Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
የእስላም ቃልቾች እየሰበሰቡ፣ የመሐመድንና የግራኝን ታሪከ-ነገሥት እያስነበቡ የአያቶቻቸውን ዘር እያስቆጠሩ፣ የይማሞች ዘር ከመሐመድ ዘር የወረደ ነው አሰኝተው እስላምነታቸውን ካደላደሉ በኋላ፣ የእስላም ቤት እየፈለጉ የጅማ አባ ጅፋርን ልጅ፣ የእህቱንም ልጅ፣ የአሚር አብዱላሂን ልጅ፣ የነጋድራስ መሐመድን ልጅ፣ የአዳልንም የባላባት ልጅ፣ ያሰን አንጃሞንም ልጅ እነዚህን ሁሉ እያስፈለጉ አግብተው ቁባት ቀበቱ።
አባታችንም ዕጨጌም ይህን ሁሉ ሥራ ሲሠሩ እያወቁና እየሰሙ፣ መክረው ለመመለስ ተሸነፉ። አባታቸውም ንጉሥ ሚካኤል ልጃቸውን መክረው ከዚህ ክፉ መንገዳቸው ይመልሱልናል ብለን ተስፋ ስናደርግ አሸንፈዋቸው ኖሩ።
አምና በፍልሰታ የእስላም ጦም ገጥሞ ነበር። በአባታቸው ከተማ በደሴ ላይ የሠሩት የክህደት ሥራ፤ በጅሌና በጥሙጋ፣ በጨኖ በጅላሌ ሲያደርጉት የከረሙት ሥራ ሁሉ ቢጽፉትም አያልቅ። ለመስማትም ደስ አያሰኝ። ይህን ሁሉ ሥራ ሲሠሩ መኳንንቱም ሠራዊቱም እያየ፣ እየሰማ ሕፃን ቢሆን ነው እያለ ትዕግሥት ቢያበዛ፣ ልጅ ኢያሱ ዘውዳቸውን ጭነው፣ በክርስትና ፀንተው፣ መንግሥታቸውን ጠብቀው መያዝና ማጥናት ጠልተው ዕድሜያቸው ለዕውቀት ሲደርስ ሃያ ዓመት ሲሞላቸው የቃልቻ ቃል እየሰሙ፣ የክርስቲያን መንግሥት አልቋል፣ ከመሐመድና ከግራኝ ዘር የወረዱት የይማሞች መንግሥት መነሻው ደርሰዋል እያሉ በሐሰት ቢያታልላቸው፣ እውነት መስሎዋቸው ልጅ ኢያሱ አምና ሐረርጌ የወረዱ ጊዜ አራቱ አድባራት ቤተክርስቲያን ገብተው አንድ ጊዜ እጅ ሳይነሡ ቀሩ። ከዚያም ሁሉ አብያተክርስቲያናት ላንዱ እንኳ ገንዘብ ሳይሰጡ የመላ ሐረርጌ እየተሰበሰበ ከሚሠግድበት መስጊድ ሂደው አብረው ሰገዱ። በአምስቱ በር ዙሪያ ላሉት መስጊዶችና ቃልቾች አትርሱኝ እያሉ ብዙ ገንዘብ ሰጡ።
ጃንሆይ ሐረርጌን የሰበሩ ጊዜ ከክርስቲያን ሲዋጋ ያለቀውን እስላም፣ ቦታውንና ቤቱን ሁሉ ጃንሆይ በፈቃድዎ ለመንግሥት ርስት ይሁን ብለው፣ ለካህናትና ለከተማው ዘበኛ ከከተማ ለማይለይ ሰው ሰጥተው፣ ይህን ያህል ዘመን ይዞት የኖረውን ቤትና ቦታ ለእስላሙ ልቀቁ ብለው አስለቀቁት። ካህናቱም ከታቦት ተለይተው እያዘኑ ወደ ውጪ ወጡ። ድኻውም እያለቀሰ ለቀቀ።
ያሩሲ ኦሮሞ ሸፍቶ፣ ፊታውራሪ ሀብተጊዮርጊስና ቢትወደድ ኃይለጊዮርጊስ ሽፍታውን ለማረጋጋት ሰው ቢልኩ፣ ይኸው ከጥፋት ተቈጥሮባቸው ተነቀፉበት። ይህም እስላም እንዳይነካ በማድላት ነው።
እንደዚሁም የመሰለ በደጃዝማች ተፈሪ ግዛት በውጋዴን 45ቱን የክርስቲያን ወታደር ሱማሌ አርዶዋቸው ሥራት ሳይታይላቸው ቀረ። ከቶውንም ሱማሌዎቹ ወደ አዲስ አበባ ቢመጡ ተሸልመው እንደገና ወደ ውጋዴን ሄዱ። የክርስቲያኑም ደም እንደ ውሻ ደም ሆኖ ቀረ። በዚህም ነገር እስላሙ በክርስቲያን ደም መቀባቱ በርሳቸው ዘንድ የተመሠገነ እንደሆነ በሥራቸው ተገለጠ።
በአዲሱ ከተማ በድሬዳዋ ላይ ቀድሞ ያልነበረው መስጊድ ተሠርቶ፣ አሁን ከዚህ የወረዱ ጊዜ የእስላም ዓሊሞች ልብስ ለብሰው፣ የእስላም አጠማጠም ጠምጥመው፣ ግልድም አገልድመው፣ ፈጽመው የክህደት ሥራ ሠርተው እመስጊድ ገብተው አብረው ሠገዱ። ለመስጊዱም ብዙ ገንዘብ ሰጡ።
የኛ ታቦት ግን አስቀድሞ በዚያ ተቈርቁሮ፣ ተተክሎ የነበረውን በመቃኞ የኖረውን፣ ካህናቱም መኳንንቱም ቢያስታውቁ እምቢ ብለው እስካሁን ሳይሠራ ቀርቶ፣ የመስጊዱ ሥራ በልጦ ቀደመው።
ጅጅጋ ላይ ዳርቻ ሀገር ነውና በዚያ ውስጥ የሚቀመጥ ክርስቲያን መቅደስ ካልተተከለበት ሰውነቱን ያረክሳል፣ ያማግጣል ብለን የተከልነውን ታቦት ይህ ለመስጊድ የሚሆን ቦታ ነውና ታቦቱ ከሌላ ቦታ ሄዶ ይደረብ ብለው፣ ካህናቱም ታቦቱን ይዘው ጊሪ ከሚባል ቦታ ተዳብለው ተቀምጠዋል። ይህስ እስላም ነኝ፣ የእስላም ኃይማኖትን አጽኚ ነኝ ማለት አይደለምን። አሁን መጠቅለያውን ደግሞ የሐረርጌ መድኃኔዓለም ቦታ ቀድሞ መስጊድ ነበርና ታቦቱ ይውጣና እንደ ጥንቱ መስጊድ ይሁን ብለው ነበር። ነገር ግን በቅርብ ቀን ነገር የሚነሣባቸው ቢሆን ለጊዜው ተዉት፤ በኋላ ግን ያሰቡትን ሳይፈጽሙት አይቀሩም ነበር።
ከዚህ ሁሉ የሚከፋ ሥራ ሲሠሩ፣ እስካሁን ድረስ ከእስላም ጋር እየተጋደለ፣ በክርስትና ፀንቶ፣ በዓለሙ ሁሉ ታውቆ፣ ራሱን ችሎ የኖረውን የኢትዮጵያን መንግሥት ስሙን ከምድር አጥፍተው፣ ኃይማኖቱን አስለውጠው፣ የመንግሥታችን ስም የክብር መጠሪያ በሆነው በሰንደቅ ዓላማችን ላይ “ላኢላህ ኢላላህ መሐመድ ረሱል አላህ” ብለው አስጥፈው፣ ወስደው ለቱርክ መንግሥት ቆንስል አስረከቡት።
ሰንደቅ ዓላማ ማለት ትርጓሜው በመንግሥት ፈንታ ሆኖ ለዓለም ሁሉ የሚታይና የሚታወቅ ምልክት ማለት ነው። ለዚሁም ምስክር መንግሥት ሲባል ሰንደቅ ዓላማ የሌለው መንግሥት የለም።
የቱርክ መንግሥት ቆንስልም፣ ይህንን ሰንደቅ ዓላማ ተቀብሎ፣ ብዙ ደስታ አድርጎ ሻምፓኝ እየጠጣ፣ የኢትዮጵያ መንግሥት የእስላም ኃይማኖት ከዓለም ሁሉ ኃይማኖት የተመረጠ መሆኑን ተረድቶ ዛሬ አመነ፣ ለዚህም ምስክር ሰንደቅ ዓላማውን ለእስላሞች ጠቅላይ ለቱርክ መንግሥት ሰጠ፣ እንግዲህ ከዛሬ ጀምሮ የቱርክና የኢትዮጵያ መንግሥት አንድ መሆኑን የሚጠራጠር ሰው ቢገኝ ወንጀል ይሆንበታል ብሎ በጉባዔ መካከል ቆሞ መረቀ።
የውጪ መንግሥት እንደራሴዎች ይህን ሰምተው፣ ሰንደቅ ዓላማችሁን አስመልሱ እያሉ ቢመክሩ የሚሰማቸው ጠፍቶ፣ ሰንደቅ ዓላማው አሁንም በቱርክ መንግሥት ቆንስል እጅ እንዳለ ነው።
በፍፁም መስለማቸውን የሚያስታውቅ እስከ 40 የእስላም ትውልዳቸውን ቈጥረው፣ በጠርቡሽ ላይ አስጥፈው፣ እኔ ወገናችሁ ነኝና እስላምነቴን ዕወቁ ብለው፣ ለሐረርጌ እስላምና ለሱማሌ ሽልማት ሰጡ። ይህም ያልተሰወረ በግልጥ የሆነ ህዝብ ሁሉ ያየው ነገር ነው።
ሐረርጌ የእስላሙን ቃዲ ጠላና ጠጅ ትጠጣለህ አሉ፤ ስለምን የእስላም መጽሐፍ የማያዘውን ሥራ ትሠራለህ ብለው ከሳሽ ሰው ሳይነሣበት፣ በአደባባይ በግድ ፍረዱ ብለው ክርስቲያኑንም እስላሙንም አስፈርደው አሠሩት። እስላሙስ ይፍረድ፣ ክርስቲያኑን በማያውቀው ሕግ ቀላቅለው በፍርሃት ማስፈረዳቸው የምን ማድረግ ይመስላል።
አሁን ጅጅጋ ከወረዱ የሱማሌውን ውጋዝና ባላገር ሰብስበው፣ ሙሉ የጦር ልብስ ሸልመው፣ የኢትዮጵያን መንግሥት ባለግርማ ሰንደቅ ዓላማችንን፣ እዚህ አዲስ አበባ ለቱርክ መንግሥት ቆንስል የሰጡት አንሶ፣ ዓሥራ ሁለት ሰንደቅ ዓላማ ላይ “ላኢላህ ኢላላህ መሐመድ ረሱል አላህ” የሚል ተጽፎበት፣ ምሣሌ የሚሆን ቀይ ክር ከሰንደቅ ዓላማው ላይ ተንጠልጥሎ፣ ይህንኑ ክር የሚበጥስ ፋስ የያዘ፣ ጠርቡህ ያደረገ የእስላም ሰው ሥዕል ተስሎበት ለሱማሌዎች ሰጥተዋቸው፣ ባደባባይ ይዘውት ወጥተው ፎከሩበት። ይህስ በክርስቲያኑ በኢትዮጵያ ህዝብ ላይ የመነሣት ምልክት አይደለምን።
የኢትዮጵያ መኳንንትና ህዝብ ወደ ጥፋት መሄዱን እያየና እያወቀ፣ ዝም ብሎ ትዕግሥት ቢያበዛ፣ ፈረንጆች የልጅ ኢያሱን ሥራ ሁሉ ተመልክተው፣ ይህ ነገር ጀሃድ የማሰኘትና የኢትዮጵያን ክርስቲያን አጥፍቶ፣ በመጨረሻው በኛ ላይ የሚከፋ ነገር ለማምጣት ነውና ይህን ነገር ለመንግሥት እናመልክትና ለራሱ ብልሃት ቢያበጅ ያብጅ፣ በተቀረ እኛ የምንሠራውን እናውቃለን ብለው፣ አንድነት ሆነው በግልጥ አስታወቁን። ይህንን ነገር አስቀድመው ለመንግሥት ማስታወቃቸው ብናውቅበትማ ለኛ እጅግ መልካም ነገር ነው። ክፋት አስበው ቢሆን ግን ዝም ብለው ቆይተው ልጅ ኢያሱ አሳባቸውን ከፈጸሙ በኋላ ባገራችን ላይ በክፉ ለመነሣት ይመቻቸው ነበር።
ጃንሆይ የመሠረቱትን ውል ጠብቀን ተጠንቅቀን ከኖርን ግን ኢትዮጵያን የሚነካት ሰው የለም። ባንድ በልጅ ኢያሱ ብቻ ውል ማፍረስ ምክንያት፣ የኢትዮጵያን ህዝብ ሳይጠሩ እንዴት ለምለም ሀገራችንን እንዴት እናስወስዳታለን፣ ኃይማኖትስ ሲፈርስ ዝም ብለን ምን እናስተውላለን።
አሁን ደግሞ ጀሃድ እያሉ የጃንሆይን አሽከሮችና የክርስቲያንን ደም ያፈሰሱትን እስላሞች ሼኸ ጦልሃን፣ ያሰን አንጃንም ልጅ፣ ያባ ጅፋርን ልጅ፣ ደግሞ ሌሎችን እንደነዚህ ያሉትን ይዘው እዋናው እስላም ሀገር ጅጅጋ ተቀምጠው፣ ውጋዴን ውስጥ ሽፍታ ሆኖ እያስቸገረ ከሚኖረው፣ ጅጅጋም ድረስ መጥቶ ክርስቲያንን ሲፈጅ ከነበረው ከከቢራ ጋር እየተላላኩ ብዙ ጠበንጃና ጥይት መትረየስም ሰደዱለት። ደግሞም የእንግሊዝንና የኢጣልያንን ዜጎች ጠርተው እየሰበሰቡ፣ ጀሃድ እንበል እያሉ መከረዋል።
እርሳቸው ግን እስላም ያረደውን እየበሉ፣ እኔ ይህን ማድረጌ ሀገር ለማስፋፋትና ሰው ለማባበል ነው እንጂ ስለሌላ ነገር አይደለም እያሉ የሚያታልሉት፣ ይህ ሱማሌና እስላም ከዚህም በፊት አሁንም ለጃንሆይ የገበረ የቀቀለ ዜጋቸው ነው። ልጅ ኢያሱ ግን ከእስላም ጋር አብረው መብላታቸው፣ የራሳቸውን እስልምና ለማጽናት ነው እንጂ በማባበላቸውስ ፊት ከቀናው ከገበረው ሀገር በቀር ሌላ አንድ ስንዝር መሬት የጨመሩት የለም።
ይህንም እስልምናቸውን ለማጽናት እንዳደደረጉት በጣም የሚገልጥና የሚያስረዳ፣ ከሁሉ በፊት አስቀድመው የእስልምና ምልክትን ሲያሳዩ፣ ሐነፊ ለሚባል እስላም ሚስት ስምዋ ነፍሳት ለተባለች ልጄን አንቺ አሳድጊልኝ ብለው ልጃቸውን ሰጡዋት።
ልጅ ኢያሱ ያደረጉት ይህ ነገር ምንድር ነው፣ እንዴት የንጉሠ ነገሥት ክርስቲያን ልጅ የእስላም ምግብ እየተመገበች፣ የእስላም ልማድ እየተማረች፣ በእስላሞች አፍ የእስላም ኃይማኖት ሲከበርና ሲመሠገን፣ የክርስቲያን ኃይማኖት ሲሰደብና ሲነቀፍ ሁልጊዜ ጥዋት ማታ እየሰማች፣ ከእስላሞች ጋር አድጋ፣ የክርስቲያንን ኃይማኖት መጻሕፍትን ሳትሰማ፣ በመስማትም ክፉን ከመልካም ለይታ ሳታውቅ፣ ሥጋ ወደሙን ሳትቀበል፣ ከእስላም ጋር እንዲህ ሆና አድጋ በኋላ እንዴት ክርስቲያን ልትሆን ትችላለች ብለን ልባችንን እያመመን ይህ ነገር ምንድር ነው? የምን ምልክት ነው እያልን በሆዳችን ሲከፋን፣ ከዚህ ጋር ደግሞ በጣም ይድነቃችሁና ይውጣላችሁ ብለው፣ ምንስ የፊቱም ሽሽግ ባይሆን በግልጥ ሐረርጌ ከእስላም ሀገር አውርደው፣ ከፉቅራ ቤት የእስላም ኃይማኖት እንድታጠና፣ ቁርዓንን አስተምራት ብለው አኖሩዋት። እነሆ ሌላው ሁሉ ቀርቶ ይህ የተገለጠ ነገር ነውና አስተዋይ ልቡና፣ መርማሪ ሕሊና ላለው ይህ ብርቱ የእስልምና ምልክት እንደ ሆነ ፈጽሞ ይታያል።
ዳግመኛም የእስልምና ምልክትን ሲያሳዩ ልጅ ኢያሱ፣ የደጃዝማች ጆቴን ልጅ አስካለ ማርያም የምትባለውን ዳዊት ደጋሚቱን ሐረርጌ ወስደው፣ ስምዋን ለውጠው፣ በእስላሞች ሴቶች ስም ሞሚና አሉዋት። ምቅና የሚባል የተለየ የእስላም ሴቶች መሸፈኛ አለበሷት። ይህም ወርቁን በነኀስ፣ ንጽሑን በርኩስ እንደ መለወጥ ያለ ነውና ክፉ ምልክት ነው። እርሳቸውም የእስላም ልብስ ለብሰው፣ እመስጊድ ገብተው፣ መስገዳቸው በከበረው በኢትዮጵያ መንግሥት ሰንደቅ ዓላማ የመስቀል ምልክት ባለበትና “ሞዓ አንበሳ ዘእምነገደ ይሁዳ” ተብሎ በሚጻፍበት ላይ የጨረቃ ግማሽ ሥዕልና የቱርክ እስላም መንግሥት ምልክት “ላኢላህ ኢላላህ መሐመድ ረሱል አላህ” ተብሎ ሲያጽፉበት ይህ የእስልምና ክፉ ምልክት አይደለምን።
ልጅ ኢያሱ ይህን ሁሉ ጥፋት የሚሠሩት፣ ልብ ነሥቷቸው አዕምሮ ጐድሏቸው አይደለም። የሰውን ምክር ባለመስማት፣ ምን አለብኝ በማለት ወደው፣ ለምደው ያደረጉት ሥራ ነው እንጂ፤ አብደው እንደ ናቡከደነፆር ልብ አጥተው፣ የልብ ማጣት ቢሆንስ ያሳዝነን፣ ያስለቅሰን ነበር እንጂ ባልፈረድንባቸውም ነበር። ይልቁንም አስረን በስውር ቦታ አኑረን፣ ስለጤናቸው መድኃኒት እንፈልግላቸው ብዙም እንደክምላቸው ዘንድ ይገባን ነበረ። ነገር ግን አበዱ ብሎ የማያስሩዋቸው፣ ጨመቱ ብሎ የማያከብሩዋቸው ሆነው አጉል ሥራ እየሠሩ፣ እዚህ ሁሉ ነገር በገዛ እጃቸው ደረሱ። እኛንም በማይገባ ክፉ ሥራቸው ለኹከት አንቀሳቀሱን።
አሁንም ጃንሆይ ያሽከሮቻቸውን ደም አፍስሰው ያቀኑት ሀገር፣ የእስላም ሰንደቅ ዓላማ ሲሰቀልበት፣ ክርስቲያኖችም የሠሩዋቸው አብያተክርስቲያናት የእስላም መስገጃ ሊሆኑ ነውና ኃይማኖት መፍረሱን፣ መንግሥት መጥፋቱን አስበን፣ እንቻልህ፣ እንታገሥህ ብንለው የማይቻለን ሆነ።
ስለዚህ ከአውሮጳ በፊት በወንጌል ተሰብኮ፣ በክርስትና ፀንቶ፣ እስካሁን ድረስ የኖረውን መንግሥት፣ አሁን የእስላሞች ዋና ገዥ የቱርክ መንግሥት ሊወድቅ በደረሰበት ሰዓት ወደ እስላምነት ሲመለስና የክርስቲያን ደም ብዙ ጊዜ ከእስላም ጋር በመዋጋት እንደ ጎርፍ የፈሰሰበት ሀገር ኢትዮጵያ፣ የእስላም ሰንደቅ ዓላማ ሲሰቀልበት ከማየት አስቀድሞ የኃይማኖት አምላክ ይርዳን ብለን ለኃይማኖትና ለመንግሥት ደማችንን ለማፍሰስ ቆርጠናል።
እንግዲህ መንግሥት ያለ ኃይማኖት፣ ኃይማኖትም ያለ መንግሥት እንዳይፀና የታወቀ ነውና ለዚሁም ኃይማኖትና መንግሥት፣ ጃንሆይ አልጋ ላይ ከዋሉ ጀምረው እስካሁን የደከሙበት አባታችን ነዎ። ኃይማኖት ይጥና፣ መንግሥታችን ይርጋ ያሉ እንደሆነ የማርቆስ ኃይማኖት፣ አምላክ ለዳዊት ዕርዳታ ያወረደ፣ መንፈስ ቅዱስ አይለያችሁ ብለው አባታችን መስቀልዎን እፊታችን ይዘው ኃይማኖታችንን ያጥኑልን፣ በፀሎትዎም ይባርኩን።
እስላም ጀሃድ ካለ በኋላ የሰደድ (የቋያ) እሳት ከተቃጠለ፣ ለማጥፋት እንዲያስቸግር እንደዚሁ ያስቸግራልና በቶሎ ካልነቃንበትና ካላጠፋነው፣ ስር ከሰደደ በኋላ ይልቁንም የክርስቲያን ደም ብዙ ይፈስብናል።
ይህም የተነሣንበት ሁሉ በሹመት፣ በሽረት፣ በማግኘት፣ በማጣት አይደለም። ለኃይማኖታችንና ለመንግሥታችን፣ ለሀገራችንና ለህዝባችንም ስንል ነው እንጂ። ምክንያቱ ይህ እንደሆነ፣ ሌላ ነገር እንዳይደለ የኢትዮጵያ አምላክ ይመስክርብን።
የሚለው ጋ የሚደርሰው። እንዲህ ቅልጥ ባለ እና ቅልጥ በሚያደርግ የፍቅር ዘፈን ላይ፥ ይኼ ማርያምን ነው የሚገልጸው ማለት ለምን እንደሚጠቅም አላውቅም። አንዳንዱ ነገር ባይብራራ ሳይሻል አይቀርም።
የስዕል አውደ ርዕይ ልንመለከት ሄደን ሙንጭርጭር ያለ ስዕል እናይና፥ ቀለሙን ብቻ ወደነው እንኳን እንዳናልፍ ለነገር ሰዓሊው እዚያው ቆሞ እናገኘዋለን። …ዐይን ዐይኑን እያየን ትርጉሙን ከፊቱ ላይ ልንፈልግ ስናፈጥ፥ ማስረዳት ይቀጥላል።
“…እዚህ ላይ ቀዩ መስመር ህልማችንን ነው የሚወክለው። ወደዚያ የሄደው ሰማያዊ ደግሞ… ጥቁሩ መደራረቡ የሰዉን የኑሮ ውጣ ውረድ… እዚህ ጋ ደግሞ አይታይም እንጂ፣ ጽጌረዳ አበባው መድረቁ ህልም የመሰለችኝ ፍቅሬ ትታኝ መሄዷ…”
እመው “ተከድኖ ይብሰል” ይሉትን ፈሊጣዊ አነጋገር ካለነገር አላሉትምና! አንዳንዱ ነገር ባይብራራ እና ከተሰራ በኋላ በመጣ እውቀት ለመቃኘት ባይሞከር እንዴት ሸጋ ነበር?!
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ የመነሻ ዋሻ ብርሃን 108W 216 ዋ የ LED flood flood አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan የመነሻ ዋሻ ብርሃን 108W 216 ዋ የ LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong የመነሻ ዋሻ ብርሃን 108W 216 ዋ የ LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ የመነሻ ዋሻ ብርሃን 108W 216 ዋ የ LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ንኤርትራውያን ብጥሙር ዝወሃበ ዝነበረ ዑቕባ፣ ኣብዚ እዋን’ዚ በብውልቂ ምጽራይ እናተገብረሉ ክቕጽል ምዃኑ ምስ ትካል ኣህጉራዊ ምሕበር ስደተኛታት ቅርበት ዘለዎም ወገናት ንሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
ኣህጉራዊ ማሕበር ስደተኛታት፣ ካብን ናብን ስደተኛታት ዝእከብሉ ማእከላት፣ መጻረዩ ጉዳይ ስደተኛታት እንዳባጉናን መዓስከራትን ንምብጽጻሕ ናይ ነዳዲን ባጀትን ዋሕዲ ከምዝገጠሞ ኣቐዲሙ ተቓሊሑ’ዩ።
ይኹን’ምበር፣ ሕጂ’ውን መስርሕ ምቕባል ኤርትራውያን ሓተቲ ዑቕባ ደው ከምዘይበለ ሬድዮ ኤረና ዝተወከሰቶም ምስቲ ትካላት ስደተኛታት ቅርበት ዘለዎም ወገናት ኣረዲኦም።
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ቤተሰብ ዘለዎም፣ ኣብ መዓስከራት ዑቕባ ከይሓተቱ ናብ ዓድዋ፣ መቐለ፣ ኣዲስ ኣበባን ካልኦት ከተማታት እታ ሃገር ብዘይጸገም ይሰግሩ ምህላዎም’ውን ኣገንዚቦም።
እቶም ምንጭታት ብተወሳኺ፣ መዓስከራት ኢትዮጵያ፣ ብብዝሒ ኤርትራውያን ኣዕለቕሊቑ ከምዘሎ ብምንጻር፣ ኣብ ሽረ፣ መቐለን ዓድዋን ካልኦት ከተማ ትግራይ፣ ዑቕባ ብምሕታት ናብ መዓስከራት ክኣትዉ ዝደልዩ ኤርትራውያን ብብዝሒ ከምዝርኣዩ ኣመልኪቶም።
መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ፍሉይ ፖለቲካዊ ጉዳይ ዘለዎም እንተዘይኮይኑ፣ ንኤርትራውያን ዑቕባ ምሃብ ደው ኣቢሉ እናተባህለ ብማሕበራዊ ሜዳያታት ዝዝርጋሕ ዘሎ ሓበሬታ፣ ኣብታ ሃገር ዝርከባ ትካላት ስደተኛታት ሓቕነት ከምዘይብሉ’የን ዝገልጻ።
እቲ መንግስቲ ከምዚ ዓይነት ስጉምቲ ክወስድ እንተኾይኑ፣ እንተወሓደ ንላዕለዋይ ኮሚሽን ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት (UNHCR) ከፍልጥ ከምዘለዎ’ውን እቶም ነዚ ሓበሬታ ዝሃቡ ወገናት ጠቒሶም።
ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ጥራይ በብውልቆምን ምስ ስድራቤታቶምን ዝሰገሩ ልዕሊ 72 ሽሕ ኤርትራውያን ሓተቲ ዑቕባ ኣብ ኢትዮጵያ ከምዘለዉ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ዓመታዊ ጸብጻቡ ኣስፊሩ ይርከብ።
በኢትዮጵያ ሶማሌ ክልል ከፍተኛ የመብት ጥሰት እየደረሰብን ነው፤ የሚል ስሞታ በተደጋጋሚ ሲያሰሙ ቢቆዩም፤ በክልሉ ፕሬዝዳንት ትዕዛዝ በልዩ ፖሊስ አማካኝነት ይፈጸሙብናል ያሏቸው በደሎች ይበልጥ ተባብሰው ቀጠሉ እንጂ ማብቂያ አልተበጀላቸውም፤ ሲሉ የአካባቢው ነዋሪዎች ይከሳሉ።
ይሄንኑ ቅሪታቸውን ይዘው ሰሞኑን ወደ አዲስ አበባ ያቀኑት ያካባቢው ያገር ሽማግሌዎችና የጎሳ ተጠሪዎች አቤቱታቸውን ካሰሙባቸው የፌድራል ባለ ሥልጣናት ምላሽ በመጠባበቅ ላይ ሳሉም፤ “ይህን ክስ ይዛችሁ ለምን ወደዚያ ሄዳችሁ” በሚል በቤተሰቦቻችን ላይ ተጨማሪ ጥቃት እየተፈጸመ ነው፤ ሲሉ ለአሜሪካ ድምጽ ገልጠዋል።
በክልሉ በክልሉ ፕሬዝዳንት የሰብዓዊ መብት ጥሰት እየተፈጸምብን ነው የሚለውን ይሕን የነዋሪዎቹን ክስ ባማጣራት ላይ መሆኑ የገለጸው መንግስታዊው የኢትዮጵያ የሰብዓዊ መብት ኮምሽን በበኩሉ የቅርንጫፍ ጽ/ቤቱ ኮምሽነር ራሳቸው ድብደባ የተፈጸመባቸው መሆኑን አመልክቷል። አጣርቼ ለተወካዪዮች ምክር ቤት ሪፖርት አቀርባለሁ ይላል።
በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የተፈጥሮ አካባቢ ጥበቃ ጉባዔ በዓለማችን የአየር ንብረት ለውጥና ደኅንነት ጉዳዮች ላይ ሁለተኛ ጉባዔ በናይሮቢ /ፎቶ - ገልሞ ዳዊት/
በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የተፈጥሮ አካባቢ ጥበቃ ጉባዔ በዓለማችን የአየር ንብረት ለውጥና ደኅንነት ጉዳዮች ላይ የሚተች ሁለተኛ ጉባዔ በናይሮቢ ላይ ተካሄደ።
በተፈጥሮ አካባቢ ብክለት ምክንያትና መቆራቆዝ በእስያና በአፍሪካ ቁጥሩ እጅግ የበዛ ሰው ለምግብና ለመጠጥ ውኃ እጥረት መዳረጉን ጉባዔው ጥናታዊ ማስረጃዎችን አቅርቦ ተነጋግሯል።
በተለይ የከተሞች በብዛት መበከል በየዓመቱ ከስምንት ሚሊዮን በላይ ሰው ለህልፈት እንዲዳረጉ እንደሚያደርግ በጉባዔው ላይ የወጡ ጥናታዊ ፅሁፎችን የያዘ መፅሔት ያስረዳል።
የምሥራቅ አፍሪካ የጋራ ልማት ባለሥልጣን - ኢጋድ አባል ሃገሮች በካይ በሆኑ የተሽከርካሪዎች ውጤቶች ዙሪያ ከሁለት ዓመት በፊት የጋራ የህግ ማዕቀፍ ያወጡ ሲሆን የተለያዩ የአፍሪካ ሃገሮች ይንን ተሞክሮ ቢጠቀሙ የከተሞቻቸውን የአየር ጥራት ደረጃን ማሻሻል እንደሚችሉ ጥናቱ ያብራራል።
የዓለም የጤና ድርጅት ባወጣው የብክለት ደረጃ ስሟ አብዝታ በመበከሏ ሲጠራ የቆየችው የቻይና ዋና ከተማ ቤጂንግ በቴክኖሎጂ የተደገፈ የአየር ብክለት ቁጥጥር አሠራር በመተግበሯ ከዕለተዕለት ለውጥ እያሳየች መሆኗን የቻይና ልዑክ ፕሮፌሰር ሂ ኬብር በጉባዔው ላይ ተናግረዋል።
በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የተፈጥሮ አካባቢ ጥበቃ ጉባዔ በዓለማችን የአየር ንብረት ለውጥና ደኅንነት ጉዳዮች ላይ ሁለተኛ ጉባዔ በናይሮቢ /ፎቶ -ገልሞ ዳዊት/
ይሁን እንጂ አዳዲስ የቴክኖሎጂ ግኝቶች በወጡ ቁጥር የዓለማችን አየር ለብክለት ስለሚጋለጥ አሁን ያለውን የተሽከርካሪዎችና የሌሎች በካይ ቴክኖሎጂ ውጤቶች ቁጥጥር መስፋት እንዳለበት በዩናትድ ስቴትስ የአካባቢ ጥበቃ ቢሮ ምክትል ኃላፊ ዳንኤል ሬይፍሲይንደር ለጋዜጠኞች በሰጡት ማብራርያ አስረድተዋል።
እንደ የእንግልዙ ኢንዲፐንደንት( The Independent) ጋዜጣ ዘገባ የህንድ ከተሞች በአየር ብክለት በቀዳሚነት ደረጃ ላይ ይገኛሉ። በተለይ ኒው ዴልሂ ከተማ ከመጠን በላይ በመበከሉ ብዙ ነዋሪዎችዋ በዚሁ ምክንያት እየሞቱ መሆኑንም ዘገባው ይጠቁማል። በህንድ ለሁለት የአዝመራ ጊዜ ዝናብ ባለመጣሉም ከ300 ሚሊዮን በላይ ዜጎቿ ለውኃ እጥረት ተጋልጠዋል።
ክሪሽና ኩማር ዘ ሂንዱ (The Hindu) ለተባለ የህንድ ጋዜጣ የሚሠራ ጋዜጠኛ ነው። በእውን እያየንና በሪፖርቶች እየሰማን ያለነው ብዙም የሚጣጣም ስላልሆነ የተለያዩ ሃገሮች ፖሊሲ አስፈፃሚዎች ዕቅዶችን በፍጥነት ወደ መተግበር መግባት እንዳለባቸው ይመክራል።
የአፍሪካና የእስያ ሃገሮች በንፁህ አየር፣ በዝናብ እጥረጥና በድርቅ እየተጎዱ በመሆናቸው መሪዎቻቸው ለእነዚህ የብዙ ሰው ህይወት ማለፍ ምክንያት እየሆኑ ላሉ ችግሮች መፍትሄ እንዲሰጡ በተባበሩት መንግሥታት ድርጀት የተፈጥሮ አካባቢ ጉባዔ ዋና ዳይሬክተር አሺም ስታይነር በጉባዔው ተናግረዋል።
ይህንን መሰል ችግር በተደጋጋሚ እንዳይከሰት የአካባቢ አየር የሚያስከትሉትን የተሽከርካሪዎች ጋዝ ልቀትን የመሳሰሉ ችግሮችን መቆጣጠር ተገቢ መሆኑን ሚስተር ስታይነር ያስረዳሉ።
ጉባዔው በሐሙስ ውሎው በዱር እንስሳት ላይ እየተፈፀመ ስላለው ወንጀል እየተወያየ ሲሆን ከቅርብ ጊዜ ወዲህ በህገወጥ አደን የተከሰሱ ሰዎች ተገቢውን ቅጣት እንዲያገኙ በተለይ የአፍሪካና የእሥያ መንግሥታት መሪዎች በስፋትና በብርታት መሥራት እንዳለባቸው አሳስበዋል።
‹‹ዘመናዊው የምዕራብ ሥልጣኔ ነፍስን ማርካት የተሳነውና ለሰው ልጆች ደስተኝነትን ማጎናጸፍ ያቃተው መሆኑ መታወቅ ይኖርበታል። በዚህ ውድቀቱ ምክንያትም ሰውን ወደ እድለ ቢስነትና ወደ ውጥረት መቀመቅ እንዲዘቅጥ አድርጎታል። የዘመናዊው ሳይንስ ጥረቶችም ወደ ውድመትና ጥፋት ያነጣጠሩ በመሆናቸው፣ሳይንስም በዚህ ሁኔታ በምሉእነት ከመገለጽ፣ወይም በዘመነ እስላም እንደ ነበረው የሰብአዊ ፍጡራን መገልገያ መሣሪያ ከመሆን የራቀ ነው።››
አንድ ገፅታ የመሬት ላይ ወራጆች ለቀጣይ ውድድር እስከ 40 የሚደርሱ ተጫዋቾች ቡድንን አሊያንስን የመቀላቀል ችሎታ ነው ፡፡ አንድ ተጫዋች የደረጃ 4 ዋና መሥሪያ ቤት ወይም ከዚያ በላይ ካለው በኋላ ለመቀላቀል ወይም ለመፍጠር ይገኛል ፣ አጋሮች በ 24 ሰዓት ጊዜ ውስጥ ከራስ እስከ ራስ ውጊያዎች በሚሉት አሊያንስ ዋርስ በሚባሉት ውስጥ ከሌሎች አጋሮች ጋር መወዳደር ይችላሉ ፡፡ አሊያንስ ጦርነቶች በአዛ Commander እና እስከ ሶስት መኮንኖች ቁጥጥር ይደረግባቸዋል ፡፡
የወቅቶችዎን ዝርዝር ዝርዝር ለማሳደግ እና አዳዲስ ቦቶችን ለመክፈት የሚያስፈልጉ አቅርቦቶችን ለተጫዋቾች በሳምንቱ መጨረሻ በአሊያንስ ዝግጅቶች ላይ ለመሳተፍ አጋሮች እንዲሁ አስፈላጊ ናቸው ፡፡ የአሊያንስ ዝግጅቶች አርብ ከ 6 / 7am ET እስከ ሰኞ በ 6 / 7am ET የሚካሄዱ ሲሆን ለጨዋታ ተጫዋቾች ከፍተኛ ውድድር ያላቸው እና በሁሉም ደረጃዎች ለማከናወን እጅግ በጣም ብዙ የእኩዮች ጫና ያሳያሉ ፡፡
እቲ ፓርቲ ኣብ ዘውፀኦ መግለፂ፥ ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ መላእ ዓለም ይኹን ኣብ ኢትዮጵያ ብማሕበራዊ መራኸብቲ ሓፋሽ ዝፍነዉ ናይ ሕሶት ሓበሬታታት እናተበራኸቱ ይርከቡ ኢሉ፡፡
“ዝኾነ ይኹን ዜጋ ኣብ ማሕበራዊ ሚዲያ ዝጋውሑ ሓበሬታታት ቅድሚ ምቕባሉ ካብ ዝተረጋገፀን ትኽክለኛን ፍልፍል ዝተረኸቡ ምዃኖም ብጥንቃቐ ከፃሪ ይግባእ” ኢሉ እቲ ፓርቲ፡፡
ሎሚቅነ ፕሬዚዳንት እቲ ፓርቲን ቀዳማይ ሚኒስትር ፌዴሪኢን ዝኾኑ ዶክተር ኣቢይ ኣሕመድ፥ ኩነታት ድሕንነቶምን ጥዕነኦምን ኣመልኪቱ ኣብ ማሕበራዊ ሚዲያታት ዝተናፈሰ ወረ ፍፁም ሓሶት ከምዝኾነን ኮነ ተባሂሉ ሕብረተሰብ ንምድንጋር ሓላፍነት ብዘይስመዖም ኣካላት ዝተጋውሐ ነውራም ሓበሬታ ከምዝኾነ ገሊፁ፡፡
ሰዎች ብሶታቸውን ለመወጣት ወይም የጎደለ ጥቅማቸውን ለማሳካት ሊደራጁ እና ሊታገሉ ይችላሉ። መብትም ነው። የመደራጀት መብት አንዱ እና ከጀርባው ያለው አመክንዮም ሰዎች በተናጠል ሊያሳኩት ያልቻሉትን ጉዳይ ወይም የጎደለባቸውን ጥቅም ወይም ሊያገኙ የሚመኙትን ወይም ያገኙትን ይዞ ለማቆየት ሲሉ ተመሳሳይ ፍላጎት ካላቸው ሰዎች ጋር ህብር ይፈጥራሉ። “ልጥ ቢያብር አንበሳ ያስር” እንደሚባለው ሁሉ በጋራ በመቆም ህልማቸውን ያሳካሉ፣ ጥማታቸውን ያረካሉ፣ የጎደለባቸውን ይሞላሉ፣ ካሰቡት ለመድረስም በተሻለ አቅም ይተጋሉ። መደራጀት ከዚህ ያለፈ ፋይዳ የለውም። ሰዎች በመደራጀት ሊያገኙት የሚችሉትን ዋና ጥቅም እና ግብ በግላቸው ሊያሳኩ የሚችሉ ቢሆን ኖሮ እድር፣ እቁብ፣ ጽዋ ማህበር፣ የኃይማኖት ድርጅት፣ የፖለቲካ ድርጅት፣ የሙያ ማህበር፣ የበጎ አድራጎት ማህበር፣ ወዘተ የሚባሉ የማህበር ኮልኮሌዎች አይኖሩም ነበር።
የሰው ልጁ በተፈጥሮም ግለኛ ነው። ሁሉን ነገር ለራሱ እና በራዙ ዙሪያ ነው የሚያስበው። እኔ ብሉ ይጀምራል ከዛም እኛ ብሎ ይጨርሳል። በእኛ ውስጥም እኔ አለ። እራሱን የሁሉም ነገር ስበት ማዕከል አድርጎ ነው የሚያስበው። እኔ እና እኛ በሚለው ውስጥ እራሱን፣ ቤተሰቡን፣ ልጆቹን፣ ካገባም የትዳር አጋሩን፣ ዘመድ አዝማዱን፣ የዘር ሃረግ፣ ጎሳ፣ የትውልድ አካባቢ፣ አገር እያለ እንደ ጭንቅላቱ ስፋት አለም አቀፍ የእኔ እና የእኛ መገለጫ ማዕከሎች ይፈጥራል። የአንድ ሰው የእኔ እና እኛ ክብ ስብስቦች እንደ ሰውየው የእውቀት እና የማገናዘብ ችሎታ ይጠባል፤ ይሰፋልም።
የአንዳንድ ሰው የእኔ እና የእኛ ማዕከል ከራሱ ወይም ከቤተሰቡ ወይም በዘር ሃረግ ወይም በቋንቋ ወይም በጎሳ ከሚመሳሰሉት ጋር ብቻ ይወሰናል። ይህ አይነቱ ሰው እርምጃው ሁሉ በእነዚህ የእኔነት ክቦች የታጠረ ነው። ሲደራጅ፣ ሲበላም፣ ሲሰራም፣ ጥቅሙን ሲፈልግም፣ ሲያሰላም የሚሰባሰበው በእነዚህ ክቦች ዙሪያ ነው። አንዳንዱ ደግሞ ለእናት እና ለአባቱ አንድ ሆኖ ተፈጥሮም የሰው ዘር ሁሉ ወንድሙ፣ እህቱ፣ ዘመዱ፣ የዘር ሃረጉ ይሆንና ከማንም ሰው ጋር ጸኦታ፣ ቀለም፣ እድሜ፣ የትውልድ ስፍራ ወይም የሃብት ምንጭ ሳይወስነው ይዛመዳል፣ ይቧደናል፣ አብሮ ይኖራል፣ አብሮ ይሠራል፣ አብሮ ይበላል፣ አብሮ መከራን ይጋፈጣል፣ አብሮ ያቅዳል፣ የራሱ ብቻ ሳይሆን የሌሎች ሰዎች ጉዳይ ሁሉ ያሳስበዋል፣ የራሱም ጉዳይ የሌሎች ጉዳይ እንደሆነ ያህል ይሰማዋል።
ወደ ተነሳሁበት ዋና ርዕስ ልመለስና የብሶት ፖለቲካ ሁል ጊዜ በክቦች የታጠረ ነው። አንድ ተመሳሳይ ባህሪ ያላቸው ወይም አንድ የጋራ የሚያዛምድ የጥቅም ትስስር ያላቸው ሰዎች ጎደለብን ያሉትን ጉዳይ የፖለቲካ መዘውሩን በመያዝ ለመሙላት፣ የተነጠቁትን ለማስመለስ፣ የተመኙትን ለማሳካት በፖለቲካ ድርጅት ተቧድነው ወደ ትግል ሊገቡ ይችላሉ። ይህ አይነቱ መቧደን በራሱ ምንም ችግር የለበትም። በፖለቲካ የመቧደን ፋይዳውም ከዚህ የዘለለ ላይሆን ይችላል። ችግር የሚፈጠረው የተቧደንንበት የፖለቲካ ክብ ስፋት እና ጥበት፤ አቃፊነት እና አግላይነት ላይ ነው። እነ ማንን አቅፎ እነ ማንን ያገላል፣ ምን ያህል አሳታፊ ነው፣ ምን ያህል አግላይ ነው የሚሉት ነጥቦች የፖለቲካ ክቡን የፈጠሩት ሰዎችን ማንነት፣ ባህሪ፣ የዕውቀት ደረጃ እና ስነ ልቦናቸውን ቁልጭ አድርጎ ያሳያል።
አቃፊ የሆነው የፖለቲካ ክብ በጠበበ ቁጥር የተሳታፊው መጠን ይጠባል። በውስጡ የሚሳተፉም ሆኑ የሚታቀፉ ሰዎች ቁጥር የዛኑ ያህሉ ውሱን ይሆናል። የአቃፊነቱ መለኪያው አንድ የፖለቲካ ጽንሰ ሃሳብ ወይም ርዮተ አለም ሲሆን እና ከማንነት መገለጫዎች ከሆኑት በአንዱ ላይ የተመሰረተ ሲሆን እንዲሁ አቃፊነቱም ሆነ አግላይነቱ የተለያየ ይሆናል። የሃሳብ ወይም የአመለካከት ማዕቀፍ ሲሆን በክቡ ውስጥ ለመታቀፍ መስፈርቱ ያንን ገዢ የሆነ ሃሳብ የራስ ማድረግ ብቻ ነው። ስለዚህ ያንን ሃሳብ የሚደግፍ ማንኛውም ሰው ሌሎች የሕግ መስፈርቶች እንደተጠቡቁ ሆነው በተዋቀረው የፖለቲካ ክብ ውስጥ ሊታቀፍ ይችላል።
በሃሳብ ላይ የተሰመሩ የፖለቲካ ማቀንቀኛ ክቦች ሰፊ እና አቃፊዎች ናቸው። መገለልም ሆን መታቀፍ ለእያንዳንዱ ሰው የተተዉ ምርጫዎች ናቸው። በፖለቲካ አደረጃጀት ደረጃ ትልቁ ክብም ይኼው በሃሳብ ላይ ወይም በአመለካከት ላይ የሚዋቀረው የፖለቲካ ማዕቀፍ ነው። በምሳሌ ለማስረዳት ዲሞክራት ወይም ሪፐብሊካን፣ ሶሻሊስት ወይም ሊብራል የሚሉት ማዕቀፎች የአመለካከት መሰረቶች ናቸው።
ከላይ ከተገለጹት ማዕቀፎች ጠበብ ሲል ደግሞ፤ የሠራተኖች ፓርቲ፣ የክርስቲያን ዲሞክራት ፓርቲ፣ የአርሶ አደሮች፣ የሴቶች፣ የገጠር ነዋሪዎች፣ የከተማ እያለ ይቀጥላል። እነዚህ ደግሞ በተወሰነ ደረጃ በባህሪያቸው አግላይ ቢሆኑም ሰፊ የሆነ የህብረተሰብ ክፍልን የሚያቅፉ ናቸው። በውስጣቸው በብዙ ነገሮች የተለያየ መገለጫ ያላቸውን የህብረተሰብ ክፍሎች ያቅፋሉ። ከዚህ ወረድ ሲል ያለው አደረጃጀት ደግሞ የመሬት አከላለልን ወይም አንድ በተወሰነ ቦታ ላይ የተማከለ አደረጃጀት ነው። እንዲህ እያለ ክቡ ወደ ታች በወረደ መጠን እየጠበበ ይሄዳል። ብሔርን፣ ቋንቋን፣ ዘርን፣ ጎሳን፣ ጎጥን፣ መንደርን እያማከለ ይሄዳል።
ብሔርን፣ ቋንቋን፣ ዘርን፣ ጎሳን፣ ጎጥን እያማከለ የሚወርደው የፖለቲካ አደረጃጀት ክብ የመደራጃ መሰረቱም ሆነ መስፈርቱ ሃሳብ ወይም የፖለቲካ እርዮተ አለም አይደለም። እነዚህን የማንነት መገለጫዎች ማሟላት ብቻ በቂ ነው። የአንድ ብሄር አባል መሆን በዛ ብሔር ስም በሚዋቀረው ክብ ውስጥ ለመታቀፍ በቂ ነው። የአንድ ጎሣ አባል መሆን በጎሣ ደረጃ ለሚዋቀረው ክብ በቂ መመዘና ነው። በዛኑ መጠን ክቡ የተዋቀረበት ብሄር ወይም ጎሣ ወይም ዘር አባል ያልሆነ ሰው በእነዚህ ክቦች ውስጥ ታቃፊ ሊሆን አይችልም። ስለዚህ በጥበትም ይሁን በአግላይነት የመጨረሻውን ደረጃ የሚይዙት እነዚህ የማንነት መገለጫ በሆኑት መስፈርቶች ዙሪያ የሚዋቀሩ ክቦች ናቸው።
ክቦቹ በጠበቡ ቁጥር ከትልቁ የሃሳብ እና የፖለቲካ እርዮተ አለም ምልከታዎች እየራቅን እንሄዳለን። ሃሳብ እየመነመነ ማንነት እየጠበደለ ይሄዳል። ሃሳብ የሚመነምንበት ቦታ ላይ ብዙ መመራመር፣ ቡዙ ማወቅና መማር፣ ብዙ መፈላሰፍ፣ ብዙ ለእውቀት እና አዲስ የፖለቲካ አመለካከት ለማፍለቅም ሆነ ለመቀበል የሚሆን ቦታ የለም። እነኚህ የማንነት መገለጫዎች ጠባቡ ክብ ስለሚሞሉት የዛ ማንነት ባለበት መሆን ብቻውን የክቡ እድገት መገለጫ ነው። እንዲህ ያሉ በማንነት ላይ የተዋቀሩ የፖለቲካ ክቦች የጥንካሬያቸው መገለጫ የፖለቲካ ሃሳባቸው በሳይንሳዊ መርምር መደገፍ ወይም የረቀቀ የኢኮኖሚ ፖሊሲ ማፍለቅ መቻል ወይም በአዳዲስ የፖለቲካ ሃሳቦች መምጠቅ አይደለም። ትልቁ ጥንካሬያቸው ከኋላ የሚያሰልፉት ሰልፈኛ እርዝመት ወይም ብዛት እና ማንነት ነው። ስንት አማራ፣ ስንት ኦሮሞ፣ ስንት ትግሬ፣ ስንት ጉራጌ፣ ስንት ወላይታ፣ ስንት ከንባታ፣ ስንት አፋር፣ ስንት ጋሙ፣ ስንት ሲዳማ፣ ወዘተ ። ለእነዚህ አይነት አደረጃጀቶች አጠገባቸው ካለው እና ተመሳሳይ ብሶት ካለበት የሌላ ብሔር ተወላጅ ይልቅ በእርቁ ያለው እና የእኔ ብሄር አባል የሚልት ነገር ግን የማያውቁት ሰው ከፍ ያለ ዋጋ አለው።
እነዚህ ክቦች የተፈጠሩት በማንነት መገለጫ ልክ ስለሆነ አሻግረው በሌላ የማንነት ክብ ውስጥ ያሉትን አያዩም። ካዩም በፉክክር መንፈስ እንጂ ክቦቹን በማስፋት ወደ አንድ ክብ ለመጠቃለል አይሆንም። በማንነት መገለጫዎች የሚዋቀሩት የፖለቲካ ማዕቀፎች ከጥንስስ ሃሳባቸው አንስቶ የድርጅት ቅርጽ ይዘው አደባባይ የሚወጡት የብሶት ክምር ይዘው ውንጂ የፖለቲካ ማቀንቀኛ ንድፈ ሃሳብ ወይም የተለየ እርዮት አለም አይደለም። በብሶት ይጠነሰሳስሉ፣ በብሶቱ ያድጋሉ፣ በብሶት ጡዘት ይጎለምሳሉ፣ በብሶት ያረጃሉ፣ ከነብሶታቸ ግን አይከስሙም ሌላ ሆድ የባሰው ጨቅላ ተክተው ያልፋሉ። የብሶት ፖለቲካ ዋና ግቡ በክቡ ውስጥ ያሉጥን ሰዎች መሰረታዊ የሆኑ ችግሮችን መፍታት እና ወድ የባሰው ሌላ ትውልድ እንዳይፈጠር ምንጩን መድፈን ሲሆን ግባቸውን ካሳኩ በኋላ አንድም ይከስማሉ አለያም ክቡን አስፍተው ወደ ሃሳቦ ጎዳና ይመጡና በእርዮት አለም ላይ የሚያጠነጥ ፖለቲካ ያራምዳሉ።
የብሶት ድርጅቶች አላማቸው ሆድ በባሰው ሕዝም ስም መነገድ እና የሥልጣን ጥማታቸውን ማርካት ከሆነ ግን እራሳቸውም ብሶት አፍላቂ ይሆናሉ። ቦሶት እንዳይነጥፍ እና ህልውናቸውም አብሮ እንዳያከትም የቆየ ቑጽል መጎድፈር ብቻ ሳይሆን አዳዲስ ቁስልም የምስፍጠር አቅም እና ችሎታ የዘው ይወጣሉ። ብሶት ከመታገያነት አልፎም የህልውና ማስጠበቂያ መሣሪያ ይሆናል።
የብሔር ድርጅቶች ሁሌም የሚያነሱት የመሟገቻ ሃሳባቸው እንታገልለታለን የሚሉት እና በክባቸው ውስጥ በሃሳብም ቢሆን የከተቱት የህብረተሰብ ክፍል ያጣቸው፣ ያልተከበሩለት እና የተነፈጉት የፖለቲካ፣ የኢኮኖሚ፣ የማህበራዊ እና ሌሎች ጥቅሞች አሉ የሚል ነው። እነዚህን ጥቅሞች የፖለቲካ ሥልጣኑን በመያዝ እናስከብራለን ባዮች ናቸው። በእርግጥ የፖለቲካ ሥልጣን የፈለጉት ጥቅም ለማስጠበቂያ የሚረዳ መሳሪያ ነው። ሰዎች በማንነታችን የተነሳ የተነፈጉትን መብት እና ጥቅም ለማስጠበቅ በተለያዩ መልኩ ሊደራጁ እና ሊታገሉ ይችላሉ። ለሥልጣን መታገል ግን ሌላ ገጽታ አለው።
ሕውሃትን ጨምሮ ዛሬ በሥልጣን ላይ ያሉት ብዙዎች ድርጅቶች ለአሥርት አመታት የታገሉት በዚህ መነሻ ሃሳብ ነው። ስልጣን ሲይዙ ግን ታገልንለት የሚሉት ሕዝብ ትዝ አላላቸውም። የታገሉበትን አሥርት አመታት ትተን ሥልጣን ላይ በወጡ ከሃያ ሰባት አመታት ቆይታ ብኋላም እንታገልለታለን ያሉት ህዝም በብሶት ላይ ብሶት ተደርቶበት መገኘቱ የብሶት ፖለቲካን ባህሪ ቁልጭ አድርጎ ያሳያል። ብሶት የወለዳቸው የዛሬዎቹ ገዢዎች ሥልጣን ሲይዙ የኢትዮጵያ ሕዝብ ብሶት ቢለካ ምናልባት ወገቡ ድረስ ውጦት ይሆናል። ከሃያ ሰባት አመት የብሶት ፖለቲካ ምሪት በኋላ ግን የኢትዮጵያ ሕዝብ ብሶት እንደተራራ ገዝፎ እና ተቆልሎ አንዱ ብሔር ሌላውን እንዳያይ ጋርዶታል።
ዛሬ ኢትዮጵያ ውስጥ ብሶት ያልዋጠው የህብረተሰብ ክፍል የለም። ሁሉም ብሶተኛ ነው። ኢትዮጵያ በብዙ የብሶት ተራራዎች ተውጣለች። የኃይማኖት ብሶት፣ የብሔር ብሶት፣ የክልል ብሶት፣ የማንነት ብሶት፣ ብሶት በብሶ ሆነናል። ሁሉም በደጃፉ እና በተቧደነበት ክብ ውስጥ በተቆለለው ብሶት ተውጧል። ብሄረተኝነት እና ብሶት ሲገናኙ ደግሞ ቤንዚን እና እሳት እንደማለት ነው። በብሶት ቁልላቸው የሚፎካከሩት የብሄር ብሶት ፖለቲከኞች ጡዘቱን ሰለሚያከሩት አንዱ ብሶተኛ ሌላውን አያዳምጥም። ከባልሽ ባሌ አይነት፤ ከአንተ ብሶት የኔ ብሶት ይበልጣል እያለ ሁሉም ስለሚጮኽ አድማጭ አይኖርም። ብንደማመጥ ሁላችንም ተመሳሳይ ብሶት የዋጠን የመጥፎ ሥርዓቶች ሰለባዎች ነን።
የብሄር ብሶት አቀንቃኝ ድርጅቶች እድሜ ሊኖራቸው የሚችለው ሦስት መሰረታዊ ነገሮችን መነሻ ስለሚያደርጉ ነው። አንደኛው በእርግጥ በዛ አገር ታሪክ ውስጥ በአንድ ዘር ላይ ወይም በአንድ ብሔር ላይ ብቻ ወይም በአንድ የተለየ የማንነት መገለጫ ባለው የህብረተሰብ ክፍል ላይ ብቻ ያነጣጠረ እና አግላይ የነበረ መንግስታዊ አስተዳደር ከነበረ ነው። ሁለተኛው ደግሞ ይህ አይነቱ በአንድ የህብረተሰብ ክፍል ማንነት ላይ ያነጣጠረው ጥቃት ወይም በደል ዛሬም ቀጥሏል ወይ የሚለው ነው። ሦስተኛው ደግሞ በማህበረሰቡ ውስጥ በማንነት መድልዎ የተነሳ የተፈጠሩትን ችግሮች፣ የምጣኔ ሃብት እና ሌሎች የጥቅሞ መበላለጦችን ያስከተሉት አሰራሮች እና ጥቃቶች ወደፊትም ይቀጥላሉ የሚል ስጋት ሲኖር ነው።
ከአርባ አመት በላይ በዚህ ፖለቲካ ያረጁ እና ያፈጁ ድርጅቶች ዛሬም በዛው አደርጃጀታቸው በቀጠሉበት እና አዳዲስ ግልገል ብሔረተኛ ድርጅቶች እየፈለቁ ባለበት አገር ከብሶት እና ከብሄር ተኮር ፖለቲካ ወደ ሃሳብ ፖለቲካ የሚደረገው ሽግግር እንዲህ ቀላል አይሆንም። አሁን የታየችውን የተስፋ ጭላንጭል ያዩ ብዙዎች የዘር ፖለቲካ በማግስቱ ተጠራርጎ ጠፍቶ ለማየት መመኘታቸው ትንሽ የዋህነት ይመስለኛል።
የብሔር ፖለቲካ ከኢትዮጵያ እንዲህ በአጭር ጊዜ እና በቀላሉ ይጠፋል የሚል እምነት የለኝም። ለዚህም ሁለት ምክንያቶችን ጠቅሼ ሃሳቤን ልቋጭ። አንደኛው የዘር ፖለቲካው የመሸገባቸው የብሶት ተራራዎች እንኳን ሊከስሙ ጭራሽ እየገዘፉ አገራዊ እይታችንንም እየጋረደን ነው። እንዲህ በቀላሉም የሚናዱ አይመስለኝም። ሊናዱ የሚችሉት ብሶቶቹን በአግባቡ ሊመልስ የሚችል እና ምንጫቸውንም የሚያነጥፍ ሥርዓተ መንግሥት በአግባቡ ሲዋቀር እና እነዚህ የሕዝብ ብሶቶች በአግባቡ ተጠንተው በጥንቃቄ በተቀረጹ የፖለቲካ፣ የማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ፖሊሲዎች ምላሽ ሲያገኙ፤ በተጨማሪም ተቋማዊ ዋስትና ሲኖራቸው ነው። ሁለተኛው ግን የብሄር ፖለቲካ አቀንቃኞችም ሆን የብሔር ስታቴጂስቶች ከታሪክ የሚቆፍሩት የብሶት ቁስል አልበቃ ሲላቸው አዳዲስ ብሶቶች እንዲፈበረኩ የሚያደርቱግን እኩይ እንቅስቃሴ ማቆም ሲችሉ ነው። ብሶት እና ሕዝብን በማንነቴ ተጠቅቻለው ብሎ እንዲያስብ የሚያደርጉት ነገሮች የእዝጌር ቁጣ ወይም ከሰማይ የሚወርዱ ነገሮች አይደሉም። አብዛኛዎች በፖለቲከኞች እኩይ እሳቤ እና ኃላፊነት የጎደለው እርምጃ እና የሃሰት ትርክቶች የሚፈበረኩ ናቸው።
ሕዝብን በዘር ለማቧደን በመጀመሪያ በዘሬ ተበድያለሁ ብሎ እንዲያስብ ማድረግን ይጠይቃል። ይህን ደግሞ አንድም በትክክት የተፈጠሩ በደሎችን ደጋግሞ በመንገር ሕዝቡን የብሄር ብሶተኛ ማድረግ ይቻላል። ሁለተኛው ደግሞ በታሪክ የተፈጠሩትን በደሎች ሁሉ ችላ ብሎ ወይም በሁሉም ላይ የደረሰ ነው ብሎ አስቦ የብሄረተኝነት ከረጢት ውስጥ አልገባም ያለውን ሰው የጥቃት ሰለባ እንዲሆን ማድረግ ነው። ከመኖሪያ ቦታው ከሌሎች ነጥሎ ማፈናቀል፣ ከትምህርት ገበታው ማባረር፣ ማዋከብ እና ማሳደድ አንዱ ስልት ነው። በማንነቱ ላይ የተነጣጠሩ ጥቃቶች እንደ ክረምት ዝናብ ዛሬም ነገም እየመጣ መጠለያ ሲያሳጣው ያኔ የዘር ጥቃት ምን እንደሆነ ይገባዋል። ያኔ በዘሩ ይደራጃል። ያኔ እራሱን ከጥቃት የተከላከለ ይመስለውና ወደ መከላከል ይገባል። ያኔ በተፈበረከ ብሶት ወደ ብሔረተኝነት ይገባል። የሚፈለገውም ይሄው ነው።
እንደ ኢትዮጵያ ባለ አገር የብሔር ፖለቲካን ማሳካት የሚቻለው ሁሉንም ብሔረተኛ ማድረግ ሲቻል ብቻ ነው። አንድ ብሔር በብሔሩ ተደራጅቶ ሌሎች ህብረ ብሔራዊ ሆነው ቢቀጥሉ ለብሔረተኛው ድርጅት ኪሳራ ነው። አያተርፍም። እሱ ወደ ሌሎቹ መንደር ባይሔድም ህብረ ብሔር ድርጅቶቹ ግን አገር አቀፍ እንቅስቃሴ ስለሚያደርጉ ወደ እሱ መንደር ይመጣሉ። ያኔ ይዋጣል። ሁሉም ብሔረተኛ ከሆነ ግን ውድድሩ በየብሔሩ ስለሆነ አንዱ የሌላው ወዳጅ ባይሆንም ስጋት አይሆንም። የኦሮሞ ድርጅቶች ኦሮሚያን፤ የአማራ ድርጅቶች አማራ ክልልን፤ የትግራዩ ትግራይን፤ የአፋሩ አፋርን ለማስተዳደር ስለሆነ ህልማቸው ሲሻቸው በፌደሬሽን አብረው ይኖራሉ። ሲሻቸው ሁሉም አገር ይሆናሉ። የመጣንበት የሃያ ሰባት አመት ጉዞ እውነታው ይሄው ነበር።
ፍቅር ባለበት ቦታ የወደፊቱ ጊዜ አለ-ሲቦአሲ እና ያኦ ፈንድ ለ ‹ሁቤይ› የገጠር ትምህርት ቤቶች 100 ስብስቦችን ብልጥ ልጆች የቅርጫት ኳስ ማሽኖችን ለግሰዋል ፡፡
ጥቅምት 4 ቀን ምሽት ላይ “የውሃን 2020 ያኦ ፈንድ የበጎ አድራጎት ውድድር” በውሃን ስፖርት ማእከል ሁቤይ በህዝብ ትኩረት ተጀመረ! ከባህል እና ስፖርት ኮከቦች እና ከህክምና ባልደረቦች እና ከቻይና የቅርጫት ኳስ ኮከብ ቡድን የተዋቀረው “የወንድ ድንክ ኮከብ ቡድን” ዋ ...
እ.ኤ.አ. በመስከረም 28 ቀን 2020 የቻይና ዓለም አቀፍ የስፖርት ዕቃዎች ኤክስፖ በሻንጋይ ብሔራዊ ስብሰባ እና ኤግዚቢሽን ማዕከል በታላቅ ተከፈተ ፡፡ በስማርት ስፖርት መሣሪያዎች ኢንዱስትሪ ውስጥ ታዋቂ የሥልጣን ብራንድ እንደመሆኑ ፣ ሲቦአሲ በአዳራሽ 5.2 ውስጥ ወደሚገኘው ዳስ B001 ተከታታይ የቤተሰብ ምርቶችን አመጣ ፡፡ የፕሬስ ...
ማህበራዊ ማራቅ ማለት በቤት ውስጥ መታሰር ማለት ነው ፣ ይህም ብዙዎቻችን የቪዲዮ ጨዋታዎችን ለመጫወት እና የሚቀያየርን የኋላ ኋላ ለመድረስ ተጨማሪ ጊዜ ይሰጠናል ፡፡ የአይ.ጂ.ኤን. ሰራተኞች ከርቀት አካባቢያችን ተሰብስበው የመጠለያ ቦታን ትዕዛዝ እንዴት እንደምናከናውን አንዳንድ አስተያየቶችን ለማካፈል ፡፡ የሚመከሩትን ጨዋታዎች በቡድን ለመመደብ እንሞክራለን ...
[ዋዜማ ራዲዮ] በአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር የኢ-ፍትሀዊ የብሄር ስብጥር አለባቸው የተባሉ ቁልፍ ተቋማት ላይ የማስካከያ ውሳኔ እንዲያሳልፉ ለጠቅላይ ሚኒስትሩ ጥናት ቀረበ።
ምክትል ከንቲባ ታከለ ኡማ ከመጡ ጀምሮ በአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ስር ባሉ ተቋማት ያለ የብሄር ስብጥር ጉዳይ አጨቃጫቂ ሆኖ መቆየቱ የሚታወቅ ነው። ይህ ጉዳይ በተለይም በኦሮሞ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ (ኦዴፓ) እና በአማራ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ (አዴፓ) መካከል መቃቃርን ሲፈጥር እንደነበር የሚታወስ ነው።
በአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ስር ባሉ ቀልፍ ተቋማት ስር ያለው የሰው ሀይል ስብጥር ኢ ፍትሀዊ ነው ተብሎ በመታመኑ ነው ለጠቅላይ ሚኒስትር አብይ አህመድ ለማስተካከያ ውሳኔ የቀረበው።
የከተማው መብራት አገልግሎት ፣ የውሀና ፍሳሽ ባለስልጣን ፣ መንገዶች ባለስልጣን ፣ቤቶች ልማት ፣ መሬት አስተዳደር ፣ ወሳኝ ኩነት ፣ የአካባቢ ጥበቃ እንዲሁም የወንዞች ዳርቻ ልማትና የሰላምና ጸጥታ ተቋም ይገኝበታል።
በእነዚህ ተቋማት ውስጥም የኦሮሞ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ ( ኦዴፓ) አባላት ያልተገባ ድርሻ ማግኘታቸው ተምኖበታል። ይህም ብቻ ሳይሆን ኦዴፓ በነዚህ ተቋማት ውስጥ የሙያ ብቃት ሳይሆን አባልነትን ብቻ መስፈርት አድርጎ አባላቱን አከማችቷል ተብሏል። በዚህ ላይ የማስተካከያ ውሳኔን እንዲያሳልፉ ሰነድ የቀረበላቸው ጠቅላይ ሚኒስትሩ ውሳኔ ይሰጡበታል ተብሎ ይጠበቃል። [ዋዜማ ራዲዮ]
ዋዜማ ራዲዮ – በኢትዮጵያ ተዓማኒ ምርጫ ለማካሄድ የሕገ መንግስት ማሻሻያ ጭምር የሚያስፈልጋቸው እርምጃዎች መወሰድ አለበት። ምርጫው የቀረው ጊዜ አስራ ሰባት ወራት ነው። አዳዲስ ክልሎች እውቅና ይሰጠን ብለው አሰፍስፈዋል። ህዝበ ውሳኔ የሚጠብቁና የማንነት ጥያቄ ያላቸውም አሉ። ምርጫ ቦርድ እነዚህን ሁሉ ጉዳዮች ማስተናገድ ይጠበቅበታል። ታዲያ የፖለቲካ ፓርቲዎቹና መንግስት የታለመውን ተዓማኒ ምርጫ ማድረግ ይቻላቸዋል? ቻላቸው ታደሰ ይህን ዘገባ አዘጋጅቷል
በተለይ ከውጭ የመጡት የፖለቲካ ድርጅቶቹ ድርብ ዜግነትን የሚከለክለው አዋጅ ትልቅ መሰናክል እንደሆነባቸው ደጋግመው አንስተዋል፡፡ አሁን በውይይቱ ከሚሳተፉት የፖለቲካ ቡድን መሪዎች ውስጥም ድርብ ዜግነት ያላቸው እንዳሉ ግልጽ ነው፡፡
እዚህ ላይ እንግዲህ አሁን ሕገ መንግሥቱ ባልተሻሻለበት ሁኔታ የውጭ ዜግነት ያላቸው ፖለቲከኞች በተገኙባቸው መድረኮች የሚተላለፉ የውሳኔ ሃሳቦች እንደምን ቅቡል እና ሕጋዊ ሊሆኑ ይችላሉ? በሕጋዊነት በምርጫ ቦርድ ያልተመዘገቡ ድርጅቶች በኢትዮጵያ ሕዝብ ስም የምርጫ አዋጅ እና ሕገ መንግሥት ስለማሻሻል መነጋገራቸውስ አግባብነቱ እንዴት ይታያል? ትጥቁን በይፋ ያልፈታው ኦነግስ ተሳታፊ መሆኑ ጥያቄ አያስነሳም ወይ? የሚሉ ጥያቄዎች መነሳት ያላባቸው ናቸው፡፡ የኦነግን ጉዳይ ወረድ ብለን እናነሰዋለን፡፡
አንዳንዶቹ የፖለቲካ ድርጅቶች ሕጋዊ ሆነው መመዝገብ ቢፈልጉ ምርጫ ቦርድ ቢያንስ አመራሮቹ ኢትዮጵያዊ ዜግነት ብቻ ያላቸው መሆኑን ማረጋገጥ አለበት፡፡ ቦርዱ ድርብ ዜግነት መያዝ አለመያዛቸውን በምን ዘዴ ያጣራዋል? የሚለው ግን ሌላ ፈተና ነው፡፡ ይህን ማድረግ የሚችለው ራሱ መንግሥት ብቻ ነው የሚሆነው፡፡
ጠቅላይ ሚንስትሩ አማራጭ አድርገው ያቀረቡት ፖለቲከኞቹ የውጭ ዜግታቸውን ይተውት የሚል ነው፡፡ ይሄ ደሞ እንደየግለሰቡ የሚለያይ የግል ውሳኔ እንጅ በፖለቲካ ድርድር የሚፈታ አይደለም፡፡ እዚህ ላይ ብዙዎቹ የድርጅት አመራሮች የዜግነትን ጉዳይ ደጋግመው የሚያነሱት ራሳቸው የድርጅቶቻቸው አመራር ሆነው ለመቀጠል፣ ለምርጫም ራሳቸውን ዕጩ ተወዳዳሪ አድርገው ለማቅረብ ጽኑ ፍላጎት ስላላቸው መሆኑ የታወቀ ነው፡፡
አሁን ለምሳሌ ለዜግነት ሕጉ ሲባል ሕገ መንግሥታዊ ማሻሻያ ማድረግ ለኢሕአዴግ በቀላሉ የሚሞከር አይደለም፡፡ በርግጥ ጠቅላይ ሚንስትር ዐቢይም ስለ ሕገ መንግሥታዊ ማሻሻያ ተስፋ አልሰጡም፡፡ ኢሕአዴግ ቢሞክረው እንኳ ለየትኛውም ሕገ መንግሥታዊ ማሻሻያ የአባል ድርጅቶቹንም ይሁን የክልሎችን ድጋፍ ለማግኘቱ አስተማማኝ ዋስትና ሊኖረው አይችልም፡፡ እናም የዜግነት አዋጁ ጥቂት የማይባሉ ፖለቲከኞችን ከምርጫ እና ፖለቲካዊ ተሳትፎ ውጭ ሊያደርጋቸው እንደሚችል ከወዲሁ ይገመታል፡፡ ይሄም ታዲያ በምህረት መግባታችን ጥቅሙ ምንድን ነው? የሚል ቅሬታ ሊፈጥርባቸው ይችላል፡፡
በሌሎች መለስተኛ የምርጫ ደንቦች እና መመሪያዎች የተካተቱ ገደቦችን እንኳ በቀላሉ ማሻሻል ይቻል ይሆናል፡፡ ራሱ ምርጫ ቦርድ ሊያሻሽላቸው የሚችላቸውም ይኖራሉ፡፡
የፖለቲካ ድርጅቶችን ቁጥር ሰለመቀነስ ከተቃዋሚዎችም ከጠቅላይ ሚንስትሩም በውይይቱ ላይ ተነስቷል፡፡ ጠቅላይ ሚንስትር ዐቢይ ሦስት አራት ድርጅቶች ብትሆኑ እገዛ ለመስጠት ያመቸናል ሲሉ ተደምጠዋል፡፡ ይሄ አባባላቸው ባንድ በኩል ግን የተለመደውን የኢሕአዴግን የጌታ እና ሎሌነት ባሕሪ መልሶ የሚያመጣ ይመስላል፡፡ የፖለቲካ ቡድኖቹ አመራሮችም ይሉኝታ የያዛቸው ነው የሚመስሉት፡፡ መቸም ተቃዋሚ ድርጅት ሆነው በጠቅላላው የለውጥ ሃይሉን እና የለውጡን ሂደት ላለመተቸት የተማማሉ መስለው መታየታቸው ሳያስገምታቸው አይቀርም፡፡
በሌላ በኩል ድርጅቶቹ የመንግሥትን እገዛ ስላገኙ ብቻ ይወሃዳሉ ብሎ መጠበቅም የዋህነት ነው፡፡ አዳዲስ ብሄረሰብን መሠረት ያደረጉ የክልልነት እና ዞን ጥያቄዎች እየመጡ ባለበት ሰዓት እና የብሄር ፖሊቲካው እንደገና እየጦዘ ባለበት ወቅት ውህደት ይሳካል ብሎ ማሰብ አስቸጋሪ ነው፡፡ ክልልነት ደሞ አዳዲስ የፖለቲካ ድርጅቶችን ይወልዳል፡፡ የብሄር ፖለቲካው እስካለ ድረስ የብሄረሰብ ነጋዴዎች እና ጥቅመኞች የፖለቲካ ድርጅቶችን እየፈለፈሉ መቀጠላቸው የማይቀር ነው፡፡ ምናልባት የመንግሥት ጣልቃ ገብነት ከተገታ ግን ጥቆቶቹ የመዋሃድ ተስፋ ይኖራቸው ይሆናል፡፡
ላሁኑ ግን የሚጠብቅባቸውን ሕጋዊ ግዴታ መወጣት ያልቻሉትን ጥቃቅን ቡድኖች ምርጫ ቦርድ በሕጋዊ አሠራሩ እንዲሰርዛቸው ማድረግ አንዱ ተመራጭ አስተዳደራዊ መንገድ ሊሆን ይችላል፡፡
አሁን ሊሳካ የማይችለውን የሕገ መንግሥት ማሻሻያን እንተወውና መንግሥት ግን አሁንም ለተቋም ግንባታ በቂ ጊዜ እና ዝግጅት ያለው አይመስልም፡፡ የምርጫ ቦርዱ አዋጅ እና ሌሎች የምርጫ ሕጎች እና ደንቦች ማሻሻያ ገና አላለቀም፡፡ ከፖለቲካዊ ቀውስ የወጡ እና ዲሞክራሲያዊ ሽግግር ማድረግ የሚፈልጉ ሀገሮች ደሞ የተራዘመ ሂደትን፣ ጥልቅ ጥናት እና ድርድርን የሚጠይቅ የምርጫ ሕግ እና ሥርዓት ማበጀት እንዳለባቸው የሌሎች ሀገሮች ልምድ ያሳያል፡፡ ይሄ በእኛ ሀገር እየሆነ አይመስልም፡፡ ምርጫ ቦርዱ ራሱ ሥልጣኑ እና ነጻነቱ ተጨምሮለት ወደ ኮሚሽንነት ከፍ ይላል ወይስ በዚያው ስያሜው እና አወቃቀሩ ይቀጥላል? የሚለው ጉዳይም ገና ምላሽ አላገኘም፡፡ ገና አዋጁ ከጸደቀለት በኋላ ነው ራሱን እስከታች ድረስ እንደገና ማዋቀር የሚጀምረው፡፡ የፖለቲካ ፓርቲዎች ምዝገባ አዋጅም በመሻሻል ሂደት ላይ ነው ገና፡፡ ለነጻ እና ዲሞክራሲያዊ ምርጫ ደጋፊ የሆኑት የሲቪል ማህበራት እና የፕሬስ ሕጎችም እንዲሁ በመሻሻል ሂደት ላይ ናቸው፡፡ የመንግሥት መገናኛ ብዙሃንን መልሶ በገለልተኛነት የማዋቀሩ ነገር ጨርሶ አልተጀመረም፤ የማሻሻያ ሃሳቡም በይፋ አልቀረበም፡፡
ኦነግ ሰሞኑን “ምርጫ ቦርድ ሕጋዊ ሆነህ ተመዝገብ አለኝ፣ እኔም የለም፣ አልመዘገብም” አልኩ ብሎ አቋሙን ገልጧል፡፡ እንደ ምክንያት ያስቀመጠው ደሞ “በ1983/84 ሕጋዊ ነበርኩ፤ በዚያው ይያዝልኝ” የሚል ነው፡፡ ቦርዱ ደሞ አልተቀበለውም፤ እንዲቀበለውም ሕጉ አይፈቅድለትም፡፡ ኦነግ ይህን አቋም ሊያንጸባርቅ እንደሚችል እና ከምርጫ ቦርድ ጋር ሊወዛገብ እንደሚችል ዋዜማ ቀደም ሲሉ ግምቷን አስቀምጣ ነበር፡፡
አሁን ይሄ እሰጣገባ የተነሳው ምናልባት ኦነግ ከምርጫ ቦርድ የሕጋዊነት ሰርትፍኬት ለማግኘት ጠይቆ “መጀመሪያ ሕጋዊ ፓርቲ ሆነህ ተመዝገብ” የሚል ምላሽ ስለተሰጠው ይመስላል፡፡ በርግጥ ከውጭ ከመጡት ድርጅቶች እስካሁን በቦርዱ የተመዘገበ እንደሌለ ነው የሚታወቀው፡፡ ምናልባትም የምርጫ አዋጁ ማሻሻያ አንድ በጎ ነገር ይዞልን ይመጣ ይሆናል የሚል ተስፋ ያላቸው ይመስላል፡፡ ኦነግን ልዩ የሚደርገው ግን ከቦርዱ ጋር አተካራ በመግጠም የመጀመሪያው መሆኑ እና ጠመንጃውን በይፋ ያላስቀመጠ ብቸኛው ድርጅት መሆኑ ነው፡፡
ኦነግ “ከመንግሥት ጋር ትጥቅ ስለመፍታት ውል አልገባሁም፤ በኦሮሚያ ክልል አሁንም ታጣቂዎች አሉኝ” እያለ በአደባባይ ሲለፍፍ ከኖረ በኋላ በቅርቡ ከመንግሥት ጋር አዲስ ስምምነት እንደደረሰ ተነግሯል፡፡ የኦሮሚያ ክልል ርዕሰ መስተዳድር አቶ ለማ መገርሳ እና አቶ ዳውድ ኢብሳም ተስማምተናል ብለው ሲጨባበጡ አይተናል፡፡
እዚህ ላይ እንግዲህ ኦነግንም ሆነ ሌሎችን ድርጅቶች ከኤርትራም ይሆን ከሌላ ሀገር ጋብዞ ያመጣቸው ፌደራል መንግሥቱ ነው፡፡ በዚያ ላይ ደሞ ኦነግ ታጣቂ ድርጅት ነው፡፡ እናም የኦሮሚያ ክልላዊ መንግሥት በምን ሕገ መንግሥታዊ ሥልጣኑ ነው ከኦነግ ጋር የሚነጋገረው? የሚለው ጥያቄ ምላሽ ሳያገኝ ተዳፍኖ ቀርቷል፡፡ ስምምነቱም ልክ እንደ አሥመራው ስምምነት ያልተብራሩት ነገሮች አሉት፡፡ ስምምነቱ በኦሮሚያ ክልላዊ መንግሥት እና ኦነግ መካከል ነው? በኦሮሞ ዲሞክራሲያዊ ፓርቲ እና በኦነግ መካከል ነው? ወይንስ በፌደራል መንግሥቱ እና ኦነግ መካከል ነው? የሚለው ጥያቄ በጊዜው ብዥታ ፈትሮ ነበር፡፡ የመንግስት መገናኛ ብዙሃንም ርስበርሱ የሚጣረሱ ዜና ነበር ያስተላለፉት፡፡
ሌላው ግርታ የፈጠረው ነገር “ኦነግ እና ሠራዊቱ ከመንግሥት ጋር ተባብረው ለመስራት ተስማምተዋል” የሚለው የመንግሥት አገላለጽ ነው፡፡ እንዴት በመንግሥት መገናኛ ብዙኻን ኦነግ እና ሠራዊቱ ተብሎ ሊገለጽ እንደቻለ ለሰሚው ግራ ነበር፡፡ መንግሥት “የትጥቅን ነገር አሥመራ ላይ ጨርሰነዋል” ባለበት አፉ መልሶ ለኦነግ ሠራዊት በተዘዋዋሪ እውቅና መስጠቱ አስተዛዛቢ ሆኖል፡፡
ለመሆኑ ኦነግ ለምንድን ነው ድጋሚ መዝገብ ያልፈለገው? ቢመዘገብስ ምን ይጎልበታል? የሚለውን ጥያቄ እናንሳው፡፡ መቸም ኦነግ ምዝገባውን ያልፈለገበትን ስውር ምክንያት እንዳለው ለእውነታ የቀረበ ግምት መያዝ ይቻላል፡፡ ድጋሚ የሚመዘገብ ከሆነ በሕጉ መሰረት ትጥቅ የፈታ መሆኑን እና በሰላማዊ መንገድ ለመታገል የወሰነ መሆኑን በይፋ በምርጫ ቦርድ ሰነድ ላይ መፈረም ያለበት መሆኑ አጣብቂኝ ውስጥ እንደሚያስገባው ሳይታለም የተፈታ ነው፡፡ ይህን ሳያደርግ ደሞ ሕጋዊ የሕልውና ሰርትፍኬት ሊያገኝ እንደማይችል ያውቀዋል፡፡
በሌላ በኩል የኦነግ አቋም የአሥመራው ስምምነት ድጋሚ ሕጋዊ ሆኖ ስለመመዝገብ ምንም የሚገልጸው ነገር የለም ወይ? ወደሚል ጥያቄ ይወስደናል፡፡ መንግሥት የስምምነቱን ዝርዝር እስካላሳወቀ ድረስ በዚህ ጉዳይ ላይ መላ ምት ብቻ እየሰጠን ለመቆየት መገደዳችን አይቀርም፡፡
ታዲያ በዚህ ሁኔታ ምርጫ ቦርድ ከኦነግ ጋር ምን ዐይነት የሥራ ግንኙነት ሊኖረው ይገባል? ትጥቁን በይፋ ካልፈታ ድርጅት ጋር ለመነጋገር፣ የቃል ወይም የደብዳቤ ልውውጥ ለማድረግ ምን ሕገ መንግሥታዊ ሥልጣን አለው? ብለን ብናነሳ ስህተት አንሆንም፡፡ ይልቅስ ቦርዱ ከኦነግ ጋር የሥራ ግንኙነት ከማድረጉ በፊት ለመንግሥት አንድ መሠረታዊ ጥያቄ ማንሳት ያለበት ይመስለናል፡፡ ኦነግ ትጥቅ ስለመፍታቱ እና በሀገሪቱ አንድም ታጣቂ ሠራዊት የሌለው ሰላማዊ የፖለቲካ ድርጅት ስለመሆኑ መንግሥት ይፋዊ ማረጋገጫ እንዲሰጠው መጠየቅ… ቦርዱ ይህን የመጠየቅ መብት አለው፤ መንግሥትም ምላሽ የመስጠት ግዴታ አለበት፡፡ ቦርዱ ሙሉ ነጻነት ኖሮት እንዲሰራ እፈልጋለሁ ብሎ የድሮ ተቃዋሚ ፓርቲ መሪ የነበሩትን ብርቱካን ሚደቅሳን ለቦርዱ የሾመ መንግሥት ይህን ግዴታውን ለመወጣት ፈጽሞ ሊሳነው አይገባም፡፡
መንግሥት የድሮውን ጽሕፈት ቤቱን ለኦነግ በቅርቡ የመለሰው አሥመራ ላይ በተደረሰው ስምምነት መሠረት መሆኑን ኦነግ ራሱ ገልጧል፡፡ ምንም እንኳ ጎለሌ የሚገኘው ጸሕፈት ቤቱ ከጅምሩ የማን ንብረት እንደነበር ባይገለጽም ቅሉ… ችግሩ ግን ይሄ ሳይሆን ኦነግ “የድሮ ጽሕፈት ቤቴ ከተመለሰልኝ በዚያውም የድሮው ሕጋዊ ሰውነቴ እንዳለ መቀጠል አለበት” የሚል አቋም የያዘ መስሎ መታየቱ ነው፡፡ ሁለቱ ነገሮች ግን ሰፊ ልዩነት ያላቸው ናቸው፤ ጽሕፈት ቤት መመለስ ወይም አለመመለስ ተራ አስተዳደራዊ ጉዳይ ሲሆን ባንጻሩ ሕጋዊ እና በሰላማዊ መንገድ የሚንቀሳቀስ ፓርቲ መሆኑን ቃል ገብቶ መመዝገብ ወይም አለመመዝገብ ግን ግዙፍ ሕገ መንግሥታዊ ጉዳይ ነው፡፡
ኦነግ በዚህ አካሄዱ ድሮ “በሽግግሩ ካቢኔ የነበሩኝ የሥልጣን ቦታዎች ይመለሱልኝ፤ ከሽግግሩ መንግሥት ምክር ቤት በሃይል ተገፍቼ ስለወጣሁ አሁን ባለው ምክር ቤትም ተመጣጣኝ መቀመጫ እንዳገኝ በልዩ ሁኔታ ይታይልኝ” ላለማለቱ ምንም ዋስትና አለ? እስካሁን ከታዘብነው ተነስተን ስናየው ምንም ዋስትና የለም ማለት ይቻላል፡፡
ባጠቃላይ አሁን ሁሉም ያገባኛል የሚሉ ወገኖች ሀገር ውስጥ ጠቅልለው መገኘታቸው አንድ ጥሩ ዕድል ነው፡፡ መንግሥት የውይይት መድረኩን ማዘጋጀቱን ትልቅ ርምጃ ነው፡፡ መንግሥትም ውጭ የነበሩትን ድርጅቶች ስላስመጣ፣ ሀገር ውስጥ ላሉትም የሕወሃትን ፈላጭ ቆራጭነት ያስወገደ ለውጥ ስለጀመረ መድረኮቹ ግን ያው እንደ ድሮው መንግሥት-መር እየሆኑ እንዳይሆን ስጋት አለ፡፡
መንግሥት አሁን የምርጫ እና የፖለቲካ ፓርቲዎችን ምዝገባ አዋጅ በቶሎ አሻሽሎ ካልጨረሰ ምርጫ ቦርድ ሥራውን ለመስራት ይቸገራል፡፡ ብዙ ግዙፍ ነገሮችም ባጭር ጊዜ ውስጥ እንዲከናወኑ የተፈለገ ይመስላል፡፡ በዚያ ላይ የክልልነት ሕዝበ ውሳኔዎች እና የሕዝብ እና ቤቶች ቆጠራ ሥራዎች ተደርበው መጥተዋል፡፡ በዚህ ሁኔታ ቅቡልነት ያላቸው፣ ሀገሪቱን ወደፊት የሚያሻግሩ የምርጫ ተቋማት እና ሕግጋት እንደምን መዘርጋት እንደሚቻል በጣም በጣም አጠራጣሪ ነው፡፡ [ተጨማሪ የድምፅ ዘገባ ከታች ይመልከቱ]
ካብ 1968 ዓ.ም ጀሚሮም ክሳብ ሎሚ ምስ ህወሓት ዝተሰለፉ፣ ካብ ካልኣይ ውድባዊ ጉባኤ ህወሓት ጀሚሮም ኣብ ዝተሳለጡ ኩሎም ጉባኤታት ኣይተፈለዩን ቀሺ ገረገርግስ ገ/ማርያም።
ንመራሕቲ ‘ትፅዪቁ ኣለኹም’ እንተበልና ካብ ስልጣን ክንወርድ ኢና፣ ካብ ስራሕና’ውን ክንባረር ኢና’ ኢሎም ዝፈርሑ ኣባላት ኣመራርሓ’ውን ኢና ንሪኢ ዘለና ይብሉ ንሶም።
ህወሓት ትትግብሮ ዘላ ሕቶ ምትኽኻእ፣ ከምኡውን ስለምንታይ ደፊሮም ክነቅፉን ክሓቱን ከምዝመረፁን ኣተዓባብየኦምን’ውን ንክገልፁ ሓቲትናዮም ኣለና። ስልኪ ክድወለሎም ከሎ መስዩ ስለዝነበረ፣ ካብ ዝደቀሱሉ ቦታ ጭላ ዓዲ ኣንከረ ኮይኖም’ዮም ኣዘራሪቦምና።
የከተማ አስተዳደሩ የዓድዋ ድል እና አጠቃላይ የጦርነቱን ሁናቴ የሚገልፅ ማእከሉን በቅርቡ ከሚድሮክ ተመላሽ በተደረገው እና የሃገራች ከተሞች ርቀት መነሻ ቦታ ወይም 0 ኪሎ ሜትር በሆነው በጥንታዊ መጠርያው ሲኒማ አድዋ በመባል በሚታወቀው ቦታ ላይ ለመገንባት የምክረ ሃሳብ አዘጋጅቷል።
ይህ ሊገነባ የታሰበው ማዕከል ከሚኖረው ማህበረ ባህላዊ ፋይዳ በተጨማሪ በውስጡ በጊዜው የነበሩ አልባሳት፣ ጥቅም ላይ የዋሉ የጦር መሳርያዎች፣ ከቅስቀሳው ጀምሮ እስከ ጦር አውዱ የተዘገቡ ማናቸውም ጉዳዮች የሚሰነዱበት እና ለዕይታ የሚበቁበት ስፍራ ይሆናል ተብሏል።
ማዕከሉ ግንባታው ሲጠናቀቅ በውስጡ ቤተ መፅሃፍት፣ ቤተ ስዕል፣ የህፃናት ማቆያ፣ የክዋነ ጥበባትና የሲኒማ አዳራሽ፣ የስፖርት ማዘውተርያዎች፣ ሱቆች፣ ካፌዎች እና የምግብ አገልግሎት መስጫ ተቋማት እንደሚኖሩትም ተገልጿል።
የማዕከሉ የውጪ ይዞታም ለመዝናኛ የተመቸ ለቱሪስት መስዕብነት የሚያገለግል ሲሆን፥ አረንጓዴ እና ነፋሻማ የሆነ አከባቢን በመፍጠሩ ሂደትም ጉልህ ሚና የሚጫወት ይሆናል ተብሏል።
የማዕከሉ ግንባታ የአገራችን ህዝቦች ከልዩነት ይልቅ በአንድነት አገራቸውን እንዲገነቡ ታላቅ ምሳሌ የሚያገኙበት እንደሚሆንም ከከንቲባ ጽህፈት ቤት ያገኘነው መረጃ ያመለክታል።
የኢትዮጵያ ፖለቲከኞችና አጫፋሪዎቻቸው ምን ዓይነት ልብ እንዳላቸው ለመረዳት ያስቸግራል። ሰው ወደ ፈረሰችውና ጠኔ ህዝቧን እየፈጀ፣ ጥይት እየቆላት ውዳለችው አገር ለመሰደድ...
በፌደራል መንግስት የኦሮሚያን ልዩ ጥቅም አስመልክቶ የተሰራጨውን ለማለት ነው – “…መተላለፉን አላውቅም። የሕግ ረቂቅ የማውጣት ስልጣኑም የሚኒስትሮች ምክር ቤት በመሆኑም፣ በእኛ በኩል በዚህ ጉዳይ ላይ የምንሰጠው አስተያየት የለም ”
ኦሮሚያ ማግኘት የሚገባትን ልዩ ኢኮኖሚያዊ፣ ፖለቲካዊ፣ ማህበራዊና ተመሳሳይ ጉዳዮች አስመልክቶ ክልሉ አዘጋጅቶ አቀረበ የተባለው ሰነድ ” ሃሰት ነው ” በሚል ኢ ኤን ኤን የሚባለው የኢህአዴግ አዲስ የቴሌቪሽን ፐሮግራም ቢያሰራጭም ጉዳዩ ማንን ማመን እንደሚቻል ግራ እያገባ መሆኑ እየተጠቆመ ነው።
የአዲስ አበባ ከተማን ተጠሪነት ከፌደራል ነጥቆ ለኦሮሚያ የሚሰጠው፣ ኦሮሞ የሆነ ብቻ በከልሉ ያለመፈናቀል መብት የሚያጎናጽፈው እና የከተማዋ አስተዳደር እያለ ኦህዴድ ተጨማሪ የተቆጣጣሪ ምክር ቤት እንዲሰይም የሚፈቅደው ዝርዘር ህግ ሃሰተኛና የፈጠራ ቢሆንም፣ አንዳንድ ወገኖች ማስተባበያውን አልተቀበሉትም።
ክልሉ ቃል በቃል ሰነዱን እኔ አዘጋጀሁት ወይም አላዘጋጀሁትም በሚል ምላሽ ባይሰጥም፣ በጉዳዩ ዙሪያ ሰነድ አዘጋጀቶ መቅረቡን በይፋ ተናግሯል። ሰነዱ በኦሮሚያ ላለው የፖለቲካ ችግር መፍትሄ ይሁን አይሁን ወደፊት የሚታወቅ ቢሆንም፣ አዲስ አበባ በሶስት አካላት እንድትተዳደር ማሰብ እብደት እንደሆነ ግን ከወዲሁ እየተጠቆመ ነው። ብዙ ህገ መንግስቱን የሚጻረሩ ጉዳዮችም አሉበት።
ይም ሆነ ይህ ጉዳዩ ያለቀለትና ከስምምነት ላይ የተደረሰበት ጉዳይ እንደሆነ የሚጠቁም የስርዓቱ ቅርብ ሰዎች፣ መጠነኛ አለመግባባት ከመኖሩ ሌላ ሰነዱ በቅርቡ በይፋ ለፓርላማ እንደሚቀርብ እምነታቸው ነው።
በኢፌዲሪ ሕገመንግሥት መሠረት ኦሮሚያ በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ያለውን ጥቅም በተመለከተ የኦህዴድ ሥራ አስፈፃሚ ኮሚቴ በዝርዝር ሠነዱን ለሚመለከተው አካል ማቅረቡን ክልሉ ማረጋገጫ ሰጠ። ሆኖም በማኅበራዊ ድረገጾች ስለተሰራጨው ሠነድ ጉዳይ የሚያውቀው ነገር እንደሌለ አስተባብሏል።
የኦሮሚያ ክልል ኮሚኒኬሽን ጉዳዮች ቢሮ ኃላፊ አቶ አዲሱ አረጋ ለሰንደቅ ጋዜጣ ዝግጅት ክፍል በዚህ ጉዳይ ላይ በሰጡት ምላሽ፣ “የኦሕዴድ ሥራ አስፈፃሚ እና የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት፣ በሕገመንግስቱ በተቀመጠው አንቀጽ 49 ንዑስ አንቀጽ 5 መሠረት የልዩ ጥቅም አተገባበርን በተመለከተ መካተት አለባቸው ያሏቸውን፤ ማሕበራዊ፣ ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊ መብቶችን ዘርዝረው ለሚመለከተው አካል አስተላልፈዋል። እስከዚህ ድረስ የሚታወቅ ነገር አለ” ብለዋል።
“የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ሕገ–መንግስታዊ ልዩ ጥቅምን አስመልክቶ የተዘጋጀ የጥናትሰነድ ነው እየተባለ በመገናኛ ብዙሃን እና በማሕበራዊ ድረ ገፆች ተለቋል። ይህንን የጥናት ሰነድ ወይም በአንዳንዶች ረቂቅ ሰነድ ተብሎ ስለተዘገበው ጉዳይ በክልሉ የሚታወቅ ነገር አለ? ወይም በክልሉ ነው የተዘጋጀው? ወይም በዚሁ ጉዳይ ላይ ያልዎት አስተያየት ምንድን ነው?” ተብለው ለተጠየቁት ጥያቄ አቶ አዲሱ በሰጡት ምላሽ፣ “ወደኋላ ሄጄ የተዘጋጀው የጥናት ሰነድ ነው …ረቂቅ ሰነድ ነው ..እንትን ነው ስለሚባለው የማውቀው ነገር የለም። ረቂቅ ሰነድ የተባለውም እንዴት በዚህ መልኩ ለአደባባይ እንደሚበቃ የምናውቀው ነገር የለም። እንዲሁም ኦሕዴድ ነው ያዘጋጀው… እገሌ ነው ያዘጋጀው ስለሚባሉት ነገሮች ቢሆኑም፣ ረቂቅ ሰነድ የማዘጋጀት ሥልጣን የእኛ የሥራ ድርሻዎች ባለመሆኑ አስተያየት ለመስጠት እንቸገራለን። ሕግ የሚያወጣው ሕግ የማውጣት ስልጣን የተሰጠው አካል በመሆኑ፣ በእኛ በኩል የተለየ አስተያየት የምንሰጠው ነገር የለም።” በማለት ምላሽ ሰጥተዋል።
ይህ የተሰራጨው ረቂቅ ሰነድ ወደ ሚኒስትሮች ምክር ቤት ተላልፏል የሚሉ ወገኖች አሉ። በዚህ ነጥብ ላይ ምን ይላሉ? ላልናቸውም፣ “መተላለፉን አላውቅም። የሕግ ረቂቅ የማውጣት ስልጣኑም የሚኒስትሮች ምክር ቤት በመሆኑም፣ በእኛ በኩል በዚህ ጉዳይ ላይ የምንሰጠው አስተያየት የለም።” ሲሉ አቶ አዲሱ አረጋ በጉዳዩ ላይ አስተያየት ከመስጠት ተቆጥበዋል።
ሓደ ዘዘራረብናዮ ተምሃራይ እቲ ግጭት ዝተጀመረ ኦሮሞቶት ዝኾኑ ተምሃሮ ቴለቪዥን እናረአዩ እናሃለው ሓደ ትግራዋይ ተምሃራይ ካሊእ ፕሮግራም ክንርኢ ኣለና ብምባሉ ምስ ሐደ ኦሮሞታይ ተምሃራይ ተፃሊኦም እቲ ኦሮሞ ነቲ ትግራዋይ ብበትሪ ከምዝወቕዖ ይገልፅ።
ምስ ምኽትል ፕሬዝዳንት እቲ ዩኒቨርስቲ ብምዃን ንቶም ተምሃሮ ዘዘራረበ ፕሬዝዳንት ተምሃሮ ዩኒቨርስቲታት ኢትዮጵያን ፕሬዝዳንት ተምሃሮ ዩንቨስርቲ ኣዳማን ዝኾነ የሱፍ ኢብራሂም ኣጀማምራ እቲ ፅልኢ እንትገልፅ እቶም ተምሃሮ ብቴሌቪዥን ኩዕሶ እግራ እናረአይ ከለው ብናይ ኦሮሚያ ቴሌቪዥን ዝመሓላለፍ ሰሙናዊ ድራማ ንምርኣይ ዝደለዩ ተምሃሮ ነቲ ቻናል ብምቕሮም ትግራዋይ ተምሃሪ ዝኾነ ድማ ናብቲ ዝነበሮ ናይ እግሪ ዂዕሶ ቻናል ክቕይር ኣብዝፈተነሉ እዋን ኣብ መንጎ ክልተ ተምሃሮ ባእሲ ተፈጢሩ ይብል።
ክልቲኦም ዝተፃልኡ ተምሃሮ ምስገላገልዎም ካሊእ ኦሮሞታይ ተምሃራይ ነቲ ትግራውይ ተምሃራይ ብበትሪ ወቒዑ ከምዘውደቖን እቲ ተምሃሪ ናብ ሕክምና ከምዝተልኣኸን የሱፍ ሓቢሩ።
እቲ ዩንቨርስቲ’ውን ንቶም ክልተ ዝተዋቕዑ ተምሃሮ ብመጠንቀቕታ ከምዝሓለፎምን ነቲ በበትሪ ዝወቖዐ ተምሃራይ ግን ንሓደ ዓመት ካብ ዩኒቨርርስቲ ከምዝባረረን እቲ ናይ ተምሃሮ ፕሬዝዳንት ይገልፅ።
በቲ ናይ ምብራር ስጉምቲ ዝተቖጥዑ ኦሮሞቶት ተምሃሮ እቲ ዩንቨርስቲ ንኸዘራርቦም ሓቲቶም ምስ ምኽትል ፕሬዝዳንት እቲ ዩንቨርስቲ ዶ/ር ቶላ በሪሶ ምዝርራቦም እቶም ኦሮሞ ተምሃሮ ይገልፁ።
ድሕሪ እቲ ኣኼባ ሓይልታት ፀጥታ ናብቲ ዩኒቨርስቲ ኣትዮም ን53 ኦሮሞ ተምሃሮ ከምዝኣሰሩን ንፍርቆም ፈቲሖም ንካልኦት ግን ናብ ቤት ፍርዲ ምስቐረቡ ዘዕግብ መርትዖ ስለዘይረኸቡ ተፈቲሖም ይብሉ እቶም ተምሃሮ።
ኣብ ልዕሊ ንብረት ጉድኣት ስለዘብፅሑ ተኣሲሮም ናብ ቤት ፍርዲ ከምዝቐረቡን ኣብ ናይ ኢድ ስልኮም ናይ ኦነግ ባንዴራ ብምሓዝ ብኣሸባሪነት ክሲ ከምዝተመስረቶምን መርትዖ ስለዘይቀረበ ግን ምፍትሖምን ፕሬዝዳንት ተምሃሮ ይሱፍ ይገልፅ’ሞ እቲ ቤት ፍርዲ ብነፃ እንተፈትሖም እውን ብዝፈፀምዎ ጥፍኣት ጉዳዮም ብዩኒቨርስቲ ተመርሚሩ ዝተባረሩ ከምዘለው ይሕብር።በዝሒ ዝተባረሩ ተምሃሮ ሽዱሽተ ምዃኖም’ውን ተፈሊጡ’ሎ።
ብዛዕባ እቲ ዝተፈጠረ ኩነት ንኽገልፁልና ንምኽትል ፕሬዝዳንት ዩኒቨርስቲ ኣዳማ ንዶ/ር ቶላ በሪሶ ኣብ ናይ ኢድ ስልኮም ንምርካብ ዝገበርናዮ ፃዕሪ ኣይተዓወተን።
ሶስት የብሔራዊ ስለላና የደህንነት ሰራተኞች አገር ለቀው መኮብላቸው ታወቀ። የኮበለሉት የህወሓት/ኢህአዴግ ሰዎች ስደት በጠየቁበት አንድ የአውሮፓ አገር አስቸኳይ ከለላ ማግኘታቸውም ታውቋል።
በቅርቡ አገር እየለቀቁ ከሚኮበልሉት የህወሓት/ኢህአዴግ አባላትና ሰራተኞች መካከል የደኅንነት ሰራተኞች እንደሚገኙበት ያመለከተው የጎልጉል የአውሮፓ ሪፖርተር፤ ድርጊቱ አስቀድመው ጥገኝነት የጠየቁ ስደተኞችን አስደንግጧል።
በህወሓትና አቶ መለስ በሾሙዋቸው በሻዕቢያ ሰዎች የበላይነት የሚመራውን የስለላ ተቋም ሲያገለግሉ የነበሩትና አሁን የኮበለሉት ሶስት የደህንነት ሰዎችን ስም ዝርዝር ለጊዜው ከመዘርዘር በመቆጠብ መረጃውን ለጎልጉል የአውሮፓ ዘጋቢ የሰጡት ከሰዎቹ ጋር በቅርብ ርቀት አብረዋቸው የሚኖሩ ስደተኞች ናቸው።
ሪፖርተራችን ባጠናከረው መረጃ ሶስቱ የስለላ ሰራተኞች በመረጃ ትንተና ዲቪዥን ውስጥ ይሰሩ የነበሩ ሲሆን፣ ሶስቱም የህወሓት አባላት ናቸው። ሰላዮቹ ጥገኝነት በጠየቁ በጣም ጥቂት ቀናት ውስጥ ከለላ ማግኘታቸው ያስደነገጣቸው ወገኖች ጉዳዩን በጥርጣሬ እንደሚመለከቱት ተናግረዋል።
ከኦነግ ጋር ቅርበት ያለው አንድ ስደተኛ “እንዲህ ያለው ድርጊት እየተደጋገመ ነውና ሊታሰብበት ይገባል” በማለት ስጋቱን ገልጾዋል። በስደት ካምፕ ውስጥ በተደጋጋሚ ለህወሓት/ኢህአዴግ ሲሰሩ የሚያዙ፣ ሲነቃባቸው አገር የሚቀይሩ ወይም ወደ አገር ቤት የሚመለሱ እንዳሉም ጠቁሟል።
ን9 ዓመታት ኣብ ስልጣን ዘሎ ወዲ 36 ዓመት ኪም ጆን ኡን፣ ከምዚ ብማዕከናት ዜና ዝቃላሕ ዘሎ ናብ ሞት ዘብጽሕ ሕማም እንተገጢምዎ፣ መን ክትክኦ ምዃኑ ህዝቢ እታ ሃገር ዝኾነ ኣፍልጦ የብሉን።
ብውድብ ሕቡራት ሃገራት ዝተማእከለ ዘተ ሰላም የመን፣ ኣል ሑቲ ብመትከል ዝሰማማዓሉ’ኳ እንተኾነ፣ ዕጥቁ ክፈትሕ ኮነ ናብ ስዑዲ ዓረብ ዝውንጭፎ ሚሳይላት ደው ከብል ግና ብዘይምስምምዑ እቲ ዘተ ሰላም ብዘይፍረ ከምዝተቛረጸ’ዩ ዝፍለጥ።
ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ስዑዲ ዓረብ ዓደል ኣል ጁበይር ነዚ ብዝምልከት ኣብ ዝሃቦ ቃል፣ ኣል ሑቲ መሳርሒ ፖለቲካ ኢራን ብምዃን፣ ንየመን ጥራይ ዘይኮነ ንዘይምርግጋእ መላእ እቲ ዞባ’ውን ጠንቂ ይኸውን ኣሎ፣ ክብል ይኸስስ።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ ብስዑዲ ዝምራሕ ልፍንቲ ሃገራት ዓረብ ኣብ ዝተፈላለየ ከባቢታት የመን ዘካይዶ ዘሎ ናይ ኣየር መጥቃዕቲ ብምቕጻል፣ ብረቡዕ ኣብ ከተማ ሳዓድ ብውሑዱ 16 ሰላማውያን ሰባት ዝቐተለ ደብዳብ ኣካዪዱ።
እቲ ኣብ ልዕሊ ጻዕቂ መንበሪ ኣባይቲ ዘለዎ ከባቢታት ዝተኻየደ ናይ ኣየር መጥቃዕቲ፣ መብዛሕትኦም እቶም ግዳያት ህጻናትን ኣዴታትን ከምዝነበሩ ምንጭታት ዜና ካብታ ከተማ ሓቢሮም።
ነበርቲ ከተማ ሳዓድ፣ በቲ ደብዳብ ኣብ ዝዓነወ ኣባይቲ ተጸቒጦም ንዝህልዉ ሰባት ኣብ ምድላይ ናይ ህይወት ኣድሕን ዘመተ የካይዱ ስለዘለዉ፣ ቁጽሪ ግዳያት ክዛይድ ከምዝኽእል ይግመት።
ቅድሚ ትማሊ ቀዳም ኣብ ኣዲስ ኣበባ ክካየድ ተታሑዙ ዝነበረ ትሽዓተ ፖለቲካዊ ፓርትታት ዘዳለውዎ ኣኼባን ሰልፍን ስዒቡ ኣባልቱ ከምዝተቐጥቀጥዎምን ከምዝኣሰሩዎምን ኣባላት ኣመራርሓ እቲ ፓርቲ ገሊፆም።ዝተኣሰሩ ኣባላት ፓርትን ካልኦትን ትማልን ሎማዕንትን ኣብ ክልተ ኣብያተ ፍርዲ ምቕራቦም ምኽትል ኣቦ መንበር ሰማያዊ ፓርቲ ኣቶ ስለሺ ፈይሳ ገሊፆም።ኢንጂነር ይልቃል ጌትነት ሓዊሱ ናብ 70 ዝኾኑ ኣብ ኣራዳ ቤት ፍርዲ ምቕራቦ ተፈሊጡ’ሎ።27 ዝርከቡዎም ካልኣይ ጉጅለ ኣባላት ተቓወምቲ ድማ ኣብ ካሊእ ቤት ፍርዲ ቐርቢቦም ኣለው።ኣባልት ትሽዓተ ተቓወምቲ ፓርትታት 27 ሰባት ከምዝቐረቡ ተፈሊጡ’ሎ።
ናይ ኣደባባይ ኣኼባን ሰልፍን ካብ ዘዋደዱ ፓርትታት ሓደ ናይ ዝኾነ ናይ ሰማያዊ ፓርቲ ሓላፊ ርክብ ህዝቢ ኣቶ ዮናታን ተስፋዬ ዕጡቓት ካብ ሰኒ ጀሚሮም ንቤት ፅሕፈቶም ብምኽባብ ምእታውን ምውፃእን ከምዝኸልከሉዎምን ኣብ ድሮ እቲ ሰልፊ ድማ ዝሓለፈ ዓርቢ ማለት እዩ ንገለ ኣባላት ኣመራርሕ ከምዝተኣሰሩዎም ከምዝኣሰሩዎምን ሓቢሮም።
ብመሰረት ናይ ቀዳም እቲ ትልሚ ብሰለስተ ኣንፈታት ናብ ኣደባባይ መስቀል ንምእታው መደብ ከምዝነበረ ብግላፅ ዝተወሰኑ ሰልፈኛታት ናብ ኣደባባይ መስቀል እትዮም እንተነበሩ እውን ኢሎም ኣቶ ዮናታን ኣስዒቦም ‘’ብሓግዚነት ፖሊስ ፌደራል ብካድሬታትን ኣባላት ፀጥታን እናተለቐሙ ናብ ማእኸል ኤግዝብሽን የግዕዝዎም ነይሮም’’ኢሎም።
ካብቲ ቤት ፅሕፈት ዝተልዓሉ እውን ብዙሕ ከይርሓቑ ፖሊስ ብዘይዝኾነ ይኹን መጠንቀቕታ ብበትሪ ከምዝቐጥቀጥዎም ካብ መንጎ ዝተውቕዑ ማራሕቲ ኢንጅነር ይልቃል ጌትነት ብማህረምቲ ኢዱ ከምዝተጎደአ ሓቢሮም።
ድሕሪኡ ንኹሎም ኣኪቦም ስድስተኛ ናብ ዝተብሃለ ቦታ ከምዝወሰድዎምን ፀኒሖም ድማ ናብ ጨርቆስ ፖፑላረን ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ናብዝብሃን ከምዝወሰዱዎም ቀዳም ብኸምዚ ከምዝሓለፈ ዘርዚሮም።
ፕላኔት (ፈለክ) ወይም ፕላኔቶች (ፈለኮች) በአንድ ኮከብ ዙሪያ ለመዞር እና በራሳቸው ዛቢያ ለመሽከርከር የሚያስችል ስበት (ለምሳሌ መሬት የመሬት ስበት እንዳላት ሁሉ) ያላቸው የሰማያዊ አካላት ናቸው። ለምሳሌ ሚልክ ዌይ የሚባለው የክዋክብት ስብስብ ወይም ረጨት መሃል ላይ ፀሐይ የምትባል ኮከብ ስትኖር በዙሪያዋ የሚሽከረከሩ ዘጠኝ ፕላኔቶች አሉ።
ስሜ ቶኒክ ሜሰን እባላለሁ ፡፡ እኔ ለኤምፓአ 2 ኛ -5 ኛ ክፍል የትምህርት ረዳት ነኝ ፡፡ እኔ በ 2013 የባሬቲቱን ቡድን ተቀላቀልኩ ፡፡ የአመቱ ደጋፊ ሠራተኛ ነበርኩ was
ኬት ዋለር ባሬት የመጀመሪያ ደረጃ ትምህርት ቤት በበጋው ምግብ አገልግሎት ፕሮግራም ውስጥ ለመሳተፍ ከተመረጡ ጣቢያዎች አንዱ በመሆኑ ኩራት ይሰማዋል ፡፡ ከ2-18 ዓመት የሆኑ ልጆች ነፃ ቁርስ እና ምሳ ማግኘት ይችላሉ ፡፡ አዋቂዎች በስም ክፍያ ከልጆቻቸው ጋር ለመብላት ምግብ መግዛት ይችላሉ ፡፡ ቁርስ በሳምንቱ ቀናት ከጠዋቱ 8:00 - 9:00 am ያገለግላል። ይመልከቱ […]
ጤና ይስጥልኝ ስሜ ዲያና ቡስታማንቴ ነው እናም በአርሊንግተን የህዝብ ትምህርት ቤቶች ውስጥ ያደረግኩት ጉዞ በጣም አስደሳች ነው ምክንያቱም በ ‹ሰልጠኛው› ውስጥ ጀመርኩ ፡፡
ታዲያስ ያዬይ! እኔ እዚህ የ Barrett የመጀመሪያ ደረጃ የንባብ ስፔሻሊስት ነኝ እናም በዋነኝነት ከኪንደርጋርተን ጋር በንባብ እና በመፃፍ አውደ ጥናት እሰራለሁ ፡፡ እኔ ደግሞ እኔ ጣልቃ-ገብ ነኝ
ጉዳያችን ሚድያ፣ኮሚንኬሽን እና ምክር አገልግሎት Gudayachn Multimedia, Communication and Consultant Organization: ኢትዮጵያውያን በሙሉ ኢትዮጵያውያንን አትግደሉ ብለው መቃወም አለባቸው! በኢትዮጵያውያን የተነሳው አመፅ መነሻ ምክንያቶች ምን ምን ናቸው? መፍትሄውንስ ከምን አንፃር መመልከት ይገባል? (የጉዳያችን ማስታወሻ)
ኢትዮጵያውያን በሙሉ ኢትዮጵያውያንን አትግደሉ ብለው መቃወም አለባቸው! በኢትዮጵያውያን የተነሳው አመፅ መነሻ ምክንያቶች ምን ምን ናቸው? መፍትሄውንስ ከምን አንፃር መመልከት ይገባል? (የጉዳያችን ማስታወሻ)
በአገራችን ኢትዮጵያ ሰሞኑ በኦሮምኛ ተናጋሪ ኢትዮጵያውያን የተነሳው አመፅ ችግሩ ምንድነው? ብሎ መጠየቅ ተገቢ ነው።የችግሩን ምንጭ አንዳንዶች በእራሳቸው የግንዛቤ ልኬት እንደፈለጋቸው ሊመሩት ይፈልጋሉ።የግለሰብ እና የአንድ ቡድን የግንዛቤ ልኬት እና የሕዝብ ልኬት የተለያዩ ናቸው።ሁለተኛ ሳምንቱን የያዘው አመፅ በአሁኑ ሰዓት ችግርን በውይይት እና በተጠያቂነት የመፍታት ባህል የሌለው ስርዓት ሰራዊቱን በሙሉ በኦሮምኛ ተናጋሪ ወገኖቻችን መንደር አሰማርቶ በመግደል ችግሩን ለመፍታት ይሞክራል።በዛሬው እለት ብቻ ከ25 ኢትዮጵያውያን በላይ ህይወታቸውን አጥተዋል።ይህ ቁጥር ከሰሞኑ በእጅጉ ሊጨምር ይችላል።ከእዚህ የከፋ ችግር ሳይፈፀም ኢትዮጵያውያን በሙሉ ኢትዮጵያውያንን አትግደሉ ብለው መቃወም አለባቸው።ይህ በእንዲህ እያለ ግን በኦሮምኛ ተናጋሪ ኢትዮጵያውያን የተነሳው አመፅ መነሻ ምክንያቶች ምን ምን ናቸው? መፍትሄውንስ ከምን አንፃር መመልከት ይገባል?
2/ ስርዓቱ 24 ዓመታት ሲያራግብ የነበረው የጎሳ ፖለቲካ መልሶ እራሱንም የሚያገለው እና የሚገፋውን የባሰ የጎሳ የፖለቲካ ጥያቄ ከሀብት (resource) ጥያቄ ጋር አብሮ ጠንክሮ በመምጣቱ ስርዓቱ እና ስርዓቱ ደግሞ በእርጋት የመፍታት ባህሪ ስለሌለው በኃይል ለመፍታት መሞከሩ፣
3/ የነፃ ሚድያ መረጃ ስለታፈነ ቀድመው የችግሩን መኖር ደረጃ በደረጃ የሚገልጡ እና ህዝቡ ውስጥ የሚንተከተከውን ስሜት ለሁሉም አካል የሚገልጡ ጋዜጠኞች እንዳይናገሩ እና እንዳይፅፉ መታሰራቸው እና መሰደዳቸው እና
3/ ይህ የተነሳው ችግር ለጊዜው ይዞት የተነሳው የአዲስ አበባ ፕላን ጉዳይ ይሁን እንጂ በክልሉ የሚነሱ ጥያቄዎች በእየዘመኑ ከአገሪቱ የፖለቲካ ችግሮች ጋር የሚያያዙ ጉዳዮች ከመኖራቸው በላይ ይብሱን ባለፉት 24 ዓመታት ውስጥ በተለየ መልኩ የክልሉ ተወላጆች በኢትዮጵያ ታሪክ ታይቶ በማይታወቅ ደረጃ ከአገሪቱ የስልጣን እርከኖች መራቃቸውን መገንዘብ።
ለምሳሌ ላለፉት 100 ዓመታት የኢትዮጵያን የፖለቲካ መድረክ ብንመለከት የጦር ኃይሉን ከአፄ ምንሊክ ዘመን ጀምሮ በፍፁም ኢትዮጵያዊነት በበላይነት ይመራ የነበረው የክልሉ ሕዝብ ምን ያክል ባለፉት 24 ዓመታት እንደተገለለ እና በስርዓቱ ከፍተኛ ንቀት ይፈፀም እንደነበር መገንዘብ።ይህ ለኢትዮጵያ ትልቅ ‘ስብራት’ ነው።በቀዳማዊ አፄ ኃይለ ስላሴ ዘመንም ሆነ በደርግ ዘመን በጦር ኃይሉ እና ፖሊስ ሰራዊት ከከፍተኛ መኮንኖች እስከ ታች ባሉ ባለማእረጎች የክልሉ ተወላጆች አገራቸውን አገልግለዋል። ይህ ስርዓት በመንገድ ላይ ለማኝ እንዲሆኑ ያደረጋቸው የቀድሞ ሰራዊት አባላት ውስጥ በርካቶች የኦሮምኛ ተናጋሪ እንደነበሩ ብዙዎቻችን እንረሳለን።
4/ በየትኛውም አቅጣጫ በስርዓቱ የውስጥ ሴራ የሚነሱ የክልሉን ሕዝብ ከሌላው ጋር ለማጋጨት የሚሞከሩ ማናቸውንም ሙከራዎች ማክሸፍ። ለምሳሌ የሱማሌ ክልልን በኦሮሞ ላይ እንዲዘምት፣የአማርኛ ተናጋሪዎችን ከኦሮምኛ ተናጋሪዎች ጋር ለማጋጨት የሚደረገው ሙከራ ነቅቶ መጠበቅ እና እንዲሁም የትግርኛ ተናጋሪውን በሙሉ በጠላትነት የሚመለከቱ የማኅበራዊ ድረ-ገፅ ዘመቻዎች አሁንም የስርዓቱ አቀንቃኞች ሥራ መሆኑን ጠንቅቆ መረዳት፣እንዲሁም በአንዳንድ ቦታዎች ላይ በግንፍልተኞች አንዱን በተለየ መልክ ለማጥቃት የሚደረጉ ሙከራዎች ወይንም ድርጊቶችን የአጠቃላይ ሕዝብ ሥራ አድርጎ ከማቅረብ መጠንቀቅ እና
5/ ይህንን ከፍተኛ የሕዝብ መነሳሳትን ከመላው የኢትዮጵያ ፖለቲካዊ፣ማኅበራዊ እና ምጣኔ ሃብታዊ ጥያቄዎች ጋር ማስተሳሰር እና ከፅንፈኛ የእስልምና አደጋዎች መታደግ የሚሉት ተጠቃሽ ናቸው።
አዲስ አበባ ፣ የካቲት 6፣ 2013 (ኤፍ ቢ ሲ) በግንባታ ላይ የሚገኙ ከፍተኛ እና መካከለኛ የመስኖ ፕሮጀክቶች ተጠናቅቀው ለታለመላቸው ዓላማ እንዲውሉ የአማራ ክልል መንግሥት በትኩረት እንደሚሠራ የክልሉ ርእሰ መስተዳድር አገኘሁ ተሻገር ተናገሩ።
በአማራ ክልል የሚከናወኑ የከፍተኛና መካከለኛ መስኖ ልማት ፕሮጀክቶችን ያሉበትን ደረጃ ለማወቅና እያጋጠማቸው ያሉትን ችግሮች ለይቶ መፍትሔ ለመስጠት ያለመ ውይይት በባህርዳር እየተካሄደ ነው።
ክልሉ ከፍተኛ የውኃ ሀብት ያለበት መሆኑን ነው የተናገሩት ሃላፊው ÷ ዓባይን ጨምሮ ትልልቅ ወንዞች ያሉበትን የአማራ ክልል ማልማት የዜጎችን ሕይወት በዘላቂነት ለመለወጥ ያስችላልም ነው ያሉት።
በ2002 ዓ.ም ጀምሮ በፌዴራል መንግሥት ድጋፍ ከፍተኛ የመስኖ ፕሮጄክቶች እየተገነቡ መሆኑን የተናገሩት ዶክተር ማማሩ የፕሮጀክቶቹ አፈፃፀም ግን የዘገየ ነው ብለዋል።
መበገሲ / ኣነ መንበሪ ፍቓድ ተዋሂቡኒ ኣሎ። / መላለዪ ምስ ሕብረተ / መጽሓፍ "ብዛዕባ ሽወደን" / ኣብ ሽወደን ምንባር / ኮምዩንካ በዚ ዝስዕብ ኣገባብ ይሰርሕ
ኩሉ ኣብ ሽወደን ዝነብር ሰብ፡ ኣብ ኮምዩን፡ ማለት ምምሕዳር ከባቢ ይቕመጥ። ኣብዛ ሃገር 290 ኮምዩናት ኣለዋ። ኣብ ሽወደን ዘለዋ ኮምዩናት፡ ዜጋታት ክንደይ ዝኣክል ግብሪ ከም ዝኸፍሉን እቲ ገንዘብ ኣበየናይ መዓላ ከም ዝውዕልን ባዕላተን ይውስና። እዚ ድማ ኮምዩናዊ ርእሰ ምሕደራ ይብሃል።
ኮምዩናዊ ርእሰ-ምምሕዳር፡ ንገለ ውሱን ነገራት ኣመልኪቶም ናይ ምውሳን ስልጣን ዘሎዎም እኩባት ፖለቲከኛታት ዘለዉዎ እዩ። ንኣብነት ብጉዳይ ትምህርቲ፡ ክንክን ህጻናት፡ ክንክን ዓበይቲ፡ ማሕበራዊ ጉዳይ፡ ትራፊክ፡ ኣከባቢ፡ ንጥፈታት ዕረፍትን ባህልን ዝርከቡዎም ንጥፈታት የማልእ።
ፖለቲከኛታት ኮምዩናዊ ርእሰ-ምምሕዳር፡ ኣብ ነጻ ግዚኦም ዝነጥፉ ኣባላት'ዮም። እዚ ማለት ከኣ፡ ጎድኒ ጎድኒ ናይ ካልእ ስርሖም ወይ ትምህርቶም'ዮም ኣባላት ፖለቲካ ርእሰ-ምምሕዳር ኮይኖም ዝዋስኡ። ነፍሲ ወከፍ ኣባል ርእሰ-ምምሕዳር፡ ካብቲ ካልእ ዝተፈልየ መጠን ገንዘብ ይውሃቦ። ክንደይ ክወሃቦም ከምዘለዎ፡ ኣብ ባጀት ናይቲ ኮምዩን እዩ ዝምርኮስ። ነፍሲ ወከፍ ካብኣቶም ከኣ፡ ምምሕዳራዊ ጨንፈር ኣሎዎ። ኣብዚ ጨንፈር'ዚ፡ ኣባል ርእሰ-ምምሕዳር ዝወሰዶም ውሳነታት፡ ኣብ ምውጣንን ምትግባርን ተጸሚዶም ዝሰርሑ ሰራሕተኛታት ኣለዉዎ።
ዝበዝሕ ግዜ፡ ንመዓልታዊ ህይወትካ ዝምልከት ሓላፍነት ዝስከም፡ እቲ ኮምዩን እዩ። ብዛዕባ እተን ኮምዩናት ሓላፍነት ዝወስዳሎም ከባቢታት፡ ኣብዚ ታሕቲ ከተንብብ ትኽእል ኢኻ።
ክንክን ቆልዑ፡ ነቲ ናብ ቆልዑ ዝዓለመ ትምህርታዊ ንጥፈታት ዝሽፍን ስም እዩ። ክንክን ቈልዑ፡ ቆልዑ ዝእለዩሉ፡ ንኣብነት ከም ቤት ትምህርቲ ህጻናትን ማእከል ትርፊ ግዜን (fritidshem) ዝኣመሰለ የጠቓልል።
ኣብ ኲላተን ኮምዩናት፡ ካብ 6-16 ዓመት ዝዕድመኦም ቆልዑ ዝማሃሩለን ናይ መባእታ ኣብያተ ትምህርቲ ኣለዋ። ናጻን ብሕታውያንን ኣብያተ ትምህርቲ'ውን ክህሉዋ ይኽእላ'የን። ኣብ ብሕታዊ ቤት ትምህርቲ ትምሃር እንተ ዄንካ፡ ክፍሊት ትኸፍል። ወጻኢታት ናይ'ተን ኣብያተ ትምህርቲ ኮምዩናትን ናይ'ተን ናጻ ኣብያተ ትምህርትን ግን ብገንዘብ ናይ ኣታዊ ግብሪ እዩ ዝሽፈን። ሓደ ቖልዓ፡ ኣብታ 6 ዓመት ዝመልኣላ ዕድሚኡ፡ ኣብ ቤት ትምህርቲ ህጻናት፡ ቦታ ክረክብ ይኽእል። ውላድካ፡ ኣብ ቤት ትምህርቲ ህጻናት ክምሃር እንተ ደሊኻ፡ ባዕልኻ ኢኻ ትመርጽ። እቶም ዝበዝሑ ኣብ ሽወደን ዘለዉ ቆልዑ፡ ትምህርቲ ህጻናት ይምሃሩ። ቆልዑ፡7 ዓመት ዕድመ እንተ መሊኦም፡ ግድን ክማሃሩ ኣለዎም። እዚ ድማ 'ትምህርቲ ብግዲ' ተባሂሉ ይጽዋዕ። መባእታ ቤት ትምህርቲ: ኣብ ክልቲኡ፡ ማለት ኣብ ኮምዩናውያን ኣብያተ ትምህርትን ናጻ ኣብያተ ትምህትን፡ ካብ ክፍሊት ናጻ እዩ። ኣብቲ እትቕመጦ ኮምዩን፡ ኣየኖት ኣብያተ ትምህርቲ ከም ዘለዋ ንምፍላጥ ኣብ መርበብ ሓበሬታ ናይቲ ኮምዩን ምርኣይ ይክኣል'ዩ።
መብዛሕትኦም ኣረጋውያን፡ ኣብ ገዝኦም ክቕመጡ እዮም ዝደልዩ። ኣብ ገገዝኦም ምእንቲ ክነብሩ ድማ፡ እቲ ኮምዩኖም ክንክናዊ ደገፋት ይገብረሎም። እዚ ኸኣ "ኣገልግሎት ክንክን ኣብ ገዛ" ወይ ከኣ (Hemtjänst) ተባሂሉ ይጽዋዕ። ክንክን ናይ ገዛ ክግበረሉ ዝደለየ ሰብ፡ ኣብ ምምሕዳር ናይቲ ዝነብረሉ ኮምዩን ብምኻድ የመልክት። እዚ ኣገልግሎት እዚ ንኽወሃቦ ዝሓተተ ሰብ፡ ዝኸፍሎ ክፍሊት ኣሎ። እዚ ክፍሊት'ዚ ኸኣ፡ ካብ ኮምዩን ናብ ኮምዩን ክፈላለ ይኽእል። ኣብ ገዛ ምንባር ንምትብባዕ'ውን ካልእ ዝግበር ንዋታዊ ደገፋት ኣሎ። ንኣብነት ዊልቼር፡ ሰፊሕ መሕጸቢ ነብሲ ጋብላ ወይ'ውን ኣትሕት ኣቢልካ ዝመቻቻእ መሳለጥያታት።
ብውልቂ ክትነብር ዘይትኽእል እንተ ዄንካ፡ መንበሪ ገዛ ንኣረጋውያን (äldreboenden) ኣሎ። እዚ መንበሪ ገዛ ኣረጋውያን'ዚ፡ ክንክንን ኣገልግሎትን ዝረኽቡሉ ገዛ'ዩ። ኣብተን ኮምዩናት፡ ዝተፈላለየ ናይ ኣረጋውያን ናይ ብሕቶም መንበሪ ኣባይቲ ኣለዉ። ኣብኡ፡ ናይ ክንክን፡ መግብን ጽርየትን ኣገልግሎት ዝህቡ ሰራሕተኛታት ኣለዉ።
ልክዕ ከም ኣብ ካልኦት ሃገራት ዓለም፡ ኣብ ሽወደን ዘለዉ ወለዲ'ውን፡ ደቆምን መንእሰያቶምን ናይ ምክንኻን ሓላፍነት ይስከሙ። ናይ ኣተሓሕዛን ክንክንን ሕጽረታት ምስ ዝርአ ግን፡ ኣካል ምምሕዳር ከተማ ዝኾነ ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት፡ ዝለዓለ ሓላፍነት ይስከም። ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት፡ ኣብ ጸገም ንዝርከቡ ቆልዑን ስድራቤታትን፡ ብዝተፈላለየ መልክዓት ደገፉ ይህብ። ንኣብነት፡ እኹል ገንዘብ ንዘይብሎም ስድራ ቤታት ዝምልከት ክኸውን ይኽእል። ዝቕመጡሉ ገዛ ንዘይብሎም ሰባት፡ ናይ ወልፊ ጸገም ንዘሎዎም፡ ንሓደጋ ወይ ንዓመጽ ንዝተቓልዑ ዝምልከት'ውን ክኸውን ይኽእል። እቲ ካብ ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት ዝዋሃብ ደገፍ፡ ምኽሪ ክኸውን ይኽእል፡ ስልጠና ንወለዲ፡ ተወካሲ ሰብ ንመንእሰያት ወይ ንስድራቤት ክኸውን ይኽእል። ብቐጥታ ዝውከስ፡ ወይ'ውን ምስ ምሉእ ስድራቤት ተማሓዝዩ ጸገማት ዘለሊ ትምህርቲ'ውን ክኸውን ይኽእል። "ተወካሲ ሰብ" ክብሃል እንከሎ፡ ከም ተወሳኺ ዓርከ-ማሓዛ ወይ ዘመድ ኮይኑ ዘዛርብ፡ ዘማኽር፡ ዘዘናግዑ ነገራት ኣብ ምፍጣር ዝተሓጋገዝን ዘገልግልን ሰብ ማለት'ዩ። ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት፡ ዝኾነ ህጻን፡ ኣብ ገዛ፡ ሕማቕ ኣታሕዛ ይግበረሉ ምህላዉ ሓበሬታ ምስ ዝመጾ፡ ብመሰረት ሕጊ ዝብሎ፡ ቀልጢፉ፡ ንዂነታት ናይቲ ህጻን ኣብቲ ገዛ፡ ብደቂቕ ንኽፈልጦ ገምጋማዊ ስርሓት ክጅምር ኣለዎ።
ሓደ ቖልዓ፡ ብሕማቕ ከም ዝተታሕዘ ሓቅነቱ እንተተረጋጊጹ፡ ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት፡ ነቲ ቖልዓ፡ ካብ ስድርኡ ናይ ምፍላይን ናይ ምውሳድን ስጉምቲ ይወስድ።
ቊጠባዊ ደገፍ፡ ኣብ ቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት ናይ እትነብሩሉ ከተማ ኬድኩም እትሓቱዎ ሓገዝ'ዩ። ነዚ ደገፍ'ዚ እትሓቱ፡ ነብስኹም ናይ ምኽኣል ጸገም ምስ ዝህልወኩም እዩ። እዚ ኸኣ፡ "ሓገዝ መናበሪ" ተባሂሉ ይጽዋዕ። ንኻልእ ጎድንኣዊ ወጻኢታት ንምሽፋን ዘኽእለኩም ገንዘባዊ ደገፍ'ውን ክውሃበኩም ይኽእል እዩ። ገለ ካብዚ ወጻኢታት ንኣብነት፡ ወጻኢታት ክንክን ህጻናት፡ ሕክምና፡ መድሃኒታትን ክንክን ስንን ክጥቀስ ይክኣል።
መጠን መናበሪ-ሓገዝ፡ ሃገራዊ ቅጥዒ እዩ ዝኽተል። እዚ ማለት ከኣ ኣበየናይ ቦታ ትነብሩ ብዘየገድስ ሕደ እዩ። ንኣብነት ንወጻኢታት መነባብሮ፡ ከም ተወሳኺ ንወጻኢታት ኤለክትሪክን ውሕስነት ገዛን ተባሂሉ ዝውሃብ መጠን ገንዘብ፡ ሕደ እዩ። መናበሪ ሓገዝ፡ ብኣታዊታት ዝጽሎ ኮይኑ፡ ኣታዊታት ተራእዩ ክጎድል ይኽእል'ዩ።
ቊጠባዊ-ደገፍ፡ ናይ መወዳእታ ናይ ደገፍ መገዲ እዩ። ብኻልእ ኣዘራርባ፡ እቲ ሰብ፡ ነብሱ ዝኽእለሉ መገዲታት ዕጹው ምስ ዝኸውን ጥራይ ዝውሃብ ደገፍ እዩ። እቲ መናበሪ-ደገፍ ዝሓትት ዘሎ ሰብ፡ ክሰርሕ ዘኽእል ዓቕሚ ወይ ብቕዓት ምስ ዝህሉዎ፡ ክሰርሕ ወይ ከኣ ስራሕ ከናዲ ኣለዎ። ኣብቲ ብቤት ጽሕፈት ማሕበራዊ ኣገልግሎት ዝዳሎ፡ ሰባት ብቐሊሉ ስራሕ ንኽረኽቡ ዝሕግዝ ንጥፈታት ምስታፍ'ውን ከም ቅድመ-ኹነት ይስራዕ እዩ። ኣብ ንጥፈታት ዘይሳተፍ ሰብ፡ ሓገዝ ክንፈጎ ይኽእል እዩ። ኣብ ባንኪ ገንዘብ ዘሎዎ፡ ወይ ዝጠቅም ንብረት፡ ንኣብነት ማኪና ዝውንን ሰብ'ውን መብዛሕትኡ ግዜ ሓገዝ ኣይወሃቦን እዩ።
ኮምዩናት ሽወደን፡ ኣብ መዳያት ትርፊ ግዜን ባህልን፡ ዝተፈላለዩ ኣገልግሎታት ኣዋዲደን ይርከባ። እዘን ኮምዩናት፡ ማለት ከባብያዊ ምምሕዳራት'ዚኣተን፡ መጻሕፍቲ ብናጻ እትልቅሑለን ኣብያተ ንባብ ኣሎወን። ብትሑት ክፍሊት፡ ቆልዑን መንእሰያትን፡ ዝተፈላለዩ መሳርሒታት ሙዚቃ: ቅብኣን ትያትርን ክመሃሩለን ዝኽእሉ ኣብያተ ትምህርቲ ባህሊ'ውን ክህልወአን ይኽእላ'የን። እዘን ኮምዩናት'ዚኣተን፡ ንማሕበራት'ውን ሓገዝ ከበርክታ ይኽእላ'የን።
ኲላተን ኮምዩናት ሽወደን፡ ተቐማጦአን ዝጥቀሙለን ኣብያተ መጻሕፍቲ ኣለወአን። ዝበዝሕ እዋን፡ እተን ዕብይ ዕብይ ዝበላ ኣብያተ መጻሕፍቲ 'ስታድስቢብሊዮቴክ' ዝብል ስም ይውሃበን። ኣብ ማእከል ከተማ ድማ ይርከባ።
ኣብ ዓበይቲ ኮምዩናት፡ ኣብ ከከባቢኡ፡ ንእስ ንእስ ኢለን ፋሕ ዝበላ ኣብያተ ንባብ'ውን ክህሉዋ ይኽእላ እየን። ኣብዘን ኣብያተ ንባብ'ዚኣተን፡ መጻሕፍቲ ክትልቅሑ፡ ጋዜጣታት ክትነቡ፡ ሙዚቃ ክትሰምዑን ኮምፕዩተራት ክትጥቀሙን ትኽእሉ ኢኹም። ብዝተፈላለዩ ቋንቋታት ዝተደርሱ መጻሕፍትን ዝተጻሕፉ ጋዜጣታትን'ውን ይርከበን እዩ። ገለ ገለ ኣብያተ ንባብ፡ ልምምድ ቋንቋን ደገፍ ምስራሕ ዕዮ ገዛን ዝኣመሰለ ንጥፈታት ኣሎወን።
መጻሕፍቲ: ጋዜጣታትን ሲዲን ብናጻ ትልቃሕ። ንኽትልቃሕ ግን ካርዲ ቤተ መጻሕፍቲ (ላይብረሪ ካርድ) የድልየካ። ካርዲ ቤተ መጻሕፍቲ፡ ማለት ላይብረሪ ካርድ እንተደሊኻ ኸኣ፡ ናብ ዝኾነት ቤተ መጻሕፍቲ ኬድካ ናይ ቤተ መጻሕፍቲ ካርዲ ከተውጽእ ትኽእል ኢኻ።
ኣብ መብዛሕተን ዕብይ ዝበላ ኮምዩናት፡ ኮሚቴ ዕድጊ ኣቑሑ ኣሎ። ሓደ ኣቕሓ ድሕሪ ምዕዳግኩም ዕጉባት ምስ ዘይትኾኑ፡ ናብዚ ኮሚቴ ብምኻድ ሓገዝ ክትረኽቡ ትኽእሉ ኢኹም። ከም ዓደግቲ መጠን፡ እንታይ መሰልን ግዴታን ከም ዘለኩም ክትፈልጡ ጽቡቕ እዩ። ዝዓደግኩሞ ግን ከኣ ዘይዓገብኩሙሉ ወይ ብልሹው ንብረት ንምምላስ፡ እንታይ ክትገብሩ ከምዘለኩም፡ ካብ ኮሚቴ ዓደግቲ ኣቑሑ ጽጹይ ሓበሬታ ክትረኽቡ ትኽእሉ።
ምስ መንግስታዊያን ትካላት ሽወደን፡ ብብዙሕ መገድታት ክትራኸቡ ትኽእሉ ኢኹም። ቅልል ዝበለ ሕቶታት ምስ ዝህልወኩም: መርበብ ሓበሬታ ናይ'ተን ትካላት ክትጥቀሙ ጽቡቕ እዩ። እተን መንግስታውያን ትካላት፡ ብዝተፈላለየ ቋንቋታት፡ ሓበሬታ ክህሉወን ልሙድን ርዱእን'ዩ። ማዕከን ማሕበራዊ ውሕስነት፡ ማለት ፎርሸክሪንግስካሳን ንኣብነት: ብ 22 ቋንቋታት ሓበሬታ ኣዳልዩ ይርከብ። ገለ ካብ'ዘን ቋንቋታት ንኣብነት ዓረብኛ፡ ሶማልኛ፡ ፋርሰኛን ሱራኒን ምጥቃስ ይክኣል። ናብ ኣብያተ ጽሕፈታት ናይ'ዘን ትካላት'ዚኣተን ኬድኩም'ውን ክትሓቱ ትኽእሉ ኢኹም።
ክክክክክክ አይ ውሮ ክክክክ በሳቅ ሌባ ባል አላት አላለችም የሰው ትዳር ልታፍታ ነው ግን እነ ጩባው የእህታቸውን ሙያ የሜጣጥሉት ነገርስ አግባብ ነው ወይ እየበላችሁ አለማድነቅ ምን ይሉታል
ከ 1000 በላይ እናቶችን በትጋት አብሬ ተጨንቄ በሰላም ያገላገልኩ አሁንም በመስራት ላይ የምገኝ ሀኪም ነኝ።ጤናን የሚመለከቱ video በመስራት ላይ ነኝ ፎቶውን ተጭነው ገብተው subscribe በማድረግ ይገባሀል በሉኝ አበርቱኝ,,
ለ2020-2021 የትምህርት ዓመት ባርከርት ባህላዊውን የቀን መቁጠሪያ ይከተላል ፡፡ ትምህርት ቤቱ ማክሰኞ መስከረም 8 ይጀምራል ፣ በመጀመሪያም በመስመር ላይ ትምህርት ብቻ ይጀምራል። መፈተሽዎን ያረጋግጡ APS ድርጣቢያ መመሪያ አሰጣጥን በተመለከተ የቅርብ ጊዜ ዝመናዎች
የተሻሻለው የትምህርት ዓመት የቀን መቁጠሪያ (MSYC) ረዥሙን የበጋ ዕረፍት ወደ አጭር ፣ ብዙ ተደጋጋሚ ዕረፍት በመለየት የበለጠ ቀጣይነት ያለው ትምህርት ለመስጠት የትምህርት ዓመቱን እንደገና ያደራጃል። የበጋ ዕረፍት አያስወግድም ፣ ግን ዝም ብሎ ይቀንሰዋል። MSYC ለመማር አማራጭ የጊዜ ሰሌዳ ነው። በ MSYC ላይ ያሉ ተማሪዎች ተመሳሳይ ትምህርቶችን በመከታተል በባህላዊው የቀን መቁጠሪያ ላይ እንደ ተማሪዎች ተመሳሳይ መጠን ያለው ትምህርት ያገኛሉ። ኤም.ኤስ.አይ.ሲ በዓመቱ ውስጥ በተያዙ ሁለት አማራጭ ክፍተቶች አማካይነት የትምህርት ዓመቱን ወደ 182 ቀናት ለማራዘም የሚያስችል ተለዋዋጭነትን በሚፈጥርበት ጊዜ የ 207 የትምህርት ቀን የትምህርት ዓመት (ከነሐሴ ወር ጀምሮ እስከ ሰኔ) ያበቃል ተብሎ የተቀየሰ ነው
የተማሪዎቹ እገታ ብዙ ጉዳዮችን ያስመዝዛል። የሞጣ መስጊዶች ቃጠሎ ላይ ጠቅላይ ሚኒስትሩን ጨምሮ ጫጫታው የተቀናጀና ሴራ ያዘለ እንደነበር በማስረጃ ተጋልጡዋል። አንዳንድ የዋሆች ጠቅላይ ሚኒስትሩ የጃዋርን ተከብቤያለሁ ተከትሎ ዜጎች በእምነት እና በሀይማኖታቸው ሳቢያ በአል ቄሮ ተጋድመው ጭምር ሲታረዱ ድምጻቸውን አጠፉ ተብሎ ስለተወቀሱ አሁን በሞጣው እና በወልዲያው ጉዳይ ሲፈጥኑ መውቀስ አይገባም አሉ። ከድሬዳዋ ሁለት ተማሪ ከፎቅ ሲጣል፣አዋሳ ላይ በጩቤ ተወግቶ ሲገደል እና አሁን ደግሞ ከወር ተኩል በላይ 27 የዩኒቨርስቲ ተማሪዎች በተቀነባበረ ሴራ ታግተው ትንፍሽ የለም። ይሄኔ ቀድሞ የተኙት ሁሉ መንቃት ጀምረዋል።
ህዳር 20 /21 ?— 17 አማራ ተማሪዎች (14ቱ ልጃገረዶች) ከደምቢዶሎ ዩኒቨርሲቲ የሚደርስባቸውን የዘር ጥቃት ሸሽተው ወደቤተሰቦቻቸው ለመመለስ በጉዞ ላይ እንዳሉ እዚያው ደምቢዶሎ ውስጥ ባልታወቁ ቡድኖች ታገቱ።
ህዳር 24 ቀን — አንዲት ተማሪ ለወሬ ነጋሪ አምልጣ ከሶስት ቀን ስቃይ በኋላ ወደቤተሰቦቿ ተመለሰች። የሌሎች ተማሪዎች ቤተሰቦችም ጉዳዩን ሰምተው በያቅጣጫው ጥያቄ ማንሳት ጀመሩ። ታህሣሥ 10 ቀን የታጋቾችና የቤተሰቦቻቸው የስልክ ግንኙነት ቆመ።
ከአንድ ወር በላይ የፌዴራል መንግሥትና የሚመለከታቸው ሚኒስትር መ/ቤቶች ፣ አማራ ክልል ፣ ኦሮሚያ ክልል ፣ እንዲሁም ደምቢዶሎ ዩኒቨርሲቲ ጭምር ስለጉዳዩ የምናውቀው የለም ሲሉ እገታውን ካዱ።
የአጋችና ታጋች ድራማው ከአንዳንድ መንግሥታዊ ያልሆኑ እንደ አስራት ፣ ቪኦኤና ቢቢሲ የመሳሰሉ መገናኛ ብዙሃን ውጭ አስታዋሽ አጥቶ የተዳፈነ መሰለ። ማህበራዊ ሚዲያውም ከተባራሪ ወሬ በቀር ተቀዛቅዞ ከረመ።
ታህሣሥ 27 ቀን— የአማራ ክልል ፕሬዚዳንት አቶ ተመስገን ጥሩነህ 4 ተማሪዎች ስለመታገታቸው መረጃ አለኝ አሉ። መንግሥታቸውና ድርጅታቸው ብአዴን የሞት ሞቱን ይህቺን ጣል አድርጎ ተመልሶ ወደሳጥኑ ገብቶ ተኛ።
ጥር 2 ቀን— የጠ/ሚሩ አፈቀላጤ አቶ ንጉሱ ከ27 ተማሪዎች 21 ተለቅቀዋል የሚል አነጋጋሪ የምስራች ይዘው በብሄራዊ ቲቪ ብቅ አሉ። ከዚያ ወዲህ እስከዛሬ በሸሸት ወይም ራስ አግት ላይ ይገኛሉ።
ጥር 3 ቀን— ከቀናት በፊት ሲያላግጡ የነበሩት የኦሮሚያ ክልል የፀጥታና ደህንነት ም/ሃላፊ ኮለኔል አበበ ገረሱ የንጉሱን የምስራች በማረጋገጥ ከመከላከያ ሰራዊት ጋር በጋራ ጥረት የተጠቀሱት ተማሪዎች ተለቅቀዋል። ከአካላዊና መንፈሳዊ ጉዳት እንዲያገግሙ በመንግስት እጅ ናቸው አሉ።
ጥር 4 ቀን— አፋኝ የተባለው የኦነግ—ሸኔ መሪ ጃልመሮ በቢቢሲ ሬዲዮ ቀርቦ እኔ በአጋች ታጋች ድራማው የለሁበትም። የዚህ ባለቤትና በዚህ ሰበብ ጦርነት ያወጀብኝ የአብይ መንግሥት ነው አለ።
ጥር 6 ቀን— ሌላ ቄሮ ነኝ የሚል ቡድን የአማራ ተማሪዎችን አግቻለሁ ሲል በባለቤትነት በኢሳት ቲቪ ቀረበ። ተማሪዎቹን ያገትኩት በአማራ ክልል ለታሰሩት ኦሮሞ ተማሪዎች መደራደረሪያ ነው አለ። የወሬ ነጋሪዋ ተማሪና የወላጆች ትርክት ከዚህ ጋር የሚቀራረብ ይመስላል።