር፤ የሸህ ሚዕዋን መንደር-መርሳን ከተማዬ ሃብሩን ወረዳዬ እያልኩ መኖር ከጀመርኩ አምስት ወር እንኳን አልሞላኝም፡፡ እኔ አንዷንም ሳላቃት የእሷ አድርጋኝ ከወዳጆቿ ቀላቅላ በዱአዋ እቅፍ ድግፍ አድርጋ አቀማጥላ የያችኝ ሃብሩ፤ አንዳንዶች…
ቻይና / ኤስ / ጥቁር ቻይና / ኤም / ጥቁር ቻይና / ኤል / ጥቁር ቻይና / ኤክስኤል / ጥቁር ቻይና / XXL / ጥቁር ቻይና / ኤስ / ካኪ ቻይና / ኤም / ካኪ ቻይና / ሊ / ካኪ ቻይና / ኤክስኤል / ካኪ ቻይና / ኤክስ.ኤል. / ካኪ ቻይና / ኤስ / ግራጫ ቻይና / ኤም / ግራጫ ቻይና / ሊ / ግራጫ ቻይና / ኤክስኤል / ግራጫ ቻይና / XXL / ግራጫ ቻይና / ኤስ / አርሚ አረንጓዴ ቻይና / ኤም / አርማ አረንጓዴ ቻይና / ሊ / አርማ አረንጓዴ ቻይና / XL / ArmyGreen ቻይና / XXL / ArmyGreen ቻይና / ኤስ / ሐምራዊ ቻይና / ኤም / ሐምራዊ ቻይና / ሊ / ሐምራዊ ቻይና / ኤክስ.ኤል / ሐምራዊ ቻይና / XXL / ሐምራዊ ቻይና / ኤስ / ወይን ወይን ቀይ ቻይና / ሜ / የወይን ቀይ ቻይና / ሊ / ወይን ቻይና / XL / WineRed ቻይና / XXL / WineRed ቻይና / ኤስ / ነጭ ቻይና / ኤም / ነጭ ቻይና / ኤል / ነጭ ቻይና / ኤክስኤል / ነጭ ቻይና / ኤክስ.ኤል. / ነጭ ቻይና / ኤስ / አምፖል ቻይና / ኤም / አምፖል ቻይና / ኤል / አምፖል ቻይና / XL / lightblue ቻይና / XXL / lightblue ቻይና / ኤስ / ሮዝ ቻይና / ኤም / ሮዝ ቻይና / ሊ / ሮዝ ቻይና / ኤክስኤል / ሮዝ ቻይና / XXL / ሮዝ ቻይና / ኤስ / ቢጫ ቻይና / ሜ / ቢጫ ቻይና / ሊ / ቢጫ ቻይና / ኤክስኤል / ቢጫ ቻይና / XXL / ቢጫ ቻይና / ኤስ / የባህር ኃይል ቻይና / ኤም / የባህር ኃይል ቻይና / ሊ / የባህር ኃይል ቻይና / ኤክስ.ኤል / የባህር ኃይል ቻይና / ኤክስ.ኤል.ኤል / የባህር ኃይል
በመሠረቱ ማሪያም አማና ስለተቀበለች የተባረከች ነች፣ ከእግዚአብሔር ጋር መገናኘት መቻል የእምነት ፍሬ ነው። ዘካሪያስ ግን ባለማመኑ እና በመጠራጠሩ የተነሳ ዲዳ እና መስማት የተሳነው እንዲሆን ተደረገ
በዚህ በአራተኛው የስብከተ ገና ሳምንት ሰንበት ስርዓተ አምልኮ የሚያተኩረው ማርያም፣ ድንግል የሆነች እናት፣ የዓለም አዳኝ የሆነውን ኢየሱስን ለመውለድ በመጠባበቅ ላይ እንደ ሆነች ይገልጻል። እይታችንን የፍቅር እና የእመነት ተምሳሌት በሆነችው በእርሷ ላይ በማድረግ በእነዚህ ለመውለድ በቀሩዋት ጥቂት ወራት ውስጥ እርሷ ምን ታስብ እንደ ነበረች ጥያቄ ማንሳት ይገባል። የዚህ ጥያቄ ምላሽ ደግሞ ዛሬ በተነበበልን ቅዱስ ወንጌል ውስጥ የተጠቀሰውና ማርያም የእድሜ ባለጸጋ የሆነችውን ዘመዷን ኤልሳቤጥን ለመጎብኘት መሄዱዋን በሚገልጸው የቅዱስ ወንጌል ክፍል ውስጥ እናገኛለን (ሉቃስ 1፡39-45)። መልኣኩ ገብርኤል ለማርያም ዘመዷ የሆነችው ኤልሳቤጥ ማርገዟንና እነሆ ካረገዘች 6ኛ ወሯ እንደ ሆነ ገልጾላት ነበር (ሉቃስ 1፡26.36)። ከዚያም ኢየሱስን በእግዚአብሔር ድንቅ ሥራ አማካይነት የጸነሰቺው ድንግል፣ በናዝሬት አቅራቢያ ከሚገኘው የገሊላ መንደር በፍጥነት ተነስታ በይሁዳ ተራሮች አከባቢ ወደ ሚገኘው የአክስቷ ቤት ታቀናለች።
“ወደ ዘካርያስም ቤት ገብታ ማርያም ለኤልሳቤጥ ሰላምታን አቀረበች” (ሉቃስ 1፡40) በማለት ቅዱስ ወንጌል ይናገራል። በእርግጠኛነት ማርያም ኤልሳቤጥ በማርገዟ በጣም ተደስታ ነበር፣ በተመሳሳይ መልኩም ኤልሳቤጥ በማርያም ማርገዝ ተደስታ “በታላቅ ድምፅም ጮኻ እንዲህ አንቺ ከሴቶች መካከል የተባረክሽ ነሽ፥ የማኅፀንሽም ፍሬ የተባረከ ነው! የጌታዬ እናት ወደ እኔ ትመጣ ዘንድ እንዴት ይሆንልኛል? (ሉቃስ 1፡42-32) በማለት ትናገራለች። ከዚያም በፍጥነት “አንቺ እግዚኣብሔር የተናግረውን ሁሉ የሚፈጽም መሆኑን በማመንሽ ምንኛ የታደልሽ ነሽ” (ሉቃስ 1፡45) በማለት ማርያምን ታወድሳለች።
እርግጥ ነው እምነት በነበራት በማርያም እና ጥርጣሬ በነበረው፣ መልአኩ የሰጠውን የተስፋውን ቃል ያላመነው፣ በዚህም ምክንያት ዮሐንስ እስኪወለድ ድረስ ዲዳ እንዲሆን በተደረገው፣ የኤልሳቤጥ ባል በነበረው በዘካሪያ እና በማርያም መካከል ትልቅ ልዩነት አለ።
ይህ የትዕይንት አንድ ሰው ከእግዚአብሔር ጋር መገናኘቱን ምሥጢራዊ በሆነ ልዩ ብርሃን ለማንበብ ይረዳናል። ይህ ግንኙነት በጣም ድንቅ በሚባሉ ተዐምራት ያልተሞላ፣ ነገር ግን በእምነት እና በፍቅር የተሞላ መሆኑን እንማራለን። በመሠረቱ ማሪያም አማና ስለተቀበለች የተባረከች ነች፣ ከእግዚአብሔር ጋር መገናኘት መቻል የእምነት ፍሬ ነው። ዘካሪያስ ግን ባለማመኑ እና በመጠራጠሩ የተነሳ ዲዳ እና መስማት የተሳነው እንዲሆን ተደረገ። ረጅም የሆነ ጸጥታ ውስጥ በመሆን በእመንት ለማደግ ይችላል፣ ያለ እምነት ደግሞ አንድ ሰው የእግዚአብሔርን አጽናኝ የሆነ ድምጽ መስማት አይችልም፣ እኛም ለወንድሞቻችን የሚሆን የመጽናኛ እና የተስፋ መልእክቶችን መናገር አንችልም። ይህንን ደግሞ በእየቀኑ የምናየው እውነታ ነው፣ እምነት የሌላቸው ወይም በጣም ትንሽ እምነት ያላቸው ሰዎች ወደ አንድ ሰው ቀርበው ስለ አንዳንድ ሁኔታዎች ይነግሯቸዋል፣ ነገር ግን እነዚያ ቃላት ጥንካሬ ስለሌላቸው ልብን መንካት አይችሉም። እመነት ስለሌለው ቃላቶቹ ኃይል የላቸውም፣ እመነት ከሌለ ደግሞ ልብን ዘልቆ የሚገባ ቃላትን ለሌሎች መናገር አይችልም። እመንት የሚበለጽገው ደግሞ በጎ የሆኑ የፍቅር ሥራዎችን በማከናወን ነው። ወንጌላዊው እንደ ሚተርከው “ማርያም በፍጥነት ተነስታ ወደ ኤልሳቤጥ ሄደች” (ሉቃስ 1፡39) በማለት ይናገራል፣ በፍጥነት ያለምንም ጭንቀት፣ ነገር ግን በፍጥነት፣ በሰላም ሄደች ይለናል። "ተነስታ" የሚለው ቃል በጣም አሳሳቢ የሆነ አካላዊ መግለጫ ነው። የወደፊቱ ልጇን ለመውለድ ለመዘጋጀት ቤቷ ውስጥ መቆየት ትችል ነበር፣ ነገር ግን ከእርሷ ከራሷ ይልቅ ለሌላ ማሰብን ፈለገች፣ በሆዷ ውስጥ የተሸከመችው ወይም የያዘቺው ጌታ ደቀ-መዝሙር መሆኑና አስቀድማ በተግባር ገለጸች። ኢየሱስ የተወለደበት ሁኔታ የሚጀምረው ቀለል ባለ የበጎ አድራጊነት ስሜት ተነሳስቶ ነው፣ በተጨማሪም እውነተኛ ልግስና ሁልጊዜ የእግዚአብሔር ፍቅር መገለጫ ፍሬ መሆኑን ያሳየናል።
በዛሬው መስዋዕተ ቅዳሴ ላይ የተነበበውና ማርያም ኤልሳቤጥን ለመጉብኘት መሄዷን የሚገልጸው ቅዱስ ወንጌል የገናን በዓል በሚገባ ማክበር እንችል ዘንድ በማድረግ መልካም የሆነ እምነት ልቦና እንድኖረን እኛን በማዘጋጀት መልካም የሆኑ የበጎ አድራጎት ተግባራትን እንድንፈጽም ያጠነክረናል ያነሳሳናልም። ይህ ጥንካሬ የመንፈስ ቅዱስ ሥራ ነው፣ የማርያምን ድንግል የሆነ ማህፀን ፍሬያማ እንዲሆን ያደረገው እና አረጋዊት የነበረችውን ዘመዷን ለማገልገል በፍጥነት እንድትሄድ ያነሳሳት የፍቅር መንፈስ ነው። ልክ በሁለቱ እናቶች መካከል በተደረገው ግንኙነት ወቅት እንደምናየው እና በእርሱ የሚታመኑ ትናንሽ የሚባሉ ሰዎች በጌታ አማካይነት የምያገኙትን ታላቅ ደስታ እንመለከታለን።
ድንግል የሆነቺው እመቤታችን ቅድስት ማርያም የገናን በዓል ራሳችንን መአከል ባደረገ መልኩ ሳይሆን “እኔ” ከማለት ይልቅ “አንተ” በማለት ኢየሱስን ማዕከል በማድረግ እና አሁንም “አናንተ” በማለት ወንድሞቻችንን እና እህቶቻችንን የሕይወታችን ማዕከላ በማድረግ የተቻለንን የበጎ አድራጎት ተግባር ማከናወን እንችል ዘንድ ጸጋውን እንድታሰጠን ልንማጸናት ይገባል። በመጨረሻም ሥጋ ለብሶ ሰው በመሆን በመካከላችን ማደር ለፈለገው ለእግዚኣብሔር ልጅ በሕይወታችን እና በልባችን ውስጥ እንዲወለድ ቦታ ልናዘጋጅለት ይገባል።
ማንኛውም አገጣጠሙን አቀማመጥ የሚጠይቁ አይደሉም ብልህ የእይታ አቀማመጥ ስርዓት ምርቶች ኩባንያው በራሱ ልማት በመጠቀም መሣሪያዎች, በየትኛውም አቅጣጫ መቀመጥ ይችላል. የእይታ አቀማመጥ ብቻ 0.1 ሰከንዶች ይወስዳል. ሙጫ, የቀለም የተለያዩ መጠቀም ይችላሉ, ቀለም መሣሪያዎች ነጠላ-መድረክ ለሌላ እና በድርብ-የመሳሪያ ስርዓት ለሌላ ሊከፈል ይችላል, ማሽኑ ዑደት ሥራ ማቆም አይደለም.
ብመሰረት'ዚ ዝረኸቦ ዝርዝር ኣስማት'ቶም ኣብ ዝሓለፈ 22-መጋቢት ኣብ ማያት ሊብያ ከምዝሞቱ ዝተኣምነሎም ሰባት ናብ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወፃኢ ተላኢኹ'ሎ ካብኡ ሓበሬታ ምውካስ ይኸአል'ዩ ኢሉ'ሎ።
እታ ጀልባ እንታይ'ዩ ኣጋጢምዋ ንዝብል ገና ምስ ፖሊስ'ታ ሃገር ኮይና ንምፅራይ ንሰርሕ'ለና ዝበለ'ቲ ብ ኤምባሲ መንፅር'ቲ ኣብ ሊብያ ዘሎ ኩነታት ነዚ ንምፅራይ ብዝኸአለና ንፅዕር አለና ኢሉ'ሎ
እዚ ኸምዚሉ'ኸሎ እዚ ኹሉ ጥፍአት እናረአዩ ገና ካልኦት'ውን ካብ ትሪፖሊ ብባሕሪ ንምኻድ ይብገሱ ከም ዘለው ይስማዕ'ሎሞ ካብ ከምዚ ዝበለ ሓደጋ ዘለዎ መንገዲ ናብ ጎረባብቲ ንኽኸዱ ንኩነታት ስደተኛታት ትከታተል ወ/ሮ ኤልሳ ጭሩም ካብ ሎንደን ተማሕፂና'ላ።
ኤልሳ ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ኣብ ዝሃበቶ ቃለ-መጠይቅ ካብ ኣብ ኤርትራ ሽግራት መሪሩና ኢሎም ወፂኦም ኣብ ባሕሪ ክጠፍኡ ግቡእ አይኮነን ህይወት ክብርቲ ምኻና ፀገም ሓላፊ ምኻኑ ከነረደኦምን እቲ ዘሎ ሓበሬታ ክንነግሮም ይግባእ ክትብል ተላብያ።
ከዚህ በላይ የተመለከቱትን መስፈርቶች ምታሟሉ አመልካቾች የትምህርት እና የሥራ ልምድ ማስረጃችሁን በመያዝ ሾላ ገቢያ ጤና ጣቢያ አካባቢ በሚገኘው የድርጅቱ ዋና መ/ቤት መመዝገብ የምትችሉ መሆኑን እናሳውቃለን ፡፡
ሙስሊሙን አሊያም ሙስሊሚን ነው ፣ ሙስሊማ አንስታይ ሲሆን የርሱ ብዙ ቁጥር ሙስሊማት ነው። ኢስላም إِسْلَٰم ደግሞ ዲኑ ሲሆን 8 ጊዜ ተወስቷል። ወጅህ وَجَّهْ ሁለንተናን አሊያም ህላዌን የሚያሳይ ሲሆን የቃል ትርጉሙ *ፊት* ማለት ነው፣ አንድ ሰው ሁለንተናውን ለአላህ ሲሰጥ ታዛዥ፣ ተገዥ፣ አምላኪ ይባላል፣ ይህ በአረቢኛ *ሙስሊም* pማለት ነው፦
2:112 እርሱ በጎ ሠሪ ኾኖ ፊቱን وَجْهَهُ ለአላህ የሰጠ أَسْلَمَ ሰው ለርሱ በጌታው ዘንድ ምንዳው አለው፡፡ በነሱም ላይ ፍርሃት የለባቸውም፤ እነሱም አያዝኑም፡፡ 4:125 እርሱ መልካም ሰሪ ሆኖ ፊቱን وَجْهَهُ ለአላህ ከሠጠ أَسْلَمَ እና የኢብራሂምን መንገድ ቀጥተኛ ሲሆን፣ ከተከተለ ሰው፣ ይበልጥ ሃይማኖቱ ያማረ ሰው ማነው? 3:20 ቢከራከሩህም:- ፊቴን وَجْهِيَ ለአላህ ሰጠሁ أَسْلَمْتُ ፤ የተከተሉኝም ሰዎች እንደዚሁ ለአላህ ሰጡ በላቸዉ፤
የኢስላም አስኳሉ ተህሊል تهليل‎,ነው፣ ተህሊል ማለትም “ላ-ኢላሀ ኢልለሏህ”لا اله الاّ الله ነው፣ “ላ-ኢላሀ ኢልለሏህ” ማለት *ከአንዱ አላህ በስተቀት ሌላ አምላክ የለም* ማለት ነው፣ “ላ-ኢላሀ ኢልለሏህ” ሁለት ማዕዘናት አለው፣ አንዱ *ነፍይ* ሲሆን ሁለተኛው *ኢሥባት* ነው፣ ነፍይ ማለት ላ-ኢላሀ*ሌላ አምላክ የለም* ስንል ጣኦታትን ውድቅ ማድረግን ሲያመለክት ኢሥባት ደግሞ ኢልለሏህ*ከአንዱ አላህ በስተቀት* ስንል አንዱን አምላክ እያረጋገጥን ነው፣ ይህ ተህሊል *ጠንካራን ዘለበት* ይባላል፦ 31:22 እርሱ መልካም ሠሪ ሆኖ ፊቱን وَجْهَهُ ወደ አላህ የሚሰጥም يُسْلِمْ ሰው፣ ጠንካራ ገመድ بِالْعُرْوَةِ በእርግጥ ጨበጠ፤ የነገሩም ሁሉ ፍጻሜ ወደ አላህ ነው። 2:256 በጣዖትም የሚክድና በአላህ የሚያምን ሰው ለርሷ መበጠስ የሌላትን ጠንካራ ዘለበት بِالْعُرْوَةِ በእርግጥ ጨበጠ፡፡ አላህም ሰሚ ዐዋቂ ነው፡፡
አላህ ጥንት ለነበሩት ነቢያት ወህይ የሚያወርድላቸው የነበረው “ላ ኢላሃ ኢልላ አና” لَا إِلَٰهَ إِلَّا أَنَا *ከኔ በቀር ሌላ አምላክ የለም* የሚል ነው፦ 21:25 ከአንተ በፊትም፣ እነሆ *ከኔ በቀር ሌላ አምላክ የለም* لَا إِلَٰهَ إِلَّا أَنَا እና ተገዙኝ፣ በማለት ወደርሱ የምናወርድለት ቢሆን እንጅ ከመልክተኛ አንድንም አልላክንም። 16:2 ከባሮቹ በሚሻው ሰው ላይ መላእክትን ከራእይ ጋር በፈቃዱ ያወርዳል፤ አስጠንቅቁ፤ እነሆ *ከኔ በቀር ሌላ አምላክ የለም* لَا إِلَٰهَ إِلَّا أَنَا ፍሩኝም ማለትን አሳታውቁ በማለት ያወርዳል። 20:14 እኔ አላህ እኔ ነኝ፣*ከኔ በቀር ሌላ አምላክ የለም*لَا إِلَٰهَ إِلَّا أَنَا እና ተገዛኝ፤ ሶላትንም በርሷ እኔን ለማውሳት ስገድ።
ወደ ሰዎች ሲልካቸውም *ማ ለኩም ሚን ኢላሂ ገይሩሁ* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ *ከእርሱ በቀር ሌላ አምላክ የላችሁም* ብለው እንዲናገሩ ነው፦ 16:36 በየሕዝቡም ሁሉ ውስጥ አላህን ተገዙ፤ ጣዖትንም ራቁ፤ በማለት መልክተኛን በእርግጥ ልከናል፤ 23:32 በውስጣቸውም ከእነሱ የኾነን መልክተኛ አላህን ተገዙ ከእርሱ በቀር ሌላ አምላክ የላችሁም مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ አትጠነቀቁምን በማለት ላክን፡፡ 7:59 ኑሕን ወደ ወገኖቹ በእርግጥ ላክነው፤ አላቸው፦ወገኖቼ ሆይ! አላህን ተገዙ፤ ለናንተ *ከእርሱ በቀር ሌላ ምንም አምላክ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ፤ 11:50 ወደ ዓድም ወንድማቸውን ሁድን ላክን አላቸው ፦ ወገኖቼ ሆይ አላህን ተገዙ *ከእርሱ ሌላ በቀር ምንም አምላክ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ ፤ 11:61 ወደ ሠሙዶችም ወንድማቸውን ሷሊህን ላክን፤ ፦ሕዝቦቼ ሆይ አላህን ተገዙ፤ *ከእርሱ በቀር ሌላ ለናንተ አምላክ፣ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ ፤ 11:84 ወደ መድየንም ወንድማችውን ሹዐይብን፣ ላክን፤ አላቸው ሕዝቦቼ ሆይ! አላህን ተገዙ፤ *ከእርሱ በቀር ሌላ ለናንተ አምላክ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ፤
ይህን መረዳት ይዘን ሁሉም ነቢያት አንዱን አምላክ አላህን የሚያመልኩ ነበሩ በአረቢኛ ሙስሊሞች ነበሩ ማለት ነው፣ ችግራችሁ ቋንቋ ከሆነ ሙስሊም የሚለውን አማርኛው ታዛዦች ብሎ ይፈታዋል፦ 2:133 ያዕቁብን ሞት በመጣበት ጊዜ ለልጆቹ ከኔ በኋላ ማንን ትገዛላችሁ ባለ ጊዜ ቀራቢዎች ነበራችሁን? እነርሱም አምላክህንና የአባቶችህን የኢብራሂምን የኢስማዒልንና የኢስሐቅንም አምላክ አንድ የኾነውን አምላክ እኛ ለርሱ ፍፁም *ታዛዦች* مُسْلِمُونَ ኾነን እናመልካለን አሉ፡፡ 10:83 ሙሳም አለ፡-«ሕዝቦቼ ሆይ! በአላህ አምናችሁ እንደ ሆነ በርሱ ላይ ተጠጉ፡፡ *ታዛዦች* مُسْلِمِينَ እንደ ሆናችሁ በአላህ ላይ ትመካላችሁ» 3:52 ዒሳ ከነርሱ ክሕደት በተሰማዉም ጊዜ ፡-ወደ አላህ ረዳቶቼ እነማን ናቸዉ? አለ፤ ሐዋሪያት ፡ -እኛ የአላህ ረዳቶች ነን፤ በአላህም አምነናል፤ እኛም ትክክለኛ *ታዛዦች* مُسْلِمُونَ መሆናችንን፥ መስክር፥ አሉ። 5:44 እነዚያ ትእዛዝን የተቀበሉት أَسْلَمُوا ነቢያት በነዚያ ይሁዳውያን በሆኑት ላይ በርሷ ይፈርዳሉ፤
አላህ የነቢያችንን ኡማ ሙስሊሞችን ነው ብሎ የተናገረው የጥንቶቹን በተናገረበት ስሌት ነው፦ 29:46 የመጽሐፉን ባለቤቶችም በዚያች እርሷ መልካም በሆነችው ክርክር እንጂ አትከራከሩ፤ ከነሱ ነዚያን የበደሉትን ሲቀር በሉም፦ በዚያ ወደኛ በተወረደው፣ ወደናንተም በተወረደው አመንን፤ አምላካችንም አምላካችሁም አንድ ነው፤ እኛም ለርሱ ታዛዦች مُسْلِمُونَ ነን። 3:84 በአላህ አመንን፤ በኛ ላይ በተወረደዉም በቁርአን በኢብራሂምና በኢስማዒልም፣ በኢስሐቅም በያዕቆብም፣ በነገዶችም ላይ በተወረደዉ፤ ለሙሳና ለዒሳም፣ ለነቢያትም ሁሉ ከጌታቸዉ በተሰጠዉ አመንን፤ ከነርሱ መካከል አንዱንም አንለይም፤ እኛ ለርሱ ታዛዦች مُسْلِمُونَ ነን፣ በል።
2:136 «በአላህና ወደኛ በተወረደው ቁርኣን ወደ ኢብራሂምም ወደ ኢስማዒልና ወደ ኢስሐቅም ወደ ያዕቁብና ወደ ነገዶቹም በተወረደው በዚያም ሙሳና ዒሳ በተሰጡት በዚያም ነቢያት ሁሉ ከጌታቸው በተሰጡት ከነርሱ በአንድም መካከል የማንለይ ስንኾን አመንን፤ እኛም ለርሱ ታዛዦች مُسْلِمُونَ ነን» በሉ፡፡ 21:108 ያ ወደኔ የሚወረደው፣ አምላካችሁ አንድ አምላክ ብቻ ነው ማለት ነው፤ ታዲያ እናንተ ፍጹም ታዛዦች مُسْلِمُونَ ናችሁን? በላቸው። 22:34 አምላካችሁም አንድ አምላህ ብቻ ነው፤ ለርሱም ብቻ ታዘዙ أَسْلِمُوا፤ ለአላህ ተዋራጆቸንም አብስራቸው። 40:66 እኔ ከጌታዬ አስረጅዎች በመጡልኝ ጊዜ እነዚያን ከአላህ ሌላ የምታመልኳቸውን እንዳላመልክ ተከልክያለሁ፤ ለዓለማት ጌታም እንድግገዛ أُسْلِمَ ታዝዣለሁ በላቸው። 6:71 «የአላህ መንገድ እርሱ ቀጥተኛው መንገድ ነው፡፡ ለዓለማት ጌታ ልንገዛም لِنُسْلِمَ ታዘዝን» በላቸው፡፡
22:78 በአላህም ሃይማኖት ተገቢውን ትግል ታገሉ; አርሱ መርጧችኃል በናንተም ላይ በሃይማኖቱ ውስጥ ምንም ችግር አላደረገባችሁም፤ የአባታችሁን የኢብራሂምን ሃይማኖት ተከተሉ፤ እርሱ ከዚህ በፊት *ሙስሊሞች* الْمُسْلِمِينَ ብሎ ሰይሟችኋል፤ 14:4 ከመልክተኛ ማንኛውንም፤ ለነርሱ ያብራራላቸው ዘንድ በወገኖቹ *ቋንቋ* እንጂ በሌላ አልላክንም፤ 30:22 ሰማያትንና ምድርንም መፍጠሩ፥ *የቋንቋዎቻችሁ* እና የመልኮቻችሁም መለያየት ከአስደናቂ ምልክቶቹ ነው፤
አላህ ጥንት ነቢያቶች የሚያመልኩት የነቢያት አምላክ መሆኑን የምናውቀው ከጥንቶቹ ነቢያት ጋር የነበረውን መስተጋብር ለመግለጽ ቁልና قُلْنَا *አልን* ፣ አርሰልና أَرْسَلْنَا*ላክን*፣ አውሃይና أَوْحَيْنَا *አወረድን* በማለት ጥንትም ነቢያትን ሲልክ የነበረው፣ ግልጠተ-መለኮት*Revelation* ሲያወርድ የነበረውና በተለያየ መንገድ ሲያናግራቸው የነበረው እርሱ መሆኑን ይገልጻል፦ 1. አልን፦ 20:116 ለመላእክትም፣ ለአዳም ስገዱ፣ *ባልን* ጊዜ አስታውስ፤ 2:35 «አደም ሆይ! አንተ ከነሚስትህ በገነት ተቀመጥ፤ ከርሷም በፈለጋችሁት ስፍራ በሰፊው ተመገቡ፤ ግን ይህችን ዛፍ አትቅረቡ፤ ከበደለኞች ትኾናላችሁና» *አልንም*፡፡
11:40 ትእዛዛችንም በመጣና እቶኑም በገነፈለ ጊዜ፣ በርሷ ውስጥ ከየዓይነቱ ሁሉ ሁለት ሁለት፣ ወንድና ሴት ቤተሰቦችህንም ቃል ያለፈበት ብቻ ሲቀር ያመነንም ሰው ሁሉ ጫን *አልነው*፤ 22:26 ለኢብራሂምም የቤቱን ስፍራ መመለሻ ባደረግንለት ጊዜ፣ በኔ ምንንም አታጋራ፤ ቤቴንም፣ ለሚዞሩትና ለሚቆሙበት፣ ለሚያጎነብሱትና በግንባራቸውም ለሚደፉት ንጹሕ አድርግላቸው፣ *ባልነው* ጊዜ አስታውስ።
2:125 ወደ ኢብራሂምና ወደ ኢስማዒልም ቤቴን ለዘዋሪዎቹና ለተቀማጮቹም ለአጎንባሾች ሰጋጆቹም አጥሩ *ስንል* ቃል ኪዳን ያዝን፡፡ 2:60 ሙሳም ለሕዝቦቹ መጠጥን በፈለገ ጊዜ የኾነውን አስታውሱ፡፡ «ድንጋዩንም በበትርህ ምታ» *አልነው*፡፡ 17:2 ሙሳንም መጽሐፉን ሰጠነው፤ ለእስራኤልም ልጆች መሪ አደረግነው፤ ከኔ ሌላ መጠጊያን አትያዙ *አልናቸውም*።
16:36 በየሕዝቡም ሁሉ ውስጥ አላህን ተገዙ፤ ጣዖትንም ራቁ፤ በማለት መልክተኛን በእርግጥ *ልከናል*፤ 57:25 መልክተኞቻችንን በግልጽ ማስረጃዎች በእርግጥ *ላክን*፤
23:32 በውስጣቸውም ከእነሱ የኾነን መልክተኛ አላህን ተገዙ ከእርሱ በቀር ሌላ አምላክ የላችሁም አትጠነቀቁምን በማለት *ላክን*፡፡ 7:59 ኑሕን ወደ ወገኖቹ በእርግጥ ላክነው፤ 11:50 ወደ ዓድም ወንድማቸውን ሁድን ላክን፤ 11:61 ወደ ሠሙዶችም ወንድማቸውን ሷሊህን ላክን፤ 11:84 ወደ መድየንም ወንድማችውን ሹዐይብን፣ ላክን፤
4:163 እኛ ወደ ኑሕና ከርሱ በኋላ ወደ ነበሩት ነቢያት *እንዳወረድን*፣ ወደ አንተም *አወረድን*፤ ወደ ኢብራሂምም፣ ወደ ኢስማዒልም፣ ወደ ኢስሐቅም፣ ወደ ያዕቆብም፣ ወደ ነገዶቹም ወደ ዒሳም፣ ወደ አዮብም፣ ወደ ዩኑስም፣ ወደ ሀሩንና ወደ ሱለይማንም *አወረድን*፤ ለዳዉድም ዘቡርን ሰጠነው። 21:25 ከአንተ በፊትም፣ እነሆ ከኔ ሌላ አምላክ የለምና ተገዙኝ፣ በማለት ወደርሱ *የምናወርድለት* ቢሆን እንጅ ከመልክተኛ አንድንም አልላክንም።
12:109 ካንተ በፊትም ከከተሞች ሰዎች ወደ እነርሱ ራዕይ *የምናወርድላቸው* የሆኑን ወንዶችን እንጂ አልላክንም፤ 21:7 ከአንተም በፊት ወደ እነርሱ *የምናወርድላቸው* የኾኑ ሰዎችን እንጂ ሌላን አልላክንም፤ 16:43 ከአንተም በፊት ወደ እነርሱ ወሕይን *የምናወርድላቸውን* ሰዎችን እንጂ፣ ሌላን አልላክንም፤
ሸሃዳ الشهادةምስክርነት ሲሆን ከአላህ በቀር አምላክ አለመኖሩን በቀውል የሚደረግ የኢባዳ ክፍል ነው፣ ይህንን ምስክርነት ሰዎች በእያንዳንዱ ነብይ ዘመን በዘመኑ የነበረውን ነብይ መልእክተኛ አድርገው ይቀበላሉ፦ 23:32 በውስጣቸውም ከእነሱ የኾነን መልክተኛ አላህን ተገዙ ከእርሱ በቀር ሌላ አምላክ የላችሁም مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ አትጠነቀቁምን በማለት ላክን፡፡
7:59 ኑሕን ወደ ወገኖቹ በእርግጥ ላክነው፤ አላቸው፦ወገኖቼ ሆይ! አላህን ተገዙ፤ ለናንተ *ከእርሱ በቀር ሌላ ምንም አምላክ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ፤ 11:50 ወደ ዓድም ወንድማቸውን ሁድን ላክን አላቸው ፦ ወገኖቼ ሆይ አላህን ተገዙ *ከእርሱ ሌላ በቀር ምንም አምላክ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ ፤ 11:61 ወደ ሠሙዶችም ወንድማቸውን ሷሊህን ላክን፤ ፦ሕዝቦቼ ሆይ አላህን ተገዙ፤ *ከእርሱ በቀር ሌላ ለናንተ አምላክ፣ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ ፤
11:84 ወደ መድየንም ወንድማችውን ሹዐይብን፣ ላክን፤ አላቸው ሕዝቦቼ ሆይ! አላህን ተገዙ፤ *ከእርሱ በቀር ሌላ ለናንተ አምላክ የላችሁም* مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ፤ 7:61 አላቸው ፦ ወገኖቼ ሆይ! ምንም መሳሳት የለብኝም፤ ግን እኔ ከዓለማት ጌታ *መልክተኛ* ነኝ። 7:67 አላቸው፦ወገኖቼ ሆይ! እኔ ሞኝነት የለብኝም፤ ግን እኔ ከዓለማት ጌታ *የተላክሁ* ነኝ፤
61:6 የመርየም ልጅ ዒሳም የ እስራኤል ልጆች ሆይ እኔ ከተውራት በፊቴ ያለውን የማረጋግጥና ከኔ በኋላ በሚመጣው መልክተኛ ስሙ አሕመድ በሆነው የማበስር ስሆን ወደናንተ የተላክሁ *የአላህ መልክተኛ* ነኝ ባለ ጊዜ አስታውስ፤
9:129 ቢያፈገፍጉም አላህ በቂዬ ነው፤ ከእርሱ ሌላ አምላክ የለም لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ፤ በርሱ ላይ ተጠጋሁ፤ እርሱም የታላቁ ዐርሽ ጌታ ነው በላቸው።
7:158 በላቸው፦እላንተ ሰዎች ሆይ! እኔ ወደ እናንተ ወደሁላችሁም *የአላህ መልክተኛ* ነኝ፤ ያ የሰማይና የምድር ንግስና ለርሱ ብቻ የሆነ ነው፤ ከእርሱ በቀር ሌላ ሌላ አምላክ የለም لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ፤
በአላህና በመልክተኞቹም አምኖ ምስክርነት መስጠት የኢስላም ማዕዘን ነው፣ ለዛ ነው *ከአላህ በቀር አምላክ የለም ሙሐመድም የአላህ መልክተኛ ነው* لا إله إلا الله محمد رسول الله ብለን የምንመሰክረው፦
ሶላት صلاة‎ *ጸሎት* ከኢስላም መሰረቶች አንዱ ነው፣ ሁሉም ነቢያት ሶላት ነበራቸው ምናልባት ይዘቱ ይለያይ ይሆናል፣ በቀን አምስት ጊዜ ላይሆን ይችል ይሆናል እንጂ ሶላት ከነቢያችን በፊት በነበሩት ነቢያት ነበር፦
21:73 በትእዛዛችንም፣ ወደ በጎ ሥራ የሚመሩ፣ መሪዎች አደረግናቸው፤ ወደነሱም መልካም ሥራዎችን መሥራትን፣ ሶላትን الصَّلَاةِ መስገድን፣ ዘካንም መስጠትን፣ አወረድን፤ ለኛ ተገዢዎችም ነበሩ።
14:37 ጌታችን ሆይ! እኔ አዝመራ በሌለው ሸለቆ ውስጥ በተከበረው ቤት አጠገብ ከዘሮቼ አስቀመጥሁ፤ ጌታችን ሆይ! ሶላትን الصَّلَاةَ ያቋቁሙ ዘንድ አስቀመጥኳቸው፤ ከሰዎችም ልቦችን ወደነሱ የሚናፍቁ አድርግ፤ ያመሰግኑህም ዘንድ ከፍሬዎች ስጣቸው፤
2:83 የእስራኤል ልጆችንም ጥብቅ ኪዳን አላህን እንጂ ሌላን አታምልኩ፤ በወላጆችም በጎን ሥራ አድርጉ፤ በዝምድና ባለቤቶችም፣ በየቲሞችም በምስኪኖችም በጎ ዋሉ፤ ለሰዎችም መልካምን ተናገሩ፤ ሶላትንም الصَّلَاةَ ደንቡን ጠብቃችሁ ስገዱ፤ ዘካንም ስጡ በማለት በያዝንባቸው ጊዜ አስታውሱ፡፡
10:87 ወደ ሙሳና ወደ ወንድሙ፡- «ለሕዝቦቻችሁ በምስር ቤቶችን ሥሩ፡፡ ቤቶቻችሁንም መስገጃ አድርጉ፡፡ ሶላትንም الصَّلَاةَ በደንቡ ስገዱ፡፡ ለሙሳ ምእምናኖቹንም አብስር» ስንል ላክን፡፡
21:73 በትእዛዛችንም፣ ወደ በጎ ሥራ የሚመሩ፣ መሪዎች አደረግናቸው፤ ወደነሱም መልካም ሥራዎችን መሥራትን፣ ሶላትን መስገድን፣ ዘካንም الزَّكَاةِ መስጠትን፣ አወረድን፤ ለኛ ተገዢዎችም ነበሩ።
2:83 የእስራኤል ልጆችንም ጥብቅ ኪዳን አላህን እንጂ ሌላን አታምልኩ፤ በወላጆችም በጎን ሥራ አድርጉ፤ በዝምድና ባለቤቶችም፣ በየቲሞችም በምስኪኖችም በጎ ዋሉ፤ ለሰዎችም መልካምን ተናገሩ፤ ሶላትንም ደንቡን ጠብቃችሁ ስገዱ፤ ዘካንም الزَّكَاةَ ስጡ በማለት በያዝንባቸው ጊዜ አስታውሱ፡፡
ሚሽነሪዎች ስለራሳቸው ዲን በቅጡ ስላልተረዱ ሙስሊሞች ስነ-አመክኖአዊ ጥያቄዎች ስንጠይቃቸው እርርና ምርር ብለው ከመንጨርጨርና ከመንተክተክ ውጪ ምላሽ አይሰጡም፣ ከዚያም አልፎ ከኢስላም ድንቅና ብርቅ መሰረቶች አንዱ የሆነውን ሃጅ ከፓጋን የተቀዳ ነው ሲሉ በመሰለኝ ሲተቹ ይታያል፣ እግር እራስን ሊያክ አይችልም፣ ምን ከኢስላም የተሻለ ነገር ተይዞ ነው ኢስላምን ሊያኩ የተነሱት? እስቲ ይህንን ሃጅ እናስተንትን፣ ሃጅ حج የሚለው ቃል ሃጅጀ حَآجَّ *ጎበኘ* ከሚል የመጣ ሲሆህ *ጉብኝት*“pilgrimage” ማለት ነው፣ ሃጅ የተጀመረው በነቢያችን አሊያም በሙሽሪኮች ሳይሆን በጥንቱ ነብይ ኢብራሂም ዘመን ነው፣ ይህን አምላካችን አላህ ሲናገር እንዲህ ይላል፦
22:26-27 ለኢብራሂምም የቤቱን ስፍራ #መመለሻ# ባደረግንለት ጊዜ፣ በኔ ምንንም አታጋራ፤ ቤቴንም፣ ለሚዞሩትና ለሚቆሙበት፣ ለሚያጎነብሱትና በግንባራቸውም ለሚደፉት ንጹሕ አድርግላቸው፣ ባልነው ጊዜ አስታውስ። አልነውም፦ በሰዎችም ውስጥ በሐጅ بِالْحَجِّ ትዕዛዝ ጥራ፤
2:125 ቤቱንም ለሰዎች #መመለሻ# እና ጸጥተኛ ባደረግን ጊዜ አስታውስ፡፡ ከኢብራሂምም መቆሚያ መስገጃን አድርጉ፡፡ ወደ ኢብራሂምና ወደ ኢስማዒልም ቤቴን ለዘዋሪዎቹና ለተቀማጮቹም ለአጎንባሾች ሰጋጆቹም አጥሩ ስንል ቃል ኪዳን ያዝን፡፡
22:26-27 ለኢብራሂምም የቤቱን ስፍራ መመለሻ ባደረግንለት ጊዜ፣ በኔ ምንንም አታጋራ፤ #ቤቴንም#፣ ለሚዞሩትና ለሚቆሙበት፣ ለሚያጎነብሱትና በግንባራቸውም ለሚደፉት ንጹሕ አድርግላቸው፣ ባልነው ጊዜ አስታውስ።
3:96-97 ለሰዎች #መጀመሪያ የተኖረዉ #ቤት# ብሩክና ለዓለማት ሁሉ መመሪያ ሲኾን ያ #በበካህ ያለው ነው፡፡ በውስጡ ግልጽ የኾኑ ተዓምራቶች የኢብራሒምም መቆሚያ አልለ፡፡ ወደ ውስጡ የገባ ሰው ጸጥተኛ ይኾናል፡፡ ለአላህም በሰዎች ላይ ወደርሱ መኼድን በቻለ ሁሉ ላይ #ቤቱን# መጎብኘት ግዴታ አለባቸው፡፡
ሃጅ ምንጩ መለኮታዊ እንጂ ፓጋናዊ እንደሆነ የሚያሳይ የቁርአን፣ የሃዲስ፣ የታሪክ መረጃ የለም፣ ለመሆኑ የአረቦችስ ታሪክ ከኢስላማዊ ምንጭ ሌላ ኖሮስ ነው እንዴ ለመተቸት የተበቃው? ሙሽሪኮች የጥንቱን ነብይ የኢብራሂምን አምልኮ ከጣኦት ጋር ቀላቅለው ማምለክ መጀመራቸውን የሚተርከው ኢስላማዊ ምንጭ ነው፣ መመዘንም ያለበት በዚሁ ምንጭ ነው፣ እስቲ የሚተቹትን የሃጅ ስርዓቶች እንመልከት፦
ጠዋፍ طواف, የሚለው ቃል ጣፈ طَافَ *ዞረ* ከሚል ቃል የመጣ ሲሆን *መዞር* ማለት ነው፣ ይህንንም ያዘዘው አምላካችን አላህ ለጥንቱ ነብይ ለኢብራሂም ነው
22:26-27 ለኢብራሂምም የቤቱን ስፍራ መመለሻ ባደረግንለት ጊዜ፣ በኔ ምንንም አታጋራ፤ ቤቴንም፣ ለሚዞሩት لِلطَّائِفِينَ እና ለሚቆሙበት፣ ለሚያጎነብሱትና በግንባራቸውም ለሚደፉት ንጹሕ አድርግላቸው፣ ባልነው ጊዜ አስታውስ።
2:125 ቤቱንም ለሰዎች መመለሻና ጸጥተኛ ባደረግን ጊዜ አስታውስ፡፡ ከኢብራሂምም መቆሚያ መስገጃን አድርጉ፡፡ ወደ ኢብራሂምና ወደ ኢስማዒልም ቤቴን ለዘዋሪዎቹ لِلطَّائِفِينَ እና ለተቀማጮቹም ለአጎንባሾች ሰጋጆቹም አጥሩ ስንል ቃል ኪዳን ያዝን፡፡
22:27-29 አልነውም፦ በሰዎችም ውስጥ በሐጅ ትዕዛዝ ጥራ፤ ……ከዚያም እንደ ጠጉርና ጥፍር ያሉትን ትርፍ አካላችቸንንና ዕድፋቸውን ያስወግዱ፤ ስለቶቻቸውንም ይምሉ፤ በጥንታዊው ቤት ይዙሩوَلْيَطَّوَّفُوا ።
አሲም ኢብኑ ሱለይማን እንደተረከው፦ እኔ አነስ ኢብኑ ማሊክን ስለ ሶፋና መርዋ ጠየኩት፣ እርሱም መለሰልኝ ኢስላም ከመምጣቱ በፊት በዘመነ መሃይማኑ ጊዜ የነበረ ስርአት አድርገን እናስብ ነበር፣ ግን ኢስላም በመጣ ጊዜ በዚያ መዞርን አቆምን፣ ከዚያም አላህ እንዲህ የሚለውን አንቀጽ አወረደ፦
2:158 ሶፋና መርዋ ከአላህ ትዕዛዝ መፈጸሚያ ምልክቶች ናቸው፡፡ ቤቱን በሐጅ ወይም በዑምራህ ሥራ የጎበኘ ሰው በሁለቱ መካከል በመመላለሱ በርሱ ላይ ኃጢአት የለበትም፡፡
ሙሽሪኮች ሶፋና መርዋ መካከል ማናት የምትባለውን ጣኦት አስገብተው ያመልኩ ነበር፣ ይህን የተረዱት የመዲና ሰዎች ኢህራም የማናት ስም ይመስላቸው ነበር፣ ይህንን ጉዳይ እሜቴ አይሻ ሲናገሩ፦
ተቺዎች ይህንን ሃዲስ ይዘው ነው ሃጅ፣ ጠዋፍ፣ ኢህራም፣ ሶፋና መርዋ የፓጋን ነው የሚሉት፣ ጥቅሱ የሚያወራው ደግሞ ሌላ ጉዳይ ነው፣ ለመተቸው ምንጩ ኢስላማዊ እስከሆነ ድረስ መልሱም ኢስላማዊ ምንጭ ነውና መቀበል አለባችሁ፣ ከሃጅ ጋር በተያያዘ መልኩ የሚደረጉ ጠጉርና ጥፍር መቆረጥና ዕድፍን ማስወገድ ለኢብራሂም የተሰጠ ትዕዛዝ ነው፦
ኢስላም የነቢያት ሃይማኖት ነው፣ ይህን የነቢያት አስተምሮት ሙሽሪኮች ከጊዜ በኋላ ከጣኦታት ጋር ደባልቀውታል፣ ያን ጊዜ የመሃይምነቱ ጊዜ ተጀመረ፣ የነቢያቱ አምላክ አላህ ነቢያችንን በማስነሳት የጥንቱን የኢብራሂምን አስተምህሮት አመጣ፣ ሙሽሪኮች የሚሰሩትን ነገር አላህ በቃሉ ሲናገር፦
6:136 ለአላህም ከፈጠረው ከአዝመራና ከግመል፣ ከከብት፣ ከፍየልም ድርሻን አደረጉ፡፡ በሐሳባቸውም «ይህ ለአላህ ነው፡፡ ይህም ለተጋሪዎቻችን ነው፡፡» ለተጋሪዎቻቸውም «ለጣዖታት የኾነው ነገር ወደ አላህ አይደርስም፡፡ ለአላህም የኾነው እርሱ ወደ ተጋሪዎቻቸው ይደርሳል» አሉ፡፡ የሚፈርዱት ፍርድ ከፋ።
አላህ የዓለማቱ ጌታ መሆኑን ቢረዱም አላህም ከፈጠረው ከአዝመራና ከግመል፣ ከከብት፣ ከፍየልም ለጣኦቶቻቸው ድርሻን አደረጉ፡፡ ይህን ያደረጉበት 360 ጣኦቶቻቸው ወደ አላህ ያቃርቡናል ብለው ነው፣ ይህን አድራጎታቸው የቂያማ ቀን ዋጋቸውን ያገኛሉ፦
19:81-82 ከአላህም ሌላ አማልክትን ለነሱ መከበሪያ አማላጅ እንዲኾኑዋቸዉ ያዙ፤ ይከልከሉ መገዛታቸዉን በእርግጥ ይክዷቸዋል ፤ በነሱም ላይ ተቃራኒ ይኾኑባቸዋል።
29:17 ከአላህ ሌላ የምትግገዙት ጣዖታትን ብቻ ነው፤ ውሸትንም ትቀጣጥፋላችሁ፤ እነዚያ ከአላህ ሌላ የምትግገዙዋችው ለናንተ ሲሳይን ሊሰጧችሁ አይችሉም፤ ስለዚህ ሲሳይን ከአላህ ዘንድ ብቻ ፈልጉ፤ ተገዙትም፤ ለርሱም አመስግኑ፤ ወደርሱ ትመለሳላችሁ።
10:104 «እናንተ ሰዎች ሆይ! ከእኔ ሃይማኖት በመጠራጠር ውስጥ ብትሆኑ እነዚያን ከአላህ ሌላ የምትገዟቸውን አልገዛም፡፡ ግን ያንን የሚገድላችሁን አላህን እገዛለሁ፡፡ ከምእምናን እንድሆንም ታዝዣለሁ» በላቸው፡፡
አላህ ዘንድ ሶስት ከተጠሉት ሰዎች መካከል አንዱ፦ በዘመነ መሃይማኑ ጊዜ የነበረውን ልማድ ቢስላም ውስጥ ማስገባት ነው፣ ስለዚህ የሃጅ ስርዓት የጥንቱ ነብይ የኢብራሂም ሃይማኖት እንጂ የጣኦታውያን ነው ማለት እውር ድንብ የሆነ ጸለምተኛ ሙግት ነው።
ኢትዮጵያ በወሳኝ ፖለቲካዊ፣ማኅበራዊ እና ምጣኔ ሃብታዊ የአቅጣጫ ለውጥ ዳር ላይ ትገኛለች።ይህ ጊዜ አገሪቱ በ21ኛው ክ/ዘመን የሚኖራት መልክ የሚወስን ወሳኝ ጊዜ ነው።የኢትዮጵያ ብቻ ሳይሆን የአፍሪካ ቀንድም፣የመካከለኛው ምሥራቅም ሆነ የመላው ዓለም ፖለቲካ የሆነ የለውጥ አፋፍ ላይ ያለ ይመስላል።የአፍሪካ ቀንድን ብቻ ብንመለከት የሩቅም ሆኑ የቅርብ አገሮች ወታደራዊ ሰፈሮቻቸውን ከኤርትራ እስከ ሱማልያ እየኮለኮሉ ነው።ቱርክ ግዙፍ ፕሮጀክቶች በሱማሌ ውስጥ እየገነባች ነው።የመካከለኛ ምስራቅ የኩአታር እና የኢራን ባንድ በኩል በሌላ መስመር የሳውዲ ቡድን ተፋጠዋል።የመረጃ መመነታተፋቸው ከረቀቀው የሳይበር ጦርነት እስከ አደባባይ ደርሷል።
የኔቶ አባል ቱርክ በሶርያ ከሰሞኑ በተለየ መልክ የያዘችው ዘመቻ ከሩስያ ጋር ሳይቀር አፋጧታል።በሌላ በኩል የቱርክ ለአውሮፓ ያላት ስልታዊ አቀማመጥ እና ለምዕራቡ ዓለምም አለመታመን እንዲሁም በአልታሰበ ጊዜ የሩስያ እና ኢራን ስልታዊ ጥምረት የመፍጠር አደጋ ለአውሮፓ ስጋት እንደሆነ ነው።ባሳለፍነው ሳምንት የቱርክ መንግስት ከፍተኛ አማካሪ ለቢቢሲ ሲናገሩ ቱርክ በቅርቡ በእርሷ ጋር የሚገኙትን ከአንድ ሚልዮን የሚበልጡ ስደተኞች ወደ ምዕራብ አውሮፓ እንዲሄዱ እንደምትፈቅድ ሲያብራሩ ''እኛ ድሮም የስደተኞች ፖሊሲ ለውጥ አላደረግንም።ድንበሩን እንከፍትላቸዋለን'' ነበር ያሉት። ቱርክ ምዕራቡን የምታስፈራራው በስደተኛ ጎርፍ የመምታት አቅሟን በማሳየት ነው።የአውሮፓ ህብረት ከእዚህ በፊት ቱርክ ስደተኞቹን እንዳታሳልፍ በገንዘብ እየደጎመ አስታግሷት ነበር።ከሰሞኑ ግን እኝሁ ከፍተኛ አማካሪ ሲናገሩ ''ስደተኞቹ የምዕራባውያን የክፋት ሰለባዎች ናቸው።ምዕራባውያን ክፉ ስራቸው ውጤቶች ናቸው'' በሚል ቃላት መናገራቸው የቱርክ አካሄድ ወዴት እንደሆነ ለማወቅ አዳጋች አድርጎታል።
በሌላ በኩል የዓለም ምጣኔ ሀብት በከፍተኛ ሁኔታ አደጋ አንዣቦበታል።ለእዚህ ዋናው ምክንያት ደግሞ የትራምፕ የንግድ ጦርነት ከሜክሲኮ እስከ ቻይና መዝለቁ ብቻ ሳይሆን የቻይናው ኮሮና ቫይረስ ጉዳይም ጭምር ነው።ቻይና የዓለማችን ግዙፍ ምጣኔ ሀብት አንቀሳቃሽ ነች።የአውሮፓ አገሮች ሳይቀሩ የቻይና ዕዳ አለባቸው።እዳው ደግሞ በንግድ ግንኙነት የሚጣጣ ተደርጎ የታሰበ ነበር። አሁን በኮሮና ቫይረስ ሳብያ የቻይና ተፅኖ ቀላል አይደለም።በተለይ እንደ ኢትዮጵያ ላሉ አገሮች ኢኮኖሚ ተፅኖ ይኖረዋል።አፍሪካውያን እንደ አውሮፓውያን አቆጣጠር በ2002 ዓም ከቻይና የነበረባቸው ዕዳ 1ቢልዮን ዶላር ብቻ የነበረ ሲሆን በ2019 ዓም ወደ 142 ቢልዮን ዶላር አሻቅቧል።ከእዚህ ውስጥ 42 ቢልዮኑ የአንጎላ ዕዳ ብቻ ነው።ስለሆነም የቻይና ጉዳይ በተለይ በኮሮና ቫይረስ ሳብያ ቀውሱ ከተባባሰ የአፍሪካ ምጣኔ ሀብት አደጋ ይዳረግበታል።የኢትዮጵያም እንዲሁ።
ከላይ ለማንሳት እንደተሞከረው አገራዊ፣አካባቢያዊ እና ዓለም አቀፋዊ ሁኔታዎች የሚያሳዩት ሊመጡ ከሚችሉ ፖለቲካዊ፣ምጣኔ ሃብታዊ እና ማኅበራዊ ቀውሶች ለመውጣት ትውልዱ ከፖለቲካው ዓለም በመራቅ የተጣለበትን የተረት ቡልኮ አውልቆ በአዲስ መልክ እና የኢትዮጵያ ጉዳይ ያገባኛል ስሜት ተደራጅቶ የዘመናዊው የኢትዮጵያ የፖለቲካ ሂደት አካል መሆንን የሚጠይቅ ጊዜ ላይ መሆናችንን ነው። ዘመናዊ ፖለቲካ ዘመኑ የሚጠይቀው ፖለቲካ በሚለው ይወሰድልኝ።በዓለም ላይም ሆነ በአካባቢያችን የሚከሰቱት ክስተቶች ለቀረው ዓለም ቀውስም ሆነ ዕድል ቢሆኑ ይህ ትውልድ ግን ያለበት ኃላፊነት የራሱን ድርሻ ለመወጣት ተደራጅቶ የፖለቲካው አካል በመሆን የፖሊሲ አውጪነቱን እና በራሱ ዕድል ላይ ሌሎች እንዲወስኑ ተቀምጦ መጠበቅ ሳይሆን የእርሱ ድምፅ እንዲሰማ ተደራጅቶ የፖሊሲ አውጪው አካል መሆን ነው።
ስለሆነም በመጪው ነሐሴ ይደረጋል ለተባለው ምርጫ የዳር ተመልካች በመሆን እና የፖለቲካውን ሜዳ ለፅንፍ የጎሳ እና አክራሪ ኃይሎች በመልቀቅ ኢትዮጵያ አገሩን እንዳያጣ መጠንቀቅ ይገባዋል።በኢትዮጵያ ካሉት የፖለቲካ ድርጅቶች ቁጥራቸው በመቶዎች ይቆጠሩ እንጂ ኢትዮጵያን እንደኢትዮጵያ ለማሻገር የሚመኙት እና በአንፃራዊ መልኩም ቢሆን አቅም አላቸው የሚባሉት አራት አይሆኑም።ይህ ማለት አሁንም ኢትዮጵያ ቃላት ከመቶ ሚልዮን በላይ ሕዝብ ውስጥ ድምፁ ያልተሰማ እና ኢትዮጵያ እንዴት መቀጠል እንዳለባት የራሱ ሃሳብ፣ሕልም እና አቅም ያለው ትውልድ አለ ማለት ነው። ይህ ትውልድ ደግሞ መደራጀት የወቅቱ ጥይቄ መሆኑን ማመን አለበት።ኢትዮጵያውያን በጋራ አሳባቸው ሲደራጁ ደቂቃ አይፈጅባቸውም። የሰለጠኑ፣የሚሰሩትን የሚያውቁ እና ስረ መሰረታቸው በማይበጠስ ሕብረት የተሳሰረ ነው።ጥምቀት ሲደርስ ማንም ጡሩንባ አይነፋላቸውም፣ ለመውሊድ ሲሰበሰቡ ደውል አይጠብቁም፣ለደመራ ከዓመት ወር እና ሰዓት ሳያዛንፉ ሲገኙ መካሪ አይፈልጉም።የሚያደርጉትን ያውቃሉ።
ለማጠቃለል ይህ ትውልድ ኢትዮጵያን የማስቀጠል እና ክብሯን በ21ኛው ክ/ዘመን ፈተና አሻግሮ፣ ጠብቆ ማስቀጠል እና ለልጆቹ ማውረስ አለበት። ይህንን ለማድረግ ደግሞ መደራጀቱ ወሳኝ ነው።ለመደራጀቱ ከዘገየ ግን ነገ እንደ ፍልስጤማውያን 'አገር ስጡኝ' ብሎ የሚለምን እንዳይሆን የዛሬ ሥራ ዛሬ መሰራት አለበት።ከጎሳ ክፍፍል በራቀ መልኩ፣ኢትዮጵያዊ ሕብረ ብሔርነቱን አክብሮ እና ማንነት መሰረቱን ሳይነቅል ለሚሰራው ሥራ ሁሉ ደግሞ ሕዝብም እግዚአብሔርም አብረውት ናቸው።
ካፕሪስት እ.ኤ.አ. እ.አ.አ. የጀመረው የፍራሬሪስ የጭስ ማውጫ ስርዓት አምራች ሲሆን ከዚያ ወዲህ ለሁለቱም ለየት ያሉ የጎዳና ላይ መኪናዎች እና የእሽቅድምድም ሞዴሎች የከፍተኛ አፈፃፀም የጭነት ማስወገጃ ስርዓቶች ወደ አምራችነት ተቀይረዋል። HARSLE ድብልቅ የ CNC ፕሬስ ብሬክ 160T3200 ከ DA-66T እና 8 + 1 አክሰስ ጋር
በ ጥቅምት 20 ቀን 2018 የ HARSLE ምህንድስና ቡድን በዩኤስ አሜሪካ የ WE67K-GENIUS-110T3200 CNC ማተሚያ ማሽን በጫነ አጠናቀዋል. ይህ ማሽን በ DELEM DA-66T Touch Screen Controller በ 3 ዲ አምሳያ መገልገያ እና 4-Axis (X, R, Z1, Z2) የሲኤንሲ የጀርባ ማስተላለፊያ. ኤሪክ የ HARSLE መጫኛ ብሬክ መግዛቱ የሚጠበቅበት ጊዜ ነው, ነገር ግን እርሱ ከማሽኑ መጫንና ማሰልጠን በኋላ የእኛን ማሽኖች ከፍ አድርጎ ያስብ ነበር, በኛ ማሽን እና አገልግሎት በጣም ይደሰታል እና በቅርብ ጊዜ ውስጥ ለሌሎች ደንበኞች ተጨማሪ ምክሮችን ይሰጣል. .
HARSLE በቻይና ውስጥ የአረብ ብረት ማሽነሪ ማሽኖች ዋና መሪ ነው, ለደንበኞች የባለሙያ የብረታ ብረት ማምረቻ መፍትሄዎችን እና በዓለም ዙሪያ በርካታ ስኬታማ ጉዳቶችን መፍጠር ችለናል. በዚህ ጊዜ HARSLE ለጅቡቲ የብረት በር ዝርጋታ ፋብሪካ የመፍትሄ ሃሳቡን አቅርቧል
ሚስተር ራየን በአውስትራሊያ ውስጥ አንድ የውጭ አካል መሥራች ነው, በ HARSLE በኢንተርኔት አማካኝነት ፍለጋን ፈለገ እና ከሁለት ወር ጊዜ ውስጥ የንግድ ግንኙነታችንን አቋቋመ. የ HARSLE የሽያጭ ሰራተኞች በ HARSLE ፋብሪካ ከጎበኘ በኋላ አንድ የፕሮጀክቱ የዝያ ማሽን መስመር ማቅረቢያ ዕቅድ አቅርበውለት ነበር, እናም ትዕዛዙን አረጋግጠናል እና ለሁሉም ማሽኖች ምርት ማምረት ጀመርን. አንዴ ራያን በሲንዲ ወደብ ሁሉንም ማሽኖች ከተቀበለ በኋላ የ HARSLE ኢንጂነር የመጓጓዣ ጉዞ ወደ አውስትራሊያ ጀመረ. በአንድ ሳምንት ውስጥ መጫንና ማሰልጠን, ራያን መሐንዲሱ የስራ አፈጻጸም በጣም ከፍ አደረገና በአውስትራሊያ ውስጥ የ HARSLE ማሽኖችን እንዲመክሩ ደግመዋል.
ከናይጄሪያ የመጣው የእኛ መደበኛ ደንበኛ ሚስተር ዴኒስ በመጨረሻ ባለፈው ሳምንት ማሽኑን አገኘ ፣ ይህንን ማሽን ለመግዛት እና ተከላውን በተሳካ ሁኔታ ለማጠናቀቅ ይህ ያልተለመደ ያልተለመደ ነው ፡፡ ከቅርብ ዓመታት ወዲህ የብረታ ብረት በር ገበያው እየጨመረ ነው ፣ በብረቱ በር ማምረቻ ላይ ኢንቬስት ለማድረግ ዴኒስ በቂ ገንዘብ ለማግኘት መሬቱን በመሸጥ ማሽኑ ከትናንት ጀምሮ ለእሱ ገንዘብ ማግኘት ጀመረ ፣ በንግዱ እንዲሳካለት ይመኛል ፡፡
በ 2015 ዓ.ም. ኢኳዶር መደበኛ ደንበኞቻችን የ HARSLE የድንበር ማጠፊያ ማሽን ይገዛ ነበር. ለእሱ ማሽን የተለያየ አጀንዳዎችን ለመተንተን ሲያስፈልግ, HARSLE ለብዙ አመታት በቻይና ውስጥ የባለሙያ ዘመናዊ የብረት በርሜል ማሽን ማሽን ነው.
ከ 42 ሰዓታት ጉዞ በኋላ ሃርትስ ኢንጅነር በመጨረሻ ወደ ሊባኖስ ወደ ናይጄሪያ መጣ. ለዚህ ጊዜ ዋናው ሥራው ደንበኞችን የ Y32-3000T የብረት ብረት ማጠፊያ ማሽንን በአዲሱ ፋብሪካው ውስጥ እንዲጭን ያግዛል. ይህ ማሽን ሶስት ኮንቴይነሮች ውስጥ ተጭኖ ከቆየ በኋላ,
ሁላችንም እንደምናውቀው የአየር ግፊት ቡጢ ማሽን በብረት ወረቀቱ ላይ እንደ ብረት ቆርቆሮ ፣ የአሉሚኒየም ሉህ ፣ የስንዴ ብረታ ብረት እና የቀዝቃዛ ወረቀት ያሉ ቅርጾችን ለመምታት ያገለግላል ፡፡ ነገር ግን HARSLE የቡጢ ማሽን በፕላስቲክ ወረቀት ላይ የተለያዩ ቅርጾችን መምታት ይችላል ፡፡
ማደፋፈር ሞተሮች ከዚህ በፊት ከዚህ በፊት የተሰራውን የጎላ አንግል ወደ አንድ ደረጃ የመክፈቻ አንጓን ለመዝነቅ ወይም አንድ ሸሚዝ ለመጨረስ ጥቅም ላይ ይውላሉ. ለ 180 ዲግሪ ማጠፍለብ ጥቅም ላይ ውሏል.
የጦርነት ታሪክ ፀሐፍት በአንድ ነገር ይስማማሉ። አንዲት ሀገር በጦር ሜዳ አሸናፊ የምትሆነው በፍትሃዊ ጦርነት ውስጥ... Continue reading ኢትዮጵያ ኢጣሊያን አድዋ ላይ እንዴት አሸነፈች? ወታደራዊ ስትራቴጂ
ላለፉት 8 ዓመታት በኤርትራ ሀሪና እየተባለ በሚጠራው የጦር ሰፈር ካንፕ ገንብቶ ለአማራ ህዝብ ነፃነት ሲታገል የነበረው የአማራ ዴምክራሲ ኃይል ንቅናቄ /አዴኃን/ ዛሬ በባህር ዳር በመገኘት ሰላማዊ ትግል ለማድረግ መወሰኑን ገልፆል።
ቤተክርስቲያን እያሰራን ነው ተዋናይት ሜላት ነብዩ "….ቀኝ እጅህን እንደማጣት ነው" ተዋናይ አሸናፊ | Seifu on EBS "አልመለኮስኩም ለጊዜው ነታኒም ነኝ።" ተዋናይት ሜላት ነብዩ "….ቤቶች ድራማ ላይ መስራት አቁሜያለሁ" ተዋና...
ጠቅላይ ሚኒስትሩ በአዲስ ወግ ስብሰባ መዝጊያ ላይ ያደረጉት ንግግር የሚደመጥ ነው። ብዙ ቁምነገሮችን አንስተዋል፣ የመጨረሻ ማሰሪያ ቃላቸውም በኢትዮጵያ ቀጣይነት ላይ መሆኑ ደስ የሚል ነው። ሆኖም ፣ ፓርቲያቸው ኦዴፓ በአዲስ አበባ ላይ የወሰደውን አቋም፣ በአዲስ አበባ ዙሪያ የሚያደርገውን ማፈናቀል፣ እርሳቸው በተገኙበት ስብሰባ የህዝብ ስብጥርን ስለመለወጥ ጓደኛቸው አቶ ለማ ስላደረጉት ንግግር ምንም ሳይተነፍሱ ቀርተዋል።
በአንፃሩ የባልደራሱ ስብሰባ ውጤት የሆነውን የነእስክንድር ነጋን የባለአደራ ኮሚቴ መደራጀትና እንቅስቃሴ አምርረው አውግዘዋል። ለምን ለማውገዝ እንደመረጡ ዘርዘር አድርገው በተናገሩ ጥሩ ነበር ። ሆኖም ያን ለማድረግ አልደፈሩም ፣ “ወዮላችሁ” ብለው አዲስ አበቤውን ማስፈራራት ነው የመረጡት። በምርጫ ቢሸነፉ ሥልጣናቸውን ለማስረከብ ዝግጁ መሆናቸውን በጣም በርግጠኝነት የተናገሩ መሪ፣ አዲስ አበቤው ከአብራኩ ባልወጡ የኢህአዴግ ካድሬዎች ከሚገዛ፣ በየቀበሌው ተሰብስቦ ከጎረቤቶቹ፣ ክፉ ደጉን ከሚያውቁለት ወገኖቹ መሃል የቀበሌና የወረዳ መሪዎቹን ቢመርጥ ለምን ዶክተር አቢይን ከነከናቸው?
እንደሚናገሩት ለዴሞክራሲያዊ አስተሳሰብ ራሳቸውን ተገዢ የሚያደርጉ ከሆነ፣ የአንድ የአዲስ አበባ ቀበሌ ነዋሪ ራሱን በራሱ ለማስተዳደር የሚያደርገውን ጥረት ለመኮነን ለምን ጨከኑ? ጠቅላይ ሚኒስትሩ፣ ይህ አዲስ አበባ ውስጥ የሚደረግ ህዝባዊና ዴሞክራሲያዊ ጥረት፣ በአዲስ አበባ ዙሪያ ካሉ የኦሮሞ ክልል ከተሞች ፍላጎት ጋር የሚቃረን አስመስለውም አቅርበዋል ። ሆኖም ይህ ምን ያህል እውነት ነው? ለምሳሌ ሱሉልታን ወይም ለገጣፎን ብንወሰድ፣ ለምንድን ነው የሱሉልታ ወይም ለገጣፎ ነዋሪ የአዲስ አበባ ቀበሌዎች በሰላማዊ ዴሞክራሲያዊና ግልፅ መንገድ ጊዜያዊ ህዝባዊ አስተዳደሮችን ቢመሠረቱ የሚከፉት? የጠቅላይ ሚኒስትሩ አረዳድ የተሳሳተ ነው።
አዲስ አበባ ውስጥ የሚደረግ ነፃ፣ ሰላማዊና ዴሞክራሲያዊ የህዝብ አቅም ግንባታ፣ ሱሉልታንና ለገጣፎን ለተመሳሳይ ዴሞክራሲያዊ ተስፋ ያነሳሳቸዋል እንጂ፣ እንዴት አዲስ አበባ በነፃነት ይተዳደራል ብለው ቅር አይሰኙም። በእርግጥ በአዲስ አበባም ሆነ በሱሉልታ ወይም ለገጣፎ ኢህአዴግ ከባሌ ወይም አርሲ ወይም ጎንደር አምጥቶ የጎለተበት ካድሬ ቅር መሰኘቱ አይቀርም። ጠቅላይ ሚኒስትሩ ግን በዚህ ሥልጣን ላይ ያሉት የካድሬያቸውን ፍላጎት ለማሟላት ሳይሆን፣ ሃገራችንን ወደ ዴሞክራሲያዊ ተስፋ ለማሸጋገር በመሆኑ ፣ በአዲስ አበባ የተጀመረውን ለውጥ አንዲት ጋትም ቢሆን ወደፊት የሚያራምድ እንቅስቃሴ በበጎ ዐይን ማየት እንጂ ዛሬ በካድሬያቸው፣ ውሎ አድሮ በራሳቸው ሥልጣንም ላይ የሚመጣ አድርገው ማየት አልነበረባቸውም።
ይህንን ለማለት ያስገደደኝ ጠቅላይ ሚኒስትሩ “ምርጫው እስኪጠናቀቅ ከአቢይ በቀር ሌላ ጠቅላይ ሚኒስትር እንደሌለ መታወቅ አለበት” ብለው በአፅንኦት መናገራቸው ነው። ሃቁ ግን ጠቅላይ ሚኒስትሩ ከሥልጣናቸው እንዲወርዱ የሚሠራ እንኳንስ እንቅስቃሴ ሃሳቡ እንኳ ያለው የለም ። ከዚህ በፊት በግሌ ለሽግግር ምክርቤት ምሥረታ ጥሪ አድርጌያለሁ። ይህንንም ሃሳብ ሳቀርብ ከምክርቤቱ የተውጣጣ የሥራአስኪያጅ ኮሚቴ ጠቅላይ ሚኒስትሩንና ምክትላቸውን በምክር እየረዳ ሽግግሩን በዴሞክራሲያዊ ተስፋ እንዲያጠናቅቅ ለማገዝ ነው። ወደዚህ እሳቤ የመራኝም፣ የቲም ለማ ቅቡልነት በብርሃን ፍጥነት እያሽቆለቆለ መምጣትና፣ የሃገራዊ ደህንነትና መረጋጋት በዚያው ፍጥነት እያሽቆለቆለ መምጣት ነው። ቲም ለማን የሚተካ፣ ሆኖም የሃገሪቱን እምቅ ሃይል የሚያንፀባርቅ የሽግግር ምክርቤት መኖር ፖለቲካ አመራሩን ስለሚያጎለብተውና፣ ጠቅላይ ሚኒስትሩንም ከኦዴፓ ተፅእኖና እስር ነፃ አድርጎ ፣ ያቺ የጌዶዎ እናት እንዳለችው “ጠቅላይ ሚኒስትሩ የኦሮሞ ብቻ ሳይሆኑ የጌዶዎም መሆናቸውን” ለዓለሙ በማረጋገጥ፣ ግልፅነት፣ ተጠያቂነትና ተአማኒነት ያለው የፖለቲካ አመራር ማእከል ቢኖረን የተሻለ አማራጭ ነው በሚል ያቀረብኩት እሳቤ ነው። አሁንም ከዚህ የተሻለ ምርጫ ያቀረበ ፖለቲከኛ ወይም አሳቢ አላየሁም።
ጠቅላይ ሚኒስትሩም ይህን ሃሳብ ሊጠሉትና ሊያጣጥሉት አይገባም ። ኢትዮጵያን የሚያህል የመቶ ሚሊዮኖች ሃገር በሳቸው ትከሻ ላይ ብቻ የተተወ እንዲሆን መፈለግ የለባቸውም። ቢያንስ የተቋም መልክ ካላቸው ሃገራዊ ሃይሎች የተመረጠ የሽግግር ምክርቤት ተቋቁሞ በሥራ ሊያግዛቸው ይገባል። ለዚህ ሃሳብ ፈፅሞ እምቢተኛ ከሆኑና ፣ የለውጥ አመራሩ ከኢህአዴግ ምክርቤት መውጣት የለበትም ብለው ካመኑ፣ ምክርቤቱን ስብሰባ ይጥሩና ሽግግሩን የሚመራዉ አካል እንዲመሠረት አድርገው፣ እነዚህም መሪዎች እነማን እንደሆኑ ህዝብ አውቆት፣ በአፋጣኝ ሃገሪቱ የምትፈልገው ሰላምና መረጋጋት ይመሥረት ።
“ሽግግሩን ግዴለም ለእኔ ተውት፣ እኔ አሻግራችኋለሁ” ብለው ቃላቸውን አምነን በተግባር የሆነው ግን ዛሬ የምንገኝበትን አዘቅት ስለፈጠረ፣ ዶክተር አቢይ አሁን የቀረቻቸውን ቅቡልነት አሟጠው ሳይጨርሱ፣ ራሳቸውን ከኦዴፓ እስርና እግረሙቅ አላቆ ነፃ በማውጣት በመከላከያውና ደህንነቱ ላይ ያላቸውን ቁጥጥር አጥብቆ ኢትዮጵያን ወደተረጋጋ የዴሞክራሲ ተስፋ ሊያሻግር የሚችለውን የሽግግር ምክርቤት እሳቤ እድል ቢሰጡትና፣ ለዚህም ያላቸውን ድጋፍ በነገው ዕለት የተጠራውን የቀበሌዎች ስብሰባ ባለመተናኮልና፣ የሚገባውን የደህንነት ጥበቃ በመስጠት፣ ነፃ የወጣ ህዝብ ሊሠራ የሚችለውን ተአምር ለማየት ቢተባበሩ ተገቢ መስሎ ይሰማኛል።
ቢያንስ እንደ ምሁር፣ በተለይም ስለደህንነት አጥብቦ የሚያጠና ሰው በመሆናቸው፣ የአንድ ቀበሌ ህዝብ ነፃ ሲሆንና ራሱን ማስተዳደር ሲጀምር ከኢህአዴግ የተሻለ አመራር የመስጠት አቅም ይኑረው አይኑረው ለማየት ይችሉበት ይመስለኛል። በእኔ እምነት የሰፈሬ የአራዳ ሰው ተሰብስቦ ኢህአዴግ ከፋርጣ ካመጣውና “መኪና እንዳይበላው” መንገድ አሻጋሪ ከተመደበለት ካድሬ ይልቅ፣ የሰፈሩ ሰው ተሰብስቦ ከመሃሉ የሚያወጣው መሪ የተሻለ ብቻ ሳይሆን ማወዳደር እንኳ ሃጢያት እንደሚሆን ለዶክተር አቢይ ስናገር በልበሙሉነት ነው። ቦሌም፣ ለገጣፎም፣ ሱሉልታም ተመሳሳይ ነፃ ህዝባዊ ምርጫዎች ቢካሄዱ ከጥሙጋ፣ አርሲና ባሌ ከመጡት ካድሬዎችና ጨካኝ ከንቲባዎች ይልቅ፣ የነዚህ ክፍለ ከተሞች ነዋሪዎች ከመሃላቸው ብሶታቸውን፣ ፍርሃታቸውን፣ ተስፋቸውን የሚያውቅ መሪ የመምረጥ አቅማቸው የትዬለሌ ነው። የነገ ሰው ይበለን! ክቡር ጠቅላይ ሚኒስትር! የነገዎቹን ስብሰባዎች ለማገድ ወይም ለመተናኮል አስበው ከሆነ እባክዎ ከፈጣሪዎ ጋር ሲያለቅሱበት ይደሩ! እባክዎን! በህዝብ ነፃነት የተጎዳ ሃገር የለምና! ፈጣሪ ቀናውን ያሳይዎ!
አርብ፣ የካቲት 12 በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የስብሰባ አዳራሽ ‹‹ፓርላማ፣ ዴሞክራሲ እና ሰብዓዊ መብቶች›› በሚል ርዕስ የተጀመረው የሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት የመጀመሪያው የፓርላማ የምርምር ኮንፈረንስ ዛሬ ይጠናቀቃል።
አፈ-ጉባኤ ታገሰ ጫፎ በመክፈቻ ንግግራቸውም በዴሞክራሲያዊ የፖለቲካ ማኅበረሰብ ውስጥ ምክር ቤቶች የዴሞክራሲ ስርዓት መገንቢያ መድረክና መሣሪያ ሆነው እንደሚያገለግሉ ገልፀዋል። በዚህ ዘመን በተለይ እያደጉ ባሉና በሽግግር ላይ ባሉ አገራት ምክር ቤቶች ከከፍተኛ ትምህርት ተቋማት፣ ከጥናትና ምርምር ተቋማት፣ ከሙያ እና ሲቪል ማኅበራት ጋር የሚያደርጉት የሰመረ ግንኙነት የአገራቱን ማኅበራዊ፣ ምጣኔ ሀብታዊና ፖለቲካዊ ችግሮች በመፍታትና አገራቱን በማሳደግ በኩል ዓይነተኛ ሚና እንደሚጫወትም አብራርተዋል።
የኢትዮጵያን የማደግ እምቅ አቅም ወደ ተግባር ለመቀየር ጥናትና ምርምር ወሳኝ ሚና አላቸው ያሉት አፈ ጉባዔው፥ የፓርላሜንታዊ የምርምር መረብ መጠናከር ምክር ቤቱ እያካሄደ ለሚገኘው ማሻሻያ ከፍተኛ ጠቀሜታ የሚሰጥና ፓርላማውም በጥናትና ማስረጃ ላይ የተመረኮዘ ውሳኔ እንዲሰጥ ለማገዝ ይረዳል ብለዋል።
የፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ፕሬዝደንት ክብርት ወ/ሮ መዓዛ አሸናፊ በግብጽ ካይሮ በሚደረገው 3ተኛው የአፍሪካ የጠቅላይ ፍርድ ቤቶች እና የህገመንግስት ፍርድ ቤቶች ዓመታዊ ኮንፍረንስ ላይ ተሳትፈዋል፡፡ ንግግርም አድርገዋል፡፡
ኮንፈረንሱ በግብጽ የህገመንግስት ፍርድ ቤት በየዓመቱ የሚዘጋጅና የአፍሪካ ሃገራት ጠቅላይ ፍርድ ቤት ፕሬዝደንቶች የሚሳተፉበት እንደሆነም የተገኘው መረጃ ይጠቁማል፡፡ በአፍሪካ በቅርቡ የተሾሙትን ክብርት ወ/ሮ መዓዛ አሸናፊን ጨምሮ 6 ሴት የጠቅላይ ፍርድ ቤት ፕሬዝደንቶች እንዳሉ መረጃው ያመለክታል፡፡ (SOURCE - https://twitter.com/ashenafi_mea…/status/1097384708810383360
በመደበኛዉ[1] የወንጀል ሙግት ሂደት ዓቃቤ ህግ ረቺ ለመሆን የሚያበቃዉ የአስረጂነት መመዘኛ (standard of proof) ከምክንታዊ ጥርጣሬ በላይ (beyond reasonable doubt) ወይም ግልጽና አሳማኝ (clear and convincing) ወይስ ከተጠቀሱት ዉጪ የሚለዉ በፌዴራል ፍርድ ቤቶች[2] ለዓመታት ወጥ አቋም ያልተያዘበት ይልቁንም ጉራማይሌ መሆኑን በተለያዩ መዛግብት ከተሰጡና እየተሰጡ ካሉ ትዕዛዛት መገንዘብ ይቻላል፡፡
ተግባራዊ መሆን ያለበት የአስረጂነት መመዘኛ (standard of proof) የትኛዉ ነዉ ? ካሉት ከአማራጮቹ መካከል አንደኛዉን በሥራ ላይ ለማዋል የሚያስችለን ህግ ወይም ፍልስፍና ምንድን ነዉ ? የሚለዉ የዚህ ጽሁፍ መሰረታዊ ዓላማ አይደለም፡፡ የትኛዉንም አማራጭ ብንከተል ግን የማስረዳት ሸክም ያለበት ወገን ያቀረበዉ ማስረጃ ያስረዳል ተብሎ የቀረበበትን ፍሬ ነገር መኖር ወይም አለመኖር[3] አስመልክቶ የማይሆን ከሚባል ይልቅ ይሆናል በሚባል ደረጃ (more likely than not) የማስረዳት ግዴታዉን መወጣት አለበት፡፡ ይህን ለማድረግ ዓቃቤ ህግ አሉኝ የሚላቸዉን የሰነድ ማስረጃዎች የማቅረብ፤ ምስክሮችም እንዳሉ ማሰማት ግድ[4] ይሆናል፡፡
የወንጀል ክስ የቀረበበት ሰዉ ፍርድ ቤት ከቀረበ በኋላ ክሱ ደርሶት፤ መቃወሚያ እንዳለ እልባት ተሰጥቶ ተከሳሹ የእምነት ክህደት ቃሉን ሲጠየቅ ክዶ ከተከራከረ ዓቃቤ ህግ ክሱን ይከፍታል፡፡[5] በክሱ የማስረጃ ዝርዝር ላይ ምስክሮችን የተጠቀሱ እንደሆነ ይጠራሉ፡፡ ዓቃቤ ህግ ምስክሮቹን እንዲያቀርብ ታዞ በተለያዩ ምክንያቶች ሳያገኛቸዉ ሲቀር በወ/መ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ 30 (1) መሰረት ለፖሊስ የሰጡት ቃል በተጠቃሹ ህግ ቁጥር 145 መሰረት ፍርድ ቤት በማስረጃነት ይያያዝልን (ይታይልን) የሚል አቤቱታ ማቅረብ (በሁሉም ዓቃብያነ ህጎች ባይሆንም) የተለመደ ነዉ፡፡ ለዚህ ዓይነቱ አቤቱታ በአብዛኛዉ የሚጠቀሰዉ ምክንያት ምስክሩ/ሮቹ አድራሻ ስለሌላቸዉ ሊገኙ አልቻሉም ወይም ከሃገር ወጥተዋል የሚሉ ናቸዉ፡፡
በዚህ መልኩ የሚቀርብን አቤቱታ አብዛኛዉ ችሎቶች በመቀበል ምስክሩ/ሮቹ ለፖሊስ የሰጡትን ቃል የዓቃቤ ህግ ማስረጃ አካል አድርገዉ የሚወስዱ ሲሆን ጥቂት ችሎቶች (ዳኞች) ደግሞ በዚህ መልኩ የሚቀርብ አቤቱታን ዉድቅ ሲያደርጉ ይስተዋል፡፡ የጉዳዩ አወዛጋቢነት በዳኞችና ዓቃብያነ ህጎች መካከል መካከል ሳይገደብ በወንጀል ፍትህ አስተዳደር ዘርፉ ተዋናይ የሆኑ ጠበቆችን (ተከላካይ ጠበቆችን ጨምሮ)፣ የህግ መምህራንን … ወ.ዘ.ተ የሚያከራክር ሆኗል፡፡
የግብር ከፋዮች የሽያጭ መመዝገቢያ መሳሪያ በመጠቀም ደረሰኝ የመቁረጥ ግዴታ፡ ኣጭር ዳሰሳ ( ለኣከ መኮነን ተስፋይ -የፌዴራል የመጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት ዳኛ)
መንግስታት ስራቸውን ለማከናወን የሚያስፈልጋቸውን ገንዘብ ለማመንጨት ግብር ይጥላሉ፣ ይሰበስባሉ፡፡ ግብር የሚጣለውም ህግ የማውጣት ስልጣን ባለው የመንግስት ኣካል በተደነገገ ህግ መሰረት ነው፡፡ መንግስታት ግብር በሚጥሉበትና በሚሰበስቡበት ጊዜ ታድያ በመንግስትና በግብር ከፋዩ ህብረተሰብ መካከል ግጭት/ኣለመስማማት እንዳይከሰት በኣንድ በኩል የግብር ሰብሳቢው የመንግስት ኣካል ስልጣንና ተግባራት እንዲሁም ግዴታዎች ምንድን ናቸው? በሌላም በኩል የግብር ከፋዮች መብቶችና ግዴታዎችስ ምንድን ናቸው? የሚለው ተለይቶ መታወቁ ጠቃሚ ነው፡፡
የፌዴራል ፍ/ቤቶች ችሎቶች አንድን የፍትሐብሔር ቀጥታ ክስ ሲመለከቱ የሥነ ሥርዓት ሕጉን በመንተራስ የሚተገብሯቸው ዋና ዋና ተግባራት 1.ፍ/ቤቱ የቀረበለትን ጉዳይ ለመዳኘት ሥልጣን ያለው መሆኑን መመርመር፣ 2.ጉዳዩ የክስ ምክንያት ያለው መሆኑን መመርመር፣ 3.መዝገቡን መርምሮ ተከሣሽ መልስ ሊያቀረብ የሚገባ መሆንና አለመሆኑን መመርመር ፣ 4.የክስ መቃወሚያ ካለ መስማት፣ 5.በመቃወሚያ ላይ ብይን መስጠት፣ 6.በፍሬ ጉዳይ ላይ ክስ መስማት፣ 7.ምስክር መስማት፣ 8.ውሣኔ/ ፍርድ መስጠት፣ ከላይ የተጠቀሱት ሂደቶች በቀላል፣ መካከለኛና ውስብስብ የፍትሐብሔር ጉዳዮች የሚተገበሩ ሊሆኑ ይችላሉ፡፡ / ምንጭ ፡-ለውይይት የቀረበ የዳኝነት አገልግሎት አሰጣጥ ስታንዳርድ 2ዐዐ7/
ኑሮን እየተፈታተነ ያለው የዋጋ ንረት - [image: ኑሮን እየተፈታተነ ያለው የዋጋ ንረት] ብልፅግና ፓርቲም ሆነ ተቃዋሚ ፓርቲዎች የኑሮ ውድነቱን አጀንዳቸው አላደረጉትም። በሀገራችን ከጊዜ ወደ ጊዜ እያሻቀበ የመጣ...
ዳሞታ ባንክ ሊመሰረት ነው - ከ370 ሚ. ብር ካፒታል ማስፈረም ችሏል ለኪነ ጥበብ-ሥራዎች ብድር ይፈቅዳል በባንክ የሙያ ዘርፍ ከብሔራዊ ባንክ ጀምሮ ዓለም አቀፍ እውቀት ልምድ ባካበቱ አደራጆች የተቋቋመው ዳሞታ ባንክ...
የሚንቀሳቀሱ ንብረቶችን በዋስትና በማስያዝ ብድር የመስጠት የባንኮች ኃላፊነት - {autotoc} መግቢያ በሀገራችን ነባራዊ ሁኔታ ባንኮችና አበዳሪ የገንዘብ ተቋማት ብድር ለማበደር እንደመያዣነት ከሚመርጧቸው ንብረቶች መካከል በዋናነት የማይንቀሳቀስ ንብረት (ማለትም ህንጻዎችንና ቤትን) እንዲሁም ከተንቀሳቃሽ ንብረቶች ውስጥ ደ...
የመንግሥት አስተዳደር ሥርዓት በአዲስ ምዕራፍ፤ የመመሪያዎች አወጣጥን በሕግ መግራት! - በኢትዮጵያ የአስተዳደር ተቋማት መመሪያዎች የሚጸድቁና የሚተገበሩበት መደበኛ ሂደት አልነበረም። የሚወጡ መመሪያዎችም ተደራሽነታቸው ከቁጥር የሚገባ ባለመሆኑ ዓላማቸውን ሳያሳኩ ይልቁንም ከወጡበት አዋጅ ጋር የሚጣረሱ፣ ዜጎች ለመብት ረገጣና በደል እ...
Successful Marriage not divorce 2 - አንድ በሚስቱ በጣም የተማረረ ባል ሳይኮሎጂስት ጋር ይሄዳል… ሳይኮሎጂስት ፡- እሺ ጌታው ለመኖር ምንድ ነው የምትሰራው ? ባል ፡- ባንክ ቤት ውስጥ ማናጀር ነኝ ሳይኮሎጂስት ፡- እሺ ባለቤትህስ ምንድ ነው ምትሰራው ? ባል ፡- እሷ ባክህ ምንም...
በዓለም ዙሪያ እድገት እና cryptocurrency ተወዳጅነት እየጨመረ የዚህ አዲስ የገንዘብ ክስተቶች የቁጥጥር ገጽታ ጥያቄዎችን አስነስቷል። ምናባዊ ምንዛሬዎች ሙሉ በሙሉ ዲጂታል እና በብሎኮን ተብሎ በሚታወቅ አውታረ መረብ በኩል የተደራጁ ናቸው ፣ ይህም የእያንዳንዱን ግብይቶች እንቅስቃሴ በአንድ ቦታ ላይ ደህንነቱ የተጠበቀ መዝገብ የሚያቆይ የመስመር ላይ መሪ ነው። Blockchain ን የሚቆጣጠር ማንም የለም ፣ ምክንያቱም እነዚህ ሰንሰለቶች የ Bitcoin የኪስ ቦርሳ ባላቸው በሁሉም ኮምፒተሮች ያልተማከለ ናቸው ፡፡ ይህ ማለት አውታረ መረቡን የሚቆጣጠር አንድም ተቋም የለም ፣ በተፈጥሮም የብዙ የገንዘብ እና የሕግ አደጋዎች መኖርን የሚያመለክቱ ናቸው።
የብሎክቼይን ጅማሬዎች ቀደምት ካፒታልን ለማሳደግ እንደ የመጀመሪያ የሳንቲም አቅርቦቶችን (አይሲኦ) ተቀብለዋል ፡፡ አይሲኦ አንድ ኩባንያ ሥራዎችን በገንዘብ ለመደገፍ እና ሌሎች የንግድ ዓላማዎችን ለማሳካት ዲጂታል ቶከኖችን ለሕዝብ የሚሸጥበት አቅርቦት ነው። [1] እንዲሁም አይሲኦዎች በተወሰኑ ደንቦች ወይም በመንግስት ኤጀንሲዎች አይተዳደሩም ፡፡ ይህ የቁጥጥር ደንብ ባለሀብቶች ሊያጋጥሟቸው ስለሚችሏቸው አደጋዎች ሥጋት ፈጥሯል ፡፡ በዚህ ምክንያት ተለዋዋጭነት አሳሳቢ ሆኗል ፡፡ እንደ አለመታደል ሆኖ ፣ በዚህ ሂደት ውስጥ አንድ ባለሀብት ገንዘብ ካጣ ፣ የጠፋውን ገንዘብ ለማስመለስ ደረጃውን የጠበቀ አካሄድ የላቸውም ፡፡
ከምናባዊ ምንዛሬ አጠቃቀም ጋር ተያይዘው የሚመጡ አደጋዎች የአውሮፓ ህብረት እና ተቋማትን የመቆጣጠርን አስፈላጊነት ከፍ ያደርጋሉ ፡፡ ሆኖም በአውሮፓ ህብረት ደረጃ ደንብ በአባል ሀገራት ውስጥ በተለዋዋጭ የአውሮፓ ህብረት ማዕቀፍ እና የቁጥጥር አለመመጣጠን ምክንያት በጣም የተወሳሰበ ነው ፡፡
በአሁኑ ጊዜ ምናባዊ ምንዛሬዎች በአውሮፓ-አውሮፓ ደረጃ ቁጥጥር አልተደረገባቸውም እናም ምንም እንኳን በእነዚያ እቅዶች ውስጥ መሳተፍ ተጠቃሚዎችን ለዱቤ ፣ ለትርፍ ፣ ለሥራ እና ለህጋዊ አደጋዎች የሚያጋልጥ ቢሆንም ፡፡ ይህ ማለት ብሄራዊ ባለስልጣናት cryptocurrency / እውቅና መስጠትና መቆጣጠር ወይም መቆጣጠር መወሰን ወይም አለመፈለግ መሆን አለባቸው ፡፡
በኔዘርላንድስ የፋይናንስ ቁጥጥር ሕግ (ኤፍ.ኤስ.ኤ) መሠረት የኤሌክትሮኒክ ገንዘብ በኤሌክትሮኒክ ወይም በማግኔት የተቀመጠ የገንዘብ ዋጋን ይወክላል ፡፡ ይህ የገንዘብ ዋጋ ለክፍያ ግብይቶች እንዲውል የታሰበ ሲሆን የኤሌክትሮኒክ ገንዘብ ከሰጠው ሌላ ለሌሎች ወገኖች ክፍያ ለመፈፀም ሊያገለግል ይችላል ፡፡ [2] ምናባዊ ምንዛሬዎች እንደ ኤሌክትሮኒክ ገንዘብ ሊገለፁ አይችሉም ፣ ምክንያቱም ሁሉም የህግ መስፈርቶች አልተሟሉም። ምስጠራ (cryptocurrency) በሕጋዊ መንገድ እንደ ገንዘብ ወይም እንደ ኤሌክትሮኒክ ገንዘብ ሊተረጎም የማይችል ከሆነ ምን ሊገለፅ ይችላል? በኔዘርላንድስ የፋይናንስ ቁጥጥር ሕግ ምስጠራ ሁኔታ ውስጥ የመለዋወጫ መካከለኛ ብቻ ነው። እያንዳንዱ ሰው በባሪያ ንግድ ውስጥ የመሰማራት ነፃነት አለው ፣ ስለሆነም በፍቃድ መልክ ፈቃድ አያስፈልግም። የገንዘብ ሚኒስትሩ የኤሌክትሮኒክስ ገንዘብ መደበኛ የሕግ ትርጉም ክለሳ እስካሁን ድረስ የማይፈለግ መሆኑን ጠቁመዋል ፣ የ bitcoin ውስን ወሰን ፣ በአንፃራዊነት ዝቅተኛ ተቀባይነት ያለው እና ከእውነተኛው ኢኮኖሚ ጋር ያለው ግንኙነት ውስን ነው። ሸማቹ ለአጠቃቀማቸው ብቸኛ ኃላፊነት እንዳለበት አፅንዖት ሰጥተዋል [3]
እንደ የደች አውራጃ ፍርድ ቤት (ኦቭሪጅስሴል) እና የደች የፋይናንስ ሚኒስትር እንደ ቢትኮይን ያሉ ምናባዊ ምንዛሬ የመለወጫ መካከለኛ ደረጃ አላቸው ፡፡ [4] የደች ፍ / ቤት የይግባኝ ጥያቄ ቢትኮይን በአንቀጽ 7 36 ዲሲሲ በተጠቀሰው መሠረት እንደ ተሸጡ ዕቃዎች ብቁ ሊሆኑ ይችላሉ ፡፡ የደች ይግባኝ ሰሚ ፍርድ ቤት እንዲሁ ቢትኮይን እንደ ህጋዊ ጨረታ ብቁ ሊሆኑ እንደማይችሉ ነገር ግን እንደ መለዋወጥ መካከለኛ ብቻ ነው ብሏል ፡፡ በአንፃሩ የአውሮፓ የፍትህ ፍ / ቤት ቢትኮይን እንደ የመክፈያ ዘዴ መታየት አለበት ሲል በተዘዋዋሪ ቢትኮይን ከህጋዊ ጨረታ ጋር ተመሳሳይነት እንዳለው ጠቁሟል ፡፡ [5]
የ cryptocurrencies ደንብን በሚያካትት ውስብስብነት የተነሳ የአውሮፓ ህብረት የፍትህ ፍ / ቤት በቃላት ፍቺ ውስጥ መሳተፍ አለበት ተብሎ ሊወሰድ ይችላል። ከአውሮፓ ህብረት ህጎች በተለየ ቃላቱን ለማስተካከል የወሰዱት አባል ሀገሮች ከአውሮፓ ህብረት ህጎች ጋር በሚስማማ መልኩ ትርጓሜ ሊኖራቸው ይችላል ፡፡ ከዚህ አንፃር ሕጉን በብሔራዊ ሕጉ በሚተገብሩበት ጊዜ የአውሮፓ ህብረት ሕግ አገላለጽን እንዲከተሉ ለአባላት ምክር መስጠቱ አስፈላጊ ነው ፡፡
ይህ ድር ጣቢያ የእርስዎን ተሞክሮ ለማሻሻል ኩኪዎችን ይጠቀማል. በዚህ ጥሩ እንደሆንክ እንገምታለን, ከፈለጉ ግን መርጠው መውጣት ይችላሉ. ተቀበል ተጨማሪ ያንብቡ
የኦሮሞ ነፃነት ግንባር (ኦነግ) እና የኦሮሞ ፌደራዊ ኮንግረስ (ኦፌኮ) በተደጋጋሚ ግን በየፊናቸዉ እንደሚወቅሱት ገዢዉ ፓርቲ መሪዎቻቸዉን ሳይቀር አስሯል፣በየአካባቢዉ የሚገኙ ፅሕፈት ቤቶቻቸዉን ዘግቷል።ኦፌኮ «ተገፋሁ» በሚል በምርጫዉ እንደማይሳተፍ ትናንት አስታዉቋል። ወደ ዘገባው …
ምርጫ ቦርድ ትናንት እንዳስታወቀዉ ግን እስከ ትናንት ድረስ በምርጫዉ ለመወዳደር ምልክት ከፀደቀላቸው 53 የፖለቲካ ድርጅቶች ውስጥ ዕጩ ያስመዘገቡት 15ቱ ናቸው ወደ ዘገባው …
የስደተኛዉን ቁጥር ለመቀነስ በየጊዜዉ የሚወጡ ደንቦችና የሚደረጉ ዉይይቶች በብዙ ሺሕ የሚቆጠሩ ኢትዮጵያዉያንን በተለይም ወጣቱን ወደ አዉሮጳ፣ አሜሪካና መካከለኛዉ ምሥራቅ አንጋጥጦ እንዲመለከት ከማድረግ አላገዱትም ወደ ዘገባው …
የአማራ ክልል ጤና ቢሮ ካለፈዉ ጥር ጀምሮ ከግማሽ ሚሊዮን ለሚበልጡ ታዳጊ ልጃገረዶች የማሕፀን ጫፍ ነቀርሳ (ካንሰር) መከላከያ ክትባት መስጡትን አስታወቀ።የቢሮዉ ኃላፊዎች እንዳሉት ክትባቱ የተሰጠዉ ከ9ኝ እስከ 14 ዓመት ለሆናቸዉ ልጃገረዶች ነዉ። ወደ ዘገባው …
የ16ቱ ክፍለ-ግዛቶች አስተዳዳሪዎች ትናንት ከመራሂተ-መንግስት አንጌላ ሜርክል ጋር ባደረጉት ዉይይት ተዘግተዉ ከነበሩ ተቋማትና ድርጅቶች መካከል መፅሐፍት፣ አበባና የመናፈሻ አትክልት መሸጪያ መደብሮች እንዲከፈቱ ወስነዋል። ወደ ዘገባው …
ኢትዮጲያ ካላት እምቅ ባህላዊ ትውፊቶች መካከል ነባር አገር በቀል ተረቶች በቀዳሚነት ይጠቀሳሉ። ይሁን እንጂ ለህጻናት አአምሮ አዕድገት አስፈላጊና ጠቃሚ የሆኑ አገር በቀል ተረቶች አብዛኞቹ በጽሑፍ ያልሰፈሩና በቃል የሚተላለፉ በመሆናቸው ቀጣይነታቸው በአሳሳቢ ደረጃ ላይ ይገኛል ። ወደ ዘገባው …
የኦሮሞ ፌዴራላዊ ኮንግረስ (ኦ.ፌ.ኮ) በዘንድሮው 6ኛ ብሔራዊ ምርጫ እንደማይሳተፍ ውሳኔ ላይ መድረሱን አሳወቀ። በኢትዮጵያ ብሔራዊ ምርጫ ቦርድ እስከ ነገ በተራዘመው የእጩዎች ምዝገባ መርሃ-ግብር ላይም እስካሁን አንድም እጩ አለማስመገቡንም አመልክቷል። ወደ ዘገባው …
በኢትዮጵያ የዴሞክራሲ ጥያቄ ውስጥ የአካታችነት ጥያቄ ትልቁና ዋነኛው ጉዳይ ነው። የማንነት ጥያቄ፣ የፆታ እኩልነት ጥያቄ፣ የብሔር ጥያቄ እየተባለ በተለያየ ሥም ቢመጣም ቅሉ ዞሮ ዞሮ የአካታችነት ጥያቄ ነው።
ኢትዮጵያ ዉስጥ በትግራይ ክልል የኤርትራ ወታደሮችን ጨምሮ በሰላማዊ ሰዎች ላይ አደረሱት የተባለዉ በደል «በሰብአዊነት ላይ የተፈፀመ ወንጀል እና የጦር ወንጀል » ሊሆኑ ይችላሉ ሲል የተባበሩት መንግስታት የሰብአዊ መብት ተሟጋች ድርጅት የበላይ አስታወቁ።
በኢትዮጲያ ከቅርብ ጊዜ ወዲህ እየጨመረ የሚገኘው የሸቀጦች ዋጋ ፣ የኑሮ ውድነት እንዲባባስ ምክንያት እየሆነ ይገኛል። የዋጋ ጭማሪው በተለይ አብዛኛው የማህበረሰብ ክፍል ሸማች በሆነባቸው የከተሞች አካባቢ የዜጎች እለታዊ ኑሮ እንዲከብድ አድርጎታል ነው የሚባለው።