Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ሴዳር ሴንጎር እ.ኤ.አ በ2001 ዓ.ም ከዚህች ዓለም በ95 ዓመቱ በሞት ከመለዬቱ በፊት ለስሙ መጠሪያ የሚበቁ ታላላቅ ተግባራትን አከናውኗል፡፡ የተለያዩ የክብር ሽልማቶችንም ለማግኘት በቅቷል፡፡ መምህር፣ የኪነ-ጥበብ ዳይሬክተር፣ ገጣሚ፣ ፖለቲከኛ፣ ወታደር እንዲሁም የሀገር መሪ የነበረው ሴንጎር የፈረንሳይ ወታደር በመሆን ጀርመንን ለመታገል ተገድዶም ነበር፡፡ በዚህም የተነሳ በጀርመን ወታደሮች ተይዞ ለሁለት ዓመታት ለእስር ተዳርጓል፡፡ በእስር በነበረበት ጊዜም በወቅቱ በቅኝ ግዛት ስር ለነበሩ የአፍሪካ ሀገራት በነጻነት ምሳሌነቷ የምትታወቀው ኢትዮጵያ ከኢጣልያ ጋር ግጭት ውስጥ መግባቷን በመስማቱ ውስጡ ተነክቶ የነበረ መሆኑም ይገለጻል፡፡ ምክንያቱም ገና ከመነሻው የቅኝ ግዛትን አስከፊነት እና ባርነት የሚያስከትለውን የህሊና ጠባሳ ቀላል እንዳልሆነ ሴንጎር ያውቅ ነበርና ነው፡፡
ጣልያን ወልወል የተባለው የኢትዮጵያን ክፍል እ.ኤ.አ. ከ1930ዎቹ መጀመሪያ ጀምሮ ለመያዝ መሞከሯ ከኢትዮጵያ ጋር ግጭት ውስጥ ከትቷቸው የነበረ መሆኑ ይታወቃል፡፡ በዚህም ሰበብ በተለይ በምስራቅና መካካለኛው የኢትዮጵያ ክፍሎች ውስጥ የሚገኙ ጥቂት ዋና ዋና ከተሞች ውስጥ በመግባት ኢትዮጵያን ለመቆጣጠር ሙከራ አድርጋ የነበረ መሆኑም ይታወቃል፡፡ ነገር ግን በኢትዮጵያውያን አርበኞች ትግል እንዲሁም በዓለም ላይ በነበረው የፖለቲካ ሁኔታ አጋዥነት ሰፊውን የኢትዮያ ክፍል መቆጣጠርና ማስገበር ተስኗት እ.ኤ.አ. 1941 ከኢትዮጵያ ምድር ጦሯን ጠራርጋ ልትወጣ መገደዷ ይታወሳል፡፡
ሊዮፖልድ ሴዳር ሴንጎርም ይህን የኢትዮጵያ እና የጣልያን ግጭት በሰማ ጊዜ ስጋት እንደገባውና ውስጡ እንደተነካ ተሰምቷል፡፡ ልቡ የተነካ ጸሐፊ ስሜቱን በጽሁፍ ማስፈሩ የተለመደ ነውና “A l’appel de la race de Saba” የተሰኘ ግጥም ጉዳዩን አስመልክቶ እ.ኤ.አ. በ1936 ፅፏል፡፡ ይህ በኢትዮጵያ መደፈር ቁጭት የተፈጠረ ግጥም በፈረንሳይኛ ቋንቋ የተጻፈ ሲሆን በወቅቱ የተሰማውን ስሜት እርሱ ከሚገኝበት ሁኔታ ጋር አጣምሮ ጽፎታል፡፡ ይህን ባለ ስምንት ክፍል ግጥም ይዘቱን እና አውዱን ሳይለቅ ለእናንተ ለአንባብያን በሚከተለው መልኩ ተርጉሜ “ሳባውያን” በሚል ርዕስ እንደሚከተለው አቅርቤዋለሁ፡፡
እንደ አዲስ የሚወጣ የሙከራ ቴክኖሎጂ AOI በዋነኝነት በከፍተኛ ፍጥነት እና በከፍተኛ ትክክለኝነት በምስል ማቀነባበሪያ ቴክኖሎጂ ላይ በመመስረት በመሸጥ እና በመገጣጠም ላይ ያጋጠሙትን የተለመዱ ጉድለቶችን ይገነዘባል ፡፡ የማሽኑ ተግባር ፒ.ሲ.ቢን በራስ-ሰር በካሜራ በኩል ለመቃኘት ፣ ምስሎችን ለመሰብሰብ እና በመረጃ ቋት ውስጥ ካለው መመዘኛዎች ጋር ማወዳደር ነው ፡፡ ከምስል ማቀነባበሪያ በኋላ የተፈተሹትን ጉድለቶች ምልክት በማድረግ በእጅ ጥገና ላይ በሞኒተር ላይ ይታያል ፡፡
የ AOI ቀደምት አጠቃቀም ጥሩ የሂደትን ቁጥጥር በማሳካት መጥፎ ሰሌዳዎችን ወደ ቀጣይ ስብሰባ ደረጃዎች ከመላክ ሊያስወግድ ይችላል ፡፡ የጥገና ወጪዎችን የሚቀንሱ እና የማይጠገን የወረዳ ቦርዶችን ከመቁረጥ ይቆጠቡ ፡፡
የ AOI ን የመጨረሻ ደረጃ እንደመሆን ፣ እንደ ‹solder paste› ህትመት ፣ የአካል ክፍሎች አቀማመጥ እና የማደስ ሂደቶች ያሉ ከፍተኛ የስብሰባ ደረጃዎችን ሁሉ ማግኘት እንችላለን ፡፡
（1） አይ.ቲ.ቲ ለመፈተሽ በወረዳው የኤሌክትሮኒክ አካላት የኤሌክትሪክ ባህሪዎች ላይ የተመሠረተ ነው ፡፡ የኤሌክትሮኒክ አካላት እና የወረዳ ሰሌዳው አካላዊ ባህሪዎች በእውነተኛው የአሁኑ ፣ የቮልት እና የሞገድ ቅርፅ ድግግሞሽ ተገኝተዋል ፡፡
（2） AOI በኦፕቲካል መርህ ላይ በመመርኮዝ በመሸጥ ምርት ውስጥ ያጋጠሙትን የተለመዱ ጉድለቶችን የሚመረምር መሳሪያ ነው ፡፡ የወረዳ ቦርድ አካላት ገጽታ ግራፊክስ በኦፕቲካል ምርመራ ይደረጋል ፡፡ አጭር ዙር ይፈረድበታል ፡፡
ለማጠቃለል ፣ AOI ከምርት መስመሩ መጨረሻ የሚወጣውን የቦርዶች ጥራት መመርመር ይችላል ፡፡ የምርት መስመሩን እና የፒ.ሲ.ቢ የማኑፋክቸሪንግ ውድቀቶችን ሳይነካ ምርቶች ጥራት ያላቸው መሆናቸውን ለማረጋገጥ የኤሌክትሮኒክ አካላትን እና ፒ.ሲ.ቢ.ን በመፈተሽ ረገድ ውጤታማ እና ትክክለኛ ሚና ይጫወታል ፡፡
፳፻፫ ዓመተ ምሕረት በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር ዘመነ ሉቃስ ሲሆን ዓመቱ ባለ ፫፻፷፮ ቀናት ዓመት ነው። ከመስከረም እስከ ነሐሴ ያሉት አሥራ ሁለቱ ወራት እያንዳንዳቸው ሠላሳ (፴) ቀናት ሲኖሩዋቸው አሥራ ሦሥተኛው የጳጉሜ ወር ደግሞ በዚህ ዓመት ስድስት (፮) ቀናት አሉት።
የተዘጉ ዓይነት የሲኤንሲ ፋም ሌዘር መቅጃ ማሽን ከክ ልኬት ሰንጠረዥ ጋር, CNC የላቀ ማሽንን ማሽን, የላተራ ማሽንን ማሽን, Fiber laser አቅርቦት - HARSLE MACHINE
ለአርባ አምስት ዓመታት የኢትዮጵያና የትግራይ ህዝብ ራስ ምታት የነበረው ህወሓት የግፉ ጽዋ ሞልቶ፣ የማይነካውን ቀፎ ነክቶ በተወሰደበት ወታደራዊ እርምጃ ከመንበረ ስልጣኑ መነሳቱን ከሰማሁ በኋላ “ከእንግዲህ በፖለቲካ ጉዳይ አልጽፍም” ብዬ “ብዕሬን ሰቅዬ” እንደ ማንኛውም ዜጋ በግል ጉዳዬ ታጥሬ፣ የራሴን ኑሮ እገፋለሁ የሚል ውሳኔ ላይ ደርሼ ነበር - ሰሞኑን፡፡
ለትግራይም፣ ለኢትዮጵያም ብሎም ለአፍሪካ ቀንድ አካባቢ አደገኛ “መርዝ” የነበረው ህወሓት መወገዱ በርግጥም የእፎይታ ጅማሮን ያመላከተ ቢሆንም፤ የአማራና የኦሮሞ ማህፀን ያፈራቸው፣ ብልጽግና ውስጥ የመሸጉ “ግልገል ጁንታዎች” በድል ሰክረው፣ማህበራዊ ሜዲያ መደንፋት መጀመራቸውን ሳይ፣ ራሴን ይዤ “ዶ/ር ዐቢይ ሆይ፤ ጽናቱን ይስጥዎ!” አልኩ፡፡ “ዶ/ር ዐቢይ ሆይ፤ ጽናቱን ይስጥዎ!” ከማለትም አልፌ አፎቱ ውስጥ የከተትኩትን ብዕር በማንሳት ይህቺን ማስታወሻ ከመክተብ ተነሳሁ፡፡
ሰሞኑን መገናኛ ብዙሃን እንደነገሩን፤ ትምክህት ልባቸውን የደፈነው፣ ማስተዋል የተሳናቸው፣ የህወሓት ቆሞ ቀሮች በቀሰቀሱት ጦርነት በዳንሻ፣ በማይኻድራ፣ በትግራይ ልዩ ልዩ ስፍራዎችና በራያ አካባቢዎች ንፁሃን ወገኖቻችን እንደ ቅጠል ረግፈዋል፡፡ ተጨፍጭፈዋል። ተርበዋል፣ ተጠምተዋል፡፡ ለዘመናት ከኖሩበት ቀዬ ተፈናቅለዋል፣ ሀገር ጥለው ተሰደዋል፡፡ እናም ይህ ወቅት የሞቱትን የምንቀብርበት፣ እርማችንን የምናወጣበት፣ በኀዘን አንገታችንን የምንደፋበት ጊዜ መሆን ሲገባው፤ ይህ ወቅት የተሰደዱትን ወደ ቀያቸው የምንመልስበትና የምናቋቁምበት ጊዜ መሆን ሲገባው፤ ይህ ወቅት የፈራረሱ መሰረተ ልማቶችን የምንጠግንበት ጊዜ መሆን ሲገባው፤ የኀዘን ድንኳኑ ሳይነቀል በብልጽግና ፓርቲ ውስጥ የመሸጉ “ግልገል ጁንታዎች” በህዝብ ስም በመማልና በመገዘት እንደገና ሰላማችንን ለማደፍረስ ያላቸውን “ቁርጠኛነት” እያሳዩን ነው፡፡
እነዚህ ብልጽግና ውስጥ የተሰገሰጉ “ግልገል ጁንታዎች”፤ የህወሓትን ፋሽስታዊ መስመር ተከትለው የበቀሉ፣ የአብዮታዊ ዴሞክራሲን ከፋፋይና ዘረኛ ጥንስስ እየተጋቱ ያደጉ ናቸው ይላሉ- አንዳንድ አስተያየት ሰጪዎች፡፡ እነዚህ ሰዎች በብልጽግና ህብረ ብሄራዊ “የመደመር ጠበል” ቢጠመቁም በደም በአጥንታቸው የሰረፀው አደገኛ የዘር “መርዝ” እንዲህ በዋዛ፣ በአጭር ጊዜ የሚለቃቸው አለመሆኑን ርቀው ሳይሄዱ፣ ህወሃት ላይ ገና አፈር ሳይመለስ እያስተዋልን ነው፡፡ ህብረ ብሄራዊነቱን ከምር አምነውበት “የተደመሩ” ባለመሆናቸው አንዳንዶቹ “እርስት እናስመልሳለን” ሲሉ፤ ሌሎች ደግሞ የመብት ጥያቄ ያነሳውን ሁሉ “አሃዳዊ” የሚል ታርጋ ለጥፈው በ“ኬኛ ፍልስፍና” ሁሉን ነገር ለመጠቅለል ሲራወጡ ይታያሉ - ይሄ ሁሉ የሚሆነው የሞቱትን ሳንቀብር ነው…
የፖለቲካ ፓርቲ ዋነኛ ተግባር በየደረጃው ሀገር የሚመሩ ሰዎችን ማፍራት ነው፡፡ እናም የፖለቲካ ጨዋታ የሀገር መሪዎች ፉክክር ነው ብሎ መውሰድ ይቻላል፡፡ ይሁንና ይህ ፉክክር የ“ጨዋታ” ህጎችም አሉት። ባደጉና በሰለጠኑ ሀገሮች እንደሚታየው፣ የፖለቲካ ጨዋታው በአደባባይ በህዝብ ፊት የሚከናወነው በምርጫ ወቅት ነው፡፡ ከዚያ ውጪ በተገኘው አጋጣሚ በየማህበራዊ ሜዲያው እሰጥ - አገባ የለም፡፡ የኛዎቹ የብልጽግና ልዑላን ግን የሞቱ ወገኖቻቸው አስከሬን በየጥሻው ወድቆ፣ ህፃናት - እናቶችና አረጋውያን ቤት ቀያቸውን ጥለው ተሰደው፣ የከተማ ነዋሪዎች በውሃ - በመብራትና በሌሎች የእለት ከእለት ፍጆታዎች እጦት እየተሰቃዩ፣… እነሱ በፌስቡክ ጎራ ለይተው ይዘላለፋሉ - ይሄ ሁሉ የሚሆነው የሞቱትን ሳንቀብር ነው…
እንዲህ ያለው ሁኔታ ይሉኝታ ቢስነት ነው። ቀድሞ ነገር ብልጽግና ፓርቲ “ህብረ ብሄራዊ ፓርቲ ነው” ከተባለ “የአማራ ብልጽግና፣ የኦሮሞ ብልጽግና፣ የሱማሌ ብልጽግና፣…” በሚል ስም መግለጫ ማውጣት ህጋዊነት አለው ተብሎ አይታመንም፡፡ እንዲህ ያለ አደረጃጀት ሊኖርም አይችልም፣ አይገባም። ስያሜያቸው እንደሚያመለክተው፤ በየክልሉ ያሉት ቅርንጭፍ ጽ/ቤቶች ናቸው፡፡ እንዲህ ያለው ሁኔታ በህብረ ብሄራዊነት ካባ የሚካሄድ ብሄርተኛነት ነው። በብልፅግና ቅርንጫፍ ስም አክራሪና ፅንፈኛ ብሄርተኛነት እየተፈጠረ ነው፡፡ ፖለቲከኞቹ ይሉኝታ ባይኖራቸው ነገ ለምርጫ ፊቱ የሚቀርቡትን ህዝብ ማሰብ ተገቢ ነው። “ብልጽግና” የሚባል ህብረ ብሄራዊ ፓርቲ መስርቶ፣ ብሄርተኛ አቋም ማራመድ ወይ ድንቁርና ነው ወይ አጭበርባሪነት ነው። የፖለቲካ አጭበርባሪነት ደግሞ እንደ ህወሓት ያስወግራል፡፡ ከዚህ በተጨማሪ የጓዳ ጉዳያችሁን በጓዳ መጨረስ ሲገባችሁ፣ አንጃ ግራንጃ ይዞ ወደ አደባባይ መውጣት፣ ከማደናገር አልፎ ህዝብን መናቅ ከመሆን የዘለለ ትርጉም ያለው ሆኖ አይታየኝም። ጎምቱዎቹ የክልል መሪዎች ጭምር የሚሰጡት መግለጫ ውሎ አድሮ፣ ነገ ከነገ ወዲያ ወደ ጦርነት የሚገቡ ነው የሚመስለው። ተከታዮቻቸው ጎራ ለይተው በፌስቡክ ጦርነቱን ተያይዘውታል - ይሄ ሁሉ የሚሆነው የሞቱትን ሳንቀብር ነው…
ክቡር ጠቅላይ ሚኒስትር ዶ/ር ዐቢይ ጥናቱን ይስጥዎ፡፡ እነዚህን ልበ ድፍን ፖለቲካ ያልገባቸው ድሁራን ይዘው ብልጽግና ማምጣት ቀርቶ አንድ ወንዝ ማሻገር የሚችሉ መስሎ አይታየኝም። እንደኔ እንደኔ መፍትሄ ሆኖ የሚታየኝ አንድም የፓርቲ ዲሲፕሊን በጥብቅ እንዲከበር ማድረግ፤ ሁለትም እንደልባቸው የሚፏልሉ የአብዮታዊ ዴሞክራሲ “ውርዴ” የተጠናወታቸው የህብረ ብሄራዊነት ካባ የደረቡ ብሄርተኛ ተኩላዎችን ማራገፍ ነው። ሌላው በረጅም ጊዜ መታየት የሚገባው መፍትሄ ሊያጠፋን የተነሳውን የብሔር/የጎሣ ፖለቲካ ሳያጠፋን ማጥፋት ነው፡፡ ለዚህ ደግሞ በብሔር/በጎሣ መደራጀትን በህግ ማገድ አማራጭ የሌለው አማራጭ ነው፡፡
ብእሬን ካነሳሁ አይቀር… ለህወሓት አባላት፣ ደጋፊዎችና ግልገል ካድሬዎች አንዲት መልእክት ልጨምር… የህወሓት ደጋፊዎች ዛሬም ሲወራጩ ይስተዋላሉ። “እኛ ጠቅላይ ሚኒስትር፣ እኛ ገዢ፣ እኛ ፈላጭ ቆራጭ… ካልሆንን”…… ብላችሁ ትግራይን እየገደላችኋት ያላችሁት፣ ህዝቡን እየጨፈጨፋችሁ ያላችሁት እናንተው ራሳችሁ ናችሁ፡፡ ማንንም መወንጀል አትችሉም፡፡ በ45 ዓመታት ውስጥ የትግራይን ህዝብ በሦስት ትልልቅ ጦርነት ማገዳችሁት፡፡ ከደርግ ጋር፣ ከኤርትራ ጋር፣ አሁን ደግሞ ከሀገሪቱ መከላከያ ጋር ተዋጋችሁ፡፡ ህዝቡን ፈጃችሁት፣ አስፈጃችሁት፡፡ የፖለቲካ ጥያቄያችሁን በሰለጠነ መንገድ ማቅረብ፣ መታገል ሲገባችሁ ይህንን ህዝብ የእሳት እራት አደረጋችሁት፡፡ እናንተ ከታሪክ የማትማሩ ግትሮች፣ ጉረኞች፣ ትምክህተኞች፣… ናችሁ! ጣታችሁን ወደ ሌላ ሰው አትቀስሩ፡፡ ችግሩ ያለው እናንተው ጋ ነው… አለማፈራችሁ ከእናንተ ቡድን ውጪ ያለን ትግራዋይ “ምስለኔ” ትላላችሁ፡፡ ከዚህ በላይ ጉራ፣ ከዚህ በላይ ትምክህት፣ ከዚህ በላይ እኔ ብቻ ነኝ አዋቂ፣ ከዚህ በላይ እኔ ብቻ ነኝ የትግራይ ጠበቃ ባይነት አለ?
ግንቦት 20 ቀን 1983 ዓ.ም የተቋረጠው የእርስ በርስ ጦርነት ህዳር 19 ቀን 2013 ዓ.ም ተጠናቀቀ፡፡ የእኛ ትውልድ ያን ትውልድ፣ በሰላምም በጦርነትም ሁለት ጊዜ አቸነፈ - በ1997 ዓ.ም በምርጫ ዘረራችሁ! እነሆ ዘንድሮ በ2013 ዓ.ም ደግሞ በፍትሀዊ ህግ የማስከበር ዘመቻ በጠመንጃ ማረካችሁ። ድሉ የትግራዋይና የመላው ኢትዮጵያዊ ነው፡፡ እናንተ ብን ብላችሁ ትጠፋላችሁ እንጂ የትግራይ ህዝብ ከእንግዲህ ነፃነቱን ጨብጧል፡፡ ዳግም ወደ እናንተ ባርነት አይመለስም፡፡ አሸባሪዋ ህወሓትም እንደ ኢሠፓ በኢትዮጵያ ምድር ህልውና አይኖራትም፡፡ ቁርጣችሁን እወቁ!
በፈረንጅ ሀገር መንገደኞች በባቡር ሲጓዙ የምሳ ሰዓት ደርሶ ኖሮ ተሳፋሪዎች በየምናምኑ የያዙትን ምግብ እያወጡ መመገብ ይጀምራሉ፡፡ አንዱ ተሳፋሪ የሚመገበው አሣ ነበር፡፡ የአሣውን ጭንቅላት በጥንቃቄ እየሰበረ እርጥበት በማይስብ ወረቀት እየጠቀለለ ከኪሱ በመክተት ሌላውን እየቆረጣጠመ ሲበላ ከፊለፊቱ የተቀመጠ ሌላው ተሳፋሪ በመገረም ይመለከተዋል፡፡ ተገራሚው መንገደኛ ለጫወታ መክፈቻ ይሆነው ዘንድ በመስኮት ስለሚአየው የዓየር ሁኔታ ከጠቃቀሰ በኋላ ስለምን ሌላውን እየበላ የአሣውን ጭንቅላት ከኪሱ መክተት እንዳስፈለገው ይጠይቀዋል፡፡ የጭንቅላት ችግር ላለባቸው ፍቱን መድኃኒት ስለሆነ እሸጠዋለሁ ይለዋል፡፡ እንግዲያውስ ለእኔ ሽጥልኝ ይለውና በሁለት ዶለር ይገዛዋል፡፡ ገዢው ጥቂት እንደቆረጣጠመ ለእኔ ጭንቅላቱን በሁልት ዶለር የሸጥክልኝ አንተ ሙሉውን አሣ በምን ያክል ብተገዛው ነው ብሎ ሻጩን ይጠይቀዋል፡፡ በሁለት ዶለር ብሎ ሲመልስለት ገዢው በስጨት ብሎ እንዴት እንደዚህ ታደርጋለህ በሚል ሙግት ገጠመው፡፡ ሻጩም የኔ ወንድም ሲሆን ልታመሰግነኝ ይገባል እንጂ ልትጣላኝ አያስፈልግህም፡፡ ይሄው ጭንቅላትህ በተጨባጭ መሥራት ስለጀመረ አልተጎዳህም ብሎ መለሰለት፡፡
ይሄን ተረት ከጓደኞቼ ጋር ሆኜ ከአንድ ጋዜጣ ቃለመጠይቅ አምድ ያነበብኩት ከባድሜ ጦርነት መልስ የትግራይ ሕዝብ ነፃ አውጪ ግንባር በሃሳብ ልዩነት ከሁለት መከፈሉን ስንሰማ እነዚህ ሰዎች ቢዘገዩም ማሰብ ጀመሩ የተባባልነውን ግምት ለማብላላት ስንወያይ ነበር፡፡ በእኔ በኩል ግምታችን ስህተት መሆኑን ከተረዳሁት ውሎ ቢአድርም አሟጥጬ እርም ያልኩት እነአቶ ገብሩ አሥራት፤ ጄኔራአበበ ተክለሃማኖት፡ ጄኔራል ፃድቃን ገብረተንሳይ ሌሎችም የቀድሞና የአሁን ወያኔዎች ለዓመታት ያስቆጠረውን ችግራችንንም ሆነ አሁን አገራችን ያለችበትን ቀውስ ለመታደግ የኢፌደሪ ህገ መንግስት አልፋና ኦሜጋ እንደሆነ ሲሰብኩ ስሰማና የፃፉትን ሳነብ ነው፡፡ ይህ የሆነው በቀድሞ አስተሳሰባቸው ቢሆን ኖሮ ከቁብ አልቆትረውም ነበር፡፡ ሁኔታው ፈቅዶላቸው ዓይናቸውን ከገለጡ በኋላም እዛው መሆናቸው ገርሞኛል፡፡ በዚህ ሂሳብ እንደተፈጠሩ ካሉት ወያኔዎች በጎ ነገር መጠበቅ በራሱ ከነሱ አንሶ መገኘት ነው፡፡ ለማንኛውም በሥራ ልምድም ሆነ ተምረው የባህሪ ለውጥ መቀዳጀት ስለተሳናቸው የሚአውቁ መስሏቸው ስለህግ ልዕልናና ትርጓሜ ተሳስተው እንዳያሳስቱ እነሱ ዕጹብ ድንቅ ስለሚሉት የኢፌዲሪ ህገ መንግስት እኔ ያለኝን ግንዛቤ ለእነሱና ለሚአነቡኝ ወገኖቼ ማካፈል ፈለግሁ፡፡ (በነገራችን ላይ ጄኔራል ጻድቀን ከፐሮፌሰር መሳይ ከበደ ጋር እያደረጉት ያሉት የሀሳብ ልውውጥ በራሱ (በፍሬ ጉዳዩ ላይ በሌላ ጊዜ እመለስበታለሁ) መበረታታት ያለበት የሰለጠነ ሰው ባህሪ ነው በሚል እምነት በግሌ አደንቃለሁ፡፡)
ብዙዎቻችን እንደምናስታውሰው ህወሀት በግንቦት 1983 ምኒልክ ቤተ መንግሥት ገብቶ የበተረ-መንግሥትነት ሥልጣን ከጨበጠ በኋላ የሚፈልጋቸውን ዓላማዎቹን በህግ ሽፋን ለማስፈጸም የኢትዮጵያ ህጎች ሁሉ የበላይ ህግ የሆነ ሰነድ ማዘጋጀት የግድ አለው፡፡ በወቅቱ የተመቹትን የፖለቲካ እድርተኞቹንና የተዘናጉለትን ኃይሎች አሰባስቦና እንደነ አቶ ክፍሌ ወዳጆ ያሉ ወዶገባ ምሁራን ቀጥሮ የኢትዮጵያን ዕጣ ፋንታ ከህወሃት ህልውና ጋር ያቆራኘ የህገ መንግሥት ረቂቅ አዘጋጀ፡፡ ወደኋላ ላይ የምመለስበት የዓለም አቀፍ ሰብአዊ መብቶች ድንጋጌም ታከለበትና የተባለው ረቂቅ በርካታ የህግ ግድፈቶችና የተዛቡ እሳቤዎች እንደያዘ በህወሃት የፖለቲካ እድርተኞቹና የሀገሪቱን ብሔሮች፤ ብሔረሰቦች፤ ሕዝቦች ይወክላለሉ በተባሉ እንግዶቹ ህዳር 29 ቀን 1987 አዲስ አበባ የኢፌዲሪ ሕገ መንግሥት ተብሎ እንዲጸድቅ አስደረገ፡፡ ይህ ህገ መንግስት በከፊል ጠቃሚ ድንጋጌዎች ቢይዝም ከመረቀቁ እስከ መጽደቁ ያለው ሂደት ኢዲሞክራሲያዊ ከመሆኑም በላይ በዋናና መሠረታዊ በሆኑ አገራዊ ህልውና፤ የግለሰብ የዜግነት መብቶች፤ የፌደራል መንግስቱ መዋቅሮችና በተለይም የህግ ተርጓሚው ተቋም ላይ አፋኝና አፍራሽ የሆኑ ድንጋጌዎች ይዧል፡፡ ለማሳያ ያክል አንድ አራቱን አንቀፆች እንያቸው ፡፡
በኢፌዲሪ ህገ መንሥት አንቀጽ 8(1) መሠረት የኢትዮጵያ ሉዓላዊ ስልጣን ባለቤቶች ብሔሮች፤ ብሔረሰቦች፤ ሕዝቦች ናቸው ይላል፡፡ በህግ ትርጓሜ ይህ የቡድን መብት ነው፡፡ የዚህ ቡድን ትርጉም በአንቀጽ 39(5) ላይ በጥብቅ ተደንግጓል፡፡ በቡድኑ የታቀፉት አባል አካሎች ደግሞ ሦስት ናቸው (ብሔሮች፤ ብሔረሰቦች፤ ህዝቦች)፡፡ የእነዚህ ሦስት አካሎች የተናጠል ትርጉማቸው፤ አንዱ ከሌላው ልዩነታቸውና አንድነታቸው በህግ ተደንግጎ አልተገለጸም፡፡ ስለሆነም በአንቀጽ 8(1) ለብሔር ብሔረሰቦች ሕዝቦች የተሰጠው የሉዓላዊ አገር ባለቤትነት መብት ለኢትዮጵያዊ ዜጎች ሁሉ ተፈጻሚ ስለመሆን አለመሆኑ፤ ምንአልባት ከሆነም ህጉን በመተርጎምና በማስፈጸም ሂደት ሊነሱ የሚችሉ ጥያቄችን የሚመልስ ማብራሪያ በህገ መንግሥቱ አልተካተተም፡፡ ህግ ተርጓሚው አካል ህጉን ለመተርጎም የነዚህን ጥያቀዎች መልሶች ጠንቅቆ ማወቅና መረዳት ይጠበቅበታል፡፡ ህግ በኦፊሴል የተደነገገ አንቀጽ ተጠቅሶ እንጂ በግምትና በማድበስበስ አይተረጎምም፡፡ ፍትህ በህግ የበላይነት እንጂ በባለሥልጣን መመሪያና በዘፈቀደ አሠራር አይተገበርም፡፡ ከዚህ እውነታ አንጻር የኢፌዲሪ ህገ መንግስት በነዚህ የህግ ህጸፆች የተተበተበ ስለሆነ ችግር ፈቺ ሳይሆን እራሱ ችግር ፈጣሪ መሆኑን ቀጥሎ በጥልቀት እናየዋለን፡፡
አንድ ኢትዮጵያዊ ዜጋ ከነዚህ በአንቀጽ 8(1) የተመለከቱት አካሎች (ብሔሮች፤ ብሔረሰቦች፤ ሕዝቦች) መሀከል ከአንደኛው ተወላጅ ወይም አባል ካልሆነ ወይም ማንነቱን በተወለደበት ዘር (ብሔር ብሔረሰብ) ብሎ ከሌላው እራሱን መለየት ካልፈለገ ወይም ወላጆቹ ከቡድኑ አካሎች ውስጥ የሁለቱ አካሎች ቅይጦች (ለምሳሌ አባት ኦሮሞ እናት አማራ) ወይም ወላጆቹ እራሳቸው ከሁለት በላይ ከሆኑ ብሔሮች ወይም ብሔረሰቦች የተወለዱ ቢሆኑ ልጃቸው በማንኛቸው ብሔር ወይም ብሔረሰብ ማንነቱ እንደሚለይ ወይም ግለሰቡ በትውልድ የውጭ አገር (በአንቀጽ 6(2) የውጭ አገር ዜጎች የኢትዮጵያ ዜግነት ማግኘት ይችላሉ ስለሚል ጋና፤ ጃማይካ፤ ጣሊያን፤ ወዘተ) ቢሆንና በዜግነት ኢትዮጵያዊ ቢሆን የሉዓላዊ አገር ባለቤትነት መብቱን የሚአስከብርበት የህግ አግባብ በኢፌዲሪ ህገ መንግስት ውስጥ የተደነገገ ህግ የለም፡፡ በአንቀጽ 6(3) ዜግነትን በሚመለከት ዝርዝሩ በህግ ይወሰናል ይበል እንጂ የግለሰብ ዜጋ የሉዓላዊ አገር ባለቤትነትን መብት ስለማካተቱ የሚታወቅ ነገር የለም፡፡ የተባለውም ዝርዝር ስለመውጣቱ እስካሁን ይፋ አልተደረገም፡፡ የሉዓላዊ አገር ባለቤትነት መብት ለብሔሮች፤ ብሔረሰቦች፤ ሕዝቦች የተሰጠውን ድንጋጌ በቡድን መብትነት ማእቀፍ ለቡድኑ አባላት ሁሉ እንደሚሠራ እንቀበለው ቢባል እንኳን የዜግነት መብት እንደመሆኑ ዞሮ ዞሮ መሬት ወርዶ ተፈጻሚ የሚሆነው የቡድኑ አባል በሆነ ግለሰብ ዜጋ ላይ ነው፡፡ በዚህ ዓይነት ህገ መንግስቱ በአንቀጽ 8(1) የያዛቸው ድንጋጌዎች ስለግለሰብ ዜጋ የሉዓላዊ አገር ባለቤትነት መብት ያሉት ነገር ባለመኖሩ ለህግ ትርጓሜ የማይበቁ በድርብርብ የቃላት ጫወታ ተጠቅለው የተዳፈኑ የመንደርዳሪያ ሀሳቦች ስብስብ ሆነው ቀርተዋል፡፡ ይህ ትልቅ የህግ ሕፀጽ ነው፡፡ ለሰው ልጅ ሁለንተናዊ ደህንነትና ሰብአዊ ክብር የህጎች ሁሉ ዋና መሠረት የሆነውን የግለሰብ መብት መጣስ ነው፡፡ ሰዎች ለሰዎች በሰዎች የተፈጠረ አካል ወይም ቡድን ምንጊዜም በየትም ቦታ መነሻ እርሾው (አስኳሉ) ግለሰብ ነው፡፡ ስለሆነም የግለሰቡ መብት ሲከበር በግለሰቦች የተገነቡት አካሎች ወይም ቡድኖች ወይም ድርጅቶች መብቶች ሁሉ ያለጥርጥር ይከበራሉ፡፡ የዚህ ተገላቢጦሽ ግን ማለትም የቡድኑ መብት ስለተከበረ የእያንዳዱ ብሔር ወይም ብሔረሰብ ተወላጅ መብት ወይም የቡድኑ አባል መሆን ያለመሆኑ በውል ያልታወቀና ስለመሆኑም መረጃ ማቅረብ የማይችል ግለሰብ መብት እንደሚከበር መቁጠር በህግ አግባብ ተቀባይነት የለውም፡፡ ሕግ በይሆናል አይተረጎምም፡፡ ከዚህም በላይ አንድ ግለሰብ የአንድ ብሔር ወይም ብሔረሰብ ተወላጅ ወይም አባል ቢሆንም እንኳን የግለሰብ መብቶች ከቡድን መብቶች በላይ እጅግ የረቀቁና የተወሳሰቡ ስለሆነ በተናጠል እንጂ በጅምላ የህግ ትርጓሜ በፍጹም ሊዳኙ አይገባቸውም፡፡ አይቻላቸውምም፡፡ የኢፌዲሪ ህገ መንግስት ይህን መሰረታዊ የህግ መርሆ ጥሷል፡፡
በህገ መንግስቱ አንቀጥ 8(1) ሌላው ግንዛቤ ሊያዝበት የሚገባው ጉዳይ በስነቋንቋ አስተምህሮት ቃሉና ዕቃው (ሀሳቡ) ዝምድና የላቸውም፡፡ የሚአዛምዳቸው ተጠቃሚው ህብረተሰብ ነው፡፡ ቋንቋ ማደግም መክሰምም ሚችል የሰው ልጅ መግባቢያ መሳሪያና ተፈጥሮአዊ የማንነት መለያም ቅርስ ነው፡፡ ያረጁ ቃላት በአዳዲስ ቃላት የመተካት ወይም የትርጉም ለወጥ ማድርግ እንደሚችሉ እንደዚሁም አንዱ ቋንቋ ከሌላው ቃላት መዋስና ማመሳሰል እንደሚችል ማወቅና መቀበል ተገቢ ነው፡፡ ከዚሁ አኳያ በኢፌዲሬ ህገ መንግስት ውስጥ የተደነገገውን ስልጣንና መብት በትክክል ለመተርጎም እንዲቻል ስለተሰጣቸው ትርጉም የተባለ ነገር ስለሌለ ማን ብሔር ነው ማንስ ብሔረሰብ ነው የሚለውን ለመለየት ቢአሰቸግርም ዛሬ ከ60ዎቹና ከዚያ በላይ ያለው ትውልድ ስሞቹን (ብሔር/ብሔረሰብ) 1ኛ በንጉሱ ጊዜ በተማሪዎች ንቅናቄ፤ 2ኛ በደርግ ዘመን ስለ ኮሚኒስት ርዕዮት ሲአቀነቅንና የብሔረሰቦች ኢነስቲቱሽን (ተቋም) ይጠቀምባቸው ስለነበር፤ 3ኛ ዛሬ በተለይ አዲሱን ትውልድ ጨምሮ በህወሃት እለት በእለት ስለምንሰማቸው ስሜት እየሰጡንና እየለመድናቸው መጥተዋል፡፡ የህዝባችንን በቋንቋ፤ በባህል፤ በስነልቦና፤ በመሳሰሉት የሚለያይ እንደመሆኑ የኦሮሞ፤ የአማራ፤ የትግሬ ወዘተ ብሔሮች ወይም ብሔረሰቦች ብለን ለይተን ለመግለጽ ጠቅመውናል፡፡ አሁን አሁን ሁሉም ወገን (ኤሊቱም ተራውም ሕዝብ) እያፈራረቀ እየተጠቀመባቸው ነው፡፡ የሁለቱን ልዩነት ወደፊት በሂደት እንደምናጠራው በማሰብ ለጊዜው እንዳሉ በማፈራረቅ እየተጠቀምንባቸው መቀጠል ነው ሁላችንንም ሊአስማማን የሚችለው፡፡ ሕዝቦች የሚለው ቃል ግን በአንቀጹ ውስጥ ያለምንም አገልግሎት የተሸነቀረ ነው፡፡ ምንአልባት ከሁለትና ከዚያ በላይ ከሆኑ ብሔር ብሄረሰቦች የተወለዱ ወይም በትውልድ የሌላ አገር ሆነው በዜግነት ኢትዮጵያዊ ለሆኑ ወገኖች እንደ ማጽናኛ መጠለያቸው እንዲቆጥሩት ታስቦላቸው ይሆናል፡፡ ልብ በሉ! ቢቸግረን ነው እንጂ በየትም አገር በምናልባትና በማስተዛዘኛነት ሕግ አይደነገግም፤ አይተረጎምም፡፡ ወደቃሉ አጠቃቀም ስንመለስ አቶ ልደቱ ዓያሌው መድሎት በተባለው መጽሀፉ እንደአብራራው በመጀመሪያ ደረጃ በቋንቋ ቁጥር (ብዜት) ህግ መሠረት ሕዝብ (people) በራሱ ብዙ ነው፡፡ ሕዝቦች (peoples) የብዙ ብዙ ነው፡፡ ስለሆነም ስለአንድ ሉዓላዊ አገር ባለቤቶች የምንናገር ከሆነ ሕዝብ እንላለን፡፡ የኢትዮጵያ ሕዝብ እንደማለት፡፡ በዓለም አቀፉ ህብረተሰብ ዘንድ በተለይ የእንግሊዘኛ ቋንቋ ተናጋሪዎች ሕዝቦች (peoples) የሚለውን መጠቅም የሚቻላቸው ከሁለትና ከዚያ በላይ ሉዓላዊ የሆኑ አገሮችን ባለቤቶችን ለመግለጽ ሲፈልጉ ነው፡፡ የእንግሊዝ፡ የጀርመንና የፈረንሳይ ሕዝቦች እንደማለት፡፡ የፌዴራል መንግሥቱ የሥራ ቋንቋ የሆነው የአማርኛ ሰዋስውም (grammar) ይሄንኑ ነው የሚአስተምረው፡፡ የኢፌዲሪ ህገ መንግስት የኢትዮጵያ ሕዝቦች የሚለው ምንአልባት በአንቀጽ 39(1) መሠረት ወደፊት መገነጣጠሉን ታሳቢ በማረግ የዘጠኙ ክልሎች መስተዳድር መንግስታትን በየፊናቸው እንደ ሉዓላዊ አገሮች በመውሰድ፤ በውስጣቸው ነዋሪ የሆኑትን ዜጎችንም እንደ ዘጠኝ ሉዓላዊ አገሮች ባለቤቶች ቆጥሯቸው ይሆናል፡፡ በዚህ ዓይነት የኢፌዲሪ ሕገ መንግስት የሀሳብ ድርቀትና የህግ አወጣጥ መፋለስ ብቻ ሳይሆን የቋንቋም ችግር አለበት፡፡
በ21ኛው ክፍለ ዘመን ይሄን ያክል የወረደና ጉልህ የህግ መፋለስና የሥራ ቋንቋ መወለካከፍ የበዛበት ህገ መንግሥት ይዞ መገኘትና በዜጎች ላይ መጫን ዛሬ ላይ ሰብአዊ መብቶችን ይጥሳል፡፡ የዲሞክራሲን ደብዛ ያጠፋል፡፡ ዜጎች በስርአቱ ላይ እምነት ያጣሉ፡፡ የህብረተሰቡን ሕይወት እያመሰቃቀለ ለብጥብጥና ለቀውስ ይዳርጋል፡፡ ለነገውም የታሪክ ተወቃሽ ያደርጋል፡፡ ክልላዊ ብሔርተኝነት የህወሀት የፖለቲካ መሠረትና የስልጣኑ ምንጭ በመሆኑ ይሄንኑ በህብረተሰቡ ውስጥ ለማስረጽ በሚደረገው ትንቅንቅ ዛሬ በህወሀት ኢትዮጵያ አንድ ሰው የቀበሌ መታወቂያ ለማግኘት የግድ ብሔሩን ወይም ብሔረሰቡን መናገር አለበት፡፡ ባለ ጉዳዩ ኢትዮጵያዊ ነኝ ወይም ቅይጥ ነኝ ወይም አላውቀውም ካለ የሚጠብቀው ከግልምጫ ጋር ሁለት ነገር ነው፡፡ ወይ መታወቂያው ይከለከለዋል ወይም የቀበሌው ባለሥልጣን በራሱ ምርጫ የፈለገውን ብሔር ብሔረሰብ (ብዙውን ጊዜ አማራ) ብሎ በመታወቂያው ላይ ይጽፍበታል፡፡ ባለጉዳዩ ብሔሩን ወይም ብሔረሰቡን ለመናገር ፍቃደኛ ከሆነ ደግሞ መናገር የሚጠበቅበት የአባቱን ወገን ነው፡፡ ምንአልባት በኢትዮጵያ ባህል ልጅ ባባቱ የስም መስመር ስለሚጠራ ይሆናል፡፡ የዘር ሀረግን በባህል እይታ ብቻ መወሰን የስነተፈጥሮ መሃይምነት ነው፡፡ አንድ ግለሰብ የዘር ሀረጉን በእናቱ ወይም ባባቱ ደም ብቻ እንዲወስን ማድረግ የግለሰቡን መብት መጋፋት ብቻ ሳይሆን ተፈጥሮንም መጻረር ነው፡፡ ይሁዲዎች ዘር የሚቆጥሩት በናት ነው፡፡ የነርሱ ተልእኮ የተለየ ነው፡፡ ግለሰቡ በትክክል የአይሁድ ደም ያለው መሆኑን እርግጠኛ ለመሆን ነው፡፡ የህወሃት ዓላማ ከዚህ የተለየ ነው፡፡ ክልላዊ ብሔርተኝነትን አሳድጎ አገራዊ ብሔርተኝነት ለማቀጨጭ ብቻ ሳሆን አንዱን ኢትዮጵያዊ ከሌላው ኢትዮጵያዊ የሚመሳሰለበትን አጣጥሎ የሚለይበትን ለማጉላት ያለመ ነው፡፡ የሆነስ ሆነና እነአቶ ስዩም መስፍን ስለጀርመንና ሩዋንዳ የዘር ማጥፋት አሰቃቂ እልቂት ብዙ ሲአወሩ በግለሰብ መታወቂያ ላይ ብሔር ወይም ብሔረሰብ መጻፍ በሩዋንዳ ስላስከተለው መዘዝ ለምን መተንፈስ አልፈለጉም? እውነትን በመጋፈጥ እንጂ በማለባበስ ማለፍ የጥፋት መንገዱን አያስቀይረውም፡፡
ቀድሞ ነገር አንድን ግለሰብ የተወለድክበትን ብሔር ብሔረሰብ ስም በመታወቂያህ ላይ አጽፍ ማለትን ምን አመጣው? ለምንስ አስፈለገ? ያልተወለዱትን ተወልደነዋል፤ ያልወከላቸውን እንወክለዋለን እያሉ በድርቅና የብሔር ብሔረሰብ ስም እንደሹመት የሚቀባበሉ የራሳቸው ሰዎች እነ አቶ በረከት ስምዖን፤ አዲሱ ለገሰ፤ ደ/ር ወርቅነህ ገበየሁ፤ የመሳሰሉት ናቸው፡፡ ንፁሃኑንና እራሱን ሆኖ የሚኖረውን ዜጋ ምን አርግ ይሉታል? እኔ እንደገባኝ መንደርተኝነት ከሰውነት በታች ያወርዳል፡፡ ከአለማወቅ የሚመነጭ እብሪት ሲደነድን እጅግ ደፋር ያደርጋል እንጂ የዚህ የብሔረሰብ ወይም ብሔር ማንነት በየግለሰቡ መታወቂያ ላይ ካልተገለጸ ተብሎ ዜጎችን የማጉላላት ጦስ እንደዛር ቀድሞ የሚነግሠው ባዛዡ ላይ ነው፡፡ የሰደድ እሳት ቀድሞ የሚለበልበው ቆስቋሹን ነው፡፡ ከህወሃት የዘር ብልት መሀንዲሶቹና የጥላቻ ፖለቲካ አቀንቃኝ ሊቆቹ መሀከል ከሟቹ ባለራዕይ መሪ አቶ መለስ ዜናዊ ቀጥሎ በቁም ካሉት ሁለቱ ስዩም መስፍንና አባይ ፀሐዬ ከሰሞኑ ስለሩዋንዳው የኢንተርሃምዌ (Interahamwe) እና ስለናዚ ጀርመኒ ሆሎኮስት (holocaust) የዘር ማጥፋት ግድያ አስፈሪነት በእነሱ እይታ እየተረኩ በቴሌቪዢን መስኮት ሲአስፈራሩን ሰነበቱ፡፡ ለመሆኑ ዘረኝነትንና የጥላቻ ፖለቲካን በህገ መንገስት ደረጃ መደላድል አሠርቶለት በሀገራችን ያነገሰውና አሁንም ቤንዚን እያርከፈከፈ በማቀጣጠል ላይ ያለው ማን ሆነና ነው እነሱ ሌላውን መካሪና አስፈራሪ የሆኑት? የሚአወሩትን የዘር ማጥፋቱን እልቂት የፈጸሙት እኮ እስከአፍጫቸው የታጠቁትና የብዙሃን መገናኛ በቁጥጥራቸው ስር የነበረው በጀርመን በናዚ ጦር፤ በሩዋንዳ ደግሞ በኢንተርሃምዌ (የሁቱዎች ፓርላሜንታሪ ድርጅት) የሚታዘዙ ሚሊሺያዎች ነበሩ፡፡ ታዲያ ዛሬ በኢትዮጵያ ውስጥ በማንኛውም መስፈርት ቢሊካ ለናዚና ለኢንተርሃመዌ የሚቀርብ ብቻ ሳይሆን በአስተሳሰብም ሆነ በቁሳዊ ሎጂስቲክ በትክክል የሚመስላቸውና የሚስተካከላቸው ድርጅት ከህወሃት በስተቀር ማን አለ? በዘር ማጥፋት ግድያው ለገዳዮቹ ሰለባዎቹን ለይቶ ያመቻቸው እንደ ጀርመንና ቤልጂየም ቅኝ ገዚዎች ሥርአት በዜጎች መታወቂያ ላይ የዘር ስም በግዳጅ እያጻፈ ያለው ድርጅት ከህወሃት በስተቀር ሌላ ማን ነው? በየቦታው እስር ቤቶች በእሳት ሲጋዩ እስረኞችን በጥይት መቁላት ከሆሎኮስት ቢብስ እንጂ በምን ያንሳል? በቅርቡ ሦስት ዲፕሎማቶች የዓይን ምስክርነታቸውን እንደተናገሩት ከመተማ-ዮሐንስ የትግራይ ተወላጆች ጓዛቸውን በስርአት ጠቅልለው ወደ ሱዳን እንዲሄዱና ከቀናት ቆይታ በኋላ እንዲመለሱ በማድረጉ ተግባር አቀነባባሪዎቹና ፊልም ቀራጮቹ የመንግስት ደህንነቶች መሆናቸው የሐውዜን ታሪክ ከመድገም በምን ይለያል? ይህ ድራማ የተፈለገበት ዓላማውስ ምንድን ነው? እራስን አለማወቅ ወይም እየታዩ መደበቅ ትልቅ የጤንነት ችግር ነው፡፡
የዘር ማጥፋት ወንጀል ጉዳይ ሲነሳ መረሳት የሌለበት በአውሮፓ የሂትለር ናዚ ጀርመን መንግሥት እ.ኤ.አ. ከ1933-1945 ባለው ጊዜ 6 ሚሊዎን በሚሆኑ ይሁዶች ላይ የፈጸመው አሰቃቂ ጭፍጨፋ በግንባር ቀደምትነት ሲጠቀስ በአፍሪቃ አህጉር ደግሞ በሩዋንዳ አገር ትልቁ የዘር ማጥፋት ዘግናኝ ግድያ አፈጻጸሙ እንደሚከተለው ነበር፡፡ እ.ኤ.አ. በሚያዚያ ወር 1994 በሩዋንዳ በመቶ ቀናት ውስጥ ብቻ 800,000 ቱትሲ ብሄረሰቦችና የተወሰኑ ለዘብተኛ ሁቱ ብሄረሰቦች ፆታ እድሜ ሳይለይ በዘግናኝ ሁኔታ ተጨፈጨፉ፡፡ ቱትሲዎች በቆዳ ቀለምና በተክለ ሰውነት (በአንጻራዊነት) ኢትዮጵውያንን ስለሚመስሉና በአፈ ታሪክ ከኢትዮጵያ የፈለሱ ናቸው ስለሚባል በዐባይ ወንዝ በኩል ወደአገራችሁ ተመለሱ እያሉ የተወሰኑትን ከነነፍሳቸው፤ የተወሰኑት ደጎሞ አስከሬናቸው ቪክቶሪያ ሐይቅ ውስጥ ተጥሎ ሲንሳፈፍ ሰንብቷል፡፡ ጥላቻ እስከዚህ የሰውን ልጅ ከሰውነት በታች ያወርደዋል፡፡ የዘር ማጥፋቱ ሰለባዎች ገዳዮቻቸው በኢንተርሃምዌ ድርጅት የሚደገፉ በወቅቱ የሩዋንዳ መንግሥት ታጣቂዎች ነበሩ፡፡ ለዚህ አሰቃቂ ግድያ የመንግስት ትራንስፖርትና የብዙሃን መገናኛዎች ቤተ እምነቶች ሳይቀሩ በተዘዋዋሪና በቀጥታ እጥቅም ላይ ውለዋል፡፡ ሩዋንዳውያን የዘር ጥላቻው መርዝ በቅኝ ገዚዎቻቸው የተዘራባቸው ሲሆን ሲአመረቅዝ ቆይቶ የፈነዳው በትውልድ ከሁቱ ብሔር ወይም ብሔረሰብ የሆነው የአገሪቱ ፕሬዝዳንት (Juvenal Habyarimana) የተሳፈረበት አውሮፕላን በላወንቸር ተመቶ በመሞቱ የቱትሲዎች እጅ አለበት በሚል ጥርጣሬ ቂም በቀል ነበር፡፡ እነዚህ ነፍሰበላ ገዳዮች ዘግናኝ የጅምላ ግድያውን ሲፈጽሙ ማን ቱትሲ ብሔር ወይም ብሔረሰብ እንደሆነ ማንኛው ሁቱ እንደሆነ ለመለየት ያስቻላቸው ቀደም ሲል በጀርመን በኋላም በበልጂየም ሩዋንዳውያን ቅኝ ተገዢ በነበሩበት ጌዜ በመታወቂያቸው ላይ የብሔራቸው ወይም ብሔረሰባቸው ስም ዛሬ በህወሃት እኛ አገር በቀበሌ መታወቂያ ላይ እንዲጻፍ እንደሚደረገው በግድ ይጻፍ ስለነበረና እ.አ.አ በ1962 ነጻ ከወጡ በኋላም ያው አሠራር ስለቀጠለ ነው፡፡ ጀርመኖች ለቱትሲዎች (አናሳዎቹ) ብሔሮች ኮኬሺያን ትመስላላችሁ እያሉ ከቤት አሽከርነት ጀምሮ በተላላኪነት፤ በወታደርነት፤ በዝቅተኛ የቢሮ ሥራ በመሳሰሉት በመቅጠር ሲአደሉላቸው በኋላ የተረከቧቸው ቅኝ ገዢ ቤልጂየሞች በበኩላቸው ለሁቱዎች (ብዙሃኖቹ) አላግባብ ተበድላችኋል በማለት ያዳሉላቸው ነበር፡፡ የሁለቱም ቅኝ ገዢዎች ዓላማ ግልጽ ነው፡፡ ጥቁሮቹን በብሔረሰብ ዘራቸው ከፋፍሎ ለመግዛት እንዲመቿቸው ማድረግ ነበር፡፡ የእኛውም ህወሃት እንዳቅሙ (በብዙ ምከነያት ከቅኝ ገዢነት የሚመነጭ የበላይነት ስሜት ሊአድርበት ባይችልም ምንአልባት ከአናሳነትና ከብቃት ማነስ በመነጨ በበታችነት ስሜት፡ በፍራትና በጥላቻ በመመረዝ ካልሆነ በስተቀር) ከዚህ የተለየ ዓላማ ይኖረዋል ማለት እርጥብ ሞኝነት ይሆናል፡፡ ህገ መንግሥቱ ሀገራዊ ብሄራዊነትን እያኮሰመነ ክልላዊ ብሄርተኝነትን እንዲነግስ ማድረጉ፤ አንዱን ብሔረሰብ ከሌላው ማደናቆሩ አልበቃ ብሎት በቀበሌ ደረጃ ወርዶ ማን የትኛው ብሔር ብሔረሰብ እንደሆነ የሚለይበት አሠራር የዘረጋው ለዚሁ ለመከፋፈሉ እንዲጠቅም ነው ከማለት ባለፈ አይበለውና በሁለት ወይም ከዚያ በላይ በሆኑ ብሔሮች ወይም ብሔረሰቦች መሀከል ከእስካሁኑ በባሰ የመረረ ግጭት ቢቀሰቀስ የህወሃት የቀበሌ መታወቂያ ማን ከየትኛው ወገን እንደሆነ በመለየት ሥራውን ሠራ ማለት ነው፡፡ ይህን አይነቱን ግጭት ለመፍጠር ደግሞ በህገ መንግስቱ በተለይ በአንቀጽ 8(1)፤ 39(1)፤ 47(1-2)፤ 62(2፤ 3 እና 9) ላይ ጊዜ የሚጠብቁ ፈንጆች ተቀብረዋል፡፡
ከላይ አንዱን (አንቀጽ 8(1)) እንዳየነው ሌሎቹንም በዚህ አጭር ጽሁፍ ለማሳየት ባይመችም የኢፌዲሪ ህገ መንግሥት በተለይ አንቀጽ 8፤ 39፤ 40፤ 46; 47፤ 50; 62፤ 74፤ 89፤ 104 የየራሳቸው ትልቅ ችግር እንዳለባቸው ማጤኑ ተገቢ ነው፡፡ በጥቅል አገላለጽ የዜጎችን የአገር ብሔራዊ ስሜት ያዳክማሉ፡፡ የአገር ብሔራዊ ጥቅምና የማህበረሰቡ ብሔራዊ ደህንነት ላይ ከፍተኛ አሉታዊ ተፅእኖ አላቸው፡፡ ለምሳሌ በህገ መንግስቱ አንቀጽ 39(1) መሠረት ማንኛውም የኢትዮጵያ ብሔር፤ በሔረሰብ፤ ሕዝብ የራሱን እድል በራሱ የመወሰን እስከመንገጠል ያለው መብቱ በማንኛውም መልኩ የተጠበቀ ነው ይላል፡፡ ልብ በሉ! ይህ መብት በተግባር ይተርጎም ቢባል ዋናው ችግር የአንድ ወይም ሁለት ሦስት ክልል መሄድ አለመሄድ አይደለም፡፡ ተፈጥሮና ኑሮ ለዘመናት ያስተሳሰሩት ሕዝብ በህወሃት ሰራሽ ችግር እኛና እነሱ እንዲባባል ተደርጎ የጎሪጥ በመተያየትና በ21ኛው ክፍለ ዘመን ከማደግ ማነስ ተመርጦ እንደ ሰሜን ኮሪያ እናትና ልጅ ሲለያዩ፤ ህበረተሰቡ ሕይወቱ ሲመሰቃቀል፤ ተስፋው ሲደበዝዝ፤ በአገሩ የህግ ከለላ ሲአጣ ማየቱ ነው የሰው ልጅ መሸከም ከሚችለው በላይ ችግሩን የሚአገዝፈው፡፡ በዚህና መሰል ህገ መንግስቱ በከፈታቸው ቀዳዳዎች እየተጠቀሙ የዘመኑ ሰዎች ባሳደሩባቸው ኢሰብአዊ በደልና የባይተዋርነት ስሜት ብዙ ኢትዮጵያውያን ውድ አገራቸውን እንደኮንትራት ቤት እንዲቆጥሯት አድርጓቸዋል፡፡ እንኳንስ እራሳቸው አባት እናቶቻቸውና አያቶቻቸው ተወልደው በኖሩበት ቀዬ መጤ ተብለው ግድያ፤ ዘረፋና መፈናቀል ደርሶባቸዋል፡፡ በአገራቸው ከሁለተኛ ዜጋ ባነሰ መብት እንዲተዳደሩ ተገደዋል፡፡ ዜጎች በአገራቸው በመረጡበት የመኖርም ሆነ ተዘዋውረው የመሥራት መብታቸው የህግ ከለላ አጥቷል፡፡ ይሄ ኢሰባዊነትና የፖለቲካ ስካር በሂደት ሊለዝብ ይችል ይሆናል፡፡ እየለዘበም ነው፡፡ ነገር ግን ከሁሉም በላይ የሚአሳዝነውና የሚአስቆጨው አዲሱ ትውልድ የማንነት ቀውስ (identity crisis) ውስጥ እንዲገባ እየተደረገ ነው፡፡ የአገራዊ ማንነት ቀውስ ሰለባ የሚሆኑት ሕፃናት የሦስቱም ወገን ማለትም መገንጠልን የሚአቀነቅኑትም፤ የሚቃወሙትም፤ የልዩነቱን አቀጣጣይ ዳኞችም (የወያኔዎችም) ልጆች ናቸው፡፡ ምክነያቱም ሕፃናት ከወላጆቻቸው እየሰሙ የሚአድጉት በወደፊት ማንነታቸው ላይ ወሳኝ የሆነ ተፅእኖ አለውና፡፡ ለሚገባው ሰው ይሄ የልጆቻችን የማንነት ቀውስ እጅግ ከባድ አገራዊ ኪሳራ ነው፡፡ በግልም የህሌና ፀፀትና እንደየእምነታችን ፈጣሪ የማይፈቅደው ክፉ ሥራ ነው፡፡ ወላጅ ለልጁ የማያወርሰው ብሔራዊ ውርደት ነው፡፡ በትውልዱ ላይ ከሚአደርሰው የስነልቦና ስብራት ባሻገር ብሔራዊ ስሜት ያለው ዜጋ በሌለበት የአገር ፍቅር፤ ለአገር ታማኝነት፤ ለአገር ተቆርቋሪነት፤ ዘላቂ ሰላም፤ የአገር ልማትና እድገት ብሎ ነገር ከካድሬ ጫጫታ ያለፈ ትርጉም አይኖረውም፡፡ መዋሸት፤ መስረቅ፤ ማጭበርበር፤ ጥላቻ፤ ጎጠኝነት፤ እራስ ወዳድነት፤ በራስ አለመተማመን፤ ወዘተ አስነዋሪ ባህሪያት ሁሉ ዛሬ በዘመኑ ሰዎች እንደ ብልጠትና ልዩ ችሎታ የተቆጠሩት ይሉኝታ ብሎ ነገር፤ የአገር ፍቅር ብሎ ነር አሽቀንጥረው ስለጣሉት ነው፡፡ ልጆቻችንን ይችን አገራቸውን የሩቁን ብንዘነጋው ከቅርቡ ቅድመአያት፤ አያት፤ ወላጆቻቸው እስከ የሕይወት መስዋዕትነት ከፍለው ያወረሷቸው እንደመሆኗ ባለፈው ታሪካቸው እየኮሩ፤ የዛሬውንም ከነሙሉ ክብርና ጠቄሜታዋ ኖረውባት ነገም እነርሱ በተራቸው ያለጥርጥር ለልጆቻቸው የሚአወርሷት መተኪያ የማይገኝላት ብርቅዬ አገራቸው ስለመሆኗ የኢፌድሪ ህገ መንግስት ዋስትና አሳጥቷቸዋል፡፡ ይሄ ትልቅ የአገርና የወገን ክህደት ነው፡፡ የስዩም መስፍንን የሰሞኑን የፌደራላዊ ሥርአት የጨበጣ ስብከት ያፋለሰውን ሀሳብ ለማስተካከል በጻፉት መጣጥፍ ገለታው ዘለቀ የተባሉ ምሁር እንዳሉት ህገ መንግሥቱ ወይም መንግስታዊ ስርአቱ ሲዋቀር አንደኛው ወገን ክልላዊ ማንነት በማራግብ ሌላው ደግሞ ብሔራዊ ማንነትን በማራገብ እንዲጠመድ አድርጎታል፡፡ በህገ መንግስቱ አንቀጽ 39(1) መሠረት ለክልተኛው በፈለገው ጊዜ ፌደራሉን አፍርሶት እንዲሄድ በር ከፍቶ ስለተዋቀረ አንዱ የክልል መንግስት ባሻው ጊዜ ያለምንም ቅድመ ሁኔታ ተሸርፎ ሊሄድ ይችላል፡፡ አንድ ሰው መሄድ ትችላለህ ስለተባለ አለመሄድን ይመርጣል የሚሉት ፈሊጥ የደናቁርቶች ሎጂክ ነው፡፡ ስለሆነም ኢትዮጵያ ዛሬ እንደ ኮንትራት ቤት (ቦታ) ብትታይ ምን ይደንቃል? ስለዚህም የኢፌዲሪ ህገ ምንግስት አገር እስከ ማፍረስ የሚሄድ ችግር ፈጣሪ እንጂ ችግር ፈቺ አይደለም፡፡
ዜጎች በዚህና በመሰል አገራዊ ችግሮች ሲጠመዱ ግርግር ለሌባ ያመቻል እንዲሉ የኢፌዲሪ ህገ መንግስት ከጸደቀበት እስከ የኦሮሞ ሕዝብ ተቃውሞ ገኖ እስከወጣበት ህዳር 2008 እና ቀጥሎም የአማራው ተቃውሞ እስተቀጣጠለበት ጊዜ ድረስ ታስቦበት ለተደነገገበት ዓላማ ማለትም የህወሃትን ህልውና ያለተቀናቃኝ ለማራዘም፤ የፖለቲካና የኢኮኖሚ የበላይነቱን በህግ ሽፋን እንደያዘ ለመቀጠል እንዲችል በቀጥታና በተዘዋዋሪ መንገድ በደንብ ሲጠቀምበት እንደቆየ የማይታበል እውነት ነው፡፡ ግራም ነፈሰ ቀኝ የህገ መንግስቱ ተልእኮ መነሻና መድረሻ በብሔር ብሐረሰቦች መብት ማስከበር ሽፋን የአናሳውን ቡድን የህወሃትን ሥርአት ማራዘም ነው፡፡ በፌዴራል የመንግስት አወቃቀር እራስን በራስ ማስተዳደር ሽፋን ማእከላዊነትን ማጠናከር ነው፡፡ በስማቸው የሚነገደው የብሔር ብሔረሰቦች ህዝቦች ተወካይ እንግዶች የተረፋቸው በየዓመቱ ህዳር 29ን እየጠበቁ ፕሮፌሰር በየነ ጴጥሮስ እንዳሉት እራቁታቸውን ጭምር እያዘለሏቸው ህገ መንግስቱ የጸደቀበትን ቀን በፌሽታ ማክበር ነው፡፡ ለነገሩ ፕሮፌሰር መስፍን ወልደማሪያም በክደት ቁልቁለት መጽሀፋቸው እንደተነተኑት ብዙዎቻችንን የሚአስፈራን አንቀጽ 39ም ቢሆን ግብታዊነት የተጫጫናቸውን ክልላዊ ብሔርተኞች በማማለል (በእንቁልልጮ) ከጎኑ አሰልፎና አገራዊ ብሔራዊነት የሚሰማቸውን ቅስም በመስበር በዚህ መሀከል ህወሃት አስታራቂ ዳኛ መስሎ የአናሳ ቡድን የበላይነቱን ለማደላደል ተጠቀመበት እንጂ ለመሆኑ እስካሁን ማን በዚህ አንቀጽ መሠረት ተገንጥሎ አገር ሆነ? የኤርትራም ከሆነ በጦር ሜዳ ያለቀ ጉዳይ ነው፡፡ አቶ መለስ ለኤርትራ መገንጠል እውቅና ለመስጠት የተሸቀዳደመው አንድም በውለታ ከፋይነት ሌላውም ሻቢያን ለማሞኘት ነበር፡፡
የሆነስ ሆነና ለመሆኑ በህገ መንግስቱ አንቀጽ 39(1) በተፈቀደው መሰረት መገነጣጠሉ ቢተገበር ወይም ወያኔዎች ብቻ በግላቸው የ1968ቱ የፖለቲካ ፕሮገራማቸውን ከጣሉበት አንስተው እንደገና ቢገፉበት በብዙ ምክንያቶች ማን ነው ከሁሉም ቀድሞ የመረረ ፀፀት ሰለባ የሚሆነው? ቀድሞ ነገር የትኑም ያክል በኢንተርሃምዌ ቢአስፈራሩት፤ የቱንም ያክል በኃይል ተሰንጎ ቢያዝ ኢትዮጵያዊነቱን እንዲነጥቁት የትግራይ ሕዝብ የሚፈቅድላቸው አይመስለኝም፡፡ አሁን ያሉበት ደረጃ እስኪደርሱ በአንድ በኩል ከስርአቱ ተጠቃሚው፤ በሌላ ወገን እንደሌላው ኢትዮጵያዊ ሁሉ በፍራት ቆፈን መያዙ እንዳለ ሆኖ የትግሬ ሐዝብ በአደባባይ ሲሆን ጀግኖች ልጆቻችን ደርግን አሸንፈው (በሹክሹክታ የአፄ ዮሐንስን ዘውድ አስመልሰው) አገራችንን እየመሩ ነው በሚል ተደስቶም ተኩራርቶም ነውራቸውን (የወያኔዎቹን) ሁሉ እንዳላየ አይቶ ታግሶአቸው ይሆናል፡፡ ከዳሞትና እና ከአክሱም ስርወ መንግሥታት (በትንሹ ከ1000 ዓ.ዓ.) ጀምሮ የኢትዮጵያዊነት የእራስ ቅል ከሆኑት ብሔር ብሔረሰቦች መሀከል ከፍተኛውን ሚና ሲጫወት የኖረው የትግራይ ብሔር ብሔረሰብ ይሄን የመሰለ የአባቶቹን አኩሪ ታሪክና ውለታ ዘንግቶ፤ የራሱንና የልጆቹን ክብር አዋርዶ ኢትዮጵያዊነቱን ለድርድር የሚአቀርበው አይመስለኝም፡፡ ይሄን እውነታ ደግሞ ከማንኛችንም በላይ ወያኔዎቹ ያውቃሉ፡፡ የተበላሹት ትግሬዎች (ወያኔዎች) አሻፈረን ብለው ካረጉትና ጨዋው የትግራይ ህዝብ ካልተቃወማቸው ከዛሬው አብሮነታችን ጉርብትናችን ሳይሻለን አይቀርም የሚለው ሕዝብ እንዳይበዛ እሰጋለሁ፡፡ በዘረፋና በስርቆት በግል እና በእነ ኤፈርት ስም በወያኔዎችና በደጋፊዎቻቸው የተጋበሰ የአገር ሀብት ምንጩ ከደረቀና የገበያው መንገድ ከታጠረ ሁሉም ነገር የእንቧይ ካብ፤ የስርቆት ሀብቱም የጧት ጤዛ እንደሚሆን የዘመኑ ገዢዎቻችን የሚአጡት አይመስለኝም፡፡ ከሻቢያም ሳይማሩ አይቀርም፡፡ የቧሁን ወገን ለማስፈራራት እንጂ ያሉበት የቅምጥል ኑሮ ሳያሳሳቸው ቀርቶ አይደለም፡፡ በግንቦት1997 ብሔራዊ ምርጫ ህወሃት ከነአሽከር ድርጅቶቹ ሙልጭ ሲወጣ የተወሰኑ የ2ኛ ደረጃ አሽከር (አጋር) ድርጅቶቹን ኢህአዲግ (የህወሃት የአደባባይ ስም) ስልጣን ካጣ እንገነጠላለን እያሉ እንዲዝቱ ማድረጉ ትዝ ይለኛል፡፡ ዛሬም ጠቀመውም አልጠቀመው ህወሃት አጣብቂኝ ውስጥ በገባ ቁጥር ይችን ካርድ መምዘዙ አይቀሬ ነው፡፡ ሆኖም ዛሬ እንደ ትናንቱ ምን ያክሉ ሕዝብ በዚህ ሊሸበርላቸው እንደሚችል የሚያውቁት ወያኔዎች ብቻ ናቸው፡፡ ይልቁንስ የእኔ ስጋት ባለራዕዩ መሪያቸው ይል እንደነበረው መንገዱን ጨርቅ ያርግላችሁ ወይም በሊማሊሞ አቋርጡ ተብለው ማጠፊያው እንዳያጥራቸው ነው፡፡ ከሆነላቸውና ካዋጣቸው የመገንጠል ምህድስና ባለሟሎቹ እስካሁን ከጠቀስኳቸው በተጨማሪ እነ አቶ ስብሀት ነጋ፤ አርከበ ዕቁባይ፤ ጌታቸው አሰፋ፤ ሌሎችም አሉላቸው፡፡ የአገር ውስጥና የውጪውን ግር ግር ለመቀነስ ደግሞ ቀድሞውኑ ተስሎ የተዘጋጀው መበለቻ ካራው የኢፌዲሪ ህገ መንግስት ያለው በጃቸው ነው፡፡
ህወሃት ሆን ብሎ የሀገሪቱን ዕጣ ፋንታ ከህወሃት ህልውና ጋር በህግ አቆራኝቶታል እየተባለ በህግ ምሁራን ዘንድና በውጭ ታዛቢዎችም ወያኔ ክፉኛ የሚወቀስበት አንዱና ዋናው ይሄው እኛ በበላይነት የማንገዛት ኢትዮጵያ ዘጠኝ ቦታ ትበጣጠስ የሚለው ፍልስፍናው ነው፡፡ የህወሃት ሰዎች በዲሞክራሲ አግባብ በቁመታቸው ልክ ስልጣን መጋራትን እንደሞት ስለቆጠሩት ነው፡፡ ለዚህም ነው ኢህአዲግ ከሌለ ኢትዮጵያ ትበታተናለች እያሉ አፋቸውን ሞልተው የሚአስፈራሩን፡፡ እንደዚህ የዜጎችን ብሐራዊ ስሜት ገሎ የእነርሱን የአናሳ ቡድን ፍላጎታቸውንና ጥቅማቸውን እንዲአስጠብቅላቸው አርገው ቀድመው ያመቻቹት ህገ መንግስት ስለሆነ ነው ለምሳሌ ከአፋር፤ ከወሎና ከጎንደር በማን አለብኝነት ነጥቀው ወደትግራይ ያካለሏቸውን ለም መሬቶችና የጥንት ነዋሪ ሕዝቡን ፍላጎትና የማንነት ጥያቄ እየደፈጠጡ ግድ የለም ጣጣ አታብዙ፤ በህግ አግባብና በህገ መንግሥቱ ብቻ መፈታት አለበት እያሉ የሚመጻደቁት፡፡ ወልቃይቶችን ለትግራይ ክልላዊ ምንግሥት አመልክቱ እያሉ የሚአሾፉባቸው ለዚህ አንዱ ዓይነተኛ ማሳያ ነው፡፡ ለመሆኑ ጠቅላይ ሚኒስቴር ኃማሪያም የወለቃይት ጉዳይ በህገ መንግስቱ መልስ የተሰጠበት ስለሆነ አንመለስበት ብሎ በአደባባይ ተናግሯል፡፡ ታዲያ የትግራይ ክልል ም/ቤት ከህገ መንግስቱ በላይ ሆኖ ነው ወይስ ጠቅላይ ሚኒስተሩ ፍትህ ከአጓደለ የትግራይ ክልል ም/ቤት ይግባኝ የመስማት ስልጣን አለው? ወይስ ጠቅላይ ሚኒስተሩ ቀድሞዉኑ የተናገረው ስለማያውቀው ነገር ነው? ከሆነስ ሁሉም መረጃ በእጁ ያለው ዶ/ር ደብረጽዮን ለምን አላረመውም? ጎበዝ ግራ የተጋባ ነገር እኮ ነው የገጠመን፡፡ አለቃና ምንዝሩ የጠፋበት ዘመነ ግሪንቢጥ!!!
ወልቃይት ጠገዴን በመሬቱ ለምነትና ብሎም መገነጣጠሉ ከመጣ ሁመራንና መተማን ጠቅሎ ወደወዳጅ አጎራባች አገሮች ለማጮለቂያ መስኮትነት ስለፈለገው ከወዲሁ ለመዘጋጀት በሚመስል ሁኔታ ዘመኑንና ኃይሉን ተማምኖ የነጠቃቸው የትግራይ ክልል እራሱ ሆኖ ሳለ ምን ሊአገኙ ነው ወልቃይቶች ለነጣቂው ጉልበተኛ መቀሌ ድረስ ሄደው አቤቱታ የሚአቀርቡት? የሚገርመው የትግራይ ክልል ውሳኔ ምን ሊሆን እንደሚችል ቅድሚያ ታሳቢ ተደርጎ ሳይሆን አይቀርም ለፌዴሬሽን ም/ቤት ይግባኝ ማለት እንደሚችሉም ወልቃይቶች ከወዲሁ እየተነገራቸው ነው፡፡ ካስፈለገም ማንነታችሁ በሕዝበ ውሳኔ እልባት ያገኛል እየተባሉም ነው፡፡ ለወልቃይቶች ትግሬ ወይም አማራነታቸውን የህወሃት ካድሬዎች የሚሰበስቡት ሕዝብ እንደ ላቦራቶሪ ስነዘራቸውን መርምሮ ማንነታቸውንና ከማን ጋር መካለል እንዳለባቸው ሊወስንላቸው ነው፡፡ ከቀን በኋላ በወልቃይቶች መሬት ላይ ያሰፈራቸው በብዙ አሥር ሺዎች የሚቆጠሩ የትግራይ ተወላጆች የወልቃይቶችን ማንነትና ወዴት መካለል እንደለባቸው ለመወሰን ድምጽ ይስጡ አይስጡ ለዲሲፕሊን ሲባል ይመስላል ህወሃት እስካሁን ያለው ነገር የለም፡፡ ሙያ በልብ ነው ነው ነገሩ፡፡
ልብ በሉ! በኢፌዴሪ ህገ መንግስት አንቀጽ 62(1) መሠረት የፌዴሬሽን ም/ቤት ህገ መንገሥቱን የመተርጎም ስልጣን አለው፡፡ ይህ ማለት ክፍተኛ ፍ/ቤትን ተክቶ የአገሪቱን ከፍተኛ የፍትህ ስልጣን ይዟል ማለት ነው፡፡ በተጨማሪ በአንቀጽ 62(3) በተሰጠው ስልጣን መሠረት በአንቀጽ 39(1) ላይ ተደነገገው የመገንጠል ጥያቄ ሲነሳ የፌዴሬሽን ም/ቤቱ የመወሰን ስልጣን አለው፡፡ ስለዚህ የፌዴሬሽን ም/ቤት ማንነትንም የመወሰን ትልቅ ስልጣን አለው ማለት ነው፡፡ በአንቀጽ 62(9) መሠረት ደግሞ ማንኛውም ክልል ህገ መንግስቱን በመጣስና ህገ ምንግስታዊ ስረአቱን አደጋ ላይ ይጥላል ብሎ ካመነበት የፌዴሬሽን ም/ቤት የፌዴራል መንግስት ጣልቃ እንዲገባ የማዘዝ ስልጣን ተሰቶታል፡፡ በዚህም በህገ መንግስቱ አንቀጽ 72(1) ለጠቅላይ ሚኒስትሩና ለሚኒስተሮች ም/ቤት የተሰጠውን ስልጣን እና በአንቀጽ 74(1) የጠ/ሚኒስትሩን የጦር ኃይሎች ጠቅላይ አዛዥነትን ስልጣን ይቀናቀናል፡፡ ለማንኛውም ወልቃይቶች ከፍ ሲልም አማሮችም ሆኑ አፋሮች በትግራይ ክልል ተነጠቅን ስለሚሉት መሬት የፌዴሬሺን ም/ቤት አርፋችሁ ተቀመጡ ቢላቸውና አሻፈረን ቢሉ አንቀጽ 62(9) በሚፈቅደው መሰረት የፌዴራል መንግስቱን አዞ ልክ የማስገባት ስልጣን እንዳለው ከወዲሁ ይወቁት፡፡ ስለዚህ የፌዴሬሽን ም/ቤት ከህገ መንግስት መተርጎም ጀምሮ የብሄር ብሄረሰቦችን ማንነትና የአገር ብሄራዊ ደህንነት እስከማስጠበቅ የዘለቀ ተደራራቢና ከባድ ኃላፊነት ተሸክሟል፡፡ የፌዴሬሽን ም/ቤት ተቋም የተዋቀረው ደግሞ በህወሃት የመንግስት የፖለቲካ ሹመኞች ነው፡፡ የአገራችን ተጨባጭ እውነታ እንደሚአሳየው አንድ ሰው ፍጹም የሆነ ለህወሃት መንግሥት ፖለቲካ ታማኝነት ሳይኖረው ለዚህ ከፍተኛ የሹመት እርከን መብቃት የማይታሰብ ነው፡፡ ስለዚህ የፌዴራል መንግስቱን የማዘዝ ስልጣኑ እንደተጠበቀ ሆኖ ህገ ምንግስትን ያክል ነገር የመተርጎምና የዜጎችን ማንነት እስከመወሰን የሚአስችል ከፍተኛው የፍትህ ሥራ በህወሃት ካድሬዎች አውጫጭኝ እየተተወነ ነው ማለት ነው፡፡ በነገራችን ላይ በአገራችን የፍትህ አካሉ ነፃና ገለልተኛ ነው የሚባለው ተራ ቧልት ስለመሆኑ ከዚህ በላይ ማስረጃ የሚአስፈልግ አይደለም፡፡ እዚህ ላይ ትልቅ ግንዛቤ ሊያዝበት የሚገባው ሌላው ቁም ነገር ለፌዴሬሽን ም/ቤት በተሰጠው ስልጣን ምክነያት በዓለማችን የአብዛኞቹ አገሮች ካላቸው ሦስቱ የመንግስት መዋቅሮች (ህግ አውጪ፤ ህግ አስፈጻሚ፤ ህግ ተርጓሚ) መሀከል በተለይ 3ኛው ማለትም የህግ ተርጓሚው አካል ሥልጣን ከላይ እንዳየነው በዋንኛነት ለፌዲሬሽን ም/ቤት ስለተሰጠ በዛሬዬቱ ኢትዮጵያ ህገ መንግሰት መሠረት ህግ ተርጓሚው ተቋም በፌደራል መንግስቱ መዋቅር ውስጥ እንዳለ የሚቆጠር አይደለም፡፡ በዚህም የኢፌዲሪ ህገ መንግስት የፌዴራል መንግስቱን መዋቅር አፍርሶታል፡፡
እነዚህንና መሰል የውጭ ትችቶችን ለማለዘብና በተለይም የለጋሽ አገሮችን አንጀት ለመብላት ይመስላል የዓለም አቀፍ ሰብአዊ መብቶች ድንጋጌ በህገ መንግስቱ ውስጥ እንዲካተት ተድርጓል፡፡ በፖለቲካ ብስለትና በዲሞክራሲያዊ አሠራር እድገት፤ በህግ የበላይነት መከበር፤ ሕዝባዊ አገልግሎት መስጫ ተቋማት አደረጃጀት፤ በኢኮኖሚ መበልጸግና በሪሶረስ ብቃት ከኢትዮጵያ እጅግ በጣም የሚበልጡ በርካታ አገሮች ይሄን ‹‹የሰው ልጅ ሊቀዳጀው የሚገባ ወርቃማው ህግ – A GOLDEN RULE MAN TO ACHIEVE›› እያለ የዓለም አቀፉ ህብረተሰብ የሚአሞካሸውን የዓለም አቀፍ ሰብአዊ መብቶች ድንጋጌ ህወሃት አውቆ በብልጣብልጥነት ይሁን ሳያውቅ በድፍረት በኢፌዲሬ ህገ መንግስቱ ውስጥ ማካተቱ ለምዕራቡ ዓለም ታዛቢዎች በጣም የሚገርም ሆኖባቸዋል፡፡ ድንጋጌውን ለመተግበር የሚጠይቀውን ብቃት፡ ዝግጁነትና ፍቃደኝነት ለማያውቀው ወገን በደፈናው ጮቤ የሚአስረግጥ ነው፡፡ የህውሃትን ባህሪና የመንግስቱን አቅም፤ የዲሞክራሲያዊ ተቋማትና ነፃ የሆነ የፍትህ ሰርአትና ሲቪል ማህበራት አለመኖር ለምናውቀው ለእኛ ለባለጉዳዮቹ ግን ከጌጥነት ያለፈ ትርጉም የለውም፡፡ በህወሃት ኢትዮጵያ የዓለም አቀፉ ሰብአዊ መብቶች ድንጋጌ ተግባራዊነት ጉዳይ ላም አለኝ በሰማይ ነው፡፡ ለማንኛውም የኢፌዲሪ ህግ መንግስት እንደዚህ ከተኳኳለ በኋላ ብሔሮች፤ ብሔረሰቦች፤ ሕዝቦች እንደዐይናቸው ብሌን እንዲጠብቁት ጥብቅ አደራ ተጥሎባቸዋል፡፡ ህወሃት በራሱ ግን ባዘቦቱ ቀን ከቁብ አይቆጥረውም፡፡ ሲሻውም ብዙ ጊዜ በፖለቲካ ደንገጡርነት ይጠቀምበታል፡፡ ታማኞቹም ሁሉ በየመንገዱ የየራሳቸውን ህግ እንዲአወጡ ፈቅዷል፡፡ በጭንቅ ጊዜ ግን ለዚሁ ህገ መንግሥት የሚሰጠው ክብርና ሞገስ ለየት ይላል፡፡ ከበድ ያለ የህወሀትን ጥፋት ለመሸፋፈን በተለይ ፍትህ ተነፍጎት ለተማረረው ተራው ሕዝብ ካለይ ከሰማየ ሰማያት በኪነጥበቡ የወረደ መለኮታዊ ፈውስ በሚመስል ሁኔታ እዚህም እዚያም ሲጠቀስለትና ሲሞካሽለት እንሰማለን፡፡ እነ ጄኔራል አበበም እያደረጉ ያሉት ይሄንኑ ነው፡፡ በነዚህና በሌሎችም በዚህ መጣጥፍ ያልተዳሰሱ የህግ ህፀፆች፤ የህግ አተረጓጎምና የሙያያው አጠቃቀም መሳከር፤ ከህግ የበላይነት አለመከበርና ከነባራዊ የሀገሪቱ ቀውስ አንጻር የኢፌዲሪ ህገ መንግስት በራሱ ችግር ፈጣሪ እንጂ በምንም መስፈርት ችግር ፈቺ የመሆን አቅም የለውም፡፡
ስለዚህም በአንቀጽ 9(3) ላይ በዚህ ህገ መንግስት ከተደነገገው ውጭ በማንኛቸውም አኳኋን የመንግሥት ስልጣን መያዝ የተከለከለ ነው የሚለውን ገደብ የኢትዮጵያ ሕዝብ ማክበር አይገደድም፡፡ ግፍና ጭቆናው ከሚሸከመው በላይ ስለሆነበት አለመገደዱንም በኦሮሞና በአማራ ክልል፤ በደቡብ የኮንሶን ህበረተሰብ ጨምሮ በተግባር እያሳየ ነው፡፡ ይሄን ሁሉ የህወሃት ሲመች በተሳከረ የህግ ሽፋን ሆድ ሲአውቅ ዶሮ ማታ ድብብቆሽ፤ ሳይመች በጡንቻ አገዛዝ ስንረገጥ ለ25 ዓመት የከረምንበትን የግፍ አገዛዝ መጨረሻ የምናይበት ቀን በጣም የተቃረበ ይመስላል፡፡ ስለዚህም በአንድ በኩል የለውጡን መምጫ ጊዜ ለማሳጠር በሌላም በኩል በሂደቱ የሚከተለውን ጥፋት ሙሉ በሙሉ ማስቀረት ባይቻልም ለመቀነስ ምንጊዜም በመረጃና በእውቀት ላይ የተመሠረተ እንቅስቃሴ ማድረግ ይጠበቅብናል፡፡ የህወሃትን ሥርአት ለመለወጥ ተግቶ መሥራት አንድ ነገር ሆኖ ሳለ ከዛ በኋላ ስላለው አገራዊ ጉዳያችን ከወዲሁ መላ መምታት የግድ ይላል፡፡
ባለፈው ሳምንት በሩሲያ በተካሄደው የፓርላማ ምርጫ ገዢው ዩናይትድ ራሺያ ፓርቲ ከ450 የሩሲያ ፓርላማ መቀመጫ 238 ወንበሮችን በማግኘት ማሸነፉ እንደተገለፀ በዋና ከተማዋ በሞስኮ ከ50ሺ በላይ ሩሲያዊያን ምርጫው ነፃና ፍትሃዊ አይደለም በሚል ተቃውሞ አድርገዋል፡፡ ከሞስኮ በተጨማሪ በቅዱስ ፒተርስበርግ ከ10ሺ በላይ ሩሲያዊያን አደባባይ…
ከመጪው የገና በአል ጋር ተያይዞ የተሰራ ቢልቦርድ ነው። ከስያሜ በቀር ምንም ፅሁፍ የለውም። ማርያም፤ በግራ መዳፏ አፏን ከድናለች። በድንጋጤ ምክንያት ይመስላል። በቀኝ እጇ የያዘችው የእርግዝና መመርመሪያ፤ ቀላ ያለ ምልክት ያሳያል - በሃምራዊ ቀለም። “ማሪያም በሃምራዊ” የሚል ስያሜ የተሰጠው፤ በኒውዝላንድ በቅዱስ…
ለራዳር በማይታይ “ስቲልዝ” ቴክኖሎጂ የተሰራና የስለላ መሳሪያዎችን ያካተተ የአሜሪካ ሰው አልባ አውሮፕላን እሁድ እለት ወድቆ በኢራን መንግስት እጅ ገባ። አውሮፕላኑ ብዙ ጉዳት ሳይደርስበት መታየቱ ብዙዎችን አስገርሟል። ኢራን የኒዩክሌር ቦምብ ለመስራት እየጣረች እንደሆነ የተመድ ተቋም ባለፈው ወር ከገለፀ ወዲህ፤ የአረብ አገራትንና…
በግብጽ ሙስሊም ወንድማማቾች ፓርቲ እየመራ ይገኛልእንዳልተጠበቀ አውሎ ነፋስ ድንገት የአረቡን ዓለም ከዳር እስከዳር ያጥለቀለቀው የዲሞክራሲ፣ የፍትህ፣ የነፃነትና የኢኮኖሚ ጥያቄ አሁንም ጋብ አላለም፡፡ በቱኒዚያ ዲሞክራሲያዊ ምርጫ ከተካሄደ በኋላ የተረጋጋ ፖለቲካ በአገሪቷ የሰፈነ ቢሆንም፣ የኢኮኖሚ ጥያቄዎች ገና ምላሽ አላገኙም፡፡ በየመን ደግሞ አሊ…
እ.ኤ.አ በ1941 ዓ.ም የኮሚኒስት ሥርዓት መንኮታኮትን ተከትሎ የቀድሞዋ ሶቭየት ሕብረት ከፈራረሰች በኋላ፣ የዓለምን የፖለቲካና የኢኮኖሚ ሥርዓት በበላይነት ለሁለት አስርት አመታት ስትቆጣጠር የነበረችው አሜሪካ፤ በአብዛኛው የዓለም ክፍል ተጽዕኖ አሳድራለች፡፡ በፖለቲካ አቋማቸው ዲሞክራሲያዊ እንደሆኑ ከምትገልጻቸው አገሮች ጋር መልካም የዲፕሎማሲ እና የንግድ ግንኙነት…
ካሪሞቭ ለሴት ልጃቸው ስልጣናቸውን ለማስረከብ ተዘጋጅተዋልአምባገነን መሪዎች በተለምዶ ከስልጣን የሚወርዱት፣ በከፍተኛ የጦር መኮንኖች በተወጠነ መፈንቅለ መንግስት (ኩዴታ) ወይም ለአመታት መንግስትን ሲቃወሙ በቆዩ የአማፂያን ሃይል አሸናፊነት ነው፡፡ በአፍሪካ፣ በላቲን አሜሪካና በኢስያ አገራት በርካታ አምባገነኖች በዚህ መንገድ ስልጣናቸውን ለቀዋል፡፡ ነገር ግን በ2011…
የሣር ሣርዎ ሁል ጊዜ እርጥብ ነው? ምድር ቤትዎ ውሃ ይሰበስባል? ከፈሰሰ በኋላ? ከቤትዎ እና ከቤትዎ ውስጥ ተስማሚ የሆነ የፈረንሳይ የፍሳሽ ማስወገጃ ክፍል መጫን ያስፈልግዎት ይሆናል ፡፡ የተረጋጋ እና አስተማማኝ ፍሳሽ አወቃቀርዎን ደረቅ እና ከሻጋታ ይጠብቃል። የሆነ ሆኖ ፣ በመሬት ውስጥ ውስጥ የከርሰ ምድር ውሃ እይታን መሸከም በሚያስደንቅ ሁኔታ ደስ የማይል ነው። የውበትን ውበት የሚያበላሸው ቢሆንም በመበስበስ እንጨት ወይም በሻጋታ ሳቢያ ወደ መዋቅራዊ ጉዳቶችም ይመራል ፡፡ ግን ይህ የፍሳሽ ማስወገጃ ክፍል ችግሮችዎን በፍጥነት ሊያስተካክል ይችላል ፡፡
የጉብኝት ቦታዎ ውሃ ካለው ፣ ንቁ መሆን አለብዎት። ቤትዎን እና መጣጥፎችዎን ብቻ ሳይሆን የቤት ውስጥ አየርን ጥራት ሊበክል ለሚችል ሻጋታ እና ሻጋታ መንገድ ይከፍታል ፡፡ ሁሉንም ጉዳዮች ለማስወገድ አዲስ የፈረንሳይ ፍሳሽ በቤትዎ ውስጣዊ ወይም ውጫዊ ክፍል ውስጥ ለመጫን መወሰን ይችላሉ። የውስጥ ፍሳሽ ማስወገጃዎች አብዛኛውን ጊዜ አነስተኛ ዋጋ ያላቸው እና የተሻለ አፈፃፀም ያስገኛሉ ፡፡ በተጨማሪም ፣ ውሃ የሚሰበስቡ እና ከንብረቱ የሚገፉትን የቧንቧ መፍትሄዎችን ይፈልጉ ፡፡
ውሃ በአፈር ውስጥ ይጓዛል ከዚያም ወደ የፈረንሳይ የፍሳሽ ማስወገጃ ስርዓቶች ይደርሳል ፡፡ በዚህ ሂደት ውስጥ ወደ ፍሳሽ ማስወገጃው ብዙ ደለል ይወስዳል ፡፡ ቀሪዎቹ በሲሚንቶው ወይም በሌላኛው ወለል ላይ ባለው የፍሳሽ ማስወገጃ ውስጥ ይቀራሉ ፣ የውሃ መተላለፊያው ግን በገንዳው ውስጥ ይወጣል ፡፡ ነገር ግን ቀጣይ የደለል ክምችት የውሃውን ፍሰት ሊያስተጓጉል ወይም ቧንቧዎቹን ሊያግድ ይችላል ፡፡ በሚከሰትበት ጊዜ ውሃ ከማፍሰስ ይልቅ በቤት ውስጥ ምድር ቤት ውስጥ መሰብሰብ ይጀምራል ፡፡ ስለዚህ ስለዚህ ሁኔታ ጠንቃቃ መሆን አለብዎት ፡፡ ይህን የመሰለ ማንኛውንም ነገር ሲመለከቱ ብቃት ያለው የመሠረት ጥገና ኩባንያ ማነጋገር አለብዎት ፡፡ በኋላ የቤትዎ ፋውንዴሽን የተሻሉ የፈረንሳይ ፍሳሽ ማስወገጃዎች ያስፈልጉ እንደሆነ ወይም እንዳልሆነ መገምገም፣ ለፍላጎቶችዎ ትክክለኛውን ስርዓት ይመክራሉ ፡፡
ከዝናብ በኋላ በእርጥብ ምክንያት የሣር ሣርዎን እና የመንገድዎን ዌይ ለመንከባከብ የሚታገሉ ከሆነ የፈረንሳይኛዎን የፍሳሽ ማስወገጃ (ቧንቧ) ማረጋገጥ አለብዎ። ትክክለኛው ቧንቧ እና የፍሳሽ ማስወገጃ ስርዓት ሁሉንም ብስጭትዎን በሚቀንሱበት ጊዜ የጥገና ሥራዎን ቀላል ያደርግልዎታል።
ከዋና ዋናዎቹ ጠቀሜታዎች አንዱ ውሃን ከንብረት ወይም ከመሠረት የሚያባርረው መሆኑ ነው ፡፡ በቧንቧዎቹ በኩል ወደ ፍሳሽ ማስወገጃ ፓምፕ ፣ ወደ ፍሳሽ ማጠራቀሚያ ወይም ወደ ሌላ ቦታ መምራት ይችላሉ ፡፡ በተጨማሪም ፣ መሠረቱ በውኃ ክምችት ስለሚጎዳ መጨነቅ አያስፈልግዎትም ፡፡ ይህንን የፍሳሽ ማስወገጃ ስርዓት መዘርጋትም እንዲሁ ፈታኝ አይደለም ፡፡ በተመጣጣኝ ዋጋ ፣ ምርጡን ሥራ ማከናወን ይችላሉ ፡፡
ስለዚህ ፣ ከመሬት በታች ባለው የውሃ መጥለቅለቅ ምክንያት የሚጨነቁ ከሆነ አሁን እሱን ለመፍታት መፍትሄ አለዎት ፡፡ እርስዎ ቀድሞውኑም ቢኖሩም አዲስም ቢፈልጉ ሁኔታውን ለመተንተን እና ምን ማድረግ እንዳለብዎት ለመንገር ከመሠረትዎ የጥገና ተቋራጭ ጋር መነጋገር ይችላሉ ፡፡ ጥራት ያለው የፍሳሽ ማስወገጃ ስርዓት እና ትክክለኛ ጭነት ካገኙ ለተወሰነ ጊዜ ምቾት ማጋለጥ የለብዎትም ፡፡
ለመጀመሪያ ጊዜ በሊጉ ሁለተኛ ተከታታይ ጨዋታውን ያከናወነው ወጣቱ የግብ ዘብ አቡበከር በአዲሱ የቡድኑ አሠልጣኝ የመጀመሪያ ጨዋታ ድንቅ ብቃቱን አሳይቷል። በጥሩ ቅፅበታዊ ቅልጥፍናዎች የሲዳማ ቡናዎችን የግብ ሙከራ ሲያመከን የነበረው አቡበከር ቡድኑ ግብ ሳያስተናግድ የዓመቱን የመጀመሪያ ሦስት ነጥብ ይዞ እንዲወጣ ያደረገው ጥረት የሚያስመሰግነው ነበር። በዚህም በጨዋታው የተሞከሩበት 7 ዒላማቸውን የጠበቁ ሙከራዎችን በማዳን ድንቅ ብቃቱን አሳይቷል።
ጋናዊው የመሐል ተከላካይ ላውረንስ ላርቴ በ12ኛ ሳምንት የሊጉ መርሐ-ግብር ባሳየው ድንቅ ብቃት ለሦስተኛ ጊዜ የሳምንቱ ምርጥ ቡድናችን ውስጥ መካተት ችሏል። ቁመተ መለሎው ተከላካይ ቡድኑ በሊጉ መሪ ፋሲል ከነማ 2-1 ቢሸነፍም በግሉ ያሳለፈው ጊዜ መልካም ነበር። ከምንም በላይ ከአጣማሪው ምኞት ደበበ ጋር በመሆን የሊጉን ከፍተኛ ግብ አስቆጣሪ ሙጂብ ቃሲም ከጨዋታው ውጪ ያደረገበት እና በሁለተኛው አጋማሽ ቡድኑ አብዝቶ ሲያጠቃ ከኋላ የነበረውን ክፍተት የሸፈነበት መንገድ ላይ ተንተርሰን በሳምንቱ የተሻለ ተጨዋች ባልታየበት የቀኝ መስመር ተከላካይ ቦታ ላይ አካተነዋል።
ጅማ አባ ጅፋር በሊጉ ያከናወናቸው ሁሉም ጨዋታዎች ላይ ተሰልፎ መጫወት የቻለው መላኩ በሲዳማው ጨዋታ ያሳየው ብቃት ድንቅ ነበር። በተለይ ተጫዋቹ መከላከልን ምርጫው አድርጎ ወደ ሜዳ የገባውን ቡድን ከኋላ ሆኖ ሲመራ እና ሲያደራጅ የነበረበት መንገድ መልካም ነበር። ከምንም በላይ ደግሞ ከፊት ለፊቱ የነበሩትን ፈጣኖቹን የሲዳማ አጥቂዎች ለመቆጣጠር የሞከረበት እና ከመስመር ወደ ሳጥን ሲሻገሩ የነበሩትን ኳሶች ሲያፀዳ ድንቅ ነበር።
ሰበታ ከተማ ሁለተኛ ተከታታይ ድሉን አንድም ግብ ሳያስተናግድ እንዲወጣ ካስቻሉ ተጫዋቾች መካከል አንደኛው መሳይ ጻውሎስ ነው። የመሐል ተከላካዩ ቡድኑ ወልቂጤን ሲገጥም የተሰነዘሩበትን ጥቃቶች በማክሸፍ እና በመመከት ጊዜውን አሳልፏል። በተለይም ከመከላከል ወደ ማጥቃት በፈጣን ሽግግሮች የሰበታ የግብ ክልል ሲደርሱ የነበሩ የወልቂጤ ተጫዋቾችን የተቆጣጠረበት ብቃት መልካም ነበር። በተጨማሪም ቡድኑ የቆሙ ኳሶችን በሚያገኝበት ሰዓት አጋጣሚዎቹን ወደ ግብነት ለመቀየር ሲጥር ነበር። ብቸኛዋ የአሸናፊነት ጎልንም ፍፁም ሲያስቆጥር ተጫዋቹ በግንባሩ ሞክሮት በግቡ ብረት የተመለሰው ኳስ መነሻ ነበር።
ፋሲል ከነማዎች የሊጉን መሪነት አጥብቀው የያዙበትን ድል ትላንት ሲያገኙ የማሸነፊያውን ጎል በአስደናቂ ሁኔታ ከመረብ ያሳረፈው አምሳሉ ጥላሁን በምርጥ ቡድናችን የግራ መስመር ተከላካይነት ቦታን አግኝቷል። ለማጥቃት ባለው ፍላጎት የተጋጣሚ የግብ ክልል አካባቢ የማይጠፋው አምሳሉ የቡድኑን የግራ መስመር የማጥቃት እንቅስቃሴ ሲዘውር ታይቷል። ከምንም በላይ ተጫዋቹ ፈጣን የመስመር ላይ ሩጫዎችን በማድረግ የሀዋሳዎችን የመከላከል ትኩረት ይዞ ተጫውቷል። በተጨማሪም ዋነኛ ኃላፊነቱ የሆነውን የመከላከል እንቅስቃሴ በሚገባ በመተግበር ቡድኑ በእርሱ በኩል እንዳይጠቃ አስተዋጽኦ አድርጓል።
በተከላካይ አማካይ ስፍራ የሚጫወተው በረከት ቡድኑ ባህር ዳርን ገጥሞ አንድ ነጥብ ይዞ ሲወጣ የነበረው ሚና ትንሽ አልነበረም። በተለይም ተጫዋቹ የተጋጣሚ ቡድኑ ቁልፍ ተጫዋች የነበረውን ፍፁም ዓለሙን እንቅስቃሴ ተቆጣጥሮ ባህር ዳሮች መሐል ለመሐል ጥቃት እንዳይሰነዝሩ ያደረገበት እና የተከላካይ ክፍሉ እንዳይጋለጥ የታተረበት ብቃት እጅግ አድናቆትን የሚያስቸረው ነበር። እርግጥ ተጫዋቹ በሁለተኛ የቢጫ ካርድ ከሜዳ ቢወጣም ለቀይ የዳረገው ፍፁም ላይ የሰራው ይየሳጥን ውስጥ ጥፋት ቡድኑን ግብ እንዳይቆጠርበት ያደረገ ነበር። የቡድን ጓደኛው መክብብ ፍፁም ቅጣት ምቱን በማዳኑም የበረከት ውሳኔ ውጤት አስገኝቶለታል።
የቀደሞው የደደቢት ኮከብ በቅዱስ ጊዮርጊስ ተፅዕኔው ወርዶ ቢታይም በቅርብ ጨዋታዎች ቡድኑ የጎደለውን ነገር ከእርሱ ማግኘት እንደሚችል እያሳየ ይገኛል። የአዳማውን ጨዋታ በመጀመሪያ አሰላለፍ መጀመር የቻለው አቤል በጊዮርጊስ የማጥቃት ሂደት ውስጥ ከአጥቂዎች ጀርባ ባለው ቦታ ላይ ያለውን ክፍተት ለመድፈን ያረገው ጥረት አመርቂ ነበር። ወደ ተጋጣሚ ሳጥን በቀረበው እንቅስቃሴው መነሻነትም የጨራሽ አጥቂነት ባህሪን በተላበሰ መልኩ ግሩም ግብ አስቆጥሮ ቡድኑን መሪ ማድረግ ችሏል።
አሀን አሁን የመጀመሪያ አሰላለፍ ውስጥ በተደጋጋሚ እየታየ የሚገኘው ካለሻ አልሀሰን በቡናው ጨዋታ በግሉ ጥሩ ተንቀሳቅሷል። አብዛኛው የቡድኑ ተሰላፊዎች በመከላከል ላይ ያተኮረውን የ የዋታ ዕቅድ በመተግበር ላይ ያተኮሩ ሲሆን የዚሁ አጨዋወት አካል የነበረው ካሉሻ ሀዲያ ሆሳዕና ከኳስ ጋር ሲሆን ስስ የነበረውን የፊት መስመር ለማግኘት ቀድሞ ይገኝ ነበር። ከየጋጣሚ የቅብብል ስህተቶች የተገኙትን እና ከመልሶ ማጥቃት መነሻነት የተነሱት አብዛኞቹ የቡድኑ ሙከራዎች ላይም ጋናዊው አማካይ ቀጥተኛ ተሳትፎ ሲያደርግ ተመልክተነዋል።
ታታሪ እና አይደክሜው የመስመር ተጫዋች ሽመክት ጉግሳ ቡድኑ ሀዋሳን ሲረታ ያሳየው ብቃት ምርጥ ቡድናችን ውስጥ በመስመር አጥቂነት እንዲካተት አስችሎታል። ለቡድኑ ያለውን በመስጠት የማይታማው ሽመክት በትላንትናው ጨዋታ በረከት ያስቆጠረውን ግብ አመቻችቶ ከማቀበሉ በተጨማሪ በግሉ የሚያደርጋቸው የመስመር ላይ እንቅስቃሴዎች ጥሩ ነበሩ። በተጨማሪም የጨዋታው የኃይል ሚዛን ወደ ሀዋሳዎች ባጋደለበት ሰዓትም ቡድኑ እንዳይጠቃ ወደ ኋላ እየተመለሰ እንዲሁም ወደ መሀል እያጠበበ በመግባት ተገቢውን ሽፋን ሲሰጥ ተስተውሏል።
12ኛው ሳምንት ልዩ ሆኖ ካለፈላቸው ተጨዋቾች መሀል እንደ ቀድሞው የመቐለ 70 እንደርታ አማኑኤል ገብረሚካኤል ቀኑ የደመቀለት ያለ አይመስልም። አዲሱን ክለቡን ከተቀላቀለ በኋላ ከአሰላለፍም ጠፍቶ የነበረው ተጨዋቹ ወደ ሜዳ የመግባት ዕድል ባገኘባቸው ጨዋታዎችም እምብዛም ውጤታማ ሳይሆን ቆይቷል። በዚህኛው ሳምንት ግን ቡድኑ አዳማ ላይ አራት ግቦችን ሲያስቆጥር ሁለቱን በስሙ አስመዝግቦ ለአንደኛው ግብ መገኘት ደግሞ ምክንያት መሆን ችሏል። በሙሉ የጨዋታው ጊዜም እርሱ በተሰለፈበት መስመር የቡድኑ የማጥቃት እንቅስቃሴ አስፈሪ ሆኖ እንዲቀጥል አድርጓል።
የቅዱስ ጊዮርጊሱ አንበል ከአራት ሳምንታት ቆይታ በኋላ ዳግም ግብ ወደ ማስቆጠሩ የተመለሰበትን ጨዋታ አሳልፏል። አሁንም ከፍ ባለ የራስ መተማመን ላይ የሚገኝ መሆኑን ባስመሰከረበት የአዳማው ጨዋታ እንደተለመደው የቡድን ጓደኞቹን ይመራ የነበረበት መንገድም የአንበልነት ኃላፊነቱን በመወጣቱ እንደማይታማ ያሳየ ነበር። ጌታነህ ከአራቱ ግቤች አንዱን ማስቆጠሩ ብቻ ሳይሆን ከቀሩት ውስጥ ሁለቱ ላይ ቀጥተኛ ተሳትፎ በማድረግ ለቡድኑ ውጤት ማማር ዓይነተኛ አስተዋፅዖ አድርጓል።
አዲሱን እና ከባዱን ኃላፊነት በድል የጀመሩት አሠልጣኝ ፀጋዬ ኪዳነማርያም ቡድናቸው የውድድር ዓመቱን የመጀመሪያ ድል እንዲያገኝ አስችለዋል። ከምንም በላይ ደግሞ በሊጉ ከፍተኛ የሆነውን በ10 የጨዋታ ሳምንታት 23 ጎሎች ያስተናገደውን ቡድን በቶሎ በማጠናከር ከሁለተኛ ሳምንት በኋላ ለመጀመሪያ ጊዜ ግብ ሳያስተናግድ እንዲወጣ ማስቻላቸው የሳምንቱ ኮከብነትን እንዲያገኙ አስችሏቸዋል።
የእኛ የቤት ውስጥ ድመቶች ከአፍሪካ የዱር እንስሳ ፣ ከፌሊስ ሲልቬርስሪስ የተገኙ መሆናቸውን ያውቃሉ? በመቶዎች የሚቆጠሩ የድመት አፅሞች በግብፅ ፣ በአውሮፓ እና በመካከለኛው ምስራቅ እና ሌሎችም ተገኝተዋል ፡፡ ከ 10.000 ዓመታት ገደማ በፊት የዱር እንስሳት ድመቶች በመሬቱ ላይ ተባይ ማጥመድን ለማደን በአርሶ አደሮች እንደተያዙ ይገመታል ፡፡ በዝግታ ግን በእርግጠኝነት የዱር ድመት ዛሬ ብዙዎቻችን እንደ ተወዳጅ የቤት እንስሳ ወዳለን የቤት ውስጥ ድመት (እና በእርግጥ ንጹህ የበሰለ ድመት) ተለውጧል ፡፡ የእኛ የቤት ድመት ከዱር ድመት የመጣ ስለሆነ ብዙም አለመጠጣቱ አያስደንቅም ፡፡ የዱር ድመቶች እርጥባቸውን በቀጥታ ከተያዙት ምርኮ ያገኛሉ ፡፡ የቤት ድመት አመጋገብ በግልጽ ትንሽ የተለየ ይመስላል።
የጢስ ጫፎቹ ሳይነኩ ጭንቅላቱ ላይ እንዲጣበቅ የመጠጫ ወለል ሰፊ መሆን አለበት ፡፡ በእርግጥ የመጠጫ ቦታውን ለማስፋት የመጠጥ untainuntainቴንም መጠቀም ይችላሉ ፡፡ በዚህ መንገድ ጢሙ በመንገዱ ላይ ባለመሆኑ ድመቷ ጤንነቷን ለመጠበቅ በቀላል መንገድ ንፁህ እና በቂ ውሃ ታገኛለች ፡፡ ጎድጓዳ ሳህኑ እንዳይንቀሳቀስ ለመከላከል የማይሽከረከር ምንጣፍ መጠቀም ይችላሉ ፣ ስለሆነም ጠማማዎቹ በጠጣር ጥማታቸው ወቅት ባልተጠበቀ ሁኔታ ጠርዙን እንዳይመቱ ፡፡
1. ከተለየ ጣዕም ጋር ሙከራ ያድርጉ-አንዳንድ ድመቶች መደበኛውን ውሃ በበቂ ሁኔታ ለመጠጥ የሚስብ ሆኖ አያገኙም ፡፡ እንደ ሰዎች ሁሉ አንዳንድ ጊዜ አንዳንድ ልዩነቶችን ይፈልጋሉ ፡፡ በውኃዎ ላይ ትንሽ ቱና ፣ የሙሰል ጭማቂ ወይም ዝቅተኛ የሶዲየም የዶሮ ሥጋ (ያለ ሽንኩርት ወይም ነጭ ሽንኩርት ያለ ክምችት) ይጨምሩ ፡፡ ይህ ድመቶችዎን ለመጠጥ በፍጥነት ወደ ውሃው እንዲሄዱ ያደርጋቸዋል ፡፡ በጣም ብዙ አያስቀምጡ ፣ የድመቷን አፍንጫ ማኮላሸት ብቻ ይፈልጋል ፡፡ እንዲሁም ሁልጊዜ ኦርጋኒክ ሀብቶችን መጠቀምዎን ያረጋግጡ።
2. በምግብ ውስጥ የተለያዩ-በደረቅ ምግብ እና እርጥብ ምግብ ተለዋጭ ፡፡ ልክ እንዳነበቡት ድመቶች አብዛኛውን ውሃቸውን ከምግባቸው ለማግኘት ያገለግላሉ ፡፡ እንዲሁም በታሸገው ምግብ ላይ ትንሽ ውሃ ማከል ይችላሉ ፡፡ በቃ በጣም ሾርባ አታድርጉ ፣ ድመቷም ይህን ልትወደው ትችላለች ፡፡ ድመትዎ ከተለመደው ምግብ የመጠጣት ፍላጎት ከሌለው ይህ ተጨማሪ ውሃ እንዲያገኙ ለማስቻል ይህ ጥሩ መፍትሄ ነው ፡፡
3. የተለየ መጠጥ እና መመገብ - ድመቶች ስለሚጠጡት እና ስለሚመገቡት በጣም ጠንቃቃ ናቸው ፡፡ በአንድ ሳህን ላይ ውሃ ወይም ምግብ ለድመትዎ የማይመቹ የተወሰኑ ሽታዎች ወይም ጣዕም ሊኖረው ይችላል ፡፡ ጎድጓዳ ሳህን ወይም የውሃ untainuntainቴ በክፍልዎ ተቃራኒ ክፍል ወይም ከምግብ በተለየ ክፍል ውስጥ ማስቀመጥ የድመትዎን የመመገብ ወይም የመጠጣት ልምድን እንዳይነካ ለመከላከል ጥሩ ሀሳብ ነው ፡፡ እርስዎን በመለየት ድመትዎ ውሃውን ችላ እንዳትል ያደርጉታል ፡፡
4. ውሃውን በንጹህ ያኑሩ-ጥቂት የበረዶ ግግርዎቻቸውን በውኃ ገንዳቸው ውስጥ ይጨምሩ ፣ በተለይም በሞቃት የአየር ሁኔታ ውስጥ ይህ ይመከራል ፡፡ ድመቶች እንደ ንጹህ ውሃ ይወዳሉ እና ብዙ ጊዜ ይጠጡታል። ይህ ጠቃሚ ምክር የአጭር ጊዜ ውጤት ብቻ አለው። እንዲሁም ለድመቶች የመጠጥ optuntainቴ መምረጥ ይችላሉ ፡፡ ይህ የውሃ ጎድጓዳ ሳህን የማያቋርጥ ፈሳሽ ውሃ ይሰጣል ፣ ይህ ንጹህ ውሃ ለድመቷ ተስማሚ ነው ፡፡ የዚህ ጥቅም ማለቂያ የለውም እናም በአንድ አፍታ ሙሉ እንሸፍናለን ፡፡
5. ድመት በሚጠጣው የውሃ መጠን ሲጠጡ በሚያዩት የውሃ መጠን ላይ መፍረድ አይችሉም ፡፡ ድመትዎ እርጥብ ምግብ ከተመገበ ቢያንስ በዚያ መንገድ ተጨማሪ እርጥበት ያገኛሉ ፡፡ እነሱ የሚጠጡ ከሆነ ከቤት ሲርቁ እንዲሁ ሊሆን ይችላል ፡፡ Untain foቴውን ወይም ኮንቴነሩን ሙሉ በሙሉ እስከ ከፍተኛ አቅም ድረስ መሙላት የተሻለ ነው ከዚያም untainuntainቴው ወይም ኮንቴይነሩ ባዶ በሚሆንበት ጊዜ እና በውስጡ ምን ያህል ውሃ ይቀራል?
ከዚህ ጽሑፍ በሚገኘው ጠቃሚ መረጃ ድመትዎ የበለጠ እንዲጠጣ ከፈለጉ በትክክል ምን ማድረግ እንዳለብዎ ያውቃሉ ፡፡ ለድመቶች በመጠጥ Byuntainቴ አማካኝነት ድመትዎ በጥሩ ሁኔታ እንደሚጠጣ ማረጋገጥ በጣም ቀላል ነው ፡፡ ለድመቶች የመጠጫ ምንጭ ወደ ትክክለኛው ቦታ መጥተዋል ፡፡
ከምኞቶችዎ እና ለጥሩ ጤንነትዎ እና ድመቶችዎን ለማነቃቃት ከሚፈልጉት ፍላጎቶች ጋር የሚስማማውን የመጠጥ belowuntainቴ ከዚህ በታች ይመልከቱ ፡፡ ድመትን የበለጠ እንድትጠጣ ማግኘት ምናልባት እርስዎ ከሚያስቡት በላይ ቀላል ነው ፡፡
“ጎይቶም በርሄ ፣ ገ/ኪዳን ሃዱሽና ሀይሌ ፍሰሃ በአምቦ ከተማ የኦሮምያ ፖሊስን ዩኒፎርም በመልበስ በርካታ ዝርፊያና ሰው ድብዳባ ላይ ተሰማርተው በህዝብ ጥቆማ ተይዘዋል ”
አዲስ አበባ፣ ታህሳስ 20፣ 2010 (ኤፍ.ቢ.ሲ) በአምቦ ከተማ የኦሮሚያ ፖሊስ ድንብ ልብስን በመልበስ ህብረተሰቡን ሲዘርፉ የነበሩ ግለሰቦች በቁጥጥር ስር መዋላቸው ተገለፀ።
ሶስቱ ተጠርጣሪዎች ከዚህ ቀደም ባልተለመደ መልኩ የኦሮሚያ ፖሊስ አድማ በታኝ ሀይል የደንብ ልብስን በመስረቅ ዘረፋ ሲያካሂዱ ነበር ያለው ፅህፈት ቤቱ፥ ይህም በኦሮሚያ ፖሊስ ላይ ጥርጣሬ እንዲኖር አድርጎ እንደነበረ ገልጿል።
ግለሰቦቹ በትናንትናው እለት ታህሳስ 19 ቀን 2010 ዓ.ም ከምሽቱ 4 ሰዓት ላይ በተለመደው መልኩ ዝርፊያ ለመፈፀም በመንቀሳቀስ ላይ እያሉ የከተማዋ ህብረተሰብ ባደረገው ርብርብ በቁጥጥር ስር መዋላቸውንም አስታውቋል።
ይህ ማሽን የጭመቅ ድርቀትን መርሆ ይቀበላል ፣ እሱም የፕላስቲክ ፊልምን (ፕላስቲክ ፊልም ፣ ፕላስቲክ የግብርና ፊልም ማል ፣ ፒ.ፒ. የተሸመነ ሻንጣ ፣ የእባብ ቆዳ ከረጢት ፣ የቦታ ሻንጣ ፣ ቶን ከረጢት ፣ ቀጭን የፕላስቲክ ወረቀት ቆሻሻ ፕላስቲክ) በፍጥነት ለመጭመቅ መሳሪያ ውሃውን በፕላስቲክ ውስጥ ፡፡ በ rotary screw መሣሪያ ፣ በልዩ ማቃለያ ፣ በፕላስቲክ ፊልም ለመጭመቅ እና ለማጠጣት ሙሉ በሙሉ አውቶማቲክ መሳሪያዎች ፣ ፕላስቲክ የግብርና ፊልም ማል ፣ ፒ.ፒ. የተሸመነ ሻንጣ ፣ የእባብ ቆዳ ሻንጣ ፣ የቦታ ሻንጣ ፣ ቶን ከረጢት ፣ ስስ የፕላስቲክ ወረቀት ቆሻሻ ፕላስቲክ ፣ ወዘተ. ይህ ማሽን ድርቀትን የመጭመቅ መርህን ተቀብሎ የፕላስቲክ ፊልሙን ለመጭመቅ እና ለማድረቅ የሚሽከረከር የማሽከርከሪያ መሳሪያ አለው ፡፡ የመጭመቅ እና የማድረቅ ውጤታማነት ፈጣን ሲሆን ውጤቱም ጥሩ ነው ፡፡ ይህ ማሽን ለመስራት ቀላል ነው ፣ የመጭመቅ እና የውሃ መጥለቅለቁ ውጤት ከ 95% በላይ ሊደርስ ይችላል ፣ ውጤቱም በደንበኞች ፍላጎት መሰረት ሊበጅ ይችላል።
ሱዳን ምስ ካልኦት ካልኦት ሓሙሽተ ሃገራት ማለት ምስ ሶርያ ሊብያ ሶማል ኢራንን የመንን ኣብ ዝርዝር መዝገብ እገዳ በጻሕቲ ሃገራት እስላም ምምሕዳር ትራምፕ ኣትያ ድሕሪ ምጽናሕ: ትማሊ ሰንበት ኣብ ዝወጸ ሓድሽ ዝርዝር ግን ካብቲ መዝገብ ከምዝወጸት ተሓቢሩ።
ቀንዲ ምኽን ያት መልዓሊ ሱዳን ብወግዒኳ እንተዘይተገልጸ እቲ መዝገብ ንካልኦት ሰለስተ ሃገራት ማለት ቨንዝወላ ሰሜን ኮርያን ኣፍሪቃዊት ሃገር ጫድን ሓዊሱ ከምዝወጸ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።
እዚ እገዳዚ ብዝተፈላለየ ፍርዳዊ ውሳነታት ክናዋሕን ክጓተትን ድሕሪ ምጽናሕ ንሰለስተ ወርሒ ዝተኣወጀ ግዝያዊ እገዳ ኣብ ዘብቅዓሉ እዚ ሓድሽ እገዳ ተግባራዊ ክኸውን ዩ ተመሓላሊፉ።
በኢትዮጵያ ለመጀመሪያ ጊዜ በአፄ ኃይለ ሥላሴ ዘመነ መንግሥት እ.ኤ.አ. በ1956 የተመሠረተው የአዲስ አበባ የአክሲዮን ንግድ ማኅበር፣ በአፍሪካ ሁለተኛው እንደነበር ይገነገርለታል፡፡ በብሔራዊ ባንክ አደራጅነት የተመሠረተው ‹‹የአዲስ አበባ ሼር ዲሊንግ ግሩፕ›› በወቅቱ አገር በቀል የነበሩ የአክሲዮን ኩባንያዎች የአክሲዮን ይዞታቸውን በስፋት የሚሸጡበት ማዕከል ከመፍጠር በተጨማሪ፣ የተለያዩ የአክሲዮን ንግድን ለመቆጣጠር የሚያስችሉ ሕጎችንና ደረጃዎችን ማጎልበት መቻሉ ይነገራል፡፡
የደርግ መንግሥት ወደ ሥልጣን ከመምጣቱና አብዛኛው የግል ዘርፍ ተዋናዮች ከመክሰማቸው በፊት፣ በኢትዮጵያ ግንባር ቀደም የሚባሉ ኩባንያዎች ሳይቀሩ ባለአክሲዮን እንደነበሩ ይወሳል፡፡ በተለይ እንደ አዲስ አበባ ባንክ፣ የኢትዮጵያ ቄራዎች ድርጀት፣ ጠርሙስ ፋብሪካ፣ ኢትዮጵያ ጨርቃ ጨርቅ ኩባንያ፣ ኤችቪኤ ኢትዮጵያ፣ ተንዳሆ እርሻና ሌሎች እ.ኤ.አ. ከ1960 እስከ 1974 ባለው ጊዜ ውስጥ አክሲዮን የሸጡ ኩባንያዎች እንደነበሩ ይነገራል፡፡ በደርግ ዘመን ፈርሶ በኢሕአዴግ ዘመን ችላ ተብሎ ቆይቶ፣ በቅርቡ በሚኒስትሮች ምክር ቤት ኢትዮጵያ የአክሲዮን ገበያ እንድታደራጅ ተወስኗል፡፡ የፋይናንስና የኢኮኖሚ ባለሙያው አቶ ኤርሚያስ አመልጋ ደግሞ፣ ከዓመታት በፊት የአክሲዮን ገበያ ለማደራጀት ከተነሱ ሰዎች መካከል በግንባር ቀደምትነት ስማቸው ይነሳል፡፡
የአክሰስ ካፒታል ኩባንያን በማቋቋምና በመምራት፣ እንዲሁም በርካታ አዳዲስ የኢንቨስትመንት ሐሳቦችን በኢትዮጵያ ተግባራዊ በማድረግ፣ እንዲሁም በፋይናንስ ኢንዲስትሪው ውስጥ ባለአንድ ቅርንጫፍ ሆኖ የተመሠረተውን ዘመን ባንክን ያደራጁ በመሆናቸውም ይታወቃሉ፡፡ አቶ ኤርሚያስ በቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ዩኒቨርሲቲ ኮሌጅ (አሁን አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ) ለአንድ ዓመት ከተማሩ በኋላ ወደ አሜሪካ ካቀኑ በኋላ ትምህርታቸውን በመቀጠል ኑሯቸውን እዚያው መሥርተው ቆይተዋል፡፡ በአሜሪካ ዎልስትሪት የካፒታል ገበያ ውስጥ በመሥራት ልምድ ካካበቱ በኋላ የዛሬ 24 ዓመት ወደ ኢትዮጵያ የተመለሱት፣ ይህንኑ ልምድና ዕውቀታቸውን ይዘው በልዩ ልዩ የኢንቨስትመንት መስኮች ለመሰማራት ነበር፡፡ በዚህ ሒደትም በርካታ ውጣ ውረዶች ገጥመዋቸዋል፡፡ በቅርቡ በመንግሥት ውሳኔ እንዲመሠረት ይሁንታ ባገኘው አክሲዮን ገበያና ተያያዥ ጉዳዮችን በተመለከተ አቶ ኤርሚያስ ከሪፖርተር ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ እንዲህ ተጠናቅሯል፡፡ ይህን ሊንክ ተጭነው ተጨማሪ ያንብቡ
ጌታችን ቤተ ክርስቲያኑን የተመሠረተው ኢየሱስን ክርስቶስ እንዲሁም የእግዚአብሔር ልጅ በሚለው እምነት ላይ ነው እንጂ በምድራዊ ድርጅት በኩል አይደለም። የቤተ ክርስቲያን መሠረትም ራሱ ጌታ እንጂ ሌላ ፍጡር አይደለም። ጌታ ኢየሱስ ለጴጥሮስ “እኔም እልሃለሁ፥ አንተ ጴጥሮስ ነህ፥ በዚችም ዐለት ላይ ቤተ ክርስቲያኔን እሠራለሁ፥ የገሃነም ደጆችም አይችሉአትም።” ብሎ የተናገረውም ይህንኑ ያሳያል። አንዳንዶች ግን ይህን ንባብ ዐለቱ ጴጥሮስ ነው ብለው ይተረጕሟሉ። ነገር ግን ዐለቱ “አንተ ክርስቶስ የሕያው እግዚአብሔር ልጅ ነህ” የሚለው እምነት እንጂ ጴጥሮስ አይደለም (ማቴ. 16፥16፡18)። አለቃ ኪዳነ ወልድ ይህን አስመልክቶ በግጥም እንዲህ ብለዋል፦
ቃሉም እንዲህ ይላል፦ “ከተመሠረተው በቀር ማንም ሌላ መሠረት ሊመሠርት አይችልምና፥ እርሱም ኢየሱስ ክርስቶስ ነው።” ይላል (1ቆሮ. 3፥11)። ስለዚህ በወንጌል ብሥራት ሰዎችን መጥራት ያለብን ወደ አዳኙ ኢየሱስ እንጂ ወደ ድርጅት ወይም ወደ ራሳችን መኾን የለበትም። እንዲህ ስንል ሰዎች የእግዚአብሔርን ቃል የሚማሩበት ስፍራ ኅብረት የሚያደርጉበት መንፈሳዊ ጉባኤ አያስፈልጋቸውም እያልን አይደለም። እነዚህ ግን ሰዎችን ወደ ኢየሡስ የሚመሩ እንጂ ወደራሳቸው የሚስቡ መኾን የለባቸውም።
ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ “እኔ መንገድና እውነት ሕይወትም ነኝ፤ በእኔ በቀር ወደ አብ የሚመጣ የለም፣ እኔንስ ብታውቁኝ አባቴን ደግሞ ባወቃችሁ ነበር፤ ከአሁን ጀምራችሁ ታውቁታላችሁ፤ አይታችሁትማል” (ዮሐ. 14፥6-7) በማለት እንደ ተናገረው፣ ኢየሱስን ያየ አብን አይቶአል፤ ኢየሱስንም ያወቀ አብንም ዐውቋል፣ ምክንያቱም ወደ አብ የሚወስደን እውነተኛው የሕይወት መንገድ ኢየሱስ ክርስቶስ የእግዚአብሔር ልጅ ብቻ ነው። ወደ ዐዲሲቱ ኢየሩሳሌም፣ ወደ ሰማያዊቱ ጽዮን፣ ወደ እውነት ከተማ መድረሻው ብቸኛ መንገድ መግቢያ ደጇም እርሱ ክርስቶስ ኢየሱስ የእግዚአብሔር ልጅ ብቻ ነው። ሌላ አማራጭ ወይም መንታ መንገድ የለም።
ከእውነተኛውና ከቀጥተኛው ብቸኛ የበጎች በር ከጌታችንና ከመድኀኒታችን ከኢየሱስ ክርስቶስ በቀር ሌላ የጓሮ ወይም የስርቆሽ በር የለም፤ ከተማዋ የእውነት ከተማ ናትና። የእግዚአብሔር ቃልም እንዲህ ብሎ ያረጋግጥልናል፤ “ኢየሱስም ደግሞ አላቸው፦ እውነት እውነት እላችኋለሁ፥ እኔ የበጎች በር ነኝ። … በሩ እኔ ነኝ፤ በእኔ የሚገባ ቢኖር ይድናል፥ ይገባልም ይወጣልም መሰማርያም ያገኛል።” (ዮሐ. 10፥7፡9) እንዲሁም “ወደ ሕይወት ዛፍ ለመድረስ ሥልጣን እንዲኖረው፣ በደጆቿም ወደ ከተማዪቱ እንዲገቡ ልብሳቸውን የሚያጥቡ ብፁዓን ናቸው። ውሻዎችና አስማተኞች፣ ሴሰኛዎችም፣ ነፍስ ገዳዮችም፣ ጣዖትንም የሚያመልኩት ውሸትንም የሚወዱና የሚያደርጉ በውጭ አሉ።” (ራእ. 22፥14-15)።
ወደዚህች ወደ ዐዲሲቱ ኢየሩሳሌም፣ ጽዮን ሰማያዊት፣ ወደ እውነት ከተማ ለመድረስና ለመግባት የልጅነት ሥልጣንም ጭምር ሊኖረን ይገባል። ሥልጣን ስንልም ልብሳቸውን በበጉ ደም ላጠቡ ኹሉና፣ በእግዚአብሔር እንድያ ልጁ በጌታችን በመድኀኒታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ላመኑ ኹሉ የተሰጠ ነው። “ለተቀበሉት ኹሉ ግን በስሙም ለሚያምኑ ለእነርሱ የእግዚአብሔር ልጆች ይኾኑ ዘንድ ሥልጣንን ሰጣቸው” ተብሏልና በሕያው ቃሉ (ዮሐ. 1፥12)።
በዚህ መልእክት ርእስ “ዓሣ ከውሃ ከወጣ ነፍሱ ወጣ“ ተብሎ እንደ ተጠቀሰው፣ ሰው የእግዚአብሔር ልጅ ኢየሱስ ክርስቶስ ከሌለው ሕይወት የለውም፤ ብቻውን ለሰይጣንና ለመላእክቱ በተመደበው ዘላለማዊ ገሃነመ እሳት ለዘለዓለም እየተሠቃየ ይኖራል። በእግዚአብሔር ልጅ ያላመነች ነፍስ ሁለተኛውን ሞት ትሞታለች። ሁለተኛው ሞት ለዘለዓለም ከእግዚአብሔር መለየትና በሥቃይ መኖር ነው። ቃሉ እንዲህ ይላልና። “ልጁ (ወልድ) ያለው ሕይወት አለው፣ የእግዚአብሔር ልጅ የሌለው ሕይወት ለውም” (1ዮሐ. 5፥12) በክርስቶስ የሚያምን የዘለዓለም ሕይወት አሁን አለው (ዮሐ. 3፥16፡36፤ 1ዮሐ. 5፥11-12)። “በእርሱ … በማያምን ግን በአንዱ በእግዚአብሔር ልጅ ስም ስላላመነ አኹን ተፈርዶበታል።”
“ዓሣ ከውሃ ከወጣ ነፍሱ ወጣ” እንዲሉ፣ ሰው በኢየሱስ ክርስቶስ አምኖ መዳንን ዛሬ (አኹን) ካልተቀበለና ከክርስቶስ ጋር መኖር ካልጀመረ ከእርሱ ተለይቶ ይጠፋል። ለሰው ኹሉ አንድ ጊዜ መሞት ከዚያም በኋላ ፍርድ ተመድቦበታል (ዕብ. 9፥27)። ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስን የሕይወታችን አዳኝና መድኀኒት አድርገን ስናምነውና ስንቀበለው በመንፈስ ቅዱስ ደግሞ የተወለድን የጸጋ ልጆቹ እንኾናለን።
እያለቀ ባለው በዚህ የጸጋ፣ የምሕረትና የወንጌል ዘመን የእግዚአብሔር ልጅ ኢየሱስ ክርስቶስ፣ እናንተ ደካሞች ወደ እኔ “ኑ” ሸክማችሁን ልውሰድ ላሳርፋችሁም እያለ እያንዳንዳችንን እጁን ዘርግቶ ሲጠራን፣ ወንድሜ ሆይ ይህን የምሕረት ጥሪ አትለፈው፣ እኅቴ ሆይ ይህን የምሕረት ጥሪ አትለፊው። ነገን አናውቀውምና፣ የመዳን ቀን አሁን ነውና።
እርሱ የእግዚአብሔር ልጅ በመስቀል ተሠቃይቶ የሞተውና የተነሣው ለእኛ ለኀጢአተኞች ኹሉ እንጂ “ለጻድቃን” አይደለም። ከእርሱ በቀር መድኀኒት እንደሌለ እየታወቀ መድኀኒቱን እርሱን የማንቀበልና የምንገፋ ከኾነ በእርሱ ሞት የተዘጋጀልንን የዘላለም ሕይወት እንዳንቀበል በራሳችን ላይ ፈርደናል ማለት ነው። ዛሬ የእግዚአብሐየር ትእዛዝ በልጁ እንድናምን ስለኾነ (ዮሐ. 6፥29፤ 1ዮሐ. 3፥23) እግዚአብሔርን እጅግ የሚያሳዝነው ኀጢአትም በልጁ አለማመን ነው (ዮሐ. 16፥8-9)። ምክንያቱም “በእግዚአብሔር ልጅ የሚያምን በነፍሱ ምስክር አለው፤ በእግዚአብሔር የማያምን እግዚአብሔር ስለ ልጁ የመሰከረውን ምስክር ስላላመነ ሐሰተኛ አድርጎታል።” (1ዮሐ. 5፥10-12)።
ስለዚህ ሕይወትን ምረጥ/ጪ፣ “የእግዚአብሔርም ልጅ እንደ መጣ እውነተኛም የኾነውን እናውቅ ዘንድ ልቦናን እንደ ሰጠን እናውቃለን፤ እውነተኛም በኾነው በእርሱ አለን፤ እርሱም ልጁ ኢየሱስ ክርስቶስ ነው። እርሱ እውነተኛ አምላክና የዘለዓለም ሕይወት ነው።“ (1ዮሐ. 5፥20)። ለጻድቅ የመታዘዝ ልጅ እንጂ ወደ ዘለዓለም ሞት ለሚወስደው የኀጢአት ባሪያ አትኹን። ኢየሱስ ክርስቶስ በቀራንዮ መስቀል ላይ ከዛሬ 2000 ዓመት በፊት ስለ እኔና ስላንተ/ስላንቺ ስለ ሰዎች ልጆች ኹሉ ክቡር ደሙን አፈሰሰልን፣ በደሙም የኀጢአታችንን ስርየት ተቀበልን። ገና ኀጢአተኞች ሳለን ክርስቶስ ስለ እኛ በመስቀል ላይ ተሰቅሎ ሞታችንን ሞተልን። ደዌአችንን ተቀበለ፤ ሕመማችንንም ተሸከመ፤ እርሱ ስለ መተላለፋችን ቈሰለ፤ ስለ በደላችንም ደቀቀ፤ የደኅንነታችንም ተግሣጽ በእርሱ ላይ ነበረ፤ በእርሱም ቍስል እኛ ተፈወስን። እርሱ ስለ እኛ ተጨነቀ፤ ተሣቀየም፤ አፉንም አልከፈተም፤ ለመታረድ እንደሚነዳ ጠቦት፣ በሸላቾቹም ፊት ዝም እንደሚል በግ እንዲሁ አፉን አልከፈተም፡፤ በማስጨነቅና በፍርድ ተወሰደ፣ ስሕዝብ ኀጢአት ተመትቶ ከሕያዋን ምድር እንደ ተወገደ ከትውልዱ ማን አስተዋለ? (ኢሳ. 53፥4-9)።
ይህ ኢየሱስ በመጀመሪያው የነበረው፣ ሥጋም የኾነው ቃል ነው (ዮሐ. 1÷1፡14)። ይህ የእግዚአብሔር ልጅ ተወለደ፤ ተጠመቀ፤ ከዲያብሎሰ ዘንድ ተፈተነ፤ ኢየሩሳሌምን ተመልክቶ አለቀሰ፤ እርሱ በጌቴሴማኔ ተጨነቀ፤ ተያዘ፣ እንደ ወንጀለኛም ተፈረደበት፤ ተገረፈ፤ ለሞት ዐልፎ ተሰጠ፤ ተሰቀለ፤ የእግዚአብሔር ልጅ ደም በመስቀል ላይ ፈሰሰ፤ የእግዚአብሔር ልጅ ሥጋ በጦር ተወጋ፣ እርሱ ማስተስረያችንና ቤዛችን ነው። ሞተ፤ ተቀበረም፤ እርሱ ከሙታን በሦስተኛው ቀን ተነሣ፤ ወደ ሰማይም ዐረገ፤ በእግዚአብሔር ቀኝ ተቀመጠ፤ ዳግመኛም ይመጣል፤ ሕያዋንንና ሙታንን ለይቶ እንደየሥራቸው ይሰጣቸዋል። እርሱ እግዚአብሔርን የሚገልጥ የእግዚአብሔር አስተርእዮ ነው፣ እርሱ አዳኛችንና መድኀኒታችን ነው። በእርሱ እግዚአብሔር ስለ መዳናችን ተናገረ፤ የምንድንበትን ሥራ ሠራ፣ መከራን ተቀበለ፣ በእርሱ እግዚአብሔር ያዘዘው ቤዛ እንዲቀርብ አደረገ። በእርሱ መሥዋዕታዊ ሞት እግዚአብሔር የኀጢአታችንን ይቅርታ አስገኘልን። በእርሱ ኹሉ ተፈጸመ።
ታዲያ አሁን ምን ላደርግ ይገባኛል ለሚል ጠያቂ መልሱ ዐጭርና ግልጽ ነው፤ ንስሓ መግባትና አንድያ በኾነው በእግዚአብሔር ልጅ በኢየሱስ ክርስቶስ ማመን፣ ከእርሱ በእርሱ የሚገኘውን መዳን መውረስና የዘለዓለም ሕይወት ማግኘት ነው። “እግዚአብሔርም የዘለዓለምን ሕይወት እንደ ሰጠን ይህም ሕይወት በልጁ እንዳለ ምስክሩ ይህ ነው፤ ልጁ ያለው ሕይወት አለው፤ የእግዚአብሔር ልጅ የሌለው ሕይወት የለውም (1ዮሐ. 5፥11-12)።
በታህሳስ ወር 1976ዓ/ም የስዊድን መዲና ስቶክሆልም ጎዳናዎች፣ሻይ ቤቶች፣ምግብና መሸታ ቤቶች ሁሉ የአሜሪካዊያን እና የአሜሪካ ጉዳይ ጎልቶ ይወራ የነበረበት ወቅት ነው። በወቅቱ ይህን የታዘቡ ሰዎች “ስቶክሆልም የአሜሪካን 200ኛ የነጻነት ዓመት በይፋ እያከበረች ትመስል ነበር።” ብለዋል። በዚያ ዓመት በሰባቱም ዘርፎች የኖቤል ሽልማት ያሸነፉት ሰባቱም ሰዎች አሜሪካዊያን ነበሩ። የስዊድን ሮያል አካዳሚ የኖቤል አሸናፊ አድርጎ ከመረጣቸው ሰዎች ውስጥ በተለይም በኢኮኖሚክስ ዘርፍ ሽልማቱን ለሚልተን ፍሪድማን ለመስጠት መወሰኑ ሶሻሊስቶችን እጅግ አስቆጥቷል።ይህንኑ ተቃውሞ ለማሰማት በተለይም ቺሊያዊያን ኮምኒስቶችንና ሶሻሊስቶችን የቀደማቸው አልነበረም። ሚልተን ፍሪድማን የኖቤል ሽልማቱን ተቀብሎ ንግግር ማድረግ እንደጀመረ በአዳራሹ ውስጥ የሽልማቱን ስነስርዓት ይከታተሉ ከነበሩት ሰዎች ውስጥ መጮህ ጀመሩ። ፍሪድማን ንግግሩን አቋርጦ ተቃሚዎቹ ማን እና ለምን እንደሚቃዎሙት ተረዳ። በዚህን ጊዜ ፖሊስ የሚጮሁትን ሰዎች ከስፍራው ለማስዎጣት እየታገ ነው። ሚልተን ፍሪድማን ፖሊሶቹ ሰዎቹን እንዲተዋቸው ጥያቄ አቀረበ። ምክንያቱም አለ ፍሪድማን “ምክንያቱም እነዚህ ሰዎች በሃገራቸው መቃዎም ቀርቶ መናገር የማይችሉ ነበሩ። ይህም ብቻ ሳይሆን በሃገራቸው መኖርም ያልቻሉ ናቸው። የሚያሳዝነው እነዚህ ሰዎች እዚህ የሚኖሩትም ሆነ የሚቃዎሙት በነሱ ሃገር የሌለው የሃብትና የነጻነት ምንጭ የሆነው ካፒታሊዝም ስላለ ነው። የሚቃወሙኝ ደግሞ ይህን ስርዓት ለነሱ ሃገር መንግስት አማክሯል ብለው ነው። የቺሊ መንግስት እንዳማክረው ጠይቆኝ “አላማክርም!” የሚል ምላሽ ሰጥቸዋለሁ ። ሆኖም ባማክረው እንኳ ለነሱ ሃገር እኔ ለምሰራው ስራ ምስጋና እንጅ ተቃውሞ እንደማይገባኝ ለመረዳት በነጻነት ተኮትኩቶ ያደገ አይምሮ እንደሚያስፈልግ እነዚህ ሰዎች ማሳያ ናቸው።” ከፍተኛ ጭብጨባ…..
ነገሩ እንዲህ ነው። በአስራ ዘጠኝ ሰባዎቹ መጀመሪያ ላይ በቺሊ የነበረውን ሶሾሳሊስታዊ ስርዓት ተከትሎ የቺሊያዊያን ሕይወት ተናጋ። የቺሊ ዜጎች ኑሮ በድህነት እና በርሃብ ተመሳቀለ። ይህ ቀረሽ የማይባለው የዋጋ ቁጥጥር ከፍተኛ የሆነ የምርት አቅርቦት ችግር እንዲከሰት ምክንያት ሆነ። እጅግ የከፋ ከቁጥጥር ውጭ የሆነ ግሽበት የችሊያዊያንን ህልውና ተፈታተነ። ይህን ተከትሎ በመስከርም ወር 1973 ዓ/ም የኮምኒስቱ ሳልቫዶር አሌንዴ መንግስት በጄነራል ኦግስቶ ፒኖቼ በሚመሩ ወታደሮች ተገለበጠ።
ጄነራል ፒኖቼ ስልጣን እንደያዘ በወቅቱ በዓለም ላይ ስማቸው እጅግ ገናና ከሆኑት ኢኮኖሚስቶች ውስጥ ሚልተን ፍሪድማንን ችሊን ለመታደግ የሚያስችል ምክር እንዲሰጣቸው ይጠይቁታል።ለዚህም የሚጠይቃቸውን ክፍያ እንደሚከፍሉ ይነግሩታል። ፍሪድማንም በዴሞክራሲያዊ መንገድ የተመረጠ መንግስትን በጉልበት የገለበጡ ወታደሮችን አላማክርም በማለት ምላሽ ይሰጣል።ይህን ቢልም በወቅቱ በዩኒቨርስቲ ኦፍ ቺካጎ የፍሪድማን ተማሪዎች የነበሩ አራት ቺሊያዊያን ኢኮኖሚስቶች ግን እሱ በቀጥታ የቺሊን ወታደራዊ መንግስት መርዳት ባይፈልግ እንኳ ለነሱ ያን ማድረግ የሚያስችል አቅጣጫ እንዲያሳያቸው ያቀረቡትን ጥያቄ ተቀብሏቸዋል።እነዚህ አራት ቺሊያዊያን ከመምህራቸው ሚልተን ፍሪድማን ጋር ሆነው ለችሊ የሚበጀውን የኢኮኖሚ አቅጣጫ እና የአተገባበር ስልት ነድፈው ጨርሱ። ዘ ቺካጎ ቦይስ በመባል የሚታወቁት አራቱ ቺሊያዊያን ኢኮኖሚስቶች ማቄን ጨርቄን ሳይሉ ለሃገራቸው የነደፉትን ዕቅድ ድረሱልኝ ላለው ወታደራዊ መንግስት እንዲተገብረው ወደ ቺሊ በረሩ። ቺካጎ ቦይስ ቺሊን ከገባችበት አዘቅት ይታደጋታል በማለት ያቀረቡት መፍትሄ ውስጥ ዋና ዋናዎቹ ከዚህ በታች የተዘረዘሩት ሲሆኑ ከተጠቀሱት መፍትሄዎች ጋር ተያያዥ ለሆኑት የኢትዮጵያ ኢኮኖሚ ችግሮችም እንደዋና መፍትሄ ተደርገው የሚቀርቡ ናቸው።
የቺሊ መንግስት ይህን ተግባራዊ ማድረግ ከጀመረ በኋላ የነበረው ግሽበት በከፍተኛ ሁኔታ ከመቀነሱም በላይ ከአስራ አምስት ዓመታት በኋላ ሃገሪቱ ተአምራዊ የኢኮኖሚ እድገት አስመዘገበች። የቺሊ ስኬት ቀጠለ። በ1980ዎቹ መጀመሪያ ላይ ችሊ ለዓለም አዲስ የሆነ የሰራተኞችን ጡረታ በግል ኩባንያዎች ማስተዳደር የሚቻልበትን ስርዓት ተገበረች። ይህ ስርዓት ተግባራዊ በሆነ ሁለት ዓመታት ውስጥ የሃገሪቱ የካፒታል ገበያ እና የቁጠባ መጠን በከፍተኛ ሁኔታ በመስፋቱ የቺሊ ኢኮኖሚ ይበልጥ ተመነደገ። በአሁኑ ሰዓት 93% የሚሆነው የችሊ ጡረተኛ አገልግሎቱን የሚያገኘው ወደ ሃያ ከሚጠጉ የተለያዩ የግል የጡረታ አገልግሎት ሰጭ ኩባንያዎች ነው። የበርካታ ሃገራት የጡረታ መስሪያ ቤት ሃላፊዎች የቺሊን ከችሊ ስኬት ለመማር በተደጋጋሚ ወደዚያው ያቀኑ ሲሆን እስካሁን በደቡብ አሜሪካ፣በአውሮፓ እና በኤዥያ የሚገኙ 31 ያህል ሃገራት የቺሊን የግል የጡረታ ስርዓት በሃገራቸው ዘርግተዋል።
ዛሬ ላይ አስራ ሰባት ሚሊዮን ህዝብ ያላት ቺሊ ዜጎቿ ከደቡብ አሜሪካ ሃገራት ሁሉ የተሻለ የኢኮኖሚ እና የኑሮ ደረጃ ላይ ይገኛሉ። የዜጎቿ አመታዊ የነፍስ ወከፍ ገቢም ከአስራ ስምንት ሽህ አራት መቶ ዶላር በላይ ሆኖል። በደቡብ አሜሪካ በኢኮኖሚ ነፃነቷ ተወዳዳሪ የሌላት ቺሊ ወደ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት የተሸጋገረችው ገና እኤአበ1990ዎቹ መጀመሪያ ግድም ነበር። ይህን ጽሁፍ እስከምጽፍ ድረስ እጄ ላይ ባለው መረጃ መሰረት የፊታችን መስከረም ይፋ ሆኖ በሚወጣው የዘንድሮ(2018ዓ/ም) የዓለም የኢኮኖሚ ነፃነት ሪፖርት ላይም ቺሊ ከደቡብ አሜሪካ ሃገራት አንደኛ ስትሆን በሪፖርቱ ከተካተቱ መቶ ስልሳ ሶስት ሃገራት ውስጥም የ15ኛ ደረጃን ይዛለች። ይህ ደረጃ ምናልባት የመጨረሻው ሪፖርት ተጠናቅሮ ሲያልቅ ምናልባትም መጠነኛ ከፍና ዝቅ ሊኖር እንደሚችል ከወዲሁ ላሳስብ እወዳለሁ።