Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ማሕበራዊ ድሕረ-ገጻ፡ ኣብ ዓለምና ዘምጽእዎ ጽልዋን ለውጥን ኣዝዩ ብዙሕ እዩ ኮታ። ከም ኣብነት፡ ፕረሲደንት ሕቡራት መንግስታት ኣሜሪካ፡ ዶናልድ ትራምፕ – ኣብ ገጻት ትዊተር ብዝህቦ ልጦፋትን፡ ምላሻትን ዘየስደምምን ዘይግረምን ኮታ የሎን። ብዓጸፌታ ንዕኡ ግብረ-መልሲ ዝህቡን ዝምልሱን ድማ ኣእላፍ እዩ። በዚ ድማ ገጻት ፈይስ-ቡክን ትዊተርን ሓደ መድረኽ ውግእ ናይ ዝተፈላለዩ ዝፈሰሱ ሓሳብት፡ ዝጸሓፉ ዓንቀጻት፡ ጭልፎ ሓሳባትን ዝምዕብሉ ህሉው ኩነታትን እዩ። ከም መርኣያ’ዚ ድማ – መዳፍዕ ሓሳባት ዝውንጨፈሎም መድረኽ ምልውዋጥ ስነ-ሓሳባት እዮም። እዚ ኣልዒልናዮ ዘሎና ኣምር ድማ ሓደ ካብ ቀንዲ መዛረቢ ዛዕባታት ማሕበራዊ ድሕረ ገጻት እዩ። ከም ንኣብነት፡ ቅድሚ ሒደት ኣዋርሕ፡ ኣብ ገጻት ፈይስቡክ ብዝዘርገሐቶ ልጥፎ ካብ ዝነበራ ስልጣን ክትለቅቅ ዝተገደደት ሓንቲ ብዓልቲ ስልጣን ናይቲ ብልፍንታዊ መንግስቲ ኖርወይ ካብ ዘቖመ ሓደ ፖለቲካ ፓርቲ ኣላ። እዛ በዓልቲ ስልጣን፡ እቲ ንሳ ዝኣባሉ ፖለቲካ ፓርቲ፡ ኣንጻር ስደተኛታት ንዘለዎ ተሪር መርገጺ ንምግላጽ ብዝዘርገሐቶ መግለጺ፡ ልፍንታዊ መንግስቲ ኣብ ሓደጋ ብምውዳቁ፡ ስልጣና ክትለቅቅ ተገዲዳ። እዚ ገለ ተጽዕኖታት ማሕበራዊ ድሕረ-ገጻት እዩ።
ፍትሒ ዝብል ኣምር ድማ ዛዕባ ማሕበራዊ ድሕረ-ገጻት ካብ ምዃኑ ዝተላዕለ፡ ማሕበራዊ ፍትሒ ዝብል ኣምር ከነልዕል እንከሎና፡ “ኣብቲ ቅኑዕ ኣንፊ ናይ ታሪኽ” ምህላው ኣገዳሲ ይገብሮ። ምኽንያቱ ወይ ንኣወንታዊ ወይ ንኣሉታዊ ጽልዋ ክንኸውን ቀሊል ስለዝኾነ። ንኩሉ ዓሌትን ዘርእን ቀቢላን፡ ክፍልታት ሕብረተሰብ፡ ፖለቲካዊ ኣተሓሳስባ፡ ሃይማኖታዊ ኣመላኽታ፡ ንነፍሲ ወከፍ ሰብኣይ ኮነ ሰበይቲ፡ ወዲ ኮነ ጓል ዝምልከት ሕቶ እዩ። – “ፍትሒ፣ ኣየናይ፧ ናይ መን፧ ቅኑዕ ፍትሒ እንታይ እዩ፧”
እዛ ጥቕሲ ከመይ ትርድኣና፧ እኩያት ሰባትሲ ፍትሒ ኣየስተውዕሉን፡ ግና እቶም ንእግዚኣብሄር ዚደልዮ ፍትሒ ብምልኣት ይርድኦም፡ እያ እትብል ኣብ ናይ እንግሊዘይና ትርጉም። ምርዳእ ሓቐኛ ማሕበራዊ ፍትሒ እንታይ እዩ፧ ጽቡቕ ምርዳእ ብዛዕባ ፍትሒ’ዶ ሒዝካ ትኸውን፧
ከምኒ ሰሎሞን፡ ፕላቶ፡ ኣርስቶቲል፡ ኣጎስቲን፡ ሆበስ፡ ሁመ፡ ሎከ፡ ቡርከ፡ ካልኦት ኣሽሓት ኣብ ዝተፈላለየ እዋን ዝነበሩ ሓሰብትን ተጣበቕትን፡ ብዕምቆት ዝሓሰብሉን ዝተቃለስሉን ፍትሕን መሰልን ደቂ ሰባት እዩ ነይሩ። ካብዛ ናይ ሰሎሞን ጥቕሲ፡ ከምዝተረዳእናዮ ፍትሒ ምሉእ እዩ። እቲ ንእግዚኣብሄር ዚደሊ ድማ ብምልኣት ይፈልጣ። ምኽንያቱ ፍትሒ ብካልእ ኣዘራርባ መሓዙትና፡ ፈለጥትና፡ ፈተውትና፡ ኮታ ኩሉ ሰብ፡ ዋላ እቲ ንጐይታ የሱስ ዘይፈልጥ ፍትሒ የድልዮ እዩ ኢልካ፡ ኣብ ክንድኡ ምቛም እዩ። እቲ ዓይኑ ዘይርኢ፡ ዓይነ ስዉር’ውን እንተኮነ ሕብሪ መንደቅ ንምምራጽን ዝፈትዎ ሕብሪ ንክቀብእን ፍትሒ የድልዮ እዩ ኢልካ፡ ዕድል ምሃብ እዩ።
እዚ ዝብል ዘለኹ ነቲ ሰሎሞን ዝብሎ ዘሎ፡ “መንፈሳዊ” ወይ “ሃማኖታዊ” ወይ’ውን “ሞራላው”ን “ምኽንያታው”ን ሓሳባት ንምኽሓድን ናይ እግዚኣብሄር መርሖ ንምዝባዕን ኣይኮነን። ኮይኑ ግና ናይ ሰሎሞን ኣምላኽ፡ እግዚኣብሄር፣ ቅዱስ ስሉስ ኣምላኽ፡ ብወዱ ብክርስቶስ የሱስ ዝተገልጸ፡ ልኽዕ ምስሊ ኣርኣያ ናይ እግዚኣብሄር ኣምላኽ፡ ንሱ ናይ ክብሩ ነጸብራቕን ቅርጺ ባህርዩን እዩ (እብ 1፡3)። ስለዚ ነዚ እንዛረበሉ ዘሎና ነገር ብኸምዚ ክንብሎ ንኽእል ኢና፣
“እቶም ንእግዚኣብሄር (= ንክርስቶስ የሱስ) ዚደልይዎ ግና ኵሉ (= ፍትሒ ይርድኦምን ብምልኣት (completely)) የስተውዕሉ። ካልኦት ኩሎም ግና ፍትሕን ቅንዕናን እንታይ ምዃኑ ኣይፈልጡን እዮም።”
እዚ ኣዝዩ ከቢድን ብዙሕ ጥንቃቀ ዝሓትት እዩ። ከመይ ጌይሩ ሓቂ ይኸውን፧ ክንብል’ውን ንኽእል ኢና። ምኽንያቱ ኣነ ርግጸይና ኮይነ ዝፈልጦ ሓደ ነገር ኣሎ፡ ንሱ ድማ እቲ ፍጹም ዝኾነ ፍትሒ ብዝኮነ ዓይነት ኩነታት ክፈልጦ ከምዘይክእል እዩ። ብተወሳኺ ድማ፡ ዋላ እዃ ነቲ ሓቀኛ ፍትሒ ዘድልዩ ነገራት እንተፈለጥክዎም፣ ዝስምዑኒ ዉዕዉዕ ስምዒታት ናይ ልበይ ግና ካብ ፍትሒ ዘቢለ፡ ፍትሒ ከየውጻእኩ፡ ናብ ናይ ገዛእ ርእሰይ ዊንታ ወይ ነፍሰ-ምክልካል፡ ንዓይ ጥራይ ይጥዓመንን ምፍልላይን ከማዕብል ይኽእል ምዃነይ እዩ።
መጽሓፍ ቅዱስ፡ እቶም ንክርስቶስ ዝስዕቡን ዚደልዩን ኩሎም ፍትሒ ይፈልጡን ይርድኦምን እዩ ኣይብለናን እዩ። ምኽንያቱ ንሕና ዝበለጽና፡ በላሕቲ፡ ቅዱሳት፡ ጥበበኛታት፡ ምሁራት ስለ ዝኾና ኣይኮነን። ግና ኩሉ ነገር ምስ ወንጌል መንግስቲ ኣምላኽ ዝተሓሓዝ እዩ፣ “ክእለትና ኻብ ኣምላኽ ደኣ እዩ እምበር፡ ካብ ርእስና ገለ ኸም ዘምጻእና፡ ሓንቲ እኳ ክንሐስብ ኣይከኣለናን እዩ።” 2ቈረ 3፡5። እዃ ደኣ ብምልኣት ፍትሒ ዝርድኣና ብምኽንያት እቲ ዝኣመንናዮ ጐይታ ንሱ ባዕሉ ፍትሒ ስለ ዝኾነ እዩ። ንሱ በይኑ ነቲ ቅኑዕ ፍትሒ ክገልጾን ሓቀኛ ፍትሒ ምዃኑን ከግህድ ዝከኣሎ። ካብ ገጽካ ፍትሒ ይወጽእ፡ ንሕና’ውን ሰብ ፍትሒ ክንከውን ይደልየና እዩ።
“. . . እግዚኣብሄርሲ ኣምላኽ ፍርዲ እዩ . . .” ኢሳ 30፡18፡ ፍርደይ ካብ ኣምላኽ እዩ፡ ማለት ፍትሐይ ካብ ኣምላኽ እዩ ማለት እዩ። ስለዚ ንእግዚኣብሄር እንተደሊናን ረኺብናን፡ ንፍትሒ ብምልኣት ደሊና ረኺብና ኣሎና ማለት እዩ። ንክርስቶስ ምርካብ ድማ፡ ኣብ ፍትሒ ዘሎና ኣጠማምታ ይቕይር ጥራይ ዘይኮነ፡ ካብ ውልቃውን ንርእሰይ ይጥዐመኒ፡ ንዓይ ጥራይ ይጸብቀለይ ዝወጸ፡ ናይ እግዚኣብሄር ፍትሒ ምርካብ ማለት እዩ። ስለዚ እዚ ንእግዚኣብሄር ዘማእከለ ፍትሒ ሰለስተ ነገራት የጠቃልል፡
በደል ወይ ሓጢኣት እንታይ ምዃኑ ንርዳእ – በደልናን ሓጢኣትናን እንታይ ምዃኑ ምፍላጥ። እዛ እንነብረላ ዓለም ብበደለኛታት፡ ዓለውቲ፡ ሓጥኣን ዝተመልአት ዓለም እያ። እዚ ድማ መሰረታዊ ፍትሒ ወይ ፍርዲ ዘድልዮ ነገር እዩ። ህዝ 18፡20 “እታ ሓጢኣት እትገብር ነፍሲ እያ እትመውት። . . .” ይብለና። ስለዚ፣ ክርስቶስ ዘማእከለ ፍትሒ ከምዘሎና ብኸመይ ንፈልጥ፧ እቲ ሓቀኛ ክርስቶስ ዘማእከለ ፍትሒ፡ እምበኣርብመለኪዒታት እዝን እትን ምግባር ኣይኮነን ዝልካዕ። ሓቀኛ ክርስቶስ ዘማእከለ ምርዳእ ፍትሒ፡ በደልካ ብምእማን ኣብ ሓመድን ሓመኹሽትን ብምውዳቕ፡ ወይ ካብ ተሓታቲ (accountable) ምዃን ይጅምር። እዚ ድማ በደልካ ምእማን፡ ንዝኣበስካዮ፡ ዝበደልካዮ፡ ዝገፋዕካዮ፡ ዘውረድካዮ ኮታ ዝፈጸምካዮ ኩሉ በደላታት ተሓታቲ ምዃን እዩ ዝጅምር። ከምቲ እዮብ ዝገበሮ ድማ፡ “. . . እንታይ ኢለኸ ኽመልሰልካ፧ ንኣፈይ ብኢደይ ሒዘያ እየ።” እዮ 40፡4። ተሓታትነት፣ ምላሽ ምሃብ፡ ሓላፍነት በደልካ ምውሳድን እዩ። ብተወሳኺ ድማ፡ “. . . ሓደ እኳ ጻድቕ የልቦን፡ . . .” ሮሜ 3፡10።
ግና ልዕሊ እቲ ኣብ በደልን ሓጢኣትን ዘሎና ኣረዳድኣ ንላዕሊ፡ ኣብ ፍትሒ ዘሎና ኣረዳድኣ ኣዝዩ ይዓዝዝ። ምኽንያቱ ናይ እግዚኣብሄር ፍትሒ ማለት ኣብ ልዕሊ በደል ክበጽሕ ዘለዎ ፍርዲ፣ ብምልኣት ዝኸፈለን ዘዕገበን ጐይታ የሱስ ክርስቶስ እዩ። ናብቲ መስቀል ክርስቶስ ምስ እንጥምት፣ ንጹርን ምሉእን፡ ፍትሒ፡ ብይንን እግዚኣብሄር ብግሉጽ ይስወጠና። ነዚ ፍትሒ’ዚ ድማ ብምልኣት ንፈልጦ ኢና፡ ምኽንያቱ ምእንታናን ናትናን ፍትሒ ስለዝኾነ: “[እግዚኣብሄር] . . . ንሕና ብእኡ ጽድቂ ኣምላኽ ምእንቲ ኽንከውን፡ ነቲ ሓጢኣት ዘይፈለጠ ኣብ ክንዳና ሓጢኣት ገበሮ። . . .” 2ቈረ 5፡21። እዚ ድማ ጽድቂ እዩ። ኣብ ታሪኽ ደቂ-ሰባት ካብ ዝተራእየን ኩሉ ፍጡር ዝምስክሮን ምሉእ ዝኾነ ፍትሒ፡ እቲ ክርስቶስ የሱስ ዝረኸቦ መከራን መግደራን ንናይ እግዚኣብሄር ቑጥዐ ንምዕጋብ ምእንቲ በደል ኩሉ ፍጡር ኣብ መስቀል ዝተሰቕሎ እዩ።
ብምኽንያት ናይ እግዚኣብሄር ፍትሒ ብመገዲ የሱስ ክርስቶስ ኣብ ልዕሊ ሓጢኣትን በደልን፡ በደልናን ሓጢኣትናን ፍርዱ ረኺቡ እዩ። ግና ኣብ ከባቢና ዘሎ ፍትሒ ዘይወጹ፡ ፍትሒ ዘድልዩ ኣለዉ። ማለት ብዘረባ ወይ ብዜና ክንሰምዖ እንከሎና ጥራይ እንዝክሮ፣ ንዓኣቶም ማሕበራዊ ፍትሒ ከምዘድልዮምን መሰረታዊ መሰላት ንምርካብ ምእንትኦም ክንቀውም ከምዘሎና ኣብ ምርዳእ ምስ እንበጽሕ እዩ ሓቀኛ ምርዳእ ፍትሒ። እምበኣር እቲ ንክርስቶስ ዝፈልጥ፡ ፍትሒ ሓጢኣቱን በድሉን ዝረኸበ እዩ ሓለፋ ካልኦት ምእንቲ ፍትሒ ደው ክብል ዝግባእ።
ማሕበራዊ ፍትሒ ወንጌል ኣይኮነን። ማሕበራዊ ፍትሒ’ውን ቀንዲ ዓላማ ወንጌል ኣይኮነን – የሱስ ክርስቶስ’ውን ምእንቲ ማሕበራዊ ፍትሒ ኣይተሰቅለን ኣይተንስአን፣ ምእንቲ ሓጢኣትና እዩ። ግና ሓቀኛ ማሕበራዊ ፍትሒ፡ ዝኾነ ሰብ ክገብሮ ዝኽእል ነገር ኣይኮነን። እቶም ነቲ ሓቀኛ ወንጌል ዝሓዙን ዝፈለጡን ግና ደው ክብልሉ ዝኽእሉ መትከል እዩ።
እቲ ፍትሒ ዝረኸበ ክርስትያን፡ ልዕሊ ማንም ሓቀኛ ማሕበራዊ ፍትሒ ከንግስ ይግባእ። ምኽንያቱ ንሱ ካብ መግዛእቲ ሓጢኣትን ሰይጣንን ሓራ ዝወጸ ስለዝኾነ። ሓርነትና መገባብሮ ረብሓ ክንገብሮ ኣይግባእን። ማሕበራዊ ፍትሒ ንክነግስ፡ ነቲ ካብ እግዚኣብሄር ዝረኸብናዮ ፍትሕን ተቐባልነት ከም መንጠሪ ባይታ ንናይ ኩሉ ሰብ ክረኽቦ ዘለዎ ፍትሒ ክንጥቀመሉ ግቡእ እዩ። ዓገብ ምባል ኣብ ዘድልዩ ኩሉ ግዜ፡ ዓገብ ምባል ግቡእ እዩ። ስለዚ ብወንጌል መንግስት ኣምላኽን ብወንጌል የሱስ ክርስቶስ ጐይታ ዝደሓንና እኾ፡ ሓቀኛ ፍትሒ ንኩሉ ክነግስ’ውን እምበር ናይ ገዛእ ርእስና ሃንቀውታታት ከነማልእ ኣይኮነን። ምስቶ ዝስቀዩ ምስቃይ፡ ምስቶም እሱራት ከም እሱር ብምዃን፣ ካብኡ ብዝሓለፈ ድማ ስለ ፍትሒ ደው ኢልካ ድምጽኻ ምስማዕ ግቡእ እዩ።
እዚ ነገር ብግቡእ ዘይተረድኣና እንተደኣ ኮይንና፣ እቲ ሓቀኛ ወንጌል ስለ ካልኦት ገዛእ ርእስኻ ወፊካ ምንባር ኣይተረድኣናን ዘሎ። ሓደ እኳ ንርእሰይ ይጥዓመኒ ብምባል፣ ውዳሴ ከንቲ ክህብ ኣይግባእን። ክርስቶስ ዘይብሉ፣ ኩሉ ፍትሒ ኢልና እንሓስቦ ማሕበራዊ ፍትሒ ድማ ከንቱ ደሃያትን ዋዕዋዕታን ዳንኬራን እዩ። ብክርስቶስ ግና፣ “. . . ዘይተቐበልካዮኸ እንታይ ኣሎካ፧ . . .” 1ቈረ 4፡7። ስለ ዝኾነ፡ እንገብሮን እንነብሮን ጽቡቕ እንተሃልዩና፡ ካብቲ ልኡላዊ ስራሕ ኣምላኽ ዝመንጨወ፡ ናቱ ጥራይ እዩ (ፊሊ 2፡12-13) – እቲ ዝሕበን በዚ ይተሓበን፣ “ዚሕበንሲ – እዚ እዩ ባህ ዜብለኒ እሞ፡ – ኣነ ኣብ ምድሪ ምሕረትን ፍርድን ጽድቅን ዝገብር እግዚኣብሄር ምዃነይ ብምስትውዓሉን ብምፍላጡን ደኣ ይተሐበን፡ ይብል እግዚኣብሄር።” ኤር 9፡24።
ማሕበር ኣምላኽ፡ በቲ ዝነፍስ ንፋሳት ንየው ነጀው ዘይትድፋእ ኣብ ጽኑዕ ከውሒ ዝተሰረተት ምዃና ናይ ዘመናት ታሪኽ ዝምስክሮ ሓቂ እዩ። ኮይኑ ግና እቶም ንፋሳት ከም ኣመጻጽእኦም ብዙሕ ነውጺ ገዲፎም እዮም ዝኸዱ። ናይ ስሕተት ምህሮታት፡ ናይ መንግስታት ተጽዕኖታት፡ ናይ ባህልን ልምድን ለውጥታት፡ ፍትሒ ምዝባዕን ካልእ ካልእ መሰልቲ ፈተናታት ዘመንና ዝምስክሮም ዘሎ ሓቅታት እዩም። እዚ ከምዚ ዓይነት ማዕበላት፣ ወይ ደገፍና ወይ ድማ ተቃውሞና ይሓትት እዩ። ፍትሒ ተረጊጹ፡ ዓለማዊ ሰረታት ማሕበራዊ ፍትሒ ነጊሱ ፋሕ ጅንግራሕ ክሸምም ግና ክንፈቕድ ግቡእ ኣይኮነን። ፍትሒ ክንደሊ እንከሎና፣ እቲ እንጠልቦ ዘሎና ፍትሒ ኣጸቢቕና ንፈልጦ ኢና። እቲ ሓቐኛ ፍትሒ፡ ካብ ኣምላኽ ንደቂ ሰባት ብክርስቶስ ዝተዋህበ ፍትሒ፡ እቲ ንሓጢኣት ዝጸልእ ፍትሒ ማለት እዩ።
እቲ እንደልዮ ኣብ ኩሉ ሰብ ክኸውን ዘለዎ ፍትሒ እምበኣር፡ ፍትሒ ናይቲ ዝተንስአ ክርስቶስ እዩ። ብዘይ ተስፋ ምቁራጽ ድማ ነዚ ፍትሒ ክነግስ ክንጽልን ድምጽና ከነስምዕን ስለቶም ፍትሒ ዘይረኸቡ ፍትሒ ክንጠልብ ይግባእ።
ከምቲ ኣብ መጀመርታ ዝበልናዮ፡ እቶም ንእግዚኣብሄር ዚደልዩ ንኩሉ የስተውዕሉ ካብ በልና፣ ፍትሒ ይርድኦምን ንፍትሒ ክነግስ ድማ ዝደልዩ እዮም። ኣምላኽና ጸጋዊ እዩ’ሞ ከመይ እዚ ፍትሒ’ዚ ኣብ ኩሉ እንተዝነግስ!
ከማይዝግ ብረት ሳንቶኩ fፍ ቢላዋ ከእቃ መያዣ ጋር - 8PCS Set-B / China ወደኋላ እንደተመለሰ እና ልክ እንደ ክምችት ከተጫነ በኋላ ወዲያውኑ ይጭናል ፡፡
ለዜጎች ሰብአዊና ዲሞክራሲያዊ መብት መከበር የሕግ የበላይነት የሚረጋገጥበት ጠንካራ የፍትህ ስርዓት መኖር ግድ ይላል፡፡ ለሕግ የበላይነት ህያው መሆን ሕገመንግስታዊ ተልዕኮ ከተሰጣቸው የፍትህ አካላት መካከል ፍርድ ቤቶች የላይኛውን ከፍታ ይይዛሉ፡፡ በሕግ አውጪው የጸደቁና በአስፈጻሚው የሚተገበሩ የሕግ ማዕቀፎች በአፈጻጸም ሂደት ለሚያጋጥሙ ችግሮች በነጻነትና በገለልተኝነት ሕጉን በመተርጎም ርትዕ እና ፍትሃዊ ዳኝነት የሚሰጡ ፍርድ ቤቶች ናቸው፡፡ እነዚህ ፍርድ ቤቶች የተልዕኮ መርህ ጠብቀው ዳኝነት መስጠታቸው ለሃገር ሰላምና ደህንነት፤ ለዜጎች ሰብአዊና ዲሞክራሲያዊ መብት፤ እንዲሁም ለኢኮኖሚያዊ እድገትና ለፍትሃዊ ተጠቃሚነት ዋስትና ይሆናሉ፡፡ ለዚህም ምክንያታዊ የሕዝብ አመኔታ ያተረፉ የዳኝነት ተቋማት እንዲሆኑ ይጠበቃል፡፡
በለውጥ ስራ ላይ ትኩረት ያደረገው የፌዴራል መንግስት የሰርዓተ መንግስቱ ሶስተኛ አካል የሆነውን የፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤትን የማስተዳደርና የመምራት ሃገራዊ ሃላፊነት በደስታ በመቀበል ወደስራ በገባሁበት ጊዜ የፍርድ ቤቶቹን ወቅታዊ ሁኔታ ለማወቅ የሚያስችል የዳሰሳ ጥናት ተደርጓል፡፡ በዳሰሳ ጥናቱ የፌዴራል ፍርድ ቤቶች አሁን ስራ ላይ ባለው መዋቅር ከተደራጁ ጀምሮ በመሠረተ ልማት፣ በተደራሽነት እና በአገልግሎት አሰጣጥ ጥራትና ቅልጥፍና እድገት ያሳዩ ቢሆንም የሚጠበቀውን ያህል አለመሆኑን ለመረዳት ችያለሁ፡፡ የፍርድ ቤቶቹ ተቋማዊም ሆነ የዳኞች ግለሰባዊ ነጻነትና ገለልተኝነት ላይ ሕብረተሰቡ ያለው እምነት በጣም ዝቅተኛ መሆኑ፤ ፍርድ ቤቶቹ የአደረጃጀትና ለረጅም ዓመታት የተከማቸና ስር የሰደደ የመሰረተ ልማት ውስንነት ያሉባቸው እና በሰው ኃይል አቅም ግንባታ ውስንነት እና የዘመናዊ ስርዓት አለመዘርጋት ተገንዝቤያለሁ፡፡ እንደለውጥ አመራር ፍርድ ቤቶች ያሉባቸውን ዘርፈ-ብዙ ችግሮች በአጭር ጊዜ ሙሉ ለሙሉ መቅረፍ ባይቻል እንኳን መልካም ጅምሮችን በማጠናከር፤ የችግር ምንጭ የሆኑትን በማስወገድ እና ፈጣን ውጤት አምጪ የሆኑ አዳዲስ አሰራሮችን በማስተዋወቅና ተግባራዊ በማድረግ ፍርድ ቤቶች በለውጥ ጎዳና ወደፊት እንዲጓዙ በልዩ ትኩረት እየሰራን ነው፡፡ ጥረታችንንም አጠናክረን መቀጠል እንዳለብን አምናለሁ፡፡
በፍርድ ቤቶች የማሻሻያና የለውጥ ስራ ውስጥ በዋናነት የዳኝነት ነጻነትን እና ገለልተኝነትን ለማረጋገጥ የሚያስችሉ የሕግ አሰራር፤ የአመለካከት የአደረጃጀት እና ማሻሻያ ስራዎች እየተከናወኑ ይገኛሉ፡፡ ከዚህ ጎን ለጎን ከዳኝነት ነጻነት ተነጥሎ ሊታይ የማይችለውን የተጠያቂነት ስርዓት ለመዘርጋት እየተሰራ ይገኛል፡፡ የአገልግሎት ጥራትን እና ቅልጥፍናን ለማሻሻልም ወሳኝ የሆኑት ዳኞችንና የአስተዳደር ሰራተኞችን ዓቅም በእውቀትና በክህሎት የማጎልበቻ ስልጠናዎች ይሰጣሉ፡፡ አገልግሎት አሰጣጡን ከዘልማዳዊ አሰራር በማላቀቅ በመረጃና ተግባቦት ቴክኖሎጂ (ኢ.ኮ.ቴ) (Information Communication Technology) በማስደገፍ ቀልጣፋ፣ ተደራሽና ወጪ ቆጣቢ እንዲሆን ስራዎች ተጀምረዋል፡፡ ምቹ የስራ አካባቢ እና የማስቻያ አዳራሾች ያሏቸው ፍርድ ቤቶች እንዲሆኑም የመሰረተ ልማት ዝርጋታ የማስፋፋት እና ደረጃቸውን የጠበቁ የራሳቸው ሕንጻዎች እንዲገነቡላቸው ከመንግስት አካላት ጋር በቅርበት የሚሰራ ይሆናል፡፡ በአጠቃላይ ፍርድ ቤቶች በሂደት ያጡትን የሕዝብ አመኔታ ሊያስመልሱ የሚያስቸሉ የትኩረት አቅጣጫዎች የሚቀመጡ እና ለተግባራዊነታቸው ልዩ ትኩረት የሚሰጥ ይሆናል፡፡
በፍርድ ቤት አመራር፣ በዳኞች እና በፍርድ ቤቱ ማህበረሰብ ብቻ በተናጠል በሚደረግ ጥረት ፍርድ ቤቶች ሕዝብ የሚተማመንባቸውና ለሕግ የበላይነት ዋስትና ሊሆኑ የሚችሉ ተቋማት ማድረግ አይቻልም፡፡ በመሆኑም መንግስታዊና መንግስታዊ ያልሆኑ ድርጅቶች፣ የልማት አጋር ድርጅቶች፣ የሲቪክ ማህበራት፣ የሕግ ባለሙያዎች፣ ጠበቆች፣ ምሁራን እና ሕዝቡ በአጠቃላይ ለርትዕ እና ፍትሃዊ ዳኝነት፤ ለተደራሽና ቀልጣፋ ዳኝነት፤ ግልጽነትና ጥራት ላለው ዳኝነት እና በሃገራችን አንድ የፖለቲካና የኢኮኖሚ ማህበረሰብ ከፍተኛ ሚና ያለው ፍርድ ቤት በሃገራችን እውን እንዲሆን የበኩላችሁን ሃላፊነት እንድትወጡ ጥሪዬን እያስተላለፍኩ ፍርድ ቤቶችን የማሻሻልና የመለወጥ ረጅሙ ጉዞ አንድ ተብሎ መጀመሩን እገልጻለሁ፡፡
በትግራይ ያለው ውጊያ በንግግር እንዲፈታ በቀጠና፣ አህጉር እና ዓለም አቀፍ ደረጃ ያሉ መሪዎች የማሸማገል ጥያቄ ቢያቀርቡም፤ በኢትዮጵያ መንግስትም ሆነ በህወሓት በኩል የሽምግልና ፍላጎት እንደሌለ የአሜሪካ ምክትል የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ቲቦር ናዥ ተናገሩ። የህወሓት አመራሮች ውጊያውን ሲጀምሩ የተከተሉት ታክቲክ፤ “ካቀዱት ተቃራኒውን ውጤት አምጥቷል” ብለው እንደሚያምኑም ገልጸዋል።
በአሜሪካ ውጭ ጉዳይ መስሪያ ቤት የአፍሪካ ጉዳዮች ኃላፊ የሆኑት ቲቦር ናዥ ይህን የተናገሩት በትግራይ ክልል ያለውን ሁኔታ በተመለከተ ትላንት ሐሙስ ምሽት ከጋዜጠኞች ጋር በነበራቸው የጥያቄ እና መልስ ቆይታ ነው። በስልክ ኮንፈረንስ አማካኝነት በተካሄደው እና “ኢትዮጵያ ኢንሳይደር” በቀጥታ በተከታተለችው የጋዜጠኞች የገለጻ መርሃ ግብር ላይ በኢትዮጵያ የአሜሪካ አምባሳደር የሆኑት ማይክል ራይነርም ተሳትፈዋል።
ግማሽ ሰዓት ገደማ በወሰደው በዚሁ ገለጻ ላይ በአሜሪካውያን ጋዜጠኞች ተደጋግሞ ከተነሱት ጥያቄዎች አንዱ የሽምግልና ጉዳይን የሚመለከተው ነው። ምክትል ሚኒስትሩ “የሽምግልና ጉዳይ” በትግራይ ውጊያ እንደተቀሰቀሰ ወዲያውኑ የመጣላቸው ጥያቄ እንደሆነ ለጋዜጠኞች ተናግረዋል። ለምን በአውሮፕላን ተሳፍረው ወደ አካባቢው በቶሎ እንዳልሄዱ መጠየቃቸውንም አንስተዋል።
“ሽምግልና ታክቲክ መሆኑን አጽንኦት መስጠቱ በጣም አስፈላጊ ነው። ወደ ግብ የሚያደርስ መንገድ እንጂ በራሱ ግብ አይደለም” ያሉት ውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ፤ “የእኛ ግብ ግጭቱ ቶሎ እንዲያበቃ፣ ሰላም ወደነበረበት እንዲመለስ እና የሰላማዊ ዜጎች ጥበቃ ነው” ሲሉ መንግስታቸው ቅድሚያ የሚሰጣቸውን ነገሮች ዘርዝረዋል።
ሽምግልና ጥቅም ላይ የሚውለው በሂደቱ የሚሳተፉ ሰዎች አሊያም ወገኖች ለዚያ ዝግጁ ሲሆኑ መሆናቸውን የጠቀሱት ቲቦር ናዥ፤ በዚያን ወቅት አሜሪካ “በፍጥነት” እንደምትገኝ አስረድተዋል። አሁን ባለው ሁኔታ ግን በሁለቱም ተፋላሚ ወገኖች በኩል ሂደቱን ያለመፈለግ ሁኔታ እንደሚስተዋል ጠቁመዋል።
“በርከት ያሉ የቀጠናው መሪዎች፣ የአህጉሩ መሪዎች እና ሌሎችም ዓለም አቀፍ መሪዎች የማሸማገል ሀሳብ ይዘው [ሁለቱንም ወገኖች] ቀርበው ነበር። እንደሰማናቸው ነገሮች ከሆነ፤ በዚህ ጊዜ ማናቸውም ወገኖች ለሽምግልና ፍላጎት የላቸውም” ብለዋል።
ይህንኑ የውጭ ጉዳይ ምክትል ሚኒስትሩን አባባል፤ የሀገራቸው አምባሳደርም አረጋግጠዋል። ባለፈው ሳምንት ከጠቅላይ ሚኒስትር አብይ አህመድ እና ከህወሓት ሊቀመንበር ደብረጽዮን ገብረሚካኤል ጋር መነጋገራቸውን ያስታወሱት አምባሳደሩ፤ በውይይታቸው ወቅት ሽምግልና፣ ውይይት ወይም ድርድር አሁን ያለውን ውጊያ ሊያስቆም ይችል እንደው እንዳነሱባቸው ጠቅሰዋል።
“በወቅቱ በነበረው ንግግራችን ላይ ይህን አካሄድ በተመለከተ ምንም ዓይነት የተቀባይነት መንፈስ አልነበረም። በሁለቱም ወገኖች በኩል ወታደራዊ ግጭቱን የመቀጠል ጠንካራ ቁርጠኝነት ነው ያለው። በዚያን ጊዜ ማናቸውም ወገኖች የድርድር አሊያም የሽምግልና መፍትሔ የሚሆን መሰረት ሊኖር እንደሚችል አልተሰማቸውም” ሲሉ አምባሳደሩ አብራርተዋል።
አሜሪካ ሁለቱ ተፈላሚ ወገኖች ወደ ሽምግልናው መድረክ እንዲመጡ፤ በከፍተኛ ባለስልጣኖቿ ደረጃ ግፊት ለማድረግ አስባ እንደው በአሜሪካው የኤቢሲ ቴሌቪዥን ጣቢያ ጋዜጠኛ በኩል ጥያቄ ቀርቦ ነበር። ጋዜጠኛው የአሜሪካው የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማይክ ፖምፒዮ ከጠቅላይ ሚኒስትር አብይ ጋር በቅርቡ ተነጋግረው ያውቁ እንደው ጠይቋል።
ፖምፒዩ በተለያዩ ሀገራት ጉብኝት ላይ እያደረጉ መሆናቸውን የጠቀሱት ምክትላቸው፤ ሆኖም ስላለው ሁኔታ ከእርሳቸው ጋር እንደሚወያዩ ተናግረዋል። የክስተቶችን አካሄድ ተከትሎ አሜሪካ በከፍተኛ ባለስልጣን ደረጃ ልታደርገው ስለምትችለው ተሳትፎ በውይይታቸው እንደተነሳም አመልክተዋል።
“እንደማስበው ከእነዚህ ሁለት ወገኖች ጋር የሰራ ማንም አካል፤ ምንም መፈጸም እንደሚፈልጉ እና መቼ ያንን ማድረግ እንደሚፈልጉ ያላቸውን በጣም በጣም ጠንካራ አስተያየት ሊያደንቅ ይችላል” ሲሉ በኢትዮጵያ መንግስትም እና በህወሓት አመራሮች በኩል የሚታየውን በአቋም የመጽናት አካሄድ አንስተዋል።
የህወሓት ሊቀመንበር ዶ/ር ደብረጽዮን አሁን ያለው ውጊያ የኢትዮጵያን መፍረስ ሊያስከትል እንደሚችል ለ“ፋይናንሻያል ታይምስ” በዚህ ሳምንት የተናገሩትን የጠቀሰው የኤቢሲ ቴሌቪዥን ጣቢያ ጋዜጠኛ፤ በዚህ ፍራቻ ላይ ያላቸውን አስተያየት እንዲነግሩት የአፍሪካ ጉዳዮች ሚኒስትሩን ጠይቆ ነበር።
በትግራይ ለተቀሰቀሰው ግጭት መነሾ ህወሓትን ተጠያቂ ያደረጉት ቲቦር ናዥ፤ የፓርቲው አመራሮች “ግጭቱን ሲጀምሩ ትግራይን ከኢትዮጵያ ለመገንጠል እና ነጻ ሀገር ለመመስረት አስበው አልነበረም” ብለዋል። ለዚህም ለሶስት ዓመታት በአምባሳደርነት ያገለገሉባትን የኢትዮጵያን ሕገ-መንግስት በማስረጃነት አጣቅሰዋል። በኢትዮጵያ ሕገ መንግስት ክልሎች በሰላማዊ መንገድ መገንጠል እንደሚችሉ መደንገጉን አንስተዋል።
“እንደሚመስለኝ የእነርሱ ታክቲክ ቀድመው ካቀዱት ተቃራኒ የሆነ ውጤት አምጥቷል። ይህ ጠቅላይ ሚኒስትሩን በመደገፍ፤ ለጊዜውም ቢሆን ኢትዮጵያውያንን አንድ ላይ ያመጣ ሆኗል። ምክንያቱም የኢትዮጵያዊነት ብሔራዊ ስሜትን በእውነትም ቆስቁሷል”
የህወሓት አመራሮች ሰበበ ድርጊትን በእርግጠኝነት መናገር እንደሚያስቸግር የገለጹት ምክትል ሚኒስትሩ፤ ሆኖም የሚመስለው “ጠቅላይ ሚኒስትር አብይን ከስልጣን በማስወገድ፤ ለ27 ዓመታት በኢትዮጵያ የፖለቲካ አውድ ውስጥ በቁንጮነት ወደቆዩበት ወሳኝ ቦታ ራሳቸውን ለመመለስ ያደረጉት ነው” ብለዋል።
“እንደሚመስለኝ የእነርሱ ታክቲክ ቀድመው ካቀዱት ተቃራኒ የሆነ ውጤት አምጥቷል። ይህ ጠቅላይ ሚኒስትሩን በመደገፍ፤ ለጊዜውም ቢሆን ኢትዮጵያውያንን አንድ ላይ ያመጣ ሆኗል። ምክንያቱም የኢትዮጵያዊነት ብሔራዊ ስሜትን በእውነትም ቆስቁሷል። እነዚህ በጎ ስሜቶች ይቆያሉ የሚል ተስፋ አለኝ” ሲሉ የህወሓት አካሄድ በሌላው የሀገሪቱ ክፍል የፈጠረውን ስሜት ለማስረዳት ጥረዋል። (ኢትዮጵያ ኢንሳይደር)
More in this category: « የኮ/መ/ቁ 170468 - እነ ቢም አይቲ ሶሉሽን ኃ/የተ/የግ/ማ እና አቶ በረከት ታደገኝ	የኮ/መ/ቁ 172869 - አቶ በረከት ታደገኝ እና እነ አቶ ሳሙዔል አርከበ »
ከሳምንት በፊት በጂማ ዞን አሰንዳቦ ከተማ ተጀምሮ ወደ ጭሮ አፈታ ኦሞ ናዳ እንዲሁም ወደ ሌሎች ወረዳዎች የተዛመተዉ የቤተ ክርስቲያኖችና የግል ቤቶች መቃጠልና የሰዎች መፈናቀል ነዉ፤ ለዛሬዉ ጥያቄዎ መልስ ርእስ መነሻ የሆነን። ሆኖም ስለዚህ ክስተት ስንዘግብ ካሁን በፊት በጉራጌ ዞን ዘጠኝ መስኪዶች እንደተቃጠሉ አንድ ሌላ መስጊድ በአዲስ አበባም ተቀጥሎ እንደነበር ከአድማጮቻችን በብዛት መረጃዎች እየደረሱን ነዉ።
ከዚህ ቀደምም በሌሎች የክርስቲያን እምነት ዘርፎች መሃል እንዲሁም በሙስሊምና በኦርቶዶክስ ክርስቲያኖች መካከል ግጭቶች እንደነበሩ፥ በአደጋዎቹም ህይወት መጥፋቱና ንብረት መውደሙ አይዘነጋም። ይህ በአገሪቱ ያልተለመደና መጥፎ አዝማሚያ እንዴት ሊቆም እንደሚችል እንዲያዋዩንና ለአድማጮችም ጥያቄ መልስ ይሰጡ ዘንድ ሁለት የሃይማኖት መሪዎችን ጋብዘናል።
የተለያዩ እምነቶችን የሚከተል ኅዝብ ለዘመናት በፍቅርና በመከባበር በጉርልትናና በወዳጅነት ሲኖር እንደቆየው ሁሉ፥ በአሁኑ ወቅት የሚታዩት ግጭቶች እንዳይቀጥሉ ለማድረግና እንደ ቀድሞው በሰላማዊ መንገድ ኑሮዉን መምራት ይችል ዘንድ ከቤተ እምነት መሪዎች ምን ይጠበቃል? ከመንግስትስ?
የፌዴራሉ ከፍተኛ ፍርድ ቤት 15ኛ ወንጀል ችሎት የቀድሞው የገቢዎችና ጉምሩክ ባለሥልጣን ዋና ዳይሬክተር የአቶ መላኩ ፈንታን ጉዳይ ለማየት የሕገ-መንግሥት ትርጉም ያስፈልገዋል አለ።
በሌላ በኩል የፌዴራሉ ከፍተኛ ፍርድ ቤት 4ኛ ወንጀል ችሎት ደግሞ በግንቦት ሰባት አባልነትና አሸባሪነት ዓቃቤ ሕግ ክሥ በመሠረተባቸው ሰዎች ላይ ምሥክሮች እንዲያሰማ ትዕዛዝ ሰጥቷል።
ምዕራፍ ፳፱፤ ጌታዬ ኢየሱስ ክርስቶስ ሆይ፥ስለአንተ አብ አሰምቶ የተናገረ፥ እንዲህም ያለ፥ በእርሱ ደስ የተሰኘኹበት የምወደው ልጄ ይህ ነው። አቤቱ እለምንሃለሁ የድምጽህ ቃል ወደ ጆሮዬ ይግባ፥ ነፍሴንም ያድነው፤ የቃልህን ድምጽ የሚሰማ ይድናልና። የሚያይህም እንዲሁ ይድናልና። መዓዛህን የሚያሸት ይድናል። አንተ ሞት የማያገኘው ሕይወት ነህና።
ምዕራፍ ፴፤ ጌታዬ ኢየሱስ ክርስቶስ ሆይ፥ መንፈስ ቅዱስ በርግብ አምሳል በላይህ ላይ የወረደ፥ ሕያውና ቅዱስ የሆነውን መንፈስህን በእኔ ላይ አሳድር። ወደ መሠወሪያህ ይበር ዘንድ፥ በታላቁ ምጽአትህም ይቀበልህ፥ ዝም በማይል አንደበት አንተን እያመሰገኑ ካሉት አእላፋት ከሚሆኑ አላፋት መላእክት ጋር ጋር አንተን ያመሰግንና ይሰግድልህ ዘንድ ለልቤ መንፈሳዊ ክንፍን ስጠው።
ምዕራፍ ፴፩፤ ጌታዬ ኢየሱስ ክርስቶስ ሆይ፥ እሳትን ልጥል መጣሁ እንድትነድም እወዳለሁ ያልህ፤ በተሐድሶ አዲስ እስክታደርጋት፥ ከሐሳባት እስክትለያት ድረስ በሕሊናዬ ውስጥ እሳትህን አንድድ። በጨለማ ያሉትን ብርሃን፥ ርኵሳንን ቅዱሳን ልታደርጋቸው ያችን እሳት ከጥምቀት ውኃ ጋር ደመርካት፤ይህችም እሳት የኃጢአትን ሸለፈት (ቍልፈት) ከሰዎች የምትገዝር፥ ያረጁ ልማዶችን የምትቆርጥ ከመለኮት ዘንድ የሆነች እዲስ ልብን የምትሰጥ የመንፈስ ቅዱስ ሰይፍ ናት። . . .
ባለፉት 24 ሰዓት ውስጥ በተደረገው 7 ሺህ 334 የላብራቶሪ ምርመራ 704 ሰዎች የኮሮና ቫይረስ ተገኘባቸው ። ቁጥሩ ከፍተኛው ሆኖ መመዝገቡን የጤና ሚኒስቴር መረጃ አመልክቷል። እስካሁን በኢትዮጵያ ቫይረሱ በምርመራ የተገኘባቸው ሰዎች ቁጥር 10 ሺህ 207 ደርሷል።
እለታዊ ሪፖርቱ እንዳመለከተው 551 ሰዎች ከአዲስ አበባ፣ 39 ሰዎች ከትግራይ ክልል፣ 30 ሰዎች ከኦሮሚያ ክልል፣26 ከጋምቤላ ክልል ፣ 3 ሰው አፋር ክልል፣ 3 ሰዎች ከሐረሪ ክልል፣ 10 ሰዎች ከድሬ ደዋ አስተዳደር፣ 3 ሰዎች ከሶማሌ ክልል፣ 21 ሰዎች ከአማራ ክልል፣ 11 ሰዎች ከሲዳማ ክልል፣5 ከቤኒሻንጉል ጉሙዝ ክልል እንዲሁም 2 ሰዎች ከደቡብ ክልል ተመዝግበዋል።
3 ሰዎች ህይወታቸው በቫይረሱ ምክንያት አልፏል። በዚሁ መሰረት ሕይወታቸው ያለፉ ዜጎች ቁጥር 170 እንደደረሰ ለመረዳት ተችሏል። በተመሳሳይ 196 ሰዎች ከበሽታው ያገገሙ ሲሆን፣ በአጠቃላይ በቫይረሱ ያገገሙ ሰዎች ቁጥር 5137 መድረሱን የጤና ሚኒስቴር አስታውቋል፡፡
ከቫይረሱ ጋር በተያያዘ እስካሁን 331 ሺህ 266 ሰዎች ምርመራ የተደረገ ሲሆን፥ በአጠቃላይ በኢትዮጵያ ቫይረሱ በምርመራ የተገኘባቸው ሰዎች ቁጥር 10 ሺህ 207 ደርሷል።
ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፋርንሲስ ሎሚ ኣብ ዋይት ሃውስ ብፕሬዝዳንት ኦባማ ውዕውዕ ኣቀባብላ ተገይሩሎም’ሎ። 15 ሽሕ ዝግመቱ ሰባት እውን ድሙቕ ኣቀባብላ ገይሮምሎም ።
አብ ዩናይትድ ስቴትስ ትማሊ ሰሉስ ዝኣተው ኣቡነ ፍራንሲስ ፕሬዝዳንት ኦባማን ምኽትል ፕሬዝዳንት ባይደንን መምስ ስድራ ቤቶም እዮም ኣብ መደበር መዕረፎ ነፈርቲ ኣንድሪውስ ተቐቢሎምዎም።
ወታደራዊ ቤት ፍርዲ ኢትዮጵያ ኣብ ዝሓለፈ ጥቅምቲ ናብ ቤት ፅሕፈት ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ልዕሊ ዘምርሑ 66 ወታደራት ወታደራዊ ሕጊ ብምጥሓስ ካብ ሓሙሽተ ክሳብ 14 ዓመታት ከምዝተፈርዶም ሰበስልጣን ገሊፆም።
ወታደራዊ ዩኒፎርም ዝተኸደኑ 200 ወታደራዊ ምስ ዕጥቖም 20 ጥቅምቲ 2018 ናብ ቤት ፅሕፈት ቀዳማይ ሚንስትር ብምኻድ ምስ ዶ/ር ኣብይ ተራኺቦም።መንግስቲ ናይ ደሞዛ ወሰኽ ንምሕታት እዮም መፂኦም ክብል ገሊፁ ነይሩ።
ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ምስቶም ወታደራት ስፖርት እናሰርሑ ብመንግስታዊ ቴሌቪዥን ዝተርኣዩ ክኾኑ ከለው ፀኒሖም ግን ናይቲ ጉጅለ መራሕቲ እከይ ዕላማታት ብምሓዝ ነቲ ለውጢ ደው ንምባል ዝሃቀኑ እዮም ኢሎም ገሊፆም።ሮይተርስ ዘውፅኦ ዜና ሽሞም ዘይተጠቕሱ ኣባላት እውን ከይቐትልናዮ ኣምሊጡና ኢሎም ክብሉ ምስምዖም ቀዳማይ ሚንስትርኣብይ ተዛሪቦም ነይሮም ይብል።
ሓላፊ ዳይሬክቶሬት ወታደራዊ ቤት ፍርዲ ኮነሬል መሸሻ ኣረዳ ብቕድሚ ትማሊ ቀዳም ንጋዜጠኛታት ኣብዝሃብዎ ቃል እቲ ወታደራዊ ቤት ፍርዲ ንሓደ ተኸሳሲ 14 ዓመታት ክፈርዶ ከሎ እቶም ዝተረፉ 65 ድማ ካብ ሓሙሽተ ክሳብ 13 ዓመታት ተፈሪዱዎም።
ብዘይካዚ ኣብ ኢትዮጵያ ወግዓዊ መጋሻ ኣብ ምፍፃም ንዝነበራ ምንስቲር ወፃኢ ኣሜሪካ ሂለርይ ክልንተን ንዑደተን ሃንደበት ኣቓሪፀን ናብ ዓደን ንክምለሳ ኣገዲድወን'ዩ።
ሰበ ስልጣን ጣልያን መንግስቶም ዋንነቶም ናይ ጣልያን ዘይኾና ስደተኛታትን ፍልሰተኛታትን ንምድሓን ናብ ወደባቱ ዝመጻ መራኽብ ደው ከብል ምኳኑ ትማሊ ኣብ ብራስለስ ንዝተጋብኣ ሕብረት ኣውሮጳ ኣፍሊጡ።
እዚ ሃንደበታዊ ውሳኔ ጣልያን ኣብ ዝሓለፈ ኣርባዕተ መዓልታት መብዛሕትኦም ካብ ኣፍሪቃ ዝኾኑ 11,000 ሓተቲ ዑቕባን ናይ ቁጠባ ስደተኛታትን ካብ ሊብያ ናብ ወደባት ጣልያን ድሕሪ ምብጽሖም ምኳኑ ተፈሊጡ’ሎ።
ኣብቲ ትማሊ ረቡዕ ኣብ ብራስለስ ዝተኻየደ ጉባኤ ሕብረት ኣውሮጳ ጣልያን ባንዴራኣ ንዘይሓዛ ወይ አካል ናይቲ ብሕብረት ኣውሮጳ ዝኻየድ ስርሒት ህይወት ኣድሕን ዘይኾና መርከባት ናብ ወደባታት ክኣትዋ ከምዘይተፍቕድ ገሊጾም።
ሊብያ ካብ ሃገራት ትሕተ ሰሃራ ኣፍሪቃን ካብ ዓረብ ፔንሱላ፡ግብጺ፡ሶርያን ባንግላዴሽን ተበጊሶም ኣውሮጳ ንምብጻሕ ማእኸላይ ባሕሪ ንዘቋርጹ ስደተኛታትን ፍልሰተኛታትን ቀንዲ መተሓላለፊት ምኳና ይፍለጥ።
መብዛሕትኦም ካብ ኩናትን ስቅያትን ዝሓድሙ እንተኾኑ ብዙሓት ድማ ናይ ቁጠባ ስደተኛታት ከምዘለውን፡ ጣልያን ድማ ንኩሎም ካብ ማእኸላይ ባሕሪ ዝደሓኑ ስደተኛታትን መዕቆቢት ኮይና ከምዘላ ሰበ ስልጣን እታ ሃገር ይሕብሩ።
ኣቐዲሙ ኣብታ ሃገር ኣብ ስርሒት ህይወት አድሕን ዝተዋፈሩ ዘይመንግስታዊ ትካላት ምስ ዘይሕጋዊያን ኣስገርቲ ሰባት ምትእስሳር ኣለዎም ዝብል ክትዕ ተላዒሉ ምንባሩ ይዝከር።
ኣብ ዝሓለፈ ኣርባዕተ መዓልታት 8,863 ፍልሰተኛታትን ስደተኛታትን ጣልያን ምብጽሖም እዚ ድማ ሶኑይ ጥራይ 5,000 ዝሓወሰ ምዃኑ ዓለምለኸ ቤት ጽሕፈት ስደተኛታትን ፍልሰተኛታትን ይገልጽ።
ኣብ ቀዳሞት ሓሙሽተ ኣዋርሕ ዓመተ 2017፡ 60,228 ስደተኛታትን ፍልሰተኛታትን ጣልያም ምእታዎም ዝገለጸ ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት 1,562 ድማ ኣብ ጉዕዞ ምሟቶም ይገልጽ።
ጉዳያችን ሚድያ፣ኮሚንኬሽን እና ምክር አገልግሎት Gudayachn Multimedia, Communication and Consultant Organization: የነፃነት ትግሉ ዓለም አቀፍ ትኩረት ስቧል።ትግሉን እስከ ነፃነት በመግፋት ዕድሉን እንጠቀምበት።
እንደ ወርልዶ ሜትር መረጃ ከሆነ እስካሁን ድረስ በኢትዮጵያ 122 ሺህ 864 ዜጎች በቫይረሱ ሲያዙ 1 ሺህ 909 ሰዎች ደግሞ በቫይረሱ ምክንያት ሂወታቸው እንዳለፈ ነው የሚጠቁመው፡፡
የጎሳ ፌዴራሊዝም፤ የአማራው ጎሳ የጅምላ መፈናቀልና አማራውን ለማጥፋት የሚደረገው ስልታዊ የወያኔ ትግሬዎች ዘመቻ – አሰፋ ነጋሽ * (ሆላንድ – ጥቅምት 2006 ዓ. ም) – Eshetu kassa blogs.
የጎሳ ፌዴራሊዝም፤ የአማራው ጎሳ የጅምላ መፈናቀልና አማራውን ለማጥፋት የሚደረገው ስልታዊ የወያኔ ትግሬዎች ዘመቻ – አሰፋ ነጋሽ * (ሆላንድ – ጥቅምት 2006 ዓ. ም)
የወያኔ ሃርነት ትግራይ መሪዎችም ሆኑ ተከታዮቻቸው የትጥቅ ትግላቸውን ሲጀምሩ ለትግራይ ህዝብ ችግርና ኋላ ቀርነት ተጠያቂዎቹ ከዳግማዊ ዐጼ ምንሊክ ጀምሮ እስከ ደርግ መውደቅ ድረስ በስልጣን ላይ የነበሩት ወያኔ አማራ ብሎ የሚጠራቸው መንግስታት እንደ ነበሩ በፖለቲካ ፕሮግራም ደረጃ ቀርጸው የትግራይን ህዝብ እንዳስተማሩ ቀድሞ የወያኔ ድርጅት አባል የነበረውና ዛሬ በስደት በሚኖርበት አስውስትራሊያ ሆኖ የወያኔን እኩይ ዓላማ በቆራጥነትና በሃቅ እያጋለጠ ያለው አቶ ገብረ መድህን ዓርዓያ በቅርቡ “እነማን ነበሩ” በሚል ርእስ በመረጃ አስደግፎ አሳውቆናአል። የወያኔ ድርጅት የአማራው ህዝብ በእነዚህ የአማራ መንግስታት ብሎ በሚጠራቸው ከዐጼ ምንሊክ እስከ ደርግ መውደቅ ድረስ በነበሩት መንግስታት ዋነኛ ተጠቃሚ እንደነበረና የእነዚህም መንግስታት የስልጣን መሰረት እንደ ነበረ ሲያስተምር ቆይቶአል፤ ዛሬም ይህንኑ እያደረገ ነው ያለው። በዚህ ዓይነት የአማራን ህዝብ የእነዚህ ያለፉት መንግስታት የስልጣን መሰረት ነው በማለት ወያኔ የአማራውን ህዝብ ሲፈርጅ ቆይቶአል። የወያኔ ትግሬ መሪዎች የትግራይ ህዝብ ዐጼ ምንሊክን በመሳሰሉት የአማራ ተወላጆች የሆኑ የኢትዮጵያ መሪዎች እንደ ኢትዮጵያዊ እንደማይታይ ለትግራይ ህዝብ ያስተምሩ ነበር። እነዚህም የትግራይን ህዝብ እንደ ኢትዮጵያዊ የማይቆጥሩ የአማራ መሪዎች የትግራይን ህዝብ ሆን ብለው እንዴት ለችግር፤ ለጎስቁልናና ለእንግልት እንዳበቁት የወያኔ ድርጅት መሪዎች (ዛሬ በስልጣን ላይ ያሉትም ሆኑ ድርጅቱን ጥለው በመውጣት ዛሬ ተቃዋሚ ነን ብለው የዛሬው የትግራይ ህዝብ ሰቆቃ ከደርግ ጊዜው የባሰ ነው ብለው የሚነግሩን ጭምር) በሰፊው አስተምረዋል። እንግዲህ የወያኔ መሪዎች የአማራ ንጉስ ብለው በሰየሟቸው በዐጼ ምንሊክ ተጀመረ ያሉት የትግሬዎች ጭቆና ተከታዮቻቸው ናቸው በሚሏቸው የዐጼ ሃይለ ስላሴና የደርግ መንግስታትም ዘመን ቀጥሎ የትግራይ ህዝብ በመጨረሻ ተማሮ “የአማራውን የደርግ” መንግስት ለመጣል እንደ ተነሳ እንረዳለን። የወያኔ መሪዎች የትግራይን ህዝብ ችግር የአማራ ተወላጆች በሚላቸው የኢትዮጵያ መሪዎች እንደተፈጠረ አድርገው እንዴት እንደሚያዩና እንደሚቀሰቅሱ ሩቅ ሳንሄድ እዚሁ እኔ በምኖርበት በሆላንድ ሀገር በስደት የሚኖረው የቀድሞው የወያኔ ድርጅት መሪና ጠቅላይ የጦር አዛዥ አረጋዊ በርሄ ወያኔን ተቃዋሚ ነኝ ብሎ ካለ በኋላ እንኩዋን በሚከተለው መልክ ከጻፈው ጽሁፍ እንረዳለን።
“የሸዋው የፊውዳል ባላባት የሃይለ መለኮት ልጅ (ምንሊክ) እንደ ማናቸውም የሸዋ መኳንንቶች ሁሉ ከጥንት ጀምሮ በጣም የስልጣንጥመኛና ፀረ–ትግሬ የነበረ ሰው ነበረ። በንግስ ዘመኑ ሁሉ ዳግማዊ ምንሊክ የዘመናዊ የጎሳ ቅራኔና ግጭት ዋና ፈጣሪ ነበር። ዳግማዊ ምንሊክበአድዋ በጣሊያን ላይ የተጎናፀፈውን ድል ተቀናቃኞቹ ሊሆኑ በሚችሉት በተለይም በመንገሻ ዮሃንስና በአሉላ አባ ነጋ አመራር ሥር በነበሩትየትግራይ መኩዋንንቶች ላይ ከፍተኛ የበላይነትን እንዲቀዳጅ አደረገው። ዳግማዊ ምንሊክ ትግራይን የመከፋፈልና የማዳካም ዕድል ነበረው።የምንሊክ ጦር የጣሊያኑ የቅኝ ገዢዎች ጦር ያደረሰውን ያህል ጥፋት እንዲያደርስ በትግራይ ላይ መረን ተለቀቀ። የትግራይ ህዝብ ይህንን ጊዜዘመነ ሸዋ ብሎ ያስታወሰዋል፤ ይህም ማለት ትግራይ በሸዋ አገዛዝ ሥር የወደቀብት ዘመን ማለት ነው። የምንሊክ አቋም የተመሰረተውበሥልጣን ወዳጅነቱና ትግራይ ሊናቅ የማይገባው ጠላት ነው በሚለው አመለካከቱ ላይ ነበር። በርካታ የትግራይ ምሁራን ምንሊክ ትግራይንእንደራሱ ህዝብ የማያይ አድርገው ይቆጥሩታል። የምንሊክ ሰሜኑን የመከፋፈልና የማዳከም ሃሳብ የትግራይን ግማሽ ጣሊያን በቅኝ ግዛትነትይገዛው ዘንድ በመስጠት ሂደት የታጀበ ነበር[i]። ምንሊክ አፍሪካ ለቅርጫ በቀረበችበት ዘመን ጣሊያን ኢትዮጵያን ቅኝ የማድረግ ፍላጎትእንደነበራት እምብዛም እውቀት አልነበረውም። ምንሊክ ትግራይ አንዴ ለሁለት ከተከፈለች እሷን እንደፈለጉ መግዛት ይቻላል ብሎ ያምንነበር። ትግራይን ለመቅጣት ምንሊክ በየዋህነት የወቅቱ የቅኝ ገዢዎች ወጥመድ ውስጥ ገባ። ኢጣሊያ የምንሊክን ድክመት በመጠቀም ወደደቡብ (ማለትም ከኤርትራ ወደ ትግራይ) መስፋፋት ቀጠለች። ምንሊክ ጣሊያኖች ኤርትራን ይዘው እንዲቆዩ ያደረገበትን ምክንያትበተመለከተ ክርክር ውስጥ ሳንገባ አንድ የማይካደው ሃቅ ግን ትግርኛ ተናጋሪው ህዝብ ለሁለት ጌቶች ማለትም ከመረብ በላይ ያለው ህዝብለጣሊያን፤ ከመረብ በታች ያለው ህዝብ ደግሞ ለምንሊክ ተከፍሎ ተሰጠ። ይህ ለወትሮው አንድ ወጥ በነበሩትና አንድ ላይ ቢሆኑ(የምንሊክን) ሥልጣን ለመቀናቀን በሚችሉት ትግሬዎች መካከል የተፈጠረው ከፋፋይ መስመር (fault line) መነሻ ወይም ምንጭ ነው።በዚህም ምክንያት ነው የሸዋ አማራ የገዢ መደብ ትግሬዎችን የማዳከም ዘመቻ በዚህ ታሪካዊ ወቅት የተጀመረው:: (Aregawi Berhe, ”Origins & Development of the National Movement in Tigrai; a Socio-historical Analysis”, Institute of Social Studies, the Hague, 1993 (Aregawi Berhe was former chairman of the TPLF አረጋዊ በርሄ እንደ አውሮፓ አቆጣጠር በ ዓ.ም ሆላንድ ውስጥ ሄግ ከተማ በሚገኘው ኢንስቲትዩት ኦፍ ሶሻል ስተዲስ በተሰኘው ተቋም ውስጥ ለማስተርስ ዲግሪው በእንግሊዘኛ ቋንቋ ከጻፈው የተወሰደ (ጥቅሱን ከእንግሊዘኛው ወደ አማርኛ የተረጎምኩት እኔው እራሴ ነኝ)።
ከላይ ከጠቀስኩት የአረጋዊ ጽሁፍ እንደምንረዳው አረጋዊና ተከታዮቹ ታሪክን በመከለስ ኢትዮጵያን ከጣሊያን የቅኝ አገዛዝ እንዲከላከልና ነጻነቷን እንዲያስጠብቅ የተደረገለትን ጥሪ ተቀብሎ በዐጼ ምንሊክ መሪነት የዘመተውን ከመላው የኢትዮጵያ ክፍሎች የተውጣጣ የኢትዮጵያ አርበኛ ትግራይን ወሮ ዘረፈ፤ አደኸየ ብለው ወነጀሉ። በዚህም ምክንያት የአድዋ ዘመቻ አዝማችና መሪ የነበሩት ምንሊክንና የአማራ ህዝብ በትግራይ ልሂቃን ዘንድ እንደ ጠላት ተቆጥረው ከትውልድ ትውልድ የተላለፈ የትግሬዎች ጥላቻ ዒላማ ሆኑ። እስቲ ከዚህ በታች የወያኔ ድርጅት የፖለቲካ ፕሮግራም ስለ አድዋ ጦርነትና እሱን ተከትሎ መጣ ስለሚለው የትግራይ መጨቆን ያለውንእንመልከት።
“በ1881 ዓ.ም. ትግራይ እንደገና በሸዋ አማራ ገዢዎች አፈናና ጭቆና ስር ወደቀች። ከባድ ታክስ በትግራይ ህዝብ ላይ ተጣለ። በመቶሺዎች የሚቆጠሩ ሆን ተብሎ ካለ ስንቅ የተላኩ የምንሊክ ጦር ወታደሮች የትግራይን መንደሮች ዘረፉት። ባጭር ጊዜ ውስጥ የትግራይ ህዝብየኢኮኖሚና የማሀበራዊ ሁኔታ በፍጥነት አሽቆለቆለ። ከዚህ በተጨማሪ ሆን ብሎ የትግራይን ህዝብ ቋንቋ ባህልና ታሪክ ለመጫን እርምጃዎችተወሰዱ። እነዚህ የጭቆና እርምጃዎች የትግሬዎችን ብሄረተኛ ስሜት በመቀስቀስ ኃይለኛ የሆነ ብሄራዊ ቅራኔን ፈጠሩ”። TPLF Political Program adopted at the Second Congress,1983 (ለዝርዝሩ በሁለተኛው የወያኔ ሀርነት ድርጅት ጉባኤ ላይ የጸደቀውን የ1975 ዓ.ም. የፖለቲካ ፕሮግራም ይመልከቱ) (ከላይ የጠቀስኩትን ከእንግሊዘኛው ወደ አማርኛ የተረጎምኩት እኔው እራሴ ነኝ)።
“በዚያ ቀን የሸዋ ሰራዊት መቀሌን ሙሉ በሙሉ ዘረፈው፤ በአካባቢው የነበሩ መንደሮችም በሙሉ ተዘረፉ። እንደርታም እንዳልነበረች ሆነች።በየመንገዱ ትልቅ ትንሽ ህፃን ሳይሉ ሰለቡት። ቀጥሎም የምንሊክ ሰራዊት እንደርታን አወደማት። እንዳልነበረች ሆነች። ብቻ የወንድ ልጅይሁን እንጂ የተገኘ ሰው ሁሉ ይገደላል። የእንደርታ ሰዎችም ቢሆኑ ዝም ብለው አልታረዱም። በየቋጥኙና በየጫካው እየተደበቁ የምንሊክንሰራዊት ሲፋለሙት ነበር። የምንሊክ ሰራዊት የመግደልና የመስለብ ሱስ ያለበት ነው። ሰዎችን በገደለና በሰለበ ቁጥር ይፎክራል። ሌላው ይቅርናበመላ ኢትዮጵያ የተከበረውን የአብርሃ ወአጽብሃ ገዳምም እንዳለ ዘርፈውታል[ii]”። (ምንጭ፤ ገብረ ኪዳን ደስታ “የትግራይ ህዝብናየትምክህተኞች ሴራ ከትላንት እስከ ዛሬ” በሚለው መጽሃፉ ውስጥ ከጠቀሰው “ታሪክ ኢትዮጵያ” በሚል ርዕስ በትግርኛ ቋንቋ ከታተመው መጽሃፍ የተጠቀሰ።
ስለ አማራ ህዝብና ስለ እነ ዐጼ ምንሊክ፤ ዐጼ ሃይለስላሴ ወዘተ በወላጆቻቸው ጥላቻን እየተጋቱ ያደጉት የዛሬዎቹ የወያኔ መንግስት መሪዎች ከልጅነት ጀምሮ ጥርሳቸውን ሰብረው ያደጉበትን በምድጃ ዳር የተማሩትን የጥላቻና የውሸት ታሪክ ከዘመናዊ የብሄረተኛነት አስተሳሰብ ጋር አዳቅለው አክራሪውንና ዛሬ ኢትዮጵያን እያፈረሰ ያለውን የትግራይ ብሄረተኛነት በማቀንቀን ኮትኩተው አሳደጉ። ዛሬ የትግራይ ብሄረተኛነት ጥቂቶች የሚጋሩት እብደት ሳይሆን እንደ ጀርመኑ የናዚ ወይም እንደ ጣልያኑ የፋሽዝም ርዕዮተ ዓለም በብዙ ሚሊዮን የሚቆጠሩ የጎሳ ተወላጆቹን አስተሳሰብ በመቀየርና ከሰውነት ደረጃ በማውጣት የወያኔ ትግሬዎች ከትግሬ ጎሳ ውጭ ያለውን ኢትዮጵያዊ በተለይ ደግሞ የታሪክ ደመኛችን ነው የሚሉትን የአማራን ህዝብ እንደ አደገኛ አውሬ የሚያዩበትና የዚህንም ህዝብ ህልውና ጨርሰው ለማጥፋት የተነሱበት ደረጃ ላይ አድርሶአቸዋል። የትግሬዎች አካላዊ ገጽታ፤ መልክ፤ ባህልና ታሪክ ከሌላው ኢትዮጵያዊ ጋር መመሳሰል ሌላው ኢትዮጵያዊ የወያኔ ትግሬዎችን እንደ እራሱ ወገን እንጂ ለኢትዮጵያና ትግርኛ ተናጋሪ ላልሆኑ ኢትዮጵያውያን ይህን ያህል ጥላቻ ያላቸው ወገኞች ናቸው ብሎ እንዳይገምት አድርጎታል፤ አዘናግቶታልም። ስለዚህም የኢትጵዮጵያ ህዝብ የወያኔ ትግሬዎችን እዚህ ደረጃ ላይ ሳይደርሱና ብዙ ጥፋት ሳያደርሱ ሊያቆማቸው የሚችልበት ብዙ አጋጣሚዎች አልፈውታል። ከዚህ በተጨማሪ ደግሞ በሀገራችን በህዝቡ ዘንድ ቀርቶ የተቃዋሚ የፖለቲካ ፓርቲዎች ነን በሚሉት ዘንድ ስለ ጎሳ ብሄረተኛነት (ethnic nationalism) ያለው ግንዛቤ እጅግ የሚያሳዝን በመሆኑ ዛሬ ወያኔ እያደረሰ ያለውን የጎሳ ጽዳትና ጎሳን መሰረት የጅምላ ፍጅት ይከሰታል ብለው ለማሰብ አልቻሉም። በኢትዮጵያ ረጅም ታሪክ ውስጥ ያንድ የኢትዮጵያ ጎሳ አባሎች (ትግሬዎች) የመንግስት ስልጣን ይዘው አንተ ይኸ ክልልህ ስላልሆነ ከዚህ ለቀህ ውጣ በማለት የሌሎችን ጎሳ አባላት (አማራን፤ አፋርን፤ አኑዋኮችን ወዘተ) እንደ አውሬ በጦር መሳሪያ የሚያሳደዱበትን፤ ህጻናትና አሮጊቶች ሽማግሌዎችና አቅመ ደካማዎችን ለሞትና ለዘግናኝ ስቃይ የሚዳርጉበት ዘመን ታይቶ አይታወቅም።
የወያኔ ትግሬዎች ዓላማ አማራ ብለው የሰየሙትን ጨቋኝ የደርግ ስርዓት ጥለው ለትግራይ ህዝብ ህይወት የሚያሻሽል ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ለውጥ ማምጣት ነበር። ይህንን ዓላማቸውን አስመልክቶ የቀድሞው የወያኔ መሪ በ ዓ.ም በጻፈው ጽሁፍ የሚከተለውን ብሎ ነበር። “የትግራይ ህዝብ የወል ምኞት ጨቋኙን የአማራ (የደርግ) መንግስት መጣል ብቻ ሳይሆን የራሳቸውን (የትግሬዎችን) ህይወት የሚያሻሽል የማህበራዊና የኢኮኖሚ ለውጥን ማምጣት ነበር”። አረጋዊ በርሄ “How the Media of the TPLF Emerged and Countered the Dominant Media of the Ethiopian State: Can it be a Viable Alternative for Social Transformation?”, a paper written by Aregawi Berhe for a degree at the Hague Institute of Social Studies, 1992) (ጥቅሱን ከእንግሊዘኛ ወደ አማርኛ ትርጉም የራሴ የአሰፋ ነጋሽ ነው)። ይህን ከላይ አረጋዊ በርሄ የገለጸውን የወያኔ ዓላማ በማሳካት በኩል ባለፉት ሃያ ሁለት ዓመታት የወያኔ ትግሬዎች መንግስት ምን እንዳደረገ፤ እንዴት የትግራይን ገጽታና የትግራይ ተወላጆችን ህይወት ጉልህና አዎንታዊ በሆነ መልክ እንደቀየረ ማንም የኢትዮጵያን ጉዳይ የሚከታተል፤ እንደዚሁም በራሱ ሀገር የበዪ ተመልካች የሆነው የኢትዮጵያ ህዝብ ስለሚያውቀው ዝርዝር ውስጥ ለመግባት አልፈልግም። የትግራይ የጎሳ ብሄረተኞች ግን ባለፉት ሃያ ሁለት ዓመታት ለህዝባቸው ያለሙትን ልማትና ማህበረሰባዊ ለውጥ እንዳመጡ መካድ አይቻልም።
* የዚህ ጽሁፍ ጸሀፊ አሰፋ ነጋሽ በሆላንድ የሚኖር ኢትዮጵያዊ ስደተኛ ሲሆን በዚሁ በተሰደደበት ሀገር በተማረው የህክምና ሙያ የአይምሮ ሀኪም (ሳይካትሪስት ሆኖ እየሰራ ይገኛል)። አንባቢያን ይህን ጽሁፍ አስመልክቶ ለሚሰጡአቸው አስተያየቶችም ሆነ ትችቶች ጸሀፊውን በሚከተለው የኢሜይል አድራሻ ማግኘት ይችላሉ። ——–› Debesso@gmail.com
አዩዬ የሰው ምን ይለኝን ሰንሰለት አላልቶ በብዙ ውጣውረድ ውስጥ ህልምን ተከትሎ የመኖርን ልፋት አውቀዋለሁና ሰራው እንዴትም ቢሆን እጅግ እጅግ ኮርቼብሻለሁ:: ሀሙስ ማታ በጉጉት እጠብቃለሁ #shebelaalem @ayugirm
በበጎነትም እውቀትን፥ በእውቀትም ራስን መግዛት፥ ራስንም በመግዛት መጽናትን፥ በመጽናትም እግዚአብሔርን መምሰል፥ . . እግዚአብሔርንም በመምሰል የወንድማማችን መዋደድ፥ በወንድማማችም መዋደድ ፍቅርን ጨምሩ። 2ኛ የጴጥሮስ መልእክት ም1ቁ6-7 . . እንኳን ለብርሀነ መስቀሉ በምህረቱ አደረስን::
ከዚህ መንደር ሴራ ከዚህ መንደር ውድቀት . ሰው ከሀገር አንሶ ዘር ከሚቆጥርበት ክብር አለኝ ላንተ ያለ አንዳች ተከታይ ያለ አንዳች አድናቂ . ለሰንደቅህ ያደርክ አጥር ሳይገድብህ ህዝብ ሀገር ጠባቂ። ለሀገሬ መከላከያችን ሰራዊት ባለችሁበት አክብሮቴና ፍቅሬ ይድረሳችሁ:: . . . . ለውድ ሀገራችሁ ዘር ቀለም ህይማኖት ቋንቋ ሳይፈታችሁ ውድ ህይወትችሁን በእምነት ለስዋችሁ ንግግር ቃል ብቻ ነውና ፈጣሬ ነፍሳችሁን በገነት ያኑርልኝ:: . . #ethiopiandefenceforces #ethiopia🇪🇹 #love #armedforces #respect #rip
እዚህ ጋር በመጫን፣ ወይም ከአባልነትዎ ዋና ገጽ ላይ "ተጨማሪ" የሚለውን ምናሌ (በ3 መስመሮች የሚወከለው) በመምረጥ እና ከዛም "ቅንብር" ቀጥሎ "የኢሜይል አድራሻ" የሚለውን በመምረጥ ለመግባት የሚጠቀሙበትን የኢሜይል አድራሻ መቀየር ይችላሉ።
ኤርምያስ የሚለው የግሪክ ስም የተተረጐመው "የርሜያሁ" ከሚለው ከዕብራይስጥ ስም ነው፡፡ "የርሜያሁ" የሚለው "የርሜ" እና "ያሁ" የሚሉት የሁለት ቃላት ጥምረት ሲሆን "የርሜ" ከፍ ከፍ ማድረግን ሲያመለክት "ያሁ" ደግሞ "ጃቬ" ከሚለው የእግዚአብሔር መጠሪያ ስም ጋር የተያያዘ ነው፡፡ የስሙ ትርጓሜ አስቸጋሪ ቢሆንም ብዙዎች እንደሚተነትኑት የእግዚአብሔር መጠርያ ስም ከሆነው "ጃቬ" ጋር ተያያዥነትና ተቀራራቢነት ስላለው "እግዚአብሔር ከፍ ከፍ ያደርጋል" በሚል ይተረጐማል። {jathumbnail off}
ኤርምያስ የካህኑ የሕልቅያስ ልጅ ሲሆን አገሩም ከኢየሩሳሌም ወጣ ብሎ የሚገኝ ልዩ ስሙ ዐናቶት በመባል የሚጠራ መንደር እንደሆነ ተጠቅሷል(ኤር 1፡1)። ነቢዩ ኤርምያስ የኖረው ከክርስቶስ ልደት በፊት በሰባተኛው ምዕተ ዓመት መጨረሻና በስድስተኛው ምዕተ ዓመት መጀመርያ አካባቢ ላይ ነው። በእርግጥ በ621 ዓ.ዓ ንጉሥ ኢዮስያስ ጥልቅ በሆነ የተሃድሶ መንፈስ በመነሣሣት አረማዊ አምልኮን በማስወገድና እውነተኛ የሆነውን አምልኮተ እግዚአብሔር እንዲስፋፋ ማድረጉን ይታወቃል፡፡ ይህ ኢዮስያስ ያደረገውን ሃይማኖታዊ ለውጥ ወይም ተሃድሶ ነቢዩ ኤርምያስ እጅግ በጣም ደግፎት እንደነበር ከቅዱሳት መጻሕፍት እንረዳለን(2 ነገ 23፡1-25)፡፡ በተጨማሪም ኤርምያስ በ626 ዓ.ዓ አካባቢ ንጉሥ ኢዮስያስ በይሁዳ በነገሠ በአሥራ ሦስተኛው ዓመት ለነቢይነት እንደተጠራና ከተጠራም ከ40 ዓመታት በኋላ የኢየሩሳሌምን መማረክ እንዳየ ከመጽሐፉ እንረዳለን(ኤር 1፡1-10)፡፡
ኤርምያስ ከእግዚአብሔር በታዘዘው መሠረት ለሕዝቡ ምልክት እንዲሆን ሚስት እንዳያገባ፣ ወደ ግብዣም ሆነ ወደ ልቅሶ እንዳይሄድ ተከለከለ(ኤር 16)፡፡ ኤርምያስ ሕዝቡንና ኢየሩሳሌምን እጅግ በጣም ይወድ የነበረ ነቢይ ቢሆንም ከእግዚአብሔር በተገለጠለት የትንቢት ቃል መሠረት ሕዝቡን በባቢሎናውያን መማረካቸውና ወደ ስደት መሄዳቸው እንደማይቀር ነገራቸው፡፡ ከዚህም በላይ ለባቢሎን ንጉሥ እጅ ስጡ፤ ተገዙም፤ ምርኮኞችም እስከ 70 ዓመት ድረስ ወደ አገራቸው አይመለሱም ብሎ ከእግዚአብሔር የተገለጠለትን የትንቢት ቃል ተናግሯል(ኤር 25፡8-11፤ ኤር 27)፡፡
ትንቢተ ኤርምያስ በራሱ በነቢዩ ኤርምያስ መጻፉ ግንዛቤ የሚሰጡ ማስረጃዎች ቢኖሩም መጽሐፉ ሙሉ በሙሉ በራሱ በኤርምያስ የተጻፈ ስለመሆኑ ግን አጠራጣሪ ሆኖ ኖሯል፡፡ በእርግጥ የመጽሐፉ ይዘት የመረመሩ ሊቃውንት ነቢዩ ኤርምያስ የመጽሐፉ ሙሉ ጸሐፊ መሆኑን ይጠራጠራሉ፡፡ መጽሐፉ በምናይበት ጊዜ ግን ብዙ ዐይነት የአጻጻፍ ስልቶች የተከተለና ወጥነት የሌለው ሆኖ እናገኘዋን፡፡ አጻጻፉም ውስጥ ንግግሮች፣ ያለፉትን ነገሮች አስታዋሽ የሆኑ ታሪካዊ ይዘት ያላቸው ትረካዎች(ኤር 36-37)፣ ራእዮች(ኤር 1፡11-19)፣ ውይይቶች(ኤር 5፡1-8፤12፡1-6)፣ ቤተ መቅደስ ውስጥ የተደረጉ ስብከቶች ወይም ንግግሮች(ኤር 7፡1-15፤ 26፡1-14)፣ ትእዛዞች(ኤር 16፡1-13)፣ ሙሾዎች(7፡29)፣ የንስሓ ጥሪዎች(ኤር 4፡1-4)፣ ትምህርቶች(ኤር 7፡1-15) ይገኙበታል፡፡ በተጨማሪም የነቢዩ የግል ብሶቶች(ኤር 11፡18-23)፣ በሚታዩና መልእክት አስተላላፊ በሆኑ ምልክቶች የተደገፉ የነቢዩ የግል የሕይወት ታሪኮች(ኤር 18-19) የመሳሰሉትንና ሌሎችም እናገኛለን፡፡ ስለዚህ መጽሐፉ እንደ ነቢዩ ኢሳይያስ በትክክልና ግልጽ በሆነ ሁኔታ እንዲህ የተከፈለ ነው ማለት ቢያዳግትም የአጻጻፉ ዘይቤው ዘርፈ ሰፊነትና ቅደም ተከተል ባለው መልኩ አለመጠናቀሩ ሲታይ ከአንድ ሰውና በአንድ ወቅት ብቻ የተጻፈ ነው ብሎ ለመደምደም ያስቸግራል፡፡ ስለዚህ ምንአልባትም ነቢዩ ኤርምያስን እንደ ጸሐፊ ሆኖ ሲያገለግለው የነበረው ባሩክ በዚህ ሂደት ተሳታፊነቱ እጅግ በጣም የሰፋ ሊሆን እንደሚችል ይገመታል፡፡
በሌላ በኩል ደግሞ ትንቢተ ኤርምያስ ከሁለተኛ መጽሐፈ ነገሥት ጋር ብዙ ተወራራሽ የሆኑ ሀሳቦች ሲኖሩት ከኦሪት ዘዳግም ጋር ደግሞ አንዳንድ ሀሳቦች ይጋራል፡፡ ነገር ግን የሁለተኛው መጽሐፈ ነገሥትና ኦሪት ዘዳግም የጻፉት ከትንቢተ ኤርምያስ ይውሰዱ ወይም የትንቢተ ኤርምያስ ጸሐፊ የሌሎቹን ሥራ ካመሳከረ በኋላ ትንቢተ ኤርምያስን ይጻፍ በትክክል ለማወቅ የሚረዱ መረጃዎች እንደሌሉ ሊቃውንት ይስማማሉ፡፡ በአጠቃላይ ትንቢተ ኤርምያስ የአጻጻፍ ስልቱ አንድ ወጥ ባይሆንም መጽሐፉ ውስጥ ያሉ ነገሮች የማይጋጩ ወይም እርስ በርሳቸው የማይቃረኑ ከመሆናቸውም በላይ መጽሐፉ ጥልቅ የሆኑ ምስጢሮች የያዘና የአንድን ነቢይ ማንነትና የአገልግሎት ተግባሩን እስከነ መከራውና ሥቃዩ ጋር ግልጽ አድርጎ የሚያሳይ ነው፡፡
· ኤርምያስ ገና ከሕፃንነቱ ለነቢይነት እንደተጠራ ይታወቃል፤ እንዲያውም ገና በእናቱ ማሕፀን ውስጥ እያለ እግዚአብሔር ለነቢይነት አጨው፡፡ ኤርምያስ እንዴት ነው ይህንን ትልቅ የአገልግሎት ጥሪ የተቀበለው?
እግዚአብሔር ኤርምያስን ለአገልግሎት ሲጠራው ገና ድሮ በእናቱ ማሕፀን ከመፀነሱ በፊት እንደተመረጠና ከመወለዱም በፊት ለይቶት ለሕዝቦች ሁሉ ነቢይ አድርጎ እንደሾመው ይነግረዋል፡፡ ኤርምያስ ይህንን ጥሪ ሲሰማ እሱ የነበረበት ሕዝብ አኗኗር ሁኔታ ያውቅ ስለነበር የሚጠብቀው ተልእኮ እጅግ በጣም ብዙና ከባድ መሆኑን በመረዳት "ገና ልጅ ስለሆንሁ የመናገር ችሎታ የለኝም" በማለት የጥሪውን ምላሽ ይሰጣል፡፡ እግዚአብሔር ግን ገና ልጅ ነኝ አትበል፤ ምክንያቱም የምትሄደው እኔ ወደ ምልክህ ሕዝብ ነው፤ የምትናገረውም እኔ የማዝዝህን ቃል ሁሉ ነው፤ እኔም ከአንተ ጋር ሆኜ ስለምታደግህ እነርሱን ከቶ አትፍራቸው በማለት ሙሴን እንዳበረታታው ኤርምያስንም ጥሪውን ተቀብሎ ወደ አገልግሎት ጐዳና እንዲሰለፍ ደግሞ ያበረታታዋል፡፡
ነቢይ የእግዚአብሔር ተናጋሪ አፍ ወይም "የእግዚአብሔር መናገሪያ አፍ" እንደሆነ አስቀድሞ ተጠቅሷል፤ ይህ አፍ የሚያስተላልፈው ቃል የተቀደሰ፣ ሕዝብን የሚያንጽና ወደ ቅድስና የሚመራ ቃል ነው፡፡ ስለዚህ ነቢያቶች ሲጠሩ ይህንን የተቀደሰውን ቃል ለመናገር ወይንም ይህንን ተልእኮ ለመወጣት ብቁ አይደለሁም በማለት ትህትና የተሞላበት ምላሽ ይሰጣሉ፡፡ ጥሪውን ላለመቀበል ሙሉ ነጻነትና መብት ቢኖራቸውም የእግዚአብሔር የጥሪ ግብዣ ግን በመቋቋም በእንቢታቸው አይጸኑም፡፡ ከእግዚአብሔር ዘንድ መበረታታትና ምልክት ማግኘት ግን ይፈልጋሉ፡፡ ለዚህም ነው ኤርምያስ እግዚአብሔር እጁን ዘርግቶ ከንፈሮቼን ዳሰሰ፤ እነሆ የምትናገረውን ቃል ሰጥቼሃለሁ፤ እነሆ መንቀልና ማፍረስ፣ ማጥፋትና መገለባበጥ፣ ማነጽና መትከል እንድትችል በአሕዛብና በመንግሥታት ላይ ሥልጣን ሰጥቼሃለሁ በማለት እግዚአብሔር እንዳነጻውና ቃሉንም እንዳስታጠቀው የሚናገረው(ኤር 1፡9-10)፡፡
ኤርምያስ የነቢይነት ጥሪውን ተቀብሎ ነቢይ ተብሎ ለመጠራት ብቻ ሳይሆን አስቸጋሪ የሆነውን የነቢይነት ተግባሩን ለመወጣትና ወደ ፊት ለመጓዝ ምንም አላመነታም፡፡ ማረጋገጫ ብቻ ሳይሆን መንቀልና ማፍረስ፣ ማጥፋትና መገለባበጥ፣ ማነጽና መትከል እንዲችል በአሕዛብና በመንግሥታት ላይ ሥልጣን ተሰጥቶታል(ኤር 1፡10)፡፡ ይህ ሲባል የነበረውን ሊያጠፋ ወይንም በመንግሥታት ላይ የተቃውሞና የጥላቻ መንፈስ ከወዲሁ በማሳደር ወደ ተግባሩ ሊገባ ሳይሆን ቀድሞ የነበረውንና ከእግዚአብሔር ፈቃድ ውጪ የሆኑትን ነገሮችን እንዲያስተካክልና እንዲያቀና ኃላፊነት እንዳለበት ለመግለጽ ነው፡፡
በሌላ መልኩ የኤርምያስ ጥሪ አንደሌሎቹ ነቢያቶች እስራኤላውያንን ወይም አይሁዳውያንን ብቻ ለመስበክ ወይም ለማስተማር ሳይሆን የእግዚአብሔር መልእክት ቃል ለአረማውያንም ጭምር ለማዳረስ ነው። በዚህም መሠረት የነቢይነት አገልግሎቱ በአንድ ሕዝብ ወይም አገር ብቻ ሳይወሰንና ድንበር ሳይገድበው የአገልግሎት አድማሱን በማስፋት ነቢይነቱን በብዙ ቦታዎች አስተምሮበታል፡፡ እሱ ከሰበካቸው ሕዝቦች መካከል እንደ ምሳሌነት ለመጥቀስ ያህል ሞአብ(48)፣ አሞን(49፡1-6)፣ ኤዶም(49፡7-22)፣ ደማስቆ(49፡23)፣ ግብጽ(46)፣ ፍልስጤም(47)፣ ከዳርና ሀዞር(49፡28-33)፣ ኤላም(49፡34) እና ባቢሎን(50-51) ይገኙበታል፡፡
· ነቢዩ ኤርምያስ እግዚአብሔር መመለክ የሚገባው አምላክ መሆኑንና ከእርሱ ሌላ ጣዓታትን ማምለክ ኃጢአት መሆኑን በረደጋጋሚ አስተምሮአል፡፡ ይህ ትምህርት በምን ዓይነት መልኩ ነው ነቢዩ ኤርምያስ ለሕዝቡ ያብራራውና ያስተማረው?
ነቢዩ ኤርምያስ በነበረበት ወቅት እስራኤላውያን እግዚአብሔርን ማምለክ፣ ማገልገልና መታዘዝ በመተው እንደ በዓል ያሉ ጣዖታትን ማምለክ ጀምረው ነበር፡፡ እግዚአብሔር ግን ገና ጥንት በሙሴ አማካይነት እኔ እግዚአብሔር አምላክህ እጅግ ቀናተኛ ስለሆንሁ ተቀርጾ የተሠራውን ማንኛውንም ጣዖት አታምልክ፤ አትስገድለትም ብሎ ነበር(ዘጸ 20፡4-6)፡፡ ነገር ግን እስራኤላውያን በተለያዩ ጊዜያት ይህንን ትእዛዝ በመተላለፍ ፈተና ውስጥ ሲገቡና ጣዖታትን በማምለክ እግዚአብሔርን ሲያሳዝኑ እንደኖሩ ከቅዱስ ቃሉ እንረዳለን፡፡
ሕዝቡ በሕይወታቸው ጉዞ ሁሉ ከእግዚአብሔር የተደረገላቸውን በጎ ውለታ ሁሉ ዘንግተው ምንም ማድረግ ወደ ማይችሉት አማልክቶች ዘንድ መሄዳቸውንና ከንቱ ልፋታቸውን ያሳዘነው እግዚአብሔር በነቢዩ አማካኝነት ደጋግሞ ይናገራል፡፡ በእርግጥ እግዚአብሔር እኔን አምላካቸውን ምንም ሊያደርጉላቸው በማይችሉ ከንቱ አማልክት ለውጠውኛል፡፡ የሕይወት ውሃ ምንጭ የሆንሁትን እኔን ትተውኛል፤ ምንም ውሃ መያዝ የማይችሉ ቀዳዳ ጉድጓዶችንም ለራሳቸው ቈፍረዋል በማለት የሕዝቡን ጣዖት አምላኪነት ደግሞ ደጋግሞ ይገልጻል(ኤር 2፡11-13)፡፡ ሕዝቡ ብቻ ሳይሆኑ ነቢያቶችም በበዓል ስም ትንቢት ተናገሩ፤ ከንቱ የሆኑ ጣዖታትንም አመለኩ፤ የሕዝብ ገዢዎችም በእግዚአብሔር ላይ አመፁ(ኤር­­ 2፡8)፡፡
ይህንን ዓይነት ጣዖት አምላኪነት በተንሰራፋበት ማኅበረሰብ ውስጥ ነው ነቢዩ ኤርምያስ አገልግሎቱ የጀምረውና "እምነታችን እውነተኛው አምላክ በሆነው በአንዱ እግዚአብሔር ብቻ" መሆን አለበት በማለት ያስተማረው፡፡ እምነታቸው በአንዱ እግዚአብሔር ብቻ እንዲያደርጉ ነቢዩ የተለያዩ ዘዴዎች በመጠቀም ለማስረዳት ሞክሯል፡፡ ነቢዩ ኤርምያስ ጣዖቶችን በማምለክና ለባዕዳን አማልክቶች በመስገድ ሕዝቡ እግዚአብሔርን ማሳዘንና ማስቆጣቱን በመተው ወደ እውነተኛው አምላክ መመለስ ምንም ዓይነት አማራጭ የሌለውና ትክክለኛ የሆነ መፍትሔ ከመሆኑም በላይ ሕዝቡን ከሚመጣውም ጥፋት ሊያድናቸው እንደሚችል የነቢይነት ጥሪውን ደጋግሞ ያሰማቸዋል(ኤር 3፡14-18)፡፡
በሌላ መልኩ ይህ እውነተኛ አምላክ ታጋሽ፣ ርኁሩኅ፣ መሐሪ፣ ቸርና ሰዎችን አፍቃሪ እንደሆነ ነቢዩ በተለያየ መልኩ ይገልጻል፡፡ በእርግጥ እግዚአብሔር ከብዙ የትዕግስት ጥበቃ በኋላ ቁጣውን ይነዳል፤ ነገር ግን ለተጸጸቱት ምሕረቱን በድጋሚ ያወርዳል፡፡
· እግዚአብሔር አምላክ ሁሉን ቻይ፣ ሁሉን አድራጊ አምላክ መሆኑን ነቢዩ ኤርምያስ በተደጋጋሚ በተለያየ መልኩ ገልጾአል፤ ይህንን አሳብ በምን ዓይነት መልኩ ነው ሕዝቡን ማስረዳት የመረጠው?
ነቢዩ ኤርምያስ በሸክላ ሠሪው ቤት ሆኖ የሸክላ ሠሪውንና የሚሠራውን ዕቃ ምሳሌ በመጠቀም የሁሉ ነገር (የሁሉ ሥራ) ባለቤት እግዚአብሔር መሆኑን ያስገነዝባል፡፡ ሸክላ ሠሪው ጭቃውን ለውሶ በሚፈልገው ዓይነት እንደሚሠራውና ጭቃውንም በሸክላ ሠሪው እጅ እንደሚገኝ ሁሉ ሕዝቡም በእግዚአብሔር እጅ ወይም በሥልጣኑ ሥር እንደሆነና በሕዝቡ ላይ ሁሉንም ነገር የማድረግ ኃይል እንዳለው ያስረዳል(ኤር 18፡6)፡፡
በሌላ መልኩ ነቢዩ ኤርምያስ ከእግዚአብሔር በታዘዘው መሠረት ከሸክላ የተሠራ ገንቦ በመውሰድ ከሕዝቡና ከካህናቶች መካከል በተመረጡት ሰዎች ፊት ሰባበረው፡፡ ይህ የተሰበረው የሸክላ ገንቦ ተመልሶ ሊጠገን እንደማይችል ሁሉ በአመፃቸውና በእምቢተኛነታቸው የሚጸኑት እልኸኞች ሕዝቦችና የሚኖሩበት ከተማ በዚሁ ዓይነት መሰባበር እንደሚችልና መቅሠፍትም እንደሚያዘንምባቸው ይናገራል(ኤር 18፡12፤ 19፡1-13)፡፡ በተጨማሪም እግዚአብሔር የሰውን አእምሮና የሰውን ልብ እንደሚመረምር፣ እያንዳንዱም ሰው በአካሄዱና በሥራው መጠን እንደሚቀጣው ያስረዳል(ኤር 17፡10)፡፡ ለዚህም ነው ነቢዩ ሁሉን ቻይ የሆንህ አምላክ ሆይ! አንተ ግን ሁሉን ነገር በትክክል ትመረምራለህ፤ በልባቸውና በአእምሮአቸው የተሰወረውንም ነገር በትክክል ታውቃለህ በማለት የእግዚአብሔርን ሁሉን ቻይነት፣ ሁሉ አዋቂነትና ሁሉ አድራጊነት የሚያረጋግጠው(ኤር 20፡12)፡፡
· ዕለተ ሰንበት የማክበርን አስፈላጊነት በተለያዩ ነቢያት በተለያየ ጊዜ ትምህርት ሲሰጥበት ነበር፤ ነቢዩ ኤርምያስ ዕለተ ሰንበት ማክበርን በተመለከተ የነበረው አመለካከት ምን ይመስላል?
ገና ጥንት በሙሴ የነቢይነት አገልግሎት ጊዜ እግዚአብሔር ትእዛዛትን ሲሰጥ የሰንበትን ቀን አክብር፤ ቀድሰውም፤ ሥራህን ሁሉ የምታከናውንባቸው ስድስት ቀኖች አሉልህ፤ ሰባተኛው ቀን ግን ለእኔ የተቀደሰ የዕረፍት ቀን ነው፤ በዚያን ቀን ማንም ሰው ሥራ አይሥራ፤ አንተም ሆንህ ልጆችህ፣ አገልጋዮችህም ሆኑ እንስሳትህ፣ በአገርህ ውስጥ የሚኖሩ መጻተኞችም ቢሆኑ ምንም ሥራ አትሥሩበት ብሎ ነበር(ዘጸ 20፡8-10)፡፡ ሆኖም ግን ይህንን ትእዛዝ በተለያዩ ጊዜያት በሕዝቡ ሲጣስና ሕዝቡ እግዚአብሔር ያዘዘውን ሳይሆን ራሱ የፈቀደውን ሲያደርግ ይስተዋላል፡፡
ነቢዩ ኤርምያስ በነበረበት ጊዜ የነበረው ሕዝብም ይህንን ትእዛዝ ባለማክበሩ ምክንያት ነቢዩ ዳግመኛ የእግዚአብሔር ትእዛዝ እያስታወሰ ያስጠነቅቃቸዋል፡፡ ነቢዩ የእግዚአብሔር ትእዛዝ ለሕዝቡ ሲያስተላልፍ የቀድሞ አባቶቻችሁ ቃሌን አላዳመጡም፤ ትእዛዜንም አልፈጸሙም፤ ይልቁንም እልኸኞች በመሆን ለእኔ መታዘዝንና ከእኔ መማርን እምቢ አሉ በማለት ሕዝቡ የቀድሞ አባቶቻቸው የሠሩትን እነርሱም እንዳይደግሙት ያስጠነቅቃቸዋል(ኤር 17፡23)፡፡ በዚህም መሠረት እግዚአብሔር ሰንበትን እንዲያከብሩ ዳግመኛ ሲያዛቸው እንግዲህ የሚያዳምጡኝ ከሆኑ እነዚህ ሕዝብ ትእዛዜን እንዲጠብቁ ንገራቸው፤ በሰንበት ቀን ምንም ዓይነት ሸክም ይዘው በከተማዪቱ በሮች አይግቡ፤ ሰንበትን የተቀደሰ ቀን አድርገው ያክብሩ እንጂ በዚያን ቀን ምንም ሥራ አይሥሩ ይላቸዋል(ኤር 17፡24)፡፡
የእግዚአብሔርን ትእዛዝ በልቦናቸው አድሮ ሰንበትን የሚያከብሩት ብዙ በረከትን ከማግኘታቸውም አልፎ ነገሥታቶቻቸውና መሳፍንቶቻቸው ሥልጣናቸው እንደ ዳዊት የተጠናከረ፣ በሕዝቡና በአገሪቱ ተቀባይነታቸው እጅግ በጣም የተወደደ እንደሚሆን ያስረዳቸዋል(ኤር 17፡25-26)፡፡ ይህን ሳያደርጉ ቀርተው እንደ ቀድሞ አባቶቻቸው በእልከኝነታቸው የሚጸኑ ከሆነ ግን የእግዚአብሔር ቁጣ እንደ እሳት ይፈጃቸዋል፤ የከተማቸው የቅጽር በሮችና ቤተ መንግሥቶቻቸውም በእሳት ይነዳሉ(ኤር 17፡27)፡፡
'''መንግሥት''' በአንድ አገር ወይም ተቋም ውስጥ ሕጎችን ለማውጣትና ለማስፈጸም ስልጣን ያለው አካል ነው። መንግሥት አንድ ሃገር ወይም ማህበረሰብ የሚስተዳደርበት ሥርዓትና ለዚህም ሲባል የተቋቋመ ኃይል ያለው አካል ነው ፡፡
የመንግስት አመሠራረት መቼ እንደተጀመረ በእርግጠኝነት መናገር ይቸግራል ፡፡ ሆኖም ታሪክ የጥንታዊ መንግስታትን ምስረታ ይመዘግቧል ፡፡ ከ 5,000 ዓመታት በፊት የመጀመሪያዎቹ ትናንሽ የከተማ መንግስታት ብቅ ብቅ እንዳሉ ይገመታል ፡፡ ከሶስተኛው እስከ ሁለተኛው ዓመተ ዓለም ከእነዚህ ውስጥ አንዳንዶቹ ወደ ትልልቅ አካባቢዎች በማደግ እንደ ሱመር ፣ የጥንቷ ግብፅ ፣ የኢንዲስ ሸለቆ ስልጣኔ እና ቢጫ ወንዝ ስልጣኔ የሚባሉትን ፈጥረዋል ፡፡
እ.ኤ.አ. ከ 17 ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ ጀምሮ የሪፖብሊካዊ መንግስት ተስፋፍቷል፡፡ የእንግሊዝ፣ የአሜሪካና የፈረንሳይ አብዮቶች ለተወካይ የመንግስት ምሥረታ እድገት አስተዋጽኦ አበርክቷል ፡፡ የኮሚኒስት መንግስት የተመሠረተበት የመጀመሪያው ሠፊ ሀገር ሶቪዬት ህብረት ነው። የበርሊን ግንብ ከተደረመሰ ጊዜ ጀምሮ የሊበራል ዴሞክራሲ የተስፋፋ የመንግሥት መስተዳድር ሆኗል ፡፡
ከልጂነታቸው ጀምሮ የሃይማኖት አባት ለመሆን የታጩ፣ መቻችልን ይሰብኩን ዘንዳ አቻችሎ ከሚያኖረው የወሎ አፈር የተሰሩ፣ ሙስሊሙ ማህበረሰብ ብቻ ሳይሆን መላው የኢትዮጵያ ህዝብ በስስት እንዲያያቸውና መወክሉ እንዲያደርጋቸው…. በበረሐ ውስጥ ዘምዘም ውሃን የሚያፈልቅ አንደበት፣ ከማንነታቸው ጋር አብሮ የሚሄድ ተክለ-ሰውነትና ለአገር የሚጠቅም ሸጋ አመለካከት የተሰጣቸው፣ ከእምነት መጽሐፎች ውስጥ ከሚያለያዩን ነገሮች ይልቅ አንድ የሚያደርጉን ያስተምሩን ዘንዳ የተቀቡና ትልቅትነትን ከአላህ እጅ የተቀበሉታላቅ ኢትዮጵያዊ አባት ናቸው፡፡
ሹመትና ታላቅነት ከማፊያዎች እጅ በሚገኝበት ዘመን… መስሎ በማደር ፈንታ ራሱን በመሆን ከትግል ወደ ትግል የተሸጋገረ፣ የዘመኑ ባለስልጣኖች በሀገር ሀብት ላይ ሲቆምሩ… ቆማሪ ከመሆን ይልቅ ተቆርቋሪ በመሆን ከቁማርተኞቹ ጋር እየተላተመ ብቻውን ሲንገላታ የኖረ፣ ስልጣን የሰጡት ሰዎች በዝርፊያ ስራ ላይ ሲሰማሩ የሚወርዱበትን ቀን በመጠባበቅ ፈንታ አቤቱታውን በማርቀቅ ወንጀለኞቹን የከሰሰበትን ማመልከቻ ለወንጀለኞች ሲሰጥ የኖረ፣ በበሽተኞች ከመከበቡ የተነሳ የራሱን ጤንነት እስኪጠራጠር ድረስ የማያስቆመውን የግፍ ስራ እያዬ ቆሽቱ ሲበግን የኖረ ታላቅ ሰው ነው፡፡
ህዝብን ከማባላት ይልቅ ህዝብን ለማግባባት ጽኑ ፍላጎት ያለው፣ ዶክትሬቱን ወደ ቢዝነስ ከመቀየር ይልቅ የአቶ መለስን መንግስት ለመቀየር ጥቅም ላይ ያዋለ… በአስተማራቸው ሰዎች ሲተች፣ ሲከሰስና ሲብጠለጠል የኖረ፣ በተማሪዎቹና በልጆቹ ከዩኒቨርስቲ መምህርነቱ የተባረረና የታሰረ፣ ከዘመኑ ጋር የማይለዋወጥ ጠንካራ አቋም ያለው፣ ለአንዱ ምቾት ሲል ለሌላው ስጋት መሆንን የማይመርጥ፣ ለህዝብ ከመታገልና አገሩን ከማገለግል የዘለለ የስልጣን ጥም የለለው፣ አላዋቂው ሁሉ ያለፈን ታሪክ እያነሳ ህዝብን በህዝብ ላይ ሲያነሳሳ ያለፉ መሪዎችን ከመውቀስ ይልቅ የዘመኑን ገዳዮች ማስወገድ ላይ ትኩረቱን አድርጎ ሲሰራ የኖረ…
ቅንነቱና መልካምነቱ ከፊቱ ገጽታው ላይ የሚነበብ፣ እንደ እርጎ የተረጋጋ ማንነት ያለው፣ እንቅፋት የሚሆኑበትን ሰዎች በዛቻው ሳይሆን በዝምታው የሚያሸንፍ፣ አንድን ነገር ለመፈጸም ሲነሳሳ በብሔር ጭንብል ሳይሆን በአገራዊ መነጽር የሚያስተውል፣ በተናጠል ከመሮጥ ይልቅ በቲም መስራትን የሚመርጥ፣ በኢትዮጵያዊነትና በመልካምነት ሱስ የተለከፈ፣ ምድር ላይ ለመስራት እንጂ መድረክ ላይ ሪፖርት ለማቅረብ የማይጋፋ….
ከዚያ ትውልድ ጋር አብሮ የታሰረ፣ የተማረውን ፍልስፍና ሲያስተምርና ሲተገብር የኖረ፣ በነጻ አስተሳሰቡ በመሃይም ባለስልጣኖች ውሳኔ ከዚህ ትውልድ ጋር ተገፍትሮ የነበረ፣ ባገኘው መድረክ ሁሉ ለአገራችን ይጠቅማል የሚለውን ምክር ያለ ስስት በመለገሱ የሚታወቅ፣ የተማረው ሁሉ ገንዘብን በሚያባርርበት ሰዓት እራሱን በመጽሐፍቶች በመሙላት ጭንቅላቱ ውስጥ ላይብረሪ ያቋቋመ….
ኢትዮጵያዊነት ከማይሰበክበት የጠረፍ ስፍራ ኢትዮጵያዊ ሆኖ የተወለደ፣ ከተገለለ ህዝብና ምድር ላይ ተኸልቆ ለእኛ ለመሃል አገሮቹ ኢትዮጵያዊነትን ያስተምር ዘንዳ ከጋምቤላ ወደ ሸዋ የተላከ፣ እኛ የጣልነውን የኢትዮጵያዊነት ካባ ከመሬት ላይ አንስቶ በጥቁር ሰውነቱ ላይ በመጎናጸፍ በእራሳችን ቋንቋ የአባቶቻችንንና የአገራችንን ታሪክ እየሰበከን የሚገኝ ጥቁር መሲህ፣ ልንለግሰው የሚገባውን ክብርና አድናቆት ሳይጠብቅ ወደ አርሶ አደሩ በመሄድ እርሻቸውን እያረሰ፣ በጭቃ እየተለወሰ አንድነትንና ፍቅርን በማስተማር ላይ የሚገኝ ጥቁር ብርሐን…
አሳሪውም፣ ከሳሹም፣ ምስክሩም፣ ፈራጁም ኢህአዴግ በነበረበት ሰዓት የሙያ ግደታዋን የተወጣች፣ ‹‹በህግ እንጂ በሰው አልመራም›› በማለት ስራዋን የለቀቀች፣ ፖለቲካ ክስረት በነበረበት ሰዓት በፓርቲ ታቅፋ አምባገነኑን ስርዓት የታገለች፣ ይቅርታ አልጠይቅም በማለቷ የተነሳ በመለስ ዜናዊ ትዕዛዝ የእድሜ ልክ እስር የተፈረደባት፣ በወህኒ ቤት ውስጥ የሚፈጸመውን ግፍና ጥቃት ተቋቁማ አልሸነፍ ባይነቷን ያሳየች፣ ይህን ሁሉ መስዋዕትነት ከከፈለች በኋላመ የሰላም አየር እየተነፈሱ ከመኖር ይልቅ እጅግ አስቸጋሪ በሆነ ቦታ ላይ ተመድባ በሙያዋ ህዝቧን ለማገልገል ወደ ሃገሯ የተመለሰች…
ጋዜጠኝነትን በእውቀት የጀመረች፣ ተወዳጅነትን ያተረፈ ሚዲያ መገንባት የቻለች፣ የምትጋብዘውን እንግዳ ጠንቅቃ የምታውቅ እና ስለ ተጋባዧ ማንነት ከባለቤቱ በላይ በቂ መረጃ ያላት፣ የሐገሪቱ ሬድዮ ጣቢያዎች ሁሉ ስፖንሰር በሚያገኙበት የኳስ ትንታኔ ላይ ሲሰማሩ በገነባችው ሚዲያ ላይ ብዙ አይነኬ ዘገባዎችና ፕሮግራሞች እንዲተላለፉ ስታደርግ የኖረች…
በተለያዩ ዘርፎች ላይ በቂ እውቀትን ያከማቸ የመረጃ ቋት፣ ከመአዛ ብሩ ጋር ተቀናጅቶ በሚያቀርበው አስደማሚና አስገራሚ የሸገር ካፌ ፕሮግራሙ ጎታታውን የሰንበት ጧት በጉጉት እንዲንጠብቀው ሲያደርገን የነበረ፣ መንግስት የሚሰራቸውን ህጸጾች ከእውነትና ከህግጋት አንጻር እየተመለከተ እስከጫፍ ድረስ በድፍረት ሲናገር የኖረ፣ ቀኑን ሙሉ ቢናገር የማይሰለችና የማይጠገብ የህግ ሙህር…
ኪነት አስመሳይና ቀፋይ በነበረችበት ዘመን ራሷን ችላ እንዲትሄድ ማድረግ የቻለ፣ የጥበብን ከፍታ ማንም እንዳይደርስባት አድርጎ ከዳሽን ተራራ ጫፍ ላይ የሰቀለ፣ ከመንግስት ጎን ተሰልፎ እንደ ባልንጀሮቹ መሬት በመቀበል ፈንታ ከህዝብ ጎን ወግኖ እስራትን ለመቀበል የመረጠ፣ እንደ እሱ ብዙ ተስፋ ያለው ቀርቶ የሚበላው ምሳ የሌለው ዜጋ መንግስትን በፍራቻ በሚመለከትበት ሰዓት በሁለት ስንኝ ግጥም የህውሓቶችን ቅስም የሰባበረ፣ በዚህም የተነሳ ‹‹ኮንሰርት ማዘጋጀትን፣ ሙዚቃ ማስመረቅን፣ በፈለገው ጊዜ ወደ ውጭ አገር መሄድን፣ በፈለገው ቦታ መገኘትን›› የሚከለክል የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ ተጥሎበት እንዲኖር ሲደረግ ከፍታውን አስጠብቆ መዝለቅ ያላቃተው፣ በገንዘብ ሳይሆን በጥበብ በመመራት እራሱን የህዝብ ሃብት፣ ህዝቡን ደግሞ የራሱ ሐብት ማድረግ የቻለ….
እንደ ጓዶቹ ሐብት በማከማቸት ፈንታ ራሱን በእውቀትና በትምህርት ሲገነባ የኖረ፣ ለድጋፍ በሚያገለግለው ቋንቋ ነቀፌታውን ሲገልጽ የተሰማ፣ አብሮ አደጎቹ ወደ ውጭ መውጣት በሚፈልጉበት ሰዓት ለውጡን ለመደገፍ ወደ አገሩ የተመለሰ፣ አብዛኞቹ የትግራይ ሙህራን፣ አክቲቪስቶችና ፖለቲከኞች አገር ወዳዱን የትግራይን ህዝብ ከራስ ወዳዱ ህውሓት ጎን ለማሰለፍ ሲፍገመገሙ… ከጥቂት ጓዶቹ ጋር ተነጥሎ በመውጣት የሚወደውን ህዝብ በትክክለኛው መንገድ ለማስገባት ጥረት እያደረገ የሚገኝ፣ ተነጥሎ መቃወምም ሆነ ተነጥሎ ድጋፉን መግለጽ የሚያስችል ግዙፍ የራስ መተማመን የተሰጠው…
በFM 97.1 ከመጣበት ጊዜ አንስቶ እስካሁን ድረስ በሚሰራቸው ፕሮግራሞቹ ብዙ ርዕዮቶችን የገለጠ፣ በብቃትና በመክሊት ሳይሆን በገጠመኝ ታዋቂ የሆኑትን ገለባዎች በጠንካራ ሙግቱ ያስጎነበሰ፣ ታላቅ ሆነው ሳለ የተረሱትን እንደ ጋዜጠኛነቱ እያስታወሰ በሚችለው ልክ ያሞገሰ፣ ወደ ብሔር አሮንቃ ሊከቱት የሚፈልጉትን ሰዎች ከአሮንቃቸው በመምዘዝ አገራቸውንና አገሩን ያመላከተ፣ እኛ ዐይናሞቹ ማየት የማንችለውን ሙላትና ጉድለት የሚመለከት ታለቅ ብርሐን በልቡ ውስጥ የተለኮሰለት….
ሚዛናዊ፣ ሁሌም ከእውነት ጋር የቆመ፣ በእውቀትና በመረጃ ላይ ተመስርቶ የሙያ ግደታውን የሚወጣ፣ ብዙ የማያወራ፣ ከስሜታዊነት የጸዳ፣ እንደ ጋዜጠኝነቱ ሁሉንም ነገር ከመተቸት ይልቅ እንደ አገር ወዳድነቱ በቁጥብ አንደበቱ በጎውን የሚያወድስ፣ ሕሱሙን የሚነቅስ….
-ከዚህ ባለፈ ደግሞ የእናንተ ስልቹ መንፈስ ቢገድበኝም…. የሰብአዊ መብት ተሟጋቹ አርቲስት ታማኝ በየነና የሶማሊያ ክልል አዲሱ ፕሬዝዳንት አቶ ሙስጠፋ መሀመድ ኡመር ምርጥ ኢትዮጵያዊያን የምላቸው ሰዎች ናቸው፡፡
እቶም ኣብ ዝሓለፈ ቅንያት፣ ብመርከብ ባጽዕ ዝኣተዉ ኤርትራውያን፣ መብዛሕቶም መንበሪ ፍቓድ ዘይጸንሖም ኮይኖም ካብ ጂዛን፣ ጂዳ፣ ደማምን ሪያድን ብፖሊስ ተታሒዞም ኣብ ዝተፈላለየ ኣብያተ ማእሰርቲ እታ ሃገር ዝጸንሑ ምዃኖም፣ ነዚ ሓበሬታ ዝልኣኹ ምንጭታት ኣረጋጊጾም።
ኣብ ስዑዲ ዓረብ፣ መንበሪ ፍቓዶም ዝወደቐ ኣማኢት ኤርትራውያን ከምዘለዉ ዝፍለጥ ኮይኑ፣ ብዙሓት ካብኣቶም እታ ሃገር ብዘይማእሰርቲ ክወጹ ንዝሃበቶም ዕድል ተጠቒሞም ናብ ሱዳንን ግብጽን ክወጹ ምጽንሖም ዝፍለጥ’ዩ።
ብሪታኒያዊው የመጽሐፍ ቅዱስ አስተማሪ ዶክተር ጂ. ካምቤል ሞርጋን እራት ወንድ ልጆች ነበሯቸው፤ አራቱም ወንጌል አገልጋዮች ሆኑ። አንዱ ሰው ከልጅ ልጆቻቸው እንዱን እርሱም የወንጌል እገልጋይ ይሆን እንደሆነ ሲጠይቀው፥ «የለም፥ እኔ ለኑሮዩ ለመሥራት ነው ዕቅዴ» በማለት መለሰለት።
አንድ መጋቢ ማድረግ የሚጠበቅበት ምንድን ነው? «የወንጌል አገልግሉት ሥራ በእርግጥ ምንድን ነው»? ይህን ካላወቅን የወንጌል አገልጋዩን ሥራ ከቶውንም መገምገም አንችልም። በአጥቢያ ቤተ ክርስቲያን ከዚህ የበለጠ በርካታ ችግሮችን የሚፈጥር ሌላ ጉዳይ ምናልባት አይኖርም፥ መጋቢውና የቤተ ክርስቲያን መሪዎች በእርግጥ ሥራቸውን እየሠሩ እንዳሉ የምናውቀው እንዴት ነው?
ጳውሎስ በዚህ ምዕራፍ ሦስት የቤተ ክርስቲያን ምስሎችን ይሥላል። እነዚህኑ ምስሎች በመጠቀም የወንጌል አገልግሎት ምን መፈጸም እንደሚገባው አመልክቶአል። ቤተ ክርስቲያን ቤተሰብ ናት እናም ዓላማዋ እድገት ነው (3፡1-4)። ቤተ ክርስቲያን ማሣ ናት እናም ዓላማዋ ብዛት ነው (3፡5-9)። ቤተ ክርስቲያን ቤተ መቅደስ ናት እናም ዓላማዋ ጥራት ነው (3፡9-23)።
ጳውሎስ በዓለም ላይ ሁለት ዓይነት ሰዎች እንዳሉ ቀደም ሲል ገልጾአል- ተፈጥሮአዊ (ያልዳህ እና መንፈሳዊ (የዳነህ። አሁን ደግሞ ሁለት ዓይነት የዳኑ ሰዎች እንዳሉ ያብራራል – በሳልና ጨቅላ (ሥጋዊ)። ክርስቲያን የሚያድገው መንፈስ ቃሉን በመመገብ እንዲያስተምረው ሲፈቅድ ነው። ጨቅላው ክርስቲያን የሚኖረው ለሥጋዊ ነገሮች ስለሆነ ለመንፈሳዊ ነገሮች ያለው ፍላጎት አነስተኛ ነው። በእርግጥ አንዳንድ ክርስቲያኖች የዳኑት ቅርብ ጊዜ ስለሆነ ጨቅላ ናቸው። ነገር ግን ጳውሎስ እዚህ ላይ የሚናገረው ስለ እነዚህ አይደለም።
ጳውሎስ ይህንን ቤተሰብ ወደ ሕልውና ያመጣ «መንፈሳዊ አባት» ነው (4፡15)። በቆሮንቶስ ባገለገለባቸው 18 ወራት፥ ጳውሎስ መንፈሳዊ ልጆቹን በመመገብና በእምነት እንዲያድጉ በመርዳት ጥሮአል። በሰብአዊ ቤተሰብ ውስጥ ያለ አዲስ ሕፃን እንዲያድግ እና እንዲጠነክር ሁሉም ሰው እንደሚያግዝ ሁሉ –በእግዚአብሔር ቤተሰብ መንፈሳዊ ብስለት እንዲመጣ ማበረታታት ይገባናል።
የብስለት ምልክቶች ምንድን ናቸው? አንደኛው መንገድ፥ በሳል ሰውን በሚመገበው ምግብ ማወቅ ትችላለህ። ይህን ምዕራፍ በምንጽፍበት ጊዜ ወንድ የልጅ ልጃችንና ሴት የልጅ ልጃችን ሲያድጉ እየተከታተልን ነበር። ቤኪን ገና እናቷ እያጠገበቻት ናት፥ ዮናታን ግን አሁን በጠረጴዛው አጠገብ ተቀምጦ ትንሿን መጠጫውን እና የመመገቢያ መሣሪያዎቹን ይዞ በመውተርተር ይሞካክራል። ልጆች እያደጉ በሄዱ ቁጥር፥ የተለያዩ ምግቦች መመገብ ይማራሉ። ከወተት ወደ ሥጋ (የጳውሎስን ቃላት ልጠቀምና) ይሸጋገራሉ።
ልዩነቱ ምንድን ነው? ተለምዶአዊ ምላሽ «ወተት» በቃሉ ውስጥ ያሉትን ቀላል ነገሮች ሲወክል፥ «ሥጋ» ደግሞ ጠንካራ ዶክትሪንን ይወክላል። እኔ ግን በዚህ ተለምዶአዊ አገላለጽ አልስማማም፤ ማስረጃ ዬ ደግሞ ዕብራውያን 5፡10-14 ነው። ምንባቡ «ወተት» ኢየሱስ ክርስቶስ በምድር እያለ ያደረጋቸውን እንደሚወክል፥ «ሥጋ» ደግሞ አሁን በመንግሥተ ሰማይ ሆኖ የሚያደርገውን እንደሚወክል የሚያስተምር ይመስላል። የዕብራውያን ጸሐፊ የአሁኑን የኢየሱስ ክርስቶስ ሰማያዊ ክህነት ለማስተማር የፈለገ ሲሆን አንባቢያኑ ግን በጣም ጨቅላ ከመሆናቸው የተነሣ ሊያደርገው አልቻለም (ዕብ 6፡1 4ን ተመልከት)።
የእግዚአብሔር ቃል መንፈሳዊ ምግባችን ነው – ወተት (1ኛ ጴጥ. 2፡2)፥ እንጀራ (ማቴ. 4፡4)፥ ሥጋ (ዕብ 5፡11-14) እና ማርም ጭምር [መዝ. (118)፡103] ነው። የውጪኛው ሰው በሰውነቱ ጤናማ እንዲሆን የተመጣጠነ ምግብ እንደሚያስፈልገው ሁሉ፥ የውስጠኛውም ሰው የተመጣጠነ መንፈሳዊ ምግብ ያስፈልገዋል። ሕፃን በወተት ይጀምራል፤ ነገር ግን ባደገና ጥርሶቹም በጎለበቱ መጠን ጠንካራ ምግብ ያስፈልገዋል።
የአንድ እማኝን መንፈሳዊ ብስለት ወይም ጨቅላነት ለማወቅ አስቸጋሪ አይደለም፤ የሚጠይቀው ምን ዓይነት «ምግብ» እንደሚወድ ማወቅን ነው። ጨቅላው እማኝ ክርስቶስ አሁን በሰማይ ስላለው አገልግሎት የሚያውቀው ጥቂት ነው። በምድር ስለነበረው የጌታችን ሕይወት እና አገልግሎት ሐቆችን ያውቃል፤ ነገር ግን አሁን በሰማይ ስላለው አገልግሎት ጭብጦችን አያውቅም። የሚኖረው «በመጽሐፍ ቅዱስ ታሪኮች» እንጂ በመጽሐፍ ቅዱስ ዶክትሪኖች አይደለም። የ 1ኛ ቆሮ. 2፡6-7 አስተውሎት የለውም።
በዝውውር አገልግሎቴ በመቶዎች ለሚቆጠሩ አብያተ ክርስቲያናት እና ኮንፈረንሶች ሰብኬአለሁ። በእነዚህ ጊዜያት ለመዝናናት ሳይሆን አብርሆትን ለማግኘት ና ለመታነጽ ፍላጎት ለነበራቸው ምእመናን ምስጋናዬ ሁሌም ከፍ ያለ ነበር። ለጠፉት ወንጌልን መስበካችን አስፈላጊ ነው፤ ነገር ግን ለዳኑትም ደግሞ ወንጌልን መተርጎማችን እኩል አስፈላጊ ነው። አዲስ ኪዳን እንዳለ የወንጌል ትርጉም ና ተዛምዶ ነው። ለምሳሌ ጳውሎስ የሮሜን መልእክት የጻፈው ሮማውያን እንዴት መዳን እንዳለባቸው ለመንገር አልነበረም- ምክንያቱም እነርሱ የዳኑ ቅዱሳን ነበሩ። ደኅንነታቸው በመሠረቱ ምን እንደሚያካትት ለመግለጽ ጻፈላቸው። ይህ «የእግዚአብሔር ጥልቅ ነገሮች» በዕለታዊ ኑሮም እንዴት እንደሚተገበሩ ማብራሪያ ነበር።
ብስለትን ማወቂያ ሌላም መንገድ አለ፤ በሳል ክርስቲያን ፍቅርን ይለማመዳል፤ ከሌሎችም ጋር መግባባትን ይፈልጋል። ጨቅላዎች ግን አለመስማማትና ኩርፊያ ይቀናቸዋል፤ በተራ ነገርም ስሜታዊነት ያጠቃቸዋል። ጨቅላዎች ብዙ ጊዜ ራሳቸውን ከጀግኖች፥ የስፖርት ጀግኖችም ይሁኑ የፊልም ጀግኖች፥ ጋር ማዛመድ ያምራቸዋል። በቆሮንቶስ የነበሩ «ጨቅላዎችም»፥ ታላቁ ሰባኪ የትኛው ነው ጳውሎስ፥አጵሎስ፥ ወይስ ጴጥሮስ በማለት ይፋተጉ ነበር። በመጫወቻ ስፍራ ያሉ ሕፃናት ሥራ ይመስል ነበር – «አባቴ አባትህን ያሸንፋል! አባቴ ከአባትህ ይበልጥ ሀብታም ነው!»
መንፈሳዊ እውቀት የሌላቸው ጨቅላ ክርስቲያኖች በቤተ ክርስቲያን የመሪነትን ስፍራ ሲቆናጠጡ አደጋ ይከሰታል። ከአንድ በላይ የሆኑ ልባቸው የተሰበረባቸው መጋቢዎች፥ ንግግራቸው ተራራ ኑሮአቸው (ሕይወታቸው) ግን ተራ የሆኑ የቤተ ክርስቲያን ሽማግሌዎችን ምን እናድርጋቸው! ሲሉ በጽሑፍ ወይም በስልክ ይጠይቃሉ። (እንደ እውነቱ ከሆነ አንዳንዴ ያልበሰለ መጋቢ ሲያጋጥም፥ ምን እናድርግ ብለው የሚጠይቁት ሽማግሌዎች የቤተ ክርስቲያን ሹማምንት ናቸው ማለት አለብኝ!)
የመጋቢ ሥራ ቤተ ክርስቲያን በመንፈሳዊ ነገር እንድታድግ በጌታም እንድትጠነክር መርዳት ነው። ይህ ደግሞ የሚሆነው በማያቋርጥ፥ በተመጣጠነ የቃሉ አገልግሎት ነው። ኤፌሶን 4፡1-16 ይህ ጉዳይ እንዴት እንደሚከናወን ያብራራል። ይኸውም እያንዳንዱ የአካል ክፍል የራሱን ድርሻ ማበርከት አስፈላጊው ስለመሆኑ ነው።
እግዚአብሔር መንፈሳዊ ስጦታዎችን ለሕዝቡ ያድላል፤ ከዚያም እነዚህን በስጦታ የበለጸጉ ሰዎች ቅዱሳንን እንዲያንጹ ለተለያዩ አብያተ ክርስቲያናት ይሰጣል። አማኞች በሚያድጉበት ጊዜ ቤተ ክርስቲያንን ያንጹእታል።
ጳውሎስ ስለ መንፈሳዊ ስጦታዎች በ 1ኛ ቆሮ. 12-14 ብዙ ይናገራል፤ ይሁን እንጂ የሚከተለው አሁን እዚሁ መነገር ይገባዋል። የበሰለ ክርስቲያን ስጦታዎቹን የማነጫ መሣሪያ አድርጎ ይጠቀምባቸዋል፤ ጨቅላው አማኝ ግን ስጦታዎቹን እንደ መጫወቻ አሻንጉሊቶች ወይም እንደ መመጻደቂያ ሽልማት አድርጎ ይጠቀምባቸዋል። አብዛኛዎቹ የቆሮንቶስ ቤተ ክርስቲያን አባላት በስጦታዎቻቸው «መመጻደቅ» ይወድዱ ነበር፤ ነገር ግን አንዳቸው ሌላውን ለማገልገል ና ቤተ ክርስቲያንን ለማነጽ ፍላጎት አልነበራቸውም።
የወንጌል አገልግሎት ዓላማው ምንድን ነው? ልጆቹ በእምነት እንዲጠነክሩ ና የበለጠ ኢየሱስን እንዲመስሉ፥ የእግዚአብሔርን ቤተሰብ ማፍቀር፥ መመገብ፥ እና መግራትን ያካትታል።
ስዑዲ ዓረብን ጅቡትን መጓዓዝያ፣ ጥዕና፣ ሕርሻ፣ ጸዓት፣ ቴክኖሊጂን ዝርከቦ ዝተፈላለየ ጽላታት ንምትሕግጋዝ ዘኽእል ውዕል ከምዝኸተማ ማዕከን ዜና ዓረብ ኒውስ ኣፍሊጡ።
ኤክስኤል / ጥቁር። L / ጥቁር። M / ጥቁር። ኤስ / ጥቁር ኤክስኤል / አረንጓዴ L / አረንጓዴ መ / አረንጓዴ ኤስ / አረንጓዴ ኤክስኤል / ካኪ ኤል / ካኪ መ / ካኪ ኤስ / ካኪ
ከዲሲ የሕዝብ ትምህርት ቤቶች ጋር በመሆን፣ ለ2020-2021 የትምህርት ዓመት እንኳን ደህና መጣችሁ! የተማሪዎቹ የቀድሞ መነሻቸው ወይም ሁኔታቸው ምንም ሆነ ምን፤ እያንዳንዱ ትምህርት ቤቶቻችን ዓለም አቀፍ ደረጃን የጠበቀ ትምህርት በመስጠት ሁሉም ተማሪዎች ለኮሌጅ፣ ለስራ መስክ እና ለሕይወት ስኬት መዘጋጀታቸውን ለማረጋገጥ፣ DCPS ጥረት ያደርጋል። ሁሉንም ተማሪዎች ማገልገላችን፣ ክብርና ደስታን የሚያጎናጽፍ ነገር ሲሆን፣ ሌላ ግሩም የሆነ የትምህርት ዓመት እንዲገጥመን በጉጉት እንጠብቃለን። የኢሚግሬሽን ሁኔታቸው ወይም ዜግነታቸው ምንም ሆነ ምን፣ DCPS በሕዝብ ትምህርት ቤት ውስጥ ገብተው የሚማሩን የእያንዳንዱን ተማሪዎችን መብት ለመጠበቅ ይተጋል። ከዚህም ጋር በተያያዘ፣ ብቁነታቸው የተረጋገጠ የኮሎምብያ ዲስትሪክት ነዋሪዎች ሁሉ፣ ስለተማሪዎች ወይም ቤተሰቦቻቸው የኢሚግሬሽን ሁኔታ ሳይጠይቅ፣ በትምህርት ቤቶቹ ውስጥ ገብተው እንዲማሩ፣ DCPS ይፈቅድላቸዋል።
እባክዎን ያስተውሉ: በዚህ እንከን የለሽ ሰነድ (SeamlessDocs) ላይ፣ ቅጹ አጠናቀው ሞልተውና ለማስገባት እንዲችሉ፣ የኢሜል አድራሻ ያስፈልጋል። የኢሜል አድራሻ ከሌለዎት፣ እባክዎን የትምህርት ቤትዎን የምዝገባ ቡድን ያነጋግሩ።
1. የደብዳቤውን የመጀመሪያ ገጽ ሙሉ በሙሉ ያንብቡ: የደብዳቤው የመጀመሪያ ገጽ (cover letter)፣ ምዝገባውን እንዴት መሙላት እንደሚችሉ እና የSY20-21 የምዝገባ ጥራዝዎን (packet) ለማስገባት ምን ዓይነት ሰነዶች እንደሚያስፈልግዎት፤ ጠቃሚ የሆነ መረጃዎችን አካቶ ይዟል።
በቅጹ ላይ የሚገኘውን ከሞሉ በኋላ፤ እንደገና ትክክለኛነቱን ደግመው ተመልከተው ሙሉ በሙሉ ካልጨረሱ በስተቀር፣ በቅጹ ላይ የሚገኘውን “Signature Here” የሚለውን አማራጭ አይምረጡ። ከመፈረምዎ በፊት ሁሉንም 7 (ሰባት) ገጾች ተመልክተው እና አጠናቀው መጨረስ አለብዎት።
ጥራዙን (packet) አጠናቆ ለመጨረስ ጊዜ ከሌለዎት፣ ከታች ከስክሪኑ (screen) እግርጌ በሚገኘው የጽሁፍ ሰሌዳ (banner) ላይ የሚገኘውን “Save and Continue Later” የሚለውን አማራጭ ይምረጡ። ይህም በSeamlessDocs ውስጥ፣ አካውንት እንዲፈጥሩ ያደርግዎታል።
አዲስ ተማሪዎች፣ አንድ የዕድሜ ማረጋገጫ ሰነድ ማስገባት አለባቸው። ተቀባይነት ያላቸው የዕድሜ ማረጋገጫ ሰነዶች፤ በምሳሌነት ከተካተቱት ውስጥ ̶ የልደት የምስክር ወረቀት፣ የሆስፒታል መዝገቦች፣ የቀድሞ ትምህርት ቤት ሰነዶች፣ ፓስፖርት(passport) ወይም የጥምቀት የምስክር ወረቀት ናቸው።
7. ሌላ ማን ይህን ሰነድ ሊፈርም እንደሚያስፈልገው (Who Else Needs to Sign this Document)፣ ይጠየቃሉ፤ ከዚያም በኋላ፣ ወደታች ከሚዘረዘረው (drop-down ) ምርጫ፣ ምዝገባውን የሚሞሉበትን ትምህርት ቤት ይምረጡና፣ “Continue” የሚለውን ተጭነው፣ የምዝገባ ጥራዙን (packet) ያስገቡ።
አንዴ ካስገቡት በኋላ፣ ያስገቡት ጥራዝ (packet) ቅጂ/ኮፒ ይደርስዎታል። ከዚህ በኋላ ትምህርት ቤቱ ያስገቡትን ይመለከታል፣ እንደአስፈላጊነቱ ከእርስዎ ጋር ክትትል ያደርጋል፣ እና ጥራዙን (packet) ይፈርማል፤ ይህም ምዝገባው መጠናቀቁን ያመላክታል። ከዚህ በኋላ በትምህርት ቤቱ የተፈረመበት ሌላ ቅጂ/ኮፒ ያገኛሉ። ምዝገባዎ እስከመጨረሻ እንደተጠናቀቀ የሚቆጠረው፣ ቅጽዎትን ትምህርት ቤቱ በህጋዊነት ከፈረመ እና ይህ መከናወኑን የሚያረጋግጥ ኢሜል ሲደርስዎ ነው። በዚህ መድረክ ላይ የተሰበሰበው መረጃ፣ ለምዝገባው ዓላማዎች ብቻ የሚውል መሆኑን እባክዎን ይወቁ።
ይህ አዲስ ሂደት፣ ለትምህርት ቤቶች እና ቤተሰቦች አገልግሎት በስራ ላይ እንዲውል በምናካሂደው እንቅስቃሴዎች ሁሉ ስለታገሳችሁን እናመሰግናለን። ማንኛውም ጥያቄዎች ካለዎት፣ እባክዎን ትምህርት ቤትዎን ወይም የDCPS የምዝገባ ቡድንን፣ በenroll@k12.dc.gov ያነጋግሩ።
የሰነዱ(ዶቹ)ን ዲጂታል ስሪትን (version) በፍቃደኝነት ለማጠናቀቅ እና በመጠቀሚያ ክፍለጊዜዬ ውስጥ ያለው መረጃ ተከማችቶ እንደሚቀመጥ አውቄ፣ ይህን በመቀጠል፤ መስማማቴን ገልጫለሁ።
​በማንኛውም የDCPS ትምህርት ቤት ውስጥ አዲስ ለሆኑ ተማሪዎች፣ ተማሪዎን ለማስመዝገብ ዕድሜን የሚያረጋግጥ ሰነድ ያስፈልጋል። እባክዎን ከዚህ በታች የተዘረዘሩት ይመልከቱ:
በየዓመቱ ሁሉም ተማሪዎች የዲስትሪክቱ ነዋሪነታቸውን ማረጋገጫ ማቅረብ ያስፈልጋቸዋል። የትምህርት ቤት ኃላፊዎች የውስጠ˗ድርጅታዊ ማጋራት ሂደትን በመከተል ነዋሪነታቸውን ማረጋገጥ፣ የOTR ማመልከቻ መሙላት፣ ወይም የነዋሪነት ማረጋገጫን ከዚህ በታች ከተዘረዘሩት አማራጮች ማቅረብን ጨምሮ፣ ቤተሰቦች ይህን መስፈርት ለማሟላት በርካታ አማራጮች አሏቸው። ስለነዋሪነት በተመለከተ ጥያቄዎች ካለዎት፣ የትምህርት ቤትዎን የምዝገባ ኃላፊ ያነጋግሩ።
አንዱ ሌላውን ይከሳል። ተጠያቂ ያደርጋል። ሁሉም ምክንያት የሚደረድሩት 305 ሚሊዮን ብር ከተረጨ በሁዋላ መሆኑ ዜናውን ያጎላዋል። በዚህ ሁሉ መሰነካከል ውስጥ የጅማ ከተማ ነዋሪዎች አንድ ጀሪካን ውሃ ሰባት ብር ይገዛሉ። 305 ሚሊዮን ብር የወጣበት የውሃ ፕሮጀክት ውጤቱ መካሰስ ሆኗል። ” እስከ 15 ዓመት ያለችግር የጅማን ህዝብ የውሃ ጥም ይቆርጣል” የተባለው ፕሮጀክት ከተስፋ እንዳልዘለለ ሃላፊዎቹ አረጋግጠዋል። ፕሮጀክቱ ባለው አቅሙ መስራት ያልቻለው በኤሌክትሪክ ሃይል ችግር መሆኑ ዜናውን አስገራሚ አድርጎታል። ፋና የጠቀሳቸው የከተማዋ የመጠጥ ውሃና ፍሳሽ አገልግሎት ድርጅት ስራ አስኪጅ አቶ አህመድ ከድር እንዳሉት ፕሮጀክቱ ከ 2 ነጥብ 5 ኪሎ ዋት በላይ የኤሌክትሪክ ሃይል ያስፈልገዋል።
በኢትዮጵያ ኤሌክትሪክ ኃይል የደቡብ ምእራብ ትራንስሚሽንና ሰብስቴሽን ኦፕሬሽን ” የትራንፎርመር ችግር አለብኝ” ሲል ያሳብባል። አያይዞም ቀደም ሲል ይቀርብ የነበረው የሃይል አቅርቦት ከሁለት ወር ከ15 ቀናት በኋላ ተሰናክሏል። አሁን ደግሞ በመስከረም ወር እንደሚጀምር ቃል ግብቷል።
ለአገሪቱ ከፈተኛ የውጭ ምንዛሬ ከሚያገቡት የቡና አብቃይ አካባቢዎች አንዷ የሆነችው ጅማ ውሃ መጠማቷ የአስተዳደሩ ብሎም የክልሉ ጥፋት እንጂ የማንም ሊሆን እንደደማይችል፣ ይህ ደግሞ ክልሉን የሚመሩት ” ሃላፊዎች ” አፈጣጠር መሆኑን ማህበራዊ ገጽ ላይ የከተማዋ ነዋሪ ነኝ ያሉ ተናገረዋል።
ከ10 እስከ 15 ዓመት ያለምንም ችግር አገልግሎት እንዲሰጥ ታስቦ ወደ ስራ የገባው ፕሮጀክት አገልግሎት መስጠት ከጀመረ ከሁለት ዓመት በላይ ቢያስቆጥርም፥ ዛሬም ድረስ በከተማዋ አንዳንድ አካባቢዎች የሚገኙ ነዋሪዎች የመጠጥ ውሃ ችግር አልቀረፈም፡፡
ፋና ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬትም ከህብረተሰቡ የሚቀርበውን የውሃ ፍላጎት ቅሬታ፥ ለጅማ ከተማ የመጠጥ ውሃና ፍሳሽ አገልግሎት ድርጅት ቢያቀርብም ተቋሙ ከተስፋ ያለፈ ተግባራዊ ምላሽ ሊሰጥ አልቻለም፡፡ ነዋሪዎችም በከተማዋ የውሃ እጥረት መኖሩን በአስተያየታቸው ገልፀው፥ አንድ ጀሪካን በሰባት ብር እያስቀዱ እንደሚጠቀሙ ተናግረዋል፡፡
ከአዲሱ ፕሮጀክት ወደ አገልግሎት የተጨመረው የውሃ መጠን ከሚፈለገውና ይጨምራል ተብሎ ዲዛይን ከተደረገለት ከ30 በመቶ በታች ነው፡፡ ይህ የሆነው ደግሞ ፕሮጀክቱ በቂ የኤሌክትሪክ ሀይል ባለማግኘቱ ሙሉ በሙሉ ወደ ስራ ባለመግባቱ መሆኑን የከተማዋ የመጠጥ ውሃና ፍሳሽ አገልግሎት ድርጅት ስራ አስኪጅ አቶ አህመድ ከድር ይናገራሉ፡፡
አዲስ የተገነባው የመጠጥ ውሃ ፕሮጀክቱ ከ 2 ነጥብ 5 ኪሎ ዋት በላይ የኤሌክትሪክ ሃይል ይፈልጋል፡፡ በኢትዮጵያ ኤሌክትሪክ ኃይል የደቡብ ምእራብ ትራንስሚሽንና ሰብስቴሽን ኦፕሬሽን በበኩሉ፥ የትራንስፎርመር ችግር የውሃ ፕሮጀክቱ በቂ ሃይል እንዳያገኝ አድርጎታል ይላል፡፡
የውሃ ፕሮጀክቱን ጨምሮ የከተማዋን የሃይል ፍላጎት ለመሙላት በጅማ ከተማ ጅሬን ቀበሌ የተገነባው የኤሌክትሪክ ሃይል ማከፋፋያ ጣቢያ፥ በያዝነው ዓመት መስከረም ወር ሙከራ ጀምሮ ነበር። ይሁን እንጅ ከሁለት ወር ከ15 ቀናት በኋላ ብልሽት እንደገጠመው የደቡብ ምዕራብ ትራንስሚሽንና ሰብስቴሽን ኦፕሬሽን ተወካይ አቶ አለማየሁ ዘበርጋ ተናግረዋል፡፡
በቀጣይ የትራንስፎርመሩን ብልሽት በዘላቂነት ለመፍታት ፕሮጀክቱን የያዙት ሰዎች ትራንስፎርመሩን ለመቀየር እየሰሩ ነው ብለዋል፡፡ የከተማዋ የመጠጥ ውሃና ፍሳሽ አገልግሎት ድርጅት ችግሩን ለመፍታት፥ ከሚኒስቴር መስሪያ ቤት ጀምሮ በተዋረድ ያሉ ተቋማት በትኩረት እንዲሰሩ እየጠየኩ ነው ብሏል፡፡
አለመታደል ሆኖ ኢትዮጵያ አገራችን የአንድ ቅጥረኛ አሸባሪ እና የወንጀሉ ተባባሪዎች የሆኑ መንደርተኞች መጫወቻ ሆናለች፡፡ ቅጥረኛ አሸባሪው ሙሉ መንግሥታዊ ድጋፍ ያለው ሲሆን፣ ግራና ቀኛቸውን የማያውቁ÷ ወያኔና ኦነግ የዘር የጥላቻ መርዝ ሲግቷቸው ያደጉ ሥራ ፈት ሆነው የተቀመጡ ጋጠ ወጥ ወጣቶችን በመሣሪያነት እየተጠቀመባቸው ይገኛል፡፡ እነዚህ በመንጋ የተሰባሰቡ ጋጠ ወጦች ከአሸባሪው በሚሰጣቸው ትእዛዝ በአዲስ አበባና በተለያዩ አካባቢዎች በጠራራ ፀሐይ የዛቻ÷ የትንኮሳና ከዚህም አልፎ በንጹሐን ዜጎች ላይ የጥቃት ተግባራትን ሲፈጽሙ የቆዩ ሲሆን፣ በአገዛዙ መዋቅርና አንዳንድ ባለሥልጣናት አይዞህ ባይነት በሕገወጥ እና ነውረኛ ድርጊታቸው ቀጥለውበታል፡፡ ከሕዝቡ እና ኃላፊነት ከሚሰማቸው ጥቂት የማኅበራዊው ብዙኃን መገናኛዎቸ ለመንግሥት ማሳሰቢያ ቢቀርብም እንዳልሰማ ሆኖ በተለመደው ዳተኝነቱ ቀጥሏል፡፡ በዚህም ምክንያት አብዛኛው ሕዝብ ዐቢይ በሚመራው አገዛዝ እምነት ከማጣቱም በላይ መንግሥት የለም ከማለት ደርሷል፡፡
ከሰሞኑም በዚህ በሽተኛ ግለሰብና ተባባሪዎቹ አማካይነት ዘርና ሃይማኖትን መሠረት ያደረገ በሚመስል ሁናቴ በአብዛኛው የአገራችን ክፍሎች በንጹሐን ዜጎች ሕይወት፣ አካልና ንብረት ላይ አሰቃቂና ከፍተኛ ጉዳት ደርሷል፡፡ በተለይም አብያተ ክርስቲያናት ዒላማ መደረጋቸው የአሸባሪውን ተልእኮ ምንነት በሚገባ የሚያስረዳ ይመስለኛል፡፡ መንግሥት የሚባለው አካል መደበኛና ዓይነተኛ የሆነውን ሕግና ሥርዓትን የማስከበር ግዴታና ኃላፊነቱን ባለመወጣቱ በመላው አገሪቱ ሥርዓተ አልበኝነት በእጅጉ ነግሦ ይገኛል፡፡ ዛሬ የኢትዮጵያ ሕዝብ (አገዛዙ የፈለገውን ቢያወራም) የሚመካበትና የራሴ የሚለው ኢትዮጵያዊ የመከላከያ÷ የአገርና የሕዝብ ደኅንነትና የፖሊስ ኃይል የለውም፡፡ ዜጎች አገዛዙ ያሠማራቸውን የፖሊስና የደኅንነት ኃይል ሲሸሹ ነው የሚስተዋለው፡፡ መከላከያ ተብዬውም ጥፋቱ በስፋት ከተፈጸመ በኋላ ነው ሰላም አስከብራለሁ ብሎ የተንቀሳቀሰው፡፡ እንቅስቃሴው ተገቢ ቢሆንም የሚያስመሰግነው ግን አይደለም፡፡ መንግሥትም ሆነ አንድ መንግሥታዊ ተቋም መደበኛ ተግባሩን ሲያከናውን የምናመሰግንበት ምንም ምክንያት የለም፡፡ ነገሩ የተበላሸው የአገር መከላከያ÷ የአገርና የሕዝብ ደኅንነት እና የፖሊስ ኃይሎች ዘርን መሠረት አድርገው ሲደራጁ ነው፡፡ ዐቢይም ሆነ ‹የለውጥ ኃይል› የተባሉት ባልደረቦቹ በያንዳንዱ የመንግሥት መዋቅር ስለ ዘር ኮታ ነው እኮ የሚያወሩን፡፡ ይህን ያህል ከዚህ ጐሣ ይህን ያህል ከዚያኛው እያሉ፡፡ ከዚህ በሽታ ካልተላቀቅን ስለ አገር ህልውናና አንድነት ቀጣይነት መነጋገር አንችልም፡፡ ዛሬ በኢትዮጵያ መንበር ላይ በጉልበት ገዥ የሆነው ጐሠኛው የዐቢይ ድርጅት ኦሕዴድ ኦነግን አኽሎና መስሎ (አሸባሪውን ግለሰብ ያልተጻፈ መሪው አድርጎ) ከወያኔ ትግሬ በከፋ መልኩ ለጥፋት እየተንቀሳቀሰ ይገኛል፡፡ በእንጭጩ መቅጫት ይቻል የነበረውን ጋጠ ወጥነት መጠነ ሰፊ ሆኖ ሕዝብ የለት ተዕለት ሕይወቱ በሥጋት እንዲሞላ አድርጎታል፡፡ በዚህ ሕዝብንና አገርን የማሸበር ድርጊት ውስጥ ሕግን ያስከብራል ተብሎ የሚጠበቅ የፖሊስ ኃይል ባንድ ወገን ወያኔና አሽከር ድርጅቶቹ አገርን ለማወክና ለማፍረስ በሕገ ወጥ መልኩ ያደራጁት ‹ልዩ ኃይል› በሌላ ወገን በእልቂቱና ውድመቱ ተሳታፊ እንደነበሩም የዓይን እማኞች ይናገራሉ፡፡