Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ዓቃቢ ሕጊ ዘቕረቦ ኽሲ ኣቶ ዮናታን ተስፋዬ ሓላፊ ህዝባዊ ርኽባት ሰማያዊ ፓርቲ ነበር ንዕላማ ግንባር ሓድነት ኦሮሞ (ኦነግ) ንምዕዋት ኣብ ማህበራዊ መራኸብ ብዙሃን (ፌስቡክ) ኣብ ዝተፈላለየ እዋን ጽሑፋት ብምውጻእ ተግባር ሽበራ ፈጺሙ'ዩ ይብል።
ግንባር ሓርነት ኦሮሞ (ኦነግ) ጉጅለ ሽበራ ተባሂሉ ብመንግስቲ ኢትዮጵያ ዝተጸወዓ ብምኳኑ ተኸሳሲ ንዕላማ'ቲ ጉጅለ ንምዕዋት ንክልል ኦሮምያን ኣዲስ ኣበባን ፍሉይ ዞባታት ማስተር ፕላን ኸውሊ ብምግባር ኣብ ዝተፈላለየ ወረዳታት ንዝተጀመረ ተቃውሞን ህውከትን ንክቅጽልን ንካልኦት ብምልዕዓልን ብፌስቡክ ዮናታን ተሬሳ ረጋሳ ብዝብል ስም ጽሑፋት ብምውጻእ ተግባር ተኸሲሱ'ሎ ይብል።
“በትግሉ ወቅት ለነጻነት ስትዋደቁ ኢትዮጵያ በጋምቤላ አኙዋክ ምድር ላይ ሙሉ ከለላና ዋስትና በመስጠት ያበረከተችው አስተዋጽኦ የሚረሳ ነው? ከነጻነት ታጋዮችችሁ ጎን በመሰለፍ ብረት ያነሱ የአኙዋክ ኢትዮጵያውያን ልጆች መስዋዕትነት ይዘነጋችኋል? አሁን ድረስ የትግሉ የመስዋዕትነት ቁስላቸው ያልዳነ የአኙዋክ ልጆች እንዳሉ ትዘነጋላችሁ?” በማለት የተናገሩት የአዲሲቷ ኢትዮጵያ የጋራ ንቅናቄ ዋና ዳይሬክተር አቶ ኦባንግ ሜቶ /ጥቁሩ ሰው/ ናቸው።
በታላላቅ መድረኮችና በበርካታ ኢትዮጵያውያን ዘንድ ተሰሚነታቸውና ስብዕናቸው እየጎላ የሄደው ጥቁሩ ሰው ለጎልጉል፡ የድረገጽ ጋዜጣ እንደተናገሩት፣ ከላይ የተገለጸውን ህሊና የሚፈታተን ጥያቄ ያቀረቡት ለደቡብ ሱዳን የውጪ ጉዳይ ሚኒስትር ዶ/ር ባርናባ ማሪያል ቤንጃሚን ነው። ለረዥም ሰዓት ጊዜ ወስደው ውይይት ማድረጋቸውን ተከትሎ የጎልጉል የአሜሪካ ዘጋቢ እንደዘገበው አቶ ኦባንግ ዶ/ር ባርናባን ያገኟቸው አሜሪካ ዋሽንግተን ዲሲ ነበር።
በጁባ የመፈንቅለ መንግስት ሙከራ መደረጉ ይፋ ከተደረገበት አንድ ቀን በፊት አስቀድሞ በተያዘ የውይይት መርሃ ግብር የተገናኙት ዶ/ር ባርናባና አቶ ኦባንግ በርካታ ወቅታዊ ጉዳዮችን አንስተው መነጋገራቸው ታውቋል። አቶ ኦባንግ የደቡብ ሱዳን የነጻነት ትግል ወቅት ኢትዮጵያ በመንግስት ደረጃ የሰጠችውን ሙሉ ድጋፍና፣ ድንበር ሳይከልላቸው በሁለቱም አገራት የሚገኙት የአኙዋክ ልጆች ትግሉን የነፍስ ዋጋ በመክፈል መደገፋቸውን በማስታወስ በውይይቱ ወቅት ያነሱት ያለ ምክንያት አልነበረም።
“በጆን ጋራንግ ይመራ የነበረው ትግል ፍሬ አፍርቶ ደቡብ ሱዳን ነጻ ስትወጣ የማይረሳ ውለታ ለሰራቸው ኢትዮጵያና የአኙዋክ ልጆች የተከፈላቸው ብድር አሳዛኝና የወደፊቱን ጊዜ ያላገናዘበ ነው” በማለት በውይይቱ ስለተነሱ ነጥቦች ማብራሪያ የሰጡት አቶ ኦባንግ፣ “ለህዝቦች ነጻነትና ለሰብአዊ መብት መከበር የታገለ ድርጅትና አመራሮች ለነጻነታቸው የተከፈለላቸውን የደም ዕዳ ያወራረዱትና እያወራረዱ ያሉት ከወያኔ መሪዎች ጋር በማበር ከለላ የጠየቁ ህጋዊ ስደተኞችን እያፈኑ ለወያኔ አሳልፎ በመስጠት መሆኑ አሳዝኖኛል። ኢትዮጵያዊያን አዝነዋል” በማለት ነበር።
ህጋዊ ከለላ የጠየቁ ስደተኞች ቶርቸር እንዲደረጉ፣ እንዲገደሉ፣ እንዲታሰሩና ኢሰብአዊ ግፍ እንዲፈጸምባቸው ለአምባገነኖች አሳልፎ መስጠት ዘግይቶም ቢሆን ዋጋ እንደሚያስከፍል አቶ ኦባንግ አስረግጠው ተናግረዋል። በ1993 የአኙዋክ ጄኖሳይድ /የጅምላ ጭፍጨፋ/ ሸሽተው በስደት ደቡብ ሱዳን የገቡ የአኙዋክ ልጆችን ለገዳዩ የወያኔ አንጋች ሃይል ማስረከብ መቆም እንዳለበት ያሳሰቡት አቶ ኦባንግ “ይህንን ተግባር የፈጸሙትም ቢያንስ ዓለም አቀፋዊውን ህግ ተላልፈዋልና ሊጠየቁ ይገባል። እርስዎም ይህንኑ የማስፈጸም ሃላፊነት ይኖርብዎታል” በማለት ለውጪ ጉዳይ ሚኒስትሩ አሳስበዋል።
የአኙዋክና የበኩር ልጆችና የደቡብ ሱዳን ግንኙነት ከድንበር ያለፈ የደም ትስስርና ኢትዮጵያ የማይረሳ ውለታ በመክፈል ያከበረችው ውህደት በመሆኑ መንግስታቸው ቆም ብሎ ሊያስብ እንደሚገባው አቶ ኦባንግ ምክር አዘል መልዕክት ማስተላለፋቸውን አመልክተዋል። ኢትዮጵያ አስተማማኝ ከለላና ዋስትና በመስጠት የፈጸመችውን ሊዘነጋ የማይችል ተግባር አለማክበር ለወደፊቱ ወዳጅ የሚያሳጣ ብድር ለራስ የማስቀመጥ ያህል እንደሆነም በወጉ እንዲገነዘቡ ሚኒስትሩን ተማጽነዋል።
አምባገነኑና በህዝብ የሚጠላው የህወሃት አገዛዝ እድሜ አሁን ካለው ትውልድ እድሜ በላይ ዘሎ የሚሄድ ባለመሆኑ በኢትዮጵያ ጉዳይ ያገባናል የሚሉ የፖለቲካ ድርጅቶችን ማቅረብ፣ መተዋወቅና መልካም ግንኙነት መመስረት ለወደፊቱ ጠቃሚ መሆኑንም አስረድተዋል። እርሳቸው በዋና ዳይሬክተርነት የሚመሩት ለአዲሲቷ ኢትዮጵያ የጋራ ንቅናቄም /አኢጋን/ ከተመሰረተበት ዓላማ አንጻር የደቡብ ሱዳን መንግሥት ህወሃት/ኢህአዴግን ለማስደሰት ሲል ኢትዮጵያዊያን ላይ ፈጸመውና እየፈጸመ ባለው ተግባር ያዘኑ ወገኖች የቀድሞውን የፍቅር መንገድ እንዲከተሉ አበክሮ እንደሚሰራ አረጋግጠዋል።
ሕዝብ ያልወደደው መንግስትና ህዝብ ያልተቀበለው ኢንቨስትመንት መጨረሻው ኪሳራ በመሆኑ የደቡብ ሱዳን መንግስት ሊጠነቀቅ እንደሚገባው አቶ ኦባንግ ለውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ ነግረዋቸዋል። ከደቡብ ሱዳን ተነስቶ በጋምቤላ አድርጎ ወደ ኬኒያና ጅቡቲ ይዘረጋል የተባለው የነዳጅ ማስተላለፊያ ቱቦ ሕዝብን በመግፋትና በመበደል ከቶውንም ተግባራዊ ሊሆን እንደማይችል ያለማቅማማት ጠቁመዋል።
ህዋሀት በጋምቤላ ንጹሃንን ከቀያቸው በጠመንጃ ሃይል በማባረር፣ መሬታቸውን በሳንቲም ቸብችቦ፣ የህይወታቸው ዋስትና የሆነውን ደናቸውን አስጨፍጭፎ፣ ለምን በማለት የጠየቁትን አስሮና ገድሎ ያቋቋመው ኢንቨስትመንት በዜሮ መጣፋቱን ለአብነት ጠቅሰው ማስረዳታቸው የጠቆሙት ጥቁሩ ሰው “ኢንቨስትመንት መልካም ነው። ህዝብ ካልተቀበለው ተግባራዊ ሊሆን አይችልም። ህዝብ ይሁንታ የማይሰጠው ኢንቨስትመንት ፍሬ አያፈራም። ከውስጥም ከውጪም ያላችሁን ግንኙነት መርምሩ። ያዘኑባችሁ ተበራክተዋል” ሲሉ መክረዋል።
በአዲስ የምትቋቋመው “አዲሲቷ ኢትዮጵያ” ለደቡብ ሱዳን ወንድምና እህቶች ጭምር ቦታ በማዘጋጀት መሆኑንን አቶ ኦባንግ አረጋግጠው “በሌላ በኩል ደግሞ በአሁኑ ወቅት ስጋት ውስጥ መሆናቸውን ተናግረዋል። ለዲሞክራሲ መከበርና ለነጻነት በተከፈለው መስዋዕት የተገኘውን ድል የደቡብ ሱዳን መንግስት በአግባቡ እየተጠቀመበት አለመሆኑን አቶ ኦባንግ ለውጪ ጉዳይ ሚኒስትሩ ገልጸውላቸዋል። አዲሲቷ ደቡብ ሱዳን ከድል በኋላ የትግሉን መሐላ ሙሉ በሙሉ ረግጣለች በማለት መሪዎቹን ወቅሰዋል።
ከድል በኋላ በደቡብ ሱዳን በርካታ ችግሮች መከሰታቸውን በመዘርዘር የማስጠንቀቂያ ምክር መሰንዘራቸውን ያመለከቱት አቶ ኦባንግ “አሁን ባለው ሁኔታ በደቡብ ሱዳን ባሉ ሃያ አንድ ጎሳዎች መካከል ቀውስ መፈጠሩ አይቀርም። ስለዚህ በራችሁን ዘግታችሁ እርቅ አውርዱ። በቀደሙት ሰማዐታቶች ደምና አጥንት ላይ ዴሞክራሲን መስርቱ። ይህንን ካላደረጋችሁና አሁን በያዛችሁት የአምባገነንነትና የአንድ ሰው ወይም ጎሣ የበላይነት መንገድ ከቀጠላችሁ ጣጣው ወደኛም ያመራል” ሲሉ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩን አስጠንቅቀዋቸዋል። አሁን ያለው የውስጥ ሽኩቻ መልኩን ሳይቀይር መፍጠን እንደሚገባቸውም አስገንዝበዋቸዋል። (አቶ ኦባንግ ይህንን ለውጭ ጉዳይ ሚ/ሩ የተናገሩት እሁድ መፈንቅለ መንግሥት ከመሞከሩና አሁን ደግሞ በዘር /ጎሣ/ መስመር ተከፋፍለው ደቡብ ሱዳናውያን መጫረስ ከመጀመራቸው አንድ ቀን በፊት ነበር)
በደቡብ ሱዳን እውነተኛ እርቅ ለማውረድ የአኙዋክ የፍትሕ ምክርቤት አንድ ግብረ ሃይል ወደ ጁባ እንደሚልክ መረጃ እንዳላቸው የጠቆሙት አቶ ኦባንግ በውይይቱ ወቅት ከውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ ቀና ምላሽ ማግኘታቸውን አመልክተዋል። በመጨረሻም አቶ ኦባንግ የሚመሩት ድርጅት ኢትዮጵያ ውስጥ የእርቅ ደጆች የሚከፈቱበት አግባብ ላይ ከሚመለከታቸው ተጽዕኖ አድጊራዎችና አቅሙ ካላቸው አካላት ጋር እየሰሩ መሆናቸውን ገልጸውላቸዋል። በማያያዝም “እኛ ሩቅ እያየን እየሰራን ነው። እኛ በስፋት እያሰብን በመራመድ ላይ ነን። በስፋት አስበን፣ ሩቅ እያየን ስንሰራ እናንተንም አንዘነጋም። በተቃራኒው እናንተ ለነጻነታችሁ የተዋደቁላችሁን የራሳችሁን ዜጎች እያነቃችሁ ለወያኔ አሳልፋችሁ ትሰጣላችሁ። ደም ያፈሰሱላችሁንና አጥንታቸውን የከሰከሱላችሁን ውድ ዜጎች ሳትታረቁ በምድራቸው ላይ ቱቦ ዘርግታችሁ ብር ልታመርቱ ታቅዳላችሁ። ይህ ከቶውንም ጤነኛ አካሄድ አይደለምና ህዝብን አስቀድሙ። አብረን እንስራ። ይህ መልካም ጅምር ነው” በማለት መሰናበታቸውን አቶ ኦባንግ ለጎልጉል ተናግረዋል።
የአዲሲቷ ኢትዮጵያ የጋራ ንቅናቄ ዋና ዳይሬክትር አቶ ኦባንግ ሜቶ ከደቡብ ሱዳን የውጪ ጉዳይ ሚኒስትር ዶ/ር ባርናባ ማሪያል ጋር ለመወያየት የቻሉት ሚኒስትሩ አሜሪካ ከመምጣታቸው በፊት በኤምባሲያቸው አማካይነት አስቀድሞ በተያዘ መርሃ ግብር መሰረት እንደሆነ ለማወቅ ተችሏል። በውይይቱ ወቅት ሚኒስትሩ ስለ ሰጡት አስተያየትና ምላሽ አቶ ኦባንግ በዝርዝር ለመናገር አልፈለጉም። አቶ ኦባንግ በትውልድ አኙዋክ ቢሆኑም እርሳቸው የሚመሩት ድርጅት /አኢጋን/ ኢትዮጵያውያን ከአገራቸው ውጭ በስደት በሚሰቃዩበት ቦታ ዘር፣ ቀለም፣ ጎሣ፣ ቋንቋ፣ ወዘተ ሳይለይ ፈጥኖ በመድረስ እርዳታ በማድረግ እርሳቸውም በተመሳሳይ ተግባር ተጠምደው በቅንነት በማገልገል እንደሚገኙ ይታወቃል፡፡
ኢትዮጵያ ውስጥ የእርቅ ደጆች እንዲከፈቱ አግባብ ካላቸውና አቅሙ ካላቸው ክፍሎች ጋር እየሰራን ነው በማለት አቶ ኦባንግ ለሚኒስትሩ የገለጹላቸውን ሃሳብ እንዲያብራሩ ከጎልጉል ተጠይቀው “ሁሌም የእርቅ ደጆች እንዲከፈቱ እንሰራለን። ይህ የጋራ ንቅናቄውና አርቀው የሚመለከቱ ዜጎች ሁሉ እምነት ነው። ብዙ ስራ እየሰራን ነው። ስንጨብጠውና ለህዝብ ሪፖርት የምናቀርብበት አሳማኝ ጊዜ ላይ ስንደርስ ብቻ ይፋ እናደርጋለን። ስራው በባህሪው ከንግግር በመቆጠብ ተግባር ላይ ማተኮርን ስለሚጠይቅ እኛም ባናወራው ጊዜው ሲደርስ ሁሉም በየፊናው የሚገልጸው ይሆናል። ስራው ሳይሰራ ፕሮፓጋንዳው ከቀደመ በሁሉም ወገን ተዓማኒነትን የማጣትና የመጣል አደጋ አለው። የኢትዮጵያ ህዝብ ተግባር የናፈቀው ይመስለኛል” የሚል ድፍን መልስ ሰጥተዋል።
እነዚያንም ሃይማኖታቸውን ጨዋታና ላግጣ አድርገው የያዙትን ቅርቢቱም ሕይወት ያታለለቻቸውን ተዋቸው፡፡ በእርሱም (በቁርኣን) ነፍስ በሠራችው ሥራ እንዳትጠፋ አስታውስ፡፡ ለእርሷ ከአላህ ሌላ ረዳትና አማላጅ የላትም፡፡ በመበዢያም ሁሉ ብትበዥ ከርሷ አይወሰድም፡፡ እነዚህ እነዚያ በሠሩት ሥራ የተጠፉት ናቸው፡፡ ለነሱ ይክዱ በነበሩት ምክንያት ከፈላ ውሃ መጠጥና አሳማሚ ቅጣት አላቸው፡፡
«ከአላህ ሌላ የማይጠቅመንን እና የማይጎዳንን እንገዛለን አላህም ከመራን ጊዜ በኋላ የኋሊት እንመለሳለን እንደዚያ በምድር ላይ የዋለለ ሲኾን ሰይጣናት እንዳሳሳቱት ለእርሱ ወደኛ ና እያሉ ወደ ቅን መንገድ የሚጠሩ ወዳጆች እንዳሉት (እንደማይከተላቸውም) ሰው እንኾናለን» በላቸው፡፡ «የአላህ መንገድ እርሱ ቀጥተኛው መንገድ ነው፡፡ ለዓለማት ጌታ ልንገዛም ታዘዝን» በላቸው፡፡
እርሱም ያ ሰማያትንና ምድርን በእውነት የፈጠረ ነው፡፡ «ኹን» የሚልበትንና ወዲያውም የሚኾንበትን ቀን (አስታውስ)፡፡ ቃሉ እውነት ነው፡፡ በቀንዱም በሚነፋ ቀን ንግሥናው የርሱ ብቻ ነው፡፡ ሩቁንና ቅርቡን ዐዋቂ ነው፡፡ እርሱም ጥበበኛው ውስጥ ዐዋቂው ነው፡፡
ሰው ጥራ ቢሉት አጋሰስን አለ-እቺ የ እኔ አባባል ናት!!! ተቀዳ አለሙ-በሽታ ይቅዳው እና!!!! እስቲ ይህን ዲፕሎማት ከ ቀድሞ የ ኢትዮጵያ ዲፕሎማት አነጻጽሩት-ማለትም ስራቸውን!!! የ እዚ ሰው ስራ ከ ቀድሞው አክሊሉ ሃብተወልድ ዲፕሎማሲ ስራ ጋር ሲመዘን ገለባ ነው-እረ ምንገለባ ብቻ…ከርሱን ይሙላ እንጂ!!! እንደ እዚ ከርሳም አምሐራዎች(ምናልባትም አገው ይሆናል) ህዝባቸውንም እንዲሁም ራሳቸውንም ያከሰሩ መናጢ መዥገሮች ናቸው!!!
ዶክተር ተቀደድ አለሙ ወይም ተመሳሳይ ምሁራን በሁለት ቢላዋ የሚበሉ ትናንት ካለፈው መንግስት በምሁር ሥም ልዩ ቦታና ክብር ተሰጥቷቸው የድሃ ልጅ እንደቅጠል ሲረግፍ እነሱ ተመችቷቸው ላብኦት ነው ለለውጥ ነው እያሉ ከደርግ ሥር እነቅማል ተጣብቀው የወደፊት ቤታቸውን ለመሥራት ሚስጥር ያቀብሉ ነበር።ያ የዋህ ድሃ መሐይምን ህዝብ “የተማረ ይግደለኝ “ሲል ግንባሩን አስጠቁረው፣አንገቱን አስቀሉት!መቼም ወያኔ ብቻውን መጥቶ የደርግን ወታደር ተዋግቶ ድል አድርጎ ጣለው የሚለው ቱሪናፋ ሄደው ለማያቃቸው ይጣጠኑ !
በዚያች ምድር ያም ሄደ…ይህም መጣ…ሌላውም ቢመጣ ቢቋምጥ ..ከቂጡ ተቆርጦ አንገቱ ላይ የሚንጠለጠልለትን ወርቅ አይተን ‘ዕድገትና ትራንስፎርሜሽን’ ፣ ”የሚሊኒየም ግብ ‘ እና ‘አብዮታዊ ዶሞክራሲ’ የሚሉ የቀረርቶ ‘ዕራይ’ የደረት ድለቃ፣የቢል ቦርድ ጋጋታ፣ቧልትና ዳንኪራ፣ ለዚያው ‘የተማረ ይግደለኝ’ ላለ ሕዝብ የምኞት ራዕዩ ተሳካ በለው!። ከሥርዓት ሥርዓት በሆድአደርነት ከመገላበጥ፣ ያለፈው ሥህተት ላይደገም ሕዝባዊ እርቅና አብሮ መኖርን መምረጥ። በተለይ ያለው መንግስት በውጭ ደጋፊና ደፕሎማት ሠራተኛ ብዛት ወደ ሀገር መዋለ ንዋዩ ቢመለስ ስንት የንፀህ ውሃ ጉድጓድ፣የጤና ጣቢያ፣ጠመኔና ጥቁር ሠሌዳ በገዛ ።በተገነፋበት የሚቀርቡ ሁሉ ባለሟል አደሉም!። የዋሁ ጨዋውና ኩሩው የኢትዮጵያ ሕዝብ የተሻለ አመራር ክብርና ፍቅር ሊለገሰው ይገባል ቀዳዳ ብዛት ጉንጭ ማልፋት ነው።
ኣቦ-መንበር ህዝባዊ ደሞክራስያዊ ምንቅስቓስ ሳሆ እስማዒል እድሪስ ዝርከቦም ሸውዓተ (7) ላዕለዎትን ታሕተዎትን ኣባላት እቲ ምንቅስቓስ ምስ ዘይሕጋዊ ንግዲን ምስግጋርን ደቂ-ሰባት ብዝተተሓሓዘ ጉዳይ ተጠርጢሮም ብኣባላት ጸጥታ ፈደራላዊ መንግስቲ ኢትዮጵያ ከም ዝተቐየዱ እሙናት ምንጭታት ኣፍሪቃ ሞኒቶርስ ሓቢሮም።
ብመሰረት ሓበሬታ እቶም ምንጭታት ፡ ኣቦ-መንበር እስማዒል እድሪስን መዘንኡ ዝኾነ ካልእ ኣባልን ኣብ ቀዳማይ ሰሙን ናይ ወርሒ ነሓሰ ንኣብ መዓስከራት ስደተኛታት ሕጻጽ ዝርከቡ ስደተኛታት ካብቲ መዓስከር ከውጽኦምን ኪንዩኡ ክሳዕ ሱዳን ከቐጽሎምን ዘኽእል ናይ ኣባልነት ሰነድ ብልዑል መጠን ገንዘብ እንዳሸጡ ኣብ ዘይሕጋዊ ምስግጋር ሰባት ክነጥፉ ጸኒሖም ብዝብል ጥርጣረ ክቕየዱ እንከለዉ ፡ ብኣጻብዕቲ ሓንቲ ኢድ ዝፍቀዱ ተወሰኽቲ ላዕለዎት ኣባላት ምንቅስቓስ ሳሆ እውን ምስቲ ጉዳይ ዝተተሓሓዘ ብዝመስል ጥርጠራ ኣብ ዝሰዓባ ክልተ ሰሙናት ናይ ወርሒ ነሓሰ ከምዝተኣስሩ ክርዳእ ተኻኢሉ ኣሎ።
ኣብ መርበብ ሓበሬታ ዓዋተ ኣብ ዝስፈረ ንጠንቂ ማእሰርቲ እቶም ላዕለዎት ኣባላት ዘየ-ነጸረ ጽሑፍ ከምዝሕብሮ እዉን፡ እቶም ተኣሲሮም ዘለዉ ላዕለዎት ኣባላት ቊጽሮም ሸውዓተ ከምዝኾነን ዛጊት ብዘይ ንጹር ክሲን ፍርዲን ኣብ ከተማ ዓዲ-ግራት ተኣሲሮም ምህላዎምን የረድእ። ብመሰረት እቲ መርበብ ሓበሬታ፡ እቶም ተቐዪዶም ዘለዉ ኣባላት እዞም ዝስዕቡ እዮም፥
ኣባላት ጸጥታ ኢትዮጵያ ካብ ዝሓለፈ ወርሒ ሓምለ ጀሚሮም ኣብ ልዕሊ ዘይሕጋዊ ምስግጋር ደቂ-ሰብ ዝነጥፉ ኤርትራውያንን ኢትዮጵያውያንን ኣካላት ናይ ምእሳር ስርሒታት ኣሐይሎም ከምዘለው ዝግለጽ ኮይኑ፥ እዚ መቐጸልታ ናይቲ እታ ሃገር ዋሕዚ ዘይሕጋዊ ንግዲ ንምግታእ ምስ ማሕበረሰብ ዓለም ተማሓዝያ ከተተርንዖ ትጽዕተሉ ዘላ ቃልሲ ከምዝኾነ እዮም ዝተፈላለዩ ወገናት ዘረድኡ።
ኣብ መላእ ዓለም ብሰንኪ መግሃስቲ ሰብኣዊ መሰላትን ምሽርሻር ዓለምለኸ ትካላትን ሕግታትን ማሕበራዊ ሓድነት ሃገራት ኣብ ስግኣት ወዲቑ’ሎ ክብሉ ኣብ ሕቡራት ሃገራት ላዕለዋይ ኮሚሽነር ሰብኣዊ መሰላት ራዓድ ዘይድ ኣል-ሁሴን ኣፍሊጦም።
ንሶም ኣብ ጄኔቭ ዝተኻየደ ናይ መወዳእታ ዓመት ናይ ግምገማ ኣኼባ ኣብ ዝሃብዎ መብርሂ ኣብዚ ኩነታት ሰብአዊ መሰላት ዓለም ዘንቆልቆለሉ እዋን ሓደ ብሩህ ኣብነት ኣብ መንጎ መንግስቲ ኮሎምቢያን ተቓወምቲ ጁግለ ፋርክ ዝተበጽሓ ስምምዕ ጥራይ ምኻኑ ይገልጹ ። ኮሚሽነር ዛይድ ራዓድ ኣል-ሁሴን ብተወሳኺ ኣብ ሰሜን ምብራቕ ከተማ ኣሌፖ እናኸፍአ ዝኸይድ ዘሎ ኩነታት ፍሉይ ስኽፍታ ከምዝፈጠረሎም ይሕብሩ።
ምሽርሻር ዓለምለኸ ሕግታትን ትካላትን ስግኣት ዓለምለኸ ምርግጋእ ይኸውን ኣሎ፤ዓሌት መሰረት ዝገበረ ጽልኢ ዘይምክእኣልን ኣብ ብዙሓት ሃገራት ይጋፋሕ ኣሎ ክብሉ ወሲኾም ኣጠንቂቖም ኣለው።
ከዚህ ገጽ ጋር የተያያዙ ለገጽ (አርዕስት)፦ ዓይነት፦ ሁሉም መጣጥፎች ውይይት አባል አባል ውይይት Wiktionary Wiktionary ውይይት ስዕል ስዕል ውይይት መልዕክት መልዕክት ውይይት መለጠፊያ መለጠፊያ ውይይት እርዳታ እርዳታ ውይይት መደብ መደብ ውይይት Module Module talk Gadget Gadget talk Gadget definition Gadget definition talk (ምርጫውን ለመገልበጥ)
ይህ የቁጠባ ሒሳብ ደሞዝተኞች እና አሰሪ ድርጅቶቻቸው በሚያደርጉት ስምምነት ላይ ተመስርቶ ባንኩ አሰሪ ድርጅቶችን በመወከል የሠራተኞቹን ደሞዝ በስማቸው ወደ ተከፈተው የቁጠባ ሒሳብ በማስገባት የክፍያ አገልግሎት የሚሰጥበት ነው፡፡
ደንበኛው ተቀባይነት ያለው ማስያዣ (ኮንዶሚኒየም፣ የግል ቤት፣ መኪና እና የአክሲዮን ድርሻ ወይም ለሶስተኛ ወገን የተሰጠ ዋስትና) ማቅረብ ከቻለ በቋሚነት የረዥም ጊዜ ብድሮችን ያገኛል፡፡
በሒሳቡ ውስጥ ያለው የገንዘብ መጠን ከብር 5,000.00 ከበለጠ ቀሪውን ገንዘብ ደንበኛው በፍላጎቱ ወደ ሌላ ከፍተኛ ወለድ ወደሚያስገኝ የተቀማጭ ሒሳብ አይነት ማስገባት ይችላል፡፡
እቲ ናይ ውሕስነት ካርዲ ብናይ ፊንላንድ ሃገራዊ ኣድሕን ማሕበር (SPEK) ምስ ፍሉይ ጉጅለ ውሕስነት (OTE) ከምኡውን ኣካታቲ ውሕስነት ከምኡውን ዉሕስነት ንስደተኛታት (OTA-ኤም) ፕሮጀክት ብሓንሳብ ብምትሕግጋዝ ዝተደለወ እዩ ። ናይዚ ካርዲ አትኩሮኣዊ ጉጅለ ኣብ ፍሉይ ጉጅለ ዘለው ሰባት፥ ኣብ ስደተኛታት ኣተዓባብያ ዘለዎም ሰባት ከምኡውን ቤተሰብ፥ መንግስታዊ ዘይኮኑ ውድባት፥ ናይ ማሕበራዊ ውሕስነት ከምኡውን ናይ ጥዕና ክንክን ዘፈራት ከምኡውን ናይ ሓደጋ ጊዜ ኣገልግሎታት ከምኡውን ተማሃሮ እዮም። ብተመሳሳሊ እቶም ካርዲታት ንውሕስነት ከምኡውን ንድሕንነት ድሌት ንዘለዎ ንዝኾነ ሰብ ምቺዋት እዮም። ናይዚመሳርሒ ዕላማ ኣብ መዓልታዊ ናይ ውሕስነት ቴክኖሎጂታት ከምኡውን ኣብ ካልኦት ምህርቲ ከምኡውን ልምድታት ውሕስነት ንምምሕያሽ ሓገዝ ልምድታት መሰረታዊ ሓበሬታ ምቕራብ እዩ።. እቲ ናይ ድሕንነት ካርዲታት 50 ካርዲታት ዝሓዘ እዩ። እቲ ዕሹግ 5 ናይ ቐላዲ ካርዲታት፥ 44 ናይ ቁም-ነገር ካርዲታት ከምኡውን መሸፈኒ ካርዲ ዝሓዘ እዩ። እቲ ናይ ቐላዲ ካርዲ ስለ ወቕትታት፥ ስለ ነፍሲ-ወከፍ ሰብ መሰል ፥ምንቅስቓስ፥ ከምኡውን ስለ ኣነባብራ ቅዲታት ከምኡውን ስለ ማሕበራዊ ውሕስነት ርክባት ኣብ መዓልታዊ ውሕስነት ዘሎ ተጽዕኖ ዝያዳ ዝፍሕ ዝበለ ናይ ውሕስነት ከምኡውን ናይ ድሕንነት ሓበሬታ ይህብ።
ናይቲ ካርዲ ትሕዝቶታት ንነፍሲ-ወከፍ ፍረ ነገር 11 ካርዲታት ኣለዉ። እቶም ካርዲታት ስለምንታይ ፥ኣበይ ከምኡውን ከመይ እቶት ወይ ከኣ ናይ ኣገባብ ኣሰራርሓ ምጥቓም ከምዝክኣል ዝግምግሙ እዮም። ኣብ ላዕሊ እቶም ካርዲታት ጠቓሚ ምኽርታት ከምኡውን ተወሳኺ ሓበሬታታት ኣለዉ እዮም። እቶም ካርዲታት ብተወሳኺ ናይቶም ምህርቲታት ግምታዊ ትሑት ወጻኢ (ናይ 2019 ናይ ዋጋ ደረጃ) ከምኡውን ናይ ምግዛእ ዓበይቲ ነጥብታት ኣመልክቱ ሓበሬታ ይህብ። ናይ መጨረሽታ ዋጋ ብምህርቲ፥ ብምህርቲ ኣቀራርጻ፥ ብጽፈት ከምኡውን ናይ መግዚኢ ቦታ ተጽዕኖ ስለዝበጽሖ ዋጋታት ኣመልካቲ እዮም። ልሙድ ኣስማት ንመግዘኢ ቦታታት ኣብ ረብሓ ይዉዕሉ ከምኡውን ኩሉ ምህርቲ ካብ መኽዚናት መርበብ ምርካብ ይኽእሉ።
ምንጪ እቲ መሳርሒ ክሳብ ዝተጠቐሰ ንንግዲ ዘይኮነ ረብሓ ብናጻ ምውራድ ይክኣል እዩ። እቶም ካርዲታት ንማሕበራዊ ውሕስነት ከምኡውን ንጥዕና ውድባት (STEA) ፊናንሳዊ ደገፍ ማእከል ደገፍ ዝተዳለወ እዩ። ናይቶም ካርዲታት ናይ መጀመርታ ሕታም ኣብ ሕዳር 2019 ተለቒቑ እዩ።
ኣልኮል ኣልኮል ብዙሕ ጊዜ ንድግስ ዝውዕል ኮይኑ ሓደ-ሓደ ሰባት ኸኣ ንምስካር ይጥቀምሉ እዮም። ካብ መጠን ንላዕሊ ኣልኮላዊ መስተ ምስታይ ቃንዛ ከምኡውን ሓደጋ ልዕል ይገብሮ፥ ማሕበራዊ መሰናኽላት የኸትል ከምኡውን ናይ ሂወት ተስፋ ክሓጸር የኽእል። ኣልኮል ንብዙሕ ማይ ምፍሳስ፥ ንትራፊክ ሓደጋታት ከምኡውን ንጉዕዞታት ከምኡውን ንምውዳቕ ምኽንያት ኣበርክቶ ኣለዎ። ናይ ኣልኮላዊ መስተ ምጥቓም ኣብ ዝሑል ኾነ ዉዑይ ሰፋፊ ኩነታት ውሽጢ ውሕስነት ኣብ ሓደጋ የዉድቖ። እንተድኣ ሰቲኻ ኣይተሽከርክር። ኣልኮል ኣብ ስራሕ ቦታ ከምኡውን ኣብ መንገዲ ዝተኣገደ እዩ። ኣልኮል ምስ መድሃኒታት ብሓንሳብ ሓደ ገይኻ ክዉሰድ የብሉን።
ትምባኾ ትምባኾ ኣብ ፊንላንድ ውሽጢ ሕጋዊ እዩ። ዕድሚኦም ካብ 18 ዓመት ትሕቲ ዝኮኑ ህጻናት ትምባኾ ክገዝኡ ወይ ከኣ ክዉንኑ ኣይፍቀድን ከምኡ ከኣ ትምባኾ ክሽየጥ ወይ ከኣ ንህጻናት ክወሃብ የብሉን። ሽጋራ ምትካኽ ዝለዓለ ናይ ጥዕና ሓደጋታት የኸትል። ንካንሰር ዘለዎ ጽልዋ ሓደጋ ልዕል ይገብሮ። ትምባኾ ምትካኽ እዉን ወናኒ ምሉእ ጥዕና ኣይኮነን። ኣብ ናይ ህዝቢ ከባቢታት ሽጋራ ምትካኽ ዝተኣገደ እዩ። ሽጋራ ምትካኽ ናይ ሓዊ ሓደጋ የወስኽ። ሽጋራ ምትካኽ ምስ ዝኾነ-ነገር ዓመጸ ብሓንሳብ ኣብ ዝተጣመረሉ ሓደጋ ዝበለጸ ይገብሮ። ሽጋራ ኣብ እተትክኸሉ እዋን ኣባራዒ ንዋት ዘይምህላዉ ኣረጋግጽ። ናይ ሽጋራ ትኪ ቑርጽራጻት ሓሙኽሽቲ ወይ ከኣ ኣብ ድስቲ ውሽጢ ክቕመጡ ኣለዎም። ካብ ቤት ወጻኢ ብዘይምግዳስ ሽጋራ ምትካኽ ሓደጋ ሓዊ ናይ ምግላጽ ይውስኽ።
መድሓኒታት መድሓኒታት ቃንዛ ንምሕካም የገልግሉ ። ኣልኮል ወይ ከኣ ካልኦት መስኸርቲ ዝኮኑ ንጥረ ነገራት ምስ መድሃኒታት ብሓንሳብ ኣብ ረብሓ ክዉዕሉ የብሎምን፥ እንተዘይኮይኑ: እቲ ክህብዎ ዝግባእ ዝተሓሰበሎም ረብሓታት ዘይህቡ ይኾኑ ከምኡውን ጎድናዊ ግድኣት የስዕቡ። መድሓኒታት ከምቲ ብዶክተር ዝተወሃበ ሓበሬታ ኣብ ረብሓ ክውዕሉ ኣለዎም። መድሓ ኒታት ኣብ መደብር መድሓኒት ምግዛእ፥ ናይ ካልእ ሰብ ምኽሪ ትእዛዝ ብፍጹም ክትጥቀም የብልካን።
ነዚ ኣቓልቦ ስለምታይ ኣቓልቦ ይወሃቦ? ምስሕ ሓት ኣብ ፊንላንድ ውሽጢ ብጣዕሚ ሃንደበታዊ ሞት ከምኡውን ምውዳቕ የኸትል። ብትራፊክ ኣይሂ ውሽጢ ምንቅስቓስ እንቋዕ ዝዕለት everyday ውሕስነት ሓደጋ create ይኽእል . ስለዝኾነ ዝምንቅስቓስ ውሕስነት ብቤት ውሽጢ ኾነ ምስ ቤት ወጻኢ ፍሉይ ኣቓልቦ ምሃብ .
ከመይ ምርግጋጽ እኽእል? ናይዚ ምንቅስቓስ ውሕስነት ብዙሕ በብዓይነቱ ዘካተተ እዩ። ዘየሐንኩሉ መንገድታት ከምኡውን ጽቡቕ ኣጠቓላሊ መብራህቲ ዘለዎ ምዃኑ ኩሉጊዜ ኣረጋግጽ። እንተድኣ ኣድላይ ኮይኑ፥ ተንቀሳቓሲ መሳርሒታት ይጠቀሙ።
ዘይተመዓራረየ ምንቅስቓስ ኣረጋግጽ መንገዲ ከምኡውን መዓጹ ብሩህ ይኹን። ብቤት ውሽጢ ኾነ ኣብ ጎደናታት ውሽጢ ዘየድሊ ዝኮኑ ነገራት (ናይ ሓዊ ጽዕነት) መጠን ክንኪ ይግበሩ። ዝኾነ ዓቐብ ከምኡውን ደረጃታት ብሓያል ኢደ-ስራሕ መጻወቲታት ዝተስተኻኸሉ ኮይኖም ኣረጋግጽ። እቲ ቐጽሪ ከምኡውን እቲ ናይ እግረኛ መንቀሳቐሲ ንምንሽርታት ኩነታት ሑጻ ዘለዎ ምዃኑ ኣረጋግጽ። ኣብ ቤት ውሽጢ ኾነ ካብ ቤት ወጻኢ ጽቡቕ ብርሃን ምህላዉኣረጋግጽ። ናይቲ ብርሃን መብራህቲ ወይ ከኣ በብሓደ ኣምፑላት ምምሕያሽ ትኽእል ኢኻ። ኣብ ወጻኢ፥ ተወሳኺ ብርሃን ካብ እተፈላለዩ መብራህቲ ከምኡውን ካብ ናይ ቅድሚት መብራህቲ ይመጽእ እዩ። ከምኡውን ናይ ቅልጽም ብቕዓት ከምኡውን ኣካላዊ ብቕዓት ምንቅስቓስ ባንድ ዘክር፥ ካብ ቤት ወጻኢ፥ ንውሕስነት፥ንሓደጋ ኩነታት ከምኡውን ንኣየር ኩነታት ዚምቺ ጫማ ግበር። እንተድኣ ጠፊኡካ ቴክኖሎጂ ብምጥቃም ቦታ ምርካብ ይጠቀሙ። ራ2]እይ ከምኡውን ናይ ምስማዕ ትኽእሎ ድሕነቱ ሓለወ ምንቅስቓስ ይድግፉ። መነጽር ከምኡውን ኣድላይ ተኾነ መስምዒ መሳርሒ ግበር። ዉልቃዊነት ናይ እዝኒ መዘራረቢ መጉልሂ ድምጺ ቅድሚ ናይ ዉልቀ መጉልሒ ድምጺ ምግዛእ ናይ ምንቅስቓስ ውሕስነት ባህሪ ጽቡቕ እዩ።
ኣብ ናይ ትራፊክ ዋሕዚ ውሽጢ ኣብ ምንቅስቓስ ግዘ ድሕነቱ ዝተሓለወ እዋን ከምኡውን መንገዲ ምምራጽ ኣለካ። ናይ ዝምዝዋር ሽግር እንተድኣ ኣላካ ኾይኑ፥ ምምራሕ ብወለንታዊ ምቁራጽ ኣብ ግምት ኣእቱ። ናይ ሞቶር ብሽክለታ ምምራሕ ከምኡውን ብእግሪ ኣብ ምንቅስቓስ ውሕስነት ኣብ ግምት ውሽጢ ምእታው ይግባእ። ነቶም ናይ ትራፊክ ሕግታት ዘክር፥ ምርኣይ ኾነ ምዕዛብ። መሳር ሒታት ውሕስነት ይህቡ ኣካላዊ ብቕዓት ምንቅስቓስ ንምሕላው ቕልጽም ኣድላይ እዩ ከምኡውን ናብ ዕለት ሂወት ደስታ የኸትል። ስለ'ዚ ውላእኳ በዳሂ እንተኾነ'ውን ኣካላዊ ብቕዓት ምንቅስቓስ ጠቓሚ እዩ። ብሓገዝ ሓቀኛ መሳርሒ፥ዋላእኳ እቲ ብቕዓትካ ዝወረዳ እንተኾነ ምቕጻል ትኽእል። ናይ ካልእ ሰብ ብጸይቲ ዉሑስ ኣካላዊ ብቕዓት ምንቅስቓስ ንክትገብር ክሕግዘካ ይኽእል እዩ!
ኣብ ፊንላንድ ነፍሲ-ወከፍ ሰብ መሰል ሰፊሕ እዩ- ብተፈጥሮ ብብዙሕ መንገዲ ምግራም ከምኡውን ብናጻ ምሕጓስ ይኽእሉ። ናይ ነብሲ ወከፍ ሰብ መሰል ኣብ ፊንላንድ ዝነብር ከምኡውን ዝጸንሕ ንኩሉ ተግባራዊ ዝኸዉን እዩ። ፍቓድ ምሕታት የብልካን። በጃኻ ዘክር ነቶም ናይ ነፍሲ-ወከፍ ሰብ መሰል ንከም ሃገራዊ ፓርክታት ዝበሉ ናይ ተፈጥሮ ሓለዋ ከባቢታት ከምዘይምልከት። ከምዚ ዓይነቱ ኣከባቢ ኣብ እትርእየሉ ግዘ ነቶም ሕግታት ናይቲ ከባቢ ብዝግባእ ኣረጋግጽ። ሕጊታቶም ካብ ናይ ነፍሲ-ወከፍ ሰብ መሰል ንላዕሊ ቀዳምነት ኺወሃብ እዩ።
ብናጽነት ምንቅስቓስ፥ ምስጓም ወይ ከኣ ምሽክርካር ሳይክል እዩ። ኮይኑ ግን፥ ኣብ ናይ ሰብ መዓስከር ውሽጢ ወይ ከኣ ዝራእቲ ዘለዉዎ ከባቢታት ወይ ከኣ ሕርሻ ቦታ ግና ኣይኮነን። ከምኡውን ንምንቅስቓስ ኣብ ዝተፈቐዱ ከባቢታት ንግዜኡ ንምጽናሕ ከምኡውን ምሸት ንምምሻይ። ናይ በረኻ ፍረምረታት፥ ቕንጢሻራ ከምኡውን ዘይሕለዉ ተክሊታት ንምምራጽ ኣንግል ከምኡውን ውርጪ ዓሳ (ናይ ዓሳ መጻወድያ ፍቓዱ ዘክር) ብማይ መንገድታት ከምኡውን ኣውቶሞቢል-ውርጪ ምኻድ።
ካልኦት ተፈጥሮ ወይ ከኣ ከባቢታት ምርባሽ ወይ ከኣ መጉዳእቲ ምብጻሕ ናይ ኣዕዋፍ ጎጆ ከምኡውን ናይ እንስሳ ጸወታ ምርባሽ ደው ንዝበሉ ኣግራብ ምጉዳእ ወይ ከኣ ምውዳቕ ባልጃታት፥ ሓመድ ወይ ከኣ ዕንጨይቲ ምውሳድ ናይ ሃገር ውሽጢ እንስሳ ብሑትነት ምህዋኽ ጉሓፍ ካብ ፍቓድ ወጻኢ ሞተር ዘለወን መጉዓዓዝቲ ምጥቓም ብዘይሕጋዊ ፍቓድ ዓሳ ምዝፋፍ ከምኡውን ምህዳን ካብ በዓል ዋና ፍቓድ ወጻኢ ከፉት ሓዊ ምሓዝ ኣብ ናይ ዱር ሓዊ መጠንቀቕታታት ጊዜ ከፉት ሓዊ ምሓዝ
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ስሩዕ ዘይኮነ ማሕበራዊ ውሕስነት መርበብ ኣብ ዕለታዊ ናብራኻ ከምኡውን ሂወትካ ውሽጢ ዝሕግዘካ እዩ። እዚ ናይ ሰብ ውሕስነት ክልዕል ይገብሮ ከምኡውን ናይ ውሕስነት ስምዒት የወስኽ።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ሓገዝ ምሕታት ይኽእል ወይ ከኣ ፍቕረኛኻ ዝኾኑ ሰባት ናይ ርእስኻ ክእለት ወይ ከኣ ሃፍቲታት እኹል ኣብ ዘይኮንሉ እዋን ብዝኾነ ኩነታት ሓገዝ ምሕታት ትኽእል። ኣካላዊ ፥ ስነ ልቦናዊ ወይ ከኣ ስነ ማሕበራዊ ደገፍ ኣብ እተደልየሉ ጊዜ እቲ ናይ ድሕንነት መርበብ ምቹዊ ክኸውን ኢዩ ። ኣብ ናይ ሂወት ቅልውላው ውሽጢ ከምኡውን ቁስላዊ ኩነታት ውሽጢ ድሌት ደገፍ ምድላይ ክዉስኽ ይኽእል።
ከመይ እየ ነዚ ዝጥቀመሉ? ንቕሑ ኹን ከምኡውን ናይ ቀረባ መሓዙትን፥ ቤተሰብን ዝፈልጡኻ ወይ ከኣ ኣብ ስራሕ ከምኡውን ብዝያዳ ንዝቐር ቡኻ ሰባት ናይ ውሕስነት መርበብ ዘርግሕ። ምስቶም እትፈትዎም መሓዙት ብሓንሳብ ናብቲ ናይ ውሕስነት መርበብካ ውሽጢ ከምዝስመዩ ብሓባር ተስማዕማዕ። ኣብቲ ናይ ምድሓን መርበብ ውሽጢ ዘለዉ ቑልፊ ሰባት ኣብ ቕጥዒ መዝገብ ኣቐምጥ ከምኡውን ኣብ ዝርአ ቦታ ኣቐምጦ። ሓገዝ ክትደሊ እንከለኻ ትኽክለኛ ሰብ ካብቲ ናይ ውሕስነት መርበብ ቕጥዒ ምድላይ ከምኡውን ምዝርራብ ትኽእል። እቲ ዘለካ ኩነታት ንዐኦም ግለጸሎም ከምኡውን ንሓገዝ ሕተቶም።
እንታይ እዩ ክፈልጦ ዘለኒ? ኣብ ፊንላንድ ካብ ሓደ ሚልዮን ዝበልጹ ሰባት ንፍቕረኛኦም ይሕግዙ። ሓደ-ሓደ ጊዜ ሰባት ተፈጥሮኣዊ ከምኡውን ብጣዕሚ ሰፊሕ ናይ ውሕስነት መርበብ ኣለዎም። ናይ ካልኦት ናይ ውሕስነት መርበባት ብጣዕሚ ዉሱን ክኾኑ ይኽእሉ ። ብኻልእ ብወገን ደገፍ ዝህብ ሓደ ሰብ ምንባሩ እዉን ጽቡቕ እዩ ። ኣብ መወዳእታ፥ እቲ ናይ ድሕንነት መርበብ ሓገዝ ንዝደሊ ሰብ ምሕጋዝ ስርሑ ንዝገበረ በዓል ስልጣን ጥራይ ከጠቓሊል ይኽእል።
ሰለስተ በብዓይነቱ ማሕበራዊ ውሕስነት መርበብ ሞዴላት ኣለዉ፥ ንዓኻ ንዝስማዕመዐካ ቅጥዒ ምረጽ። ኣብቲ ቕጥዒ ናይ ሞያውያን ስምን ናይ ተለፎን ቁጽሪታትን ናይቶም ኣብ ናይ ዘቤት ውሽጢ ተገዳስነት ሰራሕተኛታት ፥ ናይ ትኪ መውጽኢ ክፋል ከምኡውን ህንጻ ኣላይ ኣመልክቱ በቢ መዓልቱ ደገፍ ናይ ዝህቡ ሰባት ሓበሬታ ክትጽሕፈሎም ትኽእል። ዝተጻሕፈ ሓበሬታ ምሓዝ ንሱ ንምርካብ ብዝበለጸ ንዝረሓቐ ቕልጡፍ ከምኡውን ቀሊል ይገብሮ ፥ ከምኡውን ኣብ ሓደጋ ጊዜ ሓገዝ ንምርካብ። © The Finnish National Rescue Association 2019
ሓጋይ ናይ ፊንላንድ ሓጋይ ነዊሕ ከምኡውን እቲ ኩነታት ሓድሕደ-ህልቂታዊ ናይ ፊንላንድ ኣካላት ውሽጢ ይፈላለ እዩ። ሓጋይ ናይ ሙቐት መጠን ካብ ዜሮ ድግሪ ክሳብ ዘኽፍእ ዛሕሊ ክበጽሕ እዩ። ካብ -30 ድግሪ ንላዕሊ ዝሑል ክኸዉን ይኽእል። ንፋስ ዛሕሊ ኩነታት ይውስኽ ብምኽንያት እቲ ብንኡስ-ዜሮ ናይ ሙቐት ዓቐን ንምማቕ ምኽዳን ኣገዳሲ እዩ። ክዳውንቲ ተደራራቢ ምኽዳን ጽቡቕ እዩ። እንተድኣ እኹል ክዳውንቲ ዘይሃሊዩካ hypothermia ክሕዘካ ወይ ከኣ ኣስሐይታ ክረኽበካ ይኽእል። ሓጋይ ኣብ ጽድያ እዋን፥ ውርጪ ይወድቕ፥ ኣብ ወሓይዛት ውሽጢ ዘሎ ናይ ማይ ዓቐን ይውስኽ፥ ከምኡውን ውርጪ ምንቅስቓስ ይጅምር። ውርጪ ምምኻኽ ውሕጅ የስዕብ። ብውሕጅ ምኽንያት መንገድታት ክዕጸው ይኽእሉ ኣብ ጽድያ እዋን ኣብ-ውርጪ ምኻድ የብልካን። ዋላእካ እቲ ውርጪ ረጒድ እንተመሰለ፥ ብጣዕሚ ድኹም ብምዃኑ ኣብኡ ዝንቀሳቐሰ ሰብ ምድጋፍ ኣይክእልን። ኣብ ጽድያ እዋን ናይ ዘገዳማዊ ሓዊ ሓደጋ እንተድኣ'ሎ ካብ ቤት ወጻኢ ሓዊ ኣይተቀጻጽል። ከምኡውን ኣብ'ቲ ግዜ'ቲ ኣብ ውሽጢ ቤት ጐዱፍ ምቅጻል ዝተኣገደ እዩ ። ብተወሳኺ ናይ እንስሳ ዘገዳማዊ ሓዊ ሓደጋ ካብ ክረምቲ ክሳብ ቀውዒ ክቕጽል ይኽእል። ክረምቲ ኣብ ክረምቲ እዋን ዘሎ ብርሃን ከምኡውን ውዑይ ሙቐት ንሕደሰሉ ኢና። ኮይኑ ግን፥ ሓደ-ሓደ ጊዜ ብጣዕሚ ሙቐት እዩ።. ኣብዚ ኩነታት፥ እኹል ማይ ምስታይ ከምኡውን ባዕልኻ ካብ ብርቱዕ ጸሓይ ብርሃን ምክልኻል ዘክር። ንውሕ ዝበሉ ጊዜ ዝጸንሕ ሙቐት ንኣካል የወጥሮ፥ ስለዝኾነ ገዛኻ ዝሑል ክኸዉን ፈትን። ኣብ ክረምቲ እዋን ሰባት ኣብ ባሕሪ ውሽጢ ከምኡውን ቓላያት ውሽጢ ይሕምብሱ። ኮይኑ እቲ ናይ ማይ ሙቐት ዝሑል ክኸውን ይኽእል። ሓመሳ ተምሃር እንተድኣ ምሕምባስ ዘይትኽእል ኾይንኻ፥ ናይ ሂወት ጃኬት ግበር። ወድኹም ንነዊሕ ግዘ መትሓዚ ኢድ ኣብ ዘለዎ ድስቲ ምስ መኽደኒኡ ኣብ ገምገም ባሕሪ ኣይቲሕደግ። ቀውዒ እቶም ደሓሩን ናይ ክረምቲ ከምኡውን ቐውዒ ምሸት ጸልማት እዮም። ካብ ቤት ወጻኢ ኣብ እንትኸደሉ ጊዜ መንጸባረቕቲ ምጥቓምኻ ኣረጋግጽ። ናብ ዛሕሊ ኣብ ዝወርደሉ ጊዜ እቶም መንገዲታት ከንሸራትቱ ይኽእሉ። . ኣብ ቐዉዒ እዋን ብትኽክል ርጉድ ዝበለ ክዳውንቲ ክትኽደን ኣለካ። ቀውዒ ቅንጥሻራ ንምልዓል ጽቡቕ ጊዜ እዩ። ቅንጥሻራ ምልዓል እንዳ መረጽኩም ተኾነ ፥ እቲ ዝምገብዎ ካብቲ ሓደገ'ኛ ቅንጥሻራ ከመይ ከምዝፈለ ተምሃር። ናይ ነብሲ-ወከፍ ሰብ መሰል ዘክር። ኣብ ቀዉዒ እዋን ፥ እቲ ዳህሪ ኢንዳጎደለ ምስመጽአ፥ ኣብ መንገዲ ውርጪ ምፍጣር ከምኡውን መንገዲ ብጣዕሚ ኣንሻራታቲ ክኸውን ይኽእል። እቲ መኪና ብድሓን ንምዝዋር ናይ ኽረምቲ ጎማታት ግበር። ተጠንቂቕኻ ኣሽከርክር።
ንምንታይ እየ እዚ ዝጥቀመሉ ዘለኹ? ተጠቐም ነቲ ናይ ገዛእ ርእኻ ወይ ከኣ ፍቱውቲ መሓዛኻ ናይ ቤት ዉሽጢ ድሕንነት መረጋገጺ ዝርዝር ከምኡውን ናይ ቤት ውሽጢ ሓደጋ ብዉሕሉል ምዕሩይ ንምግባር ።
ዘለኻ ነገር ድሓን እንተኾነ፥ ኣብቲ ሓምለዋይ ሳንዱቕ ምልክት ይግበሩ። እንተድኣ ጸገም ሃሊዩ ኾይኑ፥ኣብቲ ቀይሕ ሳንዱቕ ምልክት ይግበሩ። ካብኡ ነቶም ኣድለይቲ መአረምታዊ ስጉምትታት ጸሓፎም። እቶም ጉድለታት ምእራም ወይ ከኣ ነቶም ለውጢታት ባዕሊኹም ምትግባር እትኽእሉ ወይ ከኣ ወይ ከኣ ሓገዝ ዘድልየኩም እንተኾነ ምግምጋም ። ንዓታቶም መን ከምኡውን መዓስ ክፈትሖም መዝግብ። ከምኡውን እቲ ትክክለኛ መስተኻኸሊ ተግባር ከምዝተኻየድ ኣረጋግጽ።
ኣበይ እየ ክገዝኦ? ካብ ናይ SPEK መርበብ ሓበሬታ መደበር ወይ ከኣ መርበብ። ብዙሕ ተመሳሳሊ ኣቀዋውማ ዝርዝር ምህላዉ ልቢ ይበሉ። ንኣብነት፦ ናይ ነፍሲ ኣድሕን ኣገልግሎታት በብዓይነቱ ጽምቈታዊ ዝርዝር ኣብቲ ክልሎም ምስርጫው። ብተወሳኺ፥ ካልኦት ዓይነት ዝርዝር ኣብቲ መደበር-ድሕረ ገጽ ክርከብ ይኽእል እዩ።
ምፍላጡ ኣገዳሲ ዝኾነ ኣብ ምርግጋጽ በቲ ዝርዝር ውሽጢ ክትሓልፍ እንከለኻ ግዘ ዉሰድ። ስለ ውሕስነት ጉዳያት ከምኡውን ብዛዕባ መርገጺ ምስ ምሉኡ ቤተሰብ ብሓንሳብ ምዝርራብ ጽቡቕ ሓሳብ እዩ። እዚ ምስ ውሕስነት ክመጽኡ ዝኽእሉ ጌጋታት ከምኡውን ንዓታቶም መስተኻኸሊ ምውሳድ ኣድላይ ምኻኑ ኩሉ ሰብ ክፈልጦ ምግባር ወሳኒ እዩ እዚ ናይ መርመራ ዝርዝር ብኣገልግሎት መድሓን ወይ ከኣ ብሓዊ ሓደጋ ቁጽጽር ዝተልኣኸ ናይ ርእሲቁጽጽር ቅጽታት ክትክእ ከምዘይኽእል ምርዳእ የድሊ ።
ናይ ነባሪ ኩነታት ወይ ከኣ ናይ ሂወት ኩነታት ክቕየር ከምዝኽእል ዘክር ። ዝኾነ ኣድላይ ለውጢ ኣብዝህልወሉ ጊዜ ፥ እቲ ዝርዝር መቖጻጸሪ ምግምጋም ከምኡውን ምሕዳስ ኣገዳሲ።
ንምታይ እየ ክጥቀመሉ? 112 Suomi ንዓኹም ንዘመናዊ ተሌፎን ምውራድ ዝኽእል መሕቲት እዩ። ንሱ ብምጥቃም፥ ኣብ ሃንደበት ጊዜ ብቕልጡፍ ሓገዝ ምርካብ። እቲ ደዋሊ ናይ ኣከባቢ ሓበሬታ ሽዑ ንሽዑ ናብ ሃንደበት ምላሽ ማእከል ይመሓላለፍ። እቲ ናይ ሓደጋ ጊዜ ጻውዒት መስርሕ ቅልጡፍ እዩ ከምኡ ከኣ ሓገዝ ናብቲ ሓቀኛ ቦታ ምልኣኽ ይኽእል ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ር ኸቡ ንስኹም ዘመናዊ ናይ ተሌፎን መሕቲት ኣብ መክዘን/ቖፎ ውሽጢ ምሕታት 112 Suomi ኣብ ቖፎ መክዘን ውሽጢ ዘለዉ መምርሒታት ተኸተለ ከምኡውን ነቲ ኣፕፕ ኣውርዶ። እቲ ኣይኮን ብቐሊል ኣብ ሞባይልኻ ምርኣይ ኣብ እትኽእሎ ቦታ ኣቐምጥ። እቲ ኣፕፕ እቲ ሞባይልካ ዘለዎ ቦታ ንምርካብ ክኽእል ፍቐድ። እቲ ኣፕ ጀምሮ ከምኡውን ቑጽሪ ቴልፎንኻ ኣእቱ። ካብኡ እቲ ኣፕ ንኣገልግሎት ድሉው ክኸዉን እዩ። ብሓደጋ ጊዜ፥ ናይቲ ሞባይልኻ 112 Suomi ኣፕ ምረጹ ከምኡውን ነቲ CALL 112 መፍትሕ ብምጽዓን ከምኡውን ናይ ሞባይል ኣይኮን ምጽዓን ። ስምኻ ሃብ ከምኡውን እቲ ሓገዝ እትደልየሉ ኩነታት ምግላጽ። እቲ ናይ ሓደጋ ጊዜ ምላሽ ማእከል ክሳብ ዕጸዎ ክሳብ ዝብለካ ትኽእሉ ነቲ ቴሊፎን ኣይቲዕጸዎ።
ጠ ቓሚ ዝኾነ ንክትፈልጦ ናይ 112 ናይ Suomi ተወሳኺ ኣገልግሎታት ናይ ሓደጋ ጊዜ ቁጽሪታት ወይ ከኣ ህጹጽ ዘይኮነ ሓገዝ ከምኡውን ናይ ሓደጋ ጊዜ መጠንቀቕታታት ምምሕልላፍ የጠቓሊል። ነቲ ኣፕ ብስሩዕ ምምዕባል። ኣብቲ ናይ ኣፕ ዝተዳለው ነገር ውሽጢ እቲ ኣፕ ዝጥቀመሉ ቋንቋ ከምኡውን ናይ ተለፎን ቑጽሪ ምልዋጥ ይኽእሉ። እቲ ብጣዕሚ ትክክለኛ ናይ ኣከባቢ ሓበሬታ ኣብ ሓደጋ ጊዜ ካብ ምላሽ ማእከል ክመሓላለፈልኹም እንተድኣ ደሊኩም ነቲ ኣብ ሞባይልኹምዘሎ ናይ GPS መርክቦ ቦታ ክፉት ክኸውን ኣለዎ ።
መዓዝ እየ ክጥቀመሎም? ኬሚካላት ንምጽራይ፥ ንክዳውንቲ መሕጸቢ ኣቕሑ ከምኡውን ንመሕጸቢ ከምኡውን ውልቃዊ ጽሬት የገልግሉ። ኬሚካላት ንመካይን ከምኡውን ማሽናት ከም ነዳዲ ከምኡውን ቅብኣት ኮይኖም የገልግሉ። ፍርያምነት፥ ዕምባባዊ ፍርያምነት ዘጠቓሊሎ፥ጸረ-ሓሳኹ፥ ናይ ኣንጭዋ ፈውሲ ከምኡውን ምስ ፈሓም ቀሊል ፈሳሲ ከምኡውን ስራሕቲ ሓዊ ኩሉ ሓደገ'ኛ ነገራት እዮም ። ዘየድሊ ኬሚካላት ሓደገ'ኛ ጉሓፋት እዮም። ንዓታቶም ብኣግባቡ ኣወግዶም።
ነቶም ኬሚካላት ኣብ ዋና መዐሸጊኦም ውሽጢ ኸዚን። ብኣፍ ፥ብሕብሪ ቖርበት፥ ዓይኒ ወይ ከኣ ሳምባ ውሽጢ ወይ ከኣ ብኣፍንጫ ውሽጢ ምስ ኬሚካላት ብሓንሳብ ምንኽኻእ። ኬሚካላት ካብ ቆልዑ ከምኡውን ናይ ዘቤት እንስሳ ኪርኽቡዎ ዝኽእል ከባቢ ክርሕቕ ይግበሩ። መከላኸሊ መሳርሒታት (ጓንቲ ከምኡውን መነጽር) ተኸደን ከምኡውን ኣድላይ ተኾነ እንትንፋስ ከምኡውን ዛሕሊ ከባቢ ተኸላኸል።
ንምፍላጡ ኣድላዩ ዝኾነ ኬሚካላት ንሰብኣዊ ጥዕና ከምኡውን ንኣከባቢ ጎዳኢ ክኾኑ ይኽእሉ ። ንጥዕና ሓደገ'ኛ ዝኮኑ ኬሚካላት ንኣብነት ናይ ቆርበት ወይ ከኣ ናይ ዓይኒ ቁጥዐ፥ ስምዒት ወይ ከኣ ምብራዝ ከስዕቡ ወይ ከኣ ከቢድ ናይ ነዊሕ ጊዜ ጽዕንቶ ክነብረሉ ይኽእል ። ኬሚካላት [4] ምጥቃም ከምኡውን ምዉጋድ ኣብ ከባብያዊ ዘለዎ ጽልዋ ኣብ ግምትኣእትው። ዘየድሊ ኬሚካላት ኩሉ ጊዜ ብትክክል ኣወግድ። ኬሚካላት ኣብ ግዚያት ሃንደበታዊ ኩነታት ብ112 ይደውሉ ። © The Finnish National Rescue Association 2019
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ ዘለኹ? ናይ ሓበሬታ ውሕስነት ምሕላው ክልቲኡ ናይ ብሑትነት ወራር ከምኡውን ፊናንሳዊ ኣጠቓቕማ ንምግታእ ይሕግዝ እዩ። እሱ ናይ ውሕስነት ስምዒት እዉን ይዉስኽ እዩ። እቲ ናይ መጠንቀቕታ ተለጣፊ ነቲ ናይ ፖሊስ ወይ ከኣ ባንኪ ናይ ኢንተርነት ናይ ባንካ ዋኒን መእተዊ ኮድ ወይ ከኣ PIN ቁጽሪታት ብተሌፎን ፥ ኣብ መንገዲ ወይ ከኣ ኣብቲ ማዕጾኻ ብፍጹም ንደጋፍ ዝኽረት ኣይክሓተካን እዩ። ኮይኑ ግን፥ ንስኹም ምጭብርባር እንተድኣ በጺሑኩም ናይ ባንኪኹም ናይ ሓደጋ ጊዜ ቍጽሪ ከምኡውን ናይ ሓደጋ ጊዜ ቍጽሪ 112 ምድዋል ዓበይቲ ክኾኑ ዝኽእሉ ገበናት ሪፖርት ንምግባር ከጠላጢፈሎም ይኽእል እዩ።
መዓዝ እየ ክጥቀመሉ? ኣብ ኩሉ ዕለታዊ ተግባራትኻ ውሽጢ ኣብ ድሕንነት ጥንቃቐ ግበር። ነቶም ተለጠፍቲ ኣብ ቤት ውሽጢ ከምኡውን ኣብ ናይ ፈታዊትኻ ቤት ውሽጢ ተጠቐም።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ነቶም ናይ ባንካ ዋኒን መእተዊ ኮዳትኻ፥ ናይ ኢሜይል ናይ ይሕለፍ ቃላት ወይ ከኣ ዝኾነ ኤሌትሮኒካዊ መእተዊ ኮዳት ንኻልእ ሰብ ኣይቲሃብ። ነቲ ናይ ሃንደበት ኩነታት ጉዳያት፥ናይ ባንካ ዋኒን ሓበሬታ ዝተቓለዐ ወይ ከኣ ተመሳሳሊ ነገር እንተድኣ'ሎ ሪፖርት ምግባር ይክኣል.. ናይ ባንካ ዋኒን ተሌፎን ቍጽሪ ኣብቲ ተለጣፊ ጸሓፍ። ነቲ ተለጣፊ ኣብ ቤት ውሽጢ ኣብ ምስጢር ቦታ ግበርዎ። እቲ ተለጣፊ ንዓኹም ናይ መስመር ናይ ባንካ ዋኒን ኮዳትኹም ብፍጹም ንኻልእ ዝኾነ ሰብ ከይቲህቡ ከዘኻኽረኩም እዩ። ከምኡውን ፥ ናይ ህያው ክፍሊት ካርዲኻ ቑጽሪ ኣይትሃብ። ኮይኑ ግና፥ ሓበሬታ ንኻልእ ሰብ ኣብ ምሃብ ጌጋ እንተጋጢሙ ሽዑ ንሽዑ ናብቲ ባንኪኹም ይደውሉን ነቲ ኩነታት የፍልጡን። እቲ ባንኪኻ ነቲ ሒሳብኻ ክሕልዎ እዩ። ከምኡውን ናይ ሳይበር ወንጀል ንፖሊስ ሪፖርት ይግበሩ።
ኣበይ እየ ክገዝኦ? እዚ ብፖሊስ ክፍሊ ከምኡውን ብብዙሕ ናይ ኣጋር ውድባት ዝተሰራጨወ እዩ። ተለጣፊታት ኣብ ፊንላንድ ፥ ብሽወደን ከምኡውን ብእንግሊዝኛ ይርከብ እዩ።
ንምፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ ናይ IT ክእለታት ይመሃሩ ከምኡውን እዋናዊ ይግበሩዎም። ናይ ኮምፒተሮም ከምኡውን ናይ ስማርትፎን ሶፍትዌር ከም ሓበሬታ ብስሩዕ የማዕብሉዎ። ሶፍትዌር ጸረ-ቫይረስ ይጠቐሙ። ንናይ ኢሜይል ከምኡውን ካልኦት ኤሌክትሮኒክ ኣገልግሎታት ዝኾኑ ናይ ይሕለፍ ቃላት ይጠንቀቑ። ናይ ኢ-ሜይል ጥባቓት ኣብ ዝኸፍትሉ እዋን ይጠንቀቑ ። ኩሉ ኢሜላት ዝተገበረ ቃል ኩሉ ሓቂ ኣይኮኑን! ናይ መስመር ናይ ባንካ ዋኒን ሒሳብኩም ኮድ ወይ ከኣ ዝርዝር ዕዳ ካርዲ PIN ኮድ ንቤተሰብኩም ኾነ ንዝኾነ ኣይቲሃቡ። ናይ ባንካ ዋኒን መእተዊ ኮዳትኹም ካብ ዝርአ ወጻኢ ኣቐሚጡ። © The Finnish National Rescue Association 2019
ንምንታይ እየ ዚ ዝጥቀመሉ? ግ ላዊ መከታተሊ መሳርሒታት ግላዊ ውሕስነት ንምምሕያሽ ዝጥቕሙ እዮም ። ሓደ ሰብ ኣብ ስማርትፎን ሓዊሱ፥ ኣብ Smart ሰዓት ወይ ከኣ ንጹር ግላዊ መከታተሊ መሳርሒ እንኮላይ ሓድሕደ-ዉልቃዊ መሳርሒታት ይርከብ።
ኣበይ እዩ እዚ ዝጥቀመሉ? እቲ ናይ መከታተሊ መሳርሒ ካብ ቤት ወጻኢ ወይ ከኣ ሓደ ሰብ ምስ ጠፊኡ (ቆልዑ ከምኡውን ተዘክሮ ሽግር ዘለዎም ሰባት) ረብሓ ክዉዕል ይኽእል። እቲ መከታተሊ መሳርሒ ሓገዝ ንዝደሊ ሰብ ንምርካብ ዝሕግዝ እዩ። ካብ ቤት ወጻኢ ንከቐምጥ ዚምችእ እዩ። ሓድ-ሓደ ናይ ቦታ ኣቀማምጣ ቴክኖሎጂ ኣብ ቤት ውሽጢ ዘሎ ሓደ ሰብ (መሳርሒ) ምርካብ ይኽእል። ሓድ-ሓደ ናይ ቦታ መሳርሒታት ከምኡውን በይኑ ጠጠው ዝበለ ናይ መነቓቕሒ ትኽእሎ ወይ ከኣ ስነ-ተለፎን ምትእስሳር ክህልዎም ይኽእል።
ከመይ እየ ነዙይ ክጥቀመሉ ዝኽእል? ንጹር ግላዊ መከታተሊ መሳርሒ ክጥቀሙ ምስ ኮኑ ካብ ስማርትፎን ብሓንሳብ ምጽማድ ከድልዮም ክኸውን እዩ። ካብቲ ናይ ባዕሊኹም ዘመናዊ ተሌፎን መከታተሊ መሳርሒ ኣፕ ኣውሪዱ። እቲ መሳርሒ ምስቲ ስልኪ ምጽማድ ካብኡ ኣድላይ ተኾነ ናይ ቦታ ሓበሬታ ንምርግጋጽ ይኽእል። ክልተ መሳርሒታት ልሙዳዊ ክፍሊት ምምልኦም ይዘኪሩ! እቲ ናይ ቦታ ዓቕሚ ዘሎዎ ዘመናዊ ተሌፎን ከምኡውን ንምክትታል ክጠቅም ይኽእል። ነዚ ካልኣይ ስማርትፎን የድልዮም እዩ።
ክንደይ ዝኣክል እዩ ዋጊኡ? ንጹር ግላዊ ዝመከታተሊ መሳርሒታት ኣብ ኣጠቓቕማ ብምምርኳስ ናይ ምክትታል መሳርሒ ዋጋ ካብ 90 €+ወጻኢታት ኣገልግሎት መመዝገቢ እዮም (ዳታ ክፍሊት ብግምት €50 ብዓመት እዮም)።
ንምፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ እቲ ናይ መከታተሊ መሳርሒ ኣሃዱ ከቢድ ብረት እንተተወዲኡ፥ ምክትታል ኣይክኣልን እዩ። ኮይኑ ግን እቲ መሳርሒ ንምክትታል መሳርሒ እንተድኣጠፊኡ እንተኾነውን ናይ መወዳእታ ዝተረኽበሉ ቦታ ምርኣይ የኽእል ። ሓድ-ሓደ መሳርሒታት ማይ ተጻዋሪ እዮም። እቶም መሳርሒታት ዝተሰርሑ ካብ -10 - +40 ° C ኩነታት ንዘሎ ናይ ሙቐት ዓቐን እዩ ።ዝሑል ኩነታት ናይ ባትሪ ዕድመ የነኪ። ንቅኑዕ ፎቶ-ቮልታዊ ብርሃን ምግላጽ ውጺኢታዊነት ክጎድእ ይኽእል።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ጩራ ናይ ነባሪ ውሕስነት ከምኡውን ናይ ውሕስነት ስምዒት የወስኽ። እዚ ዘይሕጋዊ መሸጣ ከምኡውን ወንጀል ንምግታእ ክሕግዝ ይኽእል። ጩራ ኣብ ማዕጾ መን ከምዘሎ ኺርእዩ ከምኡውን ነቲ ማዕጾ ንምኽፋት ወይ ንዘይምኽፋት ንምዉሳን ይሕግዘኩም።
ከመይ እየ ኣነ ነዚ ክጥቀመሉ? እቲ ጩራ ብመምርሒ መሰረት ማዕጾ እዩ ክቐዉም። ኣብቲ ዚምችእ ዝኮኒ ቁመት ትኸልዎ። ኣብ ጩራ ውሽጢ ዘሎ ወናኒ ሰፊሕ ኣንግል ሌንስ ንናይ ኣብ ቅድሚት ማዕጾ ኣብ ዙርያ ዘሎውን ኣከባቢ ንክትርኢ የኽእለካ።
ንምፍላጡ ወሳኒ ዝኾነ ነገር ካብ መካኒካል ጩራ ብተወሳኺ ኣብ ዕዳጋ ናይ ኤለክትሮነት ጩራታት ኣለዉ እዮም። እቶም ብጣዕሚ ዝቐለለ መሳርሒታት ብኣሃዱ ከቢድ ብረት ሓይሊ ክሰርሑ ይኽእሉ እዮም። መቀያየሪ ባትሪታት ኣብ ኢድ ኮፍ ምባል ኣለዎም። እቲ ጩራ መካኒክካዊ መተካእታ ኣብ ሓደ ቦታ መካኒካል ክጸዓን ይኽእል እዩ። እቲ መሳርሒ ምጽዓን ብጣዕሚ ቀሊል እዩ፥ ነገር ግን ዝደልዮም ተኾነ ሓገዝ ይሕተቱ። ነቲ ዝዓበየ ስክሪን ገጽ ምስጋና ይግበኦ እዩ ነቲ ኣብ መርኣዪ ማዕጾ ዘሎውን ሰብ ንምፍላይ ቀሊል ይገብሮ ።
ኣነ ንምንታይ እዩ ንሱ ዝጥቀም? ካብኣየር ፥ ምግቢ ከምኡውን ሙቐት ብተወሳኺ ማይ ካብቶም ናይ ሂወት ኣገዳስነት ነገራት ሓደ እዩ። ጽሩይ ማይ ኩሉ ጊዜ ዝርከብ ክኸውን ኣለዎ ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ ዝኽእል? ኣብ ፊንላንድ፥ ናይ ገጣም ቱቦታት ማይ ንመስተ ዚምችእ እዩ። ኣብ ታኒካ ዝተዓሸገ ማይ ኣብ ደኾኩን ከምኡውን ኣብ ደኾኩን ውሽጢ ምግዛእ ይኽእሉ። እቲ ማይ ኣብ እተፈልየ ናይ ጽሩይ ማይ ሳንኬሎ ውሽጢ ወይ ከኣ ኣብ ዓብዪ ጽሩይ ንምቕማጥ ከምኡውን ንምጉዕዓዝ ብሓንሳብ ኣብ ዝምቺ ገዚፍ ጽሩይ መትሓዚ ውሽጢ ኮፍ ምባል ክኸውን ኣለዎ ።
ንፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ ሓደ ሰብ ብመዓልታዊ 2 ሊትሮ ጽሩይ ማይ መስተ የድልዮ። ብተወሳኺ ንጸብሒ መስርሒ ከምኡውን ንጽሬት ማይ ዘድልይ እዩ። ይዘክሩ ማይ ንዝተወሰነ መዓልታት ብተፈልየ ሓጽቢ ውሽጢ ተሰታዪ ኮይኑ ክጸንሕ ከምዝኽእል። ናይ ማይ ዝርገሐ ክዛባዕ ይኽእል እዩ። ኣብ ማይ ቀረብ ዝርገሐ ውሽጢ ዝኾነ ብከላ እንተድኣ ተረኽቡ፥ እቶም ሰበ-ስልጥናት ገጣም ቱቦታት ማይ መከላኸሊ ንምጥቓም ወይ ከኣ ማይ ብኽለት ትእዛዝ ክኽልኽሉ ይኽእሉ። እቶም ክህልዉ ዝኽእሉ ወሰን ናይ ማይ ጻዕሪ መሰናኽላት ብመራኸቢ ሚድያ ሪፖርት ተገበረ። ኣብ ወሰን ማይ ቀረብ ንውሕ ዝተዋጠጠ ጊዜ ምቁራጽ ኣብ ዝህልወሉ ጊዜ እቲ መዘጋጃ ባዕሉ ናይ ህጹጽ ጊዜ ማይ ቀረብ ከዋዲድ ይኽእል እዩ። ዘክር ናይ ቤት እንስሳ ዝኾነ ማይ ይደልዩ።
ንምንታይ እየ ንዙይ ዝጥቀም? ከም ማዕበል ፥ናይ ሓይሊ ምቁራጽ ወይ ከኣ ከቢድ ሰብኣ-ውርር ዝናብ ከም በዓል ናይ ተፈጥሮ ፍጻመታት ናብ መኽዚን ንምኻድ ክኽልኽሉኻ ይኽእሉ እዮም። ተመሳሳሊ ኩነታት ከጋጥም ይኽእል፥ ንኣብነት ኣብ ቃንዛ ወይ ከኣ ኣብ ሓደጋ ግዘ። ከምዚ ዝኣመሰለ ኩነታት ነዊሕ ጊዜ መደርደር ሂወት እንተድኣ'ሎ ምስ ምግቢ ከምኡውን ናይ ኣመጋግባ ኩነታት ብሓንሳብ ዝስማዕማዕ ምግብታት ዝቆመ ናይ ቤት ውሽጢ ናይ ሓደጋ ጊዜ ቀረብ መሳርሒ የድሊዮም ።
ከመይ ገይረ እየ ክጥቀመሉ? ኣብ ቤት ውሽጢ ኮፍ ዝበሉ ምግብታት ምህላው ጽቡቕ እዩ፥ ካብ እዚ ናይ ሓይሊ ምቁራጽ ኣብ ብሃንደበት ኣብ ዘጋጥም ጊዜ እዉን እንተኾነ፥ ብቐሊል ምግቢ ንምስራሕ ይኽእሉ። ዝተዓቀበ ምግብታት ሃናጺ ከምኡውን ዝመልኡ ክኾኑ ኣለዎም ። ጽቡቕ ኣብነታት ኣብ ታኒካ ዝተዓሸገ ምግቢ፥ ናይ ቀውዒ ዝደረቐ ፍራምረታት፥ ቅልጡፍ ገዓት፥ couscous ፥ፓስታ፥ ሱር ኣሕምልቲ ከምኡውን ከም ንቑጽ ባኒ ከምኡውን ድሩቕ ምግብታት ዝበሉ እዮም።
ንምፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ ነገር ምኹላፍ ኣብ ዘጋጥም ጊዜ ሓዱሽ ምህርቲ ከምኡውን ዝዘሓሉ ምህርቲ መጀመርታ ኣብ ረብሓ ክዉዕሉ ኣለዎም። ኤሌክትሪክ እንተድኣዘይሃሊዩ፥ ምግቢ ካብ ምሕቓቕ ንምክልኻል እቲ ምግቢ መዝሓሊ ከይኽፈት ምግባር ይምከር። እንተድኣ እቲ ናይ ሓይሊ ምኻዱ ንነዊሕ ጊዜ ዝጸንሕ ተኾነ እቲ ምግቢ ምፍላሕ ከምኡውን ኣብ መዝሓሊ ምጥቃም ይምከር። ብሓይሊ ኣብ ዝወጸአሉ ጊዜ ምግቢ ንኣብነት ምግቢ ብመዓስከር ፎርኖ ክበስል ይከኣል። በጃኻ ዘክር እቲ ናይ ሓይሊ ምፍናው፥ ካብቲ ናይ ነዳዲ ጣብያ መደበር ውሽጢ ነዳዲ ካብ ምምጣጥ ከምኡውን ምግቢ ካብ ምቅታል ጥራይ ዘይኮነ ተለፎን ምሕንኳል ንዝኣመሰለ ዝምድናታት መልሲ ክህብ ይኽእል። ነዳዲ ዘይቲ ፓምፕ፥ እቶታዊ ጽዕነት ስርዓታት ከምኡውን ናይ ሞባይል ተሌፎን መቐመጠ ኩሉ ብኤለትሪክ ዚሰርሕ እዮም። ብቀሊል መልክዕ ፥ ተቐሚጡ ምግቢ ኣብ ሃንደበት ኩነታት ውሽጢ ብቐሊል ምግቢ ክበስል ወይ ከኣ ብዝሑል ክብልዑ ዝኽእሉስ ኣብ ታኒካ ዝተዓሸገ ከም መረቕ ዓይኒ ዓተር (ኣሕምልቲ) ክኸውን ይኽእል። ተወሳኺ ሓበሬታ: www.72tuntia.fi
ንምንታይ እየ ኣነ ዝጥቀመሉ? እቶም ናይ ቐደማይ ረዲኤት ሕክምና መሳረሒታት ትሕዝቶ ንኣናእሽቱ ቁስሊታት ከምኡውን ጉድኣት ዘጋጠሞም ቀዳማዊ ሓገዝ ንምሃብ መሰረታዊ ቐረባት ይህቡ። ንዝበለጸ ከቢድ ጉድኣታት፥ ትኽክል ስጉምቲ ብ-112 ይደውሉ ወይ ከኣ ናይ ቀዳማይ ረዲኤት ሓገዝ ምስ ሃቡ ድሕሪኡ ሕክምናዊ ሓገዝ ይድለዩ፣
ከመይ እየ ኣነ ክጥቀመሉ? ናይ ቐደማይ ረዲኤት ሕክምና መሰረታዊ ነገራት ተምሃር ከምኡውን ክእለታትካ ዓቅብ። ቐረባት ቐዳማይ ረዲኤት ሕክምና ግዝኡ፡-እንተወሓደ እንተወሓደ ልጋባት፥ ፋሻ ከምኡውን መቐሰ ከምኡውን ናይ ቃንዛ መዐገሲ። ሓደጋ ኣብ ዘጋጥም ጊዜ ኣብቲ ቐረብ ናውቲ ውሽጢ ካብ ዘሎ ንዝበጽሐ ጉድኣት ትኽክል ክወሃብ ዝኽእል ይድለዩ። ነቲ ቑስሊ ምሕካም። መከላኸሊ ጓንቲ ከምኡውን ፈውሲ ረኽሲ ቑስሊ ምኽዳኖም ኣይዘንጊዑ።
ክፍለጥ ዘለዎ ነገር ኣብ ነንሕድሕዱ ቤት ውሽጢ ናይ ቀዳማይ ረዲኤት መሳርሒ ምሓዝ ጽቡቕ እዩ። ንዝነኣሰ መጉዓዓዝቲ፥ ንጉዕዞ ከምኡውን ንኣጉዶ ኣቑሑት ዝነኣሰ መበቆላዊ ሓገዝ መሳርሒታት ኣለዉ እዮም። ከምኡውን መበቆላዊ ደገፍ ትሕዝቶ ምእካብ ይኽእሉ እዮም። ኣብ ቤት ውሽጢ ቐዳማይ ረዲኤት ሕክምና ሓገዝ ኣብ ክንዲ ምህላው፥ ቆዋሚ ቀረብ ስፊሕ መድሓኒት ቐደማይ ረዲኤት ኣብ ካቢኔት ምንባሩ ጽቡቕ እዩ ። ኩሉግዘ ናዉቲ ቐዳማይ ረዲኤት ሕክምና ወይ ከኣ ሓገዝ ቀረብ ቐደማይ ረዲኤት ኣብ ሓደ ቦታ ኣቐምጥ እቲ ምንታይ ሲ ኣድላይ ኣብ ዝኾነሉ ጊዜ ብቐሊል ምርካብ ይኽእሉ። ብስሩዕ ነቲ ሓገዝ ቐደማይ ረዲኤት ተለማመድ እቲትሕዝቶ ናውቲ ቐደማይ ረዲኤት ሕክምና ኣብ መፍረያይን እቲ ውሱን ተግባራዊነቱን ብምምርኳስ ክፈላለ ይኽእል እዩ። ንትሕቶታት ናውቲ ቐዳማይ ረዲኤት ሕክምና ብስሩዕ ኣረጋግጽ። ሓደ ነዊሕ መደርደር ሂወት ነቲ ናይ ሓድ-ሓደ ምህርቲ ጽሬት ከውርዶ ይኽእል። ንሳቶም 'ብ' ኣጠቓቕማ መዓልቲ ክህልዎም... ይኽእል። ምውጋድ ኣገልግሎቶም ዝሓለፈ ከምኡውን ኣብ ጥቕሚ ዝወዓሉ ምህርቲ ከምኡውን ብሓድሽ ንዓኣቶም ምትካእ። ቐረባት ናዉቲ ቐደማይ ረዲኤት ሕክምና ኣብ ኬምስትስ ይርከቡ እዮም።
ንምንታይ እይ ዝጥቀመሉ? እቲእሱ ከኒና መዋደዲ /ሳንዱቕ ናይ መድሓኒት ጓንቴራ እዩ። ሓደ ኣብ ሕክምናዊ ድሌት ዘሎ ሰብ ዝተወደበ ኮይኑ ንክጸንሕ ዝሕግዝ ከምኡውን መድሃኒታት ምውሳድ ከምኡውን ምውሳድ ይሕግዞ። እቲ ከኒና ብቐሊሉ ንምዉሳድ እቲ ኣዳለዉ ቀሊል ይገብሮ እዩ።
ከመይክጥቀመሉ እኽእል? እቲ ሰሙናዊ ኣዳላዊ መድሓኒት ንጠቅላላ ሰሙን ኣብ መዓልቲ ውሽጢ ናብ ተፈለዩ እዋናት (ናይ ንግሆ፥ መዓልቲ፥ ምሸት ፥ ለይቲ) ብምባል ነቲ መድሓኒ ክሰርዕ ይኽእል።
ምፋልጡ ኣድላዪ ዝኾነ እቲ መድሓኒት ብልክዕ ዝትወሰደ ምዃኑ ኣረጋግጽ! ከምኡውን ኣብ ዕዳጋ በብዓይነቱ ናይ ኣፋዉስ ስርጭት ኣለዉ ወይ ከኣ እቲ መድሓኒት ኣብ ከረጢት ውሽጢ ቅድም ዝተዓሸከ ክኸዉን ይኽእል። ንኣብነት ናይ መዘኻኸሪ ሽግር ንዘለዎ ሰብ መድሓኒት ኣብ ዝወሃበሉ ጊዜ ብዝምልከት ክልቲኦም ዓቢ ሓገዝ ክህልዎም ይኽእሉ። እቲ ከኒና ኣዳላዊ ብርእሱ ብርእሱ ነቲ መድሓኒት ኺውሰድ ወይ ከኣ ብትኽክል ጊዜ ኺውሰድ ዝብል ዋሕስ ከምዘይብሉ ልቢ ይበሉ። ትኽክል ናይ ጊዜ ከምኡውን ፋርማቻዊ ዓቐን Take it ኣረጋግጽ።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ኣብ ቤት ውሽጢ፥ እቲ ዝዕጸፍ መሳልል ምውጻእ ወይ ከኣ ምብጻሕ ዝሓቲት ኩሉ ስራሕቲ ንኣብነት ከም ትኪ መነቓቕሒ ናሕሲ ምትካል፥ መብራህቲ ምትካእ ወይ ከኣ ዝተወሰነ ንምንጥልጣል እዩ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ናይ ገዝኡ ክፋል ቁመት ኣብ ግምት ውሽጢ ብምእታዉ እኹል ኩነታት ክህሉ ዝገብር ልዑል መሳልል ግዛእ። እቲ መሳሊል ኩሉ ግዘ ቐጥ ኣብ ዝበለ ጸፍሒ መሬት ከብሎ ካብ ኣቐምጦ እሞ ዘይዛባዕ ወይ ከኣ ክልወጥ ዘይክእል ይኸዉን።
ንምፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ ነገር ኣብ ውሽጢ ፊንላንድ ብሃንደበታዊ ሞት ምኽንያት ብጣዕሚ ልሙድ መተንስኢታት ናይ እግሪ ምዕንቃፍ ከምኡውን ምውዳቕ እዮም። ብተወሳኺ ኣብ ናይ ጥዕና ተገዳስነት ውሽጢ ንጹር ወጻኢታት ዝጠልቡ እዮም። ጽቡቕ መሳልል ብምሓዝ ከምኡውን ንኩሉ መዉጽኢ ኣብ ስራሕ ኣብ እነዉዕለሉ ጊዜ ምውዳቕ ኣወጊድ። እቶም ናይ መሳሊል ኣእጋር ጸረ-ኣንሻተተ ጎማታት ዘለዎም ምዃኑ ከምኡውን እቲ ናይ መሳሊል ኣብ ቀዋሚ መሬት ምኻኑ ኣረጋግጽ። ኣስተብህል ናይ ገዛውቲ ትካላት ንነበርቶም ንምልቃሕ ናይ ሓባር መሳሊል ምግዛእ ከምዝኽእሉ። እንድሕር ንምስቓል ኣብ ዘኽእል ክእለትካ ጉድለት ሃሊዩካ፥ ኣይቲደይብ። እኳድኣስ፥ ደገፍ ሕተት ኢኻ።
ንምንታይ እየ እዚ ዝጥቀመሉ? ሄልሜት ናይ ርእሲ ከምኡውን ናይ ሓንጎል ግድኣት ይከላኸል። ናይ መንገዲ ናይ ትራፊክ ሕጊ ብሽክለታ ኣሽከርከርቲ ናይ ርእሲ ሄልሜት ክኽደኑ ይእዝዝ።
ኣበይ እየ ኣነ ክጥቀመሉ? ኩሉ ግዘ ክተሽከርክሩ እንከለኹም ሄልሜት ተኸደኑ። ከም ሓደ ንእሽተይ ቆልዓ ብብሽክሌታ ካልእ ሰብ ክትጽዕኑ ተኾነ እቲ ወዲ ናይ ርእሲ ሄልሚት ምግባር ኣለዎ። ኣብ መንሻሕተቲ ፥ኩዕሶ ስኮቶር ወይ ከኣ ሰሌዳ ኣብ ዝህልወሉ ጊዜ ናይ ርእሲ ሄልሜት ምጥቃም ጽቡቕ ሓሳብ እዩ። ከምኡውን ኣውቶሞቢል-ውርጪ ከምኡውን ኣብ ፈረስ ምስቃል እቲ ናይ ርእሲ ሄልሜት ምጥቓም የድሊ።
ከመይ እየ እዚ ክጥቀመሉ? ዝተፈላለዩ ዓይነታት ሄልሜት ኣለዉ እዮም። ንዓለማኻ ዝምቺ ሓድ ምረጽ። ናይ ርእሲ ሄልሜት ምስ ገዛእ ርእኻ ዝኣክል ከምኡውን ዝምቺ ክኸውን ኣለዎ። እቲ ሄልሜት ኣመዓራሪ ከምኡውን እቲ ናይ መንከስ መእሰሪ ዕጸዎ። ናይ ርእሲ ሄልሜት ርእሱ ንምሕላው ብጣዕሚ ጥቡቕ ወይ ከኣ ብጣዕሚ ልሕሉሕ ሙኻን የብሉን።
ምፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ እቲ ሄልሜት ብ CE ዝጸደቐ ምዃን ኣለዎ። ካብ ሓደጋ ወይ ከኣ ምስ ካልእ ጽልዋ ብሓንሳብ ብምንጽጻር ናይ ብሽክለታ ርእሲ ሄልሜት ምትካእ ኣለዎ። ዚምችእ ዓቐን ዘሎዎ ከምኡውን ብልክዕ ኣገባብ ዝኣቱ ናይ ርእሲ ቖቢዕ ጽቡቕ ምከላኸሊ እዩ። ድሙቕ ቀለም ዘሎዎ ናይ ርእሲ ቖቢዕ ኣብ ትራፊክ ውሽጢ ክርአ ዝኽእል የመሓይሽ። ካብ ዝሓለፈ ዝተጎደአ ከምዝኮነ ኣይፈልጥን እዩ እሞ ቕድሚ ሕዚ ኣብ ረብሓ ዝወዓለ ናይ ርእሲ ቖቢዕ ኣይቲግዛእ። ካብቲ መከላኸሊ ናይ ርእሲ ዝኾነ ሄልሜት ብተወሳኺ፥ ንነፍሲ-ወከፍ ስፖርት ዘድልዩ ካልኦት መከላኸሊ መሳርሒታት ስፖርት ኩሉ ርኸቡ!
ንምንታይ እየ እዙይ ዝጥቀም? እቲ መከላኸሊ ባር ንምንቅስቓስ ውሕስነት የመሓይሽ። መትሓዚ ደገፍ ኣብ ረብሓ ኣብ ዝወዓለሉ ጊዜ ንምልዓል ከምኡውን ምንቅስቓስ ቀሊል እዩ።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ኣብ ገዛ፥መከላኸሊ ባር እቲ ተሳፋራይ ኣብ ዝደለዮ እዋን ክትከሉ ዝኽእሉ እዮም። ንኣብነት ፥ኣብ መሕጸቢ ቤት ፥ ኣብ ክሽነ ከምኡውን ዓራት ጥቓ ክኾኑ ይኽእሉ እዮም። ደጋፊ መትሓዚ ከምኡውን ኢደ-ስራሕ ስርሓት ከምኡውን ኮራዲዮ ከምኡውን ብደረጃ ደረጃታት ውሽጢ ኽኾኑ ይኽእሉ።
ክፍለጥ ዘለዎ ኣጠቓቕማ ንምምስራት ናብ ዘኽእል ሓያል ዝኾነ መከላኸሊ ባር ምረጽ። እቲ መትሓዚ ብትኽክል ቦታኡ ድሕነቱ ውሑስ ኩነታት ዝተሸገጠ ክኸውን ኣለዎ ንኣብነት ኣብ መንደቕ። ነቲ ናይ መከላኸሊ ባር ሕብሪ እዉን ኣቕልቦ ሃበሉ። ብብኣንጻሩ ቀለም ዝተሰርሐ መጥሓዚ ካብ ቀሊል መንደቕ ምርኣይ ቀሊል እዩ። ጥሉል ኣብ ዝኮኑ ኣካላት ውሽጢ ምጽዓን ናይቲ ገዝኡ ኩባንያ ምጽዳቕ ክጠልብ ይኽእል እዩ። ነቲ ወሰን ማይ ምከላኸሊ ከምኡውን ናይ ጠሊ መከላኸሊ ኣይትረስዑ።
ንምንታይ እየ ክጥቀመሉ? እቲ ናይ ርእሲ-መብራህቲ ምስ ጋመ- ርእሲ ወይ ከኣ ንኣብነት ካብ ጸምራዊ ዝተሰርሐ ቖቢዕ ዝተተሓሐዘ እዩ። ንኣብነት ኣብ ጸልማት ውሽጢ ንዝሰርሓ ክልተ የእዳው ነጻ የውጽእ። ናይ ርእሲ-መብራህቲ እቲ ተጠቃሚ ብትራፊክ ውሽጢ ብዝበለጸ ክርአ ይገብሮ። .
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? እሱ እቲ ናይ ርእሲ-መብራህቲ ከም ተወሳኺ ብርሃን ረብሓ ክውዕል ይኽእል ወይ ከኣ ኣብ ጸልማት ውሽጢ ንዝሰርሑ፥ ብጫካ ውሽጢ ብእግሪ ዙረት፥ ካርታ ንምንባብ፥ ኣብ ጸልማት ካብ ቤት ወጻኢ ንምንቅስቓስ ወይ ከኣ ኣብ ወርሒ ግዘ ከልቢ ንምንቅስቓስ ክጠቅም ይኽእል። ምስ ሓይሊ ብልሹው ኩነታት ብሓንሳብ ብዝተታሓዘ ነፍሲ-ወከፍ ቤት ናይ ርእሲ እምኒ-ቀጸላ ክህልዎ ይኣቱ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ዓቂን ነቲ ናይ ርእሲ-መብራህቲ ጋማ ርእሲ ኣብ ዙርያ ርእሲኻ። ናይ ሓይሊ መወልዒ ብምጥቃም ነቲ መብራህቲ ወሊዓዮ። ካብኡ ንድሓር እቲ ናይ ልቺ ኣንፈት ናብቲ ዝድለ ክመልክት ይኽእል።
ምፍላጡ ዘድሊ ነገር ክልቲኦም ክመልኡ ዝኽእሉ ከምኡውን ብሓደ ከቢድ ብረት ሓይሊ ክሰርሕ ዝኽእሉ ናይ ርእሲ- መብራህቲ እዮም። ነቲ መብራህቲ ብስሩዕ ዝተመልአ ምዃኑ ኣረጋግጽ። እቲ መብራህቲ ዝሰርሕ ተኾነ ኩሉ ጊዜ ተቐያሪ ባትሪታት ምህላዉ ኣረጋግጽ ። ኣብ ክንዲ መብራህቲ ርእሲ ሽግ ምጥቃም ይኽእሉ። እቲ ናይ ርእሲ-መብራህቲ ዝበለጸ ጠቓሚ እዩ ምኽንያቱ ንኣብነት ነገራት ንምሓዝ ወይ ከኣ ማዕጾ ንምኽፋት ክልቲኡ የእዳው ናጻ ይገብር።
ንምንታይ እዩ እዚ ዝጥቀመሉ? እቲ ጸረ-መንሸራተቲ ኣብ ትሕቲ ምንጻፍ ወይ ከኣ መንጸፍ ጸረ-መንሸራተቲ ምንሽሪታት ከምኡውን ዝስዕብ ምውዳቕ ይከላኸል። ጸረ-መንሽሪታት ዝኾኑ መንጸፋት ኣብ ቤት ውሽጢ ውሕስነት ክመሓየሽ የኽእሉ። ኣብ መሕጸቢ ቤት ውሽጢ ክንቀሳቐስ እንከለና ወይ ከኣ ክንሕጸብ ወይ ከኣ ነብስና ክነጽሪ እንከለና ዝህሉ ውሕስነት የመሓይሽ።
ኣበይ እየ እዚ ክጥቀመሉ? እቲ ናይ ጸረ-ኣንሻተተ ፓድ፥ መርበብ ወይ ከኣ ዓለባ ጸምሪ ኣብ ትሕቲ ሱር እዩ ኣብ ስራሕ ዝዉዕል። እሱ ቆልዑ ንዘለዎም ስድራቤት ከምኡውን ንኣብነት ዓበይቲ ሰባት ንዘለዎም ገዛውቲ ብጣዕሚ ዚምችእ እዩ። ጸረኣንሻተተ መንጸፋት ኣብ መሕጸቢ ነብሲ ውሽጢ ምጥቓም ይኽእሉ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? እቲ ናይ ጸረ-ኣንሻተተ ዓለባ ወይ ከኣ ዓለባ ጸምሪ ብንጽል ወይ ከኣ ኣብ ሓደ ሜትሮ ምግዛእ ይክኣል እዩ። ብመንጻፍ-ዓቐን ዘለዎ ጸረ-መንሸራተቲ ቁራጽ ኣብ ትሕቲ መንጸፍ ኣቐምጡ። ካብ ትሕቲ ምንጻፍ ምድሪ ክርአ የብሉን። ንዝሑል ዝኾኑ ክፍሊታት ጸረ-ኣንሻተተ መንጸፍ ከም ድሉው-ኣለዉ እዮም። ንሳቶም ኣብ ምድሪ ቤት መሕጸቢ ነብሲ፥ ኣብ ትሕቲ መሕጸቢ ነብሲ ባስካ ወይ ከኣ ብመሕጸቢ ታሕቲ የገልግሉ።
ክንደይ ዝኣክል እዩ ዝውድእ? ናይ ጸረ-ምንሽርታት መንጸፋት ወይ ከኣ ካብ € 3 / ሜትሮ ጀሚሩ ጸምሪ ዓለባ። እቲ ጸረ- መንሸራተቲ መንጸፍ ካብ € 20 ጀሚሩ።
ምፍላጡ ኣገዳሲ ዝኾነ ነገር እንተድኣ መንጻፍ ናይ ምዉዳቕ ሓደጋ ኣጋጢሙዎ ኮይኑ ድሕነቱ ኣብ ውሑስ ኩነታት ንምትካእ ዘድልዮ ምዃኑን ዘይምዃኑን ንምግምጋም፥ ንኣብነት ቅጢን መንጸፍ። ንጉዕዞ ሓደጋ ዝተቓሊዐ መንጻፍ ኣብ መወዳእታ፥ ክዉገድ ክኽእል ኣለዎ።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ብማይ ኣብ ዝንቀሳቐስሉ ጊዜ ንምንባር ናይ ግድን ኣድላይ መንገድታት እዮም። ሓደ ሰብ ካብ ጃልባ ምስዝወድቕ፥ ሓደ ሰብ ጃኬት ሓገዝ ንምርካብ ኣብ ዝጽበይሉ ግዘ ክንሳፈፉ የኽእሎም። እቲ ናይ ሂወት ጃኬት ድሙቕ ቀለም፥ መንጸባረቒ ከምኡውን ፊጽፊጽ ንምፍላይ ከምኡውን ንምርካብ ቀሊል ይገብሮ።
ኣበይ እይ ክጥቀመሉ? ናይ ሂወት ጃኬት ኣብ መርከብ ጃልባ ጀለቡ ፥ ሞተር ጀለቡ ወይ ከኣ ብጀለቡ ወይ ከኣ ብተመሳሳሊ ኣብ ወሰን ማይ ጃልባ የገልግሉ። ኣብ ጃልባ ዘሎ ዝኾነ ሰብ ናይ ሂወት ጃኬት ዝገበረ ክኸውን ኣለዎ። ንመንእሰይ ቆልዑ ናይ ሂወት ጃኬት ገምገም ባሕሪ ኣብ ዝህልዉሉ ጊዜ እዉን ይምከር።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ብዙሕ ዓይነት ናይ ሂወት ጃኬት ኣለዉ። ኣብ ረብሕኡ ብምምርዃስ ሓደ ምረጽ። ግዚእት ቅድሚ ምፍጻምኻ ነቲ ናይ ሂወት ጃኬት ዓቂኖ። ናይ ሂወት ጃኬት ዕቅንኻ ንኽኸዉን ዓቢ ሙኻን ኣለዎም፥ ግን ንምጽናሕ ብጣዕሚ ዝጸዓቐ ክኸዉን ኣለዎ። ናይ ሂወት ጃኬት ብንሳቶም መምርሒ መሰረት ዚፍጸሙ ክኾኑ ኣለዎም። ናይ ሂወት ጃኬት ቅድሚ ምጥቓምኻ፥ ጉድለት ዘይብሎም ምዃኖም ኣረጋግጽ።
ንምፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ ናይ ሂወት ጃኬት ሓደ ሰብ ከድሕኒዎ ዝኽእሉስ እቲ ሰብ ናብ ማይ ውሽጢ ምስ ኣተወ ብትክክል ዝተኸደኖ እንተኾይኑ ጥራይ እዩ። ናይ ሂወት ጃኬት ኣብ እትገዝኣሉ ጊዜ ናይ CE ምልክት ምህላዉ ኣረጋግጽ።
ንምታይ እዩ ዝጥቀመሉ? መን ጸባረቕቲ ከምኡውን መንጸባረቒ ኺዳናት ኣብ ጸልማት ውሽጢ ድሕንነት እግረኛታት ከምኡውን ናይ ካልኦት ቀሊል ትራፊክ ተርኣይነት ከምኡውን ውሕስነት ዘመሓይሹ እዮም።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? መንጸባረቕቲ ካብ ቤት ወጻኢ ጸልማት ኣብ ዝኾነሉ እዋን ኣብ ረብሓ ዝውዕል ክኸውን ኣለዎ። መንጸባረቒ ኺዳን ብዝበለጸ ብሩህ ንምዃን ንክሕግዞም ኣብ ንኣሽቱ ቆልዑ ክኽደኒዎ ይኽእሉ። መንጸባረቒ ኽዳን ተርኣይነት ብዝበለጸ ንምርግጋጽ ኣብ ብዙሕ ስራሕ ረብሓ ክውዕል ይኽእል። ኩሉጊዜ መንጸባረቒ ኽዳን ኣብ መኪና ውሽጢ ኣቐምጥ ከምኡውን ኸዚን። ኣብ እትጉዓዘሉ ጊዜ ምቁራጽ ከምኡውን ምግዳፍ እንተልዩካ ካልኦት ናይ መንገዲ ተጠቀምቲ ንዓኻ ንኽፈልጡ ንምግባር ኣብ መጀመርያ እቲ ኺዳንካ ግበር።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? እቲ መንጸባረቒ ናይ ፍሉይ ክዳኑ ክፋል ክኸውን ይኽእል ወይ ከኣ ዝተፈለየ መንጸባረቒ ምጥቃም ይክኣል። እቲ መንጸባረቒ ምስ ናይ ውሕስነት PIN ብሓንሳብ ናብ ጃኬት ወይ ከኣ ከረጺት ክላገብ ይኽእል እዩ። ሰንሳላ - መንጸባረቒ ፋሻ ኣብቲ ናይ ጃኬት እጅገ ፥ ጫማ ወይ ከኣ ስረ እግሪ ዝቕመጥ ይኸውን። ናይ Velcro መንጸባረቕቲ ኣብ ዝኾነ ቦታ ክላገቡ ይኽእሉ እዮም። ኣብ ተመሳሳሊ ጊዜ ብዙሕ መንጸባረቕቲ ምጥቃም ጽቡቕ ‘ዩ። እቲ መንጸባረቒ ቀምሽ ኣብ ልዕሊ ካልኦት ክዳዉንቲ ዝኽደንዎ እዩ። በብዓይነቱ መንጸባረቕቲ ክዳዉንቲ ኣለዉ እዮም። ምስ ናይ ላዕለዋይ ክዳውንቲኻ ብሓንሳብ ዝሳነ ዓቢ ቀምሽ ተኸደን።
ንምፍላጡ ኣገዳሲ ዝኾነ መንጸባረቒ ወይ ከኣ መንጸባረቒ ክዳዉንቲ ኣብ ዝግዝእሉ ጊዜ ናይ CE ከምኡውን ናይ EN ምልክታት ዘለዎም ምዃኑ ኣረጋግጽ። ብጽቡቕ ኩነታት ዘየንጸባሪቑ ባንቡላታት ከም በዓል መጻወቲ ከምኡውን እንዳ ተሸጡ ምኻኑ ልቢ ይበሉ ፥ ግን መንጸባረቕቲ ኣይኮኑን። እቲ መንጸባረቒ ጨርቂ ጽሬቱ ዝሓለወ ምዃኑ ዘክር (ንኣብነት ኣብ መኪና ውሽጢ) ካብ ብርሃን ከምኡውን ካብ ጐዱፍ ሓሊዎ። እቲ መንጸባረቒ ቀምሽ እንተድኣ ረሲሑ ሕጸቦ ኢኻ። በጃኻ ልቢ በል ብተደጋጋሚ ምሕጻብ መንጸባረቓይነቱ ዘጉድል ምዃኑ። ኣድላዩ ኣብ ዝኾነሉ ግዘ ሓድሽ ጨርቂ ግዛእ።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ኣብ ጸልማት ውሽጢ ንመሰረታዊ ብርሃን፥ እቲ ናይ ምሸት ብርሃን እዩ ዝጠቕም። እቲ ከባቢ ንምርኣይ ስለዘኽእለካ ኣብ ዙርያ ቤት ንምንቅስቓስ ዝበለጸ ድሕነቱ ዝተሓለወ ይገብሮ። እቲ ናይ ምሕንኳል ከምኡውን ናይ ምውዳቕ ሓደጋ ዝነከየ እዩ። እቲ ናይ ምሸት ብርሃን ናይቲ መብራህቲ መወልዒ/ መጥፍኢ / ንምርካብ ቀሊል ይገብሮ።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ንኣብነት ኣብ መደቀሲ ክፍሊ ውሽጢ ከምኡውን ኣድላይ ተኾነ ሰባት ክንቀሳቐስሎም ኣብ ዝኽእሉ ከባቢታት ናይ ምሸት ልቺ ክኣቱ ይኽእል። . ከምኡውን ኣብ ደረጃ ወይ ከኣ ኣብ ግቢ ውሽጢ ናይ ምሸት ብርሃን ምጥቃም ይከኣል።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? እቲ ናይ ምሸት መብራህቲ ምስ መንደቕ መሰኵዒ (ናይ ሓይሊ ነጥቢ) ብሓንሳብ ዝተላገበ እዩ። እቲ ናይ ለይቲ ብርሃን ኣብ ዝኾነ ጊዜ ክኸውን ይኽእል ወይ ከኣ ኣብ ጸልማት ጊዜ ብርሃን ክፈሊ ኣብ ዝኽእል ክህልዎ ይኽእል። ምስቲ መርማሪ ተንቀሳቓሲ ዝተስተኻኸለ ናይ ምሸት ብርሃን ሓደ ሰብ ኣብ ዙርያኡ ኣብ ዝንቀሳቐሰሉ ግዘ ሽዑ ንሽዑ ይበርህ ከምኡውን ምንቅስቓስ የነጽር።
ንምፍላጡ ኣድላዪ ዝኾነ ናይ ምሸት መብራህቲ ብእተፈላለየ ሕብርታት ይመጹ። ክሮማዊ ሕብራዊ ቀለም ንነባሪ ኣቕሓ ንምፍላይ ቀሊል ክኸውን ዘኽእል ናይ ምሸት ብርሃን ምረጹ ከምኡውን ዘፍርሕ ወይ ከኣ ዘታሊል ጽላሎት ዘለዓዒል ክኸዉን የብሉን። ከምኡውን ኣብ ዕዳጋ ምንቅስቓስ ዘለዎም ምስ ሓበርቲ ብሓንሳብ ዝጠዓዐሙ ኣምፑል ወይ ከኣ መብራህቲ ልቢ ይበሉ። ኣብ ዝኾነ ልቺ ውሽጢ ረብሓ ክውዕሉ ዝኽእሉ ከምኡውን ነቲ ናይ ምሸት ብርሃን ምትካእ ይኽእሉ ። ኣብቲ ክፍሊ ውሽጢ ምንቅስቓስ ኣብ እትገብረሉ እዋን እቲ ብርሃን ይመጽእ ከምኡውን እቲ ሰብ ናብቲ ክፍሊ ምስዝኣቱ ወይ ከኣ ካብቲ ክፍሊ ምስዝለቂቕ ብሓንሳብ ሓቢሮም ይኸዱ። እቲ መብራህቲ ንነዊሕ ጊዜ ዝጸንሕ ምኻኑ ኣረጋግጽ። እቶም ምንቅስቓስ ዝፈልዩ ኣምፑላት ንዝኾነ ክፋል ገዛ ማለት ይከኣል ዚምችዉ እዮም። እቲ ናይ ምሸት መብራህቲ ናይ ምዝካር ሽግር ንዘለዎ ሰብ ዚምችው ከይከውን ከምዝኽእል ልቢ ይበሉ።
ንምንታይ እየ ክጥቀመሉ? እንተድኣ ዕጣቕ ወንበር ሃሊዮም ኾይኖም፥ ኣብ መካይን ከምኡውን ኣውቶብሳት ዕጣቕ ወንበር ምጥቃም ግዴታ እዩ። እቲ ዕጣቕ ወንበር ሓደጋ ኣብ ዘጋጥም ጊዜ ይከላኸለሊኻ። ካብ 135 ሳሜትር ንታሕቲ ዝኾኑ ህጻውንቲ ኣብ ኣውቶብስ ወይ መኪና ንዝቕመጡ ናጽላ ድሕንነት ሰድያ ወይ ከኣ ልዕል ዝገብር መንበር ሰድያ ምጥቓም ናይ ግድን እዩ። እቲ ናይ ህጻናት ናይ ውሕስነት መንበር ብዘተኣማምን ኩነታት ከምኡውን ሓደጋ ኣብ ዘጋጥም ጊዜ ንዕኡ /ንዕኣ ይከላኸል።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ዕጣቕ ወንበር ኣብ መካይን ውሽጢ ስሩዕ መሳርሒታት እዮም። እቲ ናይ ቆልዑ ውሕስነት ሰድያ ተፈሊዩ እዩ ዝግዛእ ከምእዉን ብመምርሒ መሰረት ንመኪና መንበር ወይ ከኣ ብሽክለታ ዝተሓለወ እዩ። ነቲ ተኸላ ተኸተል ከምኡውን ነቶም መምርሒታት። እቲ ህጻን ብትኽክለኛ ኩነታት ብጥብቂ ዝተኣሰረ ክኸዉን ኣለዎ ምስቲ ናይቲ ተሽከርካሪ ናይ ባዕሎም ዕጣቕ ወንበር ብሓንሳብ። ዕድሚኦም ካብ ሰለስተ ዓመት ንታሕቲ ዝኾኑ ህጻናት፥ ኣብ መኪና ውሽጢ ኣብ ዝህሉ ጉዕዞ እቲ ብጣዕሚ ድሓን መንገዲ ኣብ ድሕሪት ዘሎ ሰድያ እዩ ፥መቐመጢኡ ናብ ድሕሪት ዝርኢ እዩ ። እንተድኣ እቲ ህጻን ኣብቲ ናይ መኪና መንበር ሰድያ ኮፍ ምባል ዘይክኣል ተኾነ ልዕል ዝበለ መተርኣሰ ተጠቐም።
ንምፍላጡኣድላዪ ዝኾነ ናይ ቆልዑ ውሕስነት ሰድያ ኣብ ዝገዝእሉ እዋን ብ CE ከምኡውን ECE ዝጸደቐ ምዃኑ ኣረጋግጽ። እቲ ናይ ውሕስነት ወንበር (እቲ ፕላስቲክ ቕርጹ ድሕሪኡ ዝስበር ይኸዉን) ክሳብ ሓሙሽት ዓመታት ዝኣክል ናይ ውሕስነት ድሕንነቱ ሕሉው ኮይኑ ይቕጽል። ኣብ ሃንደበታዊ ሓደጋ ውሽጢ ዝነበረ ናይ መኪና ውሕስነት መንበር ድሕሪ ሕጂ ኣብ ስራሕ ክዉዕል የብሉን ምኽንያቱ ቕርጹ እተጎድአ ክኸውን ይኽእል እዩ። ሓደ ቆልዓ ብመኪና ኣብ ዝጉዓዘሉ እዋን ኣብ ሕቑፊኻ ብፍጹም ኮፍ ምባል የብሉን! ካብ 135 ሳሜ ንታሕቲ ዝኾነ ነፍሲ-ወከፍ ቆልዓ ኣብ ተፈልየ ናይ መኪና ውሕስነት ሰድያ ወይ ከኣ ልዕል ዝበለ መተርኣሰ ኮፍ ዝበለ ክኸውን ኣለዎ ።
ኣድላዪ ዝኾነ ንምፍላጥ ናይ ዘቤት ውሽጢ ሸባቶታት ተኸዲንኻ ናብ ወጻኢ ኣይቲኽድ ዋላ ንሓጽር ግዚያት። እቶም ናይቲ ሸባቶ ሶላት ካብ ቤት ወጻኢ ብጣዕሚ መንሸራተቲ ክኾኑ ይኽእሉ። ኣብ ደገ እንገብሮም ናይ ሸባቶታት ሶላት ዝኣረጉ ሙኻን እሞ ናይ ምቑንጣጥ ዓቕሞም ዝንኪ ምዃኑ ኣይዘንግዑ። ሸባቶታት ከምኡውን ካልሲታት ልኽዕ ዓቐን ሙኻን ኣለዎም። ዘየንሸራቲት ካልሲታት ንኩሎም ሰባት ዚምቺ ከምዘይኮነ ኣስተብሂሉ። ናይ ካልሲታት ምቺዉነት ከምኡውን ሸባቶታት ኣብ ጉዳያት ብምምርኳስ ኩሉጊዜ ኣረጋግጽ።
ንምንታይ እየ ዝገዝኦም? ናይ ጫማ ኳሌታ ፥ መልጎም ኣብቲ ጫማ ምግባር ወይ ከኣ ጸረ-ምንሽርታት ጫማ ካብ ገዛ ወጻኢ ኣብ ንጥቀመሉ ጊዜ ካብ ምውዳቕ ይከላኸል። ስለ ምንሽርታት ካብ ምጭናቕ ብምንጋፍ ካብ ቤት ወጻኢ ንምንቅስቓስ ብዝበለጸ ንድሓን ከምኡውን ምቹው ይገብሮ እዩ።
ከመይ ገይረ እየ ክጥቀመሎም ? ኳሌታት ሓንሳብ ኣብቶም ሶላት ቦታ ኣለዉ እዮም ኣብቶም ኳሌታት ጫማ ከምኡውን ረፋዕ። ኣብቲ ሞዴል ብምምርኳስ ናይ ጸረ-መንሸራተቲ ናይ ጫማ ፋሻ ምስ ጫማ ወይ ከኣ ምስ እግሪ ብሓንሳብ ዝተላገበ እዩ። ናይ ጫማ መትሓዚታት ብቤት ውሽጢ ኣብ ረብሓ ክዉዕሉ ኣይግባእን፥ ነገር ግን ናብ ህንጻ ክኣትዉ እንከለዉ ክዉገዱ ኣለዎም።
ምፍላጡ ኣገዳሲ ዝኾነ ነገር ብዙሕ ዓይነት ከምኡውን ዓቐን ዘለዎም ናይ ጸረ-ኣንሻተተ ጫማታት ኣለዉ። ጫማታት ኣብ እንገዝኣሉ ጊዜ ትክክለኛ ዓቐን ምረጹ። ከም ኣማራጺ ተዛመድቲ ዝኾኑ ብቕድመ-ዝምድና ጫፋት ምግዛእ ይኽእሉ። ከምኡውን ኣብ መወዳእታ ብብሕታውነት ኪድየቡ ዝኽእሉ ከምኡውን ኣብ ቤት ውሽጢ ክጠቕሙ ዝኽእሉ ናይ ክረምቲ ናይ ሓጋይ ቡት ጫማታት ከምኡውን ጫማታት ኣለዉ እዮም። ካብ ጫፍ ኣብ ክንዲ ዳሕረዋይ ታኮ ሳእኒ ወይ ከኣ መጀለቢ ዝሓሸ ክርክር ኣብ ዘለዎ ናይ ጫማ ጽገና ድኳን ብምሕታት ናይ ሓጋይ ጫማታትኻ ምቑንጣጥ ምምሕያሽ ይኽእሉ።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? እቲ ተቋዉሞ ባንድ ነቲ ናይ ቅልጽም ብቕዓት ንምጽናሕ ከምኡውን ንምሕላው ዝተመደበ እዩ። እኹል ናይ ቅልጽም ብርትዐ ንዘተኣማምን ምንቅስቓስ ከምኡውን ጽቡቕ ሚዛን ቕድመ ኩነታት እዩ። ጽቡቕ ናይ ቅልጽም ብቕዓት ካብ ምውዳቕ ይከላኸል ፥ ውሕስነት የመሓይሽ ከምኡውን ናይ ውሕስነት ግንዛበ ከማዕብል ይኽእል እዩ።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? እቲ ናይ ተቋዉሞ ባንድ ኣብ ዝኾነ ቦታ ኣብ ረብሓ ክዉዕል ይኽእል ከምኡውን መጠኑ ንእሽተይ ስለዝኾነ ንምሽካም ቀሊል እዩ። ኣብ ዉሽጢ ቤትን ከምኡውን ካብ ገዛ ወጻኢ ኣብ ክልቲኡ ክጠቂም ይኽእል።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ከመይ ክትጥቀመሉ ከምዘለካ ሕርጓቶ ንምርካብ ነቲ መዐሸጊኡ ተመልከት። ናይ የእዳው ፥ ናይ ኣእጋር ከምኡውን ምሉእ ኣካላት ቅልጽማት ንምድልዳል ናይ ተቛዉሞ ባንድ ኣብ ጥቕሚ ክዉዕሉ ይኽእሉ።
ምፍላጡ ኣድላዩ ዝኾነ ነገር እቲ ተቋዉሞ ባንድ ንኩሉ ሰባት ዕድመኦም ብዘየገድሽ ዝምቺ እዩ። ኣብ ሓድ-ሓደ ኩነታት ብባዕሊኻ ምስልጣን ቅድሚ ምጅማር ንኣካላዊ ሕክምና ክኢላ ምምኻር ተመካሪ እዩ። ጸፊሕ ከምኡዉን ክብኣዊ ተቋዊሞታት ባንድ እናተሸጡ እዮም። ምስ መትሓዚኦም ወይ ክኣ ብዘይመትሓዚ ኣለዉ እዮም። ለዓታት ድልዱል መትሓዚ ይህቡ። እቲመሰረት መትሓዚ ኣብ ዙርያ ማዕጾ ወይ ከኣ ኣብ ዙርያ እግሩ ክቕመጥ ይኽእል እዩ።
ንምንታይ እየ ክጥቀመሉ? እቲ ናይ ካርቦን ሞኖኦክሳይድ መንቀሒ ናብቲ ክፍሊ ካርቦን ሞኖ ኦክሳይድ እንተኣትዩ ንምልካዕ ከምኡውን ንምንቃሕ እዩ። ካርቦን ንጽለ-ኦክሳይድ ሓደገ'ኛ ናይ ሓዊ ሃልሃልታ ጋዝ እዩ ከምኡውን ዘለዎ ጽዕንቶ ቅልጡፍ ከምኡውን ክፍለጥ ዘይክኣል እዩ (ሽታ ከምኡውን ጣዕሚ የብሉን)። ኦሮማይ ኣብ ትሑት ስፍራታት ምቾት ምስኣን ወይ ከኣ ሕልና ምስኣን የስዕብ። ከቢድ ናይ ካርቦን ሞኖኦክሳይድ ምምራዝ ሞት ከስዕብ ይኽእል እዩ።
ኣበይ እየ ክጥቐመሉ? ናይ ካርቦን ንጽለ-ኦክሳይድ መንቀሒታት ዕንጨይቲ ወይ ከኣ ናይ ጋዝ መኸሸኒ፥ ሓዊ ምድጃታት ፥ ዝቀጻጸል ዕንጨይቲ ዝጥቀም ምድጃታት ወይ ከኣ ካልኦት ከፉት ሓዊ ዝጥቐሙ ንኩሉ ገዛውቲ ከምኡውን ናይ በዓል ገዛውቲ ኣሎ እዩ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ካርቦን ምኖኦክሳይድ ምስ ኣየር ኣይሂ ብሓንሳብ ይጉዓዝ፥ ምኽንያቱ ካብ ኣየር ንእሽተይ ቅሊል ዝበለ እዩ። ንካርቦን መኖ ኦክሳይድ ትኽክል ቦታ ኣብ ናሕሲ ዘይኮነ ኣብ መንደቕ እዩ። ናይቲ መምረቲ ኣካል መምርሒ ኣተኻኽላ ኩሉጊዜ ተኸተል። ኣብቲ ክፍሊ ውሽጢ ሓደገ'ኛ ካርቦን ንጽለ-ኦክሳይድ ዓቐን እንተሃልዩ እቲ ካርቦን ንጽለ-ኦክሳይድ መነቓቕሒ ደወል ድምጺ የድምጽ። ሓደ-ሓደ ካርቦን ንጽለ-ኦክሳይድ መነቓቕሒ ደወል ጥራይ ይድዉል፥ ከምኡውን ገሊኡ ዓቐን ናይቲ ካርቦን ሞኖኦክሳይድ ኣብቲ መርኣዪ የመልክት ። ናይቲ ካርቦን ሞኖ ኦክሳይድ ዘለዎ መነቓቕሒ ረብሓ ልክዕ ከም ናይ ሓዊ መንቀሒ ነቲ ናይ ምኮራዊ መልጎም ብምጥቃም ስሩዕ ፈተነ ዝግበረሉ ኽኸዉን ኣለዎ።
ንምፍላጡ ዘገድስ ካርቦን ሞኖኦክሳይድ መነቓቕሒ ኣብ እትገዝኣሉ ጊዜ ናይ CE ከምኡውን SFS-EN ምልክታት ምህላዉ ኣረጋግጽ። ሓደ-ሓደ ካርቦን መቆጻጸሪታት ናይ ሙቐት መጠን የርእዩ ፤ ነቲ ትክክለኛ ዋጋ እንዳ ርኣኻ ምዃንካ ኣረጋግጽ። እቲ ናይ ካርቦን ሞኖ-ኦክሳይድ መወከሲ ነቲ ናይ ትኪ መውጽኢ ክትክኦ ኣይክእልን፥ ነገር ግን ከም ተወሳኺ ሓለዋ ኮይኑ የገልግል። ካብ እተፈልየ ካርቦን ሞኖኦክሳይድ መነቓቕሒ ብተወሳኺ ኣብ ቤት ውሽጢ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ክህሊ ኣለዎ። ነቲ ናይ ሓዊ ቦታ ብትክክል ከመይ ክትጥቀም ከምዘለካ ተምሃር።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? እቲ ሓዊ ቕድሚ ምስፍሕፊሑ ንምጥፋእ ናይ ሓዊ ሓደጋ ምከላኸሊ ክፍሊ ክሳብ ዝበጽሕ፥ ነቲ ሓዊ ንምዕጋት፥ ተንቀሳቓሲ ናይ ሓዊ መጥፍኢ እዉን ምጥቓም ይክኣል እዩ ።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ናይ ሓዊ መጥፈእቲ ኣብ ቤት ውሽጢ ኾነ ካብ ቤት ወጻኢ ሓዊ ንምጥፋእ ክጥቀሙ ይኽእሉ። ናይ ሓዊ መጥፍኢ መሳርሒታት ኣብ ቤት ውሽጢ፥ ኣብ ጎጆ፥ ኣብ ጃልባ፥ ኣብ መኪና ውሽጢ ከምኡውን ቃፋልይ ውሽጢ ክጥቀሙ ይኽእሉ። ናይ ሓዊ መጥፍኢ መሳርሒታት ኣብ ኩሉ ናይ ህዝቢ ከባቢታት እዉን ይቐርቡ።
ከመይ እየ ክጥቀመሎም? ኣብ ሓዊ ዝጅምረሉ ጊዜ፥ ነቲ ናይ ሓዊ መጥፈኢ መትሓዚ ሰሓቦ ከምኡውን ነቲ ናይ ውሕስነት PIN ጉተቶ። ናይቲ ቱቦ መወዳእታ ሰሓቦ፥ ነቲ መትሓዚ ተጽዓኖ ከምኡውን ነቲ ናይ ሓዊ መጥፍኢ ወኪል ናብቲ ናይ ሓዊ መበገሲ ብቐጥታ ጠምት። እቲ ሓዊ ክሳብ ዝጠፍእ ወይ ከኣ እቲ ናይ ሓዊ መጥፍኢ ወኪል ክሳብ ዝጥፈኦ ከምኡ ምግባር ቐጺል። እቲ ሓዊ ብቕልጡፍ እንተድኣ ጠፊኡ፥ እቲ ዝተረፈ ናይ ሓዊ መጥፍኢ ወኪል ኣይተባኽኖ። ብቱዕ ቦታ እንደገና ናይ ሓዊ መጥፍኢ የድልዮም ይኸዉን እዩ።
ንምፍላጡ ዘገድስ ናይ ሓዊ መጥፍኢ ኣብ እትገዝኣሉ እዋን፥ CE ከምኡውን SFS-EN ምልክታት ምህላዉ ኣረጋግጽ ከምኡውን ምጥቓሙ ነቲ ዕላምኡ ትኽክል እዩ ። እቲ ናይ ሓዊ መጥፍኢመፍለዪ ንኣየናይ ናይ ሓዊ ብጣዕሚ ከም ዚምችው እዩ ዝዛረብ። እቲ ናይ ሓዊ መጥፍኢ ሓዊ ናይ ምጥፍእ ብብቕዓት ዝፈጸመ እንተኾነ'ውን እቲ ሕሩጭ ናብ ኩሉ ይሰራጨው። ፈሳሲ ናይ ሓዊ መጥፈኢታት ንቤት ውሽጢ ኣገልግሎት ዚምችዉ እዮም። ፈሳሲ ነቲ ሕሩጭ ብዝበለጸ ንምጽራይ ቀሊል እዩ ፥ ነገር ግን ፈሳሲ መጥፍኢ እቲ መጠን ሙቐት ትሕቲ መዝሓሊ ኣብ ዘይወረደሉ ቦታታት ጥራይ ዚምችእ እዩ። ናይ ሓዊ መጥፍኢ ኣገባባት ብእተፈላለየ መጠን ይመጹ። ናይ ሓዊ መጥፍኢ መሳርሒ ኣብ እትገዝኡሉ ግዘ፥ ንዕኡ ንምሓዝ ዘኽእል ጥንካረ ዘለኩም ምኳኑ ኣረጋግጹ። ነቲ ናይ ሓዊ መጥፍኢ መሳርሒ በብግዚኡ ኣረጋግጹ። ዝተጠቐምኩምሉ ናይ ሓዊ መጥፈኢ ብዝተኻእለ ፍጥነት ብሓዱሽ ተኪኡ።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ሽምዕታት ኣብ ወጻኢ ቤት ጸልማት ኣብ ዝኾነሉ እዋን ጽቡቕ ከባቢ ኣየር ይፈጥር። ንኣብነት ልቸ ኣብ ዝጥፈኣትሉ ጊዜ ብርሃን ንምትካእ ሽምዓ ምጥቃም ይከኣል። ሓደ ሃልሃልታ ስለዘይብሉ ናይ LED ሽምዓ ናይ ሓዊ ሓደጋ ይንኪ። እቲ ናይ LED ሽምዓ ነቲ ሓቀኛ ሽምዓ እዩ ዝመስል።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ሽምዓታት ብቤት ውሽጢ ወይ ከኣ ካብ ቤት ወጻኢ ምዉላዕ ይኽእሉ። ሓደ ናይ LED ሽምዓ ነቲ ስሩዕ ሽምዓ ክትካእ ይኽእል። ንኣብነት፥ ንቖልዑ ከምኡውን ስድራቤት ምስ እንስሳ ዘቤት ብሓንሳብ ንዝበሉ ስድራቤት ብጣዕሚ ምቺዊ እዩ ። ካብ ቤት ወጻኢ ከፉት ናይ ሓዊ ሃልሃልታ ምጥቃም እዉን ይክኣል እዩ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? እቲ ሽምዓ ቐሊል እዩ ምስ ክርብት ወይከኣ መወልዒ እቲ ሽምዓ ኣብ ዘይቃጸል ድሕንነቱ ውሑስ ዝኾነ ቦታ ኣቐሚጦ። ኣብቲ ሽምዓ ጥቓ ብጣዕሚ ክነዲድ ዝኽእል ነገር ክህሉ የብሉን። ካብቲ ክፍሊ እንተድኣ ለቒቖም ወጺኦም፥ ነቲ ሽምዓታት የጥፍኡዎ። እቲ ናይ LED ሽምዓ ብባትሪታት እዩ ዝሰርሕ። ካብቲ ሽምዓ ታሕተዋይይ ክፋል ናይ ሓይሊመልጎም ዕንጨይቲ ኣሎ እዩ። ሓደ-ሓደ ናይ LED ሽምዓታት ናይ ሰዓት ቖጽሪ ወይ ከኣ ናይ ርሕቀት መቆጻጸሪ ኣማራጪ ኣለዎም እዩ። ከፉት ናይ ሓዊ መንደዲ ካብ ቤት ወጻኢ ጥራይ ዝበርሁ ክኾኑ ይኽእሉ። ኣብ በራንዳ ንዓታቶም ምጥቃም ዝተኣገደ እዩ። ኣብ ከፉት ናይ ሃልሃልታ መንደዲ ዙርያ ዓቢ እኹል ባዶ ቦታ ዘለዎ ክኸውን ኣለዎ።
ንምፍላጡ ዘገድስ ናብ ሓደ ሚእቲ ከባቢ ህንጻ ናይ ሓዊ ቓጸሎታት ኣብ ፊንላንድ ውሽጢ በቢዓመቱ ዘጋጥሙ ብሽምዓ ምኽንያት እዩ። ብልሙድ እዚ እቲ ሽምዓ ብምቅጻል ወይ ከኣ ብምዉዳቕ ከምኡውን ኣብ ትሕቲኡ ዘሎ መሳርሒታት ወይ ከኣ ኣብ ዙርያ ዘሎ ሓዊ እንትሕዞ ከምኡውን ካብኡ ናብ ዝስፋሕፈሐሉ ዝመጽእ እዩ። ከምኡውን እቲ ነንሕድሕድ ብጣዕሚ ተቐራሪቦም ዝቀጻጸሉ ሽምዓታት ወይ ከኣ ዝቐለጠ ናይ ሰፈፍ ሽምዓታት ናብ እቲ ሓዊ ክፍንጀሩ ይኽእሉ። ኣብ ነብሲ ወከፍ ናይ ጉዳይ ኩነታት ናይ LED ሽምዓታት ምችውነት ኣብ ግምት ኣእትው። ንዓታቶም ክትጥቀመሎም እንከለኻ ልቢ ይበሉ፥ ንኣብነት፥ ናይ መዘኻኸሪ ሽግር ዘለዎ ሓደ ሰብ ብጌጋ LED ሽምዓ ከም ልሙድ ሽምዓ ክኸዉን እዩ ኢሎም ሓሲቦም ከምኡውን ከብርሂዎ ይፍትኑ። ነቲ ኣናእሽተይ ናይ LED ሽምዓታት እንተድኣ ትጥቀም ሃሊኻ ኾይኑ ናይቲ መፍትሕ መልጎም ዓይነታት ባትሪ ኣብ ቆልዑ ኢድ ወይ ከኣ ኣፍ ውሽጢ ዘይምኳኑ ኣረጋግጽ። ፈጺም ኻ ሽምዓ ካብ ቤት ወጻኢ ከፉት ኣብ ዝኾነ መንደዲ ሓዊ ኣይቲግደፍ። © The Finnish National Rescue Association 2019
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ነቲ ናይ ባትሪ ሳንዱቕ ገመድ ምስቲ መቋረጺ መነቓቕሒ ባትሪ ብሓንሳብ ኣራኽቦ። ነቲ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ናብ ቦታኡ መሊሶ ከምኡውን ነቲ ገመድ ናብቲ መንጠልጠሊ ዕንጨይቲ ከምኡውን ምስቲ መንደቕ ብሓንሳብ ኣተሓሕዞ። ነቲ ናይ ባትሪ ሳንዱቕ ብዝጥዕም ቁመት ኣብ መንደቕ ኣተሓሕዞ። ነቲ ባትሪ ምስ ካልእ ጫፍ እቲ ገመድ ብሓንሳብ ኣተሓሕዞ። ነቲ ባትሪ ኣብቲ ሳንዱቕ ውሽጢ ኣቐምጦ ከምኡውን እቲ መኽደኑ ዕጸዎ። ካብኡ ነቲ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ፈቲኖ።
ንምፍላጡ ዘገድስ። ነቲ ናይ ሓዊ መንቀሒ ብወርሒ ሓደ ጊዜ ብስሩዕ መንገዲ ፈትን። ኣድላይ እንተድኣኾይኑ ነቲ ባትሪ ቐይሮ። ነቲ ባትሪ ንምዉጻእ ይኹን ንምትካእ ቀሊል እዩ። ናይ ሓሰት ደወል መጠንቀቕታ ኣብ ዝሰመዐሉ እዋን እቲ ባትሪ ብቐሊሉ ክዉገድ ይኽእል እዩ፥ ንኣብነት ምግቢ ኣብ ዝስረሐሉ ጊዜ ግን ኣየር ድሕሪ ምዝሓሉ እቲ ባትሪ ምቕያሩ ኣረጋግጽ። ቆልዑ ነቲ ሳንዱቕ ንኸይትንክፉ ኣምሂሮም።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሎም? ብዕንጨይቲ ዝቃጸል ፎርኖ ብልሙድ ምግቢ ንምስራሕ ከምኡውን ንምሟቕ ኣብ ረብሓ ይዉዕል። ናይ ሓዊ ቦታ ንምቅጻል ዝኸውን ፎርኖ ከም ፎርኖ ወይ ከኣ ከም ጽቡቕ ቦታ ንምፍጣር ይኽእል። ኣብ ሓደሽቲ ገዛውቲ ውሽጢ ብዕንጨይቲ ዝሰርሑ ፎርኖታት ብኤለትሪክ መኸሸኒ ተተኪእዕም እዮም፥ ነገር ግን ዝጸንሑ ገዛውቲ ሕጂ'ውን ባህላዊ ናይ ዕንጨይቲ-መንደዲ ክህልዎም ይኽእል።
ኣበይ እየ እዙይ ክጥቀሞ? ፎርኖ ወይ ከኣ ናይ ሓዊ ፎርኖ ኣብ ቤት ወይ ከኣ ኣብ ክረምቲ ኣጉዶ ውሽጢ ክነብር ይኽእል እዩ። ሶውና ብዕንጨይቲ ዝቃጸል ፎርኖ ወይ ከኣ ጓንጓ ሸሓኒ (ንእሽተይ ምስሊ) ክህልዎ ይኽእል። ናይ ሓዊ ፎርኖ ኣብ ዝኾነ ክፋሊ ውሽጢ ክኸውን ይኽእል። ኣብዚ ካብ ቤት ወጻኢ እዚ ምስ ናይ ሓዊ ሳንዱቕ ብሓንሳብ ዉሱን መስለዊ እቶን ክነብር ይኽእል። ካብዚ ብተወሳኺ ኣብ ዕዳጋ ክዉገዱ ዝኽእሉ መስሎዊ እቶም እዉን ኣለዉ እዮም። እዚኣቶም ካብ ቤት ወጻኢ ኣገልግሎት ጥራይ ንምሃብ ዝተሓሰቡ እዮም።
ከመይ እየ ነዙይ ክጠቀመሉ? ብመሰረት ናይቲ መምረታይ መምርሒ ነቲ ናይ ሓዊ ፎርኖ ከመይ ከምእትጥቀመሉ ተምሃር። ኣብቲ ናይ ሓዊ ፎርኖ ውሽጢ ዕንጨይቲ ጥራይ ኣንዲድ። ነቲ ዕንጸይቲ ብክርቢት ወይ ከኣ ብቀሊል ልቺ ኣቃጺሎ። ቕድሚ ምዉላዕኻ፥ ነቲ ናይ ትኪ መውጽኢ መዐፈኒ ከምኡውን ዝኾነ ናይ ሓዊ ሳንዱቕ ኣየር መቆጻጸሪታት ክፈቶም። እቲ ሓዊ ምሉእ ብምሉእ ክሳብ ዝወጽእ ከምኡውን እቲ ረመጽ ብዝበለጸ ክሳብ እናቓሃመ ዝኸይድ ነቲ መዐፈኒ ኣይቲዕጸዎ። እንተድኣ ነቲ ጓህሪ ቐልጢፎም ዓጺዮሞ ኮይኖም፥ ተለዋዪ መንቀርቀሪ ሓዊ ናብ ዉሽጢ እቲ ክፍሊ ውሽጢ ከምልጥ ይኽእል። ነቲ ናይ ሓዊ ፎርኖ ድሕሪ ምቅጻል፥ ናይ ዕግርግር ስምዒት እንተድኣ ተስሚዑዎም ኾይኑ፥ ኣብቲ ኣየር ውሽጢ ካርቦን ሞኖ ኦክሳይድ ኣየር ክነብር ይኽእል እዩ። እቲ ክፍሊ ኣየር ንክኣትዎ ከምኡውን እቲ ክፍሊ ለቒቖም ንምውጻእ መዓጹ ከምኡውን መሳኹቲ ይኽፈቱ። ናይ ካርቦን ሞኖ ኦክሳይድ መንቀሒ ምግዛእ እቲ ደወል ናይ ካርቦን ሞኖኦክሳይድ ጋዝ ምህላዉ ከጠንቂቐካ ይኽእል። ኣብ ቕድሚ እቲ ናይ ሓዊ ፎርኖ ዘሎ ቦታ ካብ ዝነድድ ንዋት ወጽኢን ዝተሰርሐ ከምኡዉን ጽሩይ ክኸውን ኣለዎ። ሓሙኽሽቲ ካብቲ ናይ ሓዊ ፎርኖ ኩልግዜ ኣወግዶ። እቲ ዝዝሓለ ሓሙኽሽቲ ኣብ ዉሽጢ ዘይነድድ መትሓዚ ኣቐሚጦ።
ንምፍላጡ ዘገድስ እቲ ናይ ሓዊ ፎርኖ ከፉት ናይ ሓዊ ፎርኖ ክኸውን ይኽእል ወይ ከኣ ምስ ናይ ሓዊ ፎርኖ መዓጹ ብሓንሳብ ዝስማዕማዕ ክኸዉን ይኽእል። ናብ ቤት ዝኣቱ ብልጭታ ንምግታእ ኣብ ቕድሚ ዝተኸፈተ ናይ ሓዊ ፎርኖ (ስእሊ) ኣብ ቅድሚት ናይ ገጽ መርበብ ምጥቃም ጽቡቕ ሓሳብ እዩ። ናይ ሓዊ ፌርኖታት ከምኡውን ናይ ትኪ መዉጽኢ ብዓመት ሓደ ጊዜ ምኹስታር ከምኡውን ምርግጋጽ ኣለዎም፤ ብናይ ገዝኡ ኵሉ ካብ 2-3 ግዘ ኣብ ዓመት
ከመይ እየ እዙ ክጥቀመሉ ? እቲ ሳዉና ንምዉዓይ ዘኽእል ፎርኖ ኣለዎ ከምእዉን ወንበር ንምቕማጥ። እቲ ሳዉና ብዕንጨይቲ ዝስራሕ ወይ ከኣ ብኤለትሪክ ዝመዉቕ ክኸዉን ይኽእል። ብዕንጨይቲ-ንምሟቕ ሳውና ወናኒ ምሉእ ጥዕና ንምዃን ናይ መውዓይ ልምድታት ነቲ ናይ ሓዊ ፌርና ካርዲ ይርኣዩ። ሓደ ናይ ኤለትሪካዊ ሶውና ምስ ኤለትሪክ ኳሬንትታት ብሓንሳብ ፎርኖ ኣለዎ እዩ። ናይ ሓይሊ መወልዒ ብምብራህ እቲ ፎርኖ ይውዒ። እቲ ሙቐት ብናይ ባዕሉ መቆጻጸሪ ዝተቐመጠ እዩ። ንተደልየ ጊዜ ነቲ ቖጻሪታት ኣመዓራሪዩ። እቲ ሳዉና ኣብ 15-30 ደቓይቕ ውሽጢ ይውዒ። ክሳብ ዝጠፍእ ወይ ከኣ እቲ ቖጻሪ ግዘ ክሳብ ዘጥፍኦ እቲ ናይ ፎርኖ መቆጻጸሪ ስርዓት መጠን ሙቐት ዉሱን ኮይኑ ክጸንሕ የኽእል። ናብ ሶውና ኣብ እትኸደሉ እዋን ኽዳንካ ኣውጽእ፥ ባዕሊኻ ተሓጸብ ካብኡ ኣብ ጋድም መንበር ወጺኻ ጋድም ተቐመጥ። ናብቲ ዝወዓየ ሶውና ፎርኖ ማይ ኣፍስስ ከምኡውን ነቲ ሃፋ ኣስተማቕር (löyl)። እኹል löyly፥ ክህለውካ እንከሎ እንደገና ተሓጸብ። እቶም ናይ ሳዉና ወናብር ሽፋናት ድሕሪ ጥቕሚ ይሕጸቡ እዮም። ከምኡውን ካብ ወረቐት ንዝተሰርሑ ዝደርበዩ ሽፋናት መንበር ምጥቃም ትኽእል ።
ንምፍላጡ ዘገድስ ነቲ ናይ ምድጃ መምርሒ ኣንቢብ ከምኡውን ከመይ ከምእትጥቀመሉ ተምሃር። እቲ ፎርኖ ብመደገፊ ኢድ እተሓለወ ክኸውን ኣለዎ። እቲ ፎርኖ ርሱን እዩ፥ ስለ'ዚ ንከይቲነኽኦ ተጠንቀቕ። ምዉቕ ሃፋ ከምኡውን ምንዳድ ከስዕብ ይኽእል። እቲ ሳዉና ኣብ ትሕቲ ቑጽጽር ዓበይቲ ጥራይ ምጥቓም ይክኣል። ቆልዑ ኣብቲ ኤለትሪክ ፎርኖ ዘሎውን መወልዒ ምትንካይ ኣይብሎምን። ከምኡውን ኣብቲ ሶውና ውሽጢ ነገራት ወይ ከኣ ድሩቕ ናይ ክዳውንቲ መሕጸቢ ኣቕሑ ብፍጹም ኣየተቅምጥ። ሓደጋ ባሪዕ! ኣብቲ መንበሪኻ ብኤለትሪክ ዝወዓየ ሶውና እንተድኣ'ሎ ፥ ነገር ግን ንምሕጻብ ዘይቲጥቀመሉ ተኾነ፥ ነቲ ናይ ሳዉና ሳንዱቕ ቫልቮላ ወይ ከኣ ቀጥታዊ ዑደት መቋረጺ (እቲ ቦታ ንታሕቲ ምጥፋእ)። ነቲ ዝተወገደ ወይ ከኣ ዝተቛረጸ ሳንዱቕ ብጋህዲ ምልክት ጽሑፍ 'ስንኩል' ዝብል ምልክት ይግበርሉ።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ስለ እቲ ነዊሕ ሓኽሊ ምስጋና ይግባእ፥ መወልዒ ብርሃን ሓዊ ንምቅጻል ቀሊል ይገብሮ ከምኡውን ኣጻብዕቲኻ ካብ ምቅጻል ይከላኸል። ካብ ክርቢት ብዝሓሸ ምርካብ ከምኡውን ምስራሕ ቀሊል ይገብሮ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? ነታ ናይ መወልዒት ቑልፊ ክፈቶ ነታ ቃዕታ ጠዊቃ እቲ ሃልሃልታ ይወላዕ ነታ ቃዕታ ምጥዋቕ ክተቋርጽ እንተለኻ ፥እታ መወልዒት ትጠፊእ። ድሕሪ ምጥቓም እታ መወልዒት ዉሑስ ምግባርካ ኣረጋግጽ። እታ መወልዒት እንተድኣ ዘይተቖሊፋ፥ናይታ መወልዒት ፈሳሲ ክልሑኽ ይኽእል ንኣብነት ናብ ቦርሳ ውሽጢ ክኣቱ ይኽእል፥ ከምኡውን ናይ ሓዊ ሓደጋ ክፈጥር ይኽእል።
ንምፍላጡ ዘገድስ መወልዒታት ፕሮፐይን ወይ ከኣ ጋዝ ይጥቀማ። ንዉሕስነት ሓዊ ኩሉ ግዘ ዘክር! እተን ብጣዕሚ ሕሱር መወልዒ መብራህቲ ዝውገዱ ፕላስትክ እንትኾኑ፥ ብጣዕሚ ክቡር መወልዒ መብራህቲ ዝበለጸ ቀዋሚነት ከምኡውን ብቐሊል ተመላእቲ እዮም። ንዓታቶም ክትመልእ እንተለኻ እዉን ናይ ሓዊ ውሕስነት ዘክር።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ናይ ትኪ ጉልባብ ፥ትኪ ካብ ዝመልአ ቤት ወይ ከኣ ክፍሊ ውሽጢ ንምምላጥ ኣብ ዘድለየሉ ጊዜ ናይ ሓደ ሰብ ሳንቡእ ከምኡውን ዓይኑ ትኪ ካብ ምስሓብ ንምሕላው ዝተመደበ እዩ ። ንሱ ሳምባኻ ካብ ናይ ሓዊ ጋዝ ፥ ሃፋ ከምኡውን ንጣር ይከላኸል።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ኣብ ዘቤት ዉሽጢ ሓዊ ኣብ ዘጋጥም ጊዜ። ኣብ ቤት ክተምልጥ ኣብ እትደልየሉ ጊዜ ወይ ከኣ ካልእ ሰብ ንከምልጥ ኣብ እትሕገዘሉ እዋን። እቲ ጉልባብ ናብቲ ዘለኻዮ ክፍሊ ትኪ ኣብ ዝመጸኣሉ ግዘ ከምኡውን ኣድሐንቲ ናብቲ ዘለኻዮ ክፍሊ ክመጹ ኣብ እትጽበየሉ እዋን ንባዕልኻ ንምሕላው ኣብ መንበሪ ገዛ ናይ ሓዊ ሓደጋ ኣብ ዝፈጠረሉ ኩነታት ንምክልኻል የኽእል።
ከመይ እየ ንዕኡ ክጥቀመሉ? ናይ ትኪ / ናይ ሓዊ መጎልበቢ ካብቲ መቐመጢኡ ዉሽጢ ኣውጽኣዮ ፥ ክፈቶ ድማ ከምኡውን ኣብ ልዕሊ ርእሲኻ ኣእትዎ። ሞዴላት ከምኡውን መምርሒታት ካብ መምረቲ ናብ መምረቲ ይፈላለ እዩ፤ ኣብ ሰልጠን ክፈለ ጊዜ ናይ ገዛእ ርእሲኻ ከመይ ከም እትጥቀመሉ ወይ ከኣ ብምጥቃም ንምልምማድ ነቲ መምርሒ ይርኣዩ ። እቲ ናይ ሓዊ መጎልበቢ ቆቢዕ ክፍሊ ከምኡውን ክፋሊ መጻረዪ ኣለዎ። ሓደ-ሓደ መጎልበቢ ኣብ ታሕተወይ ክፋል ክሪር ዝበለ ኣገባብ እንትህልዎም ካልኦት መጎልበቲታት ድማ በቲ ዝተሰርሕሉ ንድፊ ባዕሎም ኽሪር ዝበሉ እዮም። ነቲ ናይ ትኪ / ናይ ሓዊ መጎልበቢ ኣብ ሕሉው መትሓዚ ውሽጢ ኣቐሚጦ ከምኡውን ኣድላይ ኮይኑ ኣብ ዝተረኽበሉ ተጠቐመሉ።
ንምንታይ እየ ዝጥቀሞ ዘለኹ? ናይ ትኪ መነቓቕሒ ሰባት ኣብ ዝነብርሉ ወይ ከኣ ዝድቅስሉ ከባቢታት ሕጋዊ መሳርሒ እዩ። እቲ መንቅሒ ትኪ ንትኪ የለሊ። ኣብ ቤት ውሽጢ ሓዊ ንምሓዝ ዘሎ ሰብ የጠንቂቕ ከምኡ ከኣ ንመጀመርታ ጊዜ ንምጥፋእ ወይ ከኣ ንምምላጥ ጊዜ ይህብ። እቲ ናይ ነፍሲ ኣድሕን ድንጋገ ነበርቲ ናይ ትኪ መጠንቀቕታታት ክገዝኡ፥ ክተኽሉ ከምኡውን ነቶም ናይ ትኪ መንቀሒታት ክዕቅቡ የገዲድ። ንነፍሲ-ወከፍ ናይ መንበሪ ቤት ን 60 ሜ 2 ሓደ ናይ ትኪ መጠንቀቕታ ደወል ዘለዎ ክኸውን ኣለዎ። እንተድኣ እቲ ናይ መንበሪ ገዛኡ ስፍሓት ካብ 60 ሜ ² ንላዕሊ ኾይኑ እንተወሓደ ክልተ ናይ ትኪ መጠንቀቕታ ደወል የድልዩዎ።
ከመይ እየ ንዕኡ ክጥቀመሉ? እቲ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ኣብ ናሕሲ እዩ ዝጸዓን። ነቶም መምርሒታት ኣጸዓዒና ተኸታተል። እንተድኣ እቲ መጠንቀቕታ ድምጺ እትሰምዕ ኾይና፥ ኣብ ቤት ውሽጢ ሓዊ እንተድኣ'ሎ ኣረጋግጽ። እንተድኣ እቲ ናይ መጀመርታ ምጥፋእ ዝከኣል ኮይኑ ነቲ ሓዊ ምጥፋእ። እዚ እንተዘይኮይኑ፥ ነቶም ነበርቲ ብምውጻእ ካልኦት ሰባት ብምጥንቃቕ ከምኡውን ናብቲ ናይ ሓደጋ ጊዜ ኣገልግሎት ይደውሉ። እንተድኣ እቲ ደወል ናይ ሕሶት ደወል ኮይኑ፥ ነቲ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ባትሪ ኣወግዶ ከምኡውን ነቲ ንብረት ኣናፊሶ። ነቲ ባትሪ ተኪኣዮ። እንተድኣ እቲ ደወል ወልሓንቲ ምኽንያት ሓቂ ዘይብሉ መነቓቕሒ ጻዉዒት ዘስምዕ ኮይኑ (ንኣብነት ብክሽነ ምኽንያት ዝተፈጠረ ትኪ የለን) ክትካእ ኣለዎ። ነቲ ናይ ምኮራዊ ቑልፊ ብምጽዓን ነቲ መነቓቕሒ ኣብ ወርሒ ሓደ ጊዜ ፈቲኖ። እቲ ቑልፊ እንትጽዓን እቲ ናይ ትኪ መጠንቀቕታ ድምጺ ዘስምዕ ክኸውን ኣለዎ። እንተድኣ እቲ ደወል ዘይሰርሕ ኮይኑ፥ ነቶም ባትሪታት ርኣዮም ወይ ከኣ ወይ ከኣ ሓድሽ ገዚእኻ ተኪኣዮ።
ምፍላጡ ዘገዲስ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ኣብ እትገዝኣሉ ጊዜ ናይ CE ከምኡውን SFS-EN ምልክታት ዘለዎ ምዃኑ ኣረጋግጽ። እቲ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ናይ ኣገልግሎት ሂወት ካብ5-10 ዓመታት እዩ። እቲ ናይ ትኪ መነቓቕሒ ባትሪ ትሑት ኣብ ዝኾነሉ ጊዜ ብሓጺር ድምጺ ክነቅሐካ እዩ። እቲ ባትሪ ዝሰርሕ ዘሎ ምኻኑ ከምኡውን ኣብ ዓመት ሓደ ጊዜ ዝተተከአ ምዃኑ ኣረጋግጽ ኣብ ተመሳሳሊ ዓመት እንተኾነ ይምረጽ። (ናይ ትኪ መነቓቕሒ ከምኡውን ናይ 10 ዓመት ባትሪ ክህልዎ ይኽእል: እቲ ባትሪ ድምጺ እንተቋርጽ ኣጠቓላሊ መነቓቕሒ ምትካእ የድሊዮ) ብተወሳኺ እቲ ናይ ሓዊ ሓደጋ ደወል ምስ ዋና ሓይሊ ብሓንሳብ ክራኸብ ይኽእል፥ ኣብዚ ኩነታት እቲ ናይ ገዛውቲ ኩባንያ ክፍሊ ናይ ምሕላው ሓላፊነት ዘለዎ ይኸዉን © The Finnish National Rescue Association 2019
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ምንቅስቓስ ዕጉታት ሙኻን ኣለዎም። ምሽጓር ሰባት ከምኡውን ናውቲ ዝሕሉ እንተኾነ'ውን መንበሪ ገዛኻ ካብ ምልቓቕ ምሕላው ኣይክእልን። መውጽኢ ከምኡውን ናብ መውጽኢ ዝወስዱ መዓጹ ኣብ ሃንደበታዊ ጊዜ ብዉሽጢ ብቐሊል ኪርከብ ዚከኣል ሙኻን ኣለዎም። ኣብ ቤት ውሽጢ ዘይተገደበ ምንቅስቓስ ከምኡውን መውጽኢ ውሕስነት ናይ ሓዊ ውሕስነት ኣካል እዮም። እቲ ናይ ምሽጓር ድሌት ምስ ድሕንነቱ ዝተሓለወ መዉጽኢ ብሓባር ምጥማር ካብቶም ኣድላቲ ክፋላት ዉሕስነት እዩ። ናይ ፍኒስትራ ከምኡውን በራንዳ ፍኒስትራ ምሽጓር ካብ ምውዳቕ ይከላኸል።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? መሸጎር ኣብ መዓጹ ከምኡውን መሳኹቲ የገልግሉ እዮም። ካብ ዉሽጢ ናይ ምውጻእ ተኽእሎ ንክልቲኦም ንዋና መውጽኢ ከምኡውን ንሃንደበት ሓደጋ መውጺኢ ከረጋግጽ ኣለዎ።
ከመይ እየ ክጥቀመሉ? መውጽኢ መንገድታት ግልጺ ሙኻን ኣለዎም ከምኡውን ብመፍትሕ ወይ ከኣ ዘየድሊ ኣቕሓ ዝተዓጸዉ ወይ ከኣ ዝተቖለፉ ምዃን የብሎምን። . ኩሉ መሸጎሪ መዓጹ ሰባት ኣድላይ ኮይኑ ኣብ ዝረኸብሉ ግዘ ብቕልጡፍ ካብ መንበሪ ገዝኦም ምውጻእ ዝኽእሊሉ ምዃን ኣለዎ። ማዕጾ በሪታት ብዘይ መፍትሕ ዝኽፈቱ ክኾኑ ኣለዎም (ካብ ውሽጢ)። መፍትሕ ካብ ወጻኢ ንምእታው ጥራይ ዘገልግል ክኾን ኣለዎ። ፍኒስትራ ከም ናይ ሓደጋ ጊዜ ምወጽኢ ኣብ ረብሓ ዝዉዕል ተኾነ፥ ንኣብነት ፥ በቲ ናይ ፍኒስትራ መጥሓዚ ብሓንሳብ ክኽፈት ዝኽእል ክኸዉን ኣለዎ። ኣብ መዕጾታት ክፍሊ መኽዘን መለኮቲ ምጥቃም ይከኣል።
ኣበይ እየ ክገዝኦ ኣብ መሸጎሪ መኽዚናት ኣብ ብሎክ ጸፍሒ ከምኡውን ክራይ ገዛውቲ ውሽጢ ፥ ናይ ገዛውቲ ኩባንያ ወይ ከኣ ናይ ማዕጾ መሸጎሪ ምትካእ ኩሉ ጊዜ ናይ ንብረት ስራሕ ኣካያዲ ሓላፊነት እዩ።
ንምንታይ እየ ዝጥቀመሉ? ናይ ሓዊ ኣልባሳት ዝሑል ክዳዉንቲ ዝሓወሰ ፥ ናይ ዘቤት ኣቑሑት፥ ቴለቪዥን ወይ ከኣ ምግቢ መብሰልቲ ንዝኣመሰለ ንእሽተይ ሓዊ ንምጥፋእ ዚምቺዉ እዮም። ብተወሳኺ ናይ ሓዊ ሓደጋ ምከላኸሊ ኮበርታ ንመጀመርታ ጊዜ ኤለትሪከኛ ሓዊ ከምኡውን ሓዊ ንምጥፋእ ዚምችእ እዮም። ናይ ሓዊ ሓደጋ ምከላኸሊ ዝሑል ክዳኑ ካብ ዝኾነ ነገር ዝተሰርሐ ዝሑል ክዳውንቲ ማለት ኦክሲጅነ ናብ ዝቀጻጸል ነገር ከይበጽሕ ዝከላኸል ከምኡውን እቲ ሓዊ ዝዓቢጥ እዩ።
ኣበይ እየ ክጥቀመሉ? ዋላ ናይ ሓዊ ሓደጋ ዝነኣሰ እንተኾነ ኣብ ዝኾነ ኮበርታ ክዳውንቲ ምቕማጥ ጽቡቕ ሓሳብ እዩ ። ዝበዝሕ ግዝ ሓዊ ብኤለትሪክ ጌጋታት፥ ብሽጋራ ምትካኽ፥ ሽምዓ ከምኡውን ከፉት ናይ ሓዊ ሃልሃልታ ምኽንያት እዩ ዝብገስ። ኮበርታ ኣብ ቤት ውሽጢ፥ ኣብ ኣጉዶ፥ ኣብ ጃልባ ከምኡውን ኣብ ጉዕዞ ውሽጢ ምህላው ጽቡቕ ሓሳብ እዩ።