Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
“ግንቦት 16 / 2007 ዓ.ም ከሚካሄደው ሃገር አቀፍና የክልል ምክር ቤቶች ምርጫ አስቀድሞ የአዲስ አበባ ከተማ ጎዳናዎች በገዥው ፓርቲ ኢህአዴግ የምርጫና የማስተዋወቂያ ሠሌዳዎች ተሞልታለች” ይለናል ምርጫውን ለመዘገብ ኢትዮጵያ የሚገኘው ሔኖክ ሰማእግዜር።
“መጭው ጊዜ ከኢህአዴግ ጋር ብሩህ ነው” የሚል መልዕክት የሠፈረባቸው የማስታወቂያ ሠሌዳዎች በከተማይቱ ዋና ዋና ጎዳናዎችና አደባባዮች በብዛት እንደሚታዩ ዛሬ በአዲስ አበባ የተለያዩ አካባቢዎች ተዘዋውሮ መመልከቱን አመልክቷል፡፡
ተቃዎሚ ፓርቲዎች በበኩላቸው ይህን መሰሉን ግዙፍ የማስታወቂያ ሰሌዳዎች ቀርቶ ትናንሽ ፖስተሮችን ለማሣተምና ከምርጫው በፊት ለማሠራጨት መቸገራቸውን ነው የሚናገሩት።
ዊንታን ቶማስን ማራ እየ ዝፈትወኩም ግን ዊንታይ ሽኮሪ እዚ ኣብ ክልተ ፍንጫኪ ዘሎን ኣብ ምጭሪክን ኣውፅእዮ ብዝተረፈ ኩሉኩም ሓባይብ ሓፍትኩም ካብ ትግራይ ራያ
እዛ ዊንታ ሲ መሰልቾ አያ ኩሉ ግዜ ኣክተር እንዳ ገበርዋ ባእ ካልእ ቦታ ሃብዋ ዝዋላእካያ ፊልም እሳ ኣክተር ግን ፈተዉታ ቡዙሓት ስለ ዝኮንኩም ከይተእገርግሩ pliss ፊልሚ ዝወጻ የብላን
እዋይ ዊንቲ ሽኮር እዛ ክዳን ከይ ቀየርክያ እዞም ኣወዳትስ ስርር ቀኒኩም ጥንሲ ምስ ኣጋጠመ ስደድዮ ኢልኩም ኣብ ዘይ ሓጤትና ተእትውና ምስ ተወለዱ ተደሊኩም ምስ ተወለደ ስደድዎ ባዕልኩም ደፍራት ኢኩም መቸም
እንጓዕ ብሰላም መጻኹም LYR-TV "ማእለማ " ኣጀማምራኣ ብጣዕሚ ዓሚቕ ከም ውቅያኖስ ብስሕለት ተሕልፍ ትምህር ተአንፍት ኣላ ብጣዕሚ ፈትየያ ኣጆኩም ጽቡቕ ስራሕ።
ዋውውውው ገለ ዓይነት ስራሕ ኣታ እዛ ስንት ሲ በቃ ኣብ ዝኮነ ይኩን ዲኩም ተብክይዋን ተሕርቅዋን ከብደይ እበር በሊዓትኒ እዞም ክልተ እሕዋት ደስ ክብሉ ቀፅልዎ ብጣዕሚ ፅቡቅ ስራሕ ደቂ ኢሬይ ሓፍትኩም ካብ ትግራይ ፍትውውውውውውውው እየ ዘብለኩም
ዶ/ር ደብረጽዮን ተናገሩ፣ የጠ/ሚንስትሩ ደሞዝ፣ ጌታቸው ረዳ "ስለገደሏቸው" ጦር መሪ፣ ጃዋር መሃመድ ሆስፒታል ገቡ፣ የአልጀዚራ ዘገባ ምስጥሮች| EF Ethio Forum ኢትዮ ፎረም
የበኩረ ሰማዕታት ቅዱስ እስጢፋኖስ ክበረ በዓል በዛሬው ዕለት ጥር 9 ቀን 2013 ዓ.ም. በቅድስት መንበር በሚገኘው ጳጳሳዊ የኢትዮጵያ ኮሌጅ በደማቅ ሥነ ሥርዓት ተከብሯል። በዓሉ ከዋዜማው ጀምሮ በሥርዓተ ዋይዜማ፣ ዛሬም በሥርዓተ ማኅሌት እና በመሥዋዕተ ቅዳሴ ተከብሮ ውሏል። የዘንድሮው የበኩረ ሰማዕታት ቅዱስ እስጢፋኖስ ክብረ በዓል በቅድስት መንበር በቅድስት መንበር የሚገኘው ጳጳሳዊ የኢትዮጵያ ኮሌጅ 100ኛ ዓመት መዝጊያ ሆኖ በድርብ በዓል ተከብሯል። በወቅቱ የኮቪድ19 ወረርሺኝ ምክንያት ዘንድሮ እንደወትሮው በሮም የሚገኙ ገዳማት መነኮሳንና ካህናት እንዲሁም ምዕመናን መገኘት ባይችሉም በሮም የኢትዮጵያ ካቶሊካዊት ቤተክርስቲያን ቆሞስ ክቡር አባ ተሻለ ንማኒ ቁምስናውንና ምዕመናንን በመወከል ከኮሌጁ ካህናት ጋር በመሆን መሥዋዕተ ቅዳሴውን አሳርገዋል።
በመሥዋዕተ ቅዳሴው ላይ የዕለቱን ቃለ ምዕዳን ያሰሙት ክቡር አባ ቶማስ ቅዱስ እስጢፋኖስ ዘአቢሲኒያ ገዳም ከ500 ዓመት ያላነሰ ዕድሜ እንዳለው አስታውሰው ነጋድያን ከሀገራችን ወደ ቅድስት ሀገር ያደርጉት የነበረ ሕያው የእምነት ምስክርነት ዛሬም ድረስ የሚያፈራ የእምነት ዘር መሆኑን አስገንዝበዋል። ቅዱስ እስጢፋኖስ ዲያቆኑ የካህናት ጠባቂ ነው በማለትም ካህናት በአማላጅነቱ እንዲታመኑ እና አብነቱን እንዲከተሉ መክረዋል።
በኩረ ሰማዕት ስለሆነ እርሱን እንመስል ዘንድ ምሥክሮቼ ትሆናላችሁ እንደተባለ ለምሥክርነት ተጠርተናል በማለት ሰማዕትነት የሌለው ክርስትና ጨው የሌለው ምግብ መሆኑን አመላክተው፤ የበኩረ ሰማዕታት የቅዱስ እስጢፋኖስ በዓል የልደትን በዓል ተከትሎ መምጣኡት ክርስትና በዕለት ተዕለት ሕይወታችን የሚኖር እውነታ መሆኑን የሚያሳየን እንደሆነም አያይዘው ጠቅሰዋል።
በኩረ ሰማዕታት ቅዱስ እስጢፋኖስ የምስክርነት ሕይወቱን ደብዳቤ በደሙ የፈረመ ታማኝ አገልጋይ ነው። ቅዱስ እስጢፋኖስ ዝም ብሎ በሕይወት መኖር ይችል ነበር፤ ነገር ግን ሰው ዓለምን ሁሉ ቢያተርፍ ነፍሱን ግን ቢያጠፋ ምን ይጠቅመዋል? በማለት ምስክርነት ከወንጌል ልብ ይሚፈልቅ ክርስትያናዊ ተልዕኮ መሆኑን በአጽንዖት አስገንዝበዋል።
ክቡር አባ ቶማስ በቃለ ምዕዳናቸው “እኔ ከሞትኩ ሠርዶ አይብቀል” የሚሉትን የዘመናችንን ቀኝ ዘመም አስተሳሰቦችን ጠቅሰው ክርስትና ከእነዚህ በተቃራኒው መቆም እንዳለበት ጠቁመዋል። እውነት በእኛ ሚዛን የሚለካ ሳይሆን በተገለጠው ዘላለማዊ ቃል፣ ይኸውም በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ማንነት የሚለካ ሐቅ ነው፤ እውነት ለነገሮች ያለን ግትርነት ሳይሆን በእኛ ስላለው ተስፋ ለሚጠይቁን ሁሉ በፍቅርና በገርነት የምንሰጠው ምስክርነት ነው ሲሉ አሳስበዋል።
በመጨረሻም የሀገራችንና የሕዝባችንን የሰላም መሻት ጠቅሰው በከፍተኛ ሁካታ ውስጥ ብንቆምም እንኳን የእግዚአብሔርን ድምፅ ለይተን መስማት ከቅዱስ እስጢፋኖስ እንማራለን በማለት እግዚአብሔርን ተስፋ እንድናደርግ መክረዋል።
ብዙዎቻች በሕጻንነታችን የተነገሩንን ጥንታዊ ትረካዎችና ታሪኮችን እንወዳለን ፤ ከዓመታት በውኅላ እነዚህ ታሪኮች ከልባችን ውስጥ ይጠበቃሉ፤ ምክንያቱም ሞቅ ያለ ትዝታን በመያዝ በመኝታ ጊዜዎቻችን አልጋችን አጠገብ ሆነው በማቀፍ ተወዳጁን የትልቆችን የንባብ ድምፅ ስንሰማ ስለነበር ነው።
እኛ በመኝታ ሰዓት የሚነበቡ መጽሃፎች ወይም በስፍሪያት ፕጃማ (Sifriyat Pijama) የሕጻናትን መጽሐፎች ጠቃሚነት እንገነዘባለን፤ ምክንያቱም የቋንቋ ችሎታ መዳበርን፤ የብልህነት ስሜትን የሚያሳድግ ፤ መተዛዘንንና የማስተዋል አመለካከትን ፤ እንዲሁም የቤተሰብን የጊዜ አጠባበቅ ሁሉ ስለሚረዳ ነው። የእረጅም ጊዜ የማንበብ ፍቅርን ስለሚያበረታታ፤ እንዲሁም በቤተሰብ ዙሪያ የውይይት ባሕልን (ስርዓቶችን) በማሳደግ የይሁዲን እሴቶች (ዋጋ ያላቸውን ባሕላዊ ቅርሶች) የእስራኤላዊነት ውርስም ይጠብቃል። ፕሮግራሙ 8 ስዕላዊ መጽሐፎችን ለክፍሉ ልጆች ያዳርሳል ። እነዚህ መጸሕፍት ለእናንተ እንደስጦታ ሆነው ቤተሰቡ በአንድነት ይደሰትባቸዋል።
የእብራይስጥ ቋንቋ የችሎታችሁ ደረጃ ገና ብቃት ከሌለው ፣ልጆችሁ መጸሐፍቱን እንዲያነቡላችሁ ጋብዙት/ጠይቁት ። ልጃችሁ ይህን ታሪክ በመዋለ ህጻናት ወይም በትምህርት ቤት ተነግሮት የሚያውቀው ስለሆነ ፤ለእርሱ ቀላል ነው፤ እሱን/እርሷን ጠይቁና ስዕሎችን እንዲያሷያችሁና እንዲያነቡላችሁ አድርጉ ። እንዲያውም አንዳንድ አዳዲስ የእብራይስጥ ቃላትንም ከልጆቻችሁ ትማራላችሁ ።
የቤተሰብህን ጓደኛ ጠይቅና ፤ ትላልቆች ልጆች ወይም ጎረቤት ጋር በእብራይስጥ ቋንቋ የተጻፈውን መጽሐፍ ከልጆችህ ጋር አንብቡት፤ ከመጀመሪያ ንባባችሁ በኋላ አንተም ድምጽህን ከፍ በማድረግ የማንበብ ልምምድ አድርግና በእብራይስጥ ቋንቋ በልጆችህ ፊት ማንበብ መተማመንን ይሰጥሃል።
በመኝታ ሰዓት የሚነበቡ መጽሃፎች ወይም በስፍሪያት ፕጃማ መጻሕፍትን እንደ ማዘለያ እስፕሪንግ አድርጋችሁ በመጠቀም የህጻንነት ትዝታዎቻችሁን ከልጆቻሁ ጋር በመጨዋወትና ለእነርሱም ተመሳሳዩን ታሪክ ለማስታውስ በትውልድ ቋንቋችሁ ተጠቀሙ።
በመኝታ ሰዓት የሚነበቡ መጽሃፎች ወይም በስፍሪያት ፕጃማ በመጠቀም እንዲደሰቱ ፣ለሌሎች አዲስ ገቢዎች የምታቀርቡት አስተያየት አላችሁን ? ካለ እንድንሰማው እንፈልጋለን ! ከእኛ ጋር በቀላሉ ለመገናኘትም ትችላላችሁ። pjisrael@hgf.org.il.
ኣብ ኤርትራ ኮለጅ ሕርሻ ሓመልማሎ፡ ተማሃሮ ሓሙሻይ ዓመት ምህንድስና ሕርሻ ዝኾኑ ሰለስተ መንእሰያት፡ ኣብ ሓደ ናይ ሕርሻ ቦታ ንዘሎ ጠሊን ረስንን ናይ ሓመድን ኣየርን እናተኸታተለት ነቲ ተኽሊ ዘድልዮ ዓቐን ማይ ኣብ ዘድልዮ ግዜ እተስቲ መቆጻጸሪት መሳርሒት ምሂዞም።
እዞም ሳምሶን ተ/ሃይማኖት፡ ሳምሶን መልኣከን ሳይሞን ገ/ሂወትን ዝተባሃሉ ተማሃሮ ዝመሃዝዋ ውጽኢት ናይ ዝተፈላለዩ ዓውድታት ምህንድስና ዝኾነት መቆጻጸሪት፡ኣብቲ ናይ ሕርሻ ቦታ ዝኾነ ጸገም ምስ ዝፍጠር ናብ ሞባይል ቅልጡፍ ናይ ጽሑፍ መልእኽቲ ብምስዳድ ሓበሬታ ተመሓላልፍ።
ሎሚ 17 ለካቲት ኣብ መወሸቢ ማእከላት ዞባታት ማእከል፡ ዓንሰባን ደቡባዊ ቀይሕ ባሕሪን ብዝተገብረ ናይ ላቦራቶሪ መርመራታት፡ 61 ዜጋታት ብኮሮና ቫይረስ ምልካፎም ተረጋጊጹ።
ናይ ኬንያ ፕሬዝዳንት ኡሁሩ ኬንያታ ኣል-ሸባብ ኣብ ጥቓ ከተማ ኤል-ኣደ ሶማል ንዝርከብ ወታደራዊ መደብር ሕብረት ኣፍሪካ ሎሚ ድሕሪ ምጥቕዑ ወታደራት ኬንያ ከምዝተቐትሉ ገሊጾም።እቲ ቦታ ካብ ከተማ ጋርባሓረይ ብኣንፈት ደቡብ ኣስታት 60 ኪሎሜትር ሪሒቑ ይርከብ
ሃገሮም ብናይ ኣል-ሸባብ መጥቓዕቲ ከምዘይትሽቁረንንን፤ኬንያ ኣብቲ መጥቓዕቲ ንዝተሳተፉ ገበነኛትታ ክትሃድኖም ምዃና፣ደም ወታደራታ ብከንቱ ፈሲሱ ከምዘይተርፍ ዝገለጹ ፕሬዝዳንት ኡሁሩ፡ ኬንያን መሻርኽታን ኣብ ሶማል የካይዱዎ ዘለው ተልእኾ እውን ክቕጽል እዩ ኢሎም ።
ኣብ ሶማል ናይ ሕብረት ኣፍሪካ ፍሉይ ልኡኽ ዝኾኑ ኣምባሳደር ፍራንስሲኮ ማደይራ ነቲ መጥቓዕቲ ብጽኑዕ ብምኹናን ወታደራት ኣሚሶም ግብረ-መልሲ እቲ መጥቓዕቲ ሂቦም ኣለው’ውን ኢሎም።
ዕጡቓት ኣል-ሸባብ ቦምብ ዝጽዓና ብዉሑዱ ኣርባዕተ መኻይን ኣብ ቀንዲ መእተዊ ወታደራዊ መደብር ብምትኳስ ስዒቡ ኣብ መንጎ እቶም ኣጥቓዕትን ወታደራት ኬንያትን ከቢድ ናይ ቶኽሲ ልውውጥ ተኻይዱ።
ምኽትል ዋና ኣማሓዳሪ ጌዶ መሓመድ ሑሴን ኢሳቅ ካብ 35 ክሳብ 40 ወታደራት ኬንያ ከምዝተቐትሉን ገለ ወታደራት ድማ ካብቲ መደበር ሃዲሞም ከምዘምለጡን ንቪኦኤ ገሊጾም ኣለው።
እንኳን ለብርሀነ ጥምቀቱ በሰላም በፍቅር አደረሳችሁ፡፡ አሻራ ሚዲያ በመላው ዐለም በክርስትና እምነት ተከታዮች ዘንድ በአደባባይ ከሚከበሩ በዓላት መካከል አንዱ የሆነው…
የትግራይ ህዝብም የኦሮሞ ህዝብም በኢትዮጵያዊ ማንነቱ ላይ የማይደራደሩ ታላቅ ኢትዮጵያዊ ነዉ:: —————- ወያኔ እና ኦነግ/ኦህዴድ ግን በኢትዮጵያ ጉዳይ ላይ የስነልቦና ቀዉ…
ባልደራስ ለእውነተኛ ዲሞክራሲ ፓርቲ 125ኛውን የአድዋ ድል በዓልን አስመልክቶ ያዘጋጀው የእራት ግብዣ መርሃ ግብር የድርጅቱ አመራሮች፣ አባላት፣ደጋፊዎች እና ሌሎች ተጋባዥ እንግዶች በተገኙ…
ሁሉም ሰው በግልጽ የሚረዳው በሕክምናው ዓለም የሚተገበር አንድ አሠራር አለ። ይሄውም በአንድ ሕመም ውጫዊ የስቃይ ምልክቶችና ውጤታቸው ላይ ብቻ ከማተኮርና፤ የሕመም ስሜቶችን ብቻ እየተከታተሉ ስቃይን በማስታገሻ መድኃኒቶች ለተወሰነ ጊዜ ፋታ ከመስጠት በተጓዳኝ፤ የበሽታውን መንሥኤ ማጥናትና ሕመሙን ከሥር መሠረቱ አክሞ መፈወስ ተመራጭ የመሆኑ እውነታ ነው። ይህ አሠራር በጤናው ዘርፍ ብቻ የሚወሰን አይደለም።
ጥረቴ በፈረንጅኛው አጠራር ‘cause and effect’ የሚለውን ለማስታወስ ነው። “መንሥኤና ውጤት” - ባማርኛ። አንድ ችግር የሚያስከትለውን ውጤት ብቻ እያዩ ጊዜያዊ መፍትሔ ለመስጠት መላ አቅምንና ጊዜን ከማባከን፤ ትኩረትንና እውቀትን ሰብሰብ አድርጎ የችግሩን መነሻ ምክንያት በማጥናት፤ ችግሩን እስከወዲያኛው ለማስወገድ ቢሞከር ብልኅነት ነው። ከብዙ ውጣ ውረድና ሊጠገን ከማይችል ኪሣራም ያድናል።
የአገራችንን ለውጥ ተከትሎ፤ ነቀርሣዎቹ ወያኔዎች መቐሌ ላይ መሽገው በ100 ሚሊዮኑ የኢትዮጵያ ሕዝብ ላይ ክተት ካወጁ ሰነበቱ። በነቀርሣዎቹ አማካይነት እዚያና እዚህ የሚቀጣጠሉ እሳቶችን፤ የለውጡ ኃይል ባለ አቅሙ ከሕዝብ ድጋፍ ጋር እየተሯሯጠ ከማጥፋት ውጪ፤ ችግሩን ከመሠረቱ መንቅሎ ለመጣል የጎላ ነገር ሲያከናውን አይታይም፤ ቢያንስ እስካሁን ባለው ሁኔታ። ይህንን ስል ግን እጅግ የሚያበረታቱ ፀረ-ነቀርሣ ትግሎችን ማካሄዱንና ብዙ ድሎችን ማስመዝገቡን እንዳልዘነጋሁ ማስታወስ እፈልጋለሁ። ይሁንና ይህ አሁን የሚታየው መፈራራት የሚስተዋልበት አካሄድ ብዙ መሥዋዕትነትን እንዳያስከፍለን እፈራለሁ። እነሱም ለዘመናት በቀበሩት ፈንጂ ምክንያት እንደምንፈራቸው የተረዱ ይመስላሉ። ያንንም ሥነ ልቦናዊ ስሜት እስከጥግ ለመጠቀም ሳያቅዱ አልቀሩም። እርግጥ ነው መሸነፋቸውን ይረዱታል። እኛ ግን ተስፋ የቆረጠ ሰው የማያደርገው ነገር ስለሌለ፤ ወደማይቀረው ከርሠ መቃብራቸው እስኪገቡ ድረስ ብዙ ነገር እንደሚያደርጉ ማሰብ አለብን። ባህር ውስጥ እየሰመጠ የሚገኝ ሰው፤ ገለባና ዐረፋ የሚያድነው እየመሰለው ይጨብጣቸዋል። መንፈራገጡ ግን የጊዜ ጉዳይ እንጂ መሞቱ በፍጹም አይቀርም፤ ገለባውም ዐረፋውም አያድኑትም። እባብ አናቱን እስኪመታ ይንፈራገጣል፤ ድመት ዘጠኝ ነፍስ አላት ቢባልም ዱላው ከበዛባት መሞቷ አይቀርም። አራዳዎች “ላታመልጠኝ አታሩጠኝ!” የሚሉት ወደው አይደለም። ሁሉም በጊዜው ይሆናልና የሚደንቅ አዲስ ነገር የለም። ቆራጥነትና መግባባት ካለ፤ መቶ ሚሊዮን የተገፋና የተበደለ ሕዝብ፤ አስር ሺህ የማይሞሉ “ሌቦቼን አትንኩብኝ” ባይ አፈንጋጮችን ማሸነፉ አይቀሬ ነው።
በአዲስ አበባና በሌሎች ቦታዎች ባልተለመደ ሁኔታ የነዳጅ አቅርቦት እጅግ አነስተኛ ነው። ይህ ችግር በተለይ አሁን ለምን ሊፈጠር ቻለ? በአንዳንድ አካባቢዎች አንድ ሊትር ቤንዚን እስከ 30 እና 40 ብር በጥቁር ገበያ እንደሚሸጥ እየሰማን ነው። የዚህ ችግር መንሥኤ መታወቅ አለበት። እርምጃም መወሰድ ይኖርበታል። በመጠኑም ቢሆን ከደርግ መማር ተገቢ ነው። ያለመሥዋዕትነት ድል ባለመኖሩ አጥፊዎችን እየያዙ ተገቢውን ቅጣት መስጠት ከተጨማሪ ጥፋትና ውድመት ይታደጋል። እርግጥ ነው፤ የዘመናችን ከይሲዎች እንደነዚያ የበርበሬ ነጋዴዎች በጥይት ይገደሉ ማለቴ አይደለም። ግን ቅጣት መኖሩን የማያውቅ ባለጌ ጥፋት ማድረሱን ይቀጥላልና ይታሰብበት ለማለት ነው። መምከርም፣ ማስተማርም፣ … ተገቢ ነው።
አዲስ አበባ በመንገድ ችግር እየተጨናነቀች ነው። በተለይ መሐል ከተማ ትልቅ ችግር አለ። ለ10 ኪሎ ሜትር ጉዞ ሰዓታትን እየፈጀን ነው። በዚህ ሁኔታ ጥቂት ዓመታትን ብንቆይ ከተማዋ ለይቶላት የምትፈነዳ ይመስለኛል። አሁን እኮ እሳት ለማጥፋት፣ በምጥ ላይ ያሉትንና ሕሙማንን በወቅቱ ሐኪም ቤት ለማድረስ፣ ሌባንና ቀማኛን በፖሊስና በቀበሌ ቃፊር አባርሮ ለመያዝ፣ ወንጀለኛን በቁጥጥር ሥር ለማዋል፣ ወደ ሥራ በሰዓቱ ለመግባት፣ ቀጠሮን አክብሮ ለመገኘት፣ ትምህርትን ለማስተማርም ሆነ ለመማር፣ … አይቻልም። ምክንያቱም ብዙ ነገሮች ከጊዜ ጋር የተገናኙ ናቸውና። ጊዜህን የትራፊክ ጭንቅንቁ እንክት አድርጎ ከበላው፤ እዚህ የተጠቀሱትን ጨምሮ ብዙ ነገሮች ይከሽፉብሃል። እሳት ጊዜ አይሰጥም። በሽታ ጊዜ አይሰጥም። ምጥ ጊዜ አይሰጥም። ሌባና ወንጀለኛ ጊዜ አይሰጥም። እነዚህን ጉዳዮች የሚያስተናብሩ የመንግሥትም ሆኑ የግል አካላት፤ መንገድ ላይ ለሰዓታት ተዘግቶባቸው እዚያው ሲድሞነሞኑ ከዋሉ፤ ችግሮች እየተወሳሰቡ እንጂ እየተፈቱ አይሄዱም። ይታሰብበት።
የሚገርመው ነገር ችግርን ለመፍታት ችግር የሚጨመርበት ሁኔታ ነው። የመኪና መንገድ ችግር ከተማችንን አስጨንቆ ባለበት ሁኔታ፤ በብዙ ቦታዎች ፍጥነት መቀነሻ በሚል በሚጋደሙ ጉርብርብ ንጣፎች መኪኖች ሲርመሰመሱ ይውላሉ። ችግርን ማስወገድ ቢያቅት በችግር ላይ ችግር ለምን ይደረባል? የሰው ኃይል መድቦ ሕግ ተላላፊን እንደማስተማርና ካልተቻለም እንደመቅጣት፤ መንገድን በዚህ መልክ ማጣበብ ተገቢ አይመስለኝምና ይሄም ጉዳይ በቅጡ ይታሰብበት። በስሜትና በወጉ ባልተጠና የይድረስና የሞቅታ ሐሳብ አንመራ (በመቅጣት እንደማላምን ቢታወቅልኝ ግን ደስ ይለኛል)። ሰዎች አእምሯቸውን ቢጠቀሙ አንድም ፖሊስ፣ አንድም ዳኛ፣ አንድም ወታደር ሳያስፈልጋቸው መኖር እንደሚችሉ ብዙ ምሣሌዎችን ከዓለማችን አካባቢ መጥቀስ ይቻላል። እኛ አገር ያለው ሕግ-አልባነት ግን፤ የሚያሳዝንና የሚገርምም ነው። ሕግ አውጪውና ሕግ አስከባሪው የሚያወጡትን ሕግ ለመደፍጠጥ ቀዳሚዎቹ እነሱ ናቸው፤ ሕጉ እነሱን የሚያካትት አይመስላቸውም። ያለብን ችግር እኮ! … በስመ አብ!!!!!!!
የተቀጣሪዎች ደምወዝ እጅግ አነስተኛ ነው። የገንዘባችን የመግዛት አቅም ከጊዜ ወደጊዜ ተሽመድምዶ እንደሁለተኛው የዓለም ጦርነት ጊዜ የጀርመን ማርክ ሊሆን ምንም አልቀረው። አላየሁም እንጂ ላጤዎች ግድግዳቸውን በመቶ ብራችን የሚያሰጌጡ ይመስለኛል - ቢያንስ ሌሊቱ እስኪነጋና ልጠው እስኪጠቀሙበት። በዚህ ሁኔታ ሰውን አትስረቅ ወይም ሙስና አትፈጽም ማለት “ኢ-ሞራላዊ” መሆኑ ነው። ሰዎች እንዴት ተንደላቀው እንደሚኖሩ የሚመለከት ባለዝቅተኛ ደምወዝተኛ በወር ሁለት ቀናት እንኳን ሊያስኖረው የማይችል ደምወዝ ሲከፈለው፤ መናደዱና ገንዘብ ለማግኘት ሲል ወደ ወንጀልና ኃጢአት መግባቱ አይቀርም። በዚህ መሰሉ አስጨናቂ ወቅት ለነፍስና ለሕሊና የሚያስቡ ዜጎች ቁጥር እጅግ አናሳ ነው። የሚዘወተረው የሕይወት መርኅ “ጅብ ከሚበላህ በልተኸው ተቀደስ” የሚለው ይሆንና፤ ሩጫው የጥሎ ማለፍ ይሆናል። በጥሎ ማለፍ ማኅበረሰብአዊ የኳስ ዐበደች ጨዋታ ደግሞ፤ ተረጋግጦ የሚሞተው እጅግ ብዙ ነው። የመኖር ትግሉ እግር አውጭኝና ነፍስን አውሎ የማሳደር በመሆኑ፤ ይሉኝታንና ሀፍረትን ሸጦ የበላ ነው። ይህም ታዲያ ይታሰብበት። በሰው ከመፍረድ በፊት ቅጥር ሠራተኛው የሚከፈለው ደምወዝ የኑሮ ውድነቱን ያገናዘበ ነው ወይ? ቢያንስ ቢያንስ ከጎረቤት አገራት የማይተናነስ የደምወዝ እስኬል እንከተላለን ወይ? የኬንያ መምህር እንዴት ይኖራል? የታንዛኒያ የሕክምና ዶክተር እንዴት ይኖራል? የሞዛምቢክ ነርስ እንዴት ይኖራል/ትኖራለች? የናይጄሪያ አንድ የቢሮ ኃላፊ እንዴት ይኖራል? ስንቱ ዜጋ በቤቱ ምን ምን አለው? ምን ምን የለውም? ምን ያህል ዓመታትን በምን የትምህርትና የደምወዝ ደረጃ ሠርቶ ምን ምን ሊኖረው ይገባል? የትና እንዴት ይኖራል? ምን ይበላል? ምን ይጠጣል? ምን ይለብሳል? የንጹሕ ውኃ፣ የመብራት፣ የስልክ፣ የመንገድ፣ የመንግሥታዊ ታህታይና ላዕላይ መዋቅሮች ዝርጋታ በምን መልክ ተደራጅተውለታል? … ተብሎ ይጠና። መንግሥት ለዜጎቹ ካላሰበ ማን ያስብላቸዋል? ግዴታውን ያልተወጣ መንግሥት ደግሞ የዜጎችን መብትና ግዴታ ሊያስከብር አይችልም። ማዘዝና መታዘዝ የሚኖረው ሁሉም መብትና ግዴታውን በአግባቡ ሲወጣ ነው። በሥርዓቱ የማልይዘው ልጄ አመጸኛና በዋልፈሰስ ቢሆን ተጠያቂው እኔ እንጂ እርሱ ሊሆን አይችልም።
በየቀኑ ወደሰማያት የሚመጥቀው የኑሮ ውድነት መፍትሔ ይፈለግለት። የመነገጃና የማትረፊያ ሕጎች ይኑሩ፤ ካሉም እንዲከበሩ ቁጥጥር ይደረግ። ንግዱም ልክ እንደፖለቲካው ሁሉ በስሜት የሚነዳ ከሆነ፤ ሁላችንም ተያይዘን መጥፋታችን አይቀርም። ይሄ በየቦታው የተገተረ የሀብታም ፎቅና ሕንፃ ደግሞ ሰው ሠራሽ ነውና ቀውጢ ቀን ሲመጣ የዶጋ ዐመድ ይሆናል። አሌፖንና ደማስቆስን ያዬ በጦርነትና በግጭት አይቀልድም። ሩዋንዳንና የመንን ያዬ በጎሣና በዘር እሳት አይጫወትም። ጋዳፊን፣ ሣዳምን፣ መንግሥቱን፣ መለስን፣ … ያዬ በአምባገነንነት ካርድ አያፌዝም። ሶማሌንና ዩጎዝላቪያን ያዬ በተመሳሳይ ወይም በተቀራራቢ ቋንቋና ባህል አለኝታነት አይመፃደቅም። እኔ ተናግሬያለሁ! … ዋ! … ዛሬን እያማረጥሽ የምትበይና መኪና እንደሸሚዝ እየለዋወጥሽ የምትዘባነኝ ሌባና ሙሰኛ ሁላ፤ ነገ ጉድ ሲዘንብ መግቢያ ቀዳዳ የለሽምና አሁኑኑ ማሰብ ጀምሪ። ነገ የማሰቢያ ጊዜም ላይኖረን ይችላል። አምስት ይሁን ስድስት የቤተሰብ አባላቱን ከአየር በወረደ ቦምብ ያጣ ሦርያዊ የዩኒቨርስቲ ፕሮፌሰር፤ በአውሮፓ ጎዳናዎች ለማኝ እንደሆነ ሰምቻለሁ። የወደፊት የማይቀር ኹነትን ከዛሬ አስቀያሚ ገጠመኞች ተነስቶ ለመተንበይና አስቀድሞ ለመጠንቀቅ በግድ ኢትዮጵያዊውን ሼህ ሁሴን ጂብሪልን ወይም የእንግሊዟን የ16ኛው ክፍለ ዘመን ነቢይት ማዘርሽፕተንን መሆን አይጠይቅም። እነስብሃት ነጋና አባይ ፀሐዬ፣ እነጌታቸው አሰፋና ጌታቸው ረዳ የሠሩትን ያን ሁሉ ግም ሥራ በማሰብ መጨረሻቸው እንደማያምር መረዳት ከተሳናቸው፤ በርግጥም በሰው አምሳል የተፈጠሩ ጅቦች እንጂ አእምሮ ያላቸው ሰዎች ሊሆኑ አይችሉም። ኧረ ጅቦች ከወያኔዎች በስንት ጣማቸው! ጅብ እኮ ወንድ ወንዱን አይሰርርም። ጅብ እኮ በሕግ ስም አስሮ ወገኑን አያኮላሽም። ጅብ እኮ ሰውን ከነነፍሱ ወደ ገደል አይጥልም። ጅብ እኮ ይጠግባል - እንደወያኔ እምብርት-የለሽ አይደለም። እነዚህ ወያኔዎች እኮ ከሰይጣንም በልጠው ሰይጣን ራሱ ስለነሱ እንዲመሰክር አስገድደውታል። “ወያኔዎች በክፋትና በጭካኔ እኔን ዕጥፍ ድርብ ያስከነዳሉ! እኔ ያላደረኋቸውንና ለተከታዮቼ ያላስተማርኳቸውን አዳዲስ የማሰቃያ ሥልቶችን የፈለሰፉ አለቆቼ ናቸው። …” ሲል ሉሲፈር ራሱ በቅርቡ ምዕመናኑ ፊት ዐውደ-ጥፋት ላይ ቀርቦ መናገሩን በፌስቡክ አንብቤያለሁ - የማመንና ያለማመን ጉዳይ የግሌ ነው። ወያኔዎች ዕረፍት የሌላቸውና ዕረፍትም የማይሰጡ የሲዖል ትሎች ናቸው። …
ወያኔ ቤተ አምልኮቶችንም አጥፍቷቸዋል። ክህነት የሌላቸው ቀሳውስትን፣ ጽድቅ የሌላቸው ማይም ጳጳሣትን፣ ትምህርት የሌላቸው የደብር አለቆችን፣ … በየአድባራቱና በየሰበካ ጉባኤዎች እየሾመ ምዕመናንን ሲቦጠቡጥ፣ ሲሰልልና ሲያሰልል በመኖሩ፤ ሃይማኖታችን እንዳለች አትቆጠርምና ይህም ይታሰብበት። በመንግሥት መዋቅሮችና በሃይማኖት ተቋማት በብዛት የተሰገሰጉት ወያኔዎች በቶሎ ካልተመነጠሩና ትክክለኛ ችሎታና ሙያ፤ እንዲሁም የክህነት ሥልጣን ባላቸው ሰዎች ካልተተኩ ታጥቦ ጭቃ ነው። የዘር ጉዳይ ምኔም አይደለም። የሚተኩት ሰዎች ሙሉ በሙሉ ከትግራይ ቢመጡ ጉዳየ አይደለም፤ ነገር ግን ወያኔ አይሁኑ ብቻ።
ድህነትና ጎዳና ተዳደሪነት ከቀን ወደ ቀን እየበዛ ነውና በዚህም ጉዳይ ይታሰብበት። በተለይ ባለፉት 30 ዓመታት በአገራችን የነበረው ሸፋፋ የሀብት ክፍፍል የፈጠረው የኢኮኖሚ ቀውስ እያስከተለው ያለው ድህነት አሰቃቂ እየሆነ ነው። ጥቂቶች ተንደላቅቀው በሚኖሩባት አገራችን ሚሊዮኖች በርሀብ አለንጋ እየተገረፉ የሚኖሩበት ሁኔታ በቶሎ መቋጨት አለበት። ድህነት ለብዙ ነገር ያጋልጣል። በድህነት ላይ ክዋሻርኮራዊ ኢኮኖሚ የፈጠረው አድሎአዊ የሀብት ልዩነት ሲጨመርበት ደግሞ አደጋው ቀላል አይደለም። ብሔራዊ ስሜትን እየናደ፣ ሰብአዊነትን እየደረማመሰ፣ የሞራልና ግብረገብ አጥሮችን እያፈራረሰ፣ የዝምድናንና የወዳጅነትን ድንበሮች ሳይቀር እየጠረማመሰ፣ … ጉድ እየሠራን ያለው ዋነኛ ነገር ድህነት ነውና አሁንም ይታሰብበት። ቁርሱን እንደምንም ቀምሶ፤ ለምሣው የሚጨነቅ ማኅበረሰብ ይዘን ወዴት እንደርሳለን? ምናልባት ወደ መካከለኛዋ አፍሪካና ወደ የመን።
በሩቅ ስንሰማቸው ይዘገንኑን የነበሩት ኢ-ሞራላዊና ኢ-ሃይማኖታዊ አውሮፓዊ ድርጊቶች እንደሰደድ እሳት እየተስፋፉ መጥተው፤ አገር ምድሩን እያጥለቀለቁት ነውና ይህም ይታሰብበት፤ (እርግጥ ነው ዓለም አቀፍ በጀት ተመድቦለት በታላላቅ ወንድሞች የሚተገበር የዘመን ፍጻሜ ምልክት በመሆኑ የትግሉ ከባድነት አይካድም)። ለማንኛውም እግዚኦ እንበል። ይህ ዐይነቱ ሙስና (ጥፋት) አገርን በእሳት ቋያ የሚለበልብ ሰማያዊ መርገምት ስለሚያስትል በተለይ አባቶችና እናቶች ሌት ተቀን በርትታችሁ ጸልዩ። እንጸልይ። ሶዶምና ገሞራ ወደ ኢትዮጵያ እያመሩ እንደሆነ ይሰማኛል። እርግጥ ነው፤ በሕይወት ተስፋ መቁረጥና በባዶነት ስሜት መቃተት ለዕኩይ ተግባራት እንደሚዳርጉ ግልጽ ነው። ስለሆነም የዜጎችን የመኖር ተስፋና ጣፋጭ ቤተሰባዊ ኑሮን በማለምለም አኳያ፤ መንግሥትና ጤናማ መያዶች ያላቸው ሚና ቀላል እንዳልሆነ ተገንዝበው በዚህ ዙሪያ ጠንክረው ቢሠሩ፤ ችግሮችን ቀስ በቀስ እየተቀረፉ የመሄድ ዕድላቸው የሰፋ ይመስለኛል። የሆኖ ሆኖ ይህም ይታሰብበት። በአየር ላይ “አገር፣ አገር” ማለቱ ፋይዳ የለውም። “ፀጉራም ውሻ አለ ሲሉት ይሞታል” እንዲሉ፤ አገር ያለች እየመሰለች ከእጃችን እያመለጠች እንደሆነ ይታየኛል። …
ጠጭነት፣ ሰካራምነት፣ ሀሽሻምነት፣ ወፈፌነትና ዕብደት፣ ሴተኛ አዳሪነት፣ ሥራ ፈትነት፣ ሥራ አጥነት፣ … እየተበራከቱ ነው። እነዚህ ማኅበራዊ ነቀርሣዎች እየቀነሱ እንዲሄዱ የሚደረግበት መፍትሔ ካልተገኘና በተናጠል መክበር ፋሽን እንደሆነ ከተጓዝን የጋራ አገር አይኖረንም፤ ሁላችንም እናጣለን እንጂ አንዳችንም ደግ ነገር አናገኝም። አዲስ አበባን በዋናነት ይዛችሁ ከተሞችን በሥራ ሰዓት ታዘቡ። መንገዶች ላይና መጠጥ ቤቶች ውስጥ የሚታየው የሰው ብዛት፣ አስፋልቶች ላይ የሚርመሰመሰው የመኪና ብዛት … ሲታይ “ለመሆኑ በዚህች አገር ሥራ የሚሠራው ሌሊት ነው እንዴ?” ያስብላል። የውጭ ሰዎች ይህንን ሁኔታችንን ሲታዘቡ ምን እንደሚሉን ባውቅ ደስ ባለኝ። ደግሞም በአውሮፓ መንገዶች እንደብርቅ የሚታዩ ዘመናዊ አውቶሞቢሎች እዚህ በኛ በድሃዋ አገር ያላንዳች ሀፍረት ሽንጣቸውን እያሳዩ እዚያና እዚህ በብዛት ሲታዩ፤ አገራችንን የዕንቆቅልሾች መፈልፈያ ዋሻ ማድረጋቸውን እንረዳለን። ግርምቲ ዓዲ - ማለትም አገር። ይሄኔ እኮ የዚያ መኪና ባለቤት አጎት ለማኝ ሊሆን ይችላል። ጉረኞች እኮ ነን!
ስለዚህ የደምወዙ ማነስ፣ የገንዘቡ የመግዛት አቅም ማሽቆልቆል፣ የመንገዱ መጥበብና በየቀኑ ከሚጨምረው የተሸከርካሪና የሰው ብዛት ፈጽም አለመጣጣም፣ ከቀበሌ ጀምሮ እስከ ከፍተኛና ማዘጋጃ ቤት እንዲሁም የትኛውም የመንግሥት መሥሪያ ቤት ድረስ የሚታየው የሙስናና የዘመድ አዝማድ አሠራር መንሰራፋትና የባህል ያህል መቆጠር፣ የዜግነትና ብሔራዊ ስሜት መጥፋት፣ የሐኪም ቤቱና የሐኪሞቹ ጥራት መጓደል፣ የትምህርቱ ጥራት ወደ ዜሮ መውረድ፣ የሕግ አስከባሪው ንቃተ ሕሊና መዝቀጥ፣ ድንበር ያጣው ሆዳምነት፣ ትውልድን እየገደለ ያለው ማይምነት፣ … መንግሥታዊ ትኩረት አግኝቶ ልዩና የተቀናጀ ሥራ እንዲሠራበት ይደረግ። ምናልባት ያኔ መኖር ብጀምር፤ ማለቴ ብንጀምር …
የእንግሊዝ እና ዌልስ ካቶሊክ ብጹዓን ጳጳሳት ጉባኤ ፕሬዚደንት እና የአፍሪካ ጉዳዮች ተጠሪ ጳጳስ ብጹዕ አቡነ ፖል ስዋርብሪክ፣ በኢትዮጵያ፣ ትግራይ ክልል በተፈጠረው ግጭት ምክንያት ችግር ውስጥ ለሚገኙት የክልሉ ነዋሪዎች የእንግሊዝ መንግሥት አፋጣኝ ዕርዳታ እንዲያደርግ እና በሰላም ጥረት እንዲሳተፍ ጠይቀዋል።
በኢትዮጵያ የፌዴራላዊ መንግሥት መከላከያ ኃይል እና በትግራይ ክልላዊ መንግሥት ሠራዊት መካከል፣ ባለፈው ኅዳር ወር የተከሰተው ግጭት በክልሉ ነዋሪዎች ላይ ሰብዓዊ ቀውስን ማስከተሉ ታውቋል። በክልሉ ሰብዓዊ ዕርዳታን በማቅረብ ላይ የሚገኙት መንግሥታዊ ያልሆኑ ድርጅቶች እንዳስታወቁት፣ ከአንድ ሚሊዮን በላይ ነሪዎች መፈናቀላቸውን ገልጸው፣ በርካቶች ደግሞ በረሃብ ሊጠቁ እንደሚችሉ አስጠንቅቀዋል። የእንግሊዝ እና ዌልስ ካቶሊክ ብጹዓን ጳጳሳት፣ በትግራይ ክልል ነዋሪዎች ላይ የደረሰው ሰብዓዊ ቀውስ ምላሽ እንዲያገኝ በማለት ድምጻቸውን አሰምተዋል።
የአፍሪካ ጉዳዮች ተጠሪ ጳጳስ ብጹዕ አቡነ ፖል ስዋርብሪክ በትግራይ ክልል ነዋሪዎች ላይ ለደረሰው ሰብዓዊ ቀውስ የእንግሊዝ መንግሥት የዕርዳታ እጁን እንዲዘረጋ፣ በክልሉ ሰላምን ለማስፈን በሚደርግ ጥረት እንዲተባበር ጠይቀዋል። ብጹዕ አቡነ ፖል ጥር 25/2013 ዓ. ም. ለእንግሊዝ መንግሥት የአፍሪካ ጉዳዮች ተጠሪ ጽሕፈት ቤት በጻፉት መልዕክታቸው፣ ከኢትዮጵያ ቤተክርቲያን ጋር ያላቸውን ወዳጅነት ገልጸው፣ በትግራይ ክልል የሚታየው ሰብዓዊ ቀውስ ተወግዶ ሰላም እንዲሰፍን ተመኝተዋል። ከተለያዩ ሪፖርቶች እንደተረዱት በክልሉ የተስፋፋው ወሲባዊ ጥቃት እንዳሳሰባቸው የገለጹት ብጹዕ አቡነ ፖል፣ ለሴቶች እና ለልጃገረዶች አስቸኳይ ጥበቃን ማድረግ እንደሚያስፈልግ አሳስበዋል።
በክልሉ ከፍተኛ የምግብ፣ የውሃ፣ የመድኃኒት እና የሌሎች አስፈላጊ ፍጆታዎች እጥረት በመኖሩ የተነሳ በየቀኑ ሰዎች እንደሚሞቱ ብጹዓን ጳጳሳት ከተለያዩ ሪፖርቶች መረዳታቸውን አስታውቀዋል። ብጹዕ አቡነ ፖል በመልዕክታቸው ሰብዓዊ ቀውሶችን ለመቀነስ የተዘጋጁ የዕርዳታ ሰጭ ድርጅቶች፣ በግጭቱ ምክንያት ከመኖሪያ አካባቢያቸው ለተፈናቀሉት ሰዎች የዕርዳታ አገልጎሎታቸውን እንዳያቀርቡ እንቅፋቶች መኖራቸውን ገልጸዋል።
በእንግሊዝ እና ዌልስ ካቶሊክ ብጹዓን ጳጳሳት ጉባኤ ውስጥ የአፍሪካ ጉዳዮች ተጠሪ የሆኑት ብጹዕ አቡነ ፖል፣ ለእንግሊዝ መንግሥት ባቀረቡት የአስቸኳይ የዕርዳታ አቅርቦት ጥሪ፣ መንግሥታቸው ለኢትዮጵያ የሚያደርገውን ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ በእጥፍ እንዲያሳድግ፣ ለሰላም ያለውን ተነሳሽነት በማሳደግ በግጭቱ ለተጎዱት የክልሉ ነዋሪዎች አስቸኳይ እርዳታ እንዲያደርግ ተማጽነዋል።
ብጹዕ አቡነ ፖል ለእንግሊዝ መንግሥት የአፍሪካ ጉዳዮች ተጠሪ ጽሕፈት ቤት በጻፉት መልዕክታቸው፣ በግጭቱ ዙሪያ ያለውን የሁሉን ወገን አስፈላጊነት በማጤን፣ ዓለም አቀፍ ህጎችን በማክበር፣ ከጎረቤት ሀገሮች ጋርም ያለውን ግንኙነት በማየት፣ የተፈናቃዮችን ድህንነት የሚያስጠብቅ አስተማማኝ የመጠለያ አገልግሎት እንደሚዘጋጅ ያላቸውን ተስፋ ገልጸዋል።
ኣብ ሱዳን ምብጻሕ ዘካየዱ ቀዳማይ ሚኒስትር ኢትዮጵያ ሃይለማርያም ደሳለኝ ብወገኖም ምህናጽ ናይ ህዳሴ ግድብ ንሰለስቲአን ሃገራት ዓወት’ዩ ድሕሪ ምባል እዚ ግን ካልእ ፖለቲካ ምስ ዘይሕወሶ’ዩ ኢሎም።
ምህናጽ ናይ ህዳሴ ግድብ ኣብ ፈለግ ኒል ምስ ተወደኣ ንቀረበ ማይ እታ ሃገር ካብቲ ፈለግ ክጸለው ይኽእል’ዩ ብዝብል ስግኣት ግብጺ ንዝምድና ግብጽን ኢትዮጵያን ምሕርፋፉ ይፍለጥ።
ኣብቲ ትማሊ ሓሙስ ኣብ ከተማ ካርቱም ዝተዋህበ ሓባራዊ ጋዜጣዊ መግለጺ መራሕቲ ሱዳንን ኢትዮጵያን: ፕረዝደንት ዑመር አልበሽር ብዛዕባ ምህናጽ እቲ ግድብ ብዝምልከት “ምህናጽ እቲ ግድብ ንናይ ግብጺ እጃም ካብ ፈለግ ኒል ከምዘይጸለው ንምርግጋጽ ቃል ኣቲና ኢና” ኢሎም።
ግብጺ ንቀረብ ሕርሻን ዝስተ ማይን ምሉእ ንምሉእ ኣብ ፈለግ ኒል ትምርኮስ ኮይና ብመሰረት ናይ 1929ዓ.ምን 1959 ዓ.ም ስምምዓት “ታሪካዊ መሰል” ከምዘለዋ ትገልጽ።
“እዚ ጉዳይ ናይ ቴክኒክ ጉዳይ እምበር ናይ ፖለቲካ ጉዳይ ኣይኮነን። ስለዚ እዚ ጉዳይ ምስ ፖለቲካ ምስ ዘይሕወስ ንኩላትና ዓወት ኣብ ዝኾነ መደምደምታ ክንበጽሕ ኢና” ኢሎም።
ፕረዝደንት ዑመር ኣል በሽር ሱዳን’ውን ኣብ ምጅማር እቲ ፕሮጀክት ንውሕስነት እቲ ግድብ ዝምልከት ስክፍታ ከምዝነበሮም እንተኾነ ኢትዮጵያ ኣብ መዋቕር እቲ ግድብ ለውጢ ምትእትታዋ ከምዘዕገቦም ምስተወደአ እቲ ዝዓበየ ፕሮጀክት ኣብ ኣፍሪቃ ከምዝኸውን ሓቢሮም።ብምቅጻል ንሶም ስክፍትኦም ኣብ ህንጸት እቲ ግድብ ዝኾነ ነገር እንተ አጋጢሙ እቲ ጸገም ንሱዳን’ዩ ምክንያቱ ዝበዝሓ ካብቲ ማይ ናብ ሱዳን’ዩ ዝፈስስ” ክብሉ ኣረዲኦም።
እዚ ግድብ ምስ ተወደአ 6,450ሚጋ ዋት ሓይሊ ጸዓት ከመንጭው ከምዝክእልን እቲ ግድብ ኣብ 2012 ዓ.ም ዝተጀመረ ህንጸት ኣብ 2017 ዓ.ም ክዛዘም ትጽቢት ከምዝግበረሉን ብመሰረት ሓበሬታ መራኸቢ ብዙሃን እታ ሃገር 60 ሚእታዊት ህንጸት እቲ ግድብ ምውድኡ ይገልጹ።
ህወሃቶች ትናንት ቀብረነዋል፣ አንገቱን አስደፍተነዋል እያሉ ሲዘባበቱበት የነበረውን አማራ እግሩ ስር ወድቀው መለመን ጀምረዋል። ዛሬ በእንግሊዝኛ በጻፉት መግለጫ ላይ “ ደጉ የአማራ ህዝብ ሆይ ተፍጥሯዊ ወዳጅህንና ጠላትክን እንድትለይ እንጠይቅሃለን። የትግራይ ህዝብ የአማራ ጠላት አይደለም። የአማራ ጠላት ራሱን ለማንገስ የሚሯሯጠው ፋሽስቱ አብይ አህመድ ነው። የአማራ ህዝብ በትግራይ ላይ የሚካሄደውን የዘር ማጥፋት ወንጀል ተቃወም።” ብለዋል።
የአማራ ህዝብ ተፈጥሯዊ ጠላት የሚሉት ኦሮሞውን ነው። ያሳዝናል። ጊዜ ደጉ ግን ስንቱን ያሳየናል። ለማንኛውም አማራ ወዳጅ ህዝብ እንጅ ጠላት ህዝብ የለውም። አንድ ህዝብ ለሌላው ህዝብ ጠላት ሆኖ አያውቅም፤ ሊሆንም አይችልም። ተፈጥሯዊ ወዳጅና ተፈጥሯዊ ጠላት የሚባል ህዝብም የለም።
የአማራ ህዝብ ከህወሃት ጋር ያለው ቅራኔ የህልውና ነው። የህወሃት መጥፋት ለአማራ ህዝብ ህልውና ብቸኛ ዋስትና ነው። ህወሃት የአማራን ህዝብ ለማጥፋት አልተሳካለትም እንጅ ያልፈነቀለው ድንጋይ አልነበረም። አሁን ሁሉም ነገር እያበቃ ነው። አማራ አንገቱን ቀና አድርጓል።
የኦሮሞ፣ ሶማሊ፣ ደቡብ ወዘተ አንገትም ቀና ብሏል። ትግራይም በቅርቡ አንገቱን ቀና ያደርጋል። አንዱ ሌላውን በጠላትነት የማይፈርጅበትና ሁሉም አንገቱን ቀና አድርጎ በኩራት የሚራመድበት የፖለቲካ ስርዓት ይመሰረታል። የጠላትነት መንፈስ በአንድነት መንፈስ ይተካል። ድል ለህልውናቸውና ለነጻነታቸው ለተዋደቁት ሰማዕታት ሁሉ። ፋሲል የኔ አለም
18 February በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) በዘመነ ማቴዎስ፣ በዘመነ ማርቆስና በዘመነ ሉቃስ የካቲት 11 ቀን ማለት ነው። በዘመነ ዮሐንስ ግን (ዘመነ ሉቃስ የሥግር ዓመት በመሆኑ) የካቲት 10 ቀን ላይ ነው።
6 March በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) ምንጊዜም የካቲት 27 ቀን ማለት ነው።
Ejjeetto tube!!ጀዋር ሞሀመድ ኦፌኮ ፓርቲን በመቀላቀሉ ከቶ እንዳትደነቅ!! #ጀዋር_ሞሀመድ_ኦፌኮ_ፓርቲን_በመቀላቀሉ_ከቶ_እንዳትደነቅ!! ጀዋር ሞሀመድ የቄሮን ትግል በመምራት ሲታገል እና ሲያታግል መክረሙ ይታወሳል። በኋላ ላይም ትግሉ የመጀመርያውን ድል ተቀዳጅቶ ሀገራችን ላይ መጠነኛ ለውጥ እንዲመጣ ማድረግ ችሏል። ከድሉ ብኋላ ግን [Read More]
ጃዋር መሃመድ ኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስን መቀላቀሉን ፓርቲው አረጋገጠ የኦሮሚያ ሚዲያ ኔትወርክ ሥራ አስኪያጅ የሆነው አክቲቪስት ጃዋር መሐመድ ኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስን (ኦፌኮ) መቀላቀሉን የፓርቲው ሊቀመንበር ፕሮፌሰር መረራ ጉዲና ለቢቢሲ ገለፁ (bbcamharic)—ቀደም ሲል ፖለቲካ ውስጥ የመግባት ፍላጎት [Read More]
ከዘጠና ሁለት ዓመት በፊት ‹‹ብርሃንና ሰላም›› ሳምንታዊ ጋዜጣ መታተም መጀመሩን ተከትሎ፣ ከዚያ በፊት ‹‹የኢትዮጵያ መንግሥት አልጋ ወራሽ ተፈሪ መኰንን ማተሚያ ቤት›› ይባል የነበረው ተቋም መጠርያው ወደ ብርሃንና ሰላም ማተሚያ ቤት ሲቀየር፣ ጋዜጣው ካቀረበው የሙገሳ ግጥም የተገኘ አንድ አንጓ ነው መንደርደርያችንን ያደረግነው፡፡
ከሰማንያ ስድስት ዓመት በፊት፣ ጥቅምት 23 ቀን 1923 ዓ.ም. ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ከመንገሣቸው ዘጠኝ ዓመት በፊት፣ ልዑል አልጋወራሽ ተፈሪ መኰንን በሚባሉበት ጊዜ በግቢያቸው ውስጥ አንድ ማተሚያ ቤት አቋቁመው መጻሕፍትን ማሳተም የጀመሩበት ነበር፡፡
በብራና ላይ እየተጻፉ ከትውልድ ወደ ትውልድ ይተላለፉ የነበሩ ቅዱሳን መጻሕፍት፣ በተለያዩ ርእሰ ጉዳዮች የተጻፉ መጻሕፍት የዘመናዊው ኅትመት መሣሪያ ትሩፋት ተቋዳሽ ሆነው በግእዝና በአማርኛ ቋንቋዎች እየታተሙ የወጡበት ዘመን ነው፡፡
መረጃዎች እንደሚጠቁሙት፣ በማተሚያ ቤቱ ለመጀመሪያ ጊዜ የታተሙት መጻሕፍት በአራተኛው ምታመት መጨረሻና በአምስተኛው መጀመሪያ የነበረው ሊቁ ዮሐንስ አፈወርቅ የጻፈው ድርሳናትና ተግሣጽ፣ የሰባተኛው ምታመት ማር ይስሐቅ ሲሆኑ፣ ከዚያም ቀጥሎ አራቱ ወንጌልና የሰሎሞን ምሳሌዎች ናቸው፡፡ ከደራስያንም ወገን ብላቴን ጌታ ኅሩይ ወልደ ሥላሴ ድርሰታቸውን አሳትመውበታል፡፡
ይሁን እንጂ ‹‹የሸማ መኪና›› የተባለው ዘመናዊ የማተሚያ መሣርያ አዲስ አበባ ከተማ የገባው፣ መዲናዪቱ በተቆረቆረችበት በ1879 ዓ.ም. እንደሆነ ብላታ መርስኤ ኀዘን ወልደ ቂርቆስ ‹‹የዘመን ታሪክ ትዝታዬ በንግሥት ዘውዲቱ ዘመን›› በሚለው ድርሳናቸው ገልጸውታል፡፡
‹‹ዳግማዊ ምኒልክ በሙሴ ሽፋኔ በኩል አንድ ትንሽ የጽሕፈት ማተሚያ መኪና ከአውሮጳ አስመጥተው በጸሐፌ ትእዛዝ ገብረ ሥላሴ ጽሕፈት ቤት አቆሙት፡፡ በዚህ ጊዜ ዳግማዊ ምኒልክ ጋዜጣውን ʻአእምሮʼ ብለው ሲሰይሙት ማተሚያ ቤቱንም ʻመርሐ ጥበብʼ ብለውት ነበር፡፡››
በዳግማዊ ምኒልክ ዘመን (1881- 1906) ሃያኛው ምታመት መባቱን ተከትሎ ከበርቴዎች በአዲስ አበባ ከተማ በአታሚነት መሥራት ጀምረዋል፡፡ በዋዜማው በ1900 ዓ.ም. ፈረንሣዊው ሙሴ ደባዥ የማተሚያ መኪና ከአውሮጳ አስመጥቶ አዲስ አበባ ላይ ለንግድ ሥራ በፈረንጅ ፊደል ያትም እንደነበር ተጠቅሷል፡፡
በልጅ ኢያሱ ዘመን (1906-1909) የአዲስ አበባ ከተማ ማዘጋጃ ቤት በ1907 ዓ.ም. በተቋቋመ ጊዜ የማተሚያውን መኪና ከነጋዴዎች በመግዛት ማስታወቂያዎችንና ‹‹የአጥቢያ ኮከብ›› እና ‹‹አእምሮ›› የሚባሉ ጋዜጦች፣ ሌላም ነገር ሁለት ዓመት ያህል ሲያሳትም መቆየቱን የብላታ መርስኤ ኀዘን ድርሳን ያትታል፡፡
ልጅ ኢያሱ ከመንበረ ሥልጣናቸው በ1909 ዓ.ም. ከተነሡና ልዑል ራስ ተፈሪ መኰንን አልጋ ወራሽ ከሆኑ በኋላ የወሰዱት ዕርምጃ፣ በጽሕፈት ሚኒስቴርና በማዘጋጃ ቤት የነበሩትን የማተሚያ መሣሪያዎች በ1912 ዓ.ም. በአንድነት ተጠቃለው በጽሕፈት ሚኒስቴር ሥር እንዲሆኑ ማድረጋቸው ነው፡፡
የማተሚያ ቤት ስሙም ታድሶ ‹‹መርሐ ጥበብ›› ሲባል ከአምስት ዓመት ቆይታ በኋላ በንግሥተ ነገሥታት ዘውዲቱ ዘመን (1909-1923)፣ ሙሉ መጠርያው ‹‹የኢትዮጵያ መንግሥት ማተሚያ ቤት መርሐ ጥበብ›› የሚባል ሆኖአል፡፡
በወቅቱ ዘመናዊ የነበረው የማተሚያ መኪና ከመፈጠሩ በፊት የጽሑፍ ውጤቶች ለንባብ ይበቁ የነበሩት በእጅ ጽሕፈት ሆኖ በቁም ጽሕፈት በብራና ላይ እየተጻፉ ይሠራጩ ነበር፡፡
በአሁኑ ጊዜ በዓድዋ እንዳ አባገሪማ ገዳም የሚገኘውና ከ1,500 ዓመታት በላይ ያስቆጠረው ‹‹አርባዕቱ ወንጌል›› (አራቱ የወንጌል መጻሕፍት) በብራና ላይ ይጻፉት ከነበሩት ይጠቀሳል፡፡
በዘመናዊው የማተሚያ መኪና ለመጀመሪያ ጊዜ በኢትዮጵያ ቋንቋና ፊደል የታተመው ከ503 ዓመታት በፊት ሲሆን፣ መጽሐፉም የግእዝ መዝሙረ ዳዊት ነው፡፡ አርትዖት አድርጎለት ጁን 30 ቀን 1513 ያሳተመው ጆሃን ፖትከን በኮለኝ (ጀርመን) የቅዱስ ጊዮርጊስ ቤተ ክርስቲያን ካህን ነበር፡፡
በዘመኑ በሮም (ቫቲካን) የኢትዮጵያውያንን ቅዳሴ፣ ዝማሬና የቅድስት ማርያም፣ የሐዋርያትና የቅዱሳንን ስም መስማቱ ልሳነ ግእዝን ለመማር አነሳሳውና ተማረው፣ አወቀውም፡፡ በኢትዮጵያውያኑ ካህናት ረዳትነትም መዝሙረ ዳዊትን አብሮም መኃልየ መኃልየ ዘሰሎሞንን፣ የተለያዩ ጸሎቶችና መዛሙርን ለኅትመት ማብቃቱ ይወሳል፡፡
በሌላ በኩል እ.ኤ.አ. በ1816 በኢትዮጵያ አካባቢ የመጀመሪያው ማተሚያ ቤት በምፅዋ የተቋቋመው፣ በኢጣሊያዊው የላዛሪስት ሚሲዮናዊ አባ ቢያንኬሪ አማካይነት ነበር፡፡ ሁለተኛው ማተሚያ ቤትም ከ10 ዓመት በኋላ በከረን ያቋቋሙት የፈረንሣይ ላዛሪስቶች ሲሆኑ፣ ለስብከት አገልግሎት የሚያስፈልጓቸውን መጻሕፍት እ.ኤ.አ. ከ1879 ጀምሮ ማሳተም ጀመሩ፡፡ በአማርኛ ከታተሙት መካከል መዝሙረ ዳዊትና የመዝሙር መጽሐፍ፣ የግእዝ - አማርኛ ሰዋሰው (ግራመር) እና በርካታ ሃይማኖታዊ ሥራዎች ይገኙባቸዋል፡፡ አንዱ መጽሐፍ ስለ ክርስትና አስተምህሮ የሚያወሳው ‹‹ኢሚታስዮ›› (ክርስቶስን ስለመምሰል) ከአማርኛ በተጨማሪ በትግርኛ ታትሟል፡፡
እ.ኤ.አ. በ1884 በአፄ ዮሐንስ አራተኛ ዘመን (1863-1881)፣ ከእንግሊዝና ከግብፅ ጋር በተደረገው የሦስትዮሽ ስምምነት ከረን የሚገኝበት የቦጎስ አውራጃ ወደ ኢትዮጵያ ሲካለልም የኅትመት ሥራው ቀጥሏል፡፡ ይህም በኢትዮጵያ ግዛት የተመሠረተ የመጀመሪያው የኢትዮጵያ ማተሚያ ቤት እንደሆነ፣ ፕሮፌሰር ሪቻርድ ፓንክረስት ‹‹History of Education Printing and Literacy in Ethiopia›› በተሰኘው ድርሳናቸው ጽፈዋል፡፡ በ1888 ከረን በኢጣልያኖች እጅ ስትወድቅ ሚሲዮናውያኑ ማስታወቂያቸው ያሳትሙና ለኢጣሊያ ባለሥልጣኖች ያቀርቡ የነበረው በኢጣሊያንኛና በአማርኛ ነበር፡፡
ማተሚያ ቤቱ ጥቂት ዓመታት ቆይቶ በ1900 አካባቢ ወደ ኤርትራ መዲና አስመራ ተዛውሯል፡፡ የስዊድን ወንጌላዊት ሚሲዮንም የመጀመሪያውን ማተሚያ ቤቱን ከምፅዋ አጠገብ በምትገኘው ምንኵሉ በ1885 ቢያቋቁምም ከአሥር ዓመት በኋላ ወደ አስመራ ተዛውሯል፡፡
በምፅዋ በዚያው ዘመን ሦስት የተለያዩ ማተሚያ ቤቶችም ቆመው ነበር፡፡ በዚያን ዘመን ይታተሙ የነበሩት መጻሕፍት በግእዝ፣ በአማርኛ፣ በትግርኛና በኦሮምኛ የተዘጋጁ ነበረ፡፡ ከታተሙት መጻሕፍት መካከል በአለቃ ታዬ ገብረ ማርያም አማካይነት የተዘጋጀውና በምንኵሉ የታተመው የግእዝ አማርኛ መጽሐፍ፣ እስካሁን በአዲስ አበባ በተደጋጋሚ እየታተመ በገበያ ላይ እየዋለ ነው፡፡
ፈረንሣውያን ለኢትዮጵያ በባህል፣ በትምህርት፣ በቋንቋ፣ በሳይንስ፣ በቴክኒክ ብዙ ተግባራትን ማከናወናቸውን የሚያብራራው ‹‹የመቶ ዓመት ወዳጅነት›› የተሰኘውና በዶ/ር ኃይሉ ሀብቱ የተተረጐመው መድበል፣ ፈረንሣውያን በአገሪቱ ማተሚያ ቤት በመክፈት አስተዋጽዖ አድርገዋል ይላል፡፡ ዕውቀትና ዕድገት እንዲስፋፋ ለማድረግ በተለይ በኅትመት ዘርፍ ያደረጉትንም ጥረት መጽሐፉ እንዲህ ያትታል፡-
‹‹በአንቷን ዳባዲ መሪነት በ1843 ዓ.ም. ፓሪስ በሚገኘው ብሔራዊ ቤተ መጻሕፍት ውስጥ የተቀረፀውን የግእዝ ፊደል ኅትመት ሞንዶን ወደ ኢትዮጵያ አምጥቶ አለማመደው፡፡ ከዚያን ጊዜ ጀምሮ ይህ የኅትመት ፊደል ለኢትዮጵያ ጽሕፈት አጣጣል ሥርዓት ዋነኛ መለኪያና ማነፃፀሪያ ሊሆን ችሏል፡፡ የማተሚያ ቤት ሥራ መጀመር ለኢትዮጵያ የአብዮት ያህል የሚቆጠር ነበር፡፡››
አንጋፋው ጋዜጠኛና የጆርናሊዝም መምህሩ አቶ ማዕረጉ በዛብህ በአንድ ድርሳናቸው ብርሃንና ሰላም ማተሚያ ቤትን ‹‹በጥቁሮቹ የአፍሪካ አገሮች ውስጥ በጥንታዊነቱና በትልቅነቱ የታወቀው›› ይሉታል፡፡ የመጀመሪያ ጥንስሱ ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ አልጋ ወራሽ በነበሩበት በ1917 ዓ.ም. ከአባታቸው ከራስ መኰንን በወረሱት፣ ዛሬ የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ በሚገኝበት፣ በገነተ ልዑል ቤተ መንግሥታቸው ማቋቋማቸው በስሙም ጋዜጣ መመሥረታቸው ይታወቃል፡፡
“የቀድሞው ፕሬዝዳንት Mkapa ስለ አሩሻው ስምምነት ጥሩ አድርገው ስለሚያውቁና ተግባራዊነቱም እውን ይሆን ዘንድ የተቻላቸውን ሁሉ ስለሚያደርጉ፤ ይሄ መልካም ዜና ነው።” የዩናይትድ ስቴትስ ፕሬዚዳንት ባራክ ኦባማ።
ከአንድ ዓመት በላይ ለዘለቀው የብሩንዲ የፖለቲካ ቀውስ እልባት ለማበጀት በመንግስቱ፥ በተቃዋሚውና በሌሎችበሚመለከታቸው ወገኖች መካከል ለሚካሄዱ ንግግሮሮች የቀድሞው የታንዛኒያ ፕሬዝዳንት በንጃሚን ምካፓ (Benjamin Mkapa) መመረጣቸውን የተቃዎሚ ፓርቲች በይሁንታ መቀበላቸው ተዘገበ።
ዘ-ሐበሻ ድረገጽ ከተመሰረተች 9 ዓመት ሆኗታል:: ባለፉት 9 ዓመታት በኢትዮጵያ ወቅታዊ ሁኔታዎችን መረጃ ከሚያቀብሉ የመረጃ መረቦች መካከል አንዷ በመሆን በአማራጭነት ሚድያነት አገልግላለች:: በየዕለቱ ድክመቶቻችን በማረም ከዘመኑ ቴክኖሎጂ ጋር በመራመድ አሁንም ተመራጭና ተአማኒ ሚዲያ ለመሆን ተግተን እየሰራን ነው::
እንደሚታወቀው የዘ-ሐበሻ አዘጋጆች የሚዲያን ሥራ የጀመሩት እዚህ ስደት ላይ ከወጡ በኋላ አይደለም:: በሃገር ቤት በኢትዮጵያ ነጻው ፕሬስ ውስጥ መስዋዕትነት የከፈሉ፣ የታሰሩ፣ የተገረፉና ብዙ መስዋዕትነት በከፈሉ ጋዜጠኞች የምትዘጋጅ ድረገጽ ናት::
ዘ-ሐበሻ ድረገጽ በተለይ ዕድሜያቸው ከ18 – 45 ዓመት ክልል ውስጥ በብዛት የምትጎበኝ፣ ወቅታዊ መረጃዎችንም በፍጥነት የምታደርስ መሆኗ የሕወሓትን መንግስት ሁሌም እንዳስደነገጠች ነው:: ባለፉት 9 ዓመታት በተለይ በእነዚህ ዕድሜ ክልሎች ባሉ ወገኖች ድረገጻችን በመጎብኘቷና በአብዛኛው 75% የሚሆነው የዘ-ሐበሻ ድረገጽ ጎብኚም ከኢትዮጵያ መሆኑ ያበሳጨው የሕወሓቱ መንግስት በርካታ ብሮችን በማፍሰስ ዘ-ሐበሻ የምታስተላልፈውን ነጻና ያልተገደበ መረጃ ለማፈን ብዙ ጥረቶችን አድርጓል:: ዘ-ሐበሻ ድረገጽን በሶስተኛ ወገን እንዲሸጥለት ከመጠየቅ አንስቶ ኮምፒውተሮቻችንን ከማጥቃት እስከ አዘጋጆቹ ቤተሰብ ድረስ ሄዶ የሕወሓት መንግስት ያላደረገው ያልሞከረው ነገር የለም:: አዘጋጆቹን በአካልና በንብረቶቻቸው ላይ ለማጥቃትም ብዙ ተሞክሮም ነበር::
ባለፉት 9 ዓመታት የደረሰብን ፈተና እንዲህ በትንሹ ተጽፎ የሚያልቅ ብቻ አይደለም:: ዘ-ሐበሻ ድረገጽን ሃክ ለማድረግ ብዙ ወጪዎችን የሚያፈሰው የሕወሓት መንግስት ከድረገጻችን በተጨማሪ ወደ አንድ ሚሊዮን የሚጠጋ ተከታይ ያለውን የፌስቡክ ገጻችንን ሃክ እስከማድረግ ደርሶ እንደነበር የቅርብ ጊዜ ትዝታችን ነው:: የፌስቡክ ገጻችንን ሃክ አድርገው የነበሩ የሕወሓት ተላላኪዎችም በሕግ የሚገባቸውን እርምጃ አግኝተዋል::
ይህን በሕወሓት መንግስት የሚደርሰውን የሳይበር ጥቃት ለማምለጥ ዘ-ሐበሻና አዘጋጆቿ በየ6 ወሩ ኮምፒውተሮቻቸውን ይቀያይሩ ነበር:: ብዙ ገንዘብ በማውጣትም የሳይበር ዘገበኛዎችን (ሴክዩሪቶዎችን) በመጫንም ጥቃቱን ስንከላከል ቆይተናል:: በዚህም መሃከል ግን ዘወትር ነጻ ሚዲያዎችን ለማፈን የማይተኛው የሕወሕት መንግስት እንደገና በዛሬው ዕለት ራሳቸውን “ጋዛ ሃከርስ” ብለው የሚጠሩ ሃከሮችን በመቅጠር የዋና አዘጋጁን ኢሜይል ሃክ በማድረግ እንዲሁም ድረገጹን ሃክ አድርገው በመቆጣጠር ለተወሰነ ሰዓታት ሲያውኩን ውለዋል::
የሕወሓት መንግስት የአዘጋጆቹን ኢሜይል ሃክ ቢያደርግ የሚያገኘው ምንም ምስጢራዊ መረጃ አይኖርም:: ዘ-ሐበሻ መረጃን ለሕዝብ ከማድረስ ውጭ ሌላ ምንም ዓይነት ተልዕኮ የሌላት በመሆኑ ምናልባት ወያኔዎች ኢሜሎቻችንን ቢበረብሩ የሚያገኙት ዞሮ ዞሮ በድረገጻችን ላይ በይፋ ተጽፈው የሚያገኟቸውን ጽሁፎች ብቻ ናቸውና ለልፋታቸውና ላጠፉት ገንዘብ ኪሳራቸው አስደስቶናል:: ድረገጻችንን ግን ሃክ ባደረጉትና ጥቃት በፈጸሙበት ቁጥር ግፋ ቢል እኛን የሚያስወጣን ገንዘብና መረጃ ልናደርሰበት የምንችልበትን ውድ ጊዜ ብቻ ነው::
ስለሆነም የሕወሓት መንግስት አንድ ሊገነበዘበው የሚገባው ትልቅ ነገር አለ:: የዘ-ሐበሻ አዘጋጆች በሃገር ቤት የስርዓቱን ማሰቃያ እስር ቤቶችንና ጨለማ ክፍሎችን እነማዕከላዊን፣ ከርቸሌን፣ 3ኛ ፖሊስ ጣቢያንና ሌሎችንም በመቅመስ የቆሙለትን ዓላማ ያጠነከሩ እንጂ በደረሰባቸው እስር የተፍረከረኩ አይደሉም:: ዛሬም በሳይበር ሕወሓት በሚያደርስብን ጥቃት ከአቋማችን ምንም ፍንክች እንደማያደርገን፣ እንደውም በተጠቃን ቁጥር እንደምንጠነክር እንዲገነዘቡት ለመግለጽ እንወዳለን:: ለዚህም ነው በመግቢያችን ላይ “እንኳን በሳይበር የሚደረግ ጥቃት የወያኔ ተገንጣይ መንግስት እስር ቤትም ከዓላማችን አላሰናከለንም” ያልነው::
የታክሲ ባለንብረቶችን አቤቱታ ተከትሎ የከተማ ታክሲዎች ላይ የታሪፍ ማስተካከያ ቢደረግም የንብረቱ ባለቤቶችና ተቀጣሪ አሽከርካሪዎች ማስተካከያው በቂ አይደለም ይላሉ፡፡ አሽከርካሪዎቹ ታፔላው እንዲቀር ሲጠይቁ ባለንብረቶቹ ተመችቶናል ይላሉ፡፡ አቶ ፍቃዱ ይልማ የተባሉ የታክሲ አሽከርካሪ፤ አዲሱን የታክሲ ታሪፍ ጭማሪ አስመልክቶ አስተያየቱን ሲሰጥ 30 ሳንቲም ጭማሪ ከማድረግ ይልቅ ታፔላ ማስለጠፉ እና የቀ-ና ስምሪቱ እንዲቀር ቢደረግ አዋጪ መሆኑን ነው፡፡ ለዚህም በምክንያትነት የሚያስቀምጠው፤ በታፔላ በቀጣና የሚመደቡ ታክሲዎች ይዞታቸውን ያገናዘበ ባለመሆኑ ዳገት መውጣት የሚሳናቸው ተሽከርካሪዎች ዳገት ወዳለበት አካባቢ እንደሚመደቡ ተናግሯል፡፡ በዚህም አደጋ መከሰቱን እና ለኪሳራ መዳረጋቸውን ይገልፃል፡፡ ታክሲዎች በተገቢው ሁኔታ ኅብረተሰቡን ማገልገል እንዲችሉ ከታሪፉ ይልቅ ታፔላ እንዲቀር ይጠይቃል፡፡
የባለንብረቶች ማኅበር ሊቀመንበሮች በበኩላቸው፤ መኪኖቻቸው እንዳይጐዱ እና አሽከርካሪዎቹN ለመቆጣጠር የቀጠናን ሥራ እንደመረጡት ይናገራሉ፡፡ የንስር ታክሲ ባለንብረቶች ማኅበር ሊቀመንበር አቶ ይበልጣል አባተ እንደሚሉት፤ ማንም በቀጠና ሠርቶ የተጐዳ ሹፌር የለም፡፡ ሕገወጥ አሠራሮችን ለመሥራት ካልፈለጉ በስተቀር.. ይላሉ፡፡ አሽከርካሪዎቹ በደሞዛቸው አነስተኛነት ምክንያት በየቀኑ በሚያገኙት ውሎ አበል ቤተሰቦቻቸውን እንደሚያስተዳድሩ የገለፀው ይርጋለም ፀሐይ፤ ..ገቢያችን በማነሱ ቤተሰብ እየተጐዳብን ነው.. ይላል፡፡ የታሪፍ ጭማሪው ፋይዳ የሌለው ነገር መሆኑን በመግለጽ፡፡
በዋናነት የሹፌሮቹ ጥያቄ የታፔላ መነሳትን ነው፡፡ ታሪፉ ባይጨምርም እንደ ፈለጉት ተዘዋውረው ቢሠሩ ለውጥ እንደሚመጣ ይገልፃሉ፡፡ ..የታሪፉ መጨመር ዋጋ ቢስ ነው.. አዲሱን የታክሲ ዋጋ ታሪፍ ያጣጥላሉ፡፡
የአዲሱ ታሪፍ በኪሎ ሜትር የሚገለጽ ሲሆን ይህም ቀድሞ ከነበረው የታክሲ ታሪፍ አብዛኛዎቹ ቀንሰዋል፡፡ በጥቂቶቹ ላይ ጭማሪ ቢኖርም፡፡ እስከ ሰባት ኪሎ ሜትር ድረስ በቀድሞ አሠራሩ ብር ከ70 ሳንቲም ብር ከ85 የነበረው አሁን ወደ ዝቅ ያለ ሲሆን በሌሎቹም ላይ እንደ የኪሎ ሜትራቸው ቅነሳ የተደረገባቸው አሉ፡፡ ይህም ሰው በልማድ ሲከፍልባቸው የነበረ ሲሆን ይህም በኪሎ ሜትር ሲሰላ ዋጋቸው መቀነሱን ለማሳወቅ ችለናል፡፡
በጭማሪው ህዝቡ የተደናገረ ይመስለኛል፡፡ ህዝቡ ቤንዚን ሲጨምር አምስትና አስር ሳንቲም ሲጨምር ነው የሚያውቀው፡፡ ነገር ግን የእኛ ስራ ዋጋ መጨመር አይደለም፡፡ በሌላ ንግድ የተሠማራ በሚያዋጣው መንገድ ትርፉን አስቦ ጨምሮ ይሸጣል፡፡ የእኛ ስራ እንደዛ አይደለም፡፡ የመለዋወጫ እቃ ጨምሯል፤ ሦስት መቶ ብር የምንገዛው ጐማ አንድ ሺህ አምስት መቶ ብር ደርሷል፡፡ አጠቃላይ እቃዎቹ በአስር እጥፍ ጨምረዋል፡፡
እኛ ግን የታሪፉ ዋጋ የሚሻሻልን ቤንዚን በጨመረ ጊዜ ነው እንጂ ከስፔር ፓርትና ከመኪና ዋጋ መጨመር ጋር ተያይዞ የመጣ የዋጋ ጭማሪ አልነበረም በዚህ ደግሞ የትራንስፖርቱ አገልግሎት እየሞተ በመምጣቱ ለማንሳት የአዲስ አበባ እና የፌደራል መንገድ ትራንስፖርት ከማህበሩ ጋር በጋራ ጥናት አድርጓል፡፡ ስለዚህ ህብረተሰቡን ታሳቢ ያደረገ መነሻ የዋጋ ማስተካከያ ተሠርቷል፡፡ ከወጪያችን ጋር ተመጣጣኝ የሆነ ግን አይደለም፡፡ ሁለትና ሶስት ብርም ቢባል አያዋጣም፤ ግን የህዝቡን የኑሮ ሁኔታ ከግንዛቤ ውስጥ በማስገባት የተጨመረው ትንሽ ነው፡፡
የኑሮ ውድነቱን መንግስት ለማረጋጋት ሸቀጦችን ያቀርባል፡፡ ስለዚህ መንግሥት የታክሲ ባለንብረትን መደጐም ቢችል ኩፖን ተዘጋጅቶ ቤንዚን ገበያው ላይ 21 ብር ከሆነ ለእኛ 15 ብር ቢሸጥ፣ ስፔር ፓርቶችንም ሆነ መኪና ከውጪ ማስመጣት ብንችል የትራንስፖርቱN እጥረት ለመቀነስ እንችላለን፡፡ መንግስት ካስቀመጣቸው በጐ ስራዎች አንዱ በቀጣና ማሰማራቱ ነው፤ ይሄ ትንሽም ቢሆን የመኪኖች መጐዳትን ይቀንሳል፡፡ ለሹፌሮች ላይጥማቸው ይችላል፡፡ ምክንያቱ ደግሞ የትም ተሯሩጠው እንዳይሠሩ ይሆናል፤ ስለሚያግዳቸው ባለንብረቱ ግን ንብረቱን ለመቆጣጠር ይችላል፤ ነገር ግን ገቢ ላይ ይጐዳልም ይጠቅማልም፡፡ ይሄ ለቀጣና ብቻ ሳይሆን አዲሱ ታሪፍንም ይመለከታል፡፡ ለረጅም መንገድ ይጐዳል፡፡ ለአጭሮቹ ግን ይጠቅማል፡፡ የቀጠና ስምሪት ያስከተለውን የገቢን መቀነስ ለመቋቋም ነው ታሪፍ የጨመርነው፡፡ ከሁለት ወር በኋላም ጥናት አድርገን የዋጋ ማስተካከያ እናደርጋለን፡፡ አንበሳ የከተማ አውቶቢስን መንግስት ይደግፋል፡፡ የታክሲውም የመንግስት አካል ባይሆኑም ድጐማ ሊደረግላቸው ይገባል፡፡ አለበለዚያ ስራ ይሞታል ህዝቡ ይጐዳል፡፡
የታሪፍ ጭማሪው የባለንብረቱን ጥቅም ያገናዘበ ስሌት ነው ብዬ አላምንም፡፡ ምክንያቱም በአጭር መንገዶች ላይ ያለው ዋጋ ሲጨመር በረጅሙ ላይ ደግሞ ዋጋ እንዲቀንስ አድርጓል፡፡ ይሄ የኪሎ ሜትር ስሌት ላለፉት ሠላሳ አመታት ያልተቀየረ ነው፡፡ ያኔ የሞተር እድሳት በሦስት ሺህ ብር ይጠናቀቅ ነበር፡፡ አሁን ሃያ አምስት ሺህ ብር ይደርሳል፡፡ የእቃ ዋጋዎች ከፍተኛ ልዩነት አላቸው፡፡ ስለዚህ የታሪፍ መስተካከሉ ባለንብረቱን ያስደሰተ አይደለም፡፡ ይሻላል ለማለት እንጂ አሁን ያሉት መኪኖች በሊትር ከአምስት ኪሎ ሜትር በላይ አይሄዱም፡፡ ስለዚህ ዋጋው ገቢያችንን ያማከለ አይደለም፡፡ በፊት የተለመዱት ዋጋዎች ተቀንሰዋል፡፡ ለምሳሌ ከቦሌ ሜክሲኮ ሦስት ብር ከሰባ ሳንቲም ነበር፡፡ አሁን ግን 2.85 ሆኗል፡፡ ከመገናኛም እንደዚሁ ሆኗል፡፡ ስራው አላዋጣም ስላላቸው ሶማሌ ተራ የሚበተኑ ታክሲዎች በዝተዋል፡፡ የማስተካከያ ገንዘብ ስለሌላቸው ማለት ነው፡፡ ዘርፉ አዋጪ ስላልሆነ ወደዚህ ስራ የሚገባ የለም፡፡
እና የጠቀመን ቀጣና ነው፤ ይሄም ባለሀብቱ መኪናው የት እንዳ ሊያውቅ ይችላል እንጂ የገቢ ለውጥ አያመጣም፡፡ ምናልባትም በህገወጥ መንገድ ለመክበር የፈለገ ካልሆነ በስተቀር ቀጣናው ጠቅሞናል፡፡
አዋጪ መስመር ይዘው አያዋጣም ብለው አንዳንድ ሹፌሮች ባለንብረቱን ለማታለል ይሞክራሉ፡፡ ለዚህ ደግሞ ቀጣናውን እንደ ችግር የሚወስዱ አሉ እንጂ የተጐዳ የለም፡፡ የሹፌር ስራ ከፍተኛ ጫና እንዳለው እናምናለን፡፡
ደሞዛቸው በአሁኑ የኑሮ ውድነት ያኖራቸዋል ብዬ አላስብም፤ ረዳቱንም ጭምር፡፡ ሆኖም ሹፌሩን ሊጐዳ የሚችል መስመር የለንም፡፡ ነገር ግን ይሄ አካል ጥቅም አያግኝ አንልም፡፡ ስነምግባር የሌላቸው አንዳንዶች ሹፌሮች እንዳሉ ሁሉ ለማገልገል ቀና ደፋ የሚለውን ሹፌር አይጠቀም አንልም፡፡ ይሄ ሁሉ እንዲሆን መንግስት የተለያዩ ነገሮችን ማመቻቸት አለበት፡፡ አንድ መኪና በሊትር 5 ኪሎ ሜትር እየሄደ አንድ ሊትር 21 ብር እየገዛ፣ የሹፌርና የረዳት ቁርስ ምሳና እራት ችሎ የቀን ውሎ አበል ችሎ፤ ለባለቤት የሚገባው ገቢ ከቀነሰ መኪናውን ለማሳደስ በቂ ገንዘብ አይኖርም፡፡ የመኪናው መቆም የስራ አጥነትን ያባብሳል፡፡ በታሪፍ ጭማሪው የተጠቀመው ህዝቡ ነው፡፡ ህዝቡ በልማድ ሲከፍል የነበረው የሠባት ኪሎ ሜትር ታሪፍ ቀንሷል - ወደ 2.85 ወርዷል፡፡ ህዝቡ ይሄንን አያውቅም፡፡ በዚህ ላይ ተነጋግረን ዋጋው እንዲሻሻል ጠይቀናል፡፡ ህዝቡ ግን አሁንም ጉዳቱን ነው የሚያስበው፡፡ ግን በታሪፍ ጭማሪው የተጠቀመው ህዝቡ ነው፡፡
ከበፊቱ አሠራር ላይ በመጀመሪያ የታፔላ መለጠፍ ከፍተኛ ችግር አምጥቷል፡፡ ከቤት በባዶ ስንወጣ ለህዝብ አዝነን ስንጭን እንቀጣለን፡፡ እኛ የምንመጣው በነዳጅ ነው፤ በፊት ቢሆን ተሯሩጠን እንሞላለን፡፡ ሌላው የታሪፍ ጭማሪ ለእኛ ምንም የጠቀመን ነገር የለም፡፡ ረጅም መንገድ ስንሰራ ይጐዳናል፡፡ ምክንያቱም ለሠባት ኪሎ ሜትር ታሪፉ 2.85 ነው የተደረገብን፡፡ በፊት ሦስት ብር ከሰባ ነበር፡፡ አሁን ያሉት መኪኖች አብዛኛው የተጐረጐሩ በመሆናቸው ነዳጅ ይበላሉ፡፡ ለምሳሌ ከፒያሳ ቦሌ ደርሶ መልስ አስራ አምስት ኪሎ ሜትር ነው፡፡ በአዲሱ ታሪፍ ሰማንያ ብር ደርሶ መልስ ቢገኝ ነዳጅ የሚወስደው ደግሞ አምስት ሊትር ሊሆን ይችላል፡፡ ታዲያ ትርፉ ምን እንደሆነ አናውቅም፡፡ ለባለቤትም ገቢ ለማስገባት በጭንቀት ነው የምንሠራው፡፡ እኛ መኪናችንን አቁመን ሰው እንጠብቃለን፡፡ ሰው መኪናችንን ተደግፎ ሌላ መኪና ይጠብቃል፡፡ በፊት ሰው ባየንበት ስለምንሄድ የተሻለ ነበር፡፡ የታሪፍ ጭማሪም መፍትሔ አይሆንም ነገር ግን ማቆራረጥ ላይ ብቻ ትኩረት ሰጥቶ መንገድ ትራንስፖርት ቢሠራ ይሻላል፡፡
የታሪፍ መጨመሩ ጥቅሙ አይታየኝም፤ መጀመሪያም በቀጠና ሲያደርጉ ችግር ነበረው፡፡ የሚጠቀመውም የሚጐዳውም ተሳፋሪው ነው፡፡ መቆራረጥ የመጣው እንደውም አሁን ነው፡፡ በፊት በአንድ ታክሲ ረጅም መንገድ ልንሄድ እንችላለን፡፡ እኔ ሶስት መቶ ብር ደሞዝ አለኝ፡፡ በግለሰብ ቤት አምስት መቶ ብር ተከራይቼ ነው ከባለቤቴና ከልጄ ጋር የምኖረው፡፡ የታሪፍ አወጣጡ የረዳትና የሹፌሮችን ጥቅም ያላገናዘበ ነው፡፡ አብዛኛው መኪና ደርሶ መልስ መቶ ብር ይሠራል ቢባል ነዳጅ አምስት ሊትር ይበላል፡፡ ስለዚህ በኪሳራ ደርሶ መልስ እንሠራለን፡፡ ሌላው ታፔላው ከቤታችን ስላራቀንና እንደልብ ቤታችን ገብተን መመገብ ስላልቻልን መንገድ ለመብላት ተገደናል፡፡ ሌላ ወጪ ማውጣት ሆኗል፡፡ እንደ ልብ ለመንቀሳቀስ ስለማይቻል በባዶ ነው የምሄደው ይሄ ደግሞ ቤንዚን ይበላል፡፡ ወረፋ ጠብቆ በመጫን ሰአታችንን እንገድላለን፡፡ ይሄ ገቢያችንን ደካማ ያደርጋል፤ ለእኛ የታሪፍ መጨመር ዋጋ የለውም፡፡
ሃያ ሳንቲም ጨምሮ ህዝቡን ከማንገላታት ታፔላ ቀርቶ ታሪፍም እንደ ድሮ ቢሆን ይሻላል፡፡ በርካታ ሰው ቆሞ እኛ ዝም ብለን ተደርድረን ብናያቸው ምን ይጠቅማል፡፡ ስርአት የሚያስይዙ የመንገድ ትራንስፖርት ተቆጣጣሪዎች ለመቅጣት ከሚቸኩሉ ይሄንን ህዝብ አገልግሉ ቢሉን ነው የሚሻለው እንጂ የሌለ ታሪፍ ማውጣት ጥቅም የለውም፡፡
አዲሱን ታፔላ ለመቀየር ነበር አመጣጤ ሶስት ቀን ሆኖኛል፡፡ ማህበሩ ስራው ልክ እንደ ታፔላው የተዘበራረቀ ነው፡፡ እኔ ታፔላው ከመጣ ጀምሮ እንቅልፍ ተለይቶኝ አያውቅም፡፡ መኪናው ውስጥ ለረጅም ጊዜ ነው የምተኛው፡፡ ከአንድ ሰአት በላይ ወረፋ ለመያዝ ነው የምንቆመው፤ ይሄ ደግሞ ህዝቡን አማሯል፡፡ የታሪፍ ጭማሪ ከሚባል ቢቀነስ ነው የሚሻለው፤ ሰላሳ ሳንቲም ተጨምሮ አንድ ብር ተቀንሶብናል፡፡ በዚህ አሠራር እንዴት ገቢ ይገኛል፡፡
“የፓርቲዎች የሥነምግባር ሕግ” በኢህአዲግና በተቃዋሚዎች መካከል መፈረሙን ተከትሎ የመድረክ መሥራች የሆኑት አቶ ስየ አብርሃ “ሥነምግባር ሲሉ …” በሚል ርዕስ ሀገር ቤት በሚታተመው “አዲስ ነገር” ጋዜጣ ላይ ኅዳር 5 ቀን 2002 ዓ.ም. ዕትም ላይ አስተያየት ሰጥተው ነበር። የአቶ ስየን አስተያየት አስመልክቶ አቶ ልደቱ አያሌው ደግሞ “እነ አቶ ስየና የስምምነት ጥላቻቸው፤ ‘አርባ ዓመት ውቅያኖስ ውስጥ የኖረ አለት መዋኘት አይለምድም’ …” በሚል ምላሽ ሰጥተዋቸዋል። የሁለቱንም ወገኖች አስተያየት ለአንባብያን ግንዛቤ ይረዳ ዘንድ አቅርበነዋል። መልካም ንባብ!!
የአቶ ስየ አብርሃን “ሥነምግባር ሲሉ …” የሚለውን ጽሑፍ ለማንበብ እዚህ ይጫኑ። … የአቶ ልደቱ አያሌውን “እነ አቶ ስየና የስምምነት ጥላቻቸው፤ ‘አርባ ዓመት ውቅያኖስ ውስጥ የኖረ አለት መዋኘት አይለምድም’ …” ምላሽ ለማንበብ እዚህ ይጫኑ።
ኀሙስ መስከረም 15 ቀን 2001 ዓ.ም. አንድነት ለዴሞክራሲና ለፍትሕ ፓርቲ የመንግሥት፣ የግል እና የውጭ የመገናኛ ብዙኀን ጋዜጠኞችን ጠርቶ ጋዜጣዊ መግለጫ ሰጥቷል። በዚህ ጋዜጣዊ መግለጫው ላይ ከሁሉም የመገናኛ ብዙኀን ጋር ተቀራርቦ እንደሚሠራለና ለሁሉም በሩ ክፍት መሆኑን ገልጿል። ከዚህም በተጨማሪ ፓርቲው የአጭርና የረጅም ጊዜ የሥራ ዕቅዶችን አውጥቶ ለመንቀሳቀስ አስፈላጊውን ዝግጅት እያጠናቀቀ መሆኑን ገልጿል። የፓርቲው ሙሉ ጋዜጣዊ መግለጫ እንደሚከተለው ይገኛል።
የቀድሞ ቅንጅትን ዓላማና ራዕይ ወርሶ የተነሳው አንድነት ለዴሞክራሲና ለፍትሕ ፓርቲ (አንድነት) በቅንጅት የተጀመረውን በኢትዮጵያ ዴሞክራሲያዊ ሥርዓትን የማስፈን ጥረት በአዲስ መንፈስና በአዲስ ተስፋ ለመቀጠል ቆርጦ የተነሳ ለመሆኑ ቀደም ሲል በተለያዩ አጋጣሚዎች አሳውቋል። ትግሉን ለመቀጠል የሚያስችሉ ዝግጅቶችንም አጠናቅቆ ከኢትዮጵያ ብሔራዊ ምርጫ ቦርድ አስፈላጊውን ሕጋዊ እውቅና በማግኘት በፕሮግራሙና በሕገደንቡ መሠረት ለመንቀሳቀስ ተዘገጋጅቷል።
አንድነት ዓላማውን ለማሳካት ከተለያዩ የኅብረተሰብ ክፍሎች ትብብርና ድጋፍ ያስፈልገዋል። ከእነዚህ ክፍሎች አንዱ የመንግሥትም ሆኑ የግሉ መገናኛ ብዙኀን ቤተሰብ ነው። አንድነት ዴሞክራሲን በኢትዮጵያ የማስፈን ዓላማ የመንግሥትም ሆነ የግሉ መገናኛ ብዙኀን እንዲሁም የተቃዋሚ ፓርቲዎች የጋራ ዓላማ ነው ብሎ ያምናል። ስለዚህ አንድነት ይህን የጋራ ዓላማ ለማሳካት የበኩሉን ጥረት በሚያደርግበት ጊዜ ከመንግሥትም ሆነ ከግል የመገናኛ ብዙኀን ተገቢውን ትብብርና ድጋፍ አገኛለሁ ብሎ ያምናል። የዛሬው መገናኘታችን ይህን የጋራ ዓላማ ለማሳካት ሁላችንም በምናደርገው ጥረት እንዴት መደጋገፍ እንደምንችል፤ ከአለፈው ልምዳችን የታዩ የአሠራርና የአካሄድ ችግሮች ካሉ እንዴት ሊወገዱ እንደሚችሉ ሃሳብ ለመለዋወጥና ለመወያየት ነው። ይህ የዛሬው ግንኙነታችን የመጀመሪያ እንጂ የመጨረሻ አይደለም። ተባብሮ መሥራትና ችግሮችን በውይይት ማስወገድ ጊዜ የሚጠይቅ በመሆኑ አንድነት ከመንግሥም ሆነ ከግል መገናኛ ብዙኀን ጋር እየተገናኘ የሚወያይበት ቋሚ ፕሮግራም አውጥቷል። የዛሬው ግንኙነታችን የዚህ ቋሚ ፕሮግራም የመጀመሪያው እርምጃ ነው።
በዚህ አጋጣሚ አንድነት የአጭርና የረጅም ጊዜ የሥራ ዕቅዶችን አውጥቶ ለመንቀሳቀስ አስፈላጊውን ዝግጅት እያጠናቀቀ መሆኑን ለመግለጽ ይወዳል። ዝግጅቱ ድርጅታዊ መዋቅርን በየደረጃው ከመዘርጋትና ከማጠናከር ጀምሮ የዕውቀት፤ የፋይናንስና የአፈጻጸም አቅምን ማጎልበትን ያካትታል። የማዕከላዊ ጽሕፈት ቤትን ማጠናከር፤ የክልል ጽ/ቤቶችን መክፈትና በሰው ኃይልና በቁሳቁስ ማጠናከር፤ የአባላትን ቁጥር ማበራከትና ዕውቀታቸውንና ተሳትፎአቸውን በማጎልበት ለድርጅቱ አበይት ሥራዎች ማዘጋጀት ከአጣዳፊ ሥራዎቻችን ዋናዎቹ ናቸው።
አንድነት የመድበለ ፓርቲ ሥርዓት በሀገራችን ትርጉም ያለው እንዲሆን የበኩሉን ጥረት ያደርጋል። ምንም እንኳን ከቅርብ ጊዜ ወዲህ የወጡ የፖለቲካ ፓርቲዎች ምሥረታን፤ ፕሬስንና የሲቪል ማኅበራትን የሚመለከቱ ሕጎች የመንቀሳቀሻ መድረኩን ክፉኛ የሚያጠብቡ ቢሆኑም በሕጋዊነት፣ በዕውቀት፣ በጥበብ፣ በቀና አመለካከት፣ በትዕግሥትና በጠነከረ መንፈስ በመሥራት ታቅዶ የጠበበውን መድረክ እንዲሰፋና በኢትዮጵያ ዴሞክራሲን የማስፈን ተስፋ እየለመለመ እንዲመጣ ማድረግ ይቻላል ብሎ አንድነት በጽኑ ያምናል። መንግሥትም በእልክ መንፈስ ውስጥ በመግባት በአሳሪ ሕጎች የፖለቲካ መድረኩን ከማጥበብ ይልቅ በማስፋትና በማስተካከል የኃላፊነት ባህሪይን በሚያሳይ መልክ የመሪነት ሚናውን እንዲወጣ አንድነት ጥሪውን ያቀርባል።
በመጨረሻም አንድነት የመንግሥትም ሆኑ የግል መገናኛ ብዙኀን ራሱን የሚያይባቸው እውነተኛ መስተዋቶች እንዲሆኑና እነሱን በማየት ራሱን እያስተካከለና እያሻሻለ ለመሄዱ ምክንያቶች እንዲሆኑት ይፈልጋል። በርዕሰ አንቀጾቻችሁ፣ በዘገባዎቻችሁና በተለያዩ ዓምዶቻችሁ ከምትሰነዝሯቸው የሰሉ ሂሶችና ሃሳቦች ለመማር ዝግጁ መሆኑንና የህዝቡን የመረጃ ፍላጎት ለማርካት በምታደርጉት ጥረት አንድነት ተባባሪያችሁና በሩም ለሁላችሁም ክፍት እንደሆነ ያረጋግጥላችኋል።
የደብረብርሃን ዩኒቨርሲቲ በነጥብ የስራ ምዘና በተጠኑ የስራ መደቦች ላይ ያካሄደውን የሰራተኞች ድልድል መጠናቀቅ አስመልክቶ ከሰራተኞች ጋር የግማሽ ቀን ውይይት ሰኔ 5 ቀን 2010 ዓ.ም አካሂዷል፡፡
የኮሚቴው ሰብሳቢ አቶ ደጀኔ ጸጋው እንደጠቆሙት የምደባ ሂደቱ ረጅም ጊዜ የወሰደበት ምክንያት ጥናቱ ያልመለሳቸው በርካታ ችግሮች መኖራቸውና ለነዚህም ምላሽ ለማግኘት መሆኑን አስገንዝበዋል፡፡በሌላ በኩል ሰራተኞች በመመሪያው መሰረት መረጃዎችን በአግባቡ አለመሙላታቸውም የራሱ ተጽእኖ ነበረው ብለዋል ፡፡
በስራ ምዘናው 886 ሰራተኞች ያመለከቱ ሲሆን 995 የስራ መደቦች ለውድድር ቀርበው 871 መደቦች ሰራተኛ ተደልድሎባቸዋል፡፡15 ሰራተኞች ለምደባ ካመለከቱ በኋላ የለቀቁ መሆናቸው ተነግሯል፡፡ምደባ ከተሰጣቸው ሰራተኞች መካከል 400(45.9%) በመጀመሪያ ምርጫቸው፣231(26.5) በ2ኛ ምርጫቸው ተመድበዋል፡፡ይህም 631(72.4%)መሆኑ ነው፡፡ቀሪዎቹ ተንሳፋፊ በመሆናቸው ተመሳሳይ ወይም ዝቅ ባለ መደብ እንዲመደቡ ተደርጓል፡፡በዚህ መሰረት 195(22.4%) በተመሳሳይ መደብ ሲመደቡ፣45(5.2%)ሰራተኞች ዝቅ ባለ መደብ ተመድበዋል፡፡
በቀረበው ማብራሪያ ላይ የተለያዩ የግልጸኝነት ጥያቄዎች ቀርበው ምላሽና ማብራሪያ ተሰጥቶባቸዋል፡፡ምደባው ከሀምሌ 1፣2010 ጀምሮ ተግባራዊ እንደሚሆን ታውቋል፡፡
አዲስ አበባ ፣ ጥር 6 ፣ 2013 (ኤፍ ቢ ሲ) ማይክሮሶፍት በወርሃዊ የደህንነት ዝመናው ለዊንዶውስ ተጠቃሚዎች 83 የጥቃት ተጋላጭነቶችን የሚደፍን የደህንነት ማዘመኛ መልቀቁን አስውቋል፡፡ የደህንነት...
ከ1516 አስቀድሞ፣ የላቲን ፊደል I ለተነባቢው «ይ»፣ ለአናባቢው «ኢ»፣ እና ለሮማይስጡ ቁጥር ፩ ተጠቀመ። ሆኖም በቃል መጨረሻ ሲደረብ እንደ -ii ሲጻፍ፣ ቅርጹ እንደ -ij ይምሰል ጀመር። ከ1516 ዓ.ም. ጀምሮ ቅርጹ «J» ለተናባቢው «ይ» እና ቅርጹ «I» ለአናባቢው «ኢ» ይለያዩ ጀመር።
በፈረንሳይኛ ግን የ«ይ» ድምጽ አጠራር ከዚያ በፊት እንደ «ጅ» ለመምሰል ስለ ጀመረ፣ እሱ ደግሞ በጥንታዊ ፈረንሳይኛና እንዲሁም በእንግሊዝኛ በ«I» ይጻፍ ነበር፣ ከ1625 ዓም ጀምሮ ግን በ«J» ይጻፍ ጀመር። እስካሁንም ድረስ «J» በእንግሊዝኛ እንደ «ጅ» ያሰማል፤ በፈረንሳይኛ ድምጹ እንደገና ተለውጦ አሁን እንደ «ዥ» ያሰማል። በዘመናዊ እስፓንኛ ግን J እንደ «ሕ» ያሰማል።
የደብረ ብርሃን ዩኒቨርሲቲ ለአካባቢው ማኀበረሰብ የተለያዩ ማኀበራዊና ኢኮኖሚያዊ አገልግሎቶችን በመስጠት አለኝታነቱን እያሳየ መሆኑን የአማራ ክልል ርዕሰ መስተዳድር አቶ አገኘሁ ተሻገር ተናገሩ፡፡
የደብረ ብርሃን ዩኒቨርሲቲ ለአካባቢው ማኀበረሰብ የተለያዩ ማኀበራዊና ኢኮኖሚያዊ አገልግሎቶችን በመስጠት አለኝታነቱን እያሳየ መሆኑን የአማራ ክልል ርዕሰ መስተዳድር አቶ አገኘሁ ተሻገር ተናገሩ፡፡ ባሕር ዳር፡ ጥር 16/2013...
ይህን ታሪክ የነገረኝ መኖሪያው ወደ ሰበታ አካባቢ የሆነ አንድ ወዳጄ ነው፡፡ ጊዜው...? በትንሹ አንድ አመት አልፎታል፡፡ ታሪኩ እውነተኛ ነው፡፡ የመረጃዬ ምንጭ የሆነው ወዳጄ፤ ብዙ የባልና ሚስት ሽምግልና ላይ የተቀመጠ፣ አመለ-መልካም፣ ጨዋ፣ ፍርድ አዋቂ አዛውንት ነው፡፡ በዚህ ፀባዩ ብዙ ባልና ሚስት…
በዓለም የሀገር አስተዳደር ዘይቤ ውስጥ ጎልተው የሚታወቁት ሁለት አይነት ሥርዓቶች ናቸው። የሕዝብ ተወካዮች (ፓርላማ) እና ፕሬዚዳንታዊ አስተዳደር የሚሏቸው፡፡ የሕዝብ ተወካዮች አስተዳደርን፤ እንግሊዝ ጣሊያንና ሕንድን የመሳሰሉ ሃገሮች ይጠቀሙበታል። በዚህ የአስተዳደር ዘይቤ ወሳኝ ሥልጣን ያለው በጠቅላይ ሚኒስትሩ እጅ ነው፡፡ በ1987 ዓ.ም በወጣው…
ባለፈው ሰኔ የአርቲስት ሃጫሉ ሁንዴሣን ግድያ ተከትሎ በተፈጠረው ሁከትና ግርግር፣ በደረሰው የህይወትና ንብረት ጥፋትና ውድመት ተጠርጥረው በእስር ላይ የቆዩ የባልደራስና ኦፌኮ አመራሮች የሽብርተኝነት ክስ እንደተመሰረተባቸው ይታወቃል፡፡ በሌላ በኩል፤ በኮቪድ-19 ወረርሽኝ ምክንያት ተራዝሞ የነበረው አገራዊ ምርጫ ዘንድሮ እንዲካሄድ መንግስት ወስኗል፡፡ የፓርቲ…
ሁለት የአብዮት መሪዎች፣ ሌኒንና ማኦ ስለ ቋንቋና ሰለ አብዮት እየተበሳጩ ጽፈዋል፤ አብዮት ስድነትን አዝሎ ይመጣል፤ ስለዚህም አብዮተኛ ሁሉ ቋንቋ ፈጣሪና የቋንቋ ወጌሻ ይሆናል፤ አብዛኛዎቹ የቋንቋ ወጌሻዎች ገና ከመሀይምነት በቅጡ ያልወጡ ናቸው፤ ነገር ግን እነዚህ ጊዜ የሰጣቸው መሀይሞች ተማርን በሚሉት ላይ…
• ትኩረት ያልተሰጣቸው ሦስት የትምህርት መስጪያ አማራጮች? • ወላጆች ያለ ስጋት ልጆቻቸውን ወደ ት/ቤት እንዴት ሊልኩ ይችላሉ? ባለፈው ዓመት፣ በወርሃ መጋቢት መባቻ ላይ ኮቪድ 19 ዓለም አቀፍ ወረርሽኝ መሆኑን የዓለም የጤና ድርጅት አወጀ፡፡ ከዚያም ቀጥሎ በሀገራችን የመጀመሪያው የኮቪድ ቫይረስ ተጠቂ…
ዘፈንና ፖለቲካ እንዳይፈቱ ሆነው የተገመዱ ናቸው - በአገራችን፡፡ ሲመስለኝ፣ ሲመስለኝ፤ በአሁኑ ሰዓት ኢትዮጵያ ውስጥ ላለው ፖለቲካዊ አለመረጋጋትና ምስቅልቅል “ዘፈን” ትልቅ ድርሻ ነው ያለው። እንደምታውቁት፣ ለለውጡም የነበረው አስተዋጽኦ ጉልህ ነበር፡፡ ልጨምርበት፡- በብልጽግና እና በኦነግ፤ ብሎም በሌሎቹ የፖለቲካ ፓርቲዎች መካከል ያሉትን የአመለካከት…
በነብርጋዴል ጀነራል ተፈራ ማሞ የምርመራ መዝገብ ከሁለት ሳምንት በፊት የባህር ዳር ከተማ ወረዳ ፍ/ቤት ውድቅ ያደረገውን ተጨማሪ የምርመራ የጊዜ ቀጠሮ የባህር ዳርና አካባቢዋ ከፍተኛ ፍ/ቤት አፀና።
እቶም ኣብ ምብራቕ ሱዳን ተታሒዞም ዝጸንሑ ኤርትራውያን፣ ፖሊስ ምብራቕ ሱዳን ድሕሪ ዘካየድዎ ስርሒት ናጻ ከምዝወጹ ኣዛዚ ፖሊስ እቲ ዞባ ብርጋደር ጀነራል ዓብደላ ኣልሳይግ ገሊጹ።
እቶም ካብ ብዘይሕጋውያን ኣሰጋገርቲ ደቂ ሰብ ናጻ ተለቒቖም ዘለዉ ቆልዑን ደቂንስትዮን ዝርከብዎም ስደተኛታት ኤርትራ፣ ጉዳዮም ብላዕለዋይ ኮሚሽን ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ከይተራእየ ናብ ኤርትራ ክምለሱ ተኽእሎታት ኣሎ።
እነዚህ ትናንሽ የብር ቱቦዎች በመድረክ ላይ ያላቸው አፈፃፀም በጣም አስደናቂ ከሆነ ችሎታ ላላቸው ሙዚቀኞች በኢዮሊያን ባለቤቶች ይሰጣቸዋል ፡፡ የስጦታ ቧንቧዎች ለአንድ አፈፃፀም የልዩነትና የእውቅና ምልክት ናቸው ፡፡ ተመስጦ በ የነፋሱ ስም ና የጥበብ ሰው ፍርሃት ከ ኪንግኪለር ዜና መዋዕል በፓትሪክ ሮትስስ
ዝርዝሮች: የኢዮሊያውያን ተሰጥኦ ቧንቧ ፒን ከኒኬል ላፔል ፒን ቅጥ ልጥፍ ጋር ጠንካራ ስሪቶች ብር እና የኒኬል የተለበጠ መበጠሪያ ክላቹንና ጀርባ ያካትታል የስጦታ ቧንቧው ረዥሙን ነጥብ 16 ሚሜ በ 17.3 ሚ.ሜ ስፋት ይለካል ፡፡ የታለንት ፓይፕ ላፕል ፒን ክብደቱ 4.4 ግራም ነው ፡፡ የፒንኖቹ ጀርባ በሰሪዎቻችን ምልክት ፣ በቅጂ መብት እና በብረት ይዘት የታተመ ነው ፡፡
ኢትዮጵያው ትውልድ ያላቸው አል-አሙዲ በኢትዮጵያ ቁጥር አንድ የግል ኢንቨስተር ሲሆኑ፤ በኢትዮጵያ የሚወክሏቸው የግል ጠበቃ መታሰር፤ አለመታሰራቸውን ሳያረጋግጡ፤ ዜናውን እንደማንኛውም ሰው እንደሰሙ እስከ ትናንት ጠዋት ድረስ በስልክ እንዳገኟቸው ለአሜሪካ ድምፅ ተናግረዋል።
በሳውዲ አረቢያ መንግስሥት በሙስና ተጠርጥረው በቁጥጥር ስር ከዋሉት ልዑላን፣ ሚኒስትሮች የቀድሞ ሚኒስትሮችና ባለሃብቶች የአብዛኞቹ የባንክ ሂሳብ መታገዱን የሮይተርስ የዜና ወኪል ምንጮች አረጋገጡ።
ከታሳሪዎች መካከል ኢትዮጵያዊ ትውልድ ያላቸው የሳውዲ ቱጃር ሼክ ሞሐመድ አል-አሙዲ የሚገኙበት ሲኾን እስረኞቹ ታስረውበታል ከተባለው ሪትስ ካርልተን ሆቴል ወጥቷል የተባለውና ሮይተርስ የላከልን አጭር የቪዲዮ ምስል የሚያሳየው ፤ "በሆቴሉ የእንግዳ መቀበያ ውስጥ በተነጠፈ ፍራሽ ላይ ብርድ ልብስ የለበሱ ሰዎች ተኝተውና አጠገባቸውም መሳሪያ ተቀምጦ ነው።"
በሌላ በኩል በሳውዲ በጅዳ የሚገኝ የቀድሞ የዶቼ ቬሌ ዘጋቢ ነብዩ ሲራክ የመንግስት መገናኛ ብዙሃን ጉዳዩን በድፍን መዘገባቸውና የግል ጋዜጦች ደግሞ ሥም ዝርዝሩ ጭምር እየጠቀሱ በመዘገብ ላይ እንደሚገኙ ጠቁሞናል።
የሳውዲ አረቢያ መንግስሥት በሙስና ከጠረጠራቸውና በቁም እስር ከሚገኙት የመንግሥት ባለስልጣናትና ነጋዴዎች መካከል ኢትዮጵያዊ ትውልድ ያላቸው የሳውዲ ቱጃር ሼክ ሞሐመድ ሁሴን አሊ አል-አሙዲ ይገኙበታል።
ቅዳሜ ዕለት ከታሰሩት የንጉሳዊ ቤተሰብ አባላትና ሚኒስትሮች መካከል ቢሊየነሩ ዋሊድ ቢል ታል፤ የቀድሞ የብሔራዊ ክቡር ዘበኛ ጦር ኃላፊ፤ የቀድሞ የገንዘብ ሚንስትርና ሌሎችም ባለሥልጣናትና ባለሃብቶች እንደሚገኙበት ታውቋል።
የሳውዲ አረቢያ አልጋወራሽ ሞሀመን ቢን ሳልማን በጀመሩት የጸረ ሙስና ዘመቻ በቁጥጥር ስር ከዋሉት መካከል ዐስራ አንድ ልዑሎች፣ አራት ሚኒስትሮችና ከዐስር በላይ የቀድሞ ሚኒስትሮች የሚገኙበት ሲኾን፤ ሼክ ሞሐመድ አሊ አል-አሙዲም በሪትስ ካርልተን ሆቴል የቁም እስር ላይ ከዋሉት ስም ዝርዝር ውስጥ ተገኝተዋል።
“በእኔ በኩል እንደማንኛውም ሰም ከምሰማው በስተቀር የደረሰኝ መረጃ የለም። ከእርሳቸው ጋር እስከ ትላንት ድረስ በስልክ እየተገናኘን ነበር ምንም የማውቀው ነገር የለም። ለሥራ ጉዳይ እርሳቸው ሲደውሉልኝ ካልሆነ በስተቀር እኔ ወደ እርሳቸው የምደውልበት መንገድ የለም” ብለዋል።
የአሜሪካ ድምፅ ምንጮች እንዳረጋገጡት ሼክ መሐመድ ከትናንት ጠዋት በኋላ የስልክ ግንኙነታቸው ተቋርጧል። በአሁኑ ሰዓትም የተፈቀደላቸው ከአንድ ሰው ጋር ብቻ እንዲገናኙን ነው። ይህ ዜና ከተሰማ በኋላ በአብዛኞቹ የሚድሮክ አመራር አባላት ዘንድ መደናገጥ መፈጠሩን የጠቆሙን ምንጮች ከተባራሪ መረጃ ውጪ ቀጣዩ ሁኔታቸውን በተመለከተ ምንም መረጃ ማግኘት እንዳልተቻለ ጠቁመውናል።
የሼክ መሐመድን ሁኔታ በቅርብ ያውቃሉ ተብሎ የሚገመተው የሚድሮክ ኢትዮጵያ ቴክኖሎጂ ግሩፕ ዳይሬክተር ዶ/ር አረጋ ይርዳው ልናገኛቸው ሞክረን ከሀገር ውጪ መሆናቸው ተገልፆልናል።
የደርባ ሚድሮክ ዋና ሥራ አስኪያጅ አቶ ኃይሌ አሰግዴን ስለሁኔታው ጠይቀናቸው ነበር “እኔም የማውቀው እናንተ የምታውቁትን ያክል ነው” ብለውናል። አያይዘውም “ልክ እናንተ የሰማችሁትን እኛም ሰምተናል ለማጣራት እያሰብን ነው። እርሳቸው በሰላም እንዳሉ ግን እናውቃለን ብለዋል።
15.3 ቢሊየን የአሜሪካን ዶላር የተመዘገበ የሀብት መጠን ያላቸው ሼክ መሐመድ ዋነኛ የሐብት ምንጭ የነዳጅ ዘይት እንደሆነ ይነገራል። በኢትዮጵያ በሆቴልና ቱሪዝም፣ ግብርና፣ ትምህርት፣ ማዕድን፣ ኮንስትራክሽን፣ ሪልስቴት፣ የማኒፋክቸሪንግ ኢንዱስትሪዎችና በፋይናንስና ሥራ ላይ ተሰማርተው ከ70 ኩባንያዎችና ከ40 ሺሕ በላይ ሠራተኛ ያላቸው ባለሃብት ናቸው።
ከዚሁ ጎን ለጎንም በኢትዮጵያ ለልማት የወሰዷቸውን ቦታዎች ለረጅም ዓመታት አጥረው በማስቀመጥ ስማቸው የሚነሳ ባለሃብት ናቸው። ከድርጅቶቻቸው መካከል ታክስ ባለመክፈል ክስ ተመስርቶባቸውም ያውቃል።
የሳውዲ አረቢያ አልጋወራሽ ሞሃመን ቢን ይህንን የማሰር እርምጃ የወሰዱት አዲስ በመካሄድ ላይ ካለው ፀረ ሙስና ምርመራ ሕግ ጋር በተያያዘ ሲሆን በዚህም የተያዙት ሰዎች አብዛኞቹ ከሳውዲ መንግሥት ፕሮጀክቶችን ወስደው ባለመሥራት ወይም ባለመጨረሳቸው እንደሆነ እየተነገረ ነው። በዚም ምክኒያት እጅግ ከፍተኛ ቁጥር ያለው ገንዘብ ተመዝብሯል ተብሏል።
አንዳንድ ተንታኞች የሳውዲውን ንጉስ እርምጃ፤ ወደፊት ሀገራቸውን ለመለወጥ የያዙትን አጀንዳ እንዳያስፈጽሙ እንቅፋት ሊሆኑ የሚችሉ ሰዎችን ገለል ያደረጉበት እንደሆነ ያስረዳሉ።
የመካከለኛው ምስራቅ ኢንስቲቱት ተመራማሪ ዙቤር ኢቅባል ለአሜሪካ ድምጽ ሬድዮ ሲናገሩ፥ የአልጋ ወራሹ አርምጃ በሳውዲ ውስጥ ለውጥ በሚሹ ወጣቶችና በቆየው ትውልድ መካከል በሳውዲ ልዑላዊ ቤተሰብ ውስጥ መኖራቸውን አስረድተዋል።
የሳውዲ አረቢያ መንግስት በ500 ቢልዮን ዶላርስ ወጭ የኢንዱስትሪና የፈጠራ ስራ ማእከል ለመገንባት ያለውን እቅድ ባለፈው ወር ያስታወቀ ሲሆን፤ የሀገሪቱ የወደፊት አቅጣጫ የለዘቡ የሃይማኖት መርሆዎች የሚታዩባት ለለውጥ የተዘጋጀች እንድትሆን ታስቧል።
«ፍርድ ቤቶች ራሳቸዉን ሊፈትሹ ይገባል» ሲል የባልደራስ ምክር ቤት ሰብሳቢ ጋዜጠኛ እና የመብት ተሟጋች እስክንድር ነጋ አመለከተ። ጋዜጠኛው ይህን የተናገረዉ የባልደራስ ዋና ጸሐፊ ጋዜጠኛ ኤልያስ ገብሩ እና የበረራ ጋዜጣ እንዲሁም የአስራት ቴሌቪዥን ጋዜጠኛ በሪሁን አደራ መታሠራቸዉን ተከትሎ ነዉ።
ጋዜጠኛ ኤልያስ ገብሩ ለእስር የበቃዉ ፖሊስ ባሕር ዳር ተሞከረ ከተባለዉ መፈንቅለ መንግሥት ጋር በተያያዘ በሽብር ጠርጥሬዋለሁ በማለቱ ነዉ ሲል እስክንድ ለዶይቼ ቬለ ገልጿል።
ባሕር ዳር ላይ የተከሰተዉ ሙሉ ለሙሉ የኢህአዴግ የዉስጥ ጉዳይ መሆኑን ያመለከተው እስክንድር ነጋ፤ ጋዜጠኞችም ሆኑ የባለአደራዉ ም/ቤት፤ የአማራ ብሔራዊ ንቅናቂ ማለትም «አብን»ም ሆነ እንዲሁም በመንግሥት ላይ ሰላማዊ ተቃዉሞ የሚያነሱ ከባሕር ዳሩ ክስተት ጋር ግንኙነት የላቸውም ብሏል። በዚህ ሰበብ ሰላማዊ ተቀናቃኞች እየታሠሩ፣ እየታደኑ እና እየተንገላቱ ነው ሲልም ጋዜጠኛ እስክንድር ነጋ ተናግሯል። «በየእስር ቤቱ የተያዙበት ሁኔታም እጅግ የሚያሳዝን ነዉ፤ ከህወሃት ዘመን የሚብስ እንጂ የሚስተካከል አይደለም። ወንድሞታችን እጅግ አስቸጋሪ በሆነ ሁኔታ ላይ ነዉ የሚገኙት፤ እጅግ ጠባብ በሆነ ፤ ምንም ብርሃን በሌለበት ጨለማ እና ቀዝቃዛ ክፍል፤ ከፈነዳ መፃዳጃ ቤት የሚወጣ ሽታን እየተነፈሱ፤ ኢ- ሰብዓዊ በሆነ ሁኔታ ላይ ነዉ የሚገኙት» ሲልም ታሳሪዎቹ ይገኙበታል ያለውን ሁኔታ ዘርዝሯል። «ሁኔታውም ለሀገራችን የኋልዮሽ ጉዞ ነው» ም ብሏል። ፍርድ ቤቶችም ችግር እንዳለባቸዉ ከወዲሁ ምልክት እያየን ነዉ የሚለው ጋዜጠኛ እስክንድር «ንፁሐን ዜጎች ሽብር በሌለበት ሀገር በሽብር ተጠርጥረዋል ተብለዉ የአቃቤ ሕግን ጥያቄ ተከትሎ ፍርድ ቤት ሲቀርቡ፤ ሙሉ ማስረጃ እንኳ ሳይሆን አመላካች ማስረጃ አላችሁ ብሎ እንኳ ሳይጠይቅ በደፈናዉ እየተቀበለ ነዉ» ሲል ለዶይቼ ቬለ ገልጿል። ፍርድ ቤቶች በአንድ ዓመት ዉስጥ መለወጥ ነበረባቸዉ የሚለው ጋዜጠኛ እስክንድር ነጋ፤ «የመንግሥትን ጥያቄ በደፈናዉ መቀበል አይገባቸዉም ነበር ፤ ነፃነታቸዉን በዚህ አጋጣሚ ማሳየት ይገባቸዉ ነበር፤ አሁን እከሌ ከእከሌ ሳንል ፍርድ ቤት የቀረቡት ሙሉ በሙሉ ንፁሐን ናቸዉ ሲል» የባለዳራዉ ምክር ቤት ሰብሳቢ ለዶቼ ቬለ «DW» ተናግሯል። ይህን ተከትሎ ወደ አቃቤ ሕግ ቢሮ በተደጋጋሚ ያደረግነዉ የስልክ ጥሪ ስልካቸዉን ባለማንሳታቸዉ አልተሳካም።
የኮመን ሎው አገሮች /Battery/ ይሉታል፡፡ ሲቪል ሎው አገሮች ደግሞ /Physical assault/ የሚሉት ነው፡፡ በኢፌዲሪ ሕገ መንግስት አንቀፅ 14 መሠረት ማንኛውም ሰው ሰበዓዊ በመሆኑ የማይደፈርና የማይገሰስ በሕይወት የመኖር የአካል ደህንነትና የነፃነት መብት አለው፡፡ የአካል ደህንነትና የነፃነት መብትን ይህን ቁጥር ማለት 2ዐ38ን እና ቀጣዩን ቁጥር ማለት ቁጥር 2ዐ4ዐ ስንወያይ እናነሳቸዋለን፡፡ እነዚህ ሐገ መንግስታዊ መብቶች ላልናቸው ቁጥሮች መሠረቶች ናቸው፡፡
ስለሆነም የኢፌዲሪ ሕገ መንግስት አንቀፅ 16 እንደሚደነግገው ማንኛውም ሰው በአካሉ ላይ ጉዳት እንዳይደርስበት የመጠበቅ ሕገ መንግስታዊ መብት አለው፡፡ ይህ መብት በፍትሐብሔር ሕገ ቁጥር 2ዐ38 እንደተደነገገው አንድ ሰው ሳይፈቅደ ሰውነቱ ያለመነካት መብትንም ይጨምራል፡፡ ስለሆነም አንድ ሰው ሆን ብሎ ሌላው ሰው ሳይፈቅድ ሌላውን ሰው ከነካ ነኪው ጥፋተኛ ነው፡፡ ይህ ቁጥር የሚነግረን አንድ ሰው በሰውነቱ ላይ አዛዥ ራሱ ብቻ መሆኑን ነው፡፡ ለዚህም ይመስላል የኢፌዲሪ ሕገ መንግስት አንቀፅ 14 ስር ለማንኛውም ሰው ሰብዓዊነት አፅንዎት የሰጠው ይህን የፍታብሔር ቁጥር አስመልክቶ አንዳንድ ነጥቦችን እናንሳ፡፡ የመጀመሪያው የሌላን ሰው ሰውነት የሚነካው ሰው ንኪኪውን የሚያደርገው ሆን ብሎ /Intentionally/ ነው፡፡ ሁለተኛ የተነኪው ፍላጐት የለም፡፡ ስለሆነም ነኪው የነኪውን ሰውነት ተገዶ ቢነካ ወይም በቸልተኝነት ቢነካ የተነኪው ፍላጐት በይኖርም እንኳን ጥፋተኛ አይሆንም፡፡
በተጨማሪ ደግሞ ነኪውን ጥፋተኛ ለማድረግ የተነካው ሰው ላይ ጉዳት መድረስ የለበትም፡፡ ሌላው መነሳት ያለበት ነጥብ የሌላን ሰው ሰውነት የሚነካው ሰው መንካቱን የግድ በቀጥታ ማድረግ አይጠበቅበትም እንዲሁም ድርጊቱን ለመፈፀም ሕይወት ያለው ነገር ወይም የሌለው ነገር መጠቀም ይችላል፡፡
በምሳሌ እናስረዳ ጫልቱ ዛፍ ስር ጥላ ፍለጋ ተቀምጣለች እንበል፡፡ መሐመድ ዛፋን ሆን ብሎ በማነቃነቅ የዛፍ ቅጠሎች እና ፍሬዎች በጫልቱ ላይ እንዲወድቅ ቢያደርግ በቁጥር 2ዐ38/2/ መሠረት ተጠያቂ ይሆናል፡፡ መሐመድ ጫልቱን ለመንካት እዚህ ጋ የተጠቀመው ሕይወት ያለውን ነገር ቀጥታ ባልሆነ መንገድ ነው፡፡ በሌላ በኩል ደግሞ አቶ ጊግሶ ውሻ አልጥኖ ውሻው የሌላን ሰውነት እንዲነካ ሆን ብሎ ቢያደርግ አቶ ጊግሶ ጥፋተኛ ይባላል እንዲሁም በሩቅ ቁጥጥር በሚደረግበት አሸንጐሊት የሌላን ሰው ያለፍላጉት መንካትም ጥፋተኛ ያደርጋል፡፡ ቀጥለን መከላከያዎችን እንመለከታለን፡፡
ይህን በምሳሌ ለማስረዳት እንሞክር ፋጡማና ከድር የአንድ ክፍል ተማሪዎች ጓደኛሞች ናቸው እንበል፡፡ ሁለቱ ጓደኛሞች ሁልጊዜ ሲገናኙ ይጨባበጣሉ ይላፋሉ እንበል በመሃል ፋጡማ ወደ እስልምና ትምህርት የሚሰጥበት ትምህርት ቤት መሄድ በመጀመሯ ሊጋቡ የሚችሉ ወንድና ሴት ባልና ሚስት ካልሆኑ ሰውነታቸው መነካካት ይለበትም የሚል ትምህርት ተማረች እንበል፡፡ አንድ ጠዋት ከድር ከኃላዋ መጥቶ አይኗን ቢይዛትና ፋጡማ በቁጥር 2ዐ38 መሠረት ክስ ብትመሠርት ከድር ቀድሞ ከነበራቸው ግንኙነት አንፃር ፋጡማ የእሱን አድራጉት እንደምትቃወም በአእምሮው ግምት ሊያሰበው የማይችል መሆኑን ካስረዳ ጥፋተኛ መሆኑ ይቀርለታል፡፡
ሁለተኛው የመከላከያ ነጥብ አንድ ሰው የራሱን ወይም የሌላን ሰው ከአደጋ ለመከላከል ወይም በደንቡ መሠረት ንብረቱ የሆነውን ወይም በይዞታው ስር ያለን ንብረት ለመከላከል በሚደረግ ትንንቅ የሊላን ሰው ሰውነት ቢነካ ጥፋተኛ መባሉ ይቀርለታል፡፡ ለምሳሌ አንድ ጐረምሳ አንዲትን ልጅ የሐይል ጥቃት ሊያደርስባት ፈልጐ ጐረምሳውን ገላጋይ ቢይዘው ገላጋዩ ጥፋተኛ አይባልም፡፡ እንዲሁም የፍትሐብሔር ቁጥር 1148/2/ ስር እንደተደነገገው በእጁ ያደረገውን ነገር በንጥቂያ ወይም በስውር የተወሰደበት እንደሆነ ነገሩን በግፍ /በጉልበት/ ሲወሰድ ከተገኘው ወይም ይዞ ሲሸሸ ከተያዘው ነጣቂ ላይ ወዲይውኑ በጉልበት ለማስለቀቅ የተወሰደበትን ነገር ለመመለስ ስለሚችል ይህን ለማድረግ የነጣቂውን ወይም የሌላውን ሰውነት የግድ መንካት ስለሚኖር ነኪው ጥፋተኛ አይሆንም፡፡
በቁጥር 2ዐ39 /ሐ/ ስር ያለው መከላከያ በአሁኑ ጊዜ ተገቢነት ያለው አይመስለንም፡ በሁለት ምክንያት የመጀመሪያው በኢፌዲሪ ሕገ መንግስት አንቀፅ 36/1//ሠ/ ስር እንደተደነገገው ህፃናት በአካላቸው ከሚፈፀም ወይም ከጭካኔና ኢሰብአዊ ከሆነ ቅጣት ነፃ የመሆን መብት አላቸው፡፡ ሁለተኛ ደግሞ ይህ የመከላከያ ንዑስ ቁጥር የሚያመለክተው የፍትሐብሔር ቁጥር 267/2/ ነበር፡፡ በዚህ ንዑስ ቁጥር መሠረት አሳዳጊው ቀለል ያሉ የሰውነት ቅጣቶችን አካለ መጠን ባለደረሰ ልጅ ላይ ለመፈፀም ይችላል፡፡ ሆኖም ግን የኢፌዲሪ ሕገ መንግስት በህፃናት ላይ ማንኛው ዓይነት የሰውነት ቅጣት እንዳይፈፀም ይከለክላል፡፡ በተለይ እንግሊዝኛው “ To be free of corporal punishment” ይላል፡፡ ይህንኑ ተከትሎ የወጣውም አዲሱ የተሻሻለው የቤሰተብ ሕግም እላይ የጠቀስነውን ቁጥር 267/2/ ትን አንቀፅ 258/2/ ስር አሳዳሪው አካለመጠን ለልደረሰው ልጅ መልካም አስተዳደግ ተገቢነት ያለውን የዲስፒሊን እርምጃ ለመውሰድ ይችላል፡፡ በማለት ተክቶታል፡፡ ከዚህ ሁሉ የምንረደው በልጅ ላይ የሚፈፀም ቅጣት ጥፋት እንደሆነና መከላከያ እንደማይሆን ነው፡፡ ለልጅ ያልነው ነገር ሁሉ ለተማሪም ለአሽከርመ /ለሠራተኛ/ ይሆናል፡፡ ስለሆነም ለተማሪ እና ሠራተኛ ስውነት ላይ ቅጣት መፈፀም ኢ-ሕገመንግስታዊ ስለሆነ እንደመከላከያ ሊያገለግል አይችልም፡፡
ሶስተኛው የመከላከያ ነጥብ አንድ ዕብድ በራሱ ወይም በሌላ ሰው ላይ እንዲሁም በንብረት ላይ ጉዳት እንዳያደርስ ለመከላከል በሚደረግ ጥረት የሚፈጠር መንካት ነው፡፡ ለምሳሌ የፍትሐብሔር ቁጥር 342 ስር አንድ ሰው ዕብደቱ በግልፅ የታወቀ ነው የሚባለው አብረውት የሚኖሩት ወይም ቤተዘመዶቹ የተባለው ሰው መዘዋወር ላይ ገደብ ሲያደርጉ ነው፡፡ የዚህ ገደብ ማድረጊያ አንዱ መንገድ ዕብዱን ሰው በገመድ ማሰር ነው፡፡ ይህ ድርጊት የግድ ዕብድ የተባለው ሰው ሰውነት መንካትን ይጋብዛል፡፡ በዚህ ሁኔታ ስር ነኪው ጥፋት ሰርቷል አይባልም፡፡ አንድ ነጥብ እናክል፡፡ ይህ መንካት የሚፈቀደው አደገኛ ዕብዱን አደጋ እንዲያደርስ በሌላ አኳኃን ለመከላከል ካልተቻል ነው፡፡ ለምሳሌ ሐኪም እንዲያስተኛው ብሎም እንዲረጋጋ የሚይደርገው መድሃኒት አዞለት እያለ ያን መድሃኒት እንዲወስድ ማድረግ ሲገባን ያን ሳናደርግ ከቀረን እንደ ማለት ነው፡፡ በመጨረሻም ዕብዱ ማንኛውም ተራ ዕብድ ሳይሆን አደገኛ ዕብድ መሆን አለበት፡፡ ይህን የምናረጋግጠው አደገኛ ዕብድ ነው የተባለው ከፈፀማቸው የቀድሞ ተግባሮችና ጉዳቶች በመነሳት ወይም አዋቂ በማስመስከር ሊሆን ይችላል፡፡
በኦሮምያ የተለያዩ ከተሞች ለጠቅላይ ሚኒስትር አብይ አህመድና ለብልፅግና ፖርቲ ድጋፍ የገለፁ ሰልፎች ተደርገዋል። በሰልፎቹ ላይ "የኢትዮጵያ ጠላቶች" ተብለው የተጠሩ መልስ ሰጥተዋል።
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ኣብ መንጎ ሰራዊት ፈደራልን ህወሓትን ኣብ ዝካየድ ዘሎ ኲናት፣ ወተሃደራት ሶማል ከምዝተሳተፉ ዘመልክት ጭብጢ የለን ክብል ኣብቲ ጉዳይ መጽናዕቲ ከካዪድ ዝጸንሐ ጉጅለ ገሊጹ።
መንግስቲ ኤርትራ ከሰልጥኖም ዝጸንሐ ወተሃደራት ናብ ትግራይ ኣዋፊሩ ዝብል ሓበሬታ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ብሰፊሑ ክውረ ድሕሪ ምጽናሕ፣ ኣዴታት’ቶም ሶማላውያን ተዓለምቲ መንግስቲ ምላሽ ክህበን ዝጠልብ ሰላማዊ ሰልፊ ምክያደን ዝዝከር’ዩ።
ወተሃደራት ሶማል ኣብ ቱርኪ፣ ዩጋንዳን ጂቡቲን ክዕለሙ ዝጸንሑ እኳ እንተኾነ፣ ናይ’ዞም ኣብ ኤርትራ ዝዕለሙ ዘለዉ ግና ፍሉይ ዝገብሮ፣ ከምቲ ናይ ዝሓለፈ ብሚኒስትሪ ምክልኻል ዘይኮነ፣ ብቤት ጽሕፈት ሃገራዊ ጸጥታ ይካየድ ምህላዉ ብምዃኑ’ዩ።
እቲ ዝቐረበ መጽናዕታዊ ጽሑፍ፣ ናብ ኤርትራ ክዕለሙ ምስከዱ ደሃይ ኣጥፊኦም ንዝተባህለ ክሲ’ውን፣ እቶም ወተሃደራት ኣብ ኤርትራ ኣብ ታዕሊም ኣብ ዝነበሩሉ እዋን፣ ናይ ቴሌፎን ኣገልግሎት ንምርካብ ዘኽእሎም ኣጋጣሚ ከምዘየለ እዩ ጠቒሱ።
እዚ ኣብ መንጎ ሰራዊት ፈደራልን ህወሓትን ዝካየድ ዘሎ ኲናት ብዘይካ’ቲ ሰራዊት ኣየነይቲ ሃገር ተሳቲፎም ዝብል ሕቶ፣ ካልእ ዓበይቲ ገበናት ኣንጻር ሰብኣውነትን ምጽናት ዓሌትን ተፈጺሞም እንተኾይኖም ንምጽራይ እውን ብናጻ ኣካል ምጽራይ ከይግበረሉ፣ መንግስቲ ኢትዮጵያ ዕንቅፋት ኮይኑ ምህላዉ እዩ ብሓያሎ ወገናት ዝኽሰስ።
“ሰራዊት ኤርትራ፣ ኣብቲ ድሕሪ ስምምዕ ሰላም ኣብ ዝተወሰነ ከባቢታት ዶብ እንተዘይኮይኑ ናብ ትግራይ ከምዘይኣተወ ቀ/ሚ ኣብይ ነጊሩኒ።” ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት
(Kidus Mehalu) የኢኮኖሚ ጤናማነት ማሳያ ግለሰቦች በነጻ የኢኮኖሚ ስርዓት ውስጥ ያላቸው ተፈጥሯዊ ባህሪ ነው። በተፈጥሮ ተሰጥኦዎቻችን እና ችሎታዎቻችን የተለያየን ነን። አንዳንዶች ከሌሎች የላቀ ተሰጥኦ አላቸው። የአንዳንዶች ተሰጥኦ ትልቅ እሴትን የሚፈጥር ነው። አንዳንዶች ያላቸውን እጅግ የላቀ ተሰጥኦ ሳያውቁት ዕድሜያቸው ይሄዳል። ከነጭራሹ ተሰጥኦዎቻቸውን ሳያውቁ የሚያልፉም ሞልተዋል። ሰዎች በአይምሯቸው፣ በጥንካሬያቸው፣ በጉልበታቸው እና በመጠናቸው ሁሉ የተለያዩ ናቸው። ሰዎች ለነገሮች የሚኖራቸውም ተነሳሽነት እና ጽናት እንዲሁ የተለያዩ ናቸው። በትምህርት ጎበዝ የሆኑ ሰዎች በሙዚቃ ደካማ ሊሆኑ ይችላሉ። ጎበዝ ሙዚቀኞች ትወና ላይ ደካማ ሊሆኑ ይችላሉ። በአንድ ሙያ የተካነ ሰው በሌላ ሙያ ላይ ደካማ ምናልባትም ጎበዝ ሊሆን የሚችልበት አጋጣሚ አለ። የሰው ልጅ ከዘመነ አዝማናት በፊት ጀምሮ ርስበርሱ ይፎካከራል። ምግብ ለማግኘት በአደን ይፎካከራል። ማደን የማይችል ለአደን የሚሆን መሳሪያ በመስራት ከአዳኙ ላይ በምግብ ይለዋወጣል። ታዲያ የሰው ልጅ አስተሳሰብ እና የኑሮ ዘይቤ እያደገ ሲሄድ የሚተዳደርበትን የተለያዩ የኢኮኖሚ፣ማህበራዊ እና ፖለቲካዊ ተቋም ወደመመስረት ተሸጋገረ። ይህም ተቋም “መንግስት” ይጠራል። ስራውም ዜጎች በገበያው ውስጥ የሚያካሂዱትን የንግድ እና የቢዝነስ እንቅስቃሴ የጨዋታ ህግ በማስቀመጥ በተዋናዮቹ መሃል ለሚደረግ ውል ተፈጻሚነት እንዲሁም በአንደኛው ወገን ክህደት ቢፈጸም ደግሞ ውሉን በህግ አግባብ እንዲቋጭ ያደርጋል። ያለ ጠንካራ የህግ ስርዓት እና መዋቅር ኢንቨስትመንት አይኖርም። ንግድ እና ቢዝነሶች ይቀጭጫሉ። እንዲሁም ለውጥ ፈጣሪ አዳዲስ ሃሳቦችም ይመክናሉ።
ለአንድ ሃገር የኢኮኖሚ እድገት ወሳኝ ከሆኑ ተቋማት መካከል ጠንካራ የህግ ስርዓት አንዱ እና አማራጭ የሌለው ግብዓት ነው። ይህም የንግድ እና የቢዝነስ ተቋማት በልበ ሙሉነት እንዲንቀሳቀሱ እና ሃብታቸውን እያስፋፉ ራሳቸውን በመጠቀም ዜጎችንም ወደ ስራው ዓለም ማምጣት ያስችላቸዋል። ይህ ይሆን ዘንድ ገበያ ከመንግስት ተፅእኖ የተላቀቀ ጠንካራ የጨዋታ ህግ ይፈልጋል። መንግስት ሥራ ለመፍጠር ወይም ኢንዱስትሪዎችን ለማስፋፋት በሚል ወጭ የሚያደርገው ገንዘብ ከጥቅሙ ይልቅ ጉዳቱ ያመዝናል።
ይህን የከፋ የሚያደርገው መንግስት የራሱ የሆነ ምንም ዓይነት ገንዘብ ስለሌለው ብቻ ሳይሆን ሁልጊዜም መንግስት ከኢኮኖሚያዊ ትርፍ በላይ ለፖለቲካዊ ትርፍ ቅድሚያ መስጠቱ ነው። ይህም የሁሉም መንግስታት ባህሪ ስለሆነም ነው መንግስት እና ገበያ መነጣጠል ያለባቸው። ብዙውን ጊዜ መንግስት ለስራ ፈጠራ በሚል ብዙ ገንዘብ የሚጠይቁ ነገር ግን ምርታማነታቸው እስከዚህም ወደሆነ ፕሮጀክቶች ውስጥ የህዝብ ገንዘብ ሲያፈስ ይታያል። ይህን የሚያደርገውም በግብር እና በብድር የሚያገኘውን ገንዘብ በመጠቀም ነው። የዚህ ደግሞ ግለሰቦች፣ሥራ ፈጣሪዎች እና ነጋዴዎች ሥራቸውን ለማስፋፋት የሚያስችል ገንዘብ ከባንክ ቤት እንዳያገኙ ስለሚያደርጋቸው ኢኮኖሚያዊ ትርፍ ያላቸውን ሥራቸውን ለማስፋፋት እና ተጨማሪ ሥራ መፍጠር እንዳይችሉ ያደርጋቸዋል። የነዚህ ኢኮኖሚያዊ ትርፍ ያላቸው ስራዎች መቀጨጭ ደግሞ የሃገር ኢኮኖሚን ወደ ኋላ ከመጎተቱም በላይ መንግስትንም ጭምር ያዳክመዋል። በተጨማሪም የመንግስት ወጭ እየበዛ በሄደ ቁጥር የዜጎች ኪሳራም በዚያው ልክ መጨመሩ አይቀሬ የመሆኑ ጉዳይ ነው።ይህም ብቻ አይደለም። ሌላው መታወቅ ያለበት ነገር መንግስት በርካታ የህዝብ ገንዘብ እያፈሰሰ ዘላቂ ያልሆነ እና ፖለቲካዊ ስራ ፈጠርኩ ባለ ቁጥር የሆነ ቦታ በሆነ ሰዓት ዘላቂ እና ኢኮኖሚያዊ ትርፍ ያለው ስራ የሚሰሩ የግል ሰራተኞች ወይም የግል ድርጅት ተቀጣሪዎች ስራቸውን ያጣሉ። ይህን ሂደት ኢኮኖሚስቶች ዘ አን ኢንተንድድ ኮንሲኩዌንሲስ ኦፍ ሰከንዳሪ ኢፌክትስ ይሉታል። ለምሳሌ በአዲስ አበባ እና በክክል ከተሞች እየተገነቡ ያሉትን የኢንዱስትሪ ፓርኮች ለዜጎች በርካታ የስራ ዕድል ፈጥረዋል ይባላል። ምን ዓይነት የስራ ዕድል የሚለውን ለማሳየት ያህል አንድ አሜሪካዊ ኢንጅነር ለማማከር ስራ ወደ ቻይና ሄዶ ያጋጠመውን ታሪክ እነሆ!
ይህ ኢንጂነር ቻይና ሄዶ ብዙ ሰራተኞች አካፋ እና ዶማን የመሳሰሉ ባህላዊ መሳሪያዎችን በመጠቀም ግድብ ሲሰሩ ይመለከታል። ኢንጂነሩም ይህን በተመለከተበት ጊዜ ስራውን ይቆጣጠር ለነበረው ሃላፊ ግድቡን ለመስራት፣ ስራውንም ለማቃለል እና በፍጥነት ግድቡን ሰርቶ ለማጠናቀቅ ዘመናዊ የቁፋሮ እና የኮንስትራክሽን መኪኖች እንደሚያስፈልግ ይነግረዋል። የሥራው ሃላፊ በበኩሉ “አንተ ያልከውን ዘመናዊ ማሽነሪዎች ከተጠቀምን የብዙ ሠራተኞቻችንን የስራ እድል ይዘጋብናል።” ሲል ይመልስለታል። ኢንጂነሩም “አሃ! እኔ እኮ ያሰብኩት ግድብ የመስራት ፍላጎት አላችሁ ብዬ ነው። ፍላጎታችሁ ብዙ የስራ እድል መፍጠር ከሆነ ለምን ሠራኞቹ አካፋና ዶማውን ጥለው በማንኪያና በሹካ እንዲጠቀሙ አታደርጉም” ብሎ መለሰለት። እዚህ ላይ ትልቁ ቁም ነገር ይህ ዓይነት የስራ ዕድል ከላይ እንዳልኳችሁ ዘላቂ ያልሆነ ፖለቲካዊ ትርፍ ላይ ያተኮረ ሲሆን የህዝብን ገንዘብ በማባከን የሃገርን ኢኮኖሚ እንዲዋዥቅ ያደርጋል።