Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ትህነግ ያንተ ችግር እንጂ የኔ አይደለም። እኔ ያለውን ሃቅ ነው ያልኩት ። አንተ በዉሸት ውስጥ የመኖር መብት አለህ ። የትግሬ ተራሮች በግለሰብ ሽፍታ ቴረሪስቶች ከተሞላና የእርዳታ ሰራተኞች ከተገደሉ፣ ሃኪሞች ከተገደሉ፣ መኪናዎች ከተዘረፉ፣ ኮሌጆች ከተዘጉ ምን እንደ ሚከተል ታያለህ ። ትህነግ አሁን የኢትዮጵያ ችግር አይደለም፣ የትግሬ ችግር ነው። ይህን ሺ ግዜ ብለናል፣ አንድ ቀን ይህ ቆሻሻ ቡድን ራሱን ትግሬን ያወድማል ብለን ነበር! ያ ነው እየሆነ ያለው ። መሰደድ የሚችለው የትግሬ ሰውኮ እየሸሸ ወደ ኢትዮጵያ እየፈለሰ ነው ። አበቃ !
ተሳስተሃል። ሊቢያኮ በፔትሮሊየም ሃብት ላይ ቁጭ ያለች ሃብታም አገር ነው። ትግሬ በሰላሙ ግዜ እንኳን ራሱን ለመመገብ የሚንገዳገድ አስቸጋሪ ያልታደለ ቦታ ነው። በመሆኑም ዎያኔ የሚባሉ ደደብ ቆሻሾች ኢትዮጵያን ለ50 አመት ማወክ አልነበረባቸውም ። አሁን የዋጋቸውን አግኝተዋል ። ኢትዮጵያን ከፋፍለው አዳክመው ለዚህ ያበቁ እነሱ ናቸው ። ሙሉ በሙሉ መደምሰስ አለባቸው። ትግሬና ሊቢያን ማወዳደር ምናብ ህሳቤ ነው። ፍጹም ፍጹም ስህተት ነው።
አንድ ቃል ልንገርህ? በዚህ ሰዓት የትግሬ ችግር ኢትዮጵያዊ መሆንና አለመሆን አይደለም ! የሌለ ጉዳይ ላይ ነው ምትባክነው? የዛሬ የትግሬ ፍጹም መሰረታዊ ችግር ራሱን ትህነግ ከሚባል ካንሰር ነጻ ያወጣል ወይስ በዚያ ካንሰር ይደመሰሳል የሚለው ነው !! ይህን ተገንዘብ? ትግሬ ከፈለገ ኢትዮጵያዊ ሊሆን ካልፈለገ ሌላዊ ሊሆን ይችላል። ደግሜ ልንገርህ ያ ያንተ ኢሹ ነው! ለቀሩት የኢትዮጵያ ህዝብ ያ ፋይዳቢስ ጥያቄ ነው። ዎያኔ ለ50 አመት የኢትዮጵያ ካንሰር ሆኖ አሁን ዋጋውን እያገኘ ነው። በቃ !!
እኔ በትክክል ለማያስብ ሰው አክብሮት የለኝም። የትግሬ ችግር የዛሬ ሺ አመት መፈጠሩ አይደለም1 ዛሬ በልቶ አለማደሩ ነው! ይህን ሳታስብ እንዴት ሪዝን ታደርጋለው። የምታስበውን ነገር ተመልከት! ሁ ጊቭስ ኤ ሺት የዛሬ 3000 አመት ስለሆነ አፈታሪክ ?!!
አሁንም የውነት ሰው ካለ በትግሬ ማለት ተነስተው ዎያኔ ስህተተ ነው ብለው ላለም መንገር አለባቸው ! አይ አቢይ ስለ ተቆጣ ስንዴ ላኩልን ያው የለማኝነት ካልቸር ነው 1
ማን ነበር በምሳሌ ያስተምር የነበረው እቴ? ለማንኛውም የኪዳነ ምሕረትን ዓመታዊ ክብረ በዓልን ምክንያት በማድረግ 1ኛ ቆሮንጦስ ምዕራፍ 12 ከ ቁጥር 12 ጀምራችሁ እስቲ በየቋንቋችሁ አንብቡት ኢጦቢያውያን ጎረቤቶቻችን!
24-25. እቲ ኽቡር ኣካላትና ግና እዚ ኣየድልዮን እዩ፡ ግናኸ እቲ ኣካላት ንሓድሕዱ ኪፃወር እምበር ኣብቲ ሰብነት ምፍልላይ ምእንቲ ኸይከውንሲ፡ ኣምላኽ ነቲ ኽብሪ ዝጐደሎ ኣካል ዚበዝኅ ክብሪ እናሃበ ነቲ ሰብነት ኣጋጠሞ።
በኅሊናው የሚመራው ሰፊው የኤርትራ ህዝብ በጎረቤቱ የትግራይ ሕዝብ ላይ ሆነ ባማራ ሕዝብ እንዲሁም በወሮሞ ሕዝብም ሆነ በማንኛውም ሕዝብ ላይ የሚደረገን ኢሰብኣዊ ድርጊትና አረመኒያዊ ግፍን በሙሉ ልቡ ያወግዛል።
የኤርትራ ህዝብ ጠላቶቹ፡ በኤርትራ ልዑላዊ መሬት ውስጥ ሰፍረው ከመውጣት አሻፈረኝ ይሉ የነበሩት ስግብግቦቹ የወያኔ አመራሮች እንጂ የትግራይ ህዝብ አለመሆኑን ጠንቅቆ ያውቃል። የትግራይ ህዝብ ለዘመናት በጭቆና የማቀቀ፡ በመሰሪው የወያኔ የተወላገደ አመራርና አመለካከት ምክንያት የግፍ ሰለባ በመሆን የተጎሳቆለ ምስኪን ግን ደግሞ ባለ ሰፊ ታሪክ ህዝብ ነው።
ኤርትራውያን የግፍንና የመከራን ምረት ጠንቅቀን እናውቀዋለን። ደርጉና የአጤ ኃይለሥላሴ መንግሥት በአህፈሮም፡ በዓዲ-ኢብራሂም፣ በእምበረሚ፣ በሞጎሎ፣ በሃዘሞ፣ በጊንዳዕ፣ በመለብሶ፣ በገለብ፣ በምድረ-ሶኹና፣ በዖና፣ በሃብረንጋቓ፣ በደብረሲና፣ በሽዕብ በድገ እዴ-ኣትባ፣ በዓዲ-ሹማ፣ በኦምሓጀር፣ በኣሥመራ፣ በዝባን ስንቀይ፣ በገጀረት፣ በቀያሕቲ፣ በወኪድባ፣ በማይሑጻ፣ በሕርጊጎ፣ በደቀምሓረ፣ በዓዲቐይሕ፣ በኣሰብ፣ በመንደፈራ፣ በድባርዋ፣ በገዛ ላምዛ፣ በድግሳ፣ በእምባህራ፣ በሮራ ዓድ-ዓጀግ፣ በዳምባ፣ በሞልቂ፣ በዓዲ ቐረጽ፣ በዓራሬብ፣ በምለዛናይ፣ በሽዕብ፣ በእገላ-ሓመስ፣ በምጽዋ፣ ወዘተ በመላው የኤርትራ ህዝብ ላይ “እምቢ ያለ ሰው ጥይት አጉርሰው!” የሚል መርህን ባነገበ ግፈኛ ሠራዊት ብዙ ግፍ ተፈጽሟል። ተመሳሳይ ግፍ በማንኛውም ህዝብ ላይ ሲፈጸምም ኅሊና ያለው ኤርትራዊ ተመሳሳይ እኵይ ተግባሮችን ሳያወላውል ያወግዛል። በእርሱ ላይ የተፈጸው ግፍ በማንኛውም አካል ላይ እንዲፈጸም የማይሻ ስልጡን ህዝብ ነውና።
“ግፍዒ” ማለትም “ግፍ” በሚል ርእስ ኤርትራ ውስጥ የተፈጸሙ ግፎችን በማስረጃ የሰነደ መጸሐፍ ታትሟል። እላይ የተገለጹት ቀየዎች ላይ የተፈጸሙ ግፎችም በዝርዝር “ጃንሆይና ደርግ ያልተነገሩ መራር ታሪኮች” በሚል ርእስ ስር በተስፋዬ ገብረኣብ ወደ አማርኛ በተተረጎመው እትም ውስጥ ሰፍረዋል። በተጨማሪም እዚሁ መጸሐፍ ላይ፡ ሙሴ ገብረትንሳኤና መርሃዊ የማነ “ጥብቅ ምስጢር” በሚል ርእስ ስር ያሰፈሩት ታሪክ እንዲህ ይነበባል።
በ1962 አጤ ኃይለሥላሴ ኤርትራ መጥተው ከከፍተኛ ባለሥልጣናት ጋር ባደረጉት ቆይታ ኤርትራን በተመለከተ ገለጻ ተደርጎላቸው ነበር። 16 ገጾች ባሉት በዚህ ሪፖርት ማጠቃለያ ላይ የኤርትራ ወንበዴዎችን ለመደምሰስ ስለሚቻልበት ዘዴ አሳብ ቀርቧል። በገጽ 15 ላይ የሚከተለው ሰፍሯል።
አሳ ያለ ውሃ ሽፍታ ያለ ሕዝብ ድጋፍ ሊኖር ኣይችልም። እንደተባለው በዋና ዋና ከተማ ውስጥ ያሉት ወንበዴዎችን በስውር የሚደግፉቸውን ማጥፋት ነው። እነዚህንም ለማስፈጸም ኃይል፣ ሥልጣን፣ ብርቱ የሆነ መረጃ ቁጥጥር ያስፈልጋል።
ከዚህ በታች ያለው ደብዳቤ ደግሞ ከ1964-1970 ባለው ጊዜ የኤርትራ ገዢ፤ የንጉሡ እንደራሴ ራስ አሥራተ ካሳ በእጃቸው ጽፈው፣ “ብርቱ ምሥጢር” የሚል ማህተም አትመውበት ለሁለተኛው እግረኛ ክፍለጦር ኣዛዥ ለሜጀር ጄኔራል ተሾመ ዕርገቱ የላኩት ደብዳቤ ነው።
ሽፍታ ሲባል መሳሪያ ይዞ ሸፍቶ የሚዋጋውን ብቻ ሳይሆን፣ ሽፍታውን ቀለብ በመስጠት፣ በመደበቅ፣ ወሬ በማቀበል፣ የሽፍቶቹ ተሿሚዎች ሆነው ከአገር ላይ ግብር በማስወጣት፣ በሽፍቶቹ የተሾሙ፣ የሽፍቶቹ ዳኞችና የሽፍቶቹ አስተዳዳሪዎች ኣየሆኑ የሽፍቶቹን ፕሮፓጋንዳ እያስፋፉ የሚሰሩት ጭምር ስለሆኑ እነዚህ ሁሉ እንደ ሽፍታ ተቆጥረው እርምጃ የሚወሰድባቸው መሆኑን አስታውቃለሁ።
ይህ ፋይል በውስጡ ተጨማሪ መረጃ ይይዛል። መረጃውም በዲጂታል ካሜራ ወይም በኮምፒውተር ስካነር የተጨመረ ይሆናል። ይህ ከኦሪጂናሉ ቅጅ የተለወጠ ከሆነ፣ ምናልባት የመረጃው ዝርዝር ለውጦቹን የማያንጸባረቅ ይሆናል።
ኣብ ካናዳ ዝተጣየሸት 'ኤክሰል' ዝመፀዊዕዓ ማሕበር ንኢትዮዽያውያንን ኤርትራውያን ጠሚራ ኣብ ሓባራዊ ኣጀንዳ ተነጣጥፎም ኣላ።እታ ማሕበር ካብ ፖለቲካ፣ሃይማኖትን ዘርእን ናፃ ከምዝኾነት ይዛረባ ኣጋይሽ።
ኣብ ካልኦት ሃገራትን ዞባታትን ዓለም ኣብ ውሽጢ ሃገርን ወፃኢን ዝነብሩ ዜጋታት ክልቲኤን ሃገራት‘ውን እንተሰሚሮም ተረባሕቲ‘ምበር ተጎዳእቲ ኣይኾኑን‘ውን ይብላ።
‹‹በክልሉ ተመሳሳይ አደጋ እንዳይፈጠር ህብረተሰቡ የእምነት ተቋማትን በተደራጀ አግባብ ሊጠብቅ ይገባል›› የአማራ ክልል እስልምና ጉዳዮች ከፍተኛ ምክር ቤት PlanetEthiopia.com form...
አዲስ በር የተባበሩት መንግስታት የእግር ኳስ ኳስ ሥፍራዎች የእንግሊዝ እግር ኳስ ተጫዋቾች የጃሮድ ቦወን የልጅነት ታሪክ ተጨምሮበት ዘመን ተጨባጭ ታሪካዊ እውነታዎች
የጃሮድ ቦወን የሕይወት ታሪካችን በልጅነት ታሪኩ ፣ በጥንት ሕይወቱ ፣ በወላጆች ፣ በቤተሰብ ፣ በሴት ጓደኛ / ሚስት ፣ በአኗኗር ዘይቤ ፣ በተመጣጣኝ ዋጋ እና በግል ሕይወት ላይ እውነታዎችን ይናገራል ፡፡
ከድህረ-አልጋው ዕድሜው ወደ ስኬታማ እስከሆነበት ጊዜ ድረስ ያደረገው ጉዞ አጭር መግለጫ ነው ፡፡ የመታሰቢያውን አስደሳች ገጽታ ጣዕም ለእርስዎ ለመስጠት ፣ የልጅነት ጊዜውን ወደ ዝነኛነት የሚያሳዩ ማዕከለ-ስዕላት እነሆ - የጃሮድ ቦወን ባዮ ግልፅ ማጠቃለያ ፡፡
አዎ ፣ እሱ እንደ እሱ የቴክኒክ ተንሸራታች እንደሆነ ሁሉም ሰው ያውቃል ይሁዳ ብሊም።፣ ሚዛኑን የተጠቀመ አንድ በተስተካከለ የዌስትሃም ሚና ውስጥ ለማደግ. ውዳሴዎች ቢኖሩም የቦወንን የሕይወት ታሪክ ለማንበብ ጥቂት ሰዎች ብቻ እንደሆኑ እንገነዘባለን ፡፡ እኛ ሁሉንም ለእርስዎ አዘጋጅተናል ፣ እና ያለ ተጨማሪ አነጋገር ፣ እንጀምር።
ለህይወት ታሪክ ጀማሪዎች “ቦክሮስ” የሚል ቅጽል ስም ይይዛሉ ፡፡ ጃሮድ ቦወን ከአባቱ ከሳም እና እንግሊዝ ውስጥ በሄርፎርድሻየር በሊኦንስተር ከተማ ብዙም የማይታወቅ እናቱ በታህሳስ 20 ቀን 1996 ተወለደ ፡፡
የእንግሊዛዊው ፕሮፌሽናል ተጫዋች በወላጆቹ መካከል ካለው ህብረት የተወለደው ከሶስት ልጆች (ሁለት ወንድ እና ሴት ልጅ) መካከል አንዱ ነው - - አንድ የመሰለ አባት እና ቆንጆ እናቴ
የሳም ቦወን ልጅ ያደገው ከሄሮፎርድ በ 12 ማይል ርቀት ላይ በምትገኘው ሊኦንስተርስተር ውስጥ ነው ፡፡ ትንሹ ጃሮድ እግር ኳስ መጫወት ሲጀምር ገና የሦስት ዓመት ልጅ ነበር ፡፡ በዚያን ጊዜ እሱ በቴሌቪዥን ላይ እግር ኳስን ለመመልከት እና ከዚያ በኋላ አንዳንድ ዘዴዎችን ለማባዛት ወደ ቤተሰቡ የአትክልት ስፍራ ይሄድ ነበር ፡፡ እውነታው ግን የጃሮድድ ሕይወት ከመጀመሪያው ጀምሮ እግር ኳስ ነበር ወይም ምንም አይደለም ፡፡
ከወደ ፊትለፊት ቃለ-መጠይቅ ሊታወቁ የሚችሉ ጥቂት ነገሮች አሉ ፡፡ ከእንደዚህ ዓይነቶቹ ነገሮች አንዱ ምቹ የልጅነት ጊዜ ማሳለፉ ነው ፡፡ ምንም እንኳን ቤተሰቡ ከእግር ኳስ የበለጠ ራግቢ ነበር እና ወላጆቹ እግር ኳስን እንዲለማመድ የመፍቀድ ችግር አልነበረባቸውም ፡፡ የእሱ ደስታ እና የመካከለኛ ደረጃ አስተዳደግን ምርጥ መስጠቱ ሳም እና ሚስቱ የሚንከባከቡት ብቻ ነበር ፡፡
የሊሞስተር ተወላጅ የትውልድ ከተማ ወደ ዌልስ ቅርብ መሆኑን ያውቃሉ? በጣም በሚያስደምም ሁኔታ ወላጆቹ የመጀመሪያውን ስም ቦወን እንዲጠራው ዌልሽ ነው። የ “Cymru” አገናኝ ቢኖርም ፣ የጃሮድ ቦወን ቤተሰቦች ሥሮች የእንግሊዝኛ ቋንቋን እስከመጨረሻው እና አቋርጦ ማለፍ ነው።
የዚያን ጊዜ የእግር ኳስ አፍቃሪ የ 10 ዓመት ልጅ በነበረበት ጊዜ በትምህርት ቤት ልጅነት በሄርፎርድ ዩናይትድ ውስጥ ተመዘገበ ፡፡ ያውቃሉ?… ምዝገባው የመጣው ከአስቶን ቪላ ጋር ያልተሳካ ሙከራ ካደረገ በኋላ ነው ፡፡ ክለቡ በእሱ ላይ እምነት አልነበረውም - ምናልባት ሊሆን ይችላል ጃሮድ ከብርጭቆቹ ጋር እንደነሱ እግር ኳስ ተጫዋች አይመስልም ፡፡
ከሄሬፎርድ ዩናይትድ ጋር በሙያው ከፍተኛ ደረጃ ላይ ሆኖ እንደገና በክለቡ ተለቀቀ ፡፡ ልቀቱ በቦዌን አፈፃፀም ላይ ምንም ግንኙነት አልነበረውም ነገር ግን በክለቡ ደረጃዎች ውስጥ ካለው የአስተዳደር አለመረጋጋት ጋር ፡፡
ስለሆነም ቦወን ለሙከራዎች ወደ ካርዲፍ ከተማ ሄደ ፣ ይህ ልማት በቤተሰቡ ላይ ሌላ ድብደባ ያመጣ ነበር ፡፡ እውነት ነው ፣ እሱ ሌላ ውድቅ ሆኖበታል ፡፡ ስለ ልምዱ ሲናገር አንድ ጊዜ እንዲህ ብሏል;
እንደ እድል ሆኖ ለቦክሮስ ፣ ሄርፎርድ እንደገና መጀመር ጀመረ እና አገልግሎቱን ለመጠየቅ መጡ - ይህ ለቤተሰቡ ደስታን ያስገኘ ትዕይንት ፡፡ አንድ ቆራጥ ጃሮድ እ.ኤ.አ.በ 2014 የበሬዎችን የመጀመሪያ ቡድን ውስጥ ዘልቆ በመውረድ ውድቀትን ለማስወገድ እና የግለሰባዊ ክብርን እንኳን ለማሸነፍ ረድቷቸዋል ፡፡
ሆኖም ክለቡ እንደገና ከእግር ኳስ እንዲባረር ያደረገው በሌላ የገንዘብ ቀውስ ውስጥ ሰመጠ ፡፡ ለቦዌን ዕድለኛ ፣ እሱ ቀድሞውኑ ባለሙያ ነበር ፣ እ.ኤ.አ. በ 2014 ወደ ሃል ሲቲ እንዲዛወር ያደረገው ልማት ፡፡
ቦወን እራሱን እንደ ፊት ለፊት ያቋቋመው ዮርክሻየር በሚገኘው ክለብ ውስጥ ነበር ፡፡ በታህሳስ ወር (እ.ኤ.አ.) እ.ኤ.አ. በዲሴምበር ወር 2018. የኤፍ.ኤል. ሻምፒዮናነት የወሩ ምርጥ ተጫዋች እና የክለቦች የአመቱ ምርጥ ተጫዋች እና የሂል ሲቲ ደጋፊዎች የአመቱ ምርጥ ተጫዋች ሽልማቶችን በማግኘት ከክለቡ ጋር ጠንካራ ሆኖ አጠናቋል ፡፡
ዌስትሃም በጥር 2020 ፊርማውን ለመፈለግ በመጣበት ጊዜ በሁሉም ሰው ከንፈር ላይ አንድ ጥያቄ ነበር ፡፡ ይቋቋመው ይሆን? David Moyes'የእግር ኳስ ዘይቤ? በዚያን ጊዜ የመውረድ ፍራቻዎች በጣም የተስፋፉ ስለነበሩ ሥራ አስኪያጁ የመጀመሪያ የተከላካይ መስመር መስመር ላይ እንዲሆኑ አጥቂዎቻቸው ያስፈልጓቸው ነበር ፡፡ የሚገርመው ነገር ብዙዎች ወደፊት በሚለዋወጠው ችሎታ ላይ እምነት አልነበራቸውም ፡፡
ይህ ጥያቄን ይጠይቃል የዌስትሃም ጃሮድ ቦወን ከዴቪድ ሞዬስ ስርዓት ጋር እንዴት ተስተካከለ? አጥቂው በሻምፒዮናው ውስጥ በነጥብ አሰጣጥ ቅፅ ይደሰቱ ነበር ፡፡ ሆኖም ሀመሞቹን በፕሪሚየር ሊጉ ለማቆየት ከመከላከያ ዲሲፕሊን ጋር እንዲላመድ ሲገደድ ተመልክቷል ፡፡ ስለሆነም ፣ ከራስ ወዳድነት ነፃ ሚና ጋር ብዙ ድሪባሽን መስዋእትነት ከፍሏል እናም መዶሻዎች መውረድን አስወገዱ ፡፡ የተቀሩት እነሱ እንደሚሉት ታሪክ ነው ፡፡
የልጃችንን ፎቶግራፍ ገና ከሴት ጋር ላያዩ ይችላሉ ፣ በሕይወቱ ውስጥ ስላለው ልዩ ሰውም የተናገረው ነገር የለም ፡፡ ቢሆንም ፣ እሱ የሴት ጓደኛ እንዲኖረው ዕድሜው ደርሷል ፡፡
ከሁሉም በላይ ደግሞ ደጋፊዎቹ ከሴት ጓደኞች ጋር በከዋክብት ላይ ከፍተኛ ዋጋ በሚሰጡት ሊግ ውስጥ ንግዱን ያጭበረብራል ፡፡ ስለሆነም አንድ ጊዜ ለራሱ ከማረጋገጡ በፊት የጊዜ ጉዳይ ብቻ ይሆናል ፡፡
ወንድ ልጃችን - እንደ ሰው ሁሉ - ከሴት የተወለደው ፡፡ እሱ ወንድሞችና እህቶች ያሉት አባት እና ሰፋ ያለ የቅርብ ዘመድ እና ዘመድ አለው ፡፡ እነሱ በጋራ ቤተሰቦቻቸው ተብለው ይጠራሉ ፡፡ ስለ ጃሮድ ቦወን ወላጆች እውነቶችን እናመጣለን ፡፡ እንዲሁም ፣ ስለ ወንድሞቹ እና ስለ ዘመዶቹ እውነታዎችን እዚህ እናወጣለን ፡፡
ሳም ለእግር ኳስ ተጫዋቹ አባ ነው ፡፡ እሱ ደግሞ ባለሙያ የእግር ኳስ ኮከብ ነበር ግን ብዙም ጎልቶ የማይታይ ሙያ ነበረው ፡፡ ምንም እንኳን ቦወን ምንም እንኳን ከፍተኛ አክብሮት ይሰጠዋል ፡፡ የአጥቂው የቅርብ ጊዜ ቃለመጠይቅ - በሚል ርዕስ ተጠርቷል ሃሪ ሬድናፕ አባቴን ለዌስትሃም ማስፈረም ፈለገ! - ሳም በሊግ ባልሆኑ ደረጃዎች ውስጥ ያደረገው ብዝበዛ በዌስትሃም ራዳር ላይ ብቅ እንዳሰኘው የድምፅ መጠን ይናገራል ግን አልተፈረመም ፡፡ እንደ እድል ሆኖ ፣ ቦወን የሳም ህልም እየኖረ ነው እናም የስፖርት አባት በሎንዶን ስታዲየም ውስጥ ጨዋታዎችን ሲያደርግ በመመልከት ደስተኛ ነው ፡፡
እንደ ሳም ሁሉ የወደፊቱ እናት በልጅነት ህይወቱ እና በመነሳቱ ላይ ከፍተኛ ተጽዕኖ ያሳድራል ፡፡ በምስራቅ ለንደን ውስጥ የልጃቸውን እድገት ለመከታተል እና በስፖርቱ ውስጥ የቤተሰብ ፍላጎቶችን በሕይወት እንዲኖር ለማድረግ ከባለቤቷ ጋር ትቀላቀላለች ፡፡
እንግሊዛዊው ፊት ለፊት ሃሪ የሚባል ወንድም እንዳለው ያውቃሉ? በተጨማሪም ስሟ ጣፋጭ ነገር መሆን ያለበት ታናሽ እህት አለው። ወንድማማቾች እና እህቶች በእሱ እና በምስራቅ ለንደን ውስጥ በሚያደርጉት ሁሉ እጅግ ሊኮሩ ይገባል ፡፡
ከእንግሊዙ ሰው የቅርብ የቤተሰብ ሕይወት ርቆ የትውልዱ መዝገቦች የሉም ፡፡ እንደ ክቡራን አድማጮቻችን ሁሉ የቦክሮስ የእናቶች እና የአባት አያቶች እንደእርሱ ያሉ የእግር ኳስ አዋቂዎች መሆናቸውን ለማወቅ ጓጉተናል ፡፡
አጎቶቹ እና አክስቶቹ ስፖርቱን ይወዳሉ? ከዚያ አንድ ቦታ ትክክል በሆነ ቦታ ሞገዶችን የሚነሳ የአጎት ልጅ ሊኖረው ይገባል ፡፡ ምናልባት አዎ ወይም አይሆንም ፡፡ ምንም እንኳን ገና የእህቱን እና የእህቱን ልጆች ለመለየት ባንቸኩልም ለማርካት የምንፈልጋቸው ብዙ ጉጉቶች አሉ ፡፡
እነሱ እንደሚሉት ለውጥ የማያቋርጥ ነው ፣ ግን የእኛ ልጅ ለየት ያለ መሆኑን አረጋግጧል ፡፡ ቦወን - አስተሳሰብ-ጠቢብ - በኮንፈረንስ እግር ኳስ ውስጥ እስከ ዘመናቱ ድረስ ማን እንደነበረ ቀረ ፡፡ እሱ ትሁት ነው ፣ እስከ ምድር ድረስ እና የሚያስተናግድ። ወጪው ምንም ይሁን ምን ሁል ጊዜ ወደፊት መጓዝን ያምናል ፣ በሚያስደንቅ ሥራው ቴክኒኮችን የሚያንፀባርቅ አስተሳሰብ ፡፡
ያውቃሉ? ጃሮድ ቦወን በጅምላ ለማሳደግ የትራክተር ጎማዎችን በአንድ መስክ ላይ ጎተተ እንደ ወደፊት ስኬታማ ለመሆን? ወደፊት ምን ያህል ስኬት እንደሚመኝ እና በጨዋታው አናት ላይ ለመሆን በምንም ነገር እንደማያቆም ነው ፡፡
ከእግር ኳስ ውጭ ሲዝናና ባያዝነውም እሱ ሙዚቃን እንደሚወድ ሰው ይመታናል ፡፡ ከጓደኞች ጋር መዋኘት እና መዝናናት የትርፍ ጊዜ ማሳለፊያዎቹ አንድ አካል መሆን አለበት። እንዲሁም የእረፍት ጊዜ በእሱ ፍላጎቶች ዝርዝር ውስጥ መሆን አለበት።
አጥቂው ለከፍተኛ በረራ እግር ኳስ አዲስ ነው ፣ እንዲሁም በ 4 ሚሊዮን ዩሮ የተጣራ ሀብቱ! 5,000,000 ፓውንድ በሚገኝበት ዓመታዊ ደመወዝ ማድረግ የሚችል ብዙ ነገር የለም ፡፡ ይህ የእርሱ የ ‹ኢንስታግራም› ፎቶዎች እንግዳ በሆኑ መኪኖች ውስጥ በመብረር እና በትላልቅ ቤቶች ውስጥ በመዝናናት ተለይቶ የሚታወቅ ብልጭታ አኗኗር የሌሉበትን ምክንያት ያብራራል ፡፡
የእግር ኳስ ተጫዋቾች በእምነት ጉዳዮች ላይ ያላቸውን አመለካከት እናታቸውን ስለማቆየት ትልቅ ናቸው ፡፡ ስለሆነም አማኞች መሆን አለመሆናቸው ለመለየት አስቸጋሪ ነው ፡፡ በጃሮድ ቦወን ጉዳይ እርሱ አማኝ እና ምናልባትም ክርስቲያን ሊሆን እንደሚችል እርግጠኞች ነን ፡፡
ፊፋ በአጥቂነት ለማይቆም ኮከብ ዝቅተኛ ደረጃ መስጠቱ በጣም የሚያስከፋ ነው ፡፡ ጋር ተመሳሳይ ጆ ሮንዶን፣ እንደዚህ የመሰሉ አስገራሚ ባሕሪዎች ያሉት አንድ ፊትለፊት በአጠቃላይ 77 ብቻ ያለው የ 84 አቅም ያለው መሆኑን እንዴት እናስማማው? ክለቦችን ከመውረድ ለማዳን ለታዋቂው የእግር ኳስ ተጫዋች ብቻ አይጨምርም ፡፡
በጃሮድ ቦወን የልጅነት ታሪክ እና የሕይወት ታሪክ ላይ ይህን መረጃ ሰጭ ጽሑፍ ስላነበቡኝ አመሰግናለሁ ፡፡ በጣም የጨለማው ጊዜ ገና ጎህ ሊገባ ነው ብለው እንዲያምኑ እንዳነሳሳችሁ ተስፋ እናደርጋለን ፡፡ ልክ ቦቨን ሄርፎርድ እስኪያስታውስ እና ህይወትን የሚቀይር ውል እስኪያደርግለት ድረስ ተስፋዎቹን ሁሉ አጥቷል ብሎ እንዳሰበው ፡፡
የወደፊቱን ወላጆች ለሙያው ያላሰለሰውን ድጋፍ ማመስገን አሁን ተገቢ ነው ፡፡ ቦወን ከእንግዲህ በእግር ኳስ ውስጥ የወደፊት ሕይወት ባይኖረውም እንኳ በእሱ ላይ የነበራቸው እምነት በጭራሽ አላወዛገበም ፡፡ ዛሬ እሱ እንዴት እንደሚያውቅ በእርግጠኝነት ያውቃል ጨዋታዎችን በአልጋ ላይ ለማስቀመጥ እና የቤተሰቡ አባላት የራሳቸው የእንግሊዝኛ ስም ሲሰጣቸው በማየታቸው ኩራት ይሰማቸዋል አርጂን ሮብበን.
በሕይወት መርገጫ ላይ ፣ የልጅነት ታሪኮችን እና የሕይወት ታሪኮችን በእውነተኛነት እና በፍትሃዊነት በማቅረብ ኩራት ይሰማናል ፡፡ ትክክል ያልሆነውን ማንኛውንም ነገር ካዩ እኛን ለማነጋገር ወይም ከዚህ በታች አንድ መልዕክት ለመተው ጥሩ ይሁኑ ፡፡
በድሬዳዋ የፈረንጆች 2019 እንዴት ነበር ለሚለው ከሞላ ጎደል ሁሉም አሉታዊ አስተያዬት ነው ያለው። ሰለመጪው ጊዜ ግን የተለያዩ አመለካከቶች ናቸው የሚንጸባረቁት።
24 "ከማይዝግ ብረት የተሰራ የጠርዝ ሰንሰለት - $ 65.00 ዶላር 24 "ጥቁር የቆዳ ገመድ ($ 5) - $ 65.00 ዶላር 20 "የብር ሣጥን ሰንሰለት (25 ዶላር) - $ 65.00 ዶላር
ናን ከሄራልድ ናላን’ኤሊን ጋር የፍትህ ፣ የከበረ ድንጋይ ስሞስተስተን ፣ ዋናዉ ትነት ፣ የሰውነት ትኩረት ትንፋሽ ፣ የነፍስ አነፍናፊ ባህሪዎች ግልጽ ያልሆነ ጋዝ ፣ ጭስ እና ጭጋግ እንዲሁም መለስተኛ ባህሪዎች ብቻ እና እምነት የሚጣልባቸው ናቸው ፡፡ ናን ከ ‹ስካይበርከር› ጋር የተቆራኘ ነው ተብሎ ይታመናል ፣ ሰርጌይንግስንግስ ስቪቭሽን እና ዲቪዥን ከተጠቀመው ናይትስ ራዲያንት ትእዛዝ ፡፡
ዝርዝሮች: የስካይበርከርስ ግላይፍ ብር በጣም ጥሩ እና በጥቁር ጥንታዊ ቅጅ ተጠናቀቀ። ናን የዋስትናውን ጨምሮ 25.2 ሚ.ሜ ርዝመት ፣ በሰፊው ቦታ 24.1 ሚ.ሜ እና ውፍረት 2 ሚሜ ነው ፡፡ ግላይፍ 3.8 ግራም ይመዝናል ፡፡ የጊሊፍ ጀርባ በሰሪዎቻችን ምልክት ፣ በቅጂ መብት እና በብረት ይዘት የታሸገ እና የታተመ ነው ፡፡
አይ አዴታት ዓዲ ጥልያን ደአ በኺኻ አይውዳእን መዋእለ ስሚንቶ ዓዲ ጥልያ ወልዊለን ነዚ ይሁዳ ፎቆዶ ሀገራት መሸርመጢ ይኾኖ ነይሩ እምበር ሰማይ ዝሐገርኪ ነየናይ ቆልዓ ዓብይሉ ዓብይሉ ንመን ኢኺ ትሕድድሉ????
ያ መራሕቲ ናይ አሪትራሲ ኩሎም ይዉድኡ አባ 2021 ዕድመ ይሃቦም ከኣ ትብል ኣትንክፈልን ኢና ዳርጋ ብናጻ ኢና ንሰርሕ አንዳ በለት ሲ አቲ ጠንቂ ደማ ህግደፍ ምካኖም አንዳ ፈለጠትሲ ስቅ ከ ዘይ ትበል
ኣዴታት ዓዲ ጥልያን ዶ በልኪ ኣነስ ሂወተን ኣነ ስደት ምስ ወጻኹየ እንታይ የሕሊፈን ዝተረዳኣኒ ግን ምስቲ ኣብርክቶአን ተወፋይነተንን መጽሓፍ እንተ ዝሕተም ብስመን ይብል ኣልነ ብሩኻት ኣዴታት።
ኣዝዩ ደስ ዘብል ዕላልን ታሪኽን ዘለኪ ኤሪትራዎት ኣደ ጥራይ ዘይ ኮንክስ ሞዴል ስነጥብብ ገድልን ኤሪትራውነትን ኢኺ። ዕድመን ጥዕናን ይሃብኪ ፈጣሪ ። ንፈጣሪ ምምስጋን ተሪፉኒ ኣሎ እሞ ከመስግን ምባልኪ ካኣ ኣብ ልዕሊ ዘለና ክብሪ ወሲኽክሉ ኢኺ እሞ ኣምላኽ ምሳኽን ስድራቢትክን ይኹን ቤሉ ሓብተይይይይይ።
ርሑስ ሐድሽ ዓመት ይግበረልና። ሳቤላ ሽኮር ከም አርቲስት ሃገርና ብሉጽ የለን።ግን ዋላ ሐደ ሰብ ዘየስተውዓለላ ነገር አላ ብሕልፊ ሃብታም ኬንካ ክትሰርሕ ኸለኻስ አርቲፍሻል ስኒ ዘይገብር ሃፍታም የለንሞ ምኽሪ ሃብለይ።
ክትፈትዉ ክትጸሉኡ እዞም ,ፕሮፋይል ,ደረፍትና ገይርኩም ደቒ ብጁንታ ምኻንኩም አጸቢቕና ኢና ንፈልጢኩም ህዝቢ ኤሪትራ አይሰማም ኢልኩም ፡አሎ ኤሪትራ አደ 9ተ ቤሄራት ኢያ ድልይና ቓንቓ ንዛረብ ወላህ ቡኡነት ንክንብል ንኾርዕ ኤሪትራዊ ክሰግድን ክትኩስን ኢዩ ዝብርከኽ ብሃይማኖት ኤሪትራ ትቕሹሹ ጁንታ ፉንፉናት
አነ ይምነ ንጁነዳ ፎእ በልወም አይትመልሹ ከይ ቀስኑ ንምንታይ ክዳነም ከአ ክደርብዩ አዮም ኸምቲ ብሮቶም ዝደርበይወ ዘተዛረብ ይዛረቡ ንመንደቅ በልዎም አምላኽ እኮ ፈዲይወም እዩ በቲ ክፉእ ተግባራቶም ወጋ አይኒ ሃቦም
ትሓትለይ ዶ ትኮኒ ክትሓትለይ ምካንኪ ላይክ ግበሩለይ በጃኩን ናቲ ቲቪ ማማ በላይነሽ ኣዝያ መሳጢት ዓባይ ስነ ጥበባዊት ኢያ ኣብ ዝበዝሕ ፊልምራታ ትሕዞም ስክሪፕት ኣዝዮም መሰጥትን ኣዕገብትን ኢዮም ግን ኣብ ሕብረተሰብና ዳርጋ ዘይቅቡል ኢዩ ሃብታምን ሰብኣይ ትፈቱ ትዕቢተኛ ኢያ ኮይና ትዋሳእ 100% ትዋጽኦ ገለ ካብ ውልቃዊ ሂወታ ተመኩሮ ይህልዎ ዶ ካበይ ከ ምንጩ ኣዝያ ትጥቀመሎም ቃላትስ ክሳብ ክንድዚ ሓያል ክገብራስ ዝከኣለ ምንጩ እንታይ ዩ ሕተቱለይ
በላይነሸይ ማራ ዝፈትዋ ስነጥበባዊት ኢያ ካብ ኩሉ ድማ ኣዲኡ ን ዝፈትዎ ዓርከይ ኢያ! ዕድመን ጥዕናን ይሃበለይ! ርሑስ ሓድሽ ዓመት ይግበረልና ! ኣብ ዘለናዮ ሰላምን፡ጥዕናን፡ፍቅርን የውርደልና ፈጣሪ ኩሉ ዓለም።
ሳቤላ ሸኮር ንሰኽን ዕላልክን መልክዕክን ቁኔጅናኽን ይበል ንባዕልኺ ኩሉ ግዜ ዓውደ ዓመት ኢኽ ከፍ ኣሊ ዋርሳይ ጓል መን ዲኽ ፍቅር ❤👈ንዓኺ ሰስኒ ዓንብቢ ንዓመታ ብኪሉ በረኸት ።
እንታይ ኢያ እንሻላህ ማሻላህ ተብዝሕ ኢዛ ጋዜጠኛ ገጽኪ ትርሓቅ ኢቲ ናትኪ ገዲፍኪ ዘይ ባህልካ ዘይሃይማኖትካ ምዕባለ ኢዩ ዝመስለኩም ምሽ እሞ ክኣ ኣብ መድያ ወጺካ ባህላዊ ክዳን ግርኪ እንታይ ዓይነት ቃላት ትጥቀሚ ኣለኪ
ሰላም ናይዝግሄር ናይ ዐረብ ዘረባ ከም ፍልጠትካ እዩ ናይ ሃይማኖት አይኾነን ፍልጠት እዩ ሐደ ሰብ ክፈልጥ እንተ ደልዩ ከም ድላዩ ኤርትራውያን አብዝኾነ ሃገር ንምንታይ ናቶም ንምሃረ ክትነብር እቲ ሕማቅ ዘረባ ያዕ ንቦሎ አየጽብቁነ የሕዋት ኤና አይንጋገ
የፀሐይ መውጣት አረፋ Gun F191-01, ቻይና የፀሐይ መውጣት አረፋ ሽጉጥ F191-01 አምራቾች ፣ አቅራቢዎች ፣ ፋብሪካ - ምርጥ ሻጭ PU አረፋ የባህር ውስጥ አቅራቢ | GORCCI
ባለፈው ወር አካባቢ የመንግሥት ከፍተኛ ባለሥልጣናት ከአዲስ አበባ እንዲሁም ከማይፀብሪ የመን ሥት ተወካዮች ጋር በመሆን ጥቂት የመንግሥት ሰዎችን በማይፀብሪ ላይ አነጋርረዋቸው እንደነበር ይ ታወሳል። በዚህም ስብሰባ ላይ የኢትዮጵያ የስኳር ፋብሪካ ኮርፖሬችን የበላይ ሃላፊዎች የስኳር ፋብሪካው ግንባታ ለመጓተት ምክንያት የሆኑትን መነኮሳት በማንኛውም መንገድ አሳምኖ ወይንም አስፈላጊውን ነገር ተጠቅሞ ስራው እንዲሰራ እና የማይፀብሪ አውራጃ አስተዳደርም ስራውን ለማስፈጸም አስፈላጊውን ድጋፍ ሁሉ እንዲያደርግ ቀጭን ትእዛዝ ሰጥተው እንደነበር ይታወሳል።
በእነዚሁ ባለሥልጣናት ለግንቦት ፲፱ ቀን ፳፻፮ ዓ.ም. አስቸኳይ ስብሰባ ተጠርቶ ማኅበረ መነኮሳቱ ውሳኔያቸውን ለዚሁ ቀን እንዲያሳውቁ ተነግሮ ነበር፥ አሁን በደረሰን መረጃ መሰረት ይኽው ስብሰባ ለግንቦት ፭ ቀን ፳፻፮ ዓ.ም. እንዲጠራ እና ውሳኔያቸውን በቅርቡ ለሚነሱት ቦታዎች ካሳውን እንዲቀበሉ እና በምትኩም መንግሥት ግምት እንዲሁም የሚለማ ቦታ እንደሚሰጣቸው አምነው መቀበል እንዳለባቸው ተነግሯል። ይሄንንም ውሳኔ በግንቦት ፯ ቀን ፳፻፮ ዓም በማይጸብሪ አስተዳደር ጽ/ቤት ድረስ በእነ አባ ገ/ሕይወት መስፍን አማካኝነት እንዲቀርብ ቁርጥ ውሳኔ ተደርጎ ውሳኔ ተላልፏል።
የኢትዮጵያ ስኳር ፋብሪካ ኮርፖሬሽን በአምስቱ ዓመት ትራንስፎርሜሽን ዓመታት ሊገነባቸው ካሰባቸው የስኳር ፋብሪካዎች አንደኛው በዋልድባ ገዳም ዙሪያ የሚሰራው አንደኛው ነው። በዚህ የስኳር ፋብሪካ ግንባታ ደግሞ የስኳር ፋብሪካ ኮርፖሬሽን በአስቸኳይ አንስቶ ግምቱን ለመስጠት እያጣደፈ ያሉት አብያተ ክርስቲያናት መካከል ግንባር ቀደም የሆኑት የሚከተሉት ናቸው
፬/ አባ ነፃ የብዙ ቅዱሳን አባቶች እና ቅዱሳን አበው አረፈ አጽማቸው ያለበት ቦታ ሲሆን፥ ከዚህ በፊት መንግሥት መንገድ እሰራለሁ በሚል የበርካታ አበው አጽም ሲያፈልሱ እንደነበር የቅርብ ጊዜ ትዝታችን ነው። በተለይ በአሁን ሰዓት የማይፀብሪ አስተዳደር ጽ/ቤት እና የስኳር ፋብሪካ ኮርፖሬሽን ከላይ የተጠቀሱትን ቤተክርስቲያናትን እና ቅዱሱን ቦታ ለማፍረስ በተጠንቀቅ እየተጠባበቁ እንደሆነ ለመረዳት ችለናል። ለዚህ ቦታ ሃላፊው ወይም ተጠሪው እራሱ የቦታው መሥራች እና ባለቤት መድኅኒዓለም እንደሆነ በተለያየ ጊዜ የተናገሩት አበው መነኮሳት ምስክሮች ናቸው፥ ነገር ግን በማን አለብኝነት የቅዱሳንን ዓጽም ቢያፈልሱ እና እነዚህን አቢያተ ክርስቲያናት ቢያፈርሱ ሊመጣባቸው የሚችለውን ሊቀበሉ የሚችሉት እራሳቸው እንደሚሆኑ ሊታመን ይገባል።
በግንቦት ፭ ቀን ማይለባጣ ላይ ሊደረግ ያታሰበው ስብሰባ አስቀድሞ የአበረንታንት መድኅኒዓለም የቀድሞ አበ መኔት የሆኑት በአሁኑ ሰዓት በጡረታ ሆነው እያገለገሉ ያሉት አባት መምህር ወልደ ልዑል ዳንዶሮቃ ላይ ሲጠየቁ የሰጡት መልስ እስከ ዛሬ ድረስ ማኅበረ መነኮሳቱ ሲናገሩት የነበሩት፣ የመንግሥት ባለሥልጣናት አልዋጥ ያላቸው እውነታ ነው ይህውም የቦታው መሥራች እና ባለቤት እራሱ የሰማይ እና የምድር ገዢ መድኅኒዓለም ነው እኔ አንድ ጡረተኛ፣ ደካማ አባት ነኝ የእኔን ሃሳብ ከሆነ የምትፈልጉት አልቀበልም አልስማማም እኛ አፈር ጠባቂዎች እንጂ የቦታው ፈቃጅ እኛ አይደለንም እባካችሁ ተውን ማድረግ የምትፈልጉትን ማድረግ ትችላላችሁ ውጊያችሁ ወይም ተግዳሮታችሁ ከእኛ ሳይሆን ከቦታው ባለቤት ስለሆነ የምትፈልጉት አድርጉ በማለት ነበር የመለሱላቸው። እኛስ በአርባ እና በሰማኒያ ቀናችን ከአብራከ መንፈስ ቅዱስ የተወለድን ክርስቲያኖች? ዝም ብለን እነዚህ አረማውያን ቤተክርስቲያንን ይልቁንም ዋልድባን ያህል ታላቅ ገዳም እንደዋዛ ሲፈርስ እና ሲዋረድ ዝም ብለን መመክከት ወይስ ቢያንስ በጸሎት ማገዝ . . .
ባለፈው ዓመት ጥር አካባቢ በማይፀብሪ አውራጃ አስተዳዳሪዎች ከተሾሙት የእቃ ቤት ሹም አባ ገብረ ሕይወት መስፍን (ታጋይ የነበሩ) ዛሬ በትክክል የመንግሥት አጋርነታቸውን እያስመሰከሩ ያሉበት ጊዜ ነው። የዜሬ ሁለት ሳምንት አካባቢ በማይፀብሪ ከመንግሥት ከፍተኛ ባለሥልጣናት ጋር ስብሰባ ተቀምጠው የተሰጣቸውን መመሪያ በገዳሙ ላይ የሚያስፈጽሙ እኚሁ አባት ተብዬ እንደሆኑ ለመረዳት ችለናል። አባ (ታጋይ) ገብረ ሕይወት መስፍን ውሳኔውን ይዘው ከመንግሥት በመምጣት ከላይ የተጠቀሱት አብያተ ክርስቲያናት ሊፈርሱ እንደሆነ እና እቃ ማውጣት እንዳለባቸው አስቀድመው ለማኅበረ መነኮሳቱ ሲገልጹ ተሰምተዋል ከዚህ በተጨማሪ በአባ ነፃ አካባቢ እየተሰራ ባለው ካምፕ ውስጥም በርካታ ወታደሮች እና ለመንግሥት ወሬ የሚያመላልሱ መነኮሳት ጭምር በቦታው እንደታዩ ተነግሯል፥ በዚህ ቦታ አካባቢ ስራቸውን እንደነሱ ግምት ለመሥራት ቅድመ ዝግጅቶችን ሁሉ እያደረጉ እንደሆነ ለመረዳት ችለናል፣ ከነዚህም ዝግጅቶች መካከል የዛሬማን ወንዝ መንገዱን ቀይረው ለግድቡ ሥራ አስቀድሞ ቦታውን ማድረቅ እና ቁፋሮን መጀመር የሚሉትን ዝግጅቶች ተጀምረዋል።
ከዚህም ጋር ተያይዞ በርካታ የግል ገልባጭ እና ትራክተሮች ያላቸው ባለሃብቶች ቁሳቁሶቻቸውን ለሥራው ወደቦታው በማስገባት ላይ እንደሚገኙ እና ሥራቸውንም እንደጀመሩ የዓይን ምስክሮች ገልጸውልናል። አንድ የግል ባለ ሃብት 12 የሚጠቁ ቀላልና ከባድ የጭነት መኪናዎችን ይዘው ወደ ወልድባ የገቡ የአዲስ አበባ ባለሃብት ሲሆኑ፥ ባለፉት ሦስት ወራት ብቻ የባለሃብቱ ገልባጭ መኪናዎች ውስጥ 4 ያህሉ ተገልብጠው ከጥቅም ውጪ በመሆናቸው ባለሃብቱ ሥራቸውን አቋርጠው የቀሯቸውን 8 ቀልላል እና ከባድ ገልባጭ መኪናዎች ይዘው ወደ አዲስ አበባ መመለሳቸውን እነዚሁ የዓይን ምስክሮች ገልጸውልናል። እግዚአብሔር አምላክ አሁንም በቅዱሱ ዋልድባ ላይ የሚነሱትን ሁሉ በቀላሉ ምልክት እያሳየ የማፍረስ ሥራቸውን እንዲያቆሙ ደጋግሞ ምልክት ቢያሳያቸውም ልባቸውን እንደ ፈርዖን ያደነደኑት የመንግሥት ባለሥልጣናት እና ባለጊዜዎች ጽዋው የሞላ ቀን ወዴት ይገቡ ይሆን? ለሁሉም ልቦናቸውን መልሶላቸው ይሄንን ቅዱስ እና ታሪካዊ ገዳማችንን ወደ ቀደመ ክብሩ ተመልሶ የቅዱሳን መናኽሪያ፣ የደካሞች መጽናኛ የሚሆንበት ጊዜ እሩቅ እንደማይሆን ተስፋ እናደርጋለን በረሃ ለበረሃ፣ ፍርክታ ለፍርክታ በመንገላታት ጽድቁን የሚሹት ቅዱሳንም ጸሎታቸው እና ልመናቸው ይኽው ስለሆነ በቀነ ቀጠሮ ከሚያስፈራሩን አረማውያን እለት ተዕለት ከእግዚአብሔር የሚገናኙት ቅዱሳን ተስፋ አለውና ያንን ጊዜ እግዚአብሔር አምላክ ያቅርብልን።
ፍርሀተ- እስርቤት ወይም ፈረንጆቹ ስር የሰደደ፣ ምክንያት አልባ የሚሉት አይነት የመታሰር ፍርሀት(phobia) ገና ህክምናው እውቅና አልሰጠውም፡፡ ነገር ግን ሌሎች ህክምናው ቅጥ የለሽ ፍርሀት (phobia) ናቸው ከሚላቸው ጋር ሊዛመድ ይችላል፡፡ ለምሳሌ Cleithrophobia በተወሰነ ስፍራ ተቆልፎ መቀመጥ የሚፈጥረው የፍርሀት ዓይነት ነው፡፡ Claustrophobia የጠባብ እና የታጠረ ቦታ ፍርሀት ይባላል፤ Isoolophobia- ከሌላው ሰው የመነጠል ፍርሀት ነው፤ Monophobia - ለብቻ የመሆን ፍርሀት ይሉታል፤ Dikephobia ደግሞ ፍትህ የማጣት ፍርሀት ነው፡፡ ጠባብ ቦታ ተቆልፎ መቀመጥ ወይም የመንቀሳቀሻ ቦታ መወሰን፣ ከሚወዷቸው ሰዎች ተነጥሎ መቆየት፣ ለብቻ መሆን እስር ቤት ሰው ላይ የሚፈጥራቸው ገደቦች ናቸው፡፡
ገደቦቹ ደግሞ ለመፈራቱ ከበቂ በላይ ምክንያት ናቸው፡፡ የኢትዮጵያ የወንጀለኛ መቅጫ ህግ እስራትን ወይም ወደ እስር ቤት መላክን ‹የግል ነፃነት የሚቀንሱ እና የሚያሳጡ ቅጣቶች› ይላቸዋል፡፡ ከ ቀናት እስከ 25 ዓመታት የሚደርሱ የእስራት ቅጣቶች አሉ እንደወንጀሉ ዓይነትና ክብደት፡፡ ለመታሰር በህግ ፊት ጥፋተኛ ሆኖ መገኘት፣ ህግን የተላለፈ ወንጀለኛ ሆኖ መገኘት ያስፈልጋል፡፡ ከተራ ማጭበርበር እስከ የሰው ልጅ ህይወት ላይ አደጋ ማድረስ፤ አጥፊ መባል ፤‹ወንጀለኛ› ተበሎ መፈረጅን ይጠይቃል - እስራት፡፡ ወንጀለኛ መባል ማህበራዊ ተቀባይነትን ያሳጣል፡፡ የግል ነፃነትን ይነጥቃል፡፡ ያስፈራል፡፡ አላማውም ዜጎች ህግን እንዳይተላለፉ ማስተማር ነው፡፡ ወይም ማስፈራራት፡፡
የእስር ቤትን ደጃፍ ረግጠው የማያውቁ በርካታ ዜጎች እንዳሉ ሁሉ እስርቤትን ቤታቸው አድርገው የተመላለሱበትም ሞልተዋል፡፡ እንደውም የክረምት ዝናብ እና ብርድ ሽሽት ቀላል ወንጀል ሰርተው እስር ቤት ተጠልለው የሚያሳልፉ ዜጎች እንዳሉም ይወራል፡፡ ከእስር ቤት ውጪ ያለው ምቾት አልባ ህይወታቸው ይልቅ እስር ቤት እንደተሻለ መጠለያቸው የመረጡ አሉ፡፡ አሁን የምናወራው ግን እስር ቤትን እንደጦር እንደ ሲኦል ስለሚፈሩ ዜጎች ነው፡፡ ‹ከእስር ቤት ምኑ ነው የሚያስፈራችሁ?› ሲባሉ የሳቅ እና ስጋት ስሜት ስለሚቀላቅልባቸው፤ ስለሚሸብራቸው ሰዎች፡፡ ልባቸው ስለሚመታ፣እንባቸው ስለሚመጣ፣ ንብረት ልጆቻቸውን አደራ ስለሚሰጡ፣ እንዳላቀላቸው ስለሚቆጥሩ፡፡ አንዳንዶቹ ፍርሀቶች ሰዎች ስለ እስር ቤቶች ካላቸው አስፈሪ ምስል ጋር የተቆራኙ ናቸው፡፡ የጥቂቶቹ ፍርሀት እንዲህ ተሰብስበዋል፡፡
‹ የሻሞ/የሻማ አምጡ ይባላል፡፡› እስር ቤት ሲገባ የቀደሙ እስረኞች አዲስ ታሳሪዎችን ይጠይቃሉ የሚባል ገንዘብ ነው፡፡ እስር ቤት ውስጥ ገንዘብ አምጡ የሚል ጉልበተኛ እንዲኖር ፣ ወይም የገንዘብ ዝውውር ይፈቀዳል ማለት ነው?
‹ልጅ ሆኜ ሴት የምትታሰር አይመስለኝም ነበር፡፡ ካወቅኩ በኋላ ሴት ታስራ እንዴት ልትኖር እንደምትችል ይጨንቀኛል፡፡› ሴት እና ወንድ በአንድ እስር ቤት አብረው አይኖሩም፡፡ ይሄም የእስሩ ጊዜ በረዘመ ቁጥር የሚፈጥረውን ጭንቀት እና ጉድለት አስቡት፡፡
‹እዛ ሆኜ ብታመምስ፣ ብሞትስ፣ ጠያቂስ ባይኖረኝ?› በነገራችን ላይ መንግስት እስር ቤቶች ለታሳሪዎች ምቹ እንዲሆኑ የማድረግ ግዴታ አለበት፡፡ የማሳከም ፣መድሀኒት እንዲያገኙ የማድረግ የመሳሰሉት፡፡ ታሳሪዎች ያቋረጡት ትምህርት ካለ እንዲማሩ ፤ ታሳሪዎች በአቅማቸው ሰርተው የእስር ጊዜአቸውን ሲጨርሱ ራሳቸውንም ማህበረሰባቸውንም እንዲጠቅሙም ይበረታታሉ፡፡ የረቀቀ ወንጀል ተምረው የሚወጡትም እንዳሉ ሆነው፡፡ ምክንያቱ ምንም ይሁን ምን ግን እርስዎ ድንገት ‹ሊታሰሩ ነው› ቢባሉ የእስራት ወይም እስር ቤት ምኑ ያስፈራዎታል? ወደ እስር ቤት እያመሩ እንደሆነ ቢገባዎት መጀመሪያ የሚያደርጉት ምንድነው? በዚህ ሳምንት ስድስተኛ ሳምንት ‹ወፌ ቆመች› ድራማ የመታሰር ሀሳብ በአቶ አማረ ቤተሰብ ላይ የፈጠረውን ድራማ በመጠኑ ያገኛሉ፡፡ ቅዳሜ በሸገር ጨዋታ ላይ ከጨዋታ እንግዳ ቀጥሎ ያዳምጡት፡፡ ወይም በሸገር ድረገፅ ላይ በተመችዎ ጊዜ ያዳምጡት፡፡ የክፍል 6 የወፌ ቆመች ድራማ ‹ድንኳን ጣይ እና አስጣይ› በሚል ሳምንታዊ ርዕስ ቀርቦላችኋል፡፡ ድራማውን እያዳመጡ እየተዝናኑ ይወያዩበት፡፡
አገር አቀፍ የማኅበረሰብ ተኮር የምክክር መድረክ በባሕር ዳር እየተካሄደ ነው። ባሕር ዳር፡ ጥር 06/2013 ዓ.ም (አብመድ) በስላም ሚኒስቴር አዘጋጅነት አገር አቀፍ የማኅበረሰብ ተኮር ምክክር በባሕርዳር...
ከሀገር ውስጥ TዘE BIGINTERVIW በሚለው አምድ በአሁን ሰዓት በፋሲል ከነማ ክለብ ውስጥ የሚገኘው የቀድሞ የደደቢት የሐዋሳ ከተማ የኢትዮጵያ ቡናና የኢትዮጵያ ብሄራዊ ቡድን ተጨዋች ጀማል ጣሰው ስለኳስ ህይወቱ ስለተጫወተባቸው ክለቦች ስለ ብሄራዊ ቡድን ስለ ኮከብ ተጨዋችነት ሽልማቱ እና በሌሎች ጉዳዮች ዙሪያ እያዋዛ ይናገራል። ጀማል ከችሎታው ባሻገር በቀልደኝነቱም የሚታወቅ ግብ ጠባቂ ሲሆን ለሀትሪክ ምርጥ ቃለ ምልልስን ሰጥቷል።
ሁለት እግራቸውን ላጡት የቀድሞ አልቢትር ዓለም ንፅበህ ኮሮና እስኪጠፋ ድረስ እርዳታ ለማድረግ ቃል ስለመግባቱና ለእዚህ እርዳታም በሸዋረጋ ደስታ የሚመራው የቀድሞ ተጨዋቾች ማህበር ስለተጫወተው ሚና ዘገባን አቅርባሎታለች።
ከዛ ውጪም የሲዳማ ቡናው አሰልጣኝ ዘርዓይ ሙሉም ከኮቪድ 19 በኋላ ወቅቱን እንዴት እያሳለፈ እንደሆነ ስለ አሰልጣኝነት ቀጣይ ህይወቱ እንደዚሁም ደግሞ ሌሎች ተያያዥ ጉዳዮችን አንስተንለትም ይናገራል።
ሳሙሄል ሄቶ የቀድሞ የክለብ አጋሩን ሊዮኔል ሜሲን እስከ 70 ዓመቱ ቢጫወት እንኳን የምንዝናናበት ተጨዋች ነው ስለማለቱ የሊቨርፑሉ አለቃ የርገን ክሎፕ እግር ኳስ ያለ ተመልካች ሙሉ ለሙሉ የተለየ ስፖርት ነው ስለማለቱ ስለ ባርሴሎና እና ስለ ሪያል ማድሪድ የዋንጫ ፍጥጫ እና ከመዝናኛ ውጪም ሌሎች የሚወዱትን ዘገባዎች አቅርበንሎታል።
7 June በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) ምንጊዜም ግንቦት 30 ቀን ማለት ነው።
ቅድመ ሳንሱር በማንኛውም ቅርፅ በማንኛውም አካል ክልል ነው። ሰሞኑን ዎልታ ቴሌቪዥን ለማሰራጨት ያዘጋጃቸውን ፕሮግራሞች እንዳያሰራጭ የፍርድ ቤት ትእዛዝ እንደተሰጠ አድምጠናል። የመናገር ነፃነትና የሚዲያ ነፃነት የሕግ እና የአሰራር ገደቦች የትላንት ከትላንት ወዲያ የጭቆና አርእስቶች ነበሩ። ምንም አስብ፣ ምንም አቅድ መናገርና ሀሳብህን በስእል፣ በፅሁፍ፣ በሙዚቃ እና በየትኛውም ራስን የመግለፅ ጥበብ መግለጽ ተፈጥሮአዊ እና ህገመንግስታዊ መብት ነው። በህገ-መንግሥቱ አንቀፅ 29 ላይ ቅድም ሳንሱር በየትኛውም መልክ ክልክል ስለመሆኑ ተደንግጓል። ሚዲያዎች የህዝብን ሀሳብ የዴሞክራሲ ሀሳቦችን ማንሸራሸሪያና የግለሰቦች የመናገር ነፃነት መድረክ በመሆናቸውም ነፃነታቸው በሕግ ተረጋግጧል። ህገ-መንግስቱን ተከትለው የወጡ አዎጆች ማለትም እንደ…
የኮሮና (COVID-19) በሽታ አለም አቀፍ ችግር ሆኗል፡፡ በአለም ላይ ያሉ ሳይንቲስቶች በደረሱበት የምርምር ደረጃም በትክክል የሚተላለፍባቸው መንገዶች በሙሉ ተለይተው አይታወቁም፡፡ ነገር ግን በሽታው በሰዎች መካከል በሚኖር ቀጥተኝ (መጨባበጥ፤ መተቃቀፍ..) እና ቀጥተኛ ያልሆነ (አንድ ሰው የነካውን ግኡዝ ነገር ሌላ ሰው በመንካት …) አካላዊ ንክኪ እና የትንፋሽ ግንኙነት በቀላሉ የሚተላለፍ መሆኑ በትክክል ይታወቃል፡፡ ይህ ከሰዎች ባሕሪ ጋር በቀጥታ የተገናኘ የመተላለፍያ መንገዱ በሽታውን እጅግ አደገኛ እና አስፈሪ አድርጎታል፡፡ በሽታው ምንም አይነት ፈዋሽ መድሀኒት የሌለው መሆኑ እና ከሰው ወደ ሰው የሚተላለፍበት እና የሚሰራጭበት ፍጥነት በድምር ሲታይ ብሔራዊ ስጋት ተደርጎ…
እርግጥ ነው አሁን ያለንበት የኮሮና ቫይርስ ወረርሽኝ ወቅት እጅግ ፈታኝ፣ ፈጣን አስተዳደራዊ ውሳኔ ለመስጠት የሚከብድበት የቱ ትክክልየቱ ስህተት እንደሆነ ለማመዛዘን የሚቸግር ጊዜ ነው፡፡ በተለይም በወረርሽኙ ምክንያት የሰዎች ህይወት አደጋ ላይ መውደቁ ሲታይ አሳሳቢና አስጨናቂ ነው፡፡ በዛው መጠን ደግሞ በማዕበሉ ወቅትም ቢሆን ህዝብና የመንግሥት አስተዳደር ይቀጥላል፡፡ ፍርድ ቤቶች ደግሞ እጅግ በጣም አስፈላጊና ወሳኝየህዝብ አገልግሎት ሰጪ አካላት መሆናቸው ሳይታለም የተፈታ ሐቅነው፡፡ ፍ/ቤቶች ከሶስቱ የመንግሥት አካላት (the three organs of Government/state) አንደኛው ቅርንጫፍ/አካል ናቸው፡፡ ሌሎቹ የመንግሥት አካላት(አስፈፃሚውና ሕግ አውጪው) ሥራቸውን እያስኬዱ ነው፡፡ ፍርድ ቤቶችም በወረርሽኙ ምክንያት የሰውን ህይወት…
ስለ ዜግነት አዎጁ በፃፍኩት ጽሑፍ ላይ አቶ ግዛዉ ለገሰ የተባሉ የሕግ ባለሙያ የፃፉት ምላሽ ደርሶኝ ተመለከትኩት፡፡ (የአቶ ግዛው ለገሰ ጽሑፍን ለማግኘት ይህንን ይጫኑ፡፡ ) በመጀመሪያ ጸሐፊው የሕግ ባለሙያ እንደመሆናቸውም ብሎም ጽሑፉን ያወጡት እሳቸው ስላልተስማሙበት የሕግ ጽሑፍ ምላሽ ለመስጠት እንደ መሆኑ አቶ ጀዋር መሐመድን ለመደገፍ አልፃፍኩትም ለማለት አቶ ጀዋር የራሱ ጉዳይ ብለው ጽሑፉን መጀመራቸው፤ በጽሑፉ ውስጥ ለተነሱ እያንዳንዱ ክርክሮች ተገቢውን የሕግ ክርክር ከማንሳት ይልቅ በአመዛኙ በተራ የአዋቃለሁ ባይነት ጉራ ተሞልተው እኩይ ሴራ የሚሉ ያልተገቡ ቃላቶች መጠቀማቸው ብሎም በጽሑፉ ውስጥ ለድምዳሜቸው ማስረጃ አድርገው ስላቀረቡት የሕግ ግምት (presumption…
አገሬው ስለ ሕግ ሃያልነት ሲናገር "በሕግ አምላክ ሲባል እንኳን ሰው ወራጅ ውሃ ይቆማል" ይል ነበር፡፡ ሕግ ተፈጥሮንም እስከማቆም ሃይል እንዳለው አድርጎ ለመግለፅ ምን ዓይነት በሕግ የፀና እምነት ቢኖር ነበር ያስብላል፡፡ በሕግና ፍትሕ ላይ እምነት ያለው ሕዝብ ያለማንም አስገዳጅነት ለሕግ ተገዢ ነው፡፡ ክስተቶችንም ተከትሎ ለሕግ ያለውንም እምነት በተለያዬ መንገድ ይገልፃል፡፡ ግጭቶችን በጉልበት ከመፍታት በሕግ መፍታት ተመራጭ እንደሆነም ያምናል፡፡ በጉልበቱ አዳሪ ሲገጥመው ሰይፍን በሰይፍ ከመመለስ በሕግ አምላክ ቢል ይመርጣል፡፡ ከማትረባ ጉልበት በሕግ አምላክ ይሻላል የሚለውም ለዚህ ይመስላል፡፡ ስለዚህ የሕግ መከበር ሕበረተሰቡ ስለሕግና ፍትሕ ባለው አመለካከት ይወሰናል ማለት…
በዳኛው ገጠመኝ እንጀምር። የአንዱ የኦሮሚያ ወረዳ ፍ/ቤት ዳኛ ለተዘዋዋሪ ችሎት በሕዝብ ትራንስፖርት እየሄደ ነበር። መኪናው ውስጡ ሞልቶ ረዳቱ ከላይ ለመጫን ይቃጣዋል። መኪናው ላይ የተፃፉ ጥቅሶች እንቅጩን ይናገራሉ። "ታሪፍ እንጂ ትራፊክ የለም፣ ጠጋ ጠጋ በሉ" "የሰው ልጅ ክቡር ነው፣ ትርፍ ሰው የለም ግቡ" "ሞላ የሰው ስም ነው፣ገባ ገባ በሉ" ወዘተ። እና ዳኙዬ ተጣብቆ ቆሞ ከቦታው ደረሰና ችሎት ስራውን ይጀምራል። መኪና ውስጥ ወንበር ላይ ተቀምጦ የነበረ ባለ ጉዳይ ውጭ ቆሞ ከጓደኛው ጋር "ቆሞ የመጣው ሶዳ (አማቻችን) እዚህ ደርሶ ወንበር አገኘ" እያለ ይሳለቃል። ችሎት ተደፈረ? ፖሊስ የለም። የቀበሌ…
ይህን ለመጻፍ ያስገደዱኝን እና የገጠመኙን ሁኔታዎች በቅድሚያ ላብራራ፡፡ ነገሩ እንዲህ ነው አንድ ሰራተኛ አሰሪው በነበረው ድርጅት ላይ ህገ-ወጥ የስራ ውል መቋረጥ ተፈጽሞብኛል በማለት ላቀረበው ክስ አሰሪው ድርጅት በተከሳሽ ከሳሽነት ክስ ማስጠንቀቂያ ሳይሰጠኝ ሰራተኛው የስራ ውሉን ስላቋረጠ ካሳ እንዲከፍለኝ የሚልና ሰራተኛው ስራ ላይ በነበረ ጊዜ ለስራው አገልግሎት የተሰጠውን ላፕቶፕ ኮምፒውተር ሳይመልስ በመቅረቱ ንብረቱን እንዲመልስ ወይም የንብረቱን ግምት ብር 23,000 (ሃያ ሶስት ሺ) እንዲከፍለኝ በማለት ክስ አቀረበ፡፡ ጉዳዩን ሲያይ የነበረው የፌ/መ/ደ/ፍ/ቤት የስራ-ክርክር ችሎትም በድርጅቱ የላፕቶፕ ንብረትን በተመለከተ የቀረበውን የተከሳሽ ከሳሽነት ክስ ይህ ችሎት (ልብ በሉ ፍ/ቤቱ አይደለም)…
መነሻ ነጥብ[1] የኢትዮጵያ የሕግ ባለሙያዎች ማህበር በ1958 ዓ.ም.በእድርና እቁብ አይነት ቅርጽ የተመሰረተ ድርጅት ነው፡፡ በሰዓቱ ከአርባ የማይበልጡ አባላት የነበሩት ሲሆን አባሎቹም በከተማይቱ አዲስ አበባ የጥብቅና አገልግሎት የሚሰጡ ነበሩ፡፡ ይህ ማህበር የተደራጀና የአባላቱን እንዲሁም የተከበረ ሙያ የሆነውን የጥብቅና ሙያ ለማስጠበቅና ለመጠበቅ ሳይሆን በማህበርተኞች መካከል ለሚፈጥሩ ማህበራዊና ሰዋዊ ችግሮች ለመረዳዳት ተብሎ የተመሰረተ ተቋም ነበር፡፡ ይህ ስብስብ በተመሰረተ በአመቱ ማለትም በ1959 ዓ.ም. በቀድሞው አጠራር የሀገር ግዛት ሚኒስቴር ተመዝግቧል፡፡ ከአብዮቱም በኋላ የኢትዮጵያ የጠበቆች ማህበር የሚለውን ስያሜ የያዘ ሲሆን በማህበሩ ውስጥ ጠበቆች፣ የሕግ መምህራን፣ ዳኞች፣ የሕግ ጉዳይ ፀሐፊዎች እና…
በአንድ አገር ጤናማ የሆነ የኢኮኖሚ እንቅስቃሴ እንዲኖርና የኢኮኖሚ እድገቱ የሚመጥን የውጭ ሃገር ገንዘብ ልውውጥ እንዲኖር ማድረግ እንደ ኢትዮጵያ ላሉት ወደ መካከለኛ ገቢ የሚያደርጉት ግስጋሴ ወሳኝነት አለው፡፡
የኢትዮጵያ ብሄራዊ ባንክ በአዋጅ ቁጥር 591/2000 እንደተሸሻለው በዓንቀፅ 18(6) ፣20 (2) እና 27 (2) መሰረት የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ መመርያ ለማውጣት ስልጣን እንደተሰጠው ስለተደነገገ በተለያዩ ግዚያት መመርያዎች ሲያወጣና ሲያሻሽል ቆይቷል፡፡ በዚሁ በተሰጠው ስልጣን መሰረት ማነኛውም ሰው ወደ ኢትዮጵያ ሲገባ እና ሲወጣ ምን ያህል የኢትዮጵያ ገንዘብ ማለትም ብር እንዲሁም በኢትዮጰያ ተቀባይነት ያላቸው የውጭ ምንዛሬ ይዞ መውጣት እና መግባት እንደሚችል በመመርያ ደንግጎ ይገኛል፡፡
በመሆኑም አሁን ስራ ላይ ያለው መስከረም 25/2010 የወጣውን መመርያ ቁጥር FXD /34/49/2017 ሲሆን ይህን መመርያ በዋናነት በስራ ላይ የነበሩትን FXD /34/2007 እንዲሁም መመርያ ቁጥር ወምክሪአዳ/472/09 በመሻር ስራ ላይ የሚገኝ ነው፡፡
የውጭ አገር ገንዘብ ማለት ምን ማለት ነው የሚለው ከአዋጅ ቁጥር 591/2000 ዓንቀፅ 2(5) ላይ መረዳት እንደሚቻለው ከኢትዮጵያ ገንዘብ በስተቀር ከኢትዮጵያ ውጭ በማናቸው ሃገር ህጋዊ ገንዘብ የሆነ እና በኢትዮጵያ ውስጥ ለሚደረግ ክፍያ ተቀባይነት እንዳለው ብሄራዊ ባንክ ያሳወቀው ማናቸውም ገንዘብ ነው በሚል ትርጉም ተሰጥቶት ይገኛል፡፡በዚህ ትርጉም መሰረት አንድ የውጭ አገር ገንዘብ በኢትዮጵያ ተቀባይነት እንዲያገኝ ሁለት መሰረታዊ ነገሮች ሟሟላት እንደሚጠበቅበት ይገልፃል፡፡ 1ኛ በሌላ ሃገር ህጋዊ የሆነ ገንዘብ መሆን አለበት፡፡ 2ኛ ደግሞ የኢትዮጵያ ብሄራዊ ባንክ በኢትዮጵያ ውስጥ ለክፍያ ያሳወቀው መሆን አለበት የሚሉ መስፈርቶች ተቀምጠዋል፡፡
የመመርያው መግብያ (preamble): - ማነኛውም ህግ ሲወጣ የህጉ አስፈላጊነቱ በተመለከተ በመግብያው የሚገለፅ ሲሆን የዚህ መመርያ አስፈላጊነቱ እንደሚከተለው ተገልጧል፡፡
ወደ ኢትዮጵያ የሚገቡና የሚወጡ መንገደኞች ልይዙት ስለሚገባ የገንዘብ መጠን መወሰን በማስፈለጉ ፣እንዲሁም ሁኔታዎች አና ክልከላዎች የመሳሰሉት ጉዳዮች በሚመለከት ለኢትዮጵያውያን ነዋሪዎች፣ ነዋሪ ያልሆኑ እና ማነኛውም ሰው የውጭ ምንዛሬ ልይዝበት የሚገባ ሁኔታ መወሰን በማስፈለጉ መመርያውን መውጣቱ በመግብያው ላይ ተገልጿል፡፡የውጭ ምንዛሬ በተመለከተ ነዋሪ የሆነ እና ያልሆነ ሰው የውጭ ምንዛሬ በዚህ መመርያ በተቀመጡት መስፈርቶች መያዝ እንደሚችል የተገለፀ ሲሆን ስለ የተፈጥሮ ሰዎች (physical persons) ብቻ የሚgza ስለመሆኑ ከአጠቃላይ የመመርያው ድንጋጌዎች መገንዘብ ይቻላል፡፡
የመመርያው ስያሜ፡- መመርያ ቁጥር FXD /34/49/2017 የኢትዮጵያ ብር እና የውጭ ምንዛሬ ስለምያዝበት አግባብ የሚል ስያሜ ያለው ሲሆን በኢንግሊዘኘው ‘’ Limits on Birr and Foreign currency Holding in the Territory of Ethiopia.’’ በሚል ተገልፆ ይገኛል፡፡
1ኛ በኢትዮጵያ ነዋሪ የሆነ ሰው ማለት የኢትዮጵያ ዜግነት ኖሮት በኢትዮጵያ ነዋሪ የሆነ ግለሰብ ፣ በኢትዮጵያ በነዋሪነት ተመዝግቦ የሚገኝ የሚገኝ የውጭ ሃገር ዜጋ ሆኖ ቋሚ ወይም ግዚያዊ የሆነ መኖርያ በሃገሪቱ ህግ መሰረት የተሰጠው ግለሰብ እንደሆነ በትርጉም ክፍል ተገልፆ ይገኛል፡፡
2ኛ በኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ ያልሆነ ግለሰብ ማለት የኢትዮጵያ ዜግነት ኖሮት ወይም የውጭ ዜጋ ሆኖ የማይኖር እና የመኖር ፍቃድ ያላገኘ መሆኑን ተገልፆ ይገኛል፡፡ በሌላ በኩል የጉዞ ሰነድ ማለት እንደ ፓስፖርት እና ሌሎች የጉዞ ሰነዶች ሆኖ በኢትዮጵያ መንግስት ባለስልጣን ተቀባይነት ያለው ወይም በሌላ ሃገር ተሰጥቶ በኢትዮጵያ ተቀባይነት ያለው የጉዞ ሰነድ እንደሚያጠቃልል ትርጉም ተሰጥቶት ይገኛል፡፡
በመመርያው ዓንቀፅ 2 ላይ ማነኛውም ወደ ኢትዮጵያ የሚገቡ እና ከኢትዮጵያ የሚወጡ ኢትዮጵያውን እና የውጭ ዜጎች በተመለከተ በመርህ ደረጃ በእያንዳንዱ ጉዞ ከሃገር ሲወጣ ወይም ወደ ኢትዮጵያ ሲገባ እስከ ብር 1000 (አንድ ሺህ) ብቻ መያዝ እንዳለበት ተደንግጎ ይገኛል፡፡ ነገር ግን በልዩ ሁኔታ የኢትዮጵያ የወጪና ገቢ እቃዎች 90 በመቶ በሚስተናገድበት ጁቡቲ ግን እስከ 4000 (አራት ሺህ) መያዝ እንደሚቻል የተገለፀ ሲሆን በአሁኑ ግዜ የኢትዮጵያ መንግስት ከኤርትራ ጋር የገባው የንግድ እና ሌሎች ስምምነቶች ከጁቡቲ ይልቅ ለኢትዮጵያ ቅርብ የሁኑት የምፅዋዕ እና ዓሰብ ወደቦች መጠቀም የሚጀምርበት ሁኔታ በመጨረሻ ምዕራፍ የሚገኝ ስለሆነ ህጉ በዚህ መንገድ ሊሻሻል እንደሚገባ ማየት ይቻላል፡፡
በኢትዮጵያ ተቀባይነት ያላቸው የውጭ ገንዘቦች ማለት ምንም እንኳን በመመርያው የተገለፀ ነገር ባይኖርም የኢትዮጵያ ብሄራዊ ባንክ በአሰራር እና ደንብ መሰረት የወሰናቸውን የውጭ አገር ገንዘቦች ተብለው ተጠቅሰው የሚገኙ ገንዘቦች መኖራቸውን ግን ልብ ማለት ያስፈልጋል፡፡ እዚህ ላይ የሚነሳው ጥያቄ በኢትዮጵያ ተቀባይነት የሌላቸው የውጭ ገንዘቦች ሲገኙ ምን መፍትሄ እንደሚሰጥ የሚታወቕ ነገር የለም፡፡ በተጨማሪም እዚህ ላይ የሚነሳው ጉዳይ እንደ ውጭ ምንዛሬ የማይያዙ እና ወደ ዶላር እና ብር መቀየር ካልቻሉ ያለው የወንጀል ተጠያቅነት ግልፅ የሆነ ነገር ባይኖርም አብዛኛው ባለሙያ እነዚህ በኢትዮጵያ ብሄራዊ ባንክ ሊመነዘሩ የማይችሉ የውጭ ገንዘቦች በማነኛውም መንገድ ይዞ መገኝት በህግ ሊያስጠይቅ አይገባም የሚል ክርክር ሚዘን የሚደፋ ይመስላል፡፡
መመርያው አብዛኛው ሽፋን በመስጠት የሚያወራበት ጉዳይ የውጭ ምንዛሬ በተመለከተ ሆኖ የውጭ ምንዛሬ ይዞ ስለሚቆይበት የግዜ ገደብ በሚመለከት ከዓንቀፅ 3 እስከ 5 ያለው በንኡስ ዓንቀፆች ተከፋፍሎ በዝርዝር ተገልፆ ይገኛል፡፡ በዚሁ መመርያ ዓንቀፅ 3 ማነኛውም ኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ የሆነ ግለሰብ የውጭ ምንዛሬ በእጁ ከገባበት ግዜ ጀምሮ ወይም በገቢዎች ዲክሌር ካደረገበት ከ30 ቀን በላይ መያዝ እንደማይችል ደንግጎ ይገኛል፡፡ይህ ማለት በኢትዮጵያ ውሰጥ ነዋሪ የሆነ ግለሰብ ምንም ዓይነት የውጭ ምንዛሬ ከ 30 ቀናት በላይ የውጭ ምንዛሬ ከተገኘበት ግዜ ይዞ መቆየት እንደማይቻል በግልፅ ኣስቀምጣል፡፡ የውጭ ምንዛሬ መጠኑ ከግምት የሚገባ አይደለም፡፡
የመመርያው ዓንቀፅ አራት በዋናነት በሁለት ጉዳዮች ላይ ትኩረት የሚያደርግ ሲሆን 1ኛ ኢትዮጵያ ውሰጥ ነዋሪ የሆነ ሰው ከውጭ ሃገር ሲገባ ከ 1000 ዶላር ወይም በሌላ ተመጣጣኝ የውጭ ምንዛሬ ከያዘ ዲክሌር ማድረግ እንዳለበት በግልፅ የሚያስገድድ ሲሆን ከ 1000 ዶላር በታች የሚይዝ ግን ዲክሌር ሳያደርግ ይዞ መግባት እንደሚችል ይገልፃል፡፡ ነገር ግን ይህ ከ 1000 በታች የሆነ የውጭ ምንዛሬ በ30 ቀናት ባንክ ሄዶ የመመንዘር ግዴታ ገብቷል፡፡ ይህን ድክሌር የሚደረግበት ቦታ በተመለከተ ደግሞ በኤርፖርት እና በሌላ ወደ ሃገሪቱ መገቢያ የሆኑ መግብያ ቦታዎች ሁሉ እንደሆነ መመርያው ግልፅ ኣድርጎታል፡፡
2ኛ ኢትዮጵያ ውሰጥ ነዋሪ ያልሆነ ሰው ከውጭ ሃገር ሲገባ ከ 3000 ዶላር ወይም በሌላ ተመጣጣኝ ውጭ ምንዛሬ ከያዘ ዲክሌር ማድረግ እንዳለበት በግልፅ የሚያስገድድ ሲሆን ከ 3000 ዶላር በታች የሚይዝ ግን ዲክሌር ሳያደርግ ይዞ መግባት እንደሚችል ይገልፃል፡፡ ይህን ድክሌር የሚደረግበት ቦታ በተመለከተ ደግሞ በተመሳሳይ በኤርፖርት እና በሌላ ወደ ሃገሪቱ መግብያ ቦታዎች ሁሉ እንደሆነ መመርያው ግልፅ ኣድርጎታል፡፡ እዚህ ላይ የዓንቀፅ 3 እና 4 ያለው ልዩነት ግልፅ መሆን ያለበት ሲሆን በዓንቀፅ 3 መሰረት ማነኛውም ሰው የውጭ ምንዛሬ ካገኘበት ግዜ ጀምሮ ቁጥሩ ከግምት ሳይገባ ከ 30 ቀናት ውስጥ ባንክ ሄዶ መመንዘር እንዳለበት ሲገልፅ ዓንቀፅ 4 ግን ኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ የሆኑ እና ያልሆኑ ግለሰቦች በተለያያ አጋጣሚ ወደ ውጭ በሚኖራቸው ጉዞ ሲመለሱ ወይም በተለያየ አጋጣሚ ወደ ኢትዮጵያ የሚገቡ ሰዎች ምን ያህል የውጭ ምንዛሬ ዲክሌር ሳያደርጉ ይዘው መግባት እንደሚችሉ ለመጠቆም ሲሆን በዚህ መንገድ የገባው የውጭ ምንዛሬ ግን በ 30 ቀናት ባንክ ተሂዶ መመንዘር እንዳለበት የሚያስገድድ ዓንቀፅ ስለሆነ ሁለቱ የሚደጋገፉ እንጂ የሚቃረኑ አይደሉም፡፡
እዚህ ላይ ያለው ልዩነት ግልፅ ለማድረግ ኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ የሆነ ግለሰብ በ30 ቀናት ውስጥ ዲክሌር ማድረግ ሲጠበቅበት ነዋሪ ያልሆነ ግለሰብ ግን የቪዛው ቆይታ የሚወስነው መሆኑን ማለትም ቪዛው ፀንቶ እስከሚቆይበት ግዜ ይዞ መቆየት ይችላል፡፡ ይህ ማለት ነዋሪ ያልሆነ ሰው ነዋሪ ከሆነ ሰው የበለጠ መብት ተሰጥቶት ይገኛል፡፡
1ኛ ኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ ስለሆኑ ሰዎች የተመለከተ ሲሆን ማነኛውም ኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ የሆነ ግለሰብ የባንክ ፍቃድ ወይም ዲክሌር ያደረገበት ሰነድ እስካቀረበ ድረስ ይዞ መውጣት ይችላል፡፡ የውጭ ምንዛሬ ይዞ የሚሄድ ሰው የውጭ ምንዛሬው ካገኘበት ግዜ 30 ቀን ያላለፈው ከሆነም ይዞ መሄድ ይችላል (ዓንቀፅ 4.3.1) ፡፡ የዚህ ዓንቀፅ መልእክት ወይም ድምዳሜ ሲታይ ምንም ዓይነት ፍቃድ ሳይኖር እና ፍዳዱም 30 ቀን ያለፈው ከሆነ ይዞ መሄድ እንደማይችል በግልፅ ከላይ በተቀመጠው ዓንቀፅ ተመላክተዋል፡፡
2ኛ በኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ ያልሆነ ግለሰብ ከሆነ ግን ከ 3000 የአሜሪካን ዶላር በላይ ይዞ የሚወጣ ሰው የባንክ ፍቃድ ወይም በጉምሩክ ዲክሌር ያደረገበት ሰነድ ማቅረብ አለበት፡፡ ከ3000 ዶላር በታች ከሆነ ግን ምንም ፍቃድ ሳይዝ ይዞ መውጣት እንደሚችል የመመርያው ዓንቀፅ 4.3.2 ይፈቅዳል፡፡
3ኛው በዓንቀፅ 4.3.3 በልዩ ሁኔታ ለኤምባሲ ሰራተኞች፣ግዚያዊ የውጭ ሃገር ሰራተኞች፣እንደዚሁም የወርክሾፕ ተሳታፊዎች እና ሰልጣኞች በተመሳሳይ በኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ ያልሆነ ግለሰብ ያለው መብት ተስጥቶዋቸው ከ3000 የአሜሪካን ዶላር በላይ ይዞ የሚወጣ ሰው የባንክ ፍቃድ ወይም በጉምሩክ ዲክሌር ያደረገበት ሰነድ ማቅረብ አለበት፡፡ ከ3000 ዶላር በታች ከሆነ ግን ምንም ፍቃድ ሳይኖር ይዞ መውጣት ይቻላል፡፡
አንድ ህግ ተፈፃሚ የሚሆነው ለክልከላው ተገቢና ተመጣጣኝ የሆነ ቅጣት ሲኖር መሆኑ ግልፅ ነው፡፡ በዚህ መመርያ መሰረት በብሄራዊ ባንክ ኣዋጅ ቁጥር 591/00 ዓንቀፅ 26 መሰረት እንደሚቀጣ ተደንግጎ ይገኛል፡፡
ከመስከረም 25/2010 ጀምሮ ተግባራዊ የተደረገው መመርያ ቁጥር FXD /34/49/2017 ብዙ ጥያቄዎች ይነሳበታል፡፡ በህጉ ራሱ እና በአጠቃላይ በማህበረሰቡ ግንዘቤ በሚል የሚነሱ ክርክሮች እንደሚከተለው አንድ በአንድ ለማየት ጥረት ይደረጋል፡፡
1ኛ ይህ ብሄራዊ ባንክ ያወጠው መመርያ የወንጀል ሃላፊነት ማስከተል ስለመቻሉ የሚለው በቅድምያ የሚነሳ ክርክር ነው፡፡ የወንጀል ተጠያቂነት የሚያስከትሉ በህግ ደረጃ በልማድ እንዲሁም በዳበረ ስርዓት ውስጥ በአዋጅ እና በኮድ መልክ ተቀርፀው ተግባራዊ የሚደረጉ ናቸው፡፡ ስለዚህ የህግ ባለሙያዎች በመመርያ ደረጃ የወንጀል ተጠያቂነት ሊያስከትል አይገባም የሚል ጠንካራ መከራከርያ ሲያቀርቡ ይታያሉ፡፡ የመመርያዎች ዓላማ ሲታይ በአዋጅ የተደነገጉት ይበልጥ ዝርዝር በማድረግ ለአፈፃፀም ምቹ ማድረግ መሆኑ ከአስተዳደር ህግ መርህና ተግባር መረዳት ይቻላል፡፡ስለዚህ መመርያውን የሚያወጣው አካል ወንጀል ብሎ አንድን ጉዳይ ለመደንገግ ስልጣን ስላልተሰጠው ባልተሰጠው ስልጣን የወንጀል ድንጋጌ መፍጠር እና እንዲፈፀም ማድረግ የራሱ ችግር ያለበት ነው በሚል ክርክር የሚያቀርቡ ባለሙያዎች አሉ፡፡
ከዚህ በተቀራኒው ደግሞ የመመርያው ዓላማ የወንጀል ተግባር ለመደንገግ ሳይሆን የተቀመጠው ገደብ ከመግለፅ ውጭ ተጠያቂነቱ የሚመጣው በሌላ ህግ ነው የሚል ጠንካራ ክርክር ይቀርባል፡፡ መመርያው ብሄራዊ ባንክ በአዋጅ የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ ገደብ ማውጣት እንደሚችል ተደንግጎ ይገኛል፡፡ ስለዚህ የዚህ መመርያ ዋና ዓላማ የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ ህጋዊ የሆነ ገደብ ማበጀት ነው፡፡ ይህ መመርያ ብቻውን የሚቆም ሳይሆን ከጉምሩክ አዋጅ ቁጥር 859/2006 ዓንቀፅ 168 ጋር አብሮ መታየት ያለበት ነው፡፡ እንደሚታወቀው በጉምሩክ አዋጅ መሰረት በወንጀል የሚስጠይቅ ተግባር የጉምሩክ ስነስርዓት ያልተፈፀመበት፣ ገደብ የተደረገበትና የተከለከለ ሲሆን እንደሆነ ህጉ በግልፅ አስቀምጦታል፡፡ ስለዚህ ይህ ብሄራዊ ባንክ ያወጣውን መመርያ ገደብን መሰረት አድርጎ የወጣ ስለመሆኑ መገንዘብ ያስፈልጋል፡፡ ክስ ለመመስረት መመርያውና የጉሙሩክ አዋጁን በጣምራ መውሰድ ተገቢ ነው፡፡ በተግባር እየተሰራበት ያለውም ይህ አሰራር ነው፡፡
በዚህ ረገድ ህጉ የሚለው ነገር አለመኖሩ የራሱ የሆነ ክፍተት ፈጥራል፡፡ ቀደም ሲል የትራንዚት መንገደኞች በተመለከተ ማነኛውም ከትራንዚት ክልል እስካልወጣ ድረስ የውጭ ምንዛሬ ይሁን ሌላ ነገር ይዞ መንቀሳቀስ እንደሚችል የፈቀደበት አግባብ ነበር፡፡መንገዶኞች ከትራንዚት ክልሉ በመውጣት ወደ ከተማ የውጭ ምንዛሬ ይዘው የሚገቡበት ሁኔታ በልዩ ሁኔታ እየታየ ሊወሰን የሚገባው ነው፡፡ ከትራዚት መንገደች ጋር ተያይዞ የሚነሳው ጉዳይ የትራንዚት መንገደኞች በኢትዮጵያ በኩል ወደ ሌሎች ሃገራት የሚመላለሱ ግለሶበች በተለያያ አጋጣሚ ኢትዮጵያን ሲረግጡ እና በጉምሩክ ህጉ መሰረት ከጉምሩክ ክልል ሲወጡ በኢትዮጵያ የመኖርያ ስፍራ እንደሌላቸው ተቆጥረው ሊታዩ የሚገባ ይመስላል፡፡ በዋናነት ግን የትራንዚት መንገዶች በተመለከተ የሚከተሉት አካራካሪ ነጥቦች ማንሳት የሚቻል ይሆናል፡፡
1ኛ የትራንዚት መንገደኛ የማረፍያው የመጨረሻ ጉዞው ለመድረስ እንጂ በሌላ ሃገር የሚቆሙ እና የሚያርፉ ስለመሆናቸው የሚያውቁት ነገር ስለሌለ እና የሚያጓጉዛቸው አየር መንገድ መንገድ ላይ በሚያጋጥሙት ችግሮች እንዲያርፉ ሲደረግ ያለው ወንጀል የማድረግ ሃሳብ ሊጠና የሚገባው ነው፡፡ ምክንያቱም አንድ ሰው በወንጀል ሊቀጣ የሚገባው የወንጀል ሃሳብ ሲኖረው እና አልያም ቸልተኝነት በሚኖርበት ግዜ ብቻ ስለመሆኑ ከወንጀል ህጋችን የምንረዳው ጉዳይ ነው፡፡ በመሆኑም የትራንዚት መንገደኞች የሚይዙት ማነኛውም እቃ ይሁን ገንዘብ መሄድ ወደሚፈልጉበት ቦታ ለመድረስ እንጂ በመሃል እንዲህ ዓይነት ችግር ይገጥመናል በሚል የሚያስቡት አይደለም፡፡ በመሆኑም በዚህ ረገድ የሚያዙ ግለሰቦች የወንጀል ሃሳብ የሌላቸው ስለሆነ በወንጀል እንዲጠየቁ ማድረጉ ተገቢነት የሌለው ጉዳይ ነው፡፡ ከዚህ ጋር ተያይዞ የፌ/ጠ/ዓ/ህግ ከባለድርሻ አካላት ጋር ተነጋግሮ ክስ ያቋረጠላቸው በርካታ የውጭ ዜግነት ያላቸው የትራንዚት መንገደኞች የቅርብ ግዜ ውሳኔ ነው፡፡
ሌላው ከትራንዚት መንገደኞች ጋር ተያይዞ የሚታየው ጉዳይ የትራንዚት መንገደኞች ስለያዙት እቃዎች የራሳቸው ስለመሆኑ ደረሰኝ ወይም ሌላ ማነኛውም ማስረጃ ሲያቀርቡ የሚይዙት ማስረጃ ከሚመለከተው አካል ስለ ትክክለኛነቱ ባይረጋገጥም ደረሰኝ ካቀረቡ ተቀባይነት ሊያገኝ የሚገባ ነው፡፡
3ኛ ሌላው የህጉ ተፈፃሚነት በተመለከተ ወደ ሃገር ከሚገቡ እና ከሚወጡ ጋር ብቻ የማገናኘት ሁኔታው እንዴት ይታያል የሚለውም መታየት ያለበት ነው፡፡ ለምሳሌ ወደ ሃገር ከመግባትና ከመውጣት ጋር ያልተያያዙ የውጭ ምንዛሬ ዝውውር በመሃል አገር እና ከተማ ቢገኝ እንዴት ይታያል የሚለው ጉዳይ መታየት አለበት፡፡ ከዚህ ጋር ተያይዞ የሚኖረው ህገወጥ የገንዘብ ዝውውር ከወንጀል ህጉ ዓንቀፅ 346 እና ከጉምሩክ አዋጅ እንዲሁም ከመመርያው ጋር አገናኝቶ ማየት ያስፈልጋል፡፡
ሌላ ከዚህ ጉዳይ ጋር ተያያዞ የሚነሳው ጉዳይ ለህብረተሰቡ የሚሰጠው የንቃተ ህግ ግንዛቤ በተመለከተ ነው፡፡ ህጉ ተፈፃሚ የሚሆነው በአጠቃላይ በዓለም ዓቀፍ ተጋዦች እና የሌሎች ሃገራት ዜጎች እንደመሆኑ መጠን ተገቢውን ትኩረት በመስጠት በመግብያ እና መውጫ ቦታዎች የግንዛቤ ማስጨበጫ በተለያየ ዓለም ዓቀፍ ቋንቋዎች መሰጠት ያለበት ነው፡፡ በዚህ ረገድ የኢትዮጵያ አየር መንገድና ገቢዎችና ጉምሩክ ባለስልጣን በጋራ ሃላፊነታቸውን መወጣት አለባቸው፡፡
4ኛ መንግስት ያጋጠመው የውጭ ምንዛሬ እጥረት ለማግኘት በከፍተኛ መጠን በከተማው ህጋዊ በሚመስል መልኩ ሰዎች የውጭ ምንዛሬ ስራ ሲሰሩ መታየቱ መንግስት እርምጃ እንዲወስድ ያስገደደው በመሆኑ በቅርብ ግዚያት የዘመቻ የሚመስሉ ስራዎች ሲሰሩ እንደነበር የቅርብ ግዜ ሁነት ነው፡፡ ነገር ግን የወንጀል ህግ 346 ሲገባ እና ሲወጣ ያልተያዘ በመሃል ከተማ ውስጥ የተያዘ የውጭ ምንዛሬ የወንጀል ተጠያቂነት በምን መልኩ ወይም በየትኛው ህጉ ማስጠየቅ እንዳለበት ግልፅ የሆነ ህግ ስለሌለ በሚገባ ማየትና መመርመር ያስፈልጋል፡፡ ከዚህ ጋር ህጉ ከመመርያው ጋር አብሮ ማየት የሚያስፈልግ ይሆናል፡፡ ማለትም ገንዘብ እንደ እቃ ስለሚቆጠር ከጉምሩክ ህግ ጋር አብሮ መታየት ያለበት ጉዳይ ይሆናል፡፡ ይህ ማለት አንደ ማነኛውም የጉምሩክ ህጉ እቃ የሚለው ገንዘብም ስለሚያካትት በዚህ አግባብ መተርጎም ያለበት ይመስላል፡፡ ምክንያቱም ደግሞ በገቢና ወጪ ላይ ያልተያዘ የኮንትሮባንድ እቃ ነው ተብሎ እንደሚያዘው ሁሉ ገንዘብም ሲገባ እና ሲወጣ ካልተያዘ ከጉምሩክ አዋጅ ቁጥር 859/2006 ዓንቀፅ 168(2) ጋር አብሮ ታይቶ የወንጀል ተጠያቂነቱ በዚህ አግባብ ቢታይ የተሻለ ይመስለኛል፡፡
በአጠቃላይ ከትራንዚት መንገደኞች ጋር ተያይዞ የሚነሱ ጉዳዮች ከጉዳዮቹ አንፃር (case by case) ጋር እየታየ መወሰን ያለበት ነው፡፡ ማለትም የባለጉዳዮች ወደ ሃገር የመግባት ሃሳብ እና ሌሎች ተዛማጅ ሁኔታዎች እየታየ መወሰን ያለበት ነው፡፡
የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ በሃገር ውስጥ እንዲሁም በገቢና ወጪ ላይ ሊሆን እንደሚችል የሚታወቅ ጉዳይ ነው፡፡ በተለይም የውጭ ሃገር ገንዘብ ዝውውር በተመለከተ በሃገር ውስጥ እንዲሁም በገቢና ወጪ ሊያጋጥም እንደሚችል የሚታወቅ ነው፡፡ የኢትዮጵያ ገንዘብ በተመለከተ ከሆነ በገቢና ወጪ ላይ ብቻ መሆኑ ይታወቃል፡፡ ምክንያቱም የኢትዮጵያ ብር በሃገር ውስጥ መያዝ በወንጀል ስለማያስጠይቅ በወጪና ገቢ ላይ ተመርኩዞ እንደሆነ የሚታወቅ ጉዳይ ነው፡፡ ስለዚህ በዋናነት በዚህ ጉዳይ በወጪና ገቢ የህገወጥ የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ ሊታይ የሚገባው በጉምሩክ ህግ መሰረት ነው የሚሆነው፡፡ ነገር ግን ሌላው አብሮ መታየት ያለበት ጉዳይ በሃገር ውስጥ የውጭ ምንዛሬ ቢገኝ እንዴት መሆን አለበት የሚለው ጉዳይ ሚዛን የሚደፋ ነው፡፡ በዚህ መልኩ የሚቀርቡ ጉዳዮች በወንጀል ህግ ዓንቀፅ 346 ማለትም ምንም ፍቃድ ሳይኖር የውጭ ምንዛሬ በመሃል አገር ወይም ከተማ ተይዞ ሲገኝ በህጉ መሰረት በወንጀል ህጉና የባንክ ስራ አዋጅ መሰረት መታየት ያለበት ጉዳይ ነው፡፡
በአጠቃላይ ከገቢና ወጪ ጋር ተያይዞ የሚያዝ ገንዘብ ማለትም ብርም ይሁን የውጭ ገንዘብ በዚህ መመርያ እና በጉምሩክ አዋጅ 859/2006 መታየት ያለበት ሲሆን እንዲሁም በአገር ውስጥ ህጋዊ ፍቃድ ሳይኖር የሚያዘው የውጭ አገር ገንዘብ በወንጀል ህግና በባንክ ስራ አዋጅ መታየት ያለበት ነው፡፡
የህገወጥ የገንዘብ ዝውውር ለመቀነስ እና ለመግታት የተለያዩ የመንግስት አካላት ሚና ከፍተኛ ድርሻ አለው፡፡ በዋናነት ግን በዚህ በህገ ወጥ የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ የኢትዮጵያ ብሄራዊ ባንክ፣ የገቢዎች ሚኒስቴር፣ የጉምሩክ ኮሚሽን፣ የኢትዮጵያ አየር መንገድ፣ የፌዴራል ጠቅላይ ዓቃቤ ህግ፣ የፌዴራል ፖሊስ እና የክልል የፀጥታ ኣካለት ሚና ከፍተኛ ነው፡፡
የኢትዮጵያ ብሄራዊ ባንክ በአዋጅ ቁጥር 591/2000 እንደተሸሻለው በዓንቀፅ 18(6) ፣20 (2) እና 27 (2) መሰረት የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ መመርያ ለማውጣት ስልጣን ስለተሰጠው በዚሁ አግባብ ከአገሪቱ ወቅታዊ የኢኮኖሚ እድገት እና የውጭ ምንዛሬ መሰረት በማድረግ ለቁጥጥሩ ተገቢ እና አጋዥ የሆነ ህግ የማውጣት ግዴታ አለበት፡፡ በዚሁ በተሰጠው ስልጣን መሰረት በማድረግ የተለያዩ መመርያዎች ሲያወጣ እና ሲያሻሽል ቆይቷል፡፡ ነገር ግን የሚወጣው ህግ ተፈፃሚ የሚሆነው የሌሎች የባለድርሻ አካላት ተሳትፎ እና እገዛ ያስፈልጋል፡፡ ስለዚህ ብሄራዊ ባንክ ህጉን ሲያወጣ የህጉ ተፈፃሚነት እንዲሁም በተግባር የሚያጋጥሙት የአፈፃፀም ችግሮች የመገምገም እና የመሰብሰብ ግዴታ አለበት፡፡
የገቢዎች ሚኒስቴር አንደ አዲስ በአሰፈፃሚው አካል በሚንስቴር መስርያ ቤት ደረጃ የተዋቀረ መሆኑ ይታወቃል፡፡ የጉምሩክ ኮሚሽን ደግሞ ለገቢዎች ሚኒስቴር ተጠሪ ሆነ በመደራጀት ያለ ተቋም ሲሆን ቀደም ሲል የኢትዮጵያ ገቢዎችና ጉምሩክ ባለስልጣን በሚል የአገር ውስጥ ገቢና የጉምሩክ ጉዳዮችን በጣምራ ሲከታተል የነበረ ተቋም ነው፡፡በመሆኑም የጉምሩክ ኮሚሽን በዋናነት በገቢ፣ ወጪ እና ሌሎች ከጉምሩክ አፈፃፀም ጋር ተያይዞ ጋር ያሉ ጉዳዮች የሚከታተል ስለመሆኑ የሚያጠያይቅ ጉዳይ አይሆንም፡፡ ከዚህ ጋር ተያይዞ ህገወጥ የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ አብዛኛው ግዜ ከገቢና ወጪ መንገዶኞች ጋር በብዛት የሚያያዝ በመሆኑ ተገቢውን የቁጥጥር ስራዎች የሚሰራበት እና ከሌሎች ባለድርሻ አካለት ጋር በቅንጅት የሚሰራ ስራ ነው፡፡ ስለዚህ የገቢዎች ሚኒስቴር እና የጉምሩክ ኮሚሽን በህገወጥ በህገወጥ መንገድ በሚገቡ እና በሚወጡ የኢትዮጵያ ገንዘብና የውጭ አገር ገንዘቦች የመቆጣጠር ከፍተኛው ሚና አለው፡፡ ከዚህ ባሻገር ደግሞ የጉምሩክ ህግ ከእቃዎች ጋር ተያይዞ የሚፈፀም ህግ በመሆኑ እና በጉምሩክ አዋጅ ቁጥር 859 ዓንቀፅ 3 በግልፅ እንደተመላከተው የኢትዮጵያ የጉምሩክ ህጎች በገቢና ወጪ እቃዎች፣ ትራንዚት በሚያደርጉ እቃዎች እነዲሁም በጉምሩክ ቁጥጥር ስለሚውሉ እቃዎች የሚመለከት ነው፡፡ በጉምሩክ አዋጅ 859 ዓንቀፅ 2(1) መሰረት እቃ ገንዘብንም እንደሚያካትት ተገልጿል፡፡ መንገደኞች ወደ ኢትዮጵያ በቦሌ አውሮፕላን ሲገቡ ከኢትዮጵያ አየር መንገድ ጋር በመተባባር በተለያዩ ዓለም ዓቀፍ ቋንቋዎች ወደ ኢትዮጵያ ይዞ መግባት ስለሚቻለው የገንዘብ መጠን መግለፅ፣ ማስተማር እና ይህንኑ ህግ በተለያዩ የመገናኛ ዘዴዎች ማስተላለፍ አለበት፡፡
የፌዴራል ጠቅላይ ዓ/ህግ በሃገሪቱ የሚወጡ የፌዴራል ህጎች ተፈፃሚ እንዲሆኑ ክትትል የማድረግ ሃላፊነት እንደተሰጠው የፌዴራል ጠቅላይ ዓ/ህግ በአዋጅ ቁጥር 943/2008 ግልፅ በማድረግ አስቀምጦታል፡፡ ስለዚህ በዚህ አዋጅ መሰረት በዋናነት የወንጀል ጉዳይ በተመለከተ የፌዴራል ጠቅላይ ዓ/ህግ የወንጀል ጉዳይ በተመለከተ ምርመራ የመምራት እና የመክሰስ ሰልጣን የተሰጠው ሲሆን በዚህ በህገወጥ የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ የህግ ማእቀፉን የማሻሻል እና ተግባራዊ የማድረግ እንዲሁም ህጉ ተፈፃሚ ሲሆን የሚያጋጥሙ ችግሮች እየለየ መፍትሄ ማበጀት አለበት፡፡ የፌደራል ፖሊስ ደግሞ በፌዴራል ህጎች ላይ ምርመራ የማድረግ ስልጣን አለው፡፡ በዚሁ መሰረት የፌዴራል ፖሊስ ምርመራ ሲያደርግ የህግን ዓላማ በሚያሳካ እና የማስረጃ አሰባበሰብ ሁኔታም ተከሳሽችን ጥፋተኛ በሚያስደርግ መልኩ መሆን አለበት፡፡ በዚህ ረገድ የፌዴራል ጠቅላይ ዓቃቤ ህግና የፌዴራል ፖሊስ ከሌሎች ከላይ የገለፅናቸው ባለድርሻ አከላት ጋር አብረው በመስራት የህገወጥ የገንዘብ ዝውውር ለማስቆም የድርሻቸው ሊወጡ ይገባል፡፡
የጉምሩክ አዋጅ ቁጥር 859/2006 ስለ ኮንትሮባንድ ወንጀል በተመለከተ በዓንቀፅ 168 ስር የጉምሩክ ስነ ስርዓት ሳይፈፀምባቸው፣ ገደብ የተደረገባቸው እንዲሁም የተከለከሉ እቃዎች ሲገቡና ሲወጡ ከተያዙ እንዲሁም ደግሞ በመግብያና መውጫ ሳይያዙ ሲቀሩ የሚታይበትና ተፈፃሚ የሚሆንበት አግባብ ነው፡፡
የኢትዮጵያ ብሄራዊ ባንክ በአዋጅ ቁጥር 591/2000 እንደተሸሻለው በዓንቀፅ 18(6) ፣20 (2) እና 27 (2) መሰረት የገንዘብ ዝውውር በተመለከተ መመርያ ለማውጣት በተሰጠው ስልጣን መሰረት ማነኛውም ሰው ወደ ኢትዮጵያ ሲገባ እና ሲወጣ ምን ያህል የኢትዮጵያ ገንዘብ ማለትም ብር እንዲሁም በኢትዮጰያ ተቀባይነት ያላቸው የውጭ ምንዛሬ ይዞ መውጣት እና መግባት እንደሚችል በመመርያ ደንግጎ ይገኛል፡፡ በዚሁም መሰረት አብዛኛው ግዜ በመግቢያና መውጫ ላይ የሚደረጉ የክልከላ መተላለፍ ከአዋጅ ቁጥር 859/2006 በዓንቀፅ 168 ጋር እየታየ እየተሰራበት የሚገኝ ነው፡፡
በኢትዮጵያ ውስጥ ነዋሪ የሆኑ እና ነዋሪ ያልሆኑ ግለሰቦች ስለ ህጉ ያላቸው ግንዛቤ በተለያየ መንገድ እንዲያድግ መደረግ ያለበት ሲሆን ይህ ባልሆነበት ሁኔታ ተጠያቂ እንዲደረጉ ማድረግ የራሱ የሆነ ተፅእኖ በመፍጠር ላይ ይገኛል፡፡ ከዚህ ጋር ተያይዞ አይደለም የህግ እውቀት የሌላቸው ሰዎች የህግ እውቀት ያለን እንኳን ከዚህ ዳይሬክቶሬት ውጭ ያለ ባለሙያ የሚያውቀው አይደለም፡፡ ስለዚህ ቢያንስ በሃገሪቱ የመውጫና መግብያ ቦታዎች ማለትም በቦሌ ዓለም ዓቀፍ ኤርፖርት እና በሃገሪቱ ድንበር የሚገኙ ኬላዎች በጉምሩክ ኮሚሽን እና ሌሎች ባለድርሻ አካላት በሚገባቸው የተለያዩ ዓለም ዓቀፍ ቋንቋዎች ማሳወቅ ያለበት የግድ መሆኑ ግንዛቤ ሊወሰድበት ይገባል፡፡
መከላከያ የወለጋና ጉጂ ኦሮሞን እንዲ እንዳላሰቃዬ ተራው ደርሶ እንደለመደው ወረራ ዘረፋ ደፈራ በሰው መሬት ገብቶ ዘራፍ ሲል የትግራይ ህዝብ በደረቱ አፈር እያስጋጠው ሳይ ልቤ ቅቤ ይጠጣል
"የብርሃኑ ጅላ ኣለቃ፣ የጦብያ ጦር ኣዛዥ ኤርትራዊው ርእሲ ምራኽ(የጥጃ ራስ) ይህ ነው ። የጦብያ ጀነራል የሚባል የለም፣ ጦሩነቱን እየመሩ ያሉ የኤርትራ ጀነራሎች ናቸው ። ጦሩነቱ የሚመራ ኣንድም የጦብያ ጀነራል የለም ። ብርሃኑ ጁላ ምንም ስልጣን የለውም፣ የኤርትራ ጀነራሎች ቃል ኣቀባይ ነው ብርሃኑ ጁላ። "
እዚ ኮሮና ቫይረስ ኣብ ልዕሊ ጥዕናኻን ኵነታት ሂወትካን ከመይ ጌይሩ ክጸልወካ ከም ዝኽእል እዋናዊ ሓበሬታ ዝሓዙ ሓጸርቲ ፊልምታት ኣብዚ ትረክብ። እዚ ሓበሬታ በቶም ናብ ሽወደን ሓደሽቲ መጻእቲ ልልይ ምስ ሕብረተሰብ ዝሰርሑ ናይ ሕብረተሰብን ጥዕናን ሓበርቲ ይመሓላለፍ። እዘን ፊልምታት ካብ ብዓል መዚ ምክልኻልን ምድላውን ሕብረተ-ሰብ (samhällsskydd och beredskap) ንሽማግለ ዞባታት ዝተዋህበ ዕማም ዝተዳለዋ እየን። ብዙሓት ሰባት ምእንቲ ኣገዳሲ ሓበሬታ ክረኽቡ ነዚ ፊልምታት እንተ ዘርጋሕካዮ ጽቡቕ እዩ።
ሃማደኤ ንኡስ ጨንፈር ከለን ጀርመን ብዘዳለውኦን ብዝጽውዖኦን ዕድመ መሰረት ብምግባር ብዕለት 28/11/2015 ስንኩላት ሓርበኛታትና ካብ ተጸበይቲ ናብ ኣፍረይቲ ንቐይሮም ኣብ
ካንቶን Graubünden ንዝህቦም ሓበሬታታት ኣድላይ ዝበሃል ጥንቃቐ ዝወስድ እንተኸውን አብዝተ ሓተሙ ሓበሬታት ክፍጠርን ዝኽእል ግድፈት ጽሬት ጎዶሎምዃን ናይተኣማኒንት ጉደለትን ዘይሙሉእ ምዃን ውሕስና ዘይህብ ምዃኑ ይገልጽ፡፡
አብ ልዕሊ ሰበስልጣን ካንቶን ኣብ ቁሳዊን ዘይቁሳዊን በኣጠቓቕማ ዘጋጥም ጉድለት ወይድማ ምብለሻው ምጥቃምን ዘይምጥቃምን ዝተሓተሙ ሓበሬታት ጉጉ ይርክብ ወይድማ ናይ ክእለት ፀገማት ካብ መተኣማመኒ ዉሕስና ምሃብ ወፃኢ ብምዃኖም ከምኣሉታይ ለዓለሎም፡፡ ብዋና ኣገልግሎት ዝህብ ቀጥታ መስመር እውን ካብ መተኣማመኒ ውሕስና ወፃኢ እዩ፡፡
ካንቶን Graubünden ኣብ መርበብ ሓበሬታ ንዝርከቡት ሕዝቶታት ብዘይምንም ኣፍልጦም ሃብ ሙሉእ በሙሉ እወይድማ በፍርቂናይ ምቕያር ወይ ምስራ ዝከከም ኩነታቱ ድማ ናይ ዘይምሕታም መሰሉ ሕሉው እዩ፡፡
እዚ መርበብ ሓበሬታ ምስ ካልእ ሳልሳይ ወገን መርበብ ሓበሬታ ዝራኸበሎም መጣቐስቲን መራኸብቲን መንገዲ ዘለዎ እንተኸውን፡፡ እዞም መጣቐስቲን መራኸብቲን ግነ ናይ ካንቶን Graubünden ሓላፍነት ኣይኮኑን፡፡ ተገልገልቲ ዝረኽበዎን ዝጥቀምሉን መርበብ ሓበሬታ ብናይ ባዕሎም ሓላፍነት ይኸውን ማለት እዩ፡፡ በዓል ስልጣን ካንቶን ኣብ ኣወፃፅኣ ቅዲን ትሕዝቶን መራኸብቲን መርበብ ሓበሬታን ምንም ዓይነት ተጽዕኖ የብሉን፡፡
ኣብ መርበብ ሓበሬታ ናይ ዝኾነይኹን ስብ ዝገልጽ ሓበሬታ ኣይቕመጠን፡፡ ዋና ጥቕሚ እቲ መርበብ ሓበሬታ ስምዘይሓውስ ምዝገባ ምሃብ እዩ፡፡ እዚ ድማ ብምግምጋምን ሓፈሻዊ ዝኾነ ሓባሪ ብምፍላይ ትሕዝትኡ እና ዓበየ ዝኸይድ እዩ፡፡ ናይዚ መርበብ ሓበሬታ እሁይ መገልገሊ ሓበሬታ ምስካሊእ ዉለቀ ሓበሬታ ምርኻብ አይከኣልን፡፡
ናይ ዉልቀ ዉሽጣዊ ሓበሬታ በድሌት እቲዉልቀሰብ ምስመር በብሓበሬታ ብምርኻብ ንሕቶ ምጥያቕን ምምላስ ጥራሕ ምጥቃም ዝከኣል እንትኸውን ዘተጠቐምና ሎምና ይዉል ቀማራ ኸብቲ (ኢሜይል መራኸቢ ቅፅ) ሽራኽና ምስወዳእና መሊሰና ኣይንረኽቦምን፡፡
ኣብ መርበብ ሓበሬታ ዝኣተዉ ኩሎም ሓበሬታታት ዝተሓለው መሰል ቕዳሕ ኣለዎም፡፡ መሰል በዓል ዋናነት ኩሉ ግዜን መጀመርያ ዘሐተመ ይወሃብ፡፡ትሕዝቶታት ምዉራድ ወይ ፕሪንት ምግባር ዋላእኳ ዝከኣል እንተኾነናይቲ ትሕዝቶ በዓልዋናነት መሰል ምዃን ኣይካኣልን፡፡ አብ መርበብ ሓበሬታ ዘተቐመጠ ትሕዝቶ ብዘይ ፍቓድ መሰል በዓል ዋና እቲት ሕዝቶም ብዛሕምስትኽኻን ሕብረተሰባዊ ጥቅሚን ንንግዲ ጥቅሚን አውፂእ ኻም ጥቃም ዝተኸልከለ እዩ፤፤
“... እንግዲህ የእናቶች ጤና ሲባል በቅድሚያ እናቶችን ለጉዳት የሚዳርጋቸው የእናቶቹ ወደ ሆስፒታል ያለመምጣት ችግር ነው፡፡ ይህ ምክንያቱ የተለያየ ሲሆን አሁን አሁን ግን መንግስት የጤና ኤክስንሽን ሰራተኞችን ለህብረተሰቡ ቅርብ በሆነ ሁኔታ እያሰማራ እና እናቶቹም ስለጤናቸው እንዲማሩ እየተደረገ ስለሆነ የተሻለ ነገር አለ ማለት ይቻላል፡፡ ነገር ግን አሁንም ብዙ መስተካከል የሚገባቸው ነገሮች እንዳሉ አይካድም፡፡ እናቶች ለህክምና ወደሆስፒታል ሲመጡም አገልግሎት የሚሰጥባቸው መሳሪያዎች በበቂ ሁኔታ መገኘት ይገባቸዋል፡፡ የህክምናው ባለሙያ ክህሎትና የመሳሰሉት ሁሉ የእናቶችን ጤንነት ለመጠበቅ አንዱም ሳይዛባ በተሟላ መንገድ መገኘት ይገባቸዋል፡፡ ... የጤና ባለሙያው በቂ የሆነ ችሎታ ኖሮት በበቂ መሳሪያ እየታገዘ ህክምናውን እንዲሰጥ ሁኔታዎች መሟላት ይጠበቅባቸዋል፡፡ ይህ ካልሆነ የእናቶች ወደሆስፒታል መምጣት አለመምጣት ምንም ልዩነት የለውም፡፡ ምናልባት ልዩነት ሊባል የሚችለው ወደሐኪም ሳይሄዱ ከእቤት መሞት ወይንም ሐኪም ቤት ሄዶ መሞት በሚል ሊገለጽ የሚችል ብቻ ነው...” ዶ/ር ታደሰ ኡርጌ /የጽንስና ማህጸን ሕምና እስፔሻሊስት የእናቶችና ሕጻናትን ሞት በመቀነስ ረገድ የደብረማርቆስ ሆስፒታል ከተለያዩ ድርጅቶች ጋር እየሰራ መሆኑን ዶ/ር አብነት ሲሳይ በደብረማርቆስ ሆስፒታል የጽንስና ማህጸን ሕክምና እስፔሻሊስት ገለጹ፡፡
እንደ ዶ/ር አብነት ገለጻ የደብረማርቆስ ሆስፒታል ከኢትዮጵያ የጽንስና ማህጸን ሐኪሞች ማህበር ጋር ከሚሰራው ስራ በተጨማሪ አይክ ኢትዮጵያ ከሚባል ግብረሰናይ ድርጅት ጋር በመተባበር የእናቶችን እና ሕጻናትን ጤንነት በሚመለከት ለሚሰራው ስራ ከተመረጡ ሁለት ሆስፒታሎች አንዱ ሆኖአል፡፡ ደብረማርቆስ ከአማራ ክልል ከትግራይ ደግሞ አድዋ ሆስፒታል ተመርጠው ከተወሰኑ ወራት ወዲህ ስራ የጀመሩ ሲሆን ከሕብረተሰቡ ጋር በተቀናጀ ሁኔታ መስራት አስፈላጊ በመሆኑ ንቃተ ህሊናን የማዳበር ስራ ተሰርቶአል፡፡ በጤና ተቋም ወይንም ወደ ሆስፒታል በመቅረብ የሚወልዱ እናቶች ቁጥር 20ኀ የማይሞላ በመሆኑ ይበልጡኑ እናቶችን ለማዳን ወደ ህብረተሰቡ መውረድ አስፈላጊ ሆኖ ተገኝቶአል፡፡ ወደህብረተሰቡ ለመድረስ ደግሞ የጤና ኤክስንሽን ሰራተኞች ዋናዎቹ ድልድዮች በመሆናቸው በደብረማርቆስ ዙሪያ ያሉትን ሙያተኞች ጠርተን የፕሮግራሙን አላማ ከማስረዳት ጀምሮ የጤና ኤክስንሽን ሰራተኞቹ እናቶችን ከጤና ኬላ ወደ ጤና ጣብያ እንዲያስተላልፉ ከዚያም ከፍ ወዳለ ሆስፒታል የመቀባበልን ሁኔታ በተቀናጀና ስርአት ባለው መንገድ እንዲሰራ አስፈላጊ መሆኑን እንዲገነዘቡ በማድረግ ስራው ተጀምሮአል፡፡
እናቶች ብዙውን ጊዜ በእርግዝና ጊዜ ክትትል ሲያደርጉ ቢቆዩም ለመውለድ ወደሆስፒታል ወይንም ክትትል ሲያደርጉ ወደቆዩበት ጤና ተቋም የሚሄዱት በጣም ጥቂቶች የመሆናቸው ጉዳይ አሳሳቢ በመሆኑ ይህንን ሁኔታ መልኩን በመቀየር እናቶች በወሊድ ጊዜ ወደሆስፒታል ለመሄድ የሚያስችላቸውን ቅድመ ዝግጅት እንዲያደርጉ የሚያስችላቸውን ዘዴ መምከር ተገቢ ይሆናል፡፡ ይህንንም በተገቢው ለማስፈጸም እንዲያስችል ከኢሶግ እንዲሁም ከአይክ ጋር የሚሰራው ስራ የእርግዝና ክትትል ስታደርግ የቆየች እናት በመሀከል ብትሰወር ወደየት እንደደረሰች ፣ወልዳ ይሁን ወይንስ? በምን ምክንያት ? የሚለውን ለይቶ ማወቅና እናቶች ያሉበትን ሁኔታ በሚገባ ተረድተው ቅድመ ጥንቃቄ እንዲያደርጉ ለማስቻል የሚደረግ ክትትልን ይጨምራል፡፡ የደብረማርቆስ ሆስፒታል ከኢትዮጵያ የጽንስና ማህጸን ሐኪሞች ማህበር ጋር በመተባበር 5/ጤናጣቢያዎችን ባካተተ መልኩ የእናቶችንና የጨቅላዎችን ሞትና ደህንነት ሁኔታ በክትትል ይመዘግባል ፡፡ በዚህም መሰረት ከአንድ ወር በፊት ስለነበረው አሰራር በዶ/ር... ያለምወርቅ እንደቀረበው ሪፖርት ከሆነ በጤናጣቢያዎቹ ለሚኖረው አገልግሎት አንድ አምቡላንስ ተመድቦ አስፈላጊ በሆነበት ቦታና ሰአት እናቶችን ወደሆስፒታል ማመላለስ ተጀምሮአል፡፡ ሆስፒታሉ በየወሩ ከየጤናጣብያዎቹ ጋር በየወሩ በስብሰባ የሚገናኝ ሲሆን ችግሮችንም ከስር ከስሩ እየተከታተሉ መፍታት የሚያስችል አሰራር ተዘርግቶአል፡፡ ከዚህም በተጨማሪ ጤናጣብያዎቹ ለእናቶች ማበርከት ያለባቸውን አገልግሎት ጠንቅቀው እንዲያውቁና እንዲተገብሩ ለማስቻል ድጋፍ ይደረግላቸዋል፡፡ ከዚህም በተጨማሪ በየወሩ በሚኖረው ዳሰሳ የእናቶችን እና ጨቅላዎችን ሞት በተመለከተ በማዋለጃ አካባቢ ብቻ ሳይሆን በሆስፒታሉ በተለያዩ ክፍሎችም ያለው ሁኔታ በሪፖርት እንዲካተት ይደረጋል፡፡ ከዚህም በተጨማሪ የእናቶችንና ጨቅላዎችን ሞት በመመዝገቡ ረገድ በሆስፒታሎችና በጤና ጣቢያዎች ያለውን ብቻም ሳይሆን እናቶች በቤታቸው እንዳሉ የተከሰተ ነገርም ካለ በቀበሌና በኤክስንሽን ሰራተኞች አማካኝነት እንዲመዘገብ የሚያስችል አሰራር ተዘርግቶአል፡፡ በደብረማርቆስ ሆስፒታል እንደውጭው አቆጣጠር በኦክቶበር ወር 150/አንድ መቶ ሀምሳ እናቶች የወለዱ ሲሆን ከእነዚህም ውስጥ ከጤና ጣብያዎች እስከ ሰማንያ ኪሎ ሜትር ከሚደርስ እርቀት በቅብብል የመጡና እራሳቸውም ወደ ሆስፒታሉ የመጡ ይገኙበታል፡፡ በአጠቃላይ ወደ 27 የሚሆኑ እናቶች ወደሞት አፋፍ ደርሰው የነበሩ ሲሆን ነገር ግን በሆስፒታሉ የተመዘገበ የእናቶች ሞት የለም፡፡ ለሞት አፋፍ እንዲደርሱ ከሚዳርጉዋቸው ምክንያቶችም አንዱ ደም መፍሰስ ሲሆን ሁለት እናቶች የማህጸን መተርተር የደረሰባቸው ናቸው፡፡ ሁለት እናቶች ደግሞ ከማህጸን ውጭ ያረገዙ ሲሆን ውርጃም የሚጠቀስ ነው፡፡ ከዚህ ውጭ እናቶች ከወለዱ በሁዋላ የሚከሰት የደም መፍሰስ አብዛኛውን ለሞት አፋፍ የመድረስ ሁኔታ ማለትም 25 በመቶ የሚሆነውን ድርሻ ይይዛል፡፡ ከእርግዝና ጋር ተያይዞ የሚከሰት የደም ግፊትም ያጋጠመ ሲሆን አስፈላጊውን ሕክምና በማግኘታቸው ከሞት ተርፈዋል፡፡ ከዚህ ውጭ የትራንስፖርት፣ የምግብ እጥረት እና የቤተሰብ እቅድ ዘዴን ባለመጠቀም ምክንያት እና ብዙ የወለዱ እናቶችም ለከፋ አደጋ ተጋልጠው ተገኝተዋል፡፡ ወደ ሀያ የሚሆኑ እናቶች በልጅነታቸው ግርዘት የተፈጸመባቸው ሲሆን በጎጂ ልማዳዊ ድርጊት ምክንያት በምጥ ጊዜ ለሚከሰቱ ሕመሞች የተጋለጡም አሉ ፡፡
ለሞት አፋፍ የደረሱ እናቶች እድሜ ከ20-40 የሚደርሱ ሲሆኑ የልጅነት ጋብቻም ለችግር ከሚያጋልጡ መካከል ናቸው፡፡ ከላይ የተጠቀሱትን ችግሮች ለመቅረፍም ህብረተሰቡን በማስተማሩ ረገድ በአቅራቢያው ያሉት የጤና ባለሙያዎች የበኩላቸውን ድርሻ ተወጥተዋል፡፡ በደብረማርቆስ ሆስፒታል የእናቶችን እና የጨቅላ ሕጻናትን ሞት ምክንያት ለማወቅ በሚደረገው አሰራር ያጋጠሙ ችግሮችን በሚመለከት የሕመምተኞች የቅብብል ሁኔታ አንዱ ሲሆን ሌላው የኤሌክትሪክ መስመር አለመኖር ነው፡፡ በማዋለድ ረገድ አንዳንድ ተጨማሪ መሳሪያዎች እንደቫኪዩም የመሳሰሉ ማለት ነው እጥረቱ እንዳለ ተገንዝበናል፡፡ ነገር ግን መፍትሔውን በሚመለከት አንዳንድ ጤና ጣቢያዎች ያለባቸውን የቅጽ እጥረት እራሳቸው በመፍጠር ተገቢውን መረጃ አያይዞ ወደሆስፒታል የመላክ አሰራር ተጀምሮአል፡፡ የኤሌትሪክ አገልግሎትንም በሚመለከት ለአንዳንድ ጤና ጣቢያዎች በቻርጀር የሚሰራ መብራት ለመስጠት ሁኔታዎች ተመቻችተዋል፡፡ የህክምና መርጃ መሳሪያዎችም በተቻለ መጠን በጎደለበት ቦታ እንዲሰጥ ሆስፒታሉ የራሱን መፍትሔ ዘርግቶአል፡፡ በአጠቃላይም ከጤናጣቢያዎቹ ጋር በወር አንድ ጊዜ አጠቃላይ ስብሰባ የሚደረግ ሲሆን በሆስፒታሉ ከሰራው ጋር የሚገኛኙት የሚመለከታቸው ባለሙያዎች በሙሉ ወደጤናጣቢያዎች እየወረዱ የጎደለውን ነገር የማየት ስራ እንዲሰራ ከስምምነት ተደርሶአል፡፡ ከሆስፒታሉ ጋር በትብብር የሚሰሩ ሳላይት ጤና ጣቢያዎችን በምን መንገድ ማጠናከር እንደሚገባ እና ያለውን ክፍተት ማሟላት እንዲሁም ምላሾችን በተገቢው በመመርመር አስፈላጊውን ማድረግ በሆስፒታሉ የተዋቀረው ቡድን ስራ መሆኑ የታመነበት ስለሆነ የእናቶችንና ጨቅላዎችን ሞት ምክንያት ከማወቅ አንጻር የበኩሉን አስተዋጽኦ እንደሚያደርግ እሙን ነው እንደ ዶ/ር ያለምወርቅ፡፡
የኢትዮጵያ የጽንስና ማህጸን ሐኪሞች ማህበር ከአለምአቀፉ የጽንስና ማህጸን ሐኪሞች ማህበር ጋር በመተባበር በሚያደርገው እገዛ በኢትዮጵያ ከ9/መንግስታዊ ሆስፒታሎችና 45/ ጤና ጣብያዎች ጋር በመተባበር የእናቶችን ሞት ሁኔታ ለማወቅ ለሚሰራው ስራ እንዲረዳ በየሆስፒታሎች መረጃ ለመሰብሰብ እንዲያስችል አንዳንድ ኮምፒዩተር ገዝቶ አከፋፍሎአል፡፡ ዶ/ር አብነት ሲሳይ ከደብረማርቆስ ሆስፒታል የኮምፒዩተሩን አገልግሎት ሲገልጹ ከአሁን ቀደም ባለው አሰራር የህመምተኞች ካርድ በአካል የሚቀመጥ ሲሆን ከቦታ ጥበት የተነሳ ከተወሰነ ጊዜ በሁዋላ እንዲቃጠል ይደረጋል፡፡ አሁን ግን ኮምፒዩተሩን በማግኘታችን ...ለምሳሌ የዛሬ ሶስት አመት አንዲት እናት ታክማ የነበረ እና ሐኪሙዋ በሌለበት እንደገና ለሕክምና ብትመለስ በኮምፒዩተር የተያዘ መረጃ ካለ በቀላሉ ችግርዋን ለመረዳት እና በወቅቱ ባለው ሐኪም ለመረዳት ትችላለች፡፡ ስለዚህ የህሙማኑን መረጃ በተሙዋላ መንገድ ለረጅም ጊዜ ለማስቀመጥ የሚረዳ በመሆኑ ጠቀሜታው የጎላ ነው ብለዋል፡፡
ሊተነፍስ የሚችል ከፍተኛ ወገብ መስቀል የባሌ ዳንስ ጠባብ ባንድ የተቆረጠ የሴቶች ስፖርት ሱሪ - ኤስ / ጥቁር ወደኋላ እንደተመለሰ እና ልክ እንደ ክምችት ከተጫነ በኋላ ወዲያውኑ ይጭናል ፡፡
የኢትየጵያ እግር ኳስ ፌደሬሽን በበላይነት የሚመራቸው የሊግ ውድድሮች ከመጀመራቸው በፊት የ2009 የውድድር ዘመን ግምገማ ፣ ስለ ቀጣይ አመት የሊጎቹ የአደረጃጀት (ፎርማት) ሁኔታ እና ደንቦች ላይ ጨምሮ የእጣ ማውጣት ስነስርዓቱን የሚያደርግበትን ቀን እና ቦታ ይፋ አድርጓል።
የወንዶች ፕሪምየር ሊግ መስከረም 15 እንዲሁም የሴቶቹ ፕሪምየር ሊግ በማግስቱ መስከረም 16 ሀዋሳ ላይ እንደሚደረግ ሲገለፅ የከፍተኛ ሊጉ እና የአንደኛ ሊጉ ደግሞ መስከረም 21 እና መስከረም 27 አዲስ አበባ ላይ እንደሚደረግ ለማወቅ ተችሏል። ከ20ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ጥቅምት 15 ፣ ከ17ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ጥቅምት 20 አዲስ አበባ ላይ እንደሚደረግ ፌደሬሽኑ ለሶከር ኢትዮጰያ ገልጿል።
ከዚህ ቀደም ስድስቱም የሊግ ውድድሮች የሚጀመሩበት ቀን ይፋ መሆኑ የሚታወስ ቢሆንም በተለይ የወንዶቹ ፕሪምየር ሊግ ይጀመራል ተብሎ ከተነገረው ጥቅምት 4 ቀን ተገፍቶ ሊደረግ እንደሚችልም እየተሰማ ይገኛል።
ደቡብ ሱዳን ከሰሞኑ ለግብጽ የጦር ሰፈር እንድትገነባ ፈቃድ ሰጥታለች በሚል የሚናፈሰው ወሬ መሰረተ ቢስ መሆኑን አስታወቀች። ከሰሞኑ ግብጽ በደቡብ ሱዳን የጦር ሰፈር እንድትገነባ ፈቃድ ሰጥቷል በሚል ለተሰማው ወሬ ነው ሱዳን መልስ የሰጠችው።
የሃገሪቱ የውጭ ጉዳይ እና ዓለም አቀፍ ትብብር መስሪያ ቤት ባወጣው መግለጫ ጁባ ግብጽ በፓጋክ አካባቢ የጦር ሰፈር ትገነባ ዘንድ ይሁንታ ሰጥታለች በሚል በማህበራዊ ትስስር ገጾች እየተናፈሰ ያለው ወሬ ከእውነት የራቀ እና መሰረተ ቢስ መሆኑን አስታውቋል።
በመግለጫው ምንም አይነት መሬት ለግብጽ ጦር ለመስጠት ስምምነት ላይ አልተደረሰምም ነው ያለው፤ መረጃውን መሰረት የሌለውና መሰረተ ቢስ ሲል አጣጥሎታል።ኢትዮጵያም ሆነች ግብጽ የደቡብ ሱዳን ወዳጅ መሆናቸውን ያነሳው መግለጫው በተለይም በሃገሪቱ ሰላምን ለማስፈን በተደረገው ጥረት በጋራ ያበረከቱን ሚና ጠቅሷል።
በተለይም ኢትዮጵያ በተባበሩት መንግስታት ድርጅት ሰላም አስከባሪ ሃይል ውስጥ በመሆን በአብየ ግዛት ሰላምና ፀጥታ ይሰፍን ዘንድ የተጫወተችውን ሚናም አንስቷል።“ወሬው የደቡብ ሱዳንን ሰላም በማይፈልጉ ሃይሎች የተነዛ ፕሮፓጋንዳ ነው ያለው መግለጫው፥ ጁባ ከጎረቤት ሃገራትና ከቀጠናው ጋር ያላትን ወዳጅነት አጠናክራ ትቀጥላለች” ብሏል።ደቡብ ሱዳን ሰላም ወዳድ ሃገር እንደሆነች በማንሳትም የጋራ ተጠቃሚነት በሚያረጋግጥ መልኩ ከጎረቤት፣ ከቀጠናውና ከመላው ዓለም ጋር በትብብር ትሰራለችም ነው ያለው መግለጫው።
በጤና ተቋማት የሚሰሩ 65 ሰዎች የኮሮና ቫይረስ እንደተገኘባቸው ሚኒስትሯ አስታወቁ። በኢትዮጵያ እስካሁን ባለው ሂደት 49 የጤና ባለሙያዎችና 16 ድጋፍ ሰጪ...
** የኢንዶኔዥያው ፕሬዚደንት ጆኮ ዊዶዶ ለአውስትራሊያ ፓርላማ ንግግር አሰሙ** ያልተጠበቁ የሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት አባል ምክትል አፈ ጉባኤ ሆኖ መመረጥ በመንግሥት ላይ ግርታን አሳደረ
በቲ ዝረሃወ ዕድል ኤርትራውያን ኣብ ህንጸት መፈልፈሊ ጸዓት ኤሌክትሪክ ተከዘ ኢትዮጵያውያን ተጋሩ ኣብ ህንጸት ወደብ ባጽዕ ክተሓጋገዙ፤ ንመሬት ባድመ ሓዊሱ መዋሰንቲ ከባብታት ክልቲአን ሃገራት ካብ ተከዘን መረብን ብዝውሕዝ ማይ መስኖ ክምዕብል ዝጠልብ ቃለ መሕትት ምስ ኣስገዶም ተወልደ።
በትምህርት ቤቶችን መልሶ በመክፈት ሂደት ላይ የትምህርት ሚኒስቴር ለማቅረብ ቃል ገብቶ የነበረው የኮሮናቫይረስ መከላከያ የአፈና አፍንጫ መሸፈኛ ተሟልቶ መቅረብ ባለመቻሉ የትምህርት ቤቶች የመክፈቻ ግዜ እና የመማር ማስተማር ሂደቱ ላይ እንቅፋት እንደሆነባቸው የኦሮምያ፤ የደቡብ እና የሱማሌ ክልል ትምህርት ቢሮዎች ገለፁ።
ታሪኽ ቤተ ክርስቲያን ከምዝሕብሮ፡ ድኅሪ ዘመነ ሓዋርያት ቅድስት ቤተ ክርስቲያንና ኣብ ዝተፈላለየ ዘመናት ብደገ ብዓላውያን ነገሥታት፡ ብውሽጢ ድማ ብናይ ጽርኣውያን…
ነታ እግዚአብሔር ብደሙ ዝመሥረታ ቤተ ክርስቲያን፡ ብስብከቶምን መጻሕፍቶምን፡ ብገድሎምን ትሩፋቶምን ስለዝጓሰይዋ ቅድስት ቤተ ክርስቲያን ንቅዱሳን ሓዋርያት ዓቢይ ክብሪ ትህቦም። ንኣብነት፦…
ጀግናው አማራ ያን የቀን ጅብ እያርበደበደው ነው::በግፍ የተነጠቀውን መሬት አስመልሶ ወደ ፊት እየገሰገሰ ነው:: ወንድሙን የትግራይ ህዝብ ነፃ ሳያወጣ አይመለስም!
ብዓይኒ ኢርትራውያን ድማ እቲ ቀንዲ ጸረ ሓድነት ኢርትራዊያን ኮይኑ ዘላን ዝጸንሔትን ህውሓት ከምዝኾነት ኩሉ ደላይ ፍትሒ ዝፈልጦን ዝሓመሉን እዩ:: ኣብዝሓለፍ 27 ዓመታት ንብረቶም ራስያ ንኣሻሓት ኢርትራዊያ ዘባረረት ፣ ንተቓወምቲ ኢርትራ ኣብ ሹኩሹካ ኣእትዪ ህልም ዘበለ ፣ ንጸረ ኢርትራውነት ምንቅስቃስ ብግህዶ ናይ ንዋትን ገንዘብን ድጋፍ ብምግባር ንናይ ሲቪካውያን ማሕበራት ፍሕ ፍሕ ዘበለ ስለዚ ብወገን ኢርትራውያን እውን ህውሓት ዝዘርኣቶ እያ ትሓፍስ ዘላ::
እንታይ’ዮም ገይርሎም ህግ/ህግደፍ?ነገሩ እኮ ምርዳእ አብዩና:: ንምኻኑ’ኳ ቀደም ኢና አለሊናዮም:: እቲ ሕጂ “ወያነ” ከም ቀንዲ ጸላሊኦም ወሲዶሞ ዘለው ውድብ: ከም ቀንዲ ፈታዊኦም ገይሮም ንተሓኤ ኸአ ከም ቀንዲ ጸላኢቶም ወሲዶም: ብሓባር አንጻር ኣሕዋቶም ደማዊ ውግእ ገይሮም ክበቅዑስ: ሕጂ ንመንዮም ወያነ ጸላኢና’ዩ ኢሎም ዝግዕሩ:: ዝገርም እዩ ናይ ‘ዚኣቶም ፓለቲካ ነገር:: እቲ ዘገርም ከአ እቶም ምሁራት ኢና ዝብሉ ኣሕዋትና መሳሪሒ ፓለቲኮኦም ምኻኖም እዩ:: ኢሳያስ ጸላኢናን ፈታዊና ኢሉ ብዘቅረበሎም ዝምድሩ::
አነስባ ሕልንኣም ዝሸጡ: ወይውን ብሕልንኦም ዘይምእዘዙ ምበልክዎም:: አንታ ሰብ ምሁር ብፕሮፓጋንዳ ናይ መንግስቲ ዝምወልን መሳርሕን ካብኮነ ትምህርቶም ንህዝቦም እንታይ ፋይዳለዎ::
እዚ ኣረጊት ኣብ ዓዲ ሃሎ ተነጺሉ ዝነብር ዘሎ ውልቀ መላኺ ዝባኑ ዝድርዓሉ ኩነታት ባዕሉ መሪጹ ኣሎ። ምስ መንግስቲ ናብ ፍጹም ውድቀት ሃገር እተመርሕ ዘላ ዘርእዩ ዘሎ ምትእትታው ንውድቀቱ ከምዘምርሖ ዝፈለጠ ክመስል ኣጽቅጥ ኣቢሉ ኣሎ ። እቲ ምንታይ ሎሚ ሕዝብና ብሕልፊ መናእሰያትና ካብ ማንም እዋም ንላዕሊ ሽጣራኡ ፈሊጦም ለፍሊፉ እንተለፍለፈ ኣይክሰምዕዎን ኢዮም። ደይ ቀደም ዘጸግዖ ሰብ ምስ ሰኣነ ኢዩ ምስ ኣቢይ ኣሕመድ ጠገለ ዘይብሉ ናቱ ናይ ውልቁ ዝምድና ዝፈጠረ። ሻቡ ኣቢይ ናብዚ ናይ ሎሚ ኩንታት ከምዘምርሕ ፈሊጡ ነይሩ እንተዝኽውን ክልተ ግዜ ምስ ሓሰበ ነይሩ ምበልኪ ። ሕጂ ግን ዝኾነ ነገር ኮይኑ ኣሎ። ባዕሉ ዝ ኣተዋ ጉድጓድ ከምትበልዖ ፈሊጡ ይብህርር ኣሎ።እዚ ናይ ሕጂ ዕንደራኡ ከምዛ ኣብ ቢሑቕ ኣትያ እትወጽእ ንጻል ጸጉሪ ርእሲ ክወጽእ ( ማለት ቅንጣብ ቢሑቕ ከይሓዘት) ክትኮነሉ እውን ኣብ ዓዲ ሃሎ ላዕልን ታሕትን ይብል ኣሎ።
በል አሁን የታጠፈ ጉልበትህን ዘርጋና ሱሪህን ከፍ አድርገህ ቀበቶህን አጥብቅና ፍልሚያህን ወደ ኢሱዬ አዙር:: ንጉሱን ለመውቀስ ምንግዜም ትደርስበታለህ:: ቀበቶም ከሌለህ መቀነት ብጤ ፈልግና ታጠቅ::
“ካፒተን ስናይል ሓላፊ ትምህርቲ ኣብ ኤርትራ መንግስቲ አንግልዝ ቤት ትምህርቲ ከምዘይሰርሕ እንተኸነ ግን ህዝቢ ባዖሉ አንተሰሪሑ መማህራን ከምዝምድበሎም ንህዝቢ ምስ ገልጸ ኣብ ውሽጢ ክልተ ዓመት ናት ትሸዓተ ዓድታት ህዝቢ ዝአክል ገንዘብ ብምውጻአ ቤት ትምህርቲ ክስረሓሎም ሕቶ ኣቅረቡ::”.
ዝሓለፈ 20 ዓመታት ዳርጋ ብኽሳራ ክንከዶ ዝጸናሕና፥ ዝዓበየ ክሳራ ናህና ናይ ትምህሪቲ መደባት እዩ። ዓመት ዓመት ልዕሊ 10 ሸሕ መንእሰይ ትምህርቱ ወዲኡ ኣብ ዝኾዶ፡ እንታይ ኢኻ ትብሎ የብሉን። እንታይ ተማሂሩ፥ ኣንታይ ሞያ ሒዙ ፡እንታይ ክስረሕ ይኽእል ድሕሪ 12 ዓመት እንዲሕሪ ኢላካ፥ ደገርም ነገራት ኢዩ፥፥ ክንደይ ዝአክል ካብቲ ዝመሃር ዘሎ መንእሰይ ናብ ዝለዓለ ደረጃ ይኽይድ እንድሕር ኢልካኒ ልዖሊ 15ሚእታዊት ኣይሓልፍን እዩ::
2)”ዝሓለፈ 20 ዓመታት ዳርጋ ብኽሳራ ክንከዶ ዝጸናሕና፥ ዝዓበየ ክሳራ ናህና ናይ ትምህሪቲ መደባት እዩ። ዓመት ዓመት ልዕሊ 10 ሸሕ መንእሰይ ትምህርቱ ወዲኡ ኣብ ዝኾዶ፡ እንታይ ኢኻ ትብሎ የብሉን። እንታይ ተማሂሩ፥ ኣንታይ ሞያ ሒዙ ፡እንታይ ክስረሕ ይኽእል ድሕሪ 12 ዓመት እንዲሕሪ ኢላካ፥ ደገርም ነገራት ኢዩ፥፥ ክንደይ ዝአክል ካብቲ ዝመሃር ዘሎ መንእሰይ ናብ ዝለዓለ ደረጃ ይኽይድ እንድሕር ኢልካኒ ልዖሊ 15ሚእታዊት ኣይሓልፍን እዩ::”
የኢትዮ- ካናዳዊያን ማህበር በለንደን ኦንቴሪዮ የፋሲካ በዓልን ምክንያት በማድረግ ባዘጋጀዉ የእራት ግብዣ እና የሙዚቃ ድግስ ላይ እንዲገኙ በአክብሮት ተጋብዘዋል !
መንግስቲ ኤርትራ ናብ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ሕብረት ኣፍሪቃ ዘቕረቦ ጸብጻብ ግዚኡ ዝሓለፎን ካብ ሓቂ ዝረሓቐን’ዩ ክብሉ ሓያሎ ኣህጉራውያን ተጣበቕቲ መሰላት ከሲሶም።
ህዩማን ራይትስ ዎች ኣብ ዘቕረቦ ጽሑፍ፣ ኩነታት ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ እንዳንቆልቆለ እምበር ዝተመሓየሸ ነገር የለን ድሕሪ ምባል፣ ብሰንኪ መንግስቲ ኤርትራ ዝወሰዶ ደረቕ መንገዲ፣ ኣብታ ሃገር ኣትኻ ብጭቡጥ ንምዕዛብ ኣይተኻእለን ኢሉ። ዝበዝሐ ሓበሬታ ኣኪቡዎ ዘሎ ነታ ሃገር ራሕሪሑ ካብ ዝስደድ ዘሎ ዜጋኣ ምዃኑ’ውን ኣመልኪቱ።
ጋዜጠኛታት ብዘይዶብ ብወገኑ ኣብ ዘቕረቦ ጸብጻብ፣ ብዘይሕግን ፍርድን ንዓመታት ተቐዪዶም ዘለዉ ጋዜጠኛታት ኤርትራ፣ ቤተሰቦም’ውን ገና ደሃይ ዘይብሎም ተዳጊጒኖም ከምዘለዉ ድሕሪ ምግላጽ፣ እቲ ብወከልቲ መንግስቲ ኤርትራ ዝቐርብ ዘሎ ጸብጻብ ንሓቅነት ዝኽሕድን ንኩነታት ኤርትራ ዘይውክልን’ዩ ክብል ገሊጹዎ።