Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ኣብዚ ዝሓለፈ ዓመትን መንፈቕን ጥራይ ኣብ ጁባ ብሰንኪ ዝምታ ኣስታት 10 ዝኾኑ ኤርትራውያን ነጋዶን ወነንቲ ትካላትን ከምእተቐትሉ ሬድዮ ኤረና ካብ ጁባ ዝረኸበቶ ጸብጻብ የረጋግጽ።
መንግስቲ ደቡብ ሱዳን፣ በዘን ከም ታክሲ ዘገልግላ ቦዳ ቦዳ ዝፍጸም ገበናት ንምግታእ ኣብ ከተማ ጁባ ከም ታክሲ ከየገልግላ ካብ ዝሓለፈ ሰሙን ብወግዒ ከልኪሉወን ኣሎ።
ኣብ ኣብ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ሓላፊ ጉዳያት ኣፍሪቃ ቲቦር ናዥ ህወሓት ብቅድሚ ትማሊ ቀዳም ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝፈፀሞ ዘይምኹኑይ መጥቓዕቲን ናይ ክልል ትግራይ ግጭት ዓለምለኻዊ ክኸውንይገብሮ ንዘሎ ፃዕሪን ኣሜሪካ ብትሪ ትኹንኖ ኢሎም።
ኣብ ካልእ ናይ ቲዊተር መልእክቶም ኣብ ማይ ካድራ ኣብ ልዕሊ ስቪላት ዝተፈፀመ ጭፍጨፋ ንኹንን ኣብ መላእ ክልል ትግራይ ግጭት ንምህዳእን ጠጠው ንምባል ቕልጡ ስጉምትታት ክውሰዱ ብጥብቂ ንፅውዕ ኢሎም።ሰላም ክምለስን ስቪላት ሓለዋ ክረኽቡን ኣገዳሲ እዩ ኢሎም።
ኣብ ዝሓለፈ ዓርቢ ምሸት ኣብ ከተማታት ባህርዳርን ጎንደርን ብቅድሚ ትማሊ ምሸት ዓርቢ ድማ ኣብ ከተማ ኣስመራ ካብ ክልል ትግራይ ብዝተወንጩፉ ሚሳይላት ከምዝተወቕዓ ይፍለጥ።
ስለሁኔታው ለቪኦኤ ማረጋገጫ የሰጠው የምሥራቅ ባሌ ዞን አስተዳደር ከተጋላጮቹ ጋር ቅርበትና ንክኪ የነበራቸውን ሰዎች እየተከታተለ መሆኑን እና ሌሎች እስረኞች እንዳይጋለጡ ለመከላከል እየሠራ መሆኑን ገልጿል።
ሂለሪ ክሊንተን ባለፈው ኅዳር ወር በተካሄደው የዩናይትድ ስቴትስ ፕሬዚዳንታዊ ምርጫ ከተሸነፉ ወዲህ ለመጀመርያ ጊዜ በተደረገላቸው ቃለ መጠይቅ ለመሸነፋቸው የራሳቸውም ኃላፊነት እንዳለበት ገልፀዋል።
የሩስያ ጣልቃ ገብነትና የፌደራል ምርመራ ሥራ አስኪያጅ ጀምስ ኮሚቴ መግለጫ ሪፐብሊካዊው ዶናልድ ትራምፕ እንዲያሸንፉ እንደረዱ ክሊንተን አስገንዝበዋል። የአሜሪካ ድምፅ ራድዮ ዘጋቢ ዝላቲካ ሆክ ያቀነባበርችውን ዘገባ አዳነች ፍሰሀየ ታቀርበዋለች።
ወጣቱ ፖለቲከኛ ዮናታን ተስፋዬ በአሸባሪው የሕወሃት አስተዳደር የሽብርተኝነት ክስ ተመሰረተበት! ለኢትዮጵያዉያን አሳዛኝና አሳፋሪ ዕለት! የሕወሃት ግፍ መች ይሆን የሚያበቃው?
የቀድሞ የሰማያዊ ፓርቲ አባል ወጣት ዮናታን ተስፋዬ በተለያዩ ድረ-ገጾች ላይ በቅርቡ በኦሮሚያ ክልል የተቀሰቀሰውን ተቃውሞ ተከትሎ ለእስር ተዳርጎ የነበረው የጻፋቸው ጹሁፎችና አስተያየቶች በማስረጃነት ቀርበውበት የሽብርተኛ ወንጀል ክስ ተመስርቶበታል።
የቻይና የአልማዝ መቁረጫ ምላጭ ፣ የአልማዝ መጋዝ ምላጭ ፣ የሴራሚክ ሰድላ መቁረጫ ምላጭ ፣ የእብነበረድ መቁረጫ ቢላዋ ፣ ግራናይት የመቁረጥ ምላጭ ፣ መጋዝ ምላጭ ፋብሪካ እና አምራቾች | ቦዳ
የአልማዝ መቆራረጥ ምላጭ አንድ ዓይነት የመቁረጫ መሣሪያ ነው ፣ ይህም እንደ ድንጋይ ፣ ኮንክሪት ፣ ቅድመ-ንጣፍ ፣ አዲስ እና የቆዩ መንገዶች ፣ ሴራሚክስ እና የመሳሰሉት ጠንካራ እና ተሰባሪ ቁሶችን ለማቀነባበር በሰፊው የሚያገለግል ነው ፡፡ የአልማዝ መቆራረጥ ምላጭ በዋነኝነት በሁለት ክፍሎች የተዋቀረ ነው-ማትሪክስ እና መቁረጫ ጭንቅላቱ ፡፡
ማትሪክሱ የታሰረውን የመቁረጫ ጭንቅላቱ ዋና የድጋፍ ክፍል ሲሆን ፣ ቆራጩ ጭንቅላቱ በአጠቃቀም ሂደት ውስጥ የመቁረጥ ክፍል ነው ፡፡ የቁርጭምጭሚቱ ጭንቅላት ያለማቋረጥ በጥቅም ላይ ይውላል ፣ ማትሪክስ ግን አይወስድም ፣ መቁረጫው ጭንቅላቱ እንዲቆረጥ የሚያደርግበት ምክንያት አልማዝ ስለያዘ ነው ፡፡ አልማዝ በአሁኑ ጊዜ በጣም ከባድ ቁሳቁስ ነው ፣ በተቆራጩ ጭንቅላት ውስጥ በመቆራረጥ የተሰራውን ነገር ይቆርጣል ፣ እና የአልማዝ ቅንጣቶች በመቁረጫ ጭንቅላቱ ውስጥ በብረት ይጠቀለላሉ።
2. ብየዳ የአልማዝ መቁረጫ ምላጭ: ብየዳ ሁለት ዓይነት አሉ-ከፍተኛ-ድግግሞሽ ብየዳ እና የሌዘር ብየዳ. ባለከፍተኛ ድግግሞሽ ብየዳ ቆራጩን ጭንቅላቱን እና ንጣፉን በከፍተኛ ሙቀት በሚቀልጠው መካከለኛ አማካይነት በአንድ ላይ ያጣምራቸዋል ፣ እና የሌዘር ብየዳ የቁርጭምጭሚቱን ጭንቅላት እና የንጥረቱን ጠርዝ በከፍተኛ የሙቀት መጠን በሌዘር ጨረር ላይ በማቅለጥ የብረት ውህድ ውህድን ይፈጥራል ፡፡
1. የማያቋርጥ የጠርዝ መጋዝ ምላጭ-ቀጣይነት ያለው መጋዝ ምላጭ ብዙውን ጊዜ በሸፍጥ ዘዴ ይሠራል ፡፡ የነሐስ ትስስር በተለምዶ እንደ መሰረታዊ ማትሪክስ ቁሳቁስ ጥቅም ላይ ይውላል ፡፡ በሚቆረጥበት ጊዜ የመቁረጥ ውጤቱን ለማረጋገጥ ውሃ መታከል አለበት ፣ እና የልዩነቱ ዓይነት በሌዘር ሊቆረጥ ይችላል።
3. የተርባይን አይነት የመቁረጫ ቢላዋ-ከመጀመሪያዎቹ ሁለት ዕቃዎች ጥቅሞች ጋር ተዳምሮ የመጋዝ ጥርስ ያለማቋረጥ እንደ ዩኒፎርም ኮንቬቭ ዓይነት ተርባይን ያቀርባል ፣ ይህም የመቁረጥ ፍጥነትን ያሻሽላል እና የአገልግሎት ህይወትን ያራዝማል ፡፡
የተለያዩ አይነቶች የአልማዝ መጋዝ ቅጠሎች ለተለያዩ ቁሳቁሶች ተመርጠዋል ፣ እና የተለያዩ የዱቄት ማቀነባበሪያዎች ለተለያዩ ቁሳቁሶች ባህሪዎች ተስማሚ ናቸው ፣ ይህም በቀጥታ በጥራት ፣ በውጤት ፣ በብቃት መጠን እና በቁሳዊ ምርቶች ዋጋ እና ጥቅም ላይ ቀጥተኛ ተጽዕኖ ይኖራቸዋል ፡፡
የአልማዝ ክብ መጋዝ ምላጭ ቅልጥፍናን እና ሕይወትን የሚነኩ ነገሮች የመቁረጥ ሂደት መለኪያዎች ፣ የአልማዝ ቅንጣት መጠን ፣ ማጎሪያ ፣ የቦንድ ጥንካሬ ፣ ወዘተ ... በመቁረጥ ኃይል መሠረት የመጋዝ ምላጭ ፣ ፍጥነትን የመቁረጥ እና የመመገቢያ ፍጥነት መስመራዊ ፍጥነት አለ ፡፡
5. ለማዘጋጃ ቤት ግንባታ ፣ ለመንገድ መልሶ ግንባታ ፣ ለአውሮፕላን ማረፊያ ማኮብኮቢያ ግንባታ ፣ ለሲሚንቶ ንጣፍና ለሌሎች የግንባታ ቦታዎች በስፋት ጥቅም ላይ የዋለ ፣ በተለይም ለአስፋልት እና ለሲሚንቶ ንጣፍ መቆራረጥ ሥራ ተስማሚ ፡፡
በተግባር ፣ የአልማዝ ክብ መጋዝ ምላጭ የመስመራዊ ፍጥነት በመሣሪያ ሁኔታዎች ፣ በመጋዝ ምላጭ ጥራት እና በሚቆረጠው የድንጋይ ንብረት የተወሰነ ነው ፡፡ በመጋዝ ቢላዋ የተሻለ የአገልግሎት ሕይወት እና የመቁረጥ ብቃት አንፃር ፣ የመጋዝ ምላጭ መስመራዊ ፍጥነት እንደ የተለያዩ ድንጋዮች ባህሪዎች መመረጥ አለበት ፡፡ የጥቁር ድንጋይ ሲቆረጥ የመጋዝ ምላጭ መስመራዊ ፍጥነት በ 25m ~ 35m / s ክልል ውስጥ ሊመረጥ ይችላል ፡፡ የኳርትዝ ከፍተኛ ይዘት ያለው እና ለመቁረጥ አስቸጋሪ የሆነ ፣ የመጋዝ ምላጭ መስመራዊ ፍጥነት ዝቅተኛ ወሰን ተስማሚ ነው ፡፡ የግራናይት ፊት ጡብ በማምረት ላይ ፣ የአልማዝ ክብ መጋዝ ምላጭ ዲያሜትር አነስተኛ እና የመስመር ፍጥነት 35m / ሰ ሊደርስ ይችላል ፡፡
150 ሚሜ የአልማዝ መቁረጫ ቢላዋ ፣ 180 ሚሜ የአልማዝ መሰንጠቂያ ምላጭ ፣ 350 ሚ.ሜ የአልማዝ መጋዝ ቢላ ፣ 400 ሚሜ የማያቋርጥ ሹል ጠጠር ምላጭ ፣ 500 ሚ.ሜትር የኮንክሪት መጋዝ ፣ 600 ሚሜ የአልማዝ ግድግዳ መቆራረጥ ምላጭ ፣ 700 ሚ.ሜ ግድግዳ ምላጭ ፣ 800 ሚሜ የአልማዝ ክምር መቆረጥ ቢላዋ ፣ 900 ሚሊ ሜትር የአልማዝ መጋዝ ቢላ ፣ 1000 ሚሜ የአልማዝ መጋዝ ፣ 1200 ሚሜ የኮንክሪት መጋዝ ምላጭ ፡፡
የመመገቢያው መጠን ለመቁረጥ የድንጋይ ምግብ ፍጥነት ነው ፡፡ መጠኑ በመጋዝ ፍጥነት ፣ በመጋዝ ምላጭ ላይ ያለው ኃይል እና በመጋዝ ቦታው ውስጥ ባለው የሙቀት ስርጭት ላይ ተጽዕኖ ያሳድራል ፡፡ እሴቱ በሚቆረጠው የድንጋይ ተፈጥሮ መሰረት መመረጥ አለበት ፡፡ በአጠቃላይ ሲናገር እንደ እብነ በረድ ያሉ ለስላሳ ድንጋዮችን መቁረጥ በአግባቡ የመመገቢያ ፍጥነት ሊጨምር ይችላል ፣ የመመገቢያው ፍጥነት በጣም ዝቅተኛ ከሆነ የመጋዝን ፍጥነት ለማሻሻል የበለጠ አመቺ ነው ፡፡ የመመገቢያው መጠን በጣም ዝቅተኛ ከሆነ የአልማዝ ጠርዝ በቀላሉ ሊፈርስ ይችላል። ሆኖም በጥራጥሬ እህል አወቃቀር እና ባልተስተካከለ ጥንካሬ ባልጩት በሚታጠርበት ጊዜ የመመገቢያው ፍጥነት መቀነስ አለበት ፣ አለበለዚያ የመጋዝ ምላጭ ንዝረት የአልማዝ መበታተን ያስከትላል እና የመጋዝ ፍጥነትን ይቀንሳል ፡፡ የመጋዝ ግራናይት የመመገቢያ ፍጥነት በአጠቃላይ በ 9m ~ 12m / ደቂቃ ክልል ውስጥ ይመረጣል።
ቦሳንዳ ሁሉንም ዓይነት የመቁረጥ ዲስክ / የአልማዝ ሳውድ Blade / የአልማዝ የመቁረጥ ምላጭ ይሰጣል ፡፡ ጭንቅላቱ ሹል እና መልበስ-ተከላካይ ነው ፣ የአገልግሎት ህይወቱ በአጠቃላይ ገበያ ውስጥ ከሚገኙት የመቁረጫ ዲስኮች የበለጠ ነው ፡፡ የተለያዩ የመቁረጥ ዲስኮች የተሟላ ዝርዝር መግለጫዎችን እናቀርባለን ፣ ምርቶቻችንም ለሁሉም አህጉራት ይሸጣሉ ፡፡ በደንበኞች ፍላጎት መሠረት መደበኛ ያልሆኑ የመቁረጥ ዲስኮችን ማድረግም እንችላለን ፡፡
ቦሶንዳ የመቁረጫ ዲስክ የጭንቅላት ክፍል ከፍተኛ ጥራት ባለው ጠንካራ ቅይይት የተሠራ ሲሆን ዲስኮቹ ይበልጥ እንዲጠነከሩ እና የሥራውን ዕድሜ እንዲያራዝሙ ያደርጋቸዋል ፡፡
የቀድሞው: ኤሌክትሪክ መዶሻ ፣ ኤሌክትሪክ ረቂቅ ፣ ኤስዲኤስ ፣ ማክስ ፣ ሄክስ ፣ ሹል ቼዝ ፣ ጠፍጣፋ ቼል ፣ አራት andድጓድ እና አምስት heድጓድ ባለ ስድስት ጎን his ,ል ፣ የአየር ግፊት ቼል
2 ቆረ 4:16-17 "እቲ ሽዓ ዚሐልፍን ቀሊልን ጸበባና ማእለያ ዜብሉ ብሉጽ ናይ ዘለኣለም ምሉእ ረዚን ክብሪ የዳልወልና እዩ እሞ፡ እቲ ናይ ወጻኢ ሰብና እንተ በስበሰ እኳ፡ እቲ ውሽጥና ኣብ ጸጽባሕ ይሕደስ ኣሎ፡ ስለዚ ኣይንሕለልን ኢና።"
ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለ ማርያም ደሳለኝ ጽሕፈት ቤታቸውን በማደራጀት አዳዲስ ሹመቶችን መስጠታቸውን የሪፖርተር ምንጮች ገለጹ፡፡ ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለ ማርያም አዲሱን ካቢኔያቸውን ጥቅምት 22 ቀን 2009 ዓ.ም. ባዋቀሩበት ወቅት፣ ቀደም ሲል የጠቅላይ ሚኒስትሩ አማካሪ በሚል ስያሜ የተሰጡ ማዕረጎች እንደሚቀሩ ተናግረው ነበር፡፡
‹‹አሁን የሚያስፈልገው ጠቅላይ ሚኒስትሩን በአንድ ጉዳይ የሚያማክር ሳይሆን፣ የፖሊሲና የስትራቴጂ ጉዳዮች አፈጻጸምን የሚከታተልና የሚያቀናጅ አደረጃጀት ይኖራል፤›› ማለታቸው ይታወሳል፡፡
ይህንንም ተከትሎ ለረዥም ዓመታት የገንዘብና ኢኮኖሚ ልማት ሚኒስትር ሆነው ሲያገለግሉ የነበሩት አቶ ሱፊያን አህመድን በሚኒስትር ማዕረግ የማክሮ ኢኮኖሚ ዕቅድ ውጤታማነት ክትትልና ድጋፍ ዘርፍ ኃላፊ አድርገው እንደመደቧቸው የሪፖርተር ምንጮች ጠቁመዋል፡፡
በተመሳሳይ የጠቅላይ ሚኒስትሩ ልዩ አማካሪ ሚኒስትርና የኢትዮጵያ የኢንዱስትሪ ፓርኮች ልማት ኮርፖሬሽን ቦርድ ሰብሳቢ የነበሩትን ዶ/ር አርከበ ዕቁባይን ደግሞ፣ በሚኒስትር ማዕረግ የኢንዱስትሪ ዘርፍና የፋይናንስ ዕቅዶች ውጤታማነት ክትትልና ድጋፍ ዘርፍ ኃላፊ በማድረግ እንደመደቧቸው ለማወቅ ተችሏል፡፡
በሌላ በኩል የኦሮሚያ ክልል ፕሬዚዳንት በመሆን ሲያገለግሉ የነበሩት አቶ ሙክታርን፣ ከድር በሚኒስትር ማዕረግ የመልካም አስተዳደር ዕቅዶች ክትትልና ድጋፍ ዘርፍ ኃላፊ በማድረግ እንደመደቧቸው ለማወቅ ተችሏል፡፡ ሪፖርተር በአዲሱ አሿሿሚ ላይ ዝርዝር መረጃ ለማግኘት ያደረገው ጥረት አልተሳካም፡ reporter Amahric 30 Nov, 2016 By ዮሐንስ አንበርብር
Previous Post: ኮማንድ ፖስትና ተቃዋሚዎች ስምምነት ላይ ሳይደርሱ ተለያዩ፤ “ጥያቄ ተጠየቀ መልስ ተሰጠ… አዋጁን ተቀበሉ ነው”አቶ ሲራጅ ፈጌሳ”በፈረሰ ሀገር ህዝብ መምራት አይቻልም”አሉ
የአስቸኳይ ጊዜ አዋጁን ለማስፈጸም የተቋቋመው የኮማንድ ፖስት ሴክሬተሪያት ጽህፈት ቤት የተቃዋሚ ፓርቲዎችን ዛሬ ሰብስቦ አነጋግሯል፡፡ በስብሰባው ለተነሱ ጥያቄዎች ምላሾች ቢሰጡም...
እኤአ በ2011 ጦርነቱ ከተቀሰቀሰበት ጊዜ አንስቶ ፕሬዚዳንት ባሻር አል አሳድን የሚቃወሙት ሽምቅ ተዋጊዎች በተበታተነ ሃይል ከተሰለፉ ቆይተዋል። በመሆኑም በአንድ የጋራ ድርጅት የመሰባሰብ ሙከራቸው በተለያዩ አንጃዎች አለመግባባት ምክንያት ሲጓተት ቆይቷል።
የተባበሩት መንግሥታት ድርጅቱ ልዩ የሶሪያ ልዑክ ስቴፋን ዲ ሚስቱራ ዛሬ ሪያድ ውስጥ በድርድሩ መክፈቻ ላይ ባደረጉት ንግግር በሚቀጥለው ሳምንት ጄኔቫ ውስጥ በሚካሄደው ድርድር ላይ ጠንካራና የሆነ የእንድነት አቋም የያዘ የተቃዋሚዎች ልዑካን ቡድን ሊገኝ ይገባል ብለዋል።
ሰሞኑን በመቀሌ ዩኒቨርሲቲ በተካሄደው አገራዊ ውይይት ላይ እርጅና የተጫጫናቸው የሚመስሉት የህወሓት መስራችና ታጋይ አቦይ ስብሃት፤ “ዶ/ር ዐቢይ የተመረጠው በአሜሪካ መንግስት ጣልቃ ገብነት ነው- በአምባሳደር ያማማቶ!” ሲሉ ሰማኋቸው፡፡ ምን ማለታቸው ነው? (ወጣት አመራር ቢተኩ እኮ-- ከአንዳንድ ስህተት ይድኑ ነበር!) እርግጠኛ ነኝ---አቦይ ድንገት አዳልጧቸው ነው ይሄን የተናገሩት፡፡ የህወሓት አመራሮች በዚህ ንግግራቸው ሳያፍሩ አይቀርም። እኛም ህወሓትም፤ ዶ/ር ዐቢይ የተመረጡት በኢህአዴግ መሆኑን ነው የምናውቀው - ያው በህዝብ ግፊት! (አምባሳደር ያማማቶ ከየት መጡ ታዲያ!?) ጠ/ሚኒስትር ዐቢይ፤ ሁለት ጊዜም ለኢህአዴግ ሊቀ መንበርነት የተመረጡት እኮ በህወሓትም ድምጽም ጭምር ነው፡፡ (በተለይ ሁለተኛው በሙሉ ድምጽ እኮ ነው!) በእርግጥ ኢህአዴግም የዛሬ 29 ዓመት ገደማ ደርግን ገርስሶ፣ ሥልጣን ሲይዝ፣ በአሜሪካ (እንደውም ሲአይኤ!) ጣልቃ ገብነት ነው ተብሎ ነበር። (አቦይ፤ እሱ ትዝ ብሏቸው ይሆን!?)
ሌላም ነገር ጠረጠርኩ፡፡ ምናልባት እነ “ዋሺንግተን ፖስት” እና “ዘ ኢኮኖሚስት” ሸውደዋቸው እንዳይሆን ብዬ አሰብኩ፡፡ ዶ/ር ዐቢይ ሥልጣን ከያዙ ወዲህ በዓመት አንዴም የዘገባ ሽፋናቸውን የማታገኘው አገራችን፤ በወር አንዴ ሰፊ ሽፋን ማግኘት ችላለች። በተደጋጋሚ የለውጡን ሃይል፣ በተለይም የዶ/ር ዐቢይን---ሪፎርመርነት! የዲሞክራሲ ፋና ወጊነት! የአፍሪካ ቀንድ ተፅዕኖ ፈጣሪነት!… እያደናነቁ ሲጽፉላቸው---አቦይ ስብሃት ጥርጣሬ ሳይገባቸው አልቀረም፡፡ “ዶ/ር ዐቢይ የተመረጡት በአሜሪካ ጣልቃ ገብነት ነው!” ያሉት ከዚህ ተነስተው ሊሆን ይችላል፡፡ ግን እኮ የዶ/ር ዐቢይን አመራር አድንቀው የሚዘግቡት እነ ዋሺንግተን ፖስት ብቻ አይደሉም፡፡ በርካታ ዓለም አቀፍ ሚዲያዎች ዶ/ር ዐቢይንና ሪፎርማቸውን ደጋግመው ሽፋን ሰጥተውታል፡፡ ደግሞም ይገባቸዋል። ጠ/ሚኒስትሩ፤ለኢትዮጵያ ብቻ ሳይሆን ለአፍሪካም እየተረፉ ነው!! (አቶ በረከት፤”የዐቢይ መንግስት ደካማ ነው!”ብለው ቢያብጠለጥሉም!!) እኔ የምለው፤ የዐቢይ መንግስት “ደካማ ነው!” ወይስ “ትዕግስተኛ”?? አቶ በረከት “ደካማ” ለሚለው ቃል፣ ፍቺ ቢሰጡት ጥሩ ነበር፡፡ እርግጥ ነው “ጠንካራ” የሚባለውን የቀድሞውን የኢህአዴግ መንግስት አሳምረን እናውቀዋለን፡፡ አደባባይ ለተቃውሞ የወጡ ዜጎችን በጥይት የሚበትን ጀብደኛ መንግስት ነው!! (ልዩነቱ እዚህ ላይ ነው!) የአሁኑ የዶ/ር ዐቢይ መንግስትስ? “ኢትዮጵያ ውስጥ እየገረፉ መግዛት መቆም አለበት” ባይ ነው፡፡ (ደካማነት ይሆን?)
በኢህአዴግ የሦስት አስርት ዓመታት የስልጣን ዘመን፣ ከሞላ ጐደል በሁሉም ኢትዮጵያውያን እኩል ድጋፍ የተቸረው መንግስት የተፈጠረው ዛሬ እኮ ነው - በዶ/ር ዐቢይ ዘመን!! ያለ ምክንያት ግን አይደለም- ለኢትዮጵያና ለኢትዮጵያውያን ክብር በመስጠቱ ነው። በአሁኑ ወቅት አንድም ነፍጥ አንግቦ፣መንግስትን የሚታገል የታጠቀ ሃይል የለም፡፡ (በአውሮፓም በኤርትራም!) ሁሉም መሳሪያውን ጥሎ ወደ አገር ውስጥ በመግባት፣ በመጪው ምርጫ ለመሳተፍ፣ እራሱን እያዘጋጀ ነው፡፡ (ቤተ መንግስት ገብቶ ከጠ/ሚኒስትሩ ጋር የሰለጠነ ድርድርም ጀምሯል!) ይሄስ ከደካማነት ያስቆጥር ይሆን? (ወይስ “ተንበርካኪነት” ነው!)
እንደመታደል ሆኖ…ዛሬ ኢትዮጵያ በአሸባሪነት የፈረጀቻቸው የፖለቲካ ድርጅቶች የሏትም! (አንድም እንኳን!) ለዓመታት በወህኒ ቤት ታጉረው የነበሩ በሺዎች የሚቆጠሩ ፖለቲከኞች፣ አክቲቪስቶች፣ የሰብዓዊ መብት ተሟጋቾችና ጋዜጠኞች…ከእስር ተፈተዋል፡፡ ተቀማጭነቱን በአሜሪካ ያደረገው የጋዜጠኞች መብት ተሟጋች ቡድን (CPJ) በቅርቡ ባወጣው ሪፖርት፤ ኢትዮጵያን “አንድም ጋዜጠኛ በእስር ቤት የሌላት አገር” - ብሏታል፡፡ ልብ አድርጉ! ላለፉት 13 ዓመታት፣ ኢትዮጵያ ጋዜጠኞችን በማሰር ከዓለማችን ቀዳሚ አገራት ተጠቃሽ ነበረች፡፡ (በየዓመቱ Top 10 ውስጥ አንጠፋም ነበር!) በሰብአዊ መብት አያያዝም አስደማሚ ለውጥ መታየቱን ዓለም አቀፍ የሰብአዊ መብት ተቋማት እየመሰከሩ ነው። (የ27 ዓመት የሰብአዊ መብት ጥሰት ታሪካችን ግን ይዘገንናል!)
አንዳንድ ወገኖች ዶ/ር ዐቢይ አህመድ፤ በብርሃን ፍጥነት ያስመዘገቧቸው ለውጦች የማይታመን ቢሆንባቸው አያስገርምም፡፡ አንዳንዱ እኮ እንኳን ለዓለም ለኛም አይታመንም፡፡ የቀድሞው ኢህአዴግ፣ ለ27 ዓመታት የፈጸመውን ጥፋትና ብልሹ አሰራር እኮ ነው፣ አዲሱ መንግስት በ7 ወራት ውስጥ ለማረምና ለማሻሻል የታተረው፡፡ መከላከያና የደህንነት ተቋሙ ከፓርቲ ወገንተኝነት ጸድተው፣ ለህገ መንግስቱ ብቻ እንዲቆሙ---የሪፎርም ሥራ መሰራቱን ሰምተናል። ከኤርትራ ጋር የተፈጠረው ሰላምና ዕርቅ፣ፍቅርና መደመር እኛን ብቻ ሳይሆን ዓለምን አስደምሟል፡፡ ይሄን ተከትሎም ኤርትራ ለረዥም ዓመታት ተጥሎባት የነበረው ማዕቀብ፣ በዶ/ር ዐቢይ ጥረት ተነስቶላታል። አሁን ከጅቡቲና ከሶማሌ ጋር ሰላም አውርዳለች- ኤርትራ! ፕሬዚዳንት ኢሳያስም ከሰሞኑ ጅቡቲንና ሶማሌን ሲጐበኙ አይተናል፡፡ አያችሁልኝ… የዶ/ር ዐቢይ የለውጥ እርምጃ፤ በአንድ ጊዜ ለ4 አገራት በጎ ውጤት አምጥቷል - ለኢትዮጵያ፣ ለኤርትራ፣ ለሶማሌና ለጅቡቲ (በአንድ ድንጋይ 4 ወፍ በሉት!)
ይሄን ሁሉ የምዘረዝረው ለናንተ አይደለም፡፡ ዓይኑን ለጨፈነውና ጆሮውን ለደፈነው የጸረ-ለውጥ ሃይሉ ነው፡፡ የዶ/ር ዐቢይ አህመድ መንግስት በአገሪቱ ላይ ስላመጣቸው ለውጦች ሲጠየቁ፤ “የለውጡ ባለቤት እኛ ነን” ይላሉ፡፡ (የየትኛው ለውጥ?) በሌላ በኩል ደግሞ “የዶ/ር ዐቢይ መንግስት ለውጥ አላመጣም፤ጸረ-ዲሞክራሲ ነው፤ ህገ መንግስቱን ይጥሳል“ ሲሉ ያብጠለጥሉታል፡፡ “ደካማ መንግስት በመሆኑ የህግ የበላይነት ማስከበር አልቻለም፤ ሰላም ደፍርሷል፡፡” በሚል ይተቹታል፡፡ አሁንም እንደገና ልጠይቅ፡፡ የዶ/ር ዐቢይ መንግስት “ደካማ” ነው ወይስ “ትዕግስተኛ”? (ሁለቱ ልዩነታቸው የትየለሌ ነው!)
በቅርቡ በከፍተኛ የሰብአዊ መብት ጥሰትና በሙስና ወንጀል የተጠረጠሩ የቀድሞ ከፍተኛ የመንግስት አመራሮች (የሜቴክን ዋና ዳይሬክተር ጨምሮ) በተያዙ ወቅት፣ የትግራይ ክልላዊ መንግስት፤ “በአንድ ብሔር ላይ ያነጣጠረ ነው” “የፖለቲካ ድራማ ነው!” ምናምን--በሚል እርምጃውን ተቃወሙት - ሚዲያ ጠርተው፡፡ (በኢህአዴግ ታሪክ እኮ ሆኖ አያውቅም!) ያኔ የፌደራል መንግስቱ የሰጠው ምላሽ በአጭር ቋንቋ፤ “መብታቸው ነው!” ነበር ያለው፡፡ (የዶ/ር ዐቢይ መንግስት!)
“በማይስማሙበት ጉዳይ በግልጽ የሚቃወሙና የመሰላቸውን የሚናገሩ የክልል መንግስታት… ያስፈልጉናል…” ነው ያሉት ጠ/ሚኒስትሩ፡፡ (ይሄስ ደካማነት ነው ወይስ ህገ መንግስት መጣስ?)
ዝም ብዬ ሳስበው---የዶ/ር ዐቢይ አህመድ መንግስትና ጸረ-ለውጥ ሃይሉ፤ሁለት ተቃራኒ ቡድኖች ነው፡፡ እንደ ጥፋትና በጎነት፣ ፍቅርና ጥላቻ፣ ጨለማና ብርሃን፣ ነጻነትና አፈና፣ ድህነትና ብልጽግና፣ ሥልጣኔና ኋላቀርነት፣ ዲሞክራትና አምባገነን፣---- ወዘተ፡፡ የዚህን ያህል ነው ርቀታቸው፡፡ ስለዚህ ቢያወግዙት፣ ቢረግሙት፣ቢያብጠለጥሉት፣ቢያሴሩበት----አይገርምም! (ቢጤታቸው አይደለማ!)
እናላችሁ… የዶ/ር ዐቢይ መንግስት ወደ ሥልጣን ከመጣ ወዲህ የተመዘገቡ አስደማሚ ለውጦች፣ በመቀሌ ለከተሙት “ጡረተኛ ኢህአዴጋውያን” ላይታቸው ይችላል፡፡ ለምን ቢሉ? የዶ/ር ዐቢይ ሪፎርሞች ለአብዮታዊ ዲሞክራሲያውያኑ የሚዋጡ አይደሉም፡፡ ከምሬ ነው---እንዴት ብሎ ነው የመደመር፣ የፍቅርና የይቅርታ ፍልስፍና፣ መፈረጅ ለሚወዱት ጸረ ለውጥ ይሎች የሚገባው!? (አይገባምም!! አይታይምም!!) ዶ/ር ዐቢይ እኮ ባለፉት ወራት እነሱ ያሰሯቸውን ሲፈቱ፣ ከአገር ያሰደዱትን… ወደ አገር ቤት ሲመልሱ፣ ያወጣቸውን አፋኝ ህጐች ሲያሻሽሉ፣ ፍትህ የነጠቋቸውን ሲያስመልሱ! ወዘተ ነው የቆዩት፡፡ መቼም የቀድሞዎቹ ገዢዎቻችን፤ ሥራዬ ብለው የዘጓቸውን ከ200 በላይ ድረ ገፆች፣ የዶ/ር ዐቢይ መንግስት በመክፈቱ ፌሽታ ሊያደርጉ አይችሉም፡፡ (ተጫወትን ብለው ይቆጫሉ እንጂ!) እነ ኢሳትና ኦኤምኤን በአዲስ አበባ ቢሮ በመክፈታቸውም “ወንዳታ” አይሉም፡፡
የዶ/ር ዐቢይን መንግስት፤ ህገ መንግስት በመጣስና በኢ-ዲሞክራሲያዊነት የሚወነጅሉት የአቦይ ስብሃት ቡድኖች፤ በዚያው በመቀሌ ዩኒቨርሲቲ ጉባኤ ላይ እውነተኛ ማንነታቸውን (ፖለቲካዊ ባህርያቸውን!) የሚያጋልጥ አሳፋሪ ተግባር ፈጽመዋል፡፡ (የማፍያ ቡድን የሚመስል!) የ“አረና” አመራር አምዶም ገብረሥላሴ በህወሓት ላይ እንቅልፍ የሚነሳ ግን ሂስ ሲሰነዝር፣ አቦይ ስብሃት አላስቻላቸውም፡፡ የለመዱትን ዘዴ ተጠቀሙ- አፈና!! እያጨበጨቡ ደጋፊዎቻቸውን አስተባበሩ - እነሱም በጭብጨባ አጀቧቸው፡፡ የአምዶምን እርቃን የሚያስቀር የሰላ ሂስ በአየር ላይ አስቀሩት፡፡ አቶ በረከት ስምኦን ከመድረኩ ሆነው “ኧረ ይጨርስ!” ቢሉ ማን ይስማቸው!… ሃሳቡ በኋላቀር የአድማ ሴራ የታፈነበት የ“አረናው” አምዶም፤ “ይሄ እኮ መቀሌ ዩኒቨርሲቲ ያዘጋጀው ስብሰባ እንጂ የህወሓት ጉባኤ አይደለም!” ለማለት ብቻ ነው የቻለው፡፡ እነ አቦይ ስብሃት ከ29 ዓመት ዲሞክራሲያዊ ሥርዓት በኋላም የራሳቸውን መናገር እንጂ የሌላውን የማድመጥ ባህል አላደበሩም፡፡
የቀድሞው የአየር ሃይል ዋና አዛዥ ሜጀር ጀነራል አበበ ተ/ሃይማኖት፤ “የ60ዎቹ ትውልድ ታግሎ ነፃ ሊያወጣ ይችላል፤ ዲሞክራሲ ሊያሰፍን ግን አይችልም!!” ያሉት ትዝ አለኝ፡፡ ይሄ ቡድን ነው እንግዲህ ስለ ህገ መንግስት ጥሰት አፉን ሞልቶ… በድፍረት የሚናገረው፡፡ አምዶም ገ/ሥላሴ… የህወሓት ቡድን ከቅርብ ጊዜ ወዲህ ያመጣው የ“ህገመንግስት ይከበር” ጥያቄ ግራ ቢገባው፤ “…ኢህአዴግ እንኳን ህገ መንግስት፣ ህገ ደንብ አክብሮ አያውቅም፤ ባለፉት 27 ዓመታት ህገ መንግስቱ ሲፈርስ ነበር… ምርጫ ሲጭብረበር ነበር፡፡
በዳኝነት ላይ ጣልቃ ሲገባ ነበር…በጣም አምባገነኑ ኢህአዴግ ያለው ትግራይ ውስጥ ነው” በማለት የሰላ ትችቱን ሰንዝሯል (በጭብጨባ እስኪታፈን ድረስ!)፡፡ በመጨረሻ ለጸረ-ለውጥ ሃይሉ አንድ ምክር ጣል ላድርግ፡- “እባካችሁ ከሁሉ በፊት ከራሳችሁ ጋር ታረቁ!”
መንግስቲ ኤርትራ፣ ብሃገራዊ ኣገልግልሎት ሒዝዎም ንዘሎ መንእሰያት፣ ኣብ ፕሮጀክታት ዕደና ኣብ ግዱድ ናይ ጉልበት ስራሕ የዋፍሮም ህላዉ፣ ሓልዮት ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ ኣብ ዝዘርግሖ መግለጺ ወቒሱ።
እቲ መንግስቲ፣ ንኣባላት ሃገራዊ ኣገልግሎት፣ ኣብ ቢሻን ካልኦት ኩባንያታት ዕደናን፣ ምስቲ ናይ ዕደና ፕሮጀክታት ብዘይመጣተን ዳርጋ ብናጻ ክፍሊት ኣብ ግዱድ ናይ ጉልበት ስራሕ ጸሚድዎም ከምዘሎ ብተደግግግጋጋሚ እዋን ክውቀስ ከምዝጸንሐ ዝፍለጥ ኮይኑ፣ኣብዚ እዋን’ዚ ድማ ኣብ ከባቢ ገላዕሎ ኣብ ዝርከብ ሶሉሊ ኣብ ዝተባሃል ቦታ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ዕደና ፖታሽ፣ ብተመሳሳሊ መንእሰያት ኣብ ግዱድ ናይ ጉልበት ስራሕ ጸሚዱ፣ ከምዘሎ እቲ ኣብ ለንደን ዝመደበሪ ትካል ተጣባቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣፍሊጡ።
ኣብቲ ዕደና ፖታሽ ዝካየደሉ ዘሎ ኣስታት 180 ኪሎሜተር ካብ ወደባዊት ከተማ ምጽዋዕ ርሒቁ ኣብ ደቡባዊ ምብራቅ ዝርከብ ከባቢ ሶሉሊ፣ ነቲ ናይ ዕደና ፕሮጀክት ባይታ ንምጥጣሕ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ምዝርጋሕ ጽግርያ፣ መንእሰያት ብግዴታ ኣብቲ ስራሕ ክዋፈሩ ከምዝተገብረ’ውን ኣመልኪቱ።
ኣብቲ ምስራሕ ጽርግያ ካብ ዝተዋፈራ ናይ መንግስቲ ናይ ህንጻ ኩባንያታት ሓንቲ፣ መረብ ኮንስትራክሽን፣ ከምተን ካልኦት ተመሳሰልቲ ኪባንያታት፣ ዝበዝሑ ኣባላታ ሃገራዊ ኣገልግሎት ኮይኖም፣ ብዘይዝኾነ ክፍሊት ኣብ ብናጻ ኣብ ናይ ጉልበት ኣዋፊራ ከምዘላ’ዩ ዝግለጽ።
ናይ ኣማኢት ሚልዮናት ዶላራት መኽሰብ ዘለወን ኣብ ኤርትራ ዘለዋ ኣህጉራውያን ኩባንያትት ዕደና፣ ምስ ባርነት ብዝጽብጸብ፣ ብዘይዝኾነ ክፍሊት ብመንገስቲ ተገዲዶም ንዝመጽወን ዘለዉ ኣባላት ሃገራዊ ኣገልግሎት፣ ኣብ ናይ ጉልበት ስራሕ ካብ ምውፋር ክቑጠባ’ውን ሓልዮት ሰብኣዊ መሰላት ብተደጋጋሚ እዋን ክጽውዕ ጸኒሑ’ዩ።
ኣብ ኤርትራ፣ ኣብ ከቢድ ናይ ጉልበት ስራሕ ተዋፊሮም ዝውዕሉ ኣባላት ሃገራዊ ኣገልግሎት፣ ንወርሒ ዝኽፈሎም ስማዊ ናይ ጁባ፣ ብመንጽር ናይ ወጻኢ ሸርፊ ክርአ እንከሎ፣ ሓሙሽተ ኤውሮ ወይ ድማ ሸውዓተ ዶላር’ዩ።
~ የአውስትራልያ ጠ/ሚ ስኮቲ ሞሪሰን ከሁለት በላይ ሆኖ መሰብሰብ እንደማይቻል ብሎም እድሜያቸው ከ70 በላይ የሆኑ አዛውንቶች ከቤት እንዳይወጡ ከለከሉ።ከነገ መጋቢት 21 ጀምሮ በሀገሪቱ የሚገኙ ሁሉም የስፖርት መስሪያ ስፍራዎች እንደሚዘጉም አስታውቀዋል።
ዌቪኖ እ.ኤ.አ. በ 2007 በሁለት ስሎቬንያ ሥራ ፈጣሪዎች እና በወይን ጌኪዎች የተመሰረተው አሁን በቪንቼንዞ ፕሮቬንዛ የሚተዳደር ነው ፡፡ ኩባንያው የተመሰረተው በሉጉልጃና (ስሎቬኒያ) እና ካርሎቪ ቫሪ (ቼክ ሪፐብሊክ) ውስጥ ካሉ ተባባሪ ድርጅቶች ጋር በመሆን በሙግጊያ ፣ ትሬስ በፖርቶ ሳን ሮክ ውስጥ ሲሆን ወደ 20 የሚጠጉ ሰዎችን ቀጥሯል ፡፡ ካምፓኒው ከሕዝቡ ተለይተው በሚታወቁ ልዩ ወይኖች እና መናፍስት አስመጪ ፣ ግብይት እና ሽያጭ ልዩ ነው ፡፡ ይህ የቢዝነስ ሞዴል በጣም ስኬታማ መሆኑን አረጋግጧል-በአጭር ጊዜ ውስጥ ዌቪኖ ብዙ ዋና ምርቶችን ከውጭ አገር አምጥቶ ለጣሊያን እና ለስሎቬንያ ገበያዎች አስተዋውቋል ፡፡ የኩባንያው ብቸኛ እና ዋና መጠጦችን ለመሸጥ ያቀደው ዓላማ በሌሎች የመስመር ላይ መደብሮቻቸው እና በጣሊያን እና በስሎቬንያ በሚገኙ የወይን ሱቆች ውስጥም ይገኛል ፡፡
እኛ በጣሊያን (ትሪስቴ እና ፓርማ) ፣ ስሎቬኒያ (ልጁቡልጃና) ፣ ጀርመን (ኑርንበርግ) ፣ ፈረንሳይ (ቦርዶ) እና ዩናይትድ ኪንግደም (ለንደን) ውስጥ የደንበኞቻችንን እምነት ለማጣጣም ትዕዛዞችን በፍጥነት እንድንልክ የሚያስችለንን በመሙላት መጋዘኖች እንሠራለን ፡፡
በወቅታዊ ጉዳዮች ላይ እየተሰጡ ያሉ ሃሳቦችና አስተያየቶች በአብዛኛው በተቃራኒ ፅንፍ ላይ የቆሙና በጭፍን እሳቤዎች ላይ የተመሰረቱ ናቸው። አብዛኞቹ የግል/ውጪ ሚዲያዎች የመንግስትን አምባገነንነት ከመዘከርና በግጭቱ የተጎዱና የሞቱ ዜጎችን ቁጥር ከመቁጠር ባለፈ ሲዘግቡ አይስተዋልም። የመንግስት ሚዲያዎች ደግሞ በንብረትና በፀጥታ ኃይሎች ላይ የደረሰውን ጉዳት በመዘገብና የችግሩን አስከፊነት በማጣጣል ላይ ተጠምደዋል። ሁሉም ክስተቶችን ከመዘገብና አንዱን ደግፎ ሌላውን ከማውገዝ በዘለለ የችግሩን መሰረታዊ መንስዔዎችና መፍትሄዎች ለመለየት ጥረት ሲያደርጉ አይታይም። በዚህ ፅኁፍ ይህን ክፍተት ለመዳሰስ እሞክራለሁ።
መነሻ እንዲሆነን፣ የት/ት ክፍል ኃላፊ ሆኞ በምሰራበት ወቅት ያጋጠመኝን ነገር ላካፍላችሁ። ከእለታት አንድ ቀን ጠዋት ወደ ቢሮ ስገባ አንዱ መምህር ወደ ቢሮ እየተጣደፈ መጣና እንዲህ አለኝ፤ “ሁል ቀን እጠይቃሃለሁ እያልኩ። ቆይ ለምንድነው በሁሉም ማስታወቂያዎች ላይ ስሜ 1ኛ ተራ ቁጥር ላይ የሚፃፈው? …ምን የተለየ ነገር ስላለ ነው?” በማለት ቅሬታውን ነገረኝ። እኔም የእሱ ስም ብቻ በ“A” ስለሚጀምር እንደሆነ ስነግረው በጥያቄው እንደማፈር እያለ ወጣና ሄደ። እና ምን ለማለት ነው፤ በየትኛውም የስልጣን እርከን ላይ ሁን፣ በሕብረተሰቡ/በተገልጋዩ ዘንድ ያለውን ሃሳብና አመለካከትን በእርግጠኝነት ማወቅ አትችልም። ምክንያቱም፣ በአንተ እሳቤ መሰረት የወሰንከው ውሳኔ ትክክል ይሁን ስህተት የሚረጋገጠው ከተገልጋዮች ሃሳብና አመለካከት አንፃር ነው። በአጠቃላይ፣ በተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች ዘንድ ሃሳብና አስተያየታቸውን በነፃነት የሚገልፁበት ሁኔታ ካልተመቻቸ መንግስት ትክክለኝነቱንና ስህተቱን በሚገባ ማወቅ አይችልም።
በዴሞክራሲያዊ መንግስት ቤት ውስጥ አራት መስታዎቶች አሉ። እነሱም፡- በቀኝ በኩል የሚዲያዎች መስታዎት፣ በግራ በኩል የሲቭል ማህበራት መስታዎት፣ ፊት-ለፊት የተቃዋሚዎች መስታዎት፣ እና ከውስጥ ደግሞ የአባላት መስታዎት ናቸው። የመስታዎቶቹ ፋይዳ የተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች ስለ መንግስት ሥራና አሰራር የሚሰጧቸውን ሃሳቦችና አስተያየቶች እየተቀበሉ ማሳየት ነው። በአንድ ሀገር ውስጥ፤ የህዝቡን ሃሳብ፣ ብሶትና ጥያቄ በቀጥታ የሚስተናግዱ ነፃና ተደራሽ ሚዲያዎች ከሌሉ፣ የተደራጁና ገለልተኛ የሙያና ሲቪል ማህበራት ከሌሉ፣ የሕዝብን ጥያቄ በቀጥታ ለመንግስት የሚያቀርቡ (ያለመከሰስ መብት) የተቃዋሚ ፓርቲ ተወካዮች ከሌሉ፣ ገዢው ፓርቲ በውስጡ የሃሳብና አቋም ልዩነቶችን በቀላሉ የማስተናገድ ባህል ከሌለው መንግስት ምንም ነገር ማየትና መስማት ይሳነዋል።
የኢህአዴግ መንግስት ኦነግን በማስወጣት የተቃዋሚዎች መስታዎትን፣ ቀጠለና በ1993ቱ የሕወሃት ክፍፍል የአባላቱን መስታዎት መስበር ጀመረ። የፀረ ሽብር ሕግን እና የመረጃ ነፃነትና ሚዲያ አዋጅ በማውጣት በአራት አመታት ውስጥ ብቻ 60 ጋዜጠኞችን ለስደት፣ 19 ለእስር ቤት በመዳረግ የሚዲያ መስታዎትን ሰባበረ። የበጎ አድራጎት ድርጅቶችና ማህበራት ሕብረት መመሪያ በማውጣት የተደራጁ እና ገለልተኛ የሆኑ ሲቪል ማህበራት እንዳይኖሩ በማድረግ የማህበራትን መስታዎት ሰባበረ። በመጨረሻም፣ የዴሞክራሲ ምህዳሩ እጅግ እንዲጠብ ለማድረግ ባደረገው ያልተቋረጠ ጥረት የተቃዋሚዎችን መስታዎት ሰባብሮ ጨርሶ፣ በ2002ቱ ምርጫ አንድ የመስታዎት ስባሪ ቀርቶት ነበር። ከ2007ቱ ምርጫ በኋላ ግን ምንም መስታዎት የለውም። ከዚያን ግዜ በኋላ ከፊት-ለፊቱ ያለ ነገር በሙሉ እንቅፋት ይመስለዋል።
ከፌደራል እስከ ቀበሌ ድረስ ያለው የመንግስት መዋቅር በፓርቲው አባላትና ደጋፊዎች ቁጥጥር ስር ወድቋል። የሲቪል ሰርቪስ ስርዓቱ በሙያተኞች ሳይሆን በካድሬዎች ተሞላ። የሕዝብን ጥያቄ በአግባቡ የሚያዳምጥ ሆነ በግልፅ የሚናገር ጠፋ። ፓርቲው የሰራውን ለመደበቅ ሲሞክር፣ በስህተት ላይ ስህተት እየሰራ፣ ስህተቱን ከወድቀቱ በኋላ እንዲያውቅ ሆኗል። ኢህአዴግን ለዚህ እያደረጉት ያሉት ደግሞ አመራሮቹ ብቻ ሳይሆኑ አባላቱና ደጋፊዎቹ ጭምር ናቸው።
በተለይ ከ1997 ዓ.ም ጀመሮ የኢህአዴግ መንግስት የወሰዳቸው እርምጃዎች ከሞላ-ጎደል ሁሉም አፋኞች ናቸው ማለት ይቻላል። በ2007ቱ ምርጫ “ሙሉ-በሙሉ አሸነፍኩ” ሲል ደግሞ “የህዝቡን ጥያቄ ሙሉ-በሙሉ ማየትና መስማት ተስኖኛል” እንዳለ አድርጌ ነበር የወሰድኩት። ይህ ዛሬ ላይ በድንገት የተገለጠልኝ ሃሳብ አይደለም። ገና የ2007ቱ ምርጫ ውጤት ይፋ ሲደረግ የተናገርኩት ሃቅ ነው። ለምሳሌ ሰኔ 14, 2007 ዓ.ም በጦማር ገፄ ላይ ethiothinkthank.com ላይ የሚከተለውን አስተያየት ሰጥቼ ነበር፡-
“100% የሚባለውን አሰቃቂ ክስተት “የምርጫ ውጤት” በሚል ሰርግና ምላሽ እየተደረገ ያለበት ሁኔታ ነው ያለው። በዞንና ወረዳ ደረጃ ያሉትስ አይፈረድባቸውም። በፌዴራልና ክልል ደረጃም ተመሳሳይ አቋም የሚያራምዱ ባለስልጣናት ካሉ ግን በጣም አስገራሚ ነው የሚሆነው ። ይሄ 100% ተብዬ ነገር’ኮ፣ ባለፉት 20 አመታት ውስጥ ሀገሪቱ በዲሞክራሲ ረገድ ያሳየችውን ለውጥና መሻሻል ወደ ኋላ የቀለበሰ፣ ህዝቡ ሰላማዊ ፖለቲካ፣ በሕግ የበላይነት እና በሌሎች ዴሞክራሲያዊ እሴቶች ላይ ያለውን እምነት ሽርሽሮ በመናድ ዴሞክራሲን በጭቅላቱ ዘቅዝቆ ያቆመ፣ ልክ እንደ ደርጉ ቀይ-ሽብር ህዝብን በፍርሃት ቆፈን የሚቀፈድድ እጅግ አስቀያሚ ድርጊት ነው”
በአንድ ሀገር ውስጥ፤ ጋዜጠኞችን፣ ተቃዋሚዎችን እና የተለየ ሃሳብ ያነሱ አባላትን ለእስር ቤት እና ለስደት፣ እንዲሁም የሲቭል ማህበራትን ለውድቀት ከዳረክ በኋላ ከተቃውሞ ሰልፍ ሌላ ሕዝቡ ምን ምርጫ አለው? ከገዢው ፓርቲ የተለየ የፖለቲካ አቋምና አመለካከት የሚያራምዱ የሕብረተሰብ ክፍሎች የመንግስትን ሥራና አሰራር ለመተቸት፣ ድጋፋቸውንና ተቃውሟቸውን ለመግለፅ፣ በወቅታዊ ጉዳዮች ላይ ሃሳብና አስተያየታቸውን ለመግለፅ ወደ አደባባይ ከመውጣት በስተቀር አማራጭ የላቸውም። ታዲያ፣ ምርጫና አማራጭ የሌለው ህዝብ ለተቃውሞ አደባባይ ሲወጣ መደብደብ፣ ማሰርና መግደል ምን ይሉታል።
በተለይ በኦሮሚያ ሆነ አማራ ክልሎች ሕዝቡ ለተቃውሞ አደባባይ የወጣው ከዚያ ውጪ ሌላ ምርጫና አማራጭ ስለሌለው፥ ስለታፈነ ነው። መታፈኑን በመቃወም አደባባይ የወጣን ሕዝብ በኃይል መልሶ ለማፈን መሞከር የባሰ ፈንድቶ ያፈነዳል። አደባባይ ወጥቶ ቅሬታውን ስላሰማ በፀጥታ ኃይሎች እየተደበደበ፣ እየታሰረና እየተገደለ፣ ሕዝብ “ኧረ ታፈንኩ!” ብሎ ሲጮህ መንግስት መልሶ የሚያፍነው ከሆነ እንደ ፈንጂ ፈንድቶ ያፈኑትን ያፈነዳል።
በኦሮሚያና አማራ ክልልች የታየው ችግር መንስዔው የሕዝቡ መታፈን ሲሆን መፍትሄው ደግሞ የታፈነውን ሕዝብ ማስተንፈስ ነው። መንግስት ይህን ማድረግ ከተሳነው ግን ሕዝብ ትዕግስቱ ያልቅና፤ የሚደበድቡትን ይደበድባል፣ አሳሪዎቹን ያስራል፣ ገዳዮቹን ይገድላል። ለዚህ ደግሞ ባለፉት 40 ዓመታት ውስጥ የታዩ ክስተቶችን እንደ ማሳያ በመጥቀስ ፅሁፌን ልቋጭ። ደርግ በ1968 ዓ.ም ታፈንኩ ያለውን ሕዝብ መልሶ ሲያፍነው 15 የፀጥታ አስከባሪዎች እና 10 የመንግስት/ ደርግ ባለስልጣናትን በመግደል ነጭ-ሽብር ተጀመረ። ዘንድሮ ባለፉት ስምንት ወራት ብቻ በኦሮሚያ እና አማራ ክልሎች 25 የፀጥታ አስከባሪዎች እና 14 የመንግስት ባለስልጣናት ተገድለዋል። የ1997ቱን ምርጫ ተከትሎ በተከሰተው አመፅና አለመረጋጋት ግን 193 ሰዎች ሲገደሉ አንድም ባለስልጣን አልተገደለም ነበር።
ኢህአዴግ በዓለም ባንክ በኩል ከእንግሊዝ የዓለምአቀፍ ልማት ተራድዖ መ/ቤት ሊለግስለት ታቅዶ የነበረው 4.9 ቢሊዮን ዶላር (98ቢሊዮን ብር) የገንዘብ ድጋፍ ነጠፈበት፡፡ አቶ ሬድዋን አልነጠፈብንም ይላሉ፡፡ ኦባንግ ሜቶ በበኩላቸው “የታላቅ ሥራ ውጤት ነው፤ እናመሰግናለን” ብለዋል፡፡
ጎልጉል የድረገጽ ጋዜጣ ጥቅምት 2፤2005 (OCTOBER 12, 2012) “ኢህአዴግ በ600 ሚሊዮን ዶላር አጣብቂኝ ውስጥ ገባ!! ብያኔው ከጸና ኪሣራው በቢሊዮን ዶላር ሊደርስም ይችላል!” በሚል ርዕስ የዓለም ባንክ በኢትዮጵያ ያካሂድ ስለነበረው ፕሮግራም በዘገበበት ወቅት የሚከተለውን ዜና አትሞ ነበር፡- “ከ1998ዓም ጀምሮ የመሠረታዊ አገልግሎት ጥበቃ ፕሮግራም (Protection of Basic Services “PBS Program”) በሚል በአራት ተከታታይና ሁለት ተጨማሪ የገንዘብ ድጎማ የሚደረግባቸውን ፕሮግራሞች የዓለም ባንክ በኢትዮጵያ ሲያካሂድ ቆይቷል፡፡ ይህ መሠረታዊ የሆኑ አገልግሎቶችን ለማሟላት ተወጥኖ የሚካሄድ ፕሮጀክት በትምህርት፣ በጤና፣ በእርሻ፣ በንጹህ ውሃ አቅርቦት፣ በገጠር መንገድ ሥራ፣ ወዘተ መስኮች ላይ እንዲውል (PBS I, PBS I-AF (Additional Financing), PBS II, PBS 11-AF, PBS-Social ACCOUNTABILITY Program and PBS III) በማለት በተለያዩ ደረጃዎች ለተከፋፈለው ኦፐሬሽን ማስፈጸሚያ የሚውለው ገንዘብ ከ13ቢሊዮን ዶላር የሚበልጥ ነው፡፡ ከዚህ ውስጥ ከፍተኛው የዓለም ባንክ ድርሻ 2ቢሊዮን ዶላር ሲሆን የተቀረው በሌሎች ለጋሽ መንግሥታት እና ድርጅቶች የሚሸፈን ነው፡፡ PBS III የተሰኘውን በሦስት ንዑሳን ፕሮግራሞች የተከፋፈለውን ፕሮጀክት ለማስፈጸም በአጠቃላይ የሚፈጀው 6.3ቢሊዮን ዶላር በላይ ነው፡፡”
ይህ ለመሠረታዊ ልማት እንዲውል በዓለም ባንክ በኩል የሚሰጠውን ገንዘብ የሚደጉሙት ምዕራባውያን አገራት ሲሆኑ አንዷ ተጠቃሽ አገር እንግሊዝ ናት፡፡ ሆኖም ኢህአዴግ ከምዕራባውያን በዓለም ባንክ በኩል የሚያገኘውን ገንዘብ ለራሱ የፖለቲካ መጠቀሚያነት እያዋለው መሆኑ ለዓለም ባንክ ተደጋጋሚ መረጃዎች ሲቀርቡ ቆይተዋል፡፡ በተለይ ሟቹ መለስ በቀጥታ በሰጡት ትዕዛዝ 424 የአኙዋክ ተወላጆች ከተገደሉ በኋላ ኢህአዴግ በቦታው ያሰማራው የመከላከያ ሠራዊት በሥፍራው የሚኖሩትን ከመኖሪያ ቀያቸው በማፈናቀል እምቢ ያሉትን በግድ በማስነሳት፣ በመግደል፣ አስገድዶ በመድፈር፣ በማሰቃየት፣ ወዘተ ግፍ ሲፈጽም መቆየቱ በተለያዩ ዓለምአቀፋዊ ዕውቅና ባገኙ ዘገባዎች ሲነገር ቆይቷል፡፡ የዓለም ባንክ ለመሠረታዊ ልማት በማለት የሚሰጠው ገንዘብ ኢህአዴግ ወታደሮቹን የግፍ ሥራ ላይ በማሰማራት ደመወዝ የሚከፍልበት መሆኑን በመጥቀስ ወደ ኬኒያ የተሰደዱ የክልሉ ነዋሪዎች አቤቱታ አቅርበው እንደነበር ጎልጉል በወቅቱ የዘገበው ዜና ነበር፡፡ ““ኢህአዴግ አንገቱን ታንቋል”፤ዓለም ባንክ ርምጃ ለመውሰድ ጫፍ ደርሷል” በሚል ርዕስ የተጻፈውን ዜና ለማንበት እዚህ ላይ ይጫኑ፡፡
ከዚሁ ጋር በተያያዘ “ሚስተር ኦ” በመባል የሚጠሩት አኙዋክ ተወላጅ ኢህአዴግ የዕርዳታ ገንዘብ ለሰብዓዊ መብት ረገጣና ለራሱ የፖለቲካ መጠቀሚያነት እንዳዋለው በመጥቀስ የእንግሊዝ መንግሥት ከግብር ከፋይ ዜጎቹ የሚያገኘውን ገንዘብ አምባገነንነት እየደገፈበት መሆኑን በተለይም የዓለምአቀፍ ልማት ተራድዖ መ/ቤቱ ተጠያቂ ስለሆነ ከዚህ እንዲታቀብ ክስ መመሥረታቸውይታወቃል፡፡ የክሱ ሒደት እየተካሄደ ባለበት ባሁኑ ወቅት ሚስተር ኦ በተደጋሚ እንደመሰከሩት ኢህአዴግ ነዋሪዎችን በግዳጅ ከቀያቸው በማፈናቀል የሚያካሂደው የግዳጅ ሰፈራና የመንደር ምሥረታ ሕገወጥ መሆኑ በመቃወማቸው በተደጋጋሚ ከፍተኛ ድብደባ እንደረሰባቸው ተናግረዋል፡፡ ብዙዎች ለአካላዊ ሥቃይ ደርሶባቸዋል፣ ሴቶች ክብረንጽህናቸው ተደፍሯል፣ አዛውንትና ህጻናት ለአሰቃቂ መከራ ተዳርገዋል፤ ይህንንም እርሳቸው እንዳዩ ሚስተር ኦ ይመሰክራሉ፡፡
የሚስተር ኦ የፍርድቤት ጉዳይ ወደ ውሳኔ ሊደርስ ባለበት ወቅት የልማት መ/ቤቱ ይህንን ዓይነት ውሳኔ መውሰዱ ከፍርድ ቤቱ ጉዳይ ጋር የሚያያዝ እንደሆነ ጉዳዩን በቅርበት የሚከታተሉ ይናገራሉ፡፡ የልማት ተራድዖ መ/ቤቱ ቃል አቀባይ ግን የመ/ቤታቸው ውሳኔ ከሚስተር ኦ የፍርድቤት ጉዳይ ጋር ያልተያያዘ እንደሆነ መናገራቸውን የእንግሊዙ ዘጋርዲያን ጋዜጣ ዘግቧል፡፡ መ/ቤቱ ለዚህ ውሳኔ የደረሰው ኢትዮጵያ “የዕድገት ስኬት” እያስመዘገበች በመምጣቷ የመሠረታዊ ልማት አገልግሎት የገንዘብ ዕርዳታ የማያስፈልጋት በመሆኑ ነው ብለዋል፡፡
ይህ መጠኑ እጅግ ከፍተኛ የተባለውና ለኢህአዴግ ንጹህ የውጭ ምንዛሪ ምንጭ የሚያስገኝ ገንዘብ እንደነጠፈበት መሰማቱን አስመልክቶ ጋዜጣው የኢህአዴግ ፅ/ቤት ሃላፊ የሆኑትን ሬድዋን ሁሴን በጠየቃቸው ወቅት የመለሱት አልነጠፈብንም የሚል እንድምታ ያለው ነው፡፡ “እነርሱ ያሉት ዕርዳታውን አንሰጥም ወይም እናቆማለን ሳይሆን ዕርዳታ አሰጣጡ እንደገና ይዋቀራል ነው” በማለት ሬድዋን ቃላቸውን ሰጥተዋል፡፡ ሆኖም 4.9 ቢሊዮን ዶላር (98ቢሊዮን ብር) ዕርዳታ ለመስጠት ከዓለምባንክ ጋር ስምምነት የነበረው የእንግሊዝ የልማት ተራድዖ መ/ቤት “ኢትዮጵያ አድጋለች” በማለት በ2015/2016 በፓውንድ 256ሚሊዮን ብቻ (5በመቶ) ዕርዳታ ለመስጠት መወሰኑን የኢህአዴግ ጽ/ቤት ሃላፊው ሬድዋን ሁሴን አላብራሩም፡፡
ኢህአዴግ ለዕርዳታ የሚሰጠውን ገንዘብ ዜጎችን ለማሰቃየት፣ ወታደር ለመቀለብ፣ ወዘተ እንደሚጠቀምበት በተደጋጋሚ ዘገባዎች እና ማስረጃዎች ሲወጡበት የከረመ ቢሆንም ማስረጃዎቹን ተከትሎ የዓለም ባንክ በዕርዳታ አሠጣጡ ላይ አንዳች ውሳኔ እንዳያደርግ ብዙሲደክም ቆይቷል፡፡ በዚህም ምክንያት ጉዳዩ ውሳኔ ሳይሰጥበት እንዲስተጓጎል በማድረግ ለሁለት ዓመታት ያህል እንዲጓተት ማድረጉን ከጉዳዩ ጋር ቅርበት ያላቸው ወገኖች ይመሰክራሉ፡፡
ለአዲሲቷ ኢትዮጵያ የጋራ ንቅናቄ (አኢጋን) ዋና ዳይሬክተር የሆኑት ኦባንግ ሜቶ ጉዳዩን ገና ከጅምሩ የሚያውቁትና ድርጅታቸው ለዓመታት ሲሰራበት የነበረ እንደሆነ ይናገራሉ፡፡ በመሆኑንም ይህንን የእንግሊዝ የልማት ተራድዖ መ/ቤት ውሳኔ የጋራ ንቅናቄያቸው ከደጋፊዎቹ ጋር በመሆን ያገኘው ድል እንደሆነ በፌስቡክ ገጻቸው ባስተላለፉት መልዕክት አስታውቀዋል፡፡ “ገና ከጅምሩ ከጋራ ንቅናቄያችን ጋር በመሆን ይህንን ሥራ በመደገፍ የተባበራችሁንን ሁሉ እንኳን ደስ አላችሁ ለማለት እወዳለሁ፤ ታላቅ ሥራ ተሰርቷል፤ እናመሰግናለን” ብለዋል “ጥቁሩ ሰው” ኦባንግ ሜቶ፡፡ ከዚህ ጋር በተያያዘ አቶ ኦባንግ በተለይ ከጎልጉል ለቀረበላቸው አጭር ጥያቄ በሰጡት አስተያየት የጋራ ንቅናቄያቸው ደስታውን የገለጸው የልማት ገንዘብ በመቋረጡ ሳይሆን በልማት ስም የሚሰጠው ዕርዳታ ለሰብዓዊ መብት ረገጣ በመዋሉና ለዚህም ደግሞ ከበቂ በላይ ማስረጃ ድርጅታቸው ያለው በመሆኑ ነው፡፡ “አገር ብትለማ የሁሉም ደስታ ነው” ያሉት ኦባንግ አገርን በማልማት ሽፋን ደጋፊና ተቆርቋሪ የሌላቸውን ንጹሃን መበደልና የመኖር መብታቸውን መንፈግ ግን በየትኛውም መልኩ እርሳቸውም ሆነ አኢጋን የሚቀበለው እንዳልሆነ ተናግረዋል፡፡
ኢህአዴግ በቅርቡ አካሂዳለው ለሚለው ምርጫ እንደ ዕቁብ ዕጣ በማውጣትና በማስወጣት “አልደረሳችሁም” እያለ የተቀናቃኝ ፓርቲ አመራሮችን ከምርጫ እያስወገደ ባለበት፤ ሌሎችንም ሕጋዊ አይደላችሁም እያለ በተለጣፊ ድርጅት በማስበት ኅልውናቸውን እያሳጣ ባለበት ባሁኑ ወቅት በዜጎቹ ላይ የሚያካሂደውን መረን የለቀቀ የመብት ገፈፋ ለሥልጣን ያበቁትን ምዕራባውያንን ያስደሰተ እንዳልሆነ ይነገራል፡፡ የአውሮጳ ኅብረት ምርጫውን አልታዘብም ከማለቱ በተጨማሪ በሚዲያ ላይ የተጫነው አፈና በዓለምአቀፉ የሰብዓዊ መብት ድርጅት ይፋ ከሆነ ወዲህ ማነቆው በኢህአዴግ ላይ እየከረረ መምጣቱን ያሳያል፡፡ ኢህአዴግን ለሥልጣን ከማብቃት አልፋ ነፍጥ አንጋቢዎቹን የህወሃት መሪዎች ጸጉርና ጺም ከርክማ፤ ልብስ አልብሳ፤ ቋንቋ አስተምራ፤ የከተማ አኗኗር እንዴት እንደሆነ አሠልጥና፣ ቶሎ ባይገባቸውም ፕሮቶኮል አስተምራ፣ እስካሁንም ተንከባክባ እዚህ ድረስ ያቆየቻቸው እንግሊዝ እንዲህ ያለውን የውጭ ምንዛሪ ምንጭ ስታደርቅ “ቀጣዩስ ምን ይሆን?” የሚል ጥያቄ እንዲነሳ አድርጓል፡፡ “ምዕራባውያን መግደልም ማንሳትም ያውቁበታል” በማለት አስተያየት የሚሰጡ ወገኖች እንደሚሉት ቀጣዩ የኢህአዴግ ጉዞ በከፍተኛ ሁኔታ ለህወሃት ሲቀጥል ለኢህአዴግ አስጊ ከመሆን ባሻገር በውጭ ምንዛሪ እጥረት በየጊዜው የሚፈጠረውን ግሽበት በዕርዳታ ገንዘብ የሚያስተካክለው ኢህአዴግ እንዲህ ያለው የገንዘብ ማዕቀብ ክፉኛ ያነጥፈዋል ሲሉ ግምታቸውን ይሰጣሉ፡፡ ሙስናው መረን በለቀቀባት አገር ከሕዝብ እየተዘረፈ በተለያዩ አገራት ባንኮች በውጭ ምንዛሪ የሚከማቸውን ገንዘብ በሚካፈሉትም ላይ የድርሻ ቅነሳ የማስከተሉ ጉዳይ አብሮ የሚታይ እንደሆነ ይነገራል፡፡
በተለያየ ጊዜ ኢህአዴግ የሚፈጽመውን ግፍና በደል በማደራጀት ሥርዓቱ ላይ ከትጥቅ የጠነከረ ትግል ማካሄድ እንደሚቻል አስተያየት ሰጪዎች ተናግረዋል:: አያይዘውም በመላው አገሪቱ የሚፈጸመውን የሰብአዊ መብት ረገጣና የመብት ጥሰት በማሰባሰብ የኢህአዴግን የገንዘብ ምንጭ የማድረቅ፣ ብሎም በእርዳታ ገንዘብ የሚገነባቸውን የአፈና ተቋማት ማስለል እንደሚቻል አስታውቀዋል። ይህንን ታላቅ ስራ የሰሩትን አካላት ልምዳቸውን ለሌሎች በማካፈል አስፈላጊውን ስራ ሊሰሩ እንደሚገባም አሳስበዋል። (የመግቢያው ፎቶ የተወሰደው: ዘጋርዲያን)
ሮተርዳም፣ ጥቅምት 28 ቀን 2015 – በስደት ስሙ አለማየሁ ስንታየው በመባል የሚታወቀው የህወሃት ሰላይ ከኔዘርላንድስ ተባረረ። አለማየሁ ስንታየሁ ቋሚ ነዋሪ ከነበረበት ከኔዘርላንድስ እንዲባረር የተደረገው በዚያ የሚኖሩ ኢትዮጵያውያን በከፈቱበት የስለላ ክስ መሆኑም ታውቋል።
የሮተርዳም ከተማ ፍርድ ቤት በአለማየሁ ላይ የተመሰረተውን የስለላ ክስና ማስራጃ ለረጅም ጊዜ ሲመረምር ከቆየ በኋላ የግለሰቡ የመኖርያ ፈቃድ እና ቤት እንዲነጠቅ፣ የሆላንድን ምድርም በአስቸኳይ ለቆ እንዲወጣ ውሳኔ አስተላልፏል። ከሆላንድ የምመራ ቡድን እንደተረዳነው ከሆነ – የግለሰቡ ቤት ሲፈተሽ ወያኔ የሰጠው እውነተኛ መታወቂያ እና በርካታ የስለላ ሰነዶች ተገኝተውበታል። በእርዳታ ስም የተቋቋመለት ድርጅትም ተፈትሾ ማስረጃዎች እንደተገኙ ለማወቅ ተችሏል።
ይህ ሰው ትክክለኛ ስሙ ዘለቀ ፎላ ይባላል። በደርግ ጊዜ የኢትዮጵያ ሰራዊት አባል ሆኖ ለረጅም አመታት አገልግሏል። ወያኔ ስልጣን ሲቆጣጠር ለፖለቲካ ተሃድሶ አዋሳ ደቡብ ጦር ቅጥር ግቢ ተላከ። በተሃድሶ በነበረበት ጊዜ ቁጥራቸው ብዙ የሆኑ የሰራዊቱ አባላትን ለወያኔ በማጋለጥ ታማኝነቱን ሲያሳይ እንደነበር የዚህ ዜና ዘጋቢ እማኝ ነው። የበርካታ ኢትዮጵያውያን ደም በእጁ ያለው አለማየሁ ከተሃድሶው ከወጣ በኋላ እስራኤል ገደቡ (የፓልቶክ ስሙ ኢዛና) ከተባለ ወታደር ጋር በመሆን የሰላም ተጓዥ ነኝ ብሎ በመገናኛ ብዙሃን ሲታይ ነበር። አለማየሁ እና ኢዛና በየሃገሩ እየዞሩ ስለ አዲሱ ስርዓት መልካምነት ሲሰብኩ ከረሙ። ከዚያም አስመራ ድረስ ተልከው የሻእቢያውን መሪ ኢሳያስ አፈወርቂን በወታደሩ ስም ይቅርታ ጠይቀዋል።
አለማየሁ እና ኢዛና ለወያኔ በሰሩት ውለታ ሆላንድ ገብተው እንዲቀሩ ተደረገ። ይህም የተደረገበት ምክንያት በአውሮፓ የሚኖሩ ኢዮጵያውያንን ተቃዋሚ በመምሰልና በረቀቀ መንገድ እንዲያበጣብጡና እንዲሰልሉ ነው።
በሆላንድ ሃገር የፖለቲካ ጥገኝነት ጠይቆ ለወያኔ ቡድን የስለላ ስራ መስራት ወንጀል ነው። አለማየሁ የሆላንድ ዜግነት ቢኖረው ኖሮ ቅጣቱ የከፋ ይሆን እንደነበር ጉዳዩን እየተከታተሉ ያሉ የህግ ባለሙያዎች ተናግረዋል።
የአለማየሁ መባረር በተሰማ ግዜ በሮተርዳም ያሉ የህወሃት ደጋፊዎች የአቤቱታ ደብዳቤ በመጻፍ ፊርማ ማሰባሰብ ቢጀምሩም ሊሳካላቸው አልቻለም። የአቤቱታ ደብዳቤው ግለሰቡ እዚህ የተወለዱ ሁለት ለጆቹን እየመጣ እንዲጎበኝ ይፈቀድለት የሚል ነበር።
አለማየሁ ስንታየሁ ለአንዴና ለመጨረሻ ጊዜ ከሆላንድ ተባረረ። ኢዛና ግን አሁን የተቃዋሚ ጭንብሉን አውልቆ በግልጽ ወያኔ መሆኑን መናገር ጀምሯል። ኢዛና የሆላንድ ዜግነት ቢኖረውም በሆላንድ ሃገር ስራ ሰርቶ አያውቅም። የቀንና ማታ ስራው በፓልቶክ ላይ ነው። ባለፈው ወር ኢትዮጵያ የተጓዙ ዲያስፖራ ኢንቨስተሮችን እየመራ በቴሌቭዥን መግለጫ ሲሰጥ አይተነዋል። ይህ ትርኢት የወያኔ ኢንቨስተሮች በጨበጣ እንደሚንቀሳቀሱም ያሳየናል።
በእርግጠኝነት ኢትዮጵያዊ ልብ ላለው ሰው ሁሉ ስለ አድዋ ድል ሲሰማና ሲያወራ ልቡ በኩራት ይሞላል መንፈሱ ይነቃቃል፡፡ ኢትዮጵያዊ ብቻም አይደለም በየትኛውም ዓለም ያለ በቅኝ ግዛት ቀንበር ፍዳ ያየ የትኛውም የሰው ዘር ጭምርም እንጅ፡፡ ይህን አንጸባራቂ ድል መላው የኢትዮጵያ ሕዝብ በአንድነት ተሰልፎ ካስመዘገበ እነሆ ነገ የካቲት 23 ቀን 2006ዓ.ም 118 ዓመቱን ይይዛል፡፡ ይህንን ድል ለመቀዳጀት ፈተና የነበሩት ነገሮች ምን ምን ናቸው? ለመሆኑ ይህ ድል እንዴት ተገኘ ? የዚህ ታላቅ ድል ትሩፋቶችስ ምን ምን ናቸው? የዚህ ድል ጠላቶች እነማን ናቸው? ይህ ድል እንዴት ይጠበቃል? ብዙ ቢባልለት ከማይበቃው ከአድዋ ድል እነዚህን ነጥቦች ብቻ ነጥለን ለማየት እንሞክራለን፡፡
ዐፄ ምኒልክ ምታ ነጋሪት ክተት ሠራዊት ብለው ፋሽስት ጣሊያን በዘመነ ዐፄ ዮሐንስ 4ኛ ከነበረበት አልፎ የትግሬ ገዥ የነበሩትን ዐፄ ዮሐንስ 4ኛ ከእሳቸው ቀጥለው እንዲነግሡ በማሰብ ሊሞቱ በሚያቃትቱበት ወቅት ወራሸ ነው ለእኔ ያደረጋችሁትን ሁሉ ለእሱም አድርጉ በማለት ተናዘውላቸው የነበሩትን ራስ መንገሻን ድል አድርጎ ሠራዊታቸውን ከበተነ በኋላ አልፎ መላዋን ሀገራችንን ቅኝ ለመግዛት ወደ መሸገባቸው ቦታዎች ወደ አንባ አላጌ፣ መቀሌ እንዳኢየሱስና አድዋ ከመዝመታቸው እነዚያን አኩሪ ድሎች ከማስመዝገባቸውና ታሪክ ከመሥራታቸው በፊት እነኝህን ድሎች እንዳንቀዳጃቸው የሚያደርጉ እጅግ ከባባድ ፈተናዎች ተጋርጠውብን ነበር፡፡ የአድዋን ድል በሌሎች ሀገራት ከተገኙት ድሎች ልዩ የሚያደርገውም ይሔው ነው፡፡ እነዚህ ፈጽሞ ሊታለፉ የማይቻሉ መሰናክሎችን ታልፎ የተገኘ ድል በመሆኑ፡፡
የከብት እልቂት፡- ፋሺስት ጣሊያኖች ኢትዮጵያን ቅኝ ለመያዝ ሲያስቡ ቅኝ ገዥዎች በአፍሪካና እስያ በቀላል ግጭት ቅኝ ሀገር መያዝ እንደቻሉ ሁሉ በኢትዮጵያ ይህ መልካም እድል እንደማያጋጥማቸው ጠንቅቀው ዐውቀውት ነበር፡፡ በመሆኑም ጦርነት መግጠማቸው የማይቀር ከሆነ የኢትዮጵያንና የመንግሥቷን አቅም ለማዳከም የሚያስችል ስልት ነደፈ ከስልቶቹ አንዱም የሀገሪቱ ሀብት መሠረት የሆነውን ግብርናዋን ማሽመድመድ መጉዳት ነበር፡፡ ይህንን ሲያስቡ ግብርናዋን ለመጉዳት ማድረግ የሚችሉት ነገር ሆኖ ያገኙት የከብት ሀብቷን መጨረስ ነበር፡፡ ይህንን ለመፈጸም ሲባል ከህንድ ሀገር ሶስት የታመሙ ከብቶችን በምጽዋ በኩል አስገብተው ከደማቸው እየወጉ የኞቹን ደኅናዎቹን ከብቶች በመውጋት አጋቡባቸው በሽታውም በአጭር ጊዜ ተዛምቶ ከኢትዮጵያም አልፎ አጠቃላይ የቀጠናውን ከብት ፈጀው፡፡ ውጤቱም ፋሽስቶቹ ከጠበቁት እጅግ የበዛ ሆኖ በሀገራችን ታሪክ ታይቶ የማይታወቅ ‹‹ክፉ ቀን›› በመባል የሚታወቀውን ረሀብና ችጋር አመጣ፡፡ የሚበላ ነገር ጠፍቶ ዋልካ አፈርና ሳር ቅጠሉ ሁሉ የተበላበት ዘመን ነበር፡፡ ሕዝቡ ደቀቀ አለቀ ሀገሪቱ ተሽመደመደች፡፡
የስንቅና ትጥቅ (logistics) ዝግጅት እጅግ ውስንነት፡- ፋሽስት ጣሊያን በወቅቱ ኃያላን ከሚባሉ የአውሮፓ ሀገራት አንዱ ነበረ፡፡ እንደ ኃያልነቱም ከ20 ሺ በላይ ለሆነው ላሰለፈው ጦሩ ዘመናዊ መሣሪያ በነፍስ ወከፍ ከማስታጠቁም ባሻገር ሠራዊቱ በወጉ የተደራጀ ዘመናዊ የውትድርና ሥልጠና የወሰደ ባጠቃላይ ከበቂ በላይ የስንቅና ትጥቅ ዝግጅት የነበረው ነበር፡፡ በእኛ በኩል የነበረው ደግሞ ባጋጠመው የረሀብና አስከፊ ችጋር የደከመ ሠራዊት ከመሆኑም በላይ ከፍተኛ የሆነ የስንቅና ትጥቅ አቅርቦች ችግር ነበረበት፡፡ በወቅቱም ሠራዊቱ ነፍሱን ለማቆየት በቀን እጅግ መጥኖ ከሚቀምሳት በየ አገልግሉ ቋጥሮ ከያዛት ጥቂት ዳቦቆሎ፣ የደረቀና የሻገተ ቂጣ፣ ቆሎና በሶ የመድኃኒት ያህል ጥቂት ጥቂት የሚቀምስ ሠራዊት ነበረ እንጅ የስንቅ አቅርቦቱን አስቦ በየ ዕለቱ አብስሎ የሚያቀርብለት አካል አልነበረም፡፡ ሰራዊትም ሲባል ሐበሻ እንዲያው በተፈጥሮው ተዋጊ በመሆኑ እንጅ ሊገጥመው እንደተዘጋጀው ጠላቱ ሠራዊት በወጉ የወሰደው የውትድርና ትምህርት ጨርሶ አልነበረም፡፡ የታጠቀው መሣሪያም ቆመህ ጠብቀኝ በሚባል የሚታወቁ ኋላ ቀር መሣሪያ ሆኖ ይሄንንም ቢሆን የያዙት ከሠራዊቱ እጅግ ጥቂቶቹ ነበሩ የተቀረው ግን የያዘው ጦርና ጋሻ ጎራዴ ነበር፡፡ ይሔም አይጠቅምም ማለት ሳይሆን በጦር በጎራዴና በጋሻ ውጊያ የሚደረግበት ዘመን አልፎ ከሩቁ ጠላትን መልቀም ማስቀረት የሚቻልባቸው ከመድፍ እስከ መትረየስ ያሉ ዘመናዊ መሣሪያዎች የወጡበት ዘመን በመሆኑ ለሚደረገው ጦርነት የጦር የጎራዴ እና የጋሻ ጥቅምና አገልግሎት እጅግ በጣም ውስን ሆኖ ነበር፡፡ ጦርነት በጦር በጎራዴ ይደረግ የነበረበት ዘመን ለእኛ እጅግ የቀና የበጀና የሰለጠም ነበር፡፡
የባንዶች ሚናና የጠላት የመከፋፈል ስልት፡- ፋሽስት ጣሊያን የኢትዮጵያን ሠራዊት ለማዳከም ከተጠቀመበት ስልት ሌላኛው ባላባቶችንና መሳፍንቱን እስከ ራሶች ድረስ እንዲከዱ በማድረግ ከጎኑ ማሰለፍ ነበር፡፡ ጥቂት የማይባሉትንም ማስካድ ችሎ ነበር ነገር ግን እነዚህ የከዱና ከነሠራዊታቸው በባንድነት የተሰለፉ መኳንንት የጠበቁትንና የፈለጉትን አቀባበልና መስተንግዶ እንዳላገኙና እንደማያገኙም ሲገባቸው የዐፄ ምኒልክ ይቅር ባይነት ዋስትና ሆኗቸው ብዙዎቹ ተመልሰዋል፡፡ ይሁን እንጂ እነኝህ ከድተው የነበሩ ሹማምንት መመለሳቸው የእውነት ከልብ ነው ወይስ ለተልዕኮ? የሚለው ጉዳይ ለወገን ሠራዊት በወቅቱ እጅግ አንገብጋቢ ጥያቄና እውነቱን ለመረዳት ከመቸውም አጋጣሚ በበለጠ አምላክነትን የሚያስመኝ፤ ሥጋት ጥርጣሬውም እረፍትና እንቅልፍ የሚነሳ አምኖ ለማሰለፍም ለመተውም ያስቸገረበት ጉዳይ ሆኖ ነበር፡፡
የፋሽስት ጣሊያን ጦር መሽጎ ያለ መሆኑ፡- ጦርነት በሚደረግበት ወቅት ጦርነት ከሚያደርጉት ባላንጣ አካላት አንደኛው ምሽግ ይዞ የሚጠብቅ ከሆነ ጦርነቱ ለአጥቂው ወይም ምሽግ ላልያዘው ክፍል እጅግ ከባድና አስቸጋሪ የሚያስከፍለው ዋጋም ከመሽገው አካል ጋር ሲነጻጸር በጣም የሚበዛ መሆኑ የማይቀር ነው፡፡ እኛንም ያጋጠመን ይሄው ነበር በሶስቱም ቦታዎች የጠላት ጦር ምሽጉን በሚገባ ገንብቶ ከምሽግ ማዶም በባዶ እግሩ የሚጓዘውን አርበኛ ሠራዊት እንዲቆራርጥ በጠርሙስ ስብርባሪና በጦር ችካሎች ከዚያም በፈንጂ የታጠረ ምሽግ ውስጥ ሆኖ አድፍጦና መሽጎ ይጠብቅ የነበረ ጦር ከመሆኑ የተነሣ የጠላትን ጦር ከዚህ ምሽጉ ለማስወጣት ምን ያህል መሥዋዕትነት ሊጠይቅና ሊያስከፍል እንደሚችል መገመት ይቻላል፡፡ እንኳንና ተመጣጣኝ ትጥቅ ሳይያዝ ቢያዝም እንኳ ሁኔታው እጅግ ከባድ ነው በዚህ ላይ የእኛ ጦር ዘመናዊ የውጊያ ስልት ካለመማሩ ጋር ተያይዞ ተኝቶ መሬት ላይ በመሳብ መተኮስን እንደ ነውርና ፈሪነት አድርጎ የሚቆትር በመሆኑ ደረቱን ሰጥቶ በከፍተኛ ድፍረትና ወኔ ይዋጋ የነበረ ጦር ከመሆኑ ጋር ተያይዞ መሥዋዕትነቱን እጅግ የከበደ አድርጎት ነበር፡፡ የሚገርመው ነገር ግን ከነዚህ ነባራዊ ሁኔታዎች አኳያ ከጦርነቱ በኋላ የደረሰብን የሟችና ቁስለኛ መጠን በጠላት ሠራዊት ከደረሰው እምብዛም የሚበልጥ አልነበረም፡፡
የህክምና አገልግሎት ችግር፡- እንዲህ ዓይነት የሕዝብ እንቅስቃሴ በሚደረግበት ወቅት ወረርሽኝ ይከሰታል፡፡ ወረርሽኝ ሲከሰትም ለዚህ ጉዳይ ቀድሞ የተዘጋጀ ህክምና ከሌለ ከባድ ጥፋት አስከትሎ ያልፋል፡፡ የወገን ጦር ይሔንን አደጋ መከላከል የሚችልበት አቅምና ዝግጅት አልነበረም ሌላው ቀርቶ ቁስለኛን እንኳን ማከም የምንችልበት መድኃኒትና ባለሙያ አልነበረንም ሁሉም ለየራሱ ሐኪም ነበረ፡፡ አስተናግር ቅጠሉን ጨምቆ አዘጋጅቶ ይዞት የመጣውን ቁስሉ ላይ እያፈሰሰ እርስ በራሱ ለመተካከም ይሞክራል እንጅ ይሔንን ጉዳይ የሚከውን የህክምና ቡድን አልነበረም፡፡
እንግዲህ እነዚህና ሌሎች ሊታለፉ የማይችሉ እንደተራራ የገዛዘፉ ከባባድ ደንቀራዎችን ፈተናዎችን በእግዚአብሔር ቸርነት በሐበሻነት ጽናት እናት አባቶቻችን አልፈው ነው የአንባላጌውን፣ የመቀሌውን፣ በመጨረሻም የአድዋን ድል ለመቀዳጀት የቻሉት፡፡ የአድዋ ድል በሌሎች ዜጎች ዘንድም በከፍተኛ አድናቆት የሚደነቀው የሚከበረውም ከዚህ የተነሣ ነው፡፡
ለመሆኑ ይህ ድል እንዴት ሊገኝ ቻለ?፡- ለድሉ መገኘት ትልቁ ድርሻ የእግዚአብሔር ረድኤት ቢሆንም እግዚአብሔር ሲሠራ በምክንያት ወይም መሣሪያ የሚያደርገው ነገር መኖሩ አይቀርምና ለእናት አባቶቻችን ቁርጠኝነትን፣ ጽናትን፣ መጨከንን ሰጥቶ ከቶውንም የማይታለፉትን ፈተናና መከራን አስተናግዶም በእነሱም ደክሞ ደቆ የነበረ ሕዝብ ተሰባብሮ ተነሥቶ እንዲህ ዓይነት አስደናቂ ድል ለማስመዝገብ በቃ፡፡ እንዲህ ዓይነቱን ድል ለማስመዝገብ ሐበሻ ሆኖ መገኘትን የግድ ይጠይቅ ነበር አደረግነውም፡፡ በመሆኑም “ነፃነት ወይም ሞት” “ባሪያ ሆኖ ከመኖር ነፃ ሆኖ መሞት” የሚለው የጨከነ መርሑ ከፊቱ የተደቀኑ ግዛዙፍ ፈተናዎችን መሰናክሎችን ከነ አካቴው ከግምት ውስጥ እንዳያስገባ አድርጎት በከፍተኛ ቁርጠኝነትና ጽናት በመዋጋቱ ድሉን ሊያገኝ ቻለ፡፡
የቀለም ልዩነትን መሠረት ያደረገው የብቃት ደረጃ ልዩነት አስተሳሰብን ፉርሽ መሆኑን ማረጋገጥ ችሏል፡፡ ከዚህ ድል አስቀድሞ ጥቁር ሲባል ሰብአዊ እሴት አልባ፣ ለባርነት የተፈጠረ፣ ሥልጣኔ የማይገባው አድርገው ያስቡት ነበር፡፡ ከዚህም አልፈው ተናጋሪ እንስሳ እያሉ ይገልጹት ነበር፡፡ ጥቁሮቹ እናት አባቶቻችን ግን ፈጽሞ ሊታለፉ የማይቻሉ ፈተናዎችን አልፈው ለክብራቸው ለነፃነታቸው፣ ለሉዓላዊነታቸው የማይችሉት ነገርም እንኳን ቢሆን አንችለውምና ምን እናድርግ ብለው ክብራቸውን፣ ነፃነታቸውን፣ ሉዓላዊነታቸውን ለድርድር ሳያቀርቡ ለሰብአዊ ክብራቸውና ለማንነታቸው ታይቶ በማይታወቅ ቀናኢነት በየትኛውም የዓለም ክፍል ያለ ማንኛውም ዓይነት የሰው ዘር አደርገዋለሁ ብሎ ሊሞክረው ቀርቶ ሊያስበው በማይችለው ሁኔታ በግሩም ችሎታና የአጨራረስ ብቃት ከውኖ በማሳየቱ ጥቁር እንዲህ እንዲህ ነው እየተባለ ዝቅ ተደርጎ ይቆጠርና ይታይ የነበረው አስተሳሰብ የተሳሳተ መሆኑን የግዳቸውን እንዲያምኑ አድርጓል፡፡
የነፃነት ትግልን አነቃቅቷል ቀስቅሷል፡- ጥቁር አፍሪካዊያን ለአምስት ምእተ ዓመታት ያህል በግፈኛ ነጮች ሲሰበክላቸው የኖረውን የጥቁርን ተገዥነት ወይም ለአገልጋይነት መፈጠር አምኖ ተቀብሎ ሰጥ ለበጥ ብሎ የመገዛትን አስተሳሰብ አዳብሮ ወደ አውሮፓና አሜሪካ እየተጋዘ እየተሸጠ እየተለወጠ ይገዛ ያገለግል ነበር፡፡ ሐበሾቹ ጥቁሮች አድዋ ላይ ያበሩላቸው ፀሐይ ግን ይሄንን የጨለመ አስተሳሰብ ጠራርጎ በማጥፋቱ የነጻነት ትግልንና የነፃነት ታጋዮችን በየስፍራው በየአቅጣጫው እንዲቀጣጠል አድርጎ እነሆ ዛሬ ላይ ያን ሁሉ ግፍ በጥቁርነቱ ብቻ ይጋት የነበረው የሰው ዘር ነጻነቱን አረጋግጦ ቢያንስ በገዛ ሀገሩ እንኳን እንደ ሰው መኖር የሚችልበትን ሁኔታ መፍጠር እንዲችል አብቅቷል፡፡
የተረሳውን ታሪካችንን አስታውሷል፡- ሐበሻ እንደሕዝብና እንደ ሀገር ከማንም የቀደመ የሥልጣኔና የመንግሥት ታሪክ ያለውና የነበረው ሕዝብ ነው ይህ ግን በወቅቱ በነበረው አስገዳጅ ችግር ሳቢያ ከዐፄ ፋሲል ጀምሮ ለረጅም ጊዜ ቆይቶ በነበረው ዝግ መመሪያ (closed policy) ምክንያት ዓለም እኛን እኛም ዓለምን ረስተን ተረሳስተን ስለነበረ ዓለም በየጊዜው መረጃውን እያደሰ እንዳወቀን እዲቀጥል ማድረግ ሳንችል ቀርተን ነበር፡፡ የአድዋ ድል ግን ዓለም ስለኛ ያለውን መረጃ ካጎረበት እያወጣ እንዲያወራ እንዲህ እኮናቸው እንዲህእኮ ነበሩ እያለ እንዲያወራ አድርጎታል፡፡ ያወሩልን ይፅፉልን ከነበረው ታሪኮቻችን የሚበዛው እኛም እንኳን እራሳችን የማናውቃቸው ናቸው፡፡
የሕዝባችንን አንድነት አጽንቷል፡- የጠላት ወረራ ለመኳንንቶቻችንና ለመሳፍንቶቻችን ትልቅ ትምህርትን ሰጥቷል፡፡ በአንድነት የመቆምን አስፈላጊነት የአንድነትን ጥቅም በሚገባ አስገንዝቧቸዋል፡፡ ከዚያ አስቀድሞ ከዘመነ መሳፍንት ጀምሮ በመሳፍንቱና በባላባቶች ዘንድ የየራሳቸውን ጎጥ እንደ ሀገር በመቁጠር የየራሳቸውን ‹‹ሀገር›› የመመሥረት የማይጠቅምና ኋላ ቀር አስተሳሰብ ያስቡ ነበር፡፡ ይህን የትም የማያደርስ አስተሳሰብ ለማጥፋት ዐፄ ቴዎድሮስን እጅግ አድክሟል፡፡ በዐፄ ቴዎድሮስ እጅ ያደጉት ዐፄ ምኒልክ 2ኛም የዐፄ ቴዎድሮስ 2ኛ ሕልም ገብቷቸው ስለነበር ጥረታቸውና ሁኔታዎች ፈቅደውላቸው የዐፄ ቴዎድሮስን ሕልም ለማሳካት ችለዋል፡፡ የአድዋ ድልም ለመሳፍንቱ የማይረሳ ትምህርትን ስለጣለላቸው ከዚያ በኋላ አስቀድሞ የነበረው ዓይነት የመሳፍንት አስተሳሰብ እንዳይኖር አድርጓል፡፡
ለቀጣይ ትውልድ ታሪክ እንዴት እንደሚሠራና እንደሚጠበቅ ምሳሌነቱን ትቶ አልፏል፡- ሀገራችን ከ4500ዓመታት በላይ የመንግሥት ታሪክ አላት እንደ ሀገር ከቆመችበት ጊዜ ጀምሮ ነጻነቷን ለመንጠቅ ተደጋጋሚና አደገኛ ፈተናዎችን አሳልፋለች፡፡ እነዚሁ ጣሊያኖች በቀደመው ስማቸው ሮማዊያን ከቄሳሮች ዘመን ከሁለት ሽህ ዓመታት በፊት ጀምረው ሲፈታተኑን ኖረዋል፡፡ የአድዋ ድል እናት አባቶቻችን የዚህችን ሀገር ነጻነት እንደምን ባለ መሥዋዕትነት አስጠብቀው እንደቆዩና ይህ ረጅም ታሪኳ እንዴት እንደተሠራ የቅርብ ጊዜ ምሳሌነት የተወ ድል ነው፡፡ በደካማ ጎን መግባት የሚችሉበት ጠላቶቻችን ግን የትግል ስልታቸውን በቀጥታ ከሚተኮሰው አፈሙዝ ወደ ተለየ ዓይነት በመለወጥና ባንዶችን በማሠማራት የአድዋ ድል ከተወልን ምሳሌነት ልንማርና እኛም የድርሻችንን ታሪክ ልንሠራ የምንችልበትን ዕድል አጥበውት ሀገርን፣ አንድነትን፣ታሪክን፣ ነጻነትን፣ ሉዓላዊነትን፣ ክብርን መሠረቱ ያላደረገ የየግል ዓላማና አስተሳሰብ አራጋቢዎች አድርገውን አንድነታችንን አደጋ ላይ ጥለውታል፡፡በዚህ ረገድ እየተሳካላቸው ይገኛል፡፡ ፈጣሪ ይቅደምልን እንጂ የዚህ ውጤት ደስ የሚያሰኝ አይሆንም፡፡
የታሪክ ሀብትን ትቶልናል፡- አንዲት ሀገር ዜጎቿ ጠንካሮች ከሆኑ ሁለቱም ሀብቶች ይኖሯታል ቁሳዊና መንፈሳዊ ሀብቶች ታሪክ መንፈሳዊ ሀብት ነው፡፡ ታሪክ መነቃቃትን የሚፈጥር ታላቅ ኃይል ነው፡፡ ቁሳዊ ሀብትም የመፍጠር ዐቅም አለው፡፡ ሀገራችን ኢትዮጵያ ሁለቱም ሀብቶች ነበሯት፡፡ ነበሯት ማለቱ ግድ ሆኗል አሁን ላይ ቁሳዊው እንደሌለ ግልጽ ቢሆንም መንፈሳዊው ሀብታችንም ራሱ ድራሹ እንዲጠፋ በከፍተኛ ትጋት እየተሠራበት ነውና ነበረን ማለቱ ይቀላል፡፡ ሊገባኝ ያልቻለው ነገር ግን ከዚህ ማን ምን ዓይነት ትርፍ አንዴት ሆኖ እንደሚያገኝ፤ ጥቅሙ ምን እንደሆነ ነው፡፡ ለሕዝቡ ልጠይቅ የምሻው አንድ ጥያቄ አለኝ የእናት አባቶቻችን ሀገር ኢትዮጵያ በዓለም ውስጥ ከነበሩት አራት ኃያላን መንግሥታት አንደኛዋ ነበረች፡፡ ይህች ሀገር ዛሬ የዓለም ጭራ ደሀዋ ሀገር ሆናለች ለምን? ይህ እንዴት ሲሆን ቻለ? እነሱ ጋር የነበረው ጠንካራ ጎን ይህችን ደሀና ደካማዋን ኢትዮጵያ ከፈጠርነው ከእኛ ጋር ያለው ደካማ ጎን ምንድን ነው?
ዕውቅናና መከበርን አትርፎልናል፡- ይህ ድል የማያውቁን አንዲያውቁንና ሀገር ለሀገር ለሚደረግ ግንኙነት ተመራጭ እንድንሆን አድርጓል፡፡ የሚያውቁንም እንዲያከብሩን አድርጓል፡፡ ባጠቃላይ ወዳጅ ብቻ ሳይሆን ጠላትም እንዲሁ በተመሳሳይ ሳይወድ በግድ ዕውቅናና ክብር እንዲሰጥ አድርጎታል፡፡ የዛሬን አያርገውና ከዚያ በኋላ ለመጣችው ኢትዮጵያም ሞገስን አጎናጽፎ በዲንሎማሲው (በአቅንዖተ ግንኙነቱ) ተደማጭ ተከባሪ እንድንሆን አድርጓል፡፡
ለመሪነት ሚና ተመራጭ እንድንሆን አድርጓል፡- ይህ ድል በሰጠን ዕውቅና ሳቢያ በተለያየ አቅጣጫ የፈጠራቸው በቅጭ ግዛት ይማቅቁ የነበሩ ሀገራት የፀረ ቅኝ ግዛት እንቅስቃሴ በሚያደርጉበት ወቅት ይህንን እንቅስቃሴያቸውንና ትግላቸውን እንድንደግፍ እንድናስተባብር ለመጠየቅ አስገድዷቸዋል፡፡ ሀገራችንም ይህንን ትግል የመምራቱን ታሪካዊ ኃላፊነት ሙሉ ለሙሉ በማመን ሀገራቱ ነጻ እስኪወጡ ድረስ የራሷን የጦር መሪዎችንና ተዋጊዎችን በማሰለፍ ጭምር ትግሉን ስታግዝ ስታስተባብር የተጣለባትንም አደራ በሚገባ ተወጥታለች፡፡ ለቀድሞው የአ.አ.ድ ለአሁኑ አ.ህ እና ለሌሎች አህጉራዊና ዓለም ዓቀፋዊ ድርጅቶች መቀመጫነት እንድትመረጥ ያበቃትም የዚሁ ድል ትሩፋት ነው፡፡
ሰንደቅ ዓላማችንን እንድንወስን አብቅቷል፡- በእርግጥ ከአድዋ ድል አስቀድሞም የሀገራችን ነገሥታት ቀይ ቢጫ አረንጓዴ ወይም አረንጓዴ ቢጫ ቀዩን ሰንደቅ ይጠቀሙ እንደነበር ይታወቃል፡፡ ነገር ግን በአዋጅና በይፍ ዕውቅና ተሰጥቶት ሀገራችንንና ሕዝባችንን እንድትወክል የተደረገው ዐፄ ሚኒልክ አድዋ ላይ ይህንን አንጸባራቂ ድል ከገኙ በኋላ እዚያው አድዋ ላይ አዋጅ አስነግረው ከእንግዲህ ወዲህ ይህ ቀይ ቢጫ አረንጓዴ ሰንደቅ የኢትዮጵያ ሰንደቅ ዓላማ ሆኗልና ከክብር በላይ ክብርን፣ ከፍቅር በላይ ፍቅርን፣ ከአለኝታነት በላይ አለኝታነትን ስጧት ብለው በማስነገራቸው ይፋዊ ሰንደቃችን ሆና ለመቀጠል ቻለች፡፡
የእድለቢስነት ጉዳይ ሆኖ ሀገራችን ኢትዮጵያ ለጠላት የታደለች ሀገር ነች፡፡ በዚህች ሀገር በየትኛውም ሀገር ታይቶ በማይታወቅ መልኩ ለቁጥር የሚያታክቱ ጦርነቶች ከውጭና ከውስጥ በሚፈጠር ቀውስ ሰበብ አስተናግዳለች፡፡ ይህች ሀገር ካስተናገደችው የጦርነቶች ብዛት አንጻር በታሪኳ በአማካኝ ከ10 ዓመታት ያለፈ የሰላምና የእፎይታ ቆይታ ዓይታ አታውቅም፡፡ ተአምር የሚሆንብኝ ነገር ቢኖር ይህንን ያህል የአውዳሚ ጦርነት ዓይነት ያስተናገደች ሀገር ደብዛዋ አለመጥፋቱ የሥልጣኔና የታሪክ አሻራዎቿም ጥቂቱንም ያህል ቢሆን መቆየት መቻላቸው ነው፡፡ አሁን ላይ አስቀድሞ የነበሩን ጠላቶቻችንም ሆኑ ሌሎች አዳዲስ ቢኖሩ ጥቃታቸውን እየፈጸሙብን ያለው እንደቀድሞው በወረራ ሳይሆን በመሀከላችን ልዩነቶች እንዲፈጠሩ በማድረግና እርስ በእርስ በማናቆር በማፋጀት ሆኗል፡፡ ይሄም ይዞላቸዋል፡፡ አርቀውና አስፍተው ማሰብ የማይችሉ ወገኖቻችን የሀገራችን የሕዝብ ለሕዝብ ግንኙነት ምንም እንኳን እንከን የለሽ ነበር ማለት ባይቻልም በየትኛውም የዓለም ክፍል ከነበረው እጅግ የተሻለው እንጅ ተመሳሳይ እንኳን እነዳልነበረ፤ በበቂ ምክንያትና አማራጭም በመታጣቱ ለሀገር አንድነትና ህልውና ሲባል አንዳንድ የማያስደስቱን ነገሮች መደረጋቸውን መገንዘብ ማስተዋል የተሳናቸው ደናቁርት ለእነኝህ ጠላቶቻችን መሣሪያ በመሆን የሀገራችንንና የሕዝባችንን ህልውና ገደል አፋፍ ላይ አድርሰውታል፡፡ ዛሬ ላይ በየትኛውም የዓለም ክፍል ላይ ያሉ የባርነትና ጭቆና ቀማሽ የነጻነት ደጋፊና አቀንቃኞች የሚኮሩበትን የሚያከብሩትን የሚያደንቁትን የአድዋን ድልና ያንን ድል ያስገኙልንን አርበኞች እዚህ ኢትዮጵያ ውስጥ ሆነው በጥላቻ የሚመለከቱ መጥፋት መረሳቱን የሚፈልጉ ለዚህም የሚሠሩ ዜጐች ለማየትና ለመስማት ደርሰናል፡፡ መፍትሔው ምንድን ነው ትላላቹ?
ይሄንንና ሌሎች ቅርሶቻችንን ሀብቶቻችንን ታሪኮቻችንን ልንጠብቃቸው የምንችለው ለነዚህ ሀብቶቻችን አንድ ዓይነት መግባባት ሲኖረን ሀብቶቹ በሚገባ የመጠበቅ እድል ይኖራቸዋል፡፡ አእምሮ ካለን እዚህ አንድ ዓይነት መግባባት ላይ ላንደርስ የምንችልበት እንድም ምክንያት አይኖርም፡፡ ወደራሳችን ወደ ውስጣችን እንመልከት፡፡ እያደረግነው ያለውን ነገር ከመፈጸሙ በፊት የሚገኘውን ትርፍና ኪሳራ እንመዝን፡፡ እንዲህ እንድናደርግ እንድንናቆር እንድንባላ የሚመክሩን የሚገፋፉን የሚደግፍን ሀገራት በታሪካቸው ከእኛ የከፋ የእርስ በእርስ ሰብአዊ መብት ገፈፋ ዝጋብ (record) ያለባቸው ሀገራት ናቸው፡፡ ነገሥታቶቻቸው ሲያርፉ ጠባቂ እያሉ ሰዎችን ከነነፍሳቸው ግራና ቀኝ ይቀብሩ የነበሩ ናቸው፡፡ የሰው ልጆችን ከአራዊት ጋራ እያታገሉና እያስበሉ ለመዝናኛነት ይጠቀሙ የነበሩ ሀገራት ናቸው፡፡ ይህ ተሞክሮ በሀራችን ፈጽሞ ኖሮ አያውቅም፡፡ ዛሬ ላይ እነሱ እንኳን አንድ ዓይነት መግባባት ደርሰው በአንድነት ቆመው ለሀገራችው ጥቅሞች በአንድ የተሰለፉ ሆነዋል፡፡ እነሱ ለዚህ የበቁ እንደነዚህ ያሉ ዘግናኝና ኢሰብአዊ ድርጊቶችንና አስተሳሰቦችን ዓይተን የማናውቀው እኛ ኢትዮጵያዊያን እንዴት አንድ ዓይነት መግባባት ላይ ለመድረስ ያቅተናል? ለሀገርና ለሕዝብ እስካሰብን ጊዜ ድረስ ፈጽሞ አያቅተንም፡፡ ሀገርንና ሕዝብን ጠልተንና ንቀን ባንዳነትን ከመረጥን ግን መቸም ጊዜ ቢሆን ልንግባባና የሰላም አየር ልንተነፍስ አንችልም፡፡
በመንግሥት ታግዳ ከኅትመት ውጪ የሆነችው ‹‹የአዲስ ጉዳይ መጽሔት›› ዓምደኛ የሆኑት አቶ ሰለሞን ተሰማ ባለፈው ሳምንት በዚሁ በሰንደቅ ጋዜጣ ላይ ባስነበቡን ጽሑፍ የዚሁ ጋዜጣ ም/ዋና አዘጋጅ አቶ ፋኑኤል ክንፉን፣ አቶ ዳንኤል ብርሃነንና የአዲስ ጉዳይ መጽሔት አንባቢዎችንና ወዳጆችን በይፋ/በአደባባይ ይቅርታ ጠይቀዋል፡፡ አቶ ሰለሞን ባልተረጋገጠ ወሬ በሐሜት የጎዷቸውን በተለይም አቶ ፋኑኤልንና አቶ ዳንኤልን ከታላቅ አክብሮት ጋር በይፋ ይቅርታ መጠየቃቸውን አስነብበውናል፡፡
አቶ ሰለሞን ይህን ማድረጋቸውም አንድም ከእምነታቸው አስተምህሮ፣ ከሕሊና ፍርድ፣ ከሞራል ጥያቄና ለወደፊትም ታሪካችንን ከነትሩፋቱና ከነጠባሳው ለሚወርሱት ልጆቻችን ኩራትና ተምሳሌት ለመሆን በማሰብም ጭምር እንደሆነ በትሕትና ገልጸውልናል፡፡ ይህ በእውነትም ይበል የሚያሰኝ ታላቅ፣ የተቀደሰ በጎና ሰው ከሆነ ሰው የሚጠበቅ ሰናይ ምግባር ነው፡፡
አቶ ሰለሞን ተሰማ ባልተጨበጠ መረጃ፣ በሐሰት ወሬና በሐሜት ላይ ተመርኩዘው በመንግሥት በታገደችው በተወዳጇ አዲስ ጉዳይ መጽሔት ላይ፡-‹‹የአዲስ ዘመን አሮጌ ወሬዎች፣ (ንኩ ጋዜጣ እና ንኩዎቹ ጋዜጠኞች!)›› በሚል ርዕስ ባስነበቡበት ጽሑፋቸው ያስቀየሟቸውን፣ ክብራቸውንና ሰብእናቸውን የጎዷቸውን ሰዎች በይፋ ይቅርታ በመጠየቃቸውም በግሌ ላመሰግናቸው፣ ላከብራቸው እወዳለኹ፡፡
ይህ የእርሳቸው የተቀደሰ፣ መልካምና በጎ ምግባርም በመንግሥት ሥልጣንና ኃላፊነት ባሉ፣ በፖለቲከኞቻችን፣ በአርቲስቶቻችን፣ በታዋቂ ሰዎችና በግለሰቦች ላይ ያለ ምንም ተጨባጭ መረጃና ማስረጃ ስማቸውን፣ ክብራቸውንና ስብእናቸውን በሚነካና በሚያዋርዱ መልኩ የሌሎችን ስም ለሚያብጠለጥሉ፣ ለሚያጎድፉ ሰዎች፣ ሐሜትና አሉባልታን ለሚነዙና ለሚጽፉ መጽሔቶችና ጋዜጦች፣ የመገናኛ ብዙኃን ጥሩ ማሳሰቢያና መልካም ምክርም ጭምር እንደሆነ አስባለሁ፡፡
አቶ ሰለሞን ስሕተታቸውን አምነው በይፋ፣ በአደባባይ ይቅርታ መጠየቃቸው ትልቅነታቸውንና አስተዋይነታቸውን የሚያሳይ ነው፡፡ ይኸው በአብዛኞቻችን ዘንድ እምብዛም ያተለመደው የአቶ ሰለሞን ዕርምጃ ከዕርቅና ከይቅር ባይነት ይልቅ ቂም በቀል፣ ክፋትና ጥላቻ ልክ የባህል ያህል ለነገሠብን ለእኛና ለማኅበረሰባችን ጥሩ የማንቂያ ደወልና ጥሩ ትምህርት ሰጪ ምግባር ይመስለኛል፡፡
ዛሬ፣ ዛሬ በሃይማኖት አባቶችና መንፈሳዊ መሪዎች፣ በመንግሥት ባለ ሥልጣናትና ፖለቲከኞች፣ በአለቆችና የበታች ሠራተኞች፣ በንግድ ሸሪኮችና ወዳጆች፣ በባለ ትዳሮች፣ በቤተሰቦችና በወላጆች መካከልና እንዲሁም በአጠቃላይ በእለት ተእለት ማኅበራዊ ግንኙነቶቻችን ይቅር ባይነት በመብራት የምንፈልገው ውድ ዕንቁ ከሆነብን ሰነባብቷል፡፡ ከይቅርታ፣ ከዕርቅ ይልቅ ቂምኝነት፣ ጥላቻና በቀል የብዙዎቻችን መለያና መታወቂያ ሆኗል፡፡ በርካታዎችም በውስጣቸው ባዘሉትና እሹሩሩ እያሉት ባለው ቂም የተነሳ ውስጣቸው የበቀል እሳት የሚነድባቸው የክፋት፣ የጥፋት መሣሪያ እየሆኑ ነው፡፡
በሚሉ ጥላቻችንና ክፋትን፣ ቂምንና በቀልን በሚሰብኩ፣ በሚያበረታቱና በደም ስራችን ሳይቀር እንዲዋሃዱ የሚያደርጉ ግጥሞችን፣ ሽለላዎችን፣ ቀረርቶዎችንና ፉከራዎችን ሲሰማ ኖሮ፣ ሲሰማ ላደገ ለእንደኛ ዓይነቱ ማኅበረሰብ ይቅርታ መጠየቅ፣ ይቅርታ ማድረግም ሆነ ዕርቅ ብሎ ነገር ጨርሶ የሚታሰብ፣ የሚሞከር ነገር አይደለም፡፡ እናም በአብዛኛው የታሪካችን ገጽ በጥላቻ፣ በእርስ በርስ እልቂትና በመበላላት፣ በቂምና በበቀል፣ በደም የተዥጎረጎረ፣ የደመቀ ነው፡፡
ስለሆነም ይቅርታን የሚሰብኩ፣ የሰላምና የዕርቅ ሰዎችን ታላቅና ጀግና የሚያደርግ ባህላችን እጅጉን የደበዘዘ ነው፡፡ ከዛ ይልቅ በአብዛኛው ቂምን በልቡ አርግዞ የወፈጀውን ያህል ጊዜ ፈጅቶም ቢሆን አድብቶና ጠብቆ ሌላውን የሚበቀለውን፣ የትናንትና በደልንና ጥፋትን በደም ካሣ የሚያወራርደውን ሰው ጀግና ብሎ ለመሾምና ለመሸለም የሚተጋና የሚያተጋ ባህልና ታሪክ ነው ያለን፡፡
ግና ይቅርታ መጠየቅም ሆነ ይቅርታ ማድረግ ታላቅነት፣ ጀግንነት ነው፡፡ አቶ ሰለሞን ይህን ለብዙዎቻችን ተራራ የመውጣት ያህል የሚከብደንን ይቅርታ የመጠየቅን ጉዳይ በአደባባይ ለማድረግ በመፍቃደቸው ሊመሰገኑ ሊከበሩ ይገባቸዋል፡፡ በመሠረቱም የትኛውም የዓለማችን ሃይማኖቶች ትእዛዝና አስተምህሮም ኾነ በዓለማዊው ወይም በዘመናዊው ዓለም ዕውቀት ይቅር ባይነት/ይቅርታ ማድረግ ቅዱስና በእጅጉ የሚበረታታ መልካም ነገር እንደኾነ ነው አስረግጠው የሚነግሩን፡፡
ታላላቅ በሆኑት በክርስትናም ኾነ በእስልምና ሃይማኖቶች አስተምህሮ ዘንድም ይቅር ባይነት፡- አፍቃሪ፣ ቸር፣ ርኁርኁርና አዛኝ ከኾነው ከፈጣሪ ዘንድ ከተቀበልነው ገደብ የለሽ ይቅርታና ምሕረት ለሌሎችም ወዳጅና ጠላት ሳንልና ሳንለይ፣ ሳንሰስት የምናካፍለውና የምንከፍለው የፍቅር ዕዳችን እንደኾነ ነው አብዝተው፣ አስፍተውና አምልተው የሚናገሩት፣ የሚያስተምሩት፡፡
ከሃይማኖታዊ አስተምህሮ ባሻገርም በጤና ሳይንስና እና በሥነ ልቦና ጥናት ረገድም ይቅር ባይነት ከፍተኛ ጠቀሜታ እንዳለው ያመለክታሉ፡፡ የባለሙያዎች ጥናቶች እንደሚያሳዩትም ነገሮችን በይቅርታ ማለፍ መቻል የዕለት ተዕለት ማኅበራዊ ግንኑነታችንን ጤናማና ሚዛናዊ እንዲሆን ከማድረግም ባሻገር ከተለያዩ የጤና እክሎችና በሽታዎች እንደሚታደገንና፣ እንዲሁም ሕይወትን በፍቅርና በተስፋ፣ በደስታና በሰላም ለመኖር የሚያስችለንን ኃይል በሕይወታችን እንደሚጨምርልን ያስረዳሉ፡፡
ጄኒ ሴፈር የተባሉ ምሁር What We Forget about Forgiveness በሚል ርዕስ ‹‹ሳይኮሎጂ ቱዴይ›› መጽሔት ላይ በ2014 እትም ላይ ይቅርታን በተመለከ ባስነበቡት ጥናታዊ ጽሑፋቸው በአሜሪካና በአውሮፓ አገራት ካለፉት ዐሥር ወይም ዐሥራ አምስት ዓመታት ጀምሮ የይቅርታ ጉዳይ ከግለሰብ ጀምሮ እስከ ፖለቲከኞች ድረስ ዐቢይ የመነጋገሪያ አጀንዳ መሆኑን ጠቅሰው ጽፈዋል፡፡
ሴፈር በዚህ ጹሑፋቸው በአሜሪካንም ሆነ በተለያዩ የአውሮፓ አገራት በሚገኙ ታላላቅ ከፍተኛ የትምህርት ተቋማትና ዩኒቨርሲቲዎች ውስጥ የይቅርታ/የዕርቅ የጥናትና የምርምር ማዕከሎችን በስፋት ማቋቋማቸውን ያትታሉ፡፡ እኚህ ምሁር በአሜሪካ አገር በዊስኮንሲን ሜዲሰን ዩኒቨርሲቲና የስታንፎርድ ዓለም አቀፍ የይቅርታ/የዕርቅ ፕሮጀክት፣ በሕክምና ሳይንስ፣ በሥነ-አእምሮ፣ በሥነ-ልቦና እና በማኅበረሰብ ሳይንስ ጥናቶች ረገድ እየወጡ ያሉ ጥናቶች ጠቅሰው እንዳስነበቡት፡-
የሌሎችን በደል ይቅር የሚሉ፣ ይቅርታ ለመስጠትም ሆነ ለመቀበል ፈቃደኛ የሆኑ ሰዎች የተሻለና ጤናማ ሊባል የሚችል ማኅበራዊ ግንኙነት እንዳላቸውና አካላዊና አእምሮአዊ ጤንነታቸው መልካም እንደሚሆን አስነብበዋል፡፡ በተቃራኒው ሆነ ብለውም ሆነ ሳያውቁ ሌሎች ሰዎች ባደረጉባቸው በደል የተነሳ የሚብሰለሰሉ፣ በውስጣቸው ቂም የሚይዙና ለመበቀል ምቹ ጊዜን የሚጠባበቁ፣ ይቅርታ ለመጠይቅም ሆነ ይቅርታ ለማድረግ ፈቃደኛ ያልሆኑ ሰዎች በአብዛኛው ለድብርት፣ ለጭንቀት፣ ለደም ግፊት፣ ከፍተኛ ለሆነ ሥነ ልቦናዊ ቀውስና የጤና እክል እንደሚዳረጉ ጨምረው አስነብበዋል፡፡
ሴፈር በዚህ ጽሑፋቸው የይቅርታና የዕርቅ ፕሮጀክቶች የዘር ማጥፋት ዘመቻ፣ እርስ በርስ ጦርነት፣ ግጭትና እልቂት በተካሄደባቸው እንደ ሩዋንዳ፣ ብሩንዲ፣ ሴራሊዮን፣ ካምቦዲያ፣ ደቡብ አፍሪካ ባሉ አገራትም ተጨባጭ የሆነ ለውጥ ማምጣታቸውን አትተው ጽፈዋል፡፡
በተለይ በአፓርታይድ አገዛዝ ወቅት በደቡብ አፍሪካ ለደረሰው ዘግናኝ የሆነ ኢሰብአዊ ድርጊት፣ የዘር ማጥፋት ዘመቻ፣ ጭፍጨፋ፣ ግድያና ሥቃይ በይቅርታ ጀግናው በማንዴላና በአቡነ ዴዝሞን ቱቱ መሪነት በደቡብ አፍሪካ የተቋቋመው South African Truth and Reconciliation Commissionበሚሊዮን የሚቆጠሩ ቂምን ያረገዙ ደቡብ አፍሪካውያን የበቀልና የእልቂት ሰይፍ ወደ ሰገባው እንዲመለስ በማድረግ በቋፍ ላይ የነበረችውንና በጥፋት መንገድ የቆመችውን ያችን አገር ወደ ሰላምና ዕርቅ መንገድ በማምጣት ታላቅ የሆነ ታሪካዊ ሚናን መጫወታቸውን ሁላችንም አንዘነጋውም፡፡
በመጨረሻም በእርግጥም ይቅርታ መጠየቅም ሆነ ይቅርታ ማድረግ በቁሳዊውም/በዘመናዊው ሆነ በመንፈሳዊው ዓለምም እጅግ ታላቅና የተወደደ ቅዱስ ምግባር መሆኑን ላሰምርበት እወዳለኹ፡፡ ታላቁ ቅዱስ መጽሐፍም፡- ‹‹እርስ በርሳችሁ ይቅር ተባባሉ፡፡ የወንድሞቻችሁን ኃጢአት ይቅር ብትሉ የሰማዩ አባታችሁም የእናንተን በደል ይቅር ይላችኋል፡፡›› ‹‹መባህን ከማቅረብህ በፊት አስቀድመህ ከወንድምህ ጋር ታረቅ›› ሲል ይናገራል፡፡ የክርስትና ሃይማኖት ጸንቶ ከቆመባቸው ታላላቅ ዓምዶችም መካከልም ፍቅር፣ ምሕረትና ይቅርታ ዋንኞቹ ናቸው፡፡ ፈጣሪ አምላክም ከፍጡሩ ወይም ከሰው ልጆች ጋር ያለው ግንኙነትም ፍቅርን፣ ምሕረትንና ይቅርታን የተሞላ ወይም መሠረት ያደረገ ነው፡፡
ስለሆነም እኛ የሰው ልጆች ከፈጣሪ ጋር ሊኖረን የሚገባው ግንኙነት የሚወሰነውም ከሌሎች ሰዎች ጋር ባለን የፍቅር ግንኙነት ነው፡፡ ይህ ፍቅር ደግሞ የሚታገሥ፣ የሌሎችን በደል ማይቆጥር፣ ይቅር ባይ፣ ታጋሽና እውነተኛ ነው፡፡ ሌሎችን ስንወድ፣ ከልብ ስናፈቅር የዛሬ በደላቸውን፣ ስሕተታቸውን ሳይሆን የትናትና መልካምነታቸውና ወዳጅነታቸው ትዝ እያለን በደላቸውን ሳንቆጥር ይቅር እያልናቸውና እያፈቀርናቸው አብረናቸው በይቅርታ ለመኖር የሚያስችለንን ኃይል፣ ጉልበትና ጸጋ እናገኛለን፡፡
ትናንትና በሆነው የመበላላት፣ እርስ በርስ እልቂት አስቀያሚ የሕዝባችን ታሪክ የተነሣ፣ በዘርና በቋንቋ ተከፋፍለው በጎሪጥ ለሚተያዩ፣ ሊፈርሱ አንድ ሐሙስ የቀራቸውን በቋፍ ላይ ያሉ ትዳሮችን፣ ሊበተኑ ያሉ ልጆችን፣ በበደልና በቂም የደፈረሱ፣ የተበላሹ የፍቅር ወዳጅነቶችን፣ ቤተሰባዊና ማኅበራዊ ግንኙነቶቻችንን ለመታደግ ይቅርታ፣ ሰላም፣ ዕርቅን ማውረድ ዋንኛውና ብቸኛው መፍትሔ ነው፡፡
አበው ‹‹ከታረቁ አይቀር ከልብ፣ ከታጠቡ አይቀር እስከ ክንድ››፣ ‹‹ቂም ይዞ ጸሎት ሳል ይዞ ስርቆት›› እንዲሉ በዚህ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤ/ን ኦርቶዶክሳውያን አባቶች፣ አገልጋዮችና ምእመናን እየጾምነው ባለነው በዚህ በታላቁ በዐቢይ ጾምም ቂምን ትቶ፣ ይቅርታ መጠየቅም ሆነ ከልብ የሆነ ይቅርታ ማድረግ ጾማችንን ተቀባይነት ያለውና ታላቅ የሆነ መንፈሳዊ ብድራት ወይም ዋጋ የሚያስገኝንልን ቅዱስ ተግባር እንደሆነ ማስታወስ እፈልጋለኹ፡፡
በተጨማሪም አላስፈላጊ ከሆኑ የጤና እክሎች ድብርት፣ ጭንቀት፣ የደም ግፊት፣ ከማይፈለጉ ሥነ ልቦናዊ ቀውሶችና ውጥረቶችም ለመዳንም ይቅርታ ማድረግምም ሆነ ይቅርታ መጠየቅ መፍትሔ መሆኑን ሁላችንም ልብ ልንል ይገባናል፡፡ ይቅርታ መጠየቅ ታላቅነት/ትልቅነት፣ ይቅር ባይነት ደግሞ ጀግንነት ነውና!! ለሕዝበ ክርስቲያን በሙሉ የፍቅርና የይቅርታ የጾም ወራት እንዲሆን በመመኘት ልሰናበት!!
ኢትዮጵያንና ኢትዮጵያዊነትን በትክክል የማይተረጉም ወይም የማይገልፅ እና የአለምን ነባራዊ ሁኔታ ከማንነቱ አንፃር ማየት የማይችል ህዝብ ለራሱ የሚጠቅመውን ገንቢ የሆነ ተግባራትን ሊፈፅም አይችልም፡ ምክንያቱም የስነ ልቦና ባርነት ያድርበታልና፡፡
በ1960ዎቹ መጀመሪያ በኢትዮጵያ ውስጥ ለውጥ ለማምጣት የታገለው ትውልድ ቆራጥ ትውልድ ነበር፡፡ ነገር ግን መብትን ማስከበር፣ ነፃነትን መጎናፀፍ፣ ብልፅግና ማስፈን ወዘተ የሚል መርሆዎችን ይዞ ይነሳ እንጂ የተመኛቸውን እነዚህን ለውጦች ለማምጣት የሚያስችል የእውቀት የባህልና የስብእና ብቃት አለኝ ብሎ በጥሞና ራሱን አለመመርመሩ ነበር ችግሩ፡፡ በዚያ ዘመን ለውጥን አመጣለሁ ብሎ ለትግል የተነሳው ኢትዮጵያዊ ምሁር የነፃ አውጪነት ሚና ሲጫወት ለዚህ የሚመጥን ብቃት እንዳለው በሚገባ አላሰበበትም::
ሀገራዊ ታሪካችንንም ሆነ ፖለቲካዊ እውነታዎችን በግልፅ ፍርጥርጥ አድርገን የመናገር ችግር አለብን፡፡ አንድን የፖለቲካ ሁኔታ ወደኋላ መለስ ብለን አንስተን ስንወያይ እውነታውን ለመቀበል ምን ያህል ዝግጁ ነን የሚለው መታየት ያለበት ይመስለኛል፡፡ እኔ መሰረታዊ ችግር ነው የምለው ይህንን ነው፡፡ በምድረ ኢትዮጵያ ስለዲሞክራሲ ሲነገር፣ ሲደሶከር፣ ሲዘመርና ሲተነተን ከአራት አስርት አመታት በላይ መቆጠሩ እውነት ነው፡፡ ነገር ግን የተነገረውንና የታወቀውን ያህል የዲሞክራሲ ዘር ተዘርቶ ፍሬ ሲያፈራ አልታየም፡፡ ወይም ሊታይ አልቻለም፡፡ የዲሞክራሲ መርህ የተቀበሉ አብዛኛው የአለም ሐገራት ወደላቀ እድገት ብልጽግና እና የተሟላ ሰላም ተሸጋግረው ብሔራዊ እና ሀገራዊ ልእልናቸውን ለተምሳሌትነት ባበቁበት ዘመን እኛ ኢትዮጵያውያን ለዲሞክራሲ ባይተዋር ሆነን መገኘታችን የአደባባይ ሚስጥር ነው፡፡ በዚህ የተነሳ ስለዲሞክራሲ እያነበብን የምንብከነከንበት፣ ዲሞክራሲን ለማለም እንጂ ለመኖር ያልታደልን ህዝብ ለመሆን ተገደናል፡፡ በአጭሩ የዲሞክራሲ ፅንሰ ሀሳብ ለእኛ ለኢትዮጵያውያን እርስ በእርስ የምንጠላለፍበት፣ ተጠላልፈንም የምንወድቅበት ሆኗል ብንል ስህተት አይሆንም፡፡
በዲሞክራሲ ሰበብ ኢትዮጵያና ኢትዮጵያውያን ከአርባ አመታት በላይ በተዘፈቅንበት ችግር ለቁጥር የሚታክቱ በርካታ ምክንያቶችን መዘርዘር እንችላለን፡፡ ከነዚህ በርካታ ችግሮች መሀል ዋናው የዲሞክራሲ ፅንሰ ሃሳብ በቀደምትነት እያቀነቀነ ለለውጥ የተነሳው ትውልድ (1960ዎቹ) ህይወት ተቀጥፏል፣ ሰበቡ ባመጣው ጦስ ምክንያት ምትክ የማይገኝላቸው ወጣቶች አገራቸውን ለቀው ለመሰደድ ተገደዋል፡፡ በብዙ ሺህ የሚቆጠሩ ወገኖችም ለሞት እና ለእስር ተዳርገዋል፤ አካላቸው መንፈሳቸውም እንዲኮላሽ ሆኗል፣ ቤተሰብ ተበትኗል….ወዘተ፡፡ በዚህም የተነሳ በአብዛኛው የኢትዮጵያ ህዝብ ህሊና ውስጥ የማይሽር ቁስል እንደማህተም ተቀርጾ ሊኖር ግድ ሆኗል፡፡ ትውልዱ በዲሞክራሲ ስም የደረሰበት ግፍና በደል ሁሉ አንገት ደፊ ሆኖ ለመኖር እስከመወሰን ደርሶ እንደነበር የቅርብ ጊዜ ትዝታችን ነው፡፡ እንዲህም ይሁን እንዲያ የዲሞክራሲን ስርዓት ለዚች ሀገር ለማስፈን የታገሉና የሚታገሉ አልጠፉም ፡፡ ግን ምን ያደርጋል? በየዘመናቱ ለሀገራዊ ራዕይ የተዋጣለት ስኬት ያስገኛል የተባለው ዲሞክራሲ ከተራ ቃልነት በዘለለ ይህ ነው የሚባል ውጤት ሳያስገኝ ይኸው እንዳለን አለን፡፡ ለምን?
እኛ ኢትዮጵያውን የዲሞክራሲ ፅንሰ ሃሳብ ስላልገባን? ወይስ ሊገባን የማይችል ስለሆነ? ወይም የዲሞክራሲን መሰረታዊ ሃቆች በቃል ብቻ የምናነበንበው ሌሎች ያሉትን እንደበቀቀን ደግመን የመናገር ልማድ ስለተፀናወተን? ወይስ ሌላ ያላየነውና ያልለየነው ምክንያት ይኖር ይሆን?… ወዘተ ብለን መጠየቅና ራሳችንን መመርመር ግድ የሚለን ይመስለኛል፡፡
ከአንድ ሰአት በላይ የፈጀውን ጥናታዊ ጵሁፍህን ሰማሁት። ሰምቼ ስጨርስ ደነገጥኩ። ከራሴም ጋር ለሰአታት ሙግት ገጠምኩ ። ኢህአዴግን ለቅቄ የወጣሁት ልቤ የፈቀደውን በነጳነት ለመናገር ነውና የማውቀውን እና የሚሰማኝን መናገር እንዳለብኝ ተሰማኝ ። ርግጥ በሐይማኖት ጉዳዬች ላይ መናገር ከባድ እንደሆነና ዋጋ እንደሚያስከፍል ጠንቅቄ አውቃለሁ ። በሌላ በኩል የሚያውቁትን አለመግለጵም የፀፀት ዋጋ አለው። በመሆኑም ባለመናገሬ ከሚሰማኝ ሙግት መናገሩን ስለመረጥኩ የሚከተለውን አጭር አስተያየት ለመስጠት ተገደድኩ።
1• ያቀረብከውን መረጃዎች እንዴት እንዳሰባሰብካቸው የተገለፀ ነገር የለም። በተለይም በድህረና ቅድመ ምርጫ 97 ባሉት ሶስት አመታት( ከኃላም ከፊትም) ያቀረብካቸውን መረጃዎች ምንጭ ማወቅ እፈልጋለሁ ። ይህን ጥያቄ የማነሳበት መሰረታዊ ምክንያቶች ስላሉኝ ነው።
1•1• በኢትዮጵያ አቆጣጠር 2001 አ• ም• ኢሕአዴግ ለሕዝቡ ይዞለት የመጣው እቅድ ” በአክራሪነት ” ስም ሀይማኖቶችን ማዳከም ነበር። ይህንንም ለማቀጣጠል እንዲረዳው በኢህአዴግ ቢሮ፣ በኮሙዩኒኬሽን ጵ/ ቤት፣ ፌደራል ጉዳዬች እና ፌደራል ፓሊስ መረጃ እንዲሰባሰቡ ተደረገ። የእስልምና ጉዳዬች ላይ ዝርዝር ጥናቱን እንዲሰራ የቤትስራ የተሰጠው ሽመልስ ከማል ነበር። ዛሬ አንተ ካቀረብክልን ውስጥ ግማሹ የቃላት ለውጥ እንኳን ሳይደረግለት በሽመልስ ከማል ጥናታዊ ፅሁፍ የቀረበ ነበር። በወቅቱ እጅግ ከመደንገጤ የተነሳ ሽመልስ እንዴት እንዲህ አይነት ጥናት እንደሰራ ለማወቅ ከጀርባው መጓዝ ነበረብኝ ። መጓዜ ያልጠበኩትን ውጤት አመጣ። ሽመልስ በእስልምና ላይ ከፍተኛ ጥላቻ የያዘው በቤተሰቡ ውስጥ በተፈጠረው ምስቅልቅል እድገት መሆኑን ተገነዘብኩ። አባቱ በአንድ ወቅት የመስኪድ አስተዳደር ነበሩ። በኃላ የሳውዲ ጉዞ አድርገው ሲመለሱ አስተዳደሩን በመነጠቃቸው ከሀይማኖቱ በተቃራኒ ተሰለፋ ። ” ከመካ መዲና ደርሶ መልስ” የሚል መጵሀፍ አሳትመው ክርስትና ተነሱ። ስማቸውም ወደ ሀይለየሱስ ተቀየረ። ባስታወቀው እርምጃ ቤታቸው ተመሰቃቀለ።ወንድማማች እና እህታማቾች የሚጠሩበት የአባት ስም እስከ መለያየት ደረሰ። ባጭሩ የሽመልስ ፀረ -እስላም የመሆን ምንጩ ይሄ ነው። በመሆኑም በሽመልስ ሲቀርቡ የነበሩ ዳታዎችና ትንታኔዎች እንደወረዱ ከአንተ ሲቀርቡ ስሰማ የመረጃ ምንጭህን ተጠራጠርኩ። በተለይ ቴኳንዶ ፣አክሱም፣ መያዶች …ወዘተ ብለህ የገለጵከው የካርቦን ግልባጭ ሆኖ አግኝቸዋለሁ።
1•2• ሌላኛው ዳታ የሰበሰበው የፌደራል ጉዳዬች ሚኒስተር የነበረው ዶክተር ሽፈራው ከፓሊስ ጋር በመሆን ነበር። ዶክተሩ ያጠናቀረው መረጃ ተመሳሳይ ሲሆን በማጠቃለያው ” የኦርቶዶክስ አክራሪነት አለ” የሚል ነበር። የአክራሪነቱ አስኳል ማህበረ ቅዱሳን እንደሆነ አፅንኦት ሰጥቶበት ነበር። ይህ የዶክተሩ መረጃ በአንተ ጥናታዊ ፅሁፍ ላይ አልቀረበም ።
( ግምቴን አስቀምጬ ለማለፍ ይህን የዶክተር ሽፈራው ዳታና ትንታኔ ለሌላ የእስልምና መምህር እንዲደርሰው ይደረግና እንደአንተ እንዲያቀርብ ይደረጋል ። ርዕሱንም ” የኦርቶዶክስ አክራሪነት ” ብሎ እንዲጠራው ይደረጋል ።)
2• የመረጃዎቹ ምንጭ እንደተጠበቀ ሆኖ ኩነቶቹ ሲፈጠሩ ሀገሪቷ የነበረችበትን ፓለቲካዊ ሁኔታ ከግምት አላስገባህም። ለምሳሌ ከምርጫ 97 በኃላ በኦሮሚያ የተከሰቱት የሐይማኖት ግጭቶች የተጠነሰሱት በአቶ መለስና ደህንነት ጵ/ ቤት ሲሆን ዋነኛ አሰፈጳሚዎቹ እነ አባዱላና የኦህዴድ ካድሬዎች ነበሩ። ” ቅንጅት የክርስቲያን ጠበቃ ነው” የሚለው መልእክት የተቀረፀው አንተ በጥናታዊ ጵሁፍህ ላይ ” ውሸት ሲደጋገም እውነት ይሆናል” የሚለው መርሆ አቀንቃኝ የሆነው አቶ በረከት ነው። በየጉራንጉሩ መልእክቱን ያሰራጩት ደግሞ ” እኔ ከሞትኩ… ” በሚለው ብሂል እነ አባዱላና ጁነዲን ናቸው። በተለይ በድሬደዋ የጠነሰሱት ሴራ ባይከሽፍ ኖሮ ዘግናኝ እልቂት ይከሰት ነበር። በመሆኑም ከምርጫ 97 በኃላ የተከሰቱት ግጭቶች ( በተለይ በኦሮሚያ) ጠንሳሾቹ አሁን እየመሩን ያሉት ፓለቲከኞች ሲሆኑ መንስኤውም ፓለቲካው የፈጠረው ነበር። አንተ ግን በየትኛው ቦታ ላይ የፓለቲከኞቹን ሚና ማንሳት አልፈለክም ። ይልቁንስ መንግስት አበረደው፣ መከላከያ አረገበው ማለትን መርጠሀል። ጥናትህን ሰፋ ብታደርገው ኢትየጵያ ውስጥ አክራሪነት በዋነኛነት እየሰፋ የሄደው በፓለቲካው መበላሸት ምክንያት የተፈጠረ መሆኑን ትደርስበት ነበር። አሁንማ በድጋሚ ለማየት ጊዜው አልረፈደም።
3• በጥናታዊ ጵሁፍህ ላይ በአሁን ሰአት ያለውን የኢትየጵያ ሙስሊሞች ” ኢትዬጲያዊነት የተላበሰ፣ ሰላማዊና ፍትሐዊ ጥያቄ” ማንሳት አልፈለክም ። እንደሚታወቀው የኢትዮጵያ ሙስሊሞች የተቃወሙት የመንግስት ጣልቃ ገብነት ነው።ኢህአዴግ ከሀይማኖቱ ላይ እጁን እንዲያነሳ ነው በሰላማዊ መንገድ እየጠየቁ ያሉት። አመራራችን በእኛ ይመረጡ፣ ተቋማችንን ራሳችን እናስተዳድር የሚል ነው። ለዚህ ደግሞ እኔ በየትኛውም ቦታና ሰአት ምስክር መሆን እችላለሁ። ታዲያ አክራሪን፣ አክራሪ ካልሆነው ለይቶ የማስረዳት አላማ ካነገብክ ለምን ፍትሐዊ የሆነውን ይህን ጥያቄ ሳታነሳ ቀረህ? እንደ ገዥዎቻችን ” የሙስሊሙ ጥያቄ አክራሪነት የወለደው ነው” የምትለን ከሆነም ወደ መድረክ አውጣውና እንነጋገርበት ።
4• አጀንዳህ ስለ ” ሙስሊም አክራሪነት ” ሆኖ ወደ ማጠቃለያህ ላይ በውጭ ሀገር ያለውን ሲኖዶስ ወደ መዝለፍ ለምን ተሸጋገርክ። ከአንደበትህ የወጣው ቃል ” የሐሰት ሲኖዶስ ተቋቁሞ መንጋ የማይጠብቅ ጳጳሳት ይሾማል ” የሚል ነው። ይህ ንግግር በራሱ አንድነት የሚያመጣ ነው? ውጭ ያለው ሲኖዶስ የሐሰት ነው / አይደለም ከሚለው ትርክት በፊት ይህ እንዲፈጠር ያደረገው ምክንያት ምንድነው የሚለውን ብታነሳ የተሻለ መልስ ታገኝ እንደነበር እገምታለሁ። ሐገር ቤት ያለውን ሲኖዶስ ማን ከጀርባ ሆኖ እንደሚያሽከረክረው ካላወክ በኢትዮጵያ ምህዳር ላይ መኖርህን እንድጠራጠር ያደርገኛል።
4• ሌላኛው ” ለምን አሁን?፣ ምን አዲስ ነገር አለ?” የሚል ጥያቄ እንዳነሳ አድርጐኛል ። የሙስሊሞች ሰላማዊ ትግል በተጠናከረበት፣ መንግስት በጅምላ ማሰር በጀመረበት ፣ ማህበረ ቅዱሳን ላይ በተዛተበት ወቅት ለምን የሚከፋፍል አጀንዳ ይዞ ብቅ ማለት ተፈለገ? የማን አጀንዳ ነው እየተራመደ ያለው የሚለውን ማየት ተገቢ ይሆናል
እንደሚታወቀው የኢህአዴግ አገዛዝ ከጊዜ ወደ ጊዜ ጸረ ዲሞክራሲ አካሄዱ እየባሰበት የመጣና መሠረታዊ መብቶችን ሙሉ በሙሉ ሊባል በሚችል መልኩ ማፈኑን አጠናክሮ ቀጥሎበታል፡፡ በቅርቡ በአንድነትና በመኢአድ ፓርቲ ላይ አገዛዙ በሚያዝዛቸው የተቋማት ኃላፊዎች ቀጭን ትዕዛዝ የፓርቲዎቹ ሕልውና ለጥቂት ግለሰቦች ተላልፎ ተሰጥቷል፡፡ ይህ ዓይነቱ ህገ-ወጥ ድርጊት መቼዉም ቢሆን ተቀባይነት አይኖረውም! ለአገራችን የሠላማዊ የስልጣን ሽግግር ከባድ መሠናክል ሊሆን እንደሚችል ሁሉም ይገነዘባል ብለን እናምናለን፡፡ የኢህአዴግ የምርጫ ቦርድ እንዲህ ዓይነቱን ክፉ ስራ ሲወስን የአገራችንን የረጅም ሠላም አይተው ሣይሆን በአገዛዙ ቁንጮ ሰዎች በመታዘዝ በተቋም ስም የሚሠሩት የማደናገር የድንቁርና ተግባራቸዉ አንድ አካል ነው ብለን እናምናለን፡፡ ማህበራችን ይህን ድርጊት እጅጉን ያወግዛል። በመሆኑም ድርጊቱን በጋራ እንቃወማለን።
በምርጫ ቦርድ ስም የተወሰነው ህገ-ወጥ ውሣኔ ምክንያት መላ የአንድነትና የመኢአድ አባላት የፖለቲካ እንቅስቃሴአቸው ተገድቧል፡፡ ይሁን እንጂ ለአገራቸው ካላቸው ፅኑ ፍቅር አኳያ ትግሉን ለማስቀጠል ከሠማያዊ ፓርቲ ጋር አብሮ ለመሥራት የአባልነት ፎርም በመሙላት ትግሉን ቀጥለዋል፡፡ ይህ ዓይነቱ የአባላት ቆራጥ ውሣኔ ሊበረታታና ሞራል ሊሰጠው የሚገባ ነው ብለን እናምናለን! እኛም በሰሜን አሜሪካ የምንገኝ የሁለቱ የድጋፍ ማህበራት ሙሉ በሙሉ ድጋፋችንን እንደምንሰጥ እናረጋግጣለን፡፡
ስለሆነም በሰሜን አሜሪካ የምንገኝ የአንድነትና የሠማያዊ የድጋፍ ማህበራት በጋራ በኮሜቴ ደረጃ ተዋቅረን በዋና ዋና ጉዳዬች ላይ ማለትም በፋይናንስ፤ በእስረኞች ጉዳይ እና በዲኘሎማሲው ዙሪያ ሙሉ በሙሉ በትብብር አብረን እየሠራን የሰማያዊ ፓርቲንና ሌሎች በሃገር ውስጥ የሚንቀሳቀሱ ሃይሎችን በጋራ ድጋፍ ለመስጠት ውሣኔ አሣልፈናል፡፡ በቀጣይም በጋራ የኮሚቴ ውይይቶችን እያደረግን ለሰማያዊ ፓርቲ የሚያስፈልጉ የሞራልና የማቴሪያል ርዳታ እንደምንሰጥ እናረጋግጣለን፡፡
በአሁኑ ወቅት አገራችን ኢትዮጵያ እጅግ ጥንቃቄ በሚያስፈልገው ጊዜ ትገኛለች፡፡ ሃላፊነት እሚሰማው ተቃዋሚ ፓርቲ እና ለህግ ተገዢ የሆነ ጥበበኛ ገዚ ፓርቲ ትሻለች፡፡ ዛሬ ኢትዮጵያ በብሄር ፍትጫ የተወጠረች እና ልትበጠስ ትንሽ የቀራት ስስ ክር ሆናለች፡፡ አገሪትዋ በአንድ በኩል ኢህኣዴግ እሚባል ላፀደቀው ህግ ደንታ የሌለው ጠበንጃ አምላኪ ጉጅሌ ስትታመስ በሌላ በኩል ደግሞ ኢህኣዴግን በማንኛውም መንገድ ከስልጣን ለማውረድ ብቻ እንጂ ስለነገይትዋ ኢትዮጵያ ግምት ውስጥ አስገብተው የማይንቀሳቀሱ አንዳንድ ተቃዋሚዎች በመኖራቸው የወደፊት ተስፋዋ እየጨለመ ነው፡፡ እነደኔ እነደኔ እነዚህ ሁለቱም አካላት ለአገር የማይጠቅሙ አጥፍቶ ጠፊዎች ናቸው፡፡ ሁለቱም አጥፍቶ ጠፊዎች አጀንዳቸው ስልጣን እንጂ ኢትዮጵያና ህዝብዋ አይደለም የሚያስቀድሙት፡፡ፋሺስት ደርግ ስለዴሞክራሲ ሁሌ ይናገር እነደነበረና በዴሞክራሲ ስም ምሎ ሲገዘት እንደነበረ ሁሉ የአሁኑ ገዢው ሃይልም ከዴሞክራሲ ሆድና ጀርባ ሆኖ ስለ ዴሞክራሲ ይዘምራል ፅንፈኛ ተቃዋሚዎቹ ደግሞ ከጠላቶቻችን ጋር አብሮው ስለ አገር እንደሚጨነቁ ይለፍፋሉ፡፡ ይሄ አጥፍቶ ጠፊነት አይደለምን? እንዲሁም ኢህኣዴግ ከስልጣን ላለመውረድ የቻለዉን ሁሉ በውንብድና ይጨፈልቃል ሃላፊነት የማይሰማቸው ጫፍ የረገጡ አክራሪ ተቃዋሚዎች ደግሞ ስርዓቱና አገሪትዋ አናግተው ስልጣን ላይ ቁጢጥ ለማለት ሌት ተቀን ይፍጨረጨራሉ፡፡ አንዳንዶቹ እብድ ተቃዋሚዎችማ (ባህር ማዶ የሚገኙ)ህዝብና ድርጅት መለየት አቅቷቸው ሁሉም ህዝብ በትግራይ ህዝብ ላይ ጭፍጨፋ እንዲያካሂድ የሚሰብኩ አሉ(አንድ ብሄር ከምድረገፅ አስወግደው የኢትዮጵያ ችግሮች ሁሉ ብን ብለው በአንዴ ይጠፉ ይመስል )፡፡