Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
እዚ ብጌጋ ብስም መድሃኔ ኣብ ኢጣልያ ተቀይዱ ዘሎ ተራ ኤርትራዊ ስደተኛ ብዝቀልጠፈ ንኽልቐቕ ኩሉም ተጣባቕቲ ሰብኣዊ መሰላት ጻዕርታቶም ከሐይሉ’ውን ካብ ፈለጥቱን ስድራቤታቱን ጻውዒት ይቐርብ ኣሎ።
መንግስቲ ሱዳን፣ በብእዋኑ ዝገፈፎም ኣማኢት ኤርትራውያን ኩነታቶም ከየጻረየ ናብ ኤርትራ ከምዝመለሶምን ንኣማኢት ካልኦት ከኣ ክሳብ እዚ እዋን’ዚ ቀይዶም ምህላዉን ይፍለጥ።
ኣብ ሱዳን ዝቕመጥ፣ ብጀነራል ዝፍለጥ ወዲ 35 ዓመት መድሃኔ ይሕደጎ መርእድ ብህልቅቂት ናይቶም ኣብ ጥቅምሪ 2013 ኣብ ላምፔዱሳ ዝጠሓሉ ኣስታት 360 ኤርትራውያን ብቀዳምነት ካብ ዝተኸሰሱ ኮይኑ፣ ኣሽሓት ዜጋታት ኤርትራ፣ ኢትዮጵያ፣ ሱዳንን ሶማልን ብዘይሕጋዊ መንገዲ ብምስግጋር’ውን ዝተፈልጠ ምዃኑ ማዕከናት ዜና ኢጣልያ ይሕብራ።
በሰሎvenንያ የካቲት 26 (እ.ኤ.አ.) የካቲት-ካፕቶዲስትሪያ ከተማን ካለፍኩ በኋላ የካቲት XNUMX ቀን ሁለተኛው የሰላም እና የሰላም አመጽ ወደ ጣሊያን ገባ ፡፡ የኮሮናቫይረስ የአደጋ ጊዜ ትዕዛዞችን በመጣበት ምክንያት በመርሴስ አካባቢ ያለው የመርከብ መተላለፊያው መርሃግብር በከፍተኛ ሁኔታ ቀንሷል ፡፡
የካቲት 26 ቀን 2020 የመሠረታዊ ቡድኑ ቡድን ወደ ጣሊያን ከመግባቱ በፊት ኮperር ካፕቶርያሪያ (ስሎvenንያ) ከተማ ደረሱ ፡፡ ልዑካኑ ከሶስትስትስቲያኖሲስ ፒሲፊስት አሌሳንድሮ ካፊዞ ጋር በመሆን የልዑካን ቡድኑ በምክትል ከንቲባው ማሪዮ ስቴፍ ተቀበሉ ፡፡ በስብሰባው ላይ የቀድሞው የኮperር ካፒዲያስትሪያ ኦሪልዮ ጂሪ ምክትል ከንቲባዎች ተገኝተዋል
እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2020 የመሠረት ቡድኑ ክሩሺያ ውስጥ ኡማግን ደርሷል ፣ እናም በሁለቱ ምክትል ከንቲባ ማሩ ጁማን እና ኢቫን ኢቫን ቡሉ ክሩ received ተቀበሉ ፡፡ ማዘጋጃ ቤቱ ከዚህ ቀደም የሁለተኛውን ዓለም ሁለተኛው መጋቢት እና ክሮሺያያ በአርኪንስ ባንኪንግ ስምምነት ላይ እንድትሳተፍ ለመጋበዝ ጥሪ አቅርቧል
እቲ ብ4 ሚያዝያ፡ ኣብ ተል ኣቪቭ ጎደና ኪቡጽ ጋልዮት፡ ጥቓ ኣደራሽ ፓናሮማ ሞይቱ ዝተረኸበ ኣብ ክሊ ዕድመ 25 ዓመት ዝርከብ መንእሰይ፡ ንኣማውታኡ ብዝምልከት ዛጊት ዝተፈለጠ ነገር የለን።
እቲ መንእሰይ፡ ኣብ ክሳዱ ገመድ ኣትይዎ ኣብ ትሕቲ ገረብ፡ ተንበርኪኹ’ኳ እንተተረኸበ፡ እቶም ነቲ ኩነታት ዝረኣይዎ ናይ ዓይኒ መሰኻኽር፡ ንኣማውታኡ ዝምልከት ንጹር መረዳእታ ከም ዘይብሎምይገልጹ እቲ ዝተሓንቀሉ ገመድ ኣዝዩ ነዊሕ ብምንባሩ፡ ናብ ባይታ ክወርድን ክንብርከኽን ከም ዝገደዶ ይገልጹ፡፡
ሬሳ እቲ መንእሰያ ዝተረኽበሉ፣ ኤርትራውያን ስደተኛታት ብእንዳ ቺክቻክ ዝጽውዕዎ፣ ከባቢ እንዳሳዕሪ ኮይኑ፣ መዓልታዊ ኣስታት 10ታት ኤርትራውያን ስራሕ ከናድዩ ኣብቲ ቦታ ዘወን ከምዝብሉ ይፍለጥ።
ፖሊስ ካብ ኤርትራውያን ድሕሪ ዝበጽሖም ሓበሬታ፣ ንሬሳ እቲ መንእሰያ ወሲዶም ምጽራይ ይግብርሉ እኳ እንተለዉ፣ መንነቱ ብንጹር ክሕብሩ ስለዘይክኣሉ ግና ናይ ቀረባ ቤተ ሰበ ናይቲ ኤርትራዊ ንምርካብ ኣጸጊሙ ኣሎ።
በብራዚል እና በዓለም ላይ ከሚከበሩት ታላላቅ ክብረ በዓላት ውስጥ ሲቪዮ ዴ ናዝሬ የተባለ የዩኔስኮ የዓለማቀፍ ባሕላዊ ቅርስነት እውቅና አግኝቷል. በ 2004 ዓ.ም. (እ.አ.አ.) ክብረ በዓላት በአይ.ፒ.ኤን.ኤ.ኤን-የብራዚል ብሔራዊ የታሪካዊና አርቲስቲክ ቅርፀት ተቋም (ኢቢዋትሪያል ኤጀንሲ) ተብለው ተዘርዝረዋል.
በሰሜናዊ ፓራሬስ ዋና ከተማ በለሚም ውስጥ በሚካሄዱ የበዓላት ዝግጅቶች ውስጥ ሁለት ሚሊዮን የሚያህሉ ታማኝ ሰዎችን ወደ ማጎሪያው ይጎርፋሉ , በጥቅምት ወር ሁለተኛ እሁድ አካባቢ እና የናዝሬት ድንግል ክብርን ያከብራሉ.
ለተወሰኑ ዓመታት ሲሪዮ የተባለው በአጭር ጊዜ እንደሚታወቀው በሳኦ ፓውሎ ውስጥ ለምትገኘው አፓርኬዳ የተባለች የእርሷ ክብር በተከበረበት ዕለት በዚያው ቀን ይከናወናል.
በቤልም ውስጥ የሚካሄደው ተጓዦች ኤክሲ-ኦቾስ የሚይዙትን ማለትም የአካል ክፍሎች ምልክቶችን እና መለኮታዊ መፈወስን እና ጣልቃገብነትን የሚያመለክቱ ሌሎች አዶዎችን የሚስቡ ተጓዦችን ይስባል.
ተጓዦች የቤሌ ካቴድራልን ከ 3.6 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ ለናዝሬ ቅድስት ቤተክርስትያን እስከ ለናዝሬካ ቤተክርስታያን እስከ ሁለት ሳምንታት ድረስ ለስድስት ሰዓታት ያህል ምስሎችን ይከተላሉ. በካሪዮዎች ልብ ወለድ ላይ በናዝሬት ድንግል ትንሽ ምስል የተገኘበት በ 1700 ሲሆን ባሲሊካ ዛሬም ላይ ሲሆን ብዙም ሳይቆይ ከተዓምራት ጋር ተያይዞ ይገኛል.
በጣም ብዙ ሰዎች ከቤልደዳ ጋር የተያያዘውን ገመድ ለመያዝ ይፈልጋሉ, ወይም ደግሞ የናዝሬት ሴት የአባት ቤታችን ምስል ይዘው መቆየት ይፈልጋሉ. ከፍ ባለ ስሜት እና ሙቀት የመውደቅ, ከፍተኛ የደም ግፊት እና የሰውነት መሟጠጥ ችግሮች ይከሰታሉ. በገመድ ላይ የሚዘረጉ ሰዎች ወደ አደጋ ሊገቡ ይችላሉ. ባለሥልጣናት በተደጋጋሚ ማስጠንቀቂያ ቢሰጡም አንዳንድ ታማሚዎች እንደ ሽጉጥ ያሉ ነገሮችን ለመገጣጠም የሚጎተቱ ሹል ነገሮችን ያመጣሉ.
በአገሪቱ የጤና ባለስልጣናት መሠረት በ 2014 አስገዳጅ ሂደት ውስጥ ወደ ሆስፒታሎች ለመዛወር ከሚያስፈልጋቸው ስምንት ድንገተኛ አደጋዎች መካከል አንዱ ሲሆን በአካባቢው የጤና ባለሥልጣናት መሰረት በአካባቢው የጤና ባለሥልጣናት መሰረት በ 270 ተከሳሾች ላይ በደረሱባቸው ሰባት አደጋዎች ላይ ተወስደዋል.
ከነዚህ ክስተቶች አንዱ በመንገድ ላይ የመዘምራን ስራ ነው. በፓራ አውስትራክ ኢንስቴሽን (Instituto de Artes Para - IAP) የተደራጀው, ታላቁ ኮራል በ Avenida ፕሬዝዳንት ቫርጋስ ኮንሰር ላይ ለሁለት ወራት ያህል ለሚያካሂዱ ቾይሮስ ጨምሮ የሙያ እና ዘፋኝ ዘፋኞችን ይወዳል.
«ፕሮፋይልስ እን ከሬጅ» በሚለው መጽሐፋቸው ውስጥ፥ ጆን ኤፍ ኬኔዲ፥ «ታላላቅ ፈተናዎች ታላላቅ ሰዎችንና ታላላቅ የጀግንነት ሥራዎችን ያስገኛሉ» በማለት ጽፈዋል።
በአንድ ሰው ሕይወት ውስጥ የሚደርሰው ፈተና ሰውየውን እንደሚያንጸው እውነት ቢሆንም፥ በሌላም በኩል ፈተናው የሰውየውን የመንፈስ ጥንካሬ እንደሚያመለክት የታወቀ ነው። ጲላጦስ ታላቅ ፈተና ተጋርጦበት ነበር፤ ዳሩ ግን ፈተናውን ያስተናገደበት መንገድ ጀግንነት ወይም ታላቅነት አላጎናጸፈውም። የሕይወታችን አስቸጋሪ ሁኔታዎች የምናስተናግድበት መንገድ የሚወሰነው ባመዛኙ በባሕርያችን የጥንካሬ ደረጃ ሲሆን፥ ይህም የሚያሳየን ሕይወት በእኛነታችን ላይ የሚያሳድረው ተጽዕኖ እንደ ግል ጥንካሬአችን መጠን መሆኑን ነው።
ጳውሎስ በዚህ እጅግ የግላዊነት ባሕርይ ጎልቶ በሚታይበት ደብዳቤ ውስጥ፥ ልቡን ለቆሮንቶስ ሰዎች (እና ለእኛ) በመክፈት ያለፈባቸውን መከራዎች ገልጿል። በመጀመሪያ ደረጃ፥ ዕቅዶቹን በመቀየሩ ብቻ የገባውን የተስፋ ቃል ያልጠበቀ የመሰለባቸው አንዳንድ በቆሮንቶስ ውስጥ የሚገኙ ሰዎች አጥብቀው ይተቹት ነበር። ክርስቲያኖች በአሳብ ሳይገናኙ ሲቀሩ፥ ቅሬታቸው ሥር እየሰደደ ሊሄድ ይችላል። ከዚህ በተጨማሪ፥ በቤተ ክርስቲያኗ ውስጥ ሐዋርያዊ ሥልጣኑን የሚፈታተን የተቃውሞ ችግር ገጥሞት ነበር። ከምዕመኖቹ ውስጥ አንድ ሰው . ምናልባትም መሪ ሳይሆን አይቀርም – ለዚህ ጥፋቱ መቀጣት ይገባው ስለ ነበረ ጳውሎስ በዚህ የተነሣ በጣም አዝኖ ነበር። በመጨረሻም ፥ ጳውሎስ በእስያ ውስጥ በትዕግሥት ሊያሳልፋቸው የሚገባ ሌሎችም አስቸጋሪ ሁኔታዎች ተፈጥረው ነበር (2ኛ ቆሮ. 1፡8-11)፤ መከራዎቹም የገዘፉ በመሆናቸው፥ በሕይወቱ ተስፋ ቆርጦ ነበር።
ጳውሎስን ከውድቀት የታደገው ምን ይሆን? ከነዚህ ጋር ተመሳሳይ የሆኑ ችግሮች የደረሱባቸው ሌሎች ሰዎች ለውድቀት ተዳርገው ይሆናል! ይሁንና ጳውሎስ ሁኔታዎቹን ድል-መንሣት ብቻ ሳይሆን፥ ዳሩ ግን ከዚያው አስቸጋሪ ልምምዱ ካገኘው ትምህርት፥ ዛሬም የእግዚአብሔር ሕዝብ ወደ ድል እንዲሻገር የሚረዳ ታላቅ ደብዳቤ አዘጋጅቷል። ጳውሎስ ጉዞውን እንዲቀጥል ያበረታቱት መንፈሳዊ ሀብቶች ምን ምን ነበሩ?
ሕሊና የሚለው ቃል ኮም እና እስኪሬ ከሚሉ ሁለት የላቲን ቃላት የተገኘ ሲሆን፥ ትርጉማቸውም ኮምለ«ኪጋር»፥ እስኪሬለ«ማወቅ» ማለት ነው። ሕሊና ከመንፈሳችን ጋር በመተባበር ነገሮችን የሚያውቅና ትክክል ስንሠራ ትክክለኛነቱን የሚያረጋግጥ ፥ ስናጠፋ ደግሞ የሚወቅሰን ውስጣዊ ብቃት ነው። ሕሊና የእግዚአብሔር ሕግ አይደለም፤ ጻሩ ግን ለዚያው ሕግ ምስክርነቱን ይሰጣል። ሕሊና ብርሃንን ወደ ቤት የሚያስገባ መስኮት ነው፤ በመሆኑም ባለመታዘዛችን ምክንያት መስኮቱ ቢቆሽስ፥ ብርሃኑ እየደበዘዘ ይሄዳል (ማቴ. 6፡22-23፤ ሮሜ 2፡14-16 ተመልከት)።
ጳውሎስ ሕሊና የሚለውን ቃል በመልእክቶቹ ውስጥና በሐዋርያት ሥራ ውስጥ እንደ ተገለጸውም በአገልግሉቱም ውስጥ ጭምር በአጠቃላይ 23 ጊዜ ያህል ተጠቅሞበታል። «ስለዚህ እኔ ደግሞ በእግዚአብሔርና በሰው ፊት ሁልጊዜ ነውር የሌለባት ሕሊና ትኖረኝ ዘንድ እተጋለሁ» (የሐዋ. 24፡16)። አንድ ሰው ንጹሕ ሕሊና ካለው፥ ሌሎችን ለማጥላላት የሚጥር አታላይ ሳይሆን፥ ሐቀኛ በመሆኑ ሊታመን ይችላል።
የቆሮንቶስ ሰዎች ጳውሎስ እንዳታለላቸውና ግድ የለሽ እንደ ሆንባቸው አድርገው የወቀሱት ለምን ነበር? ዕቅዶቹን ለመቀየር ስለ ተገደደ ነው። በመጀመሪያ «ጌታ ቢፈቅድ» (1ኛ ቆሮ. 16፡2-8) በጋውን በቆሮንቶስ እንደሚያሳልፍ ተስፋ ሰጥቶ ነበር። ጳውሎስ የቆሮንቶስ ሰዎች ለአይሁዳውያን ድሆች አማኞች ያዋጡትን ገንዘብ ለመሰብሰብና ቤተ ክርስቲያኒቱ እርሱንና የሥራ ተባባሪዎቹን ወደ ኢየሩሳሌም በሚያደርጉት ጉዞ የመሸኘት ዕድል እንድታገኝ ፈልጎ ነበር።
ሆኖም ግን ጳውሎስ ከፍተኛ ጸጸትና እፍረት ቢያድርበትም ቅሉ፥ እነዚያን ዕቅዶች ለመቀየር ተገድዶ ነበር። እኔም በራሴ ውስን አገልግሎት ውስጥ እንኳን አንዳንዴ ዕቅዶችን ለመቀየርና የጉባዔዎችን ቀናት እስከ መሰረዝ ጭምር ስለምገደድ (ሐዋርያዊ ሥልጣን ሳይኖረኝ፥ ለገጠመው ነገር አዝንላታለሁ። ዊል ሮጀርስ እንደሚሉት፥ «ዕቅዶች ወደ ነገሮች ያደርሱዎታል፤ ዳሩ ግን መንገድዎን ማስተካከል አለብዎት።» ጳውሎስ ወደ መቄዶንያ ሲሄድና ሲመለስ፥ ሁለት ጊዜ ቆሮንቶስን ሊጎበኝ አቅዶ ነበር። ሐሳቡም ከቆሮንቶስ የተሰበሰበውን ገንዘብ ከመቄዶንያ አብያተ ክርስቲያናት በተሰበሰበው ላይ በመጨመር ወደ ኢየሩሳሌም ለመጓዝ ነበር።
የሚያሳዝነው ግን ሁለተኛውም ዕቅድ ሳይቀር አልተሳካለትም ነበር። ለምን? ምክንያቱም በፍቅር የተሞላው ልቡ ተጨማሪ «አሳዛኝ ጉብኝት» የማድረግ ጽናት ሊኖረው አይችልም ነበር (1፡23፤ 2፡1-3)። ጳውሎስ ዕቅዶቹን እንደ ቀየረ ቀደም ሲል ያሳወቃቸው ቢሆንም፥ ተቃውሟቸው ግን ሊበርድ አልቻለም ነበር። «ሥጋዊ ጥበብ» (1፡12) እንደ ተከተለ፥ ለእግዚአብሔር ፈቃድ ግድ እንዳልነበረው (1፡17) እንዲሁም ዕቅዶቹን የሚወጥነው ራሱን ለማስደሰት ብቻ እንደ ሆነ በመግለጽ ወቀሱት። «ጳውሎስ አንድ ነገር ቢናገር ወይም ቢጽፍ፥ በርግጥ የሚያስበው ሌላ ነገር ነው። እርሱ አዎን የሚለው አይደለም ለማለት ሲሆን፥ አይደለም የሚለው ደግሞ አዎን ለማለት ነው» ይሉ ነበር።
አንድኛው አለመግባባት ወደ ሌላው ስለሚያመራ፥ ብዙውን ጊዜ በእግዚአብሔር ሕዝብ መካከል የሚፈጠሩትን አሳብ አለመግባባቶች ለማስተካከል በጣም አስቸጋሪ ነው። አንድ ጊዜ የሌሎችን ታማኝነት ወይም ቃላቸውን መጠራጠር ከጀመርን፥ ለሁሉም ዓይነት ችግሮች መከተል በሩ ወለል ብሉ ይከፈታል። ዳሩ ግን ወቃሾቹ ምንም ቢናገሩ ጳውሎስ ንጹሕ ሕሊና ስለ ነበረው፥ ጸንቶ ይቆማል። የጻፈው የተናገረውና የኖረው ሕይወት በሙሉ እርስ-በርሱ የሚቃረን ሳይሆን የሚደጋገፍ ነበር። በተጨማሪም፥ በመጀመሪያው ዕቅዱ ላይ «ጌታ ቢፈቅድ» የሚለውን ሐረግ ማከሉ ሊታወስ ይገባል (1ኛ ቆሮ. 16፡7፤ ያዕ. 4፡13-17 ተመልከት)።
ንጹሕ ሕሊና እስካለህ፥ የኢየሱስ ክርስቶስን መመለስ በመጠባበቅ ትኖራለህ (2ኛ ቆሮ. 1፡14)። «በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ቀን» የሚለው ክርስቶስ ወደሚገለጽበትና ቤተ ክርስቲያኑን ወደ ሰማይ ወደምትወሰድበት ሁኔታ ያመለክታል። ጳውሎስ በኢየሱስ ክርስቶስ የፍርድ ወንበር ፊት በቆሮንቶስ አማኞች ደስ እንደሚሰኝና እነርሱም በእርሱ ሐሤት እንደሚያደርጉ እርግጠኛ ነበር። ዛሬ ምንም ዓይነት የአሳብ ልዩነት (ያለመግባባት) ቢኖርም፥ በኢየሱስ ክርስቶስ ፊት በምንቆምበት ጊዜ፥ ሁሉም ይቅር ተብሉና ተዘንግቶ ለኢየሱስ ክርስቶስ ምስጋና ወደ ክብር ይለወጣል።
ንጹሕ ሕሊና ሲኖርህ፥ ከፍተኛውን ሥፍራ የምትሰጠው ለእግዚአብሔር ፈቃድ ይሆናል (ቁ 15-18)። ጳውሎስ ዕቅዶቹን በግድየለሽነት ወይም ሳያስብበት አልወጠነም፤ የጌታን ምሪት ሽቷል። ዳሩ ግን አንዳንድ ጊዜ እግዚአብሔር ከእርሱ ምን እንደሚጠብቅ እርግጠኛ አልነበረም (የሐዋ. 16፡6-10)፤ ይህም ሆኖ ግን እንዴት ጌታን መጠበቅ እንዳለበት ያውቅ ነበር። አነሳሽ ምክንያቶቹ (ዓላማዎቹ) ታማኝነትን የተንተራሱ ነበሩ፡- እግዚአብሔርን እንጂ ሰዎችን ለማስደሰት አይጥርም ነበር። እንዲያውም በዚያ የመገናኛና የመጓጓዣ አገልግሎት አስቸጋሪ በነበረበት ወቅት ጳውሎስ ከሌላው ውጥረት ጎን ለጎን ስለዚህ ጉዳይ ጭምር ማሰቡን ስናሰላስል መገረማችን አይቀርም።
ኢየሱስ የምንለውን ነገር በትክከል እንድንናገር አስተምሮናል። «ቃላችሁ አዎን አዎን ወይም አይደለም አይደለም ይሁን፤ ከነዚህም የወጣ ከክፉው ነው» (ማቴ. 5፡37)። አዎንታዊ ወይም አሉታዊ አባባሉን ለማጠናከር ተጨማሪ ቃላት የሚጠቀመው የመሠሪነት ባሕርይ ያለው ሰው ብቻ ነው። ጳውሎስ ንጹሕ ሕሊና ስለ ነበረው፥ የቆሮንቶስ ሰዎች እውነተኛ ባሕርይ እንዳለው ያውቁ ነበር። ለ18 ወራት በመካከላቸው ተገኝቶ ሲያገለግል፥ ጳውሎስ ታማኝነቱን አረጋግጦላቸዋል፤ ባሕርዩም አንድም ቀን ተለውጦ አያውቅም ነበር።
ንጹሕ ሕሊና ሲኖርህ፥ ኢየሱስ ክርስቶስን ታስከብራለህ (2ኛ ቆሮ. 1፡19-20)። በተመሳሳይ ጊዜ ክርስቶስን ማስከበርና የአታላይነትን ተግባር መወጣት አይቻልም። ይህን ለማድረግ ከሞከርህ ግን፥ ሕሊናህን ከማበላሸትህም ባሕርይህም በአደገኛ ሁኔታ ይቦረቦራል፤ ዞሮ ዞሮ ግን በመጨረሻ እውነት አሸንፋ ትወጣለች። የቆሮንቶስ ሰዎች ደኅንነትን ያገኙት ጳውሎስና ጓደኞቹ ኢየሱስ ክርስቶስን ስለ ሰበኩላቸው ነበር። ታዲያ እግዚአብሔር እንዴት እውነትን በሐሰተኛ መምህራን አማካኝነት ሊገልጽ ይችላል? የምንሠራው ሥራ ከምንኖረው ሕይወት ስለሚፈልቅ፥ ምስክርነቱና የአገልጋዩ እርምጃ የግድ ጎን ለጎን ሊሄዱ ይገባል።
ስለ ኢየሱስ ክርስቶስ ምንም ዓይነት ሰብዓዊ አዎንታ ወይም አሉታ ሊኖር አይችልም። ለሚተማመኑበት እርሱ የእግዚአብሔር «ዘላለማዊ አዎንታ» ነው። «እግዚአብሔር ለሰጠው የተስፋ ቃል ሁሉ አዎን ማለት በእርሱ ነውና፥ ስለዚህ ለእግዚአብሔር ስለ ክብሩ ለእኛ የሚነገረው አሜን በእርሱ ደግሞ ነው» (ቁ20)። ኢየሱስ ክርስቶስ የተስፋ ቃሎቹን ይገልጻል፤ ይፈጽማል፤ የተስፋ ቃሎቹ የእኛ እንደ ሆኑ አድርገን እንድንቀበልም ያስችለናል። ከንጹሕ ሕሊና በረከቶች አንዱ ወደ እግዚአብሔርም ሆነ ወደ ሰው ፊት ለመቅረብ ወይም እግዚአብሔር በቃሉ ውስጥ የሚሰጠንን የተስፋ ቃሎች የራሳችን አድርገን ለመቁጠር አለመፍራታችን ነው። ጳውሎስ የራሱን የኃጢአት ልምምዶች መዝገብ ለማጥራት በእግዚአብሔር ቃል «ያለ አግባብ የመጠቀም» ጥፋት አልፈጸመም ነበር (4፡2 ተመልከት)።
በመጨረሻም ልትረዳው የሚገባው ንጹሕ ሕሊና ሲኖርህ፥ ከእግዚአብሔር መንፈስ ጋር መልካም ግንኙነት እንደሚኖርህ ነው (1፡21-24)። ማጽናት የሚለው ቃል የንግድ ቃል ሲሆን፥ ለውለታው በትክክል መፈጸም የሚሰጥ መተማመኛ ነው። ሻጩ ለገዢው የሚሸጠው ዕቃ አስቀድሞ በማስታወቂያ እንደ ተነገረለት አስተማማኝ ለመሆኑ ወይም የሚሰጠው አገልግሎት በተገባው ቃል ኪዳን መሠረት የሚፈጸም ለመሆኑ የሚሰጠው ማረጋገጫ ነው።
መንፈስ ቅዱስም እግዚአብሔር ሊደገፉበት የሚቻልና ተስፋ የሰጠውን ሁሉ እንደሚፈጽም የሚያመለክት ማረጋገጫው ነው። ጳውሎስ መንፈስ ቅዱስን ላለማሳዘን ይጠነቀቅ ነበር፤ እንዲሁም መንፈስ ቅዱስ ስለማይወቅሰው፥ አነሳሽ ምክንያቶቹ ትክክል እንደ ሆኑና ሕሊናውም ንጹሕ እንደ ነበር ያውቅ ነበር።
ክርስቲያኖች ሁሉ በመንፈስ ቅዱስ ተቀብተዋል (ቁ 21)። በብሉይ ኪዳን ዘመን በእግዚአብሔር የሚቀቡት ነቢያት፥ ካህናትና ነገሥታት ብቻ ነበሩ። ቅብዓታቸውም ለአገልግሎት ያስታጥቃቸው ነበር። ራሳችንን ለመንፈስ ቅዱስ ሰምንሰጥበት ጊዜ፥ እግዚአብሔርን እንድናገለግልና ፈሪሃ-እግዚአብሔር ያለበትን ሕይወት እንድንኖር ያስችለናል። እግዚአብሔርን ተቀባይነት ባለው መንገድ እንድናገለግል ልዩ መንፈሳዊ የመለየት ስጦታ ይሰጠናል (1 ዮሐ. 2፡20፥ 27)።
በተጨማሪም የክርስቶስ ንብረት መሆናችንን ለማመልከትና በእርሱ እንደ ተጠራን ለማረጋገጥ መንፈስ ቅዱስ አትሞናል (ኤፌ. 1፡13፤ 2ኛ ቆሮ. 1፡22)። ከውስጣችን ያለው የመንፈስ ቅዱስ ምስክርነት እውነተኛ የእግዚአብሔር ልጆች እንጂ ለማስመሰል እየጣርን እንዳለሆነ ዋስትና ይሰጠናል (ሮሜ 5፡5፤ 8፡9)። እንዲሁም መንፈስ ቅዱስ የእርሱ ንብረት ስለ ሆንን፥ እንደሚጠብቀን ያረጋግጥልናል።
በመጨረሻም፥ መንፈስ ቅዱስ ሌሎች ሰዎች ምን ማድረግ እንዳለባቸው ትዕዛዝ የምንሰጥ «መንፈሳዊ አምባዎች» ሳንሆን፥ ዳሩ ግን ሌሎች እንዲያድጉ ለመርዳት እንደሚሹ አገልጋዮች እናገለግል ዘንድ ያስችለናል (2ኛ ቆሮ 1፡23-24)። የቆሮንቶስን ቤተ ክርስቲያን ያጨናነቁት የሐሰት አስተማሪዎች የአምባገነንነት ጥፋት ይፈጽሙ ስለ ነበር (2ኛ ቆሮ. 11 ተመልከት)። የሕዝቡ ልብ ብዙ መሥዋዕትነት ከከፈለላቸው ከጳውሎስ ሸፈተ።
መንፈስ ቅዱስ አንድ ቀን ከእርሱ ጋር በመንግሥተ-ሰማይ እንደምንሆንና የከበረውን አካል እንደምንለብስ የሚያረጋግጥልን የእግዚአብሔር «መያዣ» (ቀብድ፥ ዋስትና፥ ማስተማመኛ) ነው (ኤፌ 1፡14 ተመልከት)። ዛሬም ቢሆን በልባችን በመንግሥተ ሰማይ በረከቶች ሐሤት እንድናደርግ ያስችለናል! በልቡ ውስጥ ካደረው መንፈስ ቅዱስ የተነሣ፥ ጳውሎስ ንጹሕ ሕሊና ስለ ነበረው በአሳብ አለመግባባት የተነሣ የሚፈጠሩ ችግሮችን በፍቅርና በትዕግሥት ለማስተናገድ ይችል ነበር። አንተም ብትሆን የሕይወት መመሪያህ ሰዎችን ለማስደሰት እስከ ሆነ፥ የአስተሳሰብ ግጭቶች ያስጨንቁሃል፤ ዳሩ ግን የምትኖረው እግዚአብሔርን ለማስደሰት ከሆነ፥ የአሳብ ልዩነቶችን ለማስወገድ በፍቅርና በብርታት ለመጋፈጥ ትችላለህ።
የሚራራ ልብ (2ኛ ቆሮ. 2፡1-1) የእግዚአብሔር ሕዝብ እንደ መሆናችን መጠን፥ በተደጋጋሚ ሊያጋጥሙን የሚችሉትን ችግሮች ሙሉ በሙሉ ይገልል የሚለውን አንድ ባልታወቀ ደራሲ የተቋረጠ ስንኝ ብዙ ጊዜ እጠቅስ ነበር።
ጳውሎስ ንጹሕ ሕሊናና የሚራራ ልብ ስለ ነበረው፥ ከፊቱ የተጋረጡትን ችግሮች ለማሸነፍ ችሏል። ዳሩ ግን ለድል ያበቃው ሦስተኛው መንፈሳዊ ሀብት ቀጥሎ የተጠቀሰው ነበር፡፡
ፍትህ ና ፍርድ አረመኔ ሲገራ ሕግና ሥርዓት፣ ደንብና መብት የግለሰብ መብትና መብቶቹ እንደ ሥልጣን ደስ የሚል፣ እንደ ሥልጣን የሚያጓጓ፣ እንደ ሥልጣን የሚያባልግና እንደ እሱም የሚያሳብድ፣ አሳብዶም አንድን ሰው „አውሬ“ የሚያደርግ ነገር የለም። ያን ለመሆን ይህን ለማድረግ ደግሞ … Continue reading →
የኢትዮ ቴሌኮም ዋና ሥራ አስፈፃሚ ወ/ሪት ፍሬህይወት ታምሩ ከኢኖቬሽን እና ቴክኖሎጂ ሚኒስትር ዶ/ር አብርሃም በላይ፣ ከኢትዮ ቴሌኮም የባህር ዳር ፅ/ቤት ማኔጅመንት እና ሠራተኞች ጋር በባህር ዳር ከተማ በተለምዶ ዓባይ ማዶ ተብሎ በሚጠራው ስፍራ አገር አቀፉን የአረንጓዴ አሻራ የችግኝ ተከላ መርሃ ግብር አስጀመሩ፡፡ - ethiotelecom
የስነ-ጥበብ ጠበቃዎች በሚኒሶታ ዜጎች ለህብረ-ስዕሎች በተዘጋጀው ለ Arts Attocacy Day 2017 በክፍለ ከተማው ተሰብስበው ነበር. | ፎቶ ክሬዲት: ለስኒሶታ የስታርት ዜጎች ለስነ ጥበባት
የ McKnight ፋውንዴሽን በክልሉ የሚገኙ የሥነ ጥበብና ባህላዊ እንቅስቃሴን ለማበረታታት በ 1977 በሚኒሶታ ሕግጋት የተቋቋመውን 11 የክልል ምክር ቤቶች (RACs) ይከፍላል. ከ 2010 ዓ.ም. ጀምሮ RACs እያንዳንዱ ግለሰብ አርቲስቶችን እና አርቲስ-ተኮር እንቅስቃሴዎችን ለመደገፍ ሁሉንም McKnight የገንዘብ ድጋፍ አመዳደብ አደረጉ.
የኢትዮጵያ ሕብረተሰብ ጤና ኢንስቲቲዩት ዋና ዳሬክተር ዶክተር ኤባ አባተ ናቸው ኢትዮጵያ የኮሮና ቫይረስ ወረርሽኝ በመከላከሉ ረገድ እያደረገች ስላለው እንቅስቃሴ ለአሜሪካን ድምጽ አስረድተዋል፡፡ በቻይና ሁቤይ ስለሚገኙ ተማሪዎች ጥያቄ ቀርቦላቸው ምላሽ ሰጥተዋል፡፡
ሱንድስቫል ኣብ ሞንጎ ክልተ ጎቦታትን፣ ወሓይዝ ኢንዳልን ዩንጋን እትርከብ ጽቡቕ ኣቀማምጣ ዘለዋ ኣብ ማእከላይ ቦታ ሽወደን ትርከብ። ኣብ ሕምብርቲ ከተማ ሱንድስቫል ብባህላዊ ዝኽሪ ዝልለ ጽቡቓት ብእምኒ ዝተሰርሑ ህንጻታትን ብርክት ዝበለ ትሕዝቶ ኣብያተ መግብን ድኳናትን ይርከቡ። ብተወሳኺ ኣብያተ ትምህርትን ኣብ ዝተፈላለዩ ጽፍሕታት ዝርከቡ ትምህርትን ኣለዉዋ። ንዝለዓለ ትምህርቲ ዝምልከት ኣብዚ እዋንዚ ኣብ ሱንድስቫል እናዓበየ ዝመጽእ ዘሎን ብዙሕ ዓይነት ትምህርቲ ዘአንግድን ሚት ኡኒቨርሲተት ይርከብ።
ሱንድስቫል ዝተፈላለየ ትሕዝቶ ዘለዎም ባህላዊ ንጥፈታትን ምድላዋትን ተአንግድ። ዓመታዊ ኣብ ብዙሓት ዓውድታት ብርክት ዝበሉ ፌስቲቫላት ይዳለዉ። ኣብ ስፖርትን ባህልን ክነጥፍ ንዝደሊ ብርክት ዝበሉ ማሕበራት እውን ይርከቡ። ሰሜን ካብ ሱንድስቫል ቢርስታ ዝበሃል ካብ ሽወደን ካብቶም ዝዓበዩ ናይ ንግዲ ከባብታት ይርከብ።
ብዙሓት ዓይነት ኣባይቲ ኣለዉ፣ ከም ኣብነት ናይ ባዕልኻ ቪላ፣ ራድሁስ ወይከኣ ህንጻ ኣባይቲ። ራድሁስን ናይ ህንጻ ኣባይትን ባዕልኻ ትውንኖም ወይ ከኣ ናይ ክራይ ኣባይቲ ክኾኑ ይኽእሉ። ኣብ ውሽጢ ምምሕዳር ሱንድስቫል ሚትሄም ዝበሃል ኣብ ማእከል ሱንድስቫልን ካብ ከተማ ፍንትት ዝበሉ ከባብታትን ኣባይቲ ዘለውዎ ናይ ምምሕዳር ትካል ኣባይቲ ኣሎ። ነኣሽቱን ቁሩብ ዕብይ ዝበሉን ኣባይቲ ዘካርዩ ናይ ብሕቲ ትካላት እውን ኣለዉ። ኣብ መርበብ ሓበሬታ ምምሕዳር ሱንድስቫል መዝገብ ኣብ ሱንድስቫል ዝርከቡ ትካላት ኣባይትን ደላሎን ምስ ሓበሬትኦም ይርከብ።
ኣብ ምምሕዳር ሱንድስቫል ብሀይካ ቋንቋ ሽወደን ብርክት ዝበሉ ዝተፈላለዩ ቋንቋታት ይዝረቡ። ገለ ካብቶም ዓበይቲ ናይ ቋንቋ ግጅለታት፣ ቋንቋታት ፊንላንድ፣ ታይ፣ ዓረብኛ፣ ትግርኛ፣ ሶማልኛ፣ ዳሪ/ፋርሲ፣ ሩስያ፣ ፈረንሳይ፣ ስዋሂሊ፣ እንግሊዘኛ፣ ስፐይንን ሰርቦክሮኣት እዮም።
ኣብ ምምሕዳር ሱንድስቫልል ብዙሓት ማሕበር ኣለዋ፣ ብዙሓት ካብኣተን ኣብ ስፖርት ወይ ከኣ ባህሊ ይነጥፋ። ኣብ መርበብ ሓበሬታ ዘለዋ ማሕበራት ንምልላይ ዝሕግዝ መዝገብ ማሕበራት ኣብ ሱንድስቫል ኣሎ። ምምሕዳር ሱንድስቫል ምስ ናይ ወለንታ ማሕበራት ናይ ቀረባ ምትሕብባር ኣለዋ።
ቤት ንባብ ኣብ ማእከል ሱንድስቫልን ካብ ከተማ ፍንትት ኢሎም ዝርከቡ ከባብታት ኣልንአ፣ ዩስታዳለን፣ ቡስቬድያን፣ ግራንሉሆልም፣ ሸንስባርይ፣ ናክስታ፣ ሸንስሙን፣ ኢንዳል፣ ክቪስለቢ፣ ማትፎሽን ስተደን ይርከብ። ብተወሳኺ ብኣውቶቡስ ናብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ምምሕዳር ዝንቀሳቐስ ቤት ንባብ እውን ኣሎ። ኣብ ቤት ንባብ ዝተወሰነ ኢንተርኔት ናይ ምጥቃም ዕድላት እውን ኣሎ።
ሰሜን ካብ ሱንድስቫል ቢርስታ ዝበሃል ሓደ ኣብ ሽወደን ካብቶም ዝዓበዩ ናይ ንግዲ ማእከል ይርከብ። ኣብ ዝበዝሑ ካብ ከተማ ፍንትት ኢሎም ዝርከቡ ከባቢታት ሱንድስቫል ህዝባዊ ኣገልግሎትን ድኳናትን ኣለዉ። ኣብ ኣብ ማእከል ከተማ ሱንድስቫልን ዝተወሰኑ ካብ ከተማ ፍንትት ኢሎም ዝርከቡ ከባቢታትን ዓበይትን ንእስ ዝበሉን ድኳናት ሓራጅ ኣለዉ።
ኣብ ማእከል ከተማ ሱንድስቫል ዝተፈላለየ ትሕዝቶ ዘለወን ኣብያተ መግብን ድኳናትን ኣለዋ። ኣብዚ ዝተፈላለዩ መንግስታውያን ትካላት ከም በዓል ኣታዊ ውሽጢ ሃገር፣ ቤት ጽሕፈት ዕዮን ካሳ ውሕስነትን ይርከቡ። ብዙሓት መንግስታውያን ትካላት ማእከላይ ቤት ጽሕፈተን ኣብ ሱንድስቫል ይርከብ ንኣብነት CSN ናይ ትምህርቲ ልቓሕ ንላዕለዋይን ናይ ዩኒቨርሲቲ ትምህርትን ዘማሓድር።
"ኣብ ሱንድስቫል ኩሎም ኣብ ሞንጎ ሓደን ሓሙሽተን ዝዕድመኦም ህጻናት ኣብ መዋእለ ህጻናት፣ ኣብ ናይ ግለሰባት መንበሪ ዝወሃብ መዋእለ ህጻናትን ክፉት መዋእለ ህጻናትን ቦታ ይወሃቦም። ክፉት መዋእለ ህጻናት ምስ ደቆም ኣብ ገዛ ዝውዕሉ ወለዲ ዝዓለመ ኮይኑ ቦታ ምሕታት ግን ኣየድልን እዩ። መዋእለ ህጻናት ኣብ ኩሉ ከባብታት ምምሕዳር ኣለዉ። ፍልይ ዝበለ ዝምባለ ዘለዎም መዋእለ ህጻናት ኣለዉ ኣብ ምምሕዳር ኣስታት 100 ዝኾኑ መዋእለ ህጻናት ኣለዉ።
ህጻን 6 ዓመት ምስ መልአ ናይ ምምሕዳር ቤት ትምህርቲ ንውላድካ ኣብ ክፍሊ ቅድሚ ስሩዕ ትምህርቲ ቦታ የዳልወሉ። ኣብ ክፍሊ ቅድሚ ስሩዕ ትምህርቲ ምኻድ ብወለንታን መሰል ኩሎም ደቂ 6 ዓመት ህጻናትን እዩ። ቅድሚ ስሩዕ ትምህርትን ድሕሪኡን ውላድካ ክጸንሓሉ ዝኽእል ቦታ እውን ኣሎ።
ኣብ ሞንጎ 7ን 16ን ዓመት ተማሃሮ ኣብ ናይ መባእታ ቤት ትምህርቲ ን9 ዓመት ይኸዱ። ኩሎም ተመሃሮ ኣብ መባእታ ቤት ትምህርቲ ክኸዱ ኣለዎም። ኣብ ሱንድስቫል ኣስታት 35 ናይ ምምሕዳር ናይ መባእታ ቤት ትምህርቲ ኣለዉ ገለ ካብኣቶም ፍልይ ዝበለ ዝምባለታት ኣለዎም። ገለ ካብ ኣብያተ ትምህርቲ ን ኣሽቱ ክኾኑ ከለዉ ገለ ከኣ ዓበይቲ ኮይኖም ኣብ ገለ እዋናት 9 ናይ ትምህርቲ ዓመታት ኣብ ሓደ ቤት ትምህርቲ። ካብ ምምሕዳር ወጻኢ ዝመሓደሩ ናይ ብሕቲ ኣብያተ ትምህርቲ እውን ኣለዉ።
ካብ 16 ዓመት ንዝቕጽሉ 3 ዓመታት ተመሃሮ ኣብ ናይ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ይኸዱ። ኣብ ሱንድስቫል ብዙሓት መደባት ትምህርቲ ኣለዉ። ብመገዲ ዝተወሰኑ መደባት ትምህርቲ ተመሃሮ ንሞያ ቅሩባት ይኾኑ። ኩሎም መደባት ትምህርቲ ካልኣይ ደረጃ ብዝተፈላለየ መንገዲ ንምቕጻል ላዕለዋይን ናይ ዩኒቨርሲቲን ትምህርትን ዕድላት ይህቡ። ብምምሕዳር ሱንድስቫል ዝመሓደሩ ናይ ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን ካብ ምምሕዳር ወጻኢ ዝመሓደሩ ናይ ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርትን ኣለዉ።
ማዕረ ማዕረ ስሩዕ/መደበኛ ትምህርቲ ተመሃሮ ኣብ ብምምሕዳር ዝዳሎ ብወለንታ ዝግበር ንጥፈታት ባህላዊ ቤት ትምህርቲ ክሳተፉ እውን ይኽእሉ እዮም። ተመሃሮ ኣብ ትርፊ ግዜኦም ኣብ ስነጥበብን ናይ ፈጠራ ንጥፈታትን ክሳተፉ ይኽእሎ እዮም።
ኣብ ሱንድስቫል ምዝጉብ እንተደኣ ኮንካን፣ ሽወደን ቋንቋ ኣደኻ እንተዘይኮይኑ፣ መሰረታዊ ትምህርቲ ቋንቋ ሽወደን ንወጻእተኛታት (sfi) ክትረክብ ትኽእል ኢኻ። sfi ክትመሃር ከለኻ መሰረታት ቋንቋ ሽወደንን ምስ ደረጃኻ ዝኸይድ ህርመት ስልጠና/ልምምድ ትረክብ ኢኻ።
ኣብ ማእከል ሱንድስቫልን ካብ ከተማ ፍንትት ኢሎም ዝርከቡ ከባቢታት: ሸንስባርይ፣ ግራንሉ፣ ሊደን፣ ማትፎሽ፣ ናክስታ፣ ዩስታዳለን፣ ስተድአ፣ St ኡሎፍ፣ ሸንስሙን፣ ኣልንአ፣ ንዩርኡንዳን ሲድሸንን ናይ ጥዕናን ክንክንን ማእከላት ኣለዋ። እተን ናይ ሕክምናን ናይ ክንክን ማእከላትን ብዞባ ቬስተርኖርላንድ ወይ ከኣ ናይ ብሕቲ ናይ ሕክምና ትካላትን እየን ዝመሓደራ።
ሓኪም ስንን ሕክምና ስንን ኣብ ብዙሓት ቦታታት ማእከላይ ክፍሊ ከተማን ካብ ከተማ ፍንትት ኢሎም ዝርከቡ ከባቢታትን ኣለዉ። ሕክምና ስኒ ናይዚ ዞባ ህዝባዊ ሕክምና ስንን ናይ ብሕቲ ትካላት ሕክምና ስንን ኣለዉ።
ምስ ምምሕዳር፣ ሕክምና ወይ ከኣ ካልእ ትካል ኣብ እትገብሮም ርክባት ናይ ቶርጓማይ ደገፍ ምስ ዘድልየካ ቶርጓማይ ናይ ምቕራብ ሓላፍነት ናይተን ትካላት እዩ። ኣብ ሱንድስቫል ምስ ቶርጎምቲ ዝግበር ቆጸራ ምስ ናይ ምምሕዳር ኣገልግሎት ተርጎምቲ ይግበር ዝቑጸሩ ቶርጎምቲ ትምህርቲ ዘለዎም፣ ዝተፈተኑን ብቑዓት ዝኾኑን እዮም። ቅድሚ ቆጸራኻ ሃገዝ ቶርጓማይ ከምዘድልየካ ኣቐዲምካ ክትሕብር ከምዘለካ ዘክር። ኩሎም ቶርጎምቲ ሚስጢር ናይ ምዕቃብ ሓላፍነት/ግድነት ኣለዎም።
ኣብ ሱንድስቫል ጽቡቕ ኣገልግሎት ዝህብ መጓዓዝያ ኣውቶቡሳት ኣብ ውሽጢ ምምሕዳር ሱንድስቫልን ካብን ናብን ጥቓ ሱንድስቫል ዝርከባ ምምሕዳራትን ኣሎ። እተን ኣውቶቡሳት ካብ ሕምብርቲ መዕረፊ ኣውቶቡሳት ማእከላይ ቦታ ሱንድስቫል ይብገሳ።
ሱንድስቫል ሓንቲ ምችእቲ ናብ ብሽክለታ ከተማ ንምግባር ቅድሚ ዓመታት ዝጀመረ ናይ ምዕባለ ስራሓት ይካየድ ኣሎ ኣብዚ ምምሕዳር ምዕቡል ዝኾነ ናይ ብሽክለታ ትሕተ ቅርጺ ይርከብ።
መዕርፎ ነፈርቲ ሱንድስቫል ቲምሮ ኤየርፖርት ኣስታት 15 ኪሎመተር ንሴሜን ኣብ ምምሕዳር ቲምሮ ይርከብ። ናይ ውሽጢ ሃገር በረራ ናብ ስቶክሆልምን የተቦርይን ኣብ ገለ እዋናት ውን ናይ ቻርተር ትራፊክ ካብኡ ይብገስ።
መገዲታት ኤውሮፓ E4ን E14ን ንሰሜን፣ ደቡብ ከምኡ ውን ምዕራብ ንመኪናን መጓዓዝያ ኣውቶቡስን የገልግሉ። ንመጓዓዝያ መኪናን ኣውቶቡሳትን ዘገልግሉን ናብ ጎረባብቲ ከተማታት ዝወስዱን ካልኦት ዓበይትን ንእስ ዝበሉ ጽርግያታትን እውን ኣለዉ።
(ከበደ ም: 27 ዓ 2013 ብተመስገን / 06, 2021 मार्च XNUMX) - ከበደ ከበደ! ይቅርብኝ ኣልጠጣም ጉሮረዬ ይድረቅ የእባብ ምሽግ መስሎ እርሻውም ይስንጠቅ እህህ ልበል እንጅ ዴኛ በሌለበት ፈራጅ ህግ ባልቆመበት ሃግር ውንጀል እንደክብር ወሮ በላ እንዳሻው የሚሽክረከር ሥራ ቢሉ ስትኛ ኣዳሪ ትምህርት ቢሉ ደብተራ ኣዝማሪ :: ይህ እንዳልበቃ ዳግመኛ ምን ያክል ጉደኛ መከራየን ችዬ ኣርፌ እንዳልተኛ እየተዝመገመገ: [...]
አንጋፋውና ታዋቂው ሠዓሊ አቶ ለማ ጉያ በ92 ዓመታቸው ከዚህ ዓለም በሞት ተለይተዋል፡፡አቶ ለማ በኦሮሞ ብሔርተኝነትም ይታወቁ ነበር፡፡በተለይም የኦሮሞ ሕዝብ ሐበሻ አይደለም የሚል ጠንካራ አቋም ነበራቸው፡፡
የአርቲስት ጥላሁን ገሰሰ ባለቤት ወ/ሮ ሮማን በዙ ለኢትዮ ኤፍ ኤም እንዳረጋገጡት ከዚህ በፊት ለአድማጭ ያልቀረቡ እና ያልታተሙ ስራዎች በቅርቡ ገበያ ላይ ይውላል ብለዋል፡፡
Previous Postየዶክተር ጥላሁን ገሰሰ አዲስ አልበም በቅርቡ ለአድማጭ እንደሚቀርብ ተገለጸ።የአርቲስት ዶ/ር ጥላሁን ገሰሰ አዲስ የሙዚቃ አልበም ለአድማጭ በቅርቡ እንደሚቀርብ ተገልጿል፡፡ለአድማጭ የሚቀርበው…
The New Ethiopian National Bank Directives – Addis Business የብሔራዊ ባንክ በግለሰቦች ወይንም በኩባንያዎች ከባንክ ውጭ ከ1 ነጥብ 5 ሚሊዮን ብር በላይ ማስቀመጥ መከልከሉን አስመልክቶ የወጣውን ህግ ባለሙያዎች የተለያዩ አስተያየቶችን እየሰጡበት ይገኛል።...	Read more »
እማምየ ኢትዮብያም ቅቤ እድሁ ነዉ እንደ ውሀ ላይ ተጨምሮ በአብሽና በኮሰረት የሚነጎረው ሌላው ኮሰረት ኢትዮጵያ ምንድነው ስሙ መልሱልኝ እማየ እድሜወት ይርዘም።
በአልባኒያ ዋንጫ የአንደኛ ዙር ማጣሪያ የመልስ ጨዋታውን በሜዳው ኮርሲ ከተማ ኬኤፍ አድሪያቲኩ ማሙራሲ ያስተናገደው ስከንደርቡ 9-1 በሆነ ሰፊ ውጤት በማሸነፍ ወደ ቀጣዩ ዙር አልፏል፡፡ ኢትዮጵያው ቢኒያም በላይ ሙሉውን የጨዋታ ክፍለ ጊዜ መጫወት ችሏል፡፡
ቢኒያም ወደ በመጀመርያ አሰላለፍ ውስጥ ለመካተት አንድ ወር አስፈልጎታል፡፡ ከአንድ ወር በፊት ስኬንደርቡ በአልባኒያ ዋንጫ ማሙራሲን ከሜዳው ውጪ 8-0 ሲረታ ቢኒያም ተሰልፎ ግብ ማስቆጠሩ ይታወሳል፡፡ ከዛ ጨዋታ በኃላ ክለቡ ባደረጋቸው የሊግ እና የዩሮፓ ሊግ ጨዋታዎች አንዳንዴ በተጠባባቂነት እንዲሁም ከቡድኑ ስብስብ ውጪ እየሆነ ቆይቷል፡፡
የስኬንደርቡ ፍፁም የበላይነት በታየበት ጨዋታ የድል ግቦቹን ኔስፖር (2)፣ ሽኮርዳ፣ ማራ (3)፣ ሊኬሪ፣ ሉላ እና ታኮ ሲያስቆጥሩ ለአንደኛ ዲቪዚዮን ክለቡ ማሙራሲ የማስተዛዘኛ ግብ ያስገኘው ቱንግሺ ነው፡፡ በጨዋታው ላይ ስኬንደርቡ አብዛኞቹን ቋሚ ተሰላፊዎቹን ያሳረፈ ሲሆን በአጠቃላይ ውጤት 17-1 በማሸነፍ ወደ ቀጣዩ የማጣሪያ ዙር ማለፍ ችሏል፡፡
ስኬንደርቡ ምንም እንኳን በዩሮፓ ሊግ ከሁለት ጨዋታዎች አንድ ነጥብ ብቻ ቢያገኝም የአልባኒያን ሱፐር ሊጋ በ10 ነጥብ መምራት ጀምሯል፡፡ ክለቡ አምና የተቀማውን የሊግ ክብር የማስመለስ እድሉ የሰፋ ይመስላል፡፡
ከተመሰረተ ረዘም ያለ ጊዜን ያስቆጠረው ወልቂጤ ከተማ በተጠናቀቀው የውድድር ዘመን ወደ ከፍተኛ ሊጉ ባደገበት አመት እስከመጨረሻው ሳምንት የዘለቀ ጠንካራ ፉክክር በማድረግ ከፕሪምየር ሊጉ ለጥቂት እንደመቅረቱ በዘንድሮው አመት ወደ ፕሪምየር ሊግ ለማደግ ከሚፎካከሩ ክለቦች አንዱ ይሆናል ተብሎ ይጠበቃል፡፡
ወልቂጤ ከተማ እስከአሁን ድረስ ቋሚ የሆነ ስራ አስኪያጅና የቴክኒክ ባለሙያ የሌለው ሲሆን ክትትል እና ድጋፍ እንዲሁም በተደጋጋሚ የፋይናንስ እጥረት ምክንያት በየውድድር አመቱ ፈተና ሲያጋጥመው ይስተዋላል፡፡ ክለቡ ይህም ችግር ቢኖርበትም ከባለሀብቶች እና ከከተማው አስተዳደር በሚደረጉ ድጎማዎች ራሱን እየገነባ ይገኛል፡፡
ወልቂጤ ከተማ በዋና አሰልጣኙ አዲሴ ካሳ እና በምክትላቸው አብዱልሀኒ ተሰማ እየተመራ ከመስከረም 3 ጀምሮ በሀዋሳ ዝግጅቱን እያከናወነ ይገኛል፡፡ ከሀዋሳ ከተማ፣ ሲዳማ ቡና እና ሀዋሳ ከተማ ወጣት ቡድን ጋር የአቋም መለኪያ ጨዋታ ማድረጉም ታውቋል፡፡
ክለቡ ካለፈው አመት ስብስቡ 5 ተጫዋቾችን በአቋም መውረድ ምክንያት ሲያሰናብት 2 ተጫዋቾች ውል ቢኖራቸውም ከሌላ ክለብ የተሻለ ጥቅም ስለቀረበላቸው አሳልፎ ሰጥቷል፡፡ 20 ተጫዋቾች የአንድ አመት ቀሪ ውል ያላቸው ሲሆን ለ3 ተጫዋቾችን የሙከራ እድል ሰጥቶ 7 አዳዲስ ተጫዋቾችን ማስፈረም ችሏል፡፡
ክለቡ በአዲሱ የውድድር አመት ክፍተቱን ደፍኖ በመቅረብ ወደ ፕሪምየር ሊግ ለማሳደግ እየሰራ መሆኑን የክለቡ አሰልጣኝ የሆኑት የቀድሞ የሀዋሳ ከተማ እና የኢትዮጵያ ብሔራዊ ቡድን ተጫዋች አዲሴ ካሳ ተናግረዋል፡፡ “ዝግጅታችን ጥሩ ነው፤ ካለፈው አመትም የተሻለ ነው፡ ቡድኑ አምና ገና ከአንደኛ ሊግ የመጣ እንደመሆኑ አዲስ የነበረ ቡድን ነው፡፡ አሁን በነበሩበት ክፍተቶች ላይ በርካታ ስራ እየሰራን ነው፡፡ ተጫዋቾቼ ላይ በደንብ መስራት ያስፈልገኛል፡፡ በአጠቃላይ ያለፈውን አመት ስህተት አርመን የተሰጠንን ኃላፊነት ለመወጣት እንሞክራለን፡፡ ወደ ሊጉ በመቀላቀልም ደጋፊዎቻችንና አመራሩን ለማስደሰት አቅደናል፡፡” ብለዋል፡፡
ወልቂጤ ከተማ በዘንድሮው የኢትዮጵያ ከፍተኛ ሊግ በምድብ ለ የተደለደለ ሲሆን ጥቅምት 25 በሚጀመረው ውድድር የመጀመሪያ ጨዋታውን በሜዳው ከናሽናል ሲሚንቶ ጋር ያደርጋል፡፡ ከዋናው ውድድር በፊት ደግሞ ከጥቅምት 11 ጀምሮ በሚካሄደው አመታዊው የደቡብ ክልል የከፍተኛ ሊግ ክለቦች ካስቴል ዋንጫ ላይ የሚካፈል ይሆናል፡፡
ናይ ቻይና ምኽትል ፕረዚደንት ዚ ዣንፒንግ ኣብ ዩናይትድ ሴተይትስ ዑደት አካይዶም፣ ፕረዚደንት ባራክ ኦባማን ምኽትሎም ጆ ባይደንን ሓዊሱ ምስ ላዕለዎት ሰበ ስልጣን አሜሪካ ተራኺቦም ተዘራሪቦም'ለው።
የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ጠቅላላ ጉባሄ በዓለም አቀፍ ደረጃ በእየ አመቱ ጥር 27 ቀን ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ ወንድማማችነት ቀን ሆኖ እንዲከበር መወሰኑን ተከትሎ ጥር 27/2013 ዓ.ም ላይ የመጀመሪያው ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ ወንድማማችነት ቀን ስብሰባ በበይነ መረብ አማካይነት ተካሂዶ ማለፉ የሚታወቅ ሲሆን በእዚህ ስብሰባ ላይ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮስ ጨምሮ የአል-አዝሃር ታላቁ ኢማም አህመድ አህመድ-ታይየብ እንዲሁም የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት ዋና ጸሐፊ አቶ አንቶኒዮ ጉቴረዝ እና ሌሎች ተገባዥ እንግዶች መሳተፋቸው ይታወሳል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ ሐሙስ ጥር 27/2013 ዓ.ም ለመጀመሪያ ጊዜ ለዓለም አቀፍ የሰብዓዊ መንድማማችነት ቀን ላይ በቪዲዮ ባስተላለፉት መልእክት ውስጥ የወንድማማችነትን ጭብጥ አጉልተዋል አንስተዋል። እርሳቸው በመልእክታቸው አክለው እንደ ገለጹት ወንድማማቾች እና እህተማማቾች የመሆን ምርጫ ማድረግ እንደ ሚቻል የገለጹ ሲሆን አሊያም ሁሉንም ነገር እናጣለን በማለት በአክብሮት መልእክታቸውን ለመላው ዓለም አቅርበዋል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ ለመጀመሪያ ጊዜ በዓለም አቀፍ ደረጃ የሰብዓዊ ወንድማማችነት ቀን ሀሙስ ዕለት ጥር 27/2013 ዓ.ም ሼክ መሐመድ ቢን ዛይድ በአቡ ዳቢ በበይነ መረብ አማካይነት ባዘጋጁት ስብሰባ ላይ ታላቁ የአል-አዛር ኢማም አህመድ ታየብ፣ የተባበሩት መንግስታት ዋና ፀሀፊ አቶ አንቶኒዮ ጉተሬዝ ጨምሮ በርካታ ተሳታፊዎች የታደሙበት ስብሰባ እንደ ነበረም ተገልጿል።
በእለቱ በስብሰባው ላይ ቅዱስ አባታችን ፍራንቸስኮስ ባደረጉት ንግግር ተግዳሮቶች ቢኖሩም ወንድማማችነትን ለማስተዋወቅ አስተዋፅኦ ላበረከቱ አካላት ምስጋናቸውን አቅርበዋል። ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ “እህቶች እና ወንድሞች - እነዚህ ቃላት ቃላቶቻችን ሊሆኑ የገባል” ያሉ ሲሆን በወንድማማችነት መንፈስ የተሞላ ዓለም ለመፍጠር ምንም አንኳን ርካታ የሆኑ ተግዳሮቶች የሚያጋጥሙን ቢሆንም ቅሉ እነዚህን ተግዳሮቶች እና አደጋዎችን ተጋፍጠን የሰብዓዊ ወንማማችነት መንፈስ በዓለም ውስጥ እንዲሰርጽ ማደረግ እንችላለን ብለዋል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ ከሁለት ዓመት በፊት የቀረበው ሰነድ እንዲረቅ ከፍተኛ አስተዋጾ ላበረከቱት ለምስክርነታቸውና ላደረጉት ትብብር ታላቁ ኢማም አህመድ አል-ታይየብ ልዩ እውቅና የሰጡ ሲሆን ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ በአቡዳቢ ኢሚሬትስ ዘውዳዊ ልዑል ሼክ መሐመድ ቢን ዛይድ በእዚህ ለሰብዓዊ ወንማማችነት በሚደረገው ጥርት እመንት በመጣላቸው እና የሕግ ባለሙያ የሆኑት አብዱል ሰላምም ለእዚህ የሰብዓዊ ወንድማማችነት ማሕበር ለእድገቱ ንቁ ተሳትፎ በማድረጋቸው ምስጋናቸውን አቅርበዋል።
ርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ “ለወንድማማችነት መንፈስ ራሳችሁን በመስጠታችሁ ሁላችሁንም አመሰግናለሁ ፣ ምክንያቱም ዛሬ ወንድማማችነት የሰው ልጅ አዲስ ተግዳሮት ነው፣ ወይ ወንድማማቾች ነን ፣ ወይም እርስ በእርስ እንጠፋፋለን በማለት ቅዱስነታቸው በመልእክታቸው አክለው ገለጸዋል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ “ዛሬ ለግድየለሽነት ጊዜ የለንም” እና አሁን ያለውን ሁኔታ በርቀት ፣ በንቀት እና በቁራኛ በመመልከት “እጃችንን ታጥበን መቀመጥ አንችልም” በማለት አጥብቀው ተናግረዋል። እኛ ወንድማማቾች ወይም እህተማማቾች መሆናችንን ማረጋገጥ ይኖርብናል “ወይም ሁሉም ነገር ይፈርሳል” እኛ በእዚህ ምክንያት ይህንን የሰብዐዊ ወንድማማችነት መንፈስ ተጠናክሮ በዓለም ውስጥ ይቀጥል ዘንድ “የዘመናችን ፈታኝ እና የዘመናችን ተግዳሮት” የሆኑትን ነገሮች ሁሉ መጋፈጥ ይኖርብናል ብለዋል።
ወንድማማችነት ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ መልእክታቸውን ሲቀጥሉ “የተዘረጋ እጅ ማለት ነው። ወንድማማችነት መከባበር ማለት ነው። ወንድማማችነት ማለት በተከፈተ ልብ ማዳመጥ ማለት ነው። ወንድማማችነት ማለት በራስ እምነት ውስጥ ጽናት ማለት ነው” ብለዋል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ በባህሎች እና ወጎች መካከል ልዩነቶች ቢኖሩም እኛ “ከአንድ አባት የተወለድን” ወንድማማቾች እና እህተማማቾች መሆናችንን” በአጽንኦት ተናግረዋል። በዚህ ረገድ ወንድማማችነት በድርድር ሳይሆን የተለያዩ ባህሎቻችንና ወጎችን በማክበር መገንባት አለበት ብለዋል።
“የመደመጥ ጊዜ ነው። ከልብ የመቀበል ጊዜ ነው። ወንድማማቾች የሌሉበት ዓለም የጠላት ዓለም መሆኑ በእርግጠኝነት የተረጋገጠበት ወቅት ነው” ብለዋል ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ። በተጨማሪም “እኛ ወንድማማቾች ነን ወንድማች አይደለንም ማለት አንችልም” በማለት አጉልቶ በመግለጽ ይልቁንም ግድየለሽነት “በጣም ረቂቅ የጥላቻ” ባሕርይ በመሆኑ “እኛ ወንድማማቾች መሆን ይኖርብናል፣ አለበለዚያ ግን እርስ በእርሳችን እንደ ጠላቶች ሆነን ነው የምንፈራረጀው” በማለት አጥብቀው አሳስቧል።
“እንደ ጠላት ለመፈራረጅ ደግሞ በጦርነት ላይ መሆን አያስፈልገንም ፣ እርስ በርሳችን አለመከባበራችን በራሱ በቂ ነው” ያሉት ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ ነገሮችን አጣመን የመመልከት እና ሌሎች እንዳልተፈጠሩ አድርገን የመመልከት ዝንባሌን የማስወገጃው ጊዜ አሁን ነው ብለዋል።
ለዓለም አቀፍ የሰብዓዊ የወንድማማችነት ቀን ክብረ በዓል አንድ አካል የሆነው ደግሞ ለተባበሩት መንግስታት ድርጅት ዋና ፀሃፊ አቶ አንቶኒዮ ጉቴሬዝ እና የሞሮኮ እና የፈረንሳይ ጥምር ዜግነት ያላቸው የሰብዓዊ መብት ተሟጋቿ ላቲፋ ቤን ዛያቲን እ.አ.አ የ 2021 ዓ.ም የዛይድ የሰብዓዊ ወንድማማችነት ሽልማት እንደ ተቀበሉም ተገልጿል። ለተባበሩት መንግስታት ድርጅት ዋና ጸሀፊ አቶ አንቶኒዮ ጉቴረዝን በተመለከተ ንግግር ያደረጉት ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ ላገኙት ሽልማት “እንኳን ደሳልዎት” በማለት የተሰማቸውን ደስታ በመግለፅ በዓለማችን ውስጥ ሰላም እና ብልጽግና የሚረጋገጠው “በወንድማማችነት ልብ ብቻ በሚከናወኑ ተግባራት አማካይነት ነው” ብለዋል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ ትኩረታቸውን ወደ ሁለተኛዋ የ 2021 ዓ.ም ዛይድ ሽልማት ተቀባይ ወደ ሆኑት ክብርት ወይዘሮ ላቲፋ ቤን ዛያቲን በማዞር ልጃቸውን አሰቃቂ በሆነ ሁኔታ በማጣታቸው የተሰማቸውን ከፍተኛ ሐዘን ወደ ፍቅር እና ወንድማማችነትን ለማጎልበት በማስተላለፍ አነቃቂ የሆኑ ምስክርነታቸውን በመስጠታቸው ይህንን ሽልማት በመቀበላቸው ቅዱስነታቸው መደሰታቸውን አክለው ገለጸዋል።
“አዎ አህታችን የእርሶ ቃላቶች አሉባልታ ወይም የተለመዱ ነገሮች አይደለም፣ ሁላችንም ወንድማማቾች ነን ከሚል እምነት የተወለዱ ናቸው አንጂ። በሥቃይዎ ፣ በቁስሎችዎ ውስጥ የተካተተ ከፍተኛ ከሆነ ውሳኔ የተወለደ ነው” ሲሉ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ ተናግረዋል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮስ “ስለ ምስክርነቶ እጅግ አድርጌ አመሰግናለሁ” በማለት የተናገሩት ቅዱስነታቸው “የልጆ እናት በመሆኖ አመሰግኖታለሁ፣ የብዙ ወንዶችና ሴቶች ልጆች እንዲሁም እርስዎን በማዳመጥ ላይ የሚገኙ እና ከእርስዎ በመማር ላይ የሚገኙ ሰዎች ሁሉ እናት በመሆኖ፣ ሁላችንም ወንድማማቾች ነን፣ ካለእዚያ ግን ሁላችንም ተያይዘን እንጠፋለን፣ ሁሉንም ነገር እናጣለን” በማለት እየሰጡት ለሚገኙት ምስክርነት እጅግ አድርጌ አመሰግናለሁኝ ካሉ በኋላ ቅዱስነታቸው መልእክታቸውን አጠናቀዋል።
የምርት አገልግሎትን ወይም ኩባንያ አይተዋል እና የጥቅስ ወይም ተጨማሪ መረጃ ይፈልጋሉ። እባክዎን ዝርዝሮችዎን እዚህ ይተውና አንድ ሰው ከእርስዎ ጋር ሲገናኝ እናረጋግጣለን
የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ለቤኒሻንጉል ጉምዝ ክልል 8 ነጥብ 6 ሚሊየን ብር የሚገመት የምግብ እህል ድጋፍ አደረገ - Welcome to Fana Broadcasting Corporate S.C
አዲስ አበባ፣ ታህሳስ 18፣ 2013 (ኤፍ.ቢ.ሲ) የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ለቤኒሻንጉል ጉምዝ ክልል 8 ነጥብ 6 ሚሊየን ብር የሚገመት የምግብ እህል ድጋፍ አደረገ።
ድጋፉን የከተማ አስተዳደር የከንቲባ የህዝብ አደረጃጀት አማካሪ አቶ ሺሠማ ገብረ ስላሴ የቤኒሻንጉል ጉሙዝ ክልል ከፍተኛ የስራ ኃላፊዎች በተገኙበት አስረክበዋል።
በድጋፍ ርክክቡ የቤኒሻንጉል ጉሙዝ ክልል አደጋ ስጋት ስራ አመራር ኮሚሽን ኮሚሽነር ታረቀኝ ቴሲሳ እንደገለፁት የከተማ አስተዳደሩ ላደረገው የምግብ እህል የሰብዓዊ ድጋፍ ምስጋና አቅርበዋል።
አቶ ሺሠማ ገብረ ስላሴ በበኩላቸው በመተከል ዞን በንፁኃን ዜጎች ላይ የተፈፀመው ጥቃት ሁሉንም ያሳዘነ ድርጊት በመሆኑ የከተማ አስተዳደሩ በጽኑ እንደሚያወግዘው ገልፀዋል።
የኢትዮጵያን አንድነት የማይፈልጉ አካላት ሴራ ይበልጥ አንድነታችንን ያጠናክሩታል ያሉት አቶ ሺሰማ በክልሉ ለተፈናቀሉ ዜጎች የሚሆን 8 ነጥብ 6 ሚሊዮን ብር የሚገመት እያንዳንዳቸው 1 ሺህ ኩንታል የያዙ የስንዴ፣ የጤፍ እና የበቆሎ ድጋፍ ተደርጓል ማለታቸውን ከአዲስ አባባ ፕሬስ ሴክሬተርያት ያገኘነው መረጃ ያመለክታል።
የከተማ አስተዳደሩ ከዚህ ቀደም የህግ የማስከበር የህልውና ዘመቻ አስተዋጽዕዎ ላበረከቱ የአማራ እና የአፋር የፀጥታ ሀይሎች እንዲሁም በአካባቢው የሚገኙ ነዋሪዎችን ለመደጎም ቃል በገባው መሠረት ለእያንዳንዳቸው 3 ሺህ ኩንታል የምግብ እህል ድጋፍ ማድረጉ የሚታወስ ነው።
ከተንቤን – ትግራይ ወደ ወለጋ ዩኒቨርሲቲ ሄደው በነበሩት አድኖም አሰግድ እና ሃጎስ (ለጊዜው የአባት ስም እያጣራን ነን) በሚባሉት የሆርቲከልቸር (የጓሮ ተክሎች ልማት) እና የገጠር ልማት የትምህርት ክፍሎች ተማሪዎች በነበሩት ወጣቶች ግድያ ውስጥ ‘እጃችሁ አለ’ ተብለው የተያዙት ተማሪዎች ኢብሣ ዳሆ፣ ብሮምሣ አበራ፣ ከማል በዳሣ፣ አሪቡ ከበደ እና አብዶ ካሣሁን የሚባሉና ስሙን እያጣራን ያለነው ሌላ ስድስተኛ ተጠርጣሪዎች መሆናቸው ታውቋል።
የሻምቡው ግቢ መንስዔ አዲግራት ውስጥ መገደሉ የተገለፀ ተማሪ ጉዳይ መሆኑንም እማኞች ለቪኦኤ ጠቁመዋል። ወደ ሻምቡ የመከላከያ ሠራዊትና ፌደራል ፖሊስ በመግባቱ ፍርሃት ያደረባቸው ተማሪዎች ዛሬ ወደ ግቢው አለመግባታቸውንና የአካባቢው ሰው እንዳስጠለላቸው አንድ እማኝ አመልክተዋል።
ይህ በእንዲህ እንዳለ አምቦ ከተማ ውስጥ ከተማሪዎች ተቃውሞ ጋር በተያያዘ በክልሉ ፖሊስና በፌደራል ኃይሎች መካከል ግጭት መፈጠሩና ለአሥር ደቂቃ ያህል የተካሄደ የተኩስ ልውውጥ እንደነበረ ተገልጿል። በግጭቱ ውስጥ ሕይወት ሳይጠፋ እንዳልረ የተነገረ ሲሆን አንዲት የዘጠኝ ዓመት ልጅም በጥይት ተመትታ ወደ ሆስፒታል መወሰዷ ተገልጿል። ሰሜን ወሎ ውስጥም ውርጌሣ በሚባል ከተማ በተፈጠረ ግጭት አንድ ሰው ተገድሎ ሌላ ደግሞ መቁሰሉ ተሰምቷል። ተጨማሪ መረጃ ለማግኘት ቪኦኤ እየጣረ ይገኛል።
የዚምባቡዌ መንግስት ተቃዋሚ ፓርቲዎች ባለፈው ወር ሮበርት ሙጋቤ ከስልጣን ከተነሱ በኋላ ሀገሪቱ መንግስቱ ሃይለማርያምን ወደ ሀገራቸው እንድትሰድ በመጎትጎት ላይ ናቸው።Continue...
በ2019 እ.ኤ.አ. መገባደጃ ላይ ለአዲስ ስታንዳርድ ከደረሰ የጥቆማ ሰነድ በመነሳት ተከትሎ ባደረግናቸው ምርመራዎች በሊባኖስ የሚገኙ ኢትዮጵያውያን ሠራተኞች ንብረት የሆነ ገንዘብ በኢትዮጵያ መንግስት ተመዝብሮ በምስጢር ለአሜሪካ የሎቢ ድርጅት የዕዳ ክፍያ እንዲሆን $600,000 የሆነ መጠን ያለው ክፍያ መፈጸሙ ተደርሶበታል።… Read More ከ11 ዓመታት በፊት የኢትዮጵያ ዲፕሎማቶች $640,000 ዶላር በሊባኖስ ከሚገኙ የቤት ሠራተኞች በመዝረፍ አሜሪካ ለሚገኝ የህግ ተቋም እንዲተላለፍ አደረጉ
ይህን ፅሑፍ እንዳሰናዳ ምክንያት የሆነኝ ሪፖርተር ጋዜጣ በቅርቡ በ‘ቆይታ’ አምዱ ላይ “አንድነታችን ሊጠናከር የሚችለው ስልጣን የሚያዝበት ስርዓት በህዝብ የሚታመን ሲሆን ነው” በሚል ርዕስ የቀረበ ቃለ ምልልስ ነው።የሪፖርተሩ ቋሚ አምደኛ ዮሐንስ አንበርብር ቃለ ምልልሱን ያደረገው፤ ከደርግ ውድቀት መባቻ ጀምሮ ለሰባት ዓመታት ያህል የኢፌዴሪ መከላከያ ሰራዊትን በጠቅላይ ኤታማዦር ሹምነት ያገለገሉትንና ኋላ ላይም ከህወሓት/ኢህአዴግ ለሁለት መሰንጠቅ ጋር ተያይዞ… ሙሉውን እዚህ ላይ ይንብቡት ከአይጋ ፎረም የተወሰደ ሌጄኔራል ፃድቃንን ታዘብኳቸው!
የማያውቁት አገር አይናፍቅም ሲባል እሰማለሁ። እኔ ግን የማላውቃቸው የምስራቅ ኢትዮጵያ ከተሞች ሀረር ከነምንጣፏ፣ድሬደዋ ከነአሮጌው ሰፈሯ፣አሰበ ተፈሪ ከነብርቱካኗ፣ በሰሜኑም ቢሆን ባህር...
ስምንት ክለቦችን በሁለት ምድቦች በመክፈል የተጀመረው ይህ ውድድር የምድብ ሁለት የመጨረሻ ጨዋታዎች ረቡዕ በብሄራዊ ወጣቶች ስፖርት አካዳሚ ተከናውኖ ወደ ግማሽ ፍጻሜ ያለፉ ቡድኖች ታውቀዋል፡፡
ከፍተኛ ግብ አስቆጣሪነቱን ቢኒያም አሰፋ ከኢኤስኤፍ በ18 ጎሎች ሲመራ ኤልሻዳይ ቤኩማ ከአሴጋ በ11 ጎሎች ይከተላል፡፡ ለሚ ኢታና ከቲጂና ጓደኞቹ በ10 ጎሎች ሶስተኛ ደረጃ ላይ ይገኛል፡፡
ውድድሩን ያዘጋጀው የኢትዮጵያ እግር ኳስ ፌደሬሽን የፉትሳል ኮሚቴ የውድድሩ የመዝጊያ ስነ-ስርዓት የፊታችን እሁድ ሰኔ 19 ከረፋዱ 4 ሰዓት ጀምሮ በደማቅ ሁኔታ እንደሚከናወን አስታውቋዋል፡፡
የሰሜን ካሊፎርኒያ ለእኛ ወይን በተሻለ ሁኔታ የሚታወቅ ቢሆንም, የድንጋይ ስራዎች ቢራ ማዘጋጀት ትልቅ ነው, እናም አሁን በሳን ፍራንሲስኮ የባህር ወሽመጥ አካባቢ አዲስ ብራቴጂዎች እየተበራከቱ ነው. አዲስ የእርከስ ቢራ ያተኮሩ ምግብ ቤቶች, የቢራ መጠጦች እና የቢራ መደብሮች እነዚህን አካባቢያዊ ብራዎች ከአለም ጋር ለመጋራት እየሰሩ ነው.
በሳን ሆሴ እና ሲሊኮን ቫሊ ውስጥ ለሚሠሩ ሁሉም የቢራ ስራዎች መመሪያ እዚህ አለ. ከእነዚህ ብራቂዎች ውስጥ አብዛኛዎቹ አሻንጉሊቶችን መሙላት ስለሚያስፈልጋቸው በቤት ውስጥ ለመደሰት ጥቂት ጫማዎች መውሰድ ይችላሉ.
ይህ ብራባት በደረቁ, በመጠጥ የአስቸኳይ የፒአይኤ, የፍራፍሬ ፍራፍሬዎች እና የባሮል ረዥም አልባ ነፍሳት ላይ ያተኩራል. የቤልሞድ ጣዕም ክፍል ሐሙስ, አርብ, ቅዳሜ እና እሁድ ክፍት ነው.
የ Devil's Canyon የቢራ ፋብሪካ ሽልማት አሸናፊ የሆነው የቢራ ጠመቃ ሲሆን በአውሮፓዊያን አነሳሽነት ተመስርቶ ነው. የቢራ ፋብሪካው ዘላቂ የቢራ ጠመቃቸውን እና ቀዶ ጥገናውን በአካባቢው እውቅና አግኝቷል.
የመሽኛው ክፍል በአርብ ከሰዓት በኋላ ብቻ ክፍት ነው. በየአርብ ከ 5 - 10 ከሰዓት በኋላ ቢራ ፋብሪካ ታዋቂውን የየደጅ ምግብ የጭነት መኪና ስብሰባ (Off The Grid) ያስተናግዳል.
ከእርስዎ ቢራ ለሚመጡ አንዳንድ ባርቤካዎች ከፈለጉ ካምፕል ቢቢንግ ካምፓኒ, በካምቤል ከተማ መሃከል እና የቢራ ፋብሪካ ይፈትሹ. በአሁኑ ጊዜ ስድስት የራሳቸውን ቢራዎች እና በካሊፎርኒያ አካባቢ ከሚገኙ የቢራ ፋብሪካዎች የሚውሉ የእንግዳ ማዘጋጃ ቤቶችን ይመርጣሉ.
ባህላዊው የአውሮፓ ባር ቢራዎች እና ሙሉ ዝርዝር እና የአርብ እና ቅዳሜ ምሽቶች የቀጥታ ሙዚቃን የሚያቀርብ አንድ ፋብሪካ እና ምግብ ቤት. ምግብ ቤቱ ሰኞ እስከ ቅዳሜ ክፍት ነው. መልካም ሰዓት ከሰኞ እስከ አርብ, ከ 3 30-6 ከሰዓት በኋላ ነው
የመንደሩ የቢራ ፋብሪካ እና ጣቢያን በእውነተኛ የእንግሊዝኛ ቅኝት ስራዎች ላይ ያተኮሩ ናቸው. የቢራ መጥመቂያው ክፍል እና ምግብ ቤት በሳምንት ሰባት ቀናት ክፍት ናቸው.
የ Gordon Biersch ቡድን በ 1988 በፓሎ አልቶ የጀርመን ስቴል አርቢዎችን, ፔልሸሮችን እና ስሪቶችን ማምረት ጀመረ. በአሁኑ ጊዜ አለምአቀፍ ኩባንያ በአሁኑ ጊዜ በዩናይትድ ስቴትስ ውስጥ 35 ምግብ ቤቶች እና አራት ታይዋን ውስጥ ነው. የእነሱ የቢራ እና የጥጥ ፋብሪካ አሁንም ድረስ በሲሊኮን ቫሊ ውስጥ (በዳን ማያ ሳን ሆሴ ጆርፓን ፓርክ) ውስጥ ይገኛል, ነገር ግን ለተመረጡት ዓመታዊ ዝግጅቶች ለህዝብ ክፍት ነው.
የሲሊኮን ቫሊ ምግብ ቤቶች ሙሉ እቅዶችን ያቀርባሉ እና ዝርዝርን ያጥቡ. የደስታ ሰዓት ከሰኞ እስከ አርብ, ከ 3 30-6 ከሰዓት (ሳን ሆሴ) እና ከ 4 እስከ 6 ሰዓት (ፓሎ አልቶ) ነው.
የሃልፍ ሙን ቤይ ብረት ፋብሪካ ከዋነኛው ማዕከላዊ የውኃ ማጠራቀሚያ ቦታ ላይ የድንጋይ ውጫዊ ድንጋይ ብቻ የተለመደና ልዩ ብስሮችን ያቀርባል. ሁለቱ የአሁኑ ቢራዎች በመላው ዓለም በሰዎች ላይ ከሚፈጸም የሰዎች ዝውውር ጋር የሚሠራ ለትርፍ የማይጠቅም ከመደበኛ ተጠቃሚ ድርጅቶች ውስጥ ገንዘብ ተመራጭ ናቸው. ቢራ ፋብሪካ በባህር ዳርቻው መንደር ውስጥ የማኅበረሰብ ሕይወት ማዕከል ለመሆን ይጥራል, እንዲሁም Brews & Views ያስተናግዳል, ወርሃዊ ክስተቶች ተናጋሪዎችን እና / ወይም በፖለቲካ እና በማህበራዊ ጉዳዮች ላይ ያተኮረ.
የሂምቴራ ቢራ ፋብሪካ የሆስፒፓይ ተጫዋቾችን ጨምሮ በደርዘን የሚቆጠሩ ጥበባዊ እና ጣዕም ያላቸው ቢራዎችን እና የየራሳቸው ልዩ የፍጆታ ብራንድ ብራንድዎችን ያቀርባል. ኸርበርት የማውንቴን ዕይታ ቤት (እህት) የእህት አምራች ነው እና በፋብሪካው ውስጥ ሁለቱንም ምርቶች ሊጥሉ ይችላሉ.
በሲሊንያን ቫሊ የባህር ዳርቻ ላይ በሚነዳ ማንኛውም የመኪና ጉዞ ላይ. የሀይዌይ 1 የቢራ ፋብሪካ ኩባንያ ሀይዌይ 1 ላይ ከፓስደዶሮ በስተደቡብ 7 ማይል ነው. የሀይዌይ 1 የቢራለት ኩባንያ ከሌሎች የባህር ወለል አካባቢዎችና ሳንታ ክሩዝ የተሠሩ የእርሻ ነጋዴዎችን እና ጠማማ አድራጊዎችን አስር የቤታቸው ብስባሽዎችን እና የእንግዳ መቀበያ ክፍሎችን ያቀርባል.
ነጮችን የሚያነቃቃው ይህ እውነተኛ የእርሻ ፋብሪካ አይደለም ስለሆነም በብሔራዊ ግሮሰሪ (Whole Foods Market) በባለቤትነት የተያዘ እና የሚንቀሳቀስ ስለሆነ, ማራኪ ሁለት ፎቅ የከተማይቱ መታጠቢያ ክፍል አላቸው. ዳውንቶን ሳን ሆሴ የሚባሉት ቦታዎች በካሊፎርኒያ የመጀመሪያው የ Whole Foods ምርት ስም ነው. ሁለተኛው ፎቅ የህሙማን መማሪያ አሥር አስራ ዘጠኝ የቧንቧ መክፈቻዎች አሉት የእርከን ቢራ, ወይን, እና የአሳሽ እቃዎች እና አጭር ምግብ ምናሌ.
የስካይ ቢራ ኩባንያ በአነስተኛ የአልኮሆል "ክሎርቲን" ቢራዎች ውስጥ ይታወቃል - የስፖርት ውድድርን በመመልከት ለጥቂት ጊዜ ሊደሰቱ ይችላሉ. የቢራ ፋብሪካው መስራች ዴድ ኤርትሪክ ለስታንፎርድ ዩኒቨርሲቲ የቤዝቦል ቡድን አረፉ.
የመታጠቢያ ክፍሉ ረቡዕ እስከ እሑድ ክፍት ነው, ለበርካታ ሰዓታት ድር ጣቢያውን ይፈትሹ. የቢራ ፋብሪካዎች በ 10 ወይም ከዚያ በላይ ለሆኑ ቡድኖች በቀጠሮ ቦታ ላይ ይገኛሉ. የምሽቱ ፉርጎዎች በየአርብ ዕለት ወደ ቢራ ፋብሪካ ይወጣሉ.
የታንጋላች በ 20 የተለያዩ የስነ-ጥበብ ቢራዎች, ከ 50 በላይ ጠርሙሶች እና የአሻንጉሊት ሙጫዎች ጥራጥሬ, ጣዕም ቤት እና የጠርሙስ ሱቅ ነው. ጣፋጭ ማእድ ቤት የቤት ውስጥ ምግቦችን, ሳንድዊቶችና ሰላጣዎችን ያቀርባል.
የ "Tied" ቤት በደቡብ ብሄራዊ የባህር ጠረጴዛዎች ውስጥ እጅግ ጥንታዊው ማይክሮብሪት እና በ "ዳውንታውን ማውንቴን ቪው" ውስጥ ተወዳጅ የቢራ ጣውላ ነው. የታይድ ቤት በማይታዩ ቦታ ላይ እምብዛም ቢታወቅም, አሁንም ድረስ በሳን ዮሴል ውስጥ የእህታቸው ቢራ ፋብሪካ የቢራ ፋብሪካ ኩባንያ ውስጥ ይመገባሉ.
ጣቢያው በሳምንት ሰባት ቀን ክፍት ነው, ሙሉ እኒከስ እና ሁለቱም የታይድ ቤት እና የሄርፕቲንግ ቢራ ኩባንያ ቢራዎች ያቀርባሉ. የኪራይ ቤት ሁለት የደስታ ሰአት (ከሰኞ እስከ ዓርብ), አንዱ በምሳ (ከ 11 30 እስከ 1 00) እና አንዱ በእራት (ከምሽቱ 4 ሰዓት እስከ ምሽቱ 6 ሰዓት).
የሲሊኮን ቫሊ ከካሊፎርኒያ እና በመላው ዓለም በደርዘን የሚቆጠሩ የቢራ ጠመቃዎች ለመደሰት የሚችሉበት በርካታ እና በርካታ መጠን ያላቸው ቢራዎች ያሏቸው ባሮች አሉ. እዚህ ጥቂት የግል ምርጫዎቼ እነሆ.
የመጀመሪያው ስበት በፋብሪካ 35 ትሮፕራዎች እና ሌሎች በደርሶ ላይ ይገኛሉ. ሁለት መጋዘኖች እና ከቤት ውጪ የቢራ ማከሚያ አላቸው. በርበሬዎች ለስላሳዎች, ለድፍ ቅባት ፍራፍሬዎች እና ለ sandwiches ጨምሮ የተለያዩ የቢራ ዓይነቶች ይኖሩታል.
በሳን ዮሴኖ ከተማ ውስጥ አንድ ኢንዱስትሪያዊ ቢራ ባር እና የጠርሙስ ሱቅ. በመቶዎች የሚቆጠሩ የእርከን ቢራዎች, ሸሚዞች እና ዘመናዎች በማቀዝቀዣ ክፍላቸው አሉ. ISObeers ምግብን አያቀርብም ነገር ግን በቢራዎ እንዲደሰቱ ምግብን እንዲያካሂዱ ይፈቀድልዎታል.
ቀደም ሲል መልካም ካርማ ቪጋን ካፌ በመባል የሚታወቀው ትንሽ ዳሬ እና ካፌ ውስጥ ዳውንቶን ሳን ሆዜ ሆቴል ውስጥ. መታጠፍ በሚፈልጉበት ጊዜ ያልተለመዱ ያልተለመዱ እና ያልተለቁ ነገሮችን ያቀርባል.
አንድ ታሪካዊ ሳን ካሮስስ ቢራ አሞሌ እና የጠርሙስ እቃዎች ከ 100 በላይ ጠርሙሶች በመደርደሪያ ወይም ቤታቸውን ለመውሰድ ከ 25 በላይ ሽክርክሪት ያላቸው ቢራዎች.
የአማካይ የማጣቀሻ መጠጫ ሱቆችዎ ጥቂት ጥቂት የእርሻ ቢራዎች ቢይዙም በእውነተኛ የቢራ መደብሮች ወይም በአደባባዮች ላይ የእጅ ወለሎች ጥራዝ ሲሰሩ የሚታወቁ እውነተኛ ቢራዎች ይሸጣሉ. እዚህ ጥቂት የአካባቢያዊ ተወዳጆች ናቸው.
ከ 500 በላይ የአካባቢያዊና ዓለም አቀፍ የእርከን ቢራዎች, ሚዛን እና ደረቅ ጋቢን የሚያቀርብ የቢራ መደብር. ቢራዎች በጥጥ የተሸጡ እና ጥሬ እቃዎች እና ጥፍሮች ይሸጣሉ.
ሳን ፍራንሲስኮ ቢራ ሳምንት (ፌብሩዋሪ) - ከኖርዌይ የባህር ወሽመጥ እስከ ሳንታ ክሩዝ ከ 100 በላይ ዝግጅቶችን ያካተተ የዓመታዊ የባህር ወሽመጥ የቢራ በዓል.
ኮሎምቢያዊው አንቶኒዮ (ቶኒ) አኮስታ (Tony Acosta) የጊታር ክር በማምረትና በመሸጥ ነው የሚተዳደረው። በርካታ ገንዘብን ከሽያጩ ካጠራቀመ በኃላ የራሱን ምርት የሚያስተዋውቅበትና የሚሸጥበትን መደብሮች በማንሃታን (Manhattan) ከፍቷል። ከዚህ ቀደም እንደሰማናቸው ከስኬት ጀርባ ያሉ የስራ ጥረቶች አሜሪካኖቹ እንደሚሉት አሜሪካን ድሪም “American dream” በህይወት ትግል ውስጥ አልፏል አኮስታ።
የተወለደችው በትግራይ አድዋ ከተማ ነው። የመጀመሪያና ሁለተኛ ደረጃ ትምህርቷን አዲስ አበባ በሚገኘው በቴጌ መነን ት/ቤት ከጨረሰች በኃላ ከአዲስ አበባ የስነጥበብ ትምህርት ቤት በስዕል ስራ ትምህርቷን አጠናቃለች። በመቀጠልም በዩናይትድ ስቴትስ ካሊፎርኒያ በሚገኘው ሉተራል ዩኒቨርስቲ የስዕል ትምህርቷን ለአራት አመት ቀጥላ ተምራለች። ከሃምሳ ጊዜ በላይ የስዕል ኤግዚቢሽኖችን ለብቻዋና ከሌሎች ሰአሊዎች ጋር በጋራ በመሆን አሳይታለች።
ከልጅነቷ በስራዎቿ በመደነቅና በመሸለም ስኬቷን የተቀዳጀች ሴት አርቲስት ናት ደስታ ሃጎስ። በተለያዩ አውሮፓ ሃገራት እንዲሁም በአሜሪካ የስዕል ኤግዚቢሽኖችን ለረጅም አመታት አሳይታለች። ታዲያ በነዚህ የስኬት የስዕል ኤግዚቢሽኖች መሃል አንድ የማይረሳ አሳዛኝ ክስተት አጋጥሟታል፤ ወደ ሰላሳ የሚጠጉ የስዕል ስራዎቿን ለዕይታ ለማቅረብ ወደ ጀርመን ስትጓዝ ለኤግዚቢሽኑ የታሰቡት የስዕል ስራዎቿ በሙሉ በመንገድ ላይ ጠፉ። እስከዛሬም የደረሱበት አልታወቀም።
በቅርቡ ባሳለፍነው የፈረንጆቹ አመት መጨረሻ በዩናይትድ ስቴትስ በፍሎሪዳ ማያሚ ከተማ፤ ኢትዮጵያ ስትሳተፍ የመጀመሪያዋ የሆነው አለም አቀፉ አመታዊ የስዕል ኤግዚቢሽን ላይ “ትዝታ ኤግዚቢሽን” በሚል ስያሜ ከሌሎች አምስት ኢትዮጵያውያን ጋር በመሆን ኢትዮጵያን ወክላ የስዕል ስራዎቿን ለዕይታ አቅርባ አድናቆትን አትርፋለች።
Ethiopia Zare (ዓርብ ታህሳስ 30 ቀን 2002 ዓ.ም. January 8, 2010)፦ በኢህአዲግ ካድሬዎች አስገዳጅነት በአማራ ክልል የሚገኙ የአንድነት አባላት ወደ መኢአድ እንዲቀየሩ እየተገደዱ መሆኑን ወደ አዲስ አበባ የገቡ የአንድነት አባላት ገለጹ።
ሰሞኑን ከምሥራቅ ጎጃም እንደመጡ የገለጹና በአዲስ አበባው አንድነት ጽ/ቤት የተገኙት አባል እንደገለጹት ለመኢአድ በሰፊው የሚከፈቱ በሮች ለአንድነት የተዘጉ ሲሆን፤ በአንድነት አባላት ላይ ክትትልና ማስፈራሪያ እየተደረገ መሆኑን ገልጸዋል።
እኚህ አባል ጨምረው እንደገለጹት እንግልቱን በመጥላት ጥቂት አባላቶች ወደ መኢአድ የተቀየሩ ሲሆን፣ ባመጹት ላይ እስር እየተፈጸመ ነው ብለዋል። ሁኔታውን በሚመለከት መኢአድ ምንም አይነት ምላሽ ያልሰጠ ሲሆን፤ በቅርቡ መግለጫ ያወጣል ተብሎ ይጠበቃል።
ኢንጂንየር ግዛቸው ሽፈራው በኬንያ ለሚታተመው ዕለታዊው ጋዜጣ “ዴይሊኔሽን” የአንድነት አባላት እስር ስጋት ላይ እንደጣላቸውና ድርጅቱም ሊዘጋ እንደሚችል የገለጹ ሲሆን፤ ገዢው ፓርቲ አንድነትን በመከፋፈል ለመበታተን ያልተቋረጠ ጥረት እንደሚያደርግ ገልጸዋል።
ይህ በእንዲህ እንዳለ ሰሞኑን ኢህአዲግ ባሰራጨው “የጨለማው ጉዞ” ዶክመንተሪ ፊልም የቀድሞ የድርጅቱ አባልና ሞት የተፈረደበት አቶ መላኩ ተፈሪ ድርጅቱን በማጥላላት የተናገረ ሲሆን፤ የተቃዋሚ የፖለቲካ ፓርቲዎችን በጥቂት አምባገነኖች የሚመሩ ውስጣቸው ባዶ ነው ሲል በኢትዮጵያ ቴሌቭዥንና በመንግሥት መገናኛ ብዙኅን በተላለፈ ፕሮግራም ላይ ተደምጧል።
“መርኅ ይከበር!” በሚል ከድርጅቱ የተባረሩ አባላት ደግሞ በባህርዳር፣ በጎንደር፣ በደብረ ብርሃን፣ በወላይታ፣ በቦንጋ እና በሌሎችም ክልሎች ደጋፊዎቻቸውን እያበራከቱ ከመሆኑም በላይ በድርጅቱ ስላለው ንቅዘት በይፋ በማጋለጥ ተሰሚነት እያተረፉ መሆኑን ለመረዳት ተችሏል።
አስተባባሪው አቶ አንተነህ ማስረሻ በፓርቲው ውስጥ የተሰገሰጉ ሕገ-ወጥ አባላትን በየክልሉ ለሚገኙ የድርጅቱ አባላት የማጋለጥ ሥራና የድርጅቱን ንቅዘት እናሳውቃለን ብለዋል። ከምሥራቅ ሸዋና ከባሌ የሥራ አስፈፃሚ ኮሚቴውን አካሄድ የተቃወሙ ደብዳቤ እንደጻፈላቸው የሚገልጹት አቶ አንተነህ፤ እንቅስቃሴውን የሚያደርጉት ከኪሳቸው በሚያወጡት ገንዘብ መሆኑን ጠቁሟል።
ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር አቢይ አህመድ ከመላው ኢትዮጵያ የተውጣጡ ከሶስት ሺህ በላይ መምህራን ጋር እንደሚወያዩ እየተነገረ ነው። መረጃው ትክክል ከሆነ በትምህርቱ ዘርፍ ሊደረግ ለታሰበው ለውጥ ከፍተኛ ጉልበት የሚሰጥ ይሆናል። እዚህ ላይ ሊነሳ የሚገባው ጥያቄ እነዚህ ከመላው ኢትዮጵያ መምህራንን ወክለው ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር የሚመካከሩ የትምህርት አመራሮች እና መምህራን ትኩረታቸው ምን ይሁን? በምን ጉዳይ ላይ ምክረ ሃሳብ ይለዋወጡ? የሚለው ነው።
ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር የሚደረገው ውይይት እንደ ከዚህ ቀደም በተግባር እንዳየናቸው በአጉል አሽኩልሌ፣ ማሽቃበጥ እና ሙገሳ ላይ የሚያተኩር ከሆነ አካሄዱ አደገኛ ይሆናል። እንደዚህ አይነት አካሄድ ቅጥፈት እና የውሸት ድራማ መተወን ለቀድሞ የስርአት ባለቤቶቹም አልጠቀመም። ለመምህራንም አልጠቀመም። ውጤቱም ቢሆን አለባብሰው ቢያርሱ በአረም ይመለሱ ከመሆን አይዘልም። ከዚህ በተጨማሪም የኢትዮጵያ ህዝብ ምሁራን በሚያሳዩት አድርባይነት በመመልከት ተስፋ ሊቆርጥ ይችላል። እናም ጥንቃቄ ሊደረግ ይገባል።
ይሄ ማለት ግን የሚደረገው ውይይት አሉታዊ ጉዳዮች ላይ ያተኩር ማለት አይደለም። እንደውም በእኔ እምነት ከለውጥ ሃይሉ ጋር የሚደረግ ምክክር ሂሳዊ ድጋፍ ( Critical Support) ላይ አጽንኦት ቢሰጥ የተሻለ ይመስለኛል። በቁጥር አነስተኛ የሆነውን የለውጥ አመራር መደገፍ የሚቻለው የተገኙት ድሎች በፀረ ለውጥ ሃይሎች እንዳይነጠቁ፣ የአገራችን ደህንነት አደጋ ላይ እንዳይወድቅ የሚያደርግ ሲሆን ብቻ ነው። እናም የሚደረገው ውይይት “በህገ መንግስት ይከበር!” ጭንብል የተሸፈነውን ዘረኛ እና አምባገነን ሃይል በሚደግፍ መልኩ መሆን የለበትም።
ለማንም ግልጥ እንደሆነው የተሻለ ስርአት ለማምጣት በሚደረጉ ትግሎች ውስጥ መሪ ሐሳቦችን የማመንጨት ሐላፊነት የምሁራን ነው። ማመንጨት ብቻ ሳይሆን ትግበራውን የሚመሩት እና የሚያስፈፅሙትም ምሁራን ናቸው። መምህራን ደግሞ ከየትኛውም ምሁራን በላይ ትውልድ የመቅረፅ ሀላፊነት የወደቀባቸው በመሆኑ በልዩ ሁኔታ ይታያሉ። እናም መምህራን ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር በሚኖራቸው ውይይት መሰረታዊ ጉዳዮችን ያነሳሉ ተብሎ ይጠበቃል። በእኔ እምነት የውይይቱ ማእከልና ማጠንጠኛ አዲስ በተቀረፀው “የትምህርትና ስልጠና ፍኖተ ካርታ” ቢሆን ተመራጭ ይሆናል።
ይህ በትምህርት ሚኒስቴር የበላይ አስተባባሪነት የተዘጋጀው የትምህርት እና ስልጠና ፍኖተ ካርታ ላይ በሺዎች የሚጠጉ ሙያተኞች በመምከር ላይ መሆናቸው ይታወቃል።የተዘጋጀው ፍኖተ ካርታ (Road Map) የአገራችንን የመካከለኛ ገቢ ራዕይ ለማሳካት የሚያስፈልገውን ብቁ የሰው ኃይል በብቃትና በብዛት እንዴት በማፍራት የአገራችንን ሁለንተናዊ ልማት እና የዲሞክራሲ ግንባታ ስራዎች መደገፍ እንዲቻል ከአለም አቀፍ ስምምነቶች ጋር በማስተሳሰር የተዘጋጀ መሆኑን በዶክመንቱ ላይ አመላክቷል።
የጥናቱ አጠቃላይ ሂደት በትምህርት ዘርፍ የተጠኑ ልዩ ልዩ ጥናቶችን፣ ሪፓርቶችን፣ መጠይቆችን፣ ውይይቶችንና ሌሎች የመረጃ ማሰባሰቢያ ዘዴዎችን በመጠቀም እንደተከናወነ ዶክመንቱ አመላክቷል። በአጠቃላይም ከ15ሺህ በላይ ለፌዴራል እስከ ወረዳ የተመደቡ ፓለቲከኞች፣ የዩንቨርስቲ አመራሮች፣ የትምህርት አመራሮች፣ መምህራን፣ ተማሪዎች፣ ወላጆች፣ የንግድ ምክር ቤት አባላትና ሌሎች ያገባኛል ባዬች መረጃ በመስጠት መሳተፋቸው ተገልጿል። ከዚህ በተጨማሪም የአለም አቀፍ ልምዶችን ለማካተት ለኢትዮጵያ የወደፊት መንገድ ሞዴል ሊሆኑ ይችላሉ የተባሉትን ቬትናም እና ማሌዢያ የፍኖተ ካርታ ብሉ ፕሪንት ለጥናቱ ግብአት ተወስዷል።
ፍኖተ ካርታው በቀጣይ በሚዘጋጁ ተከታታይ መድረኮች አስተያየት ተሰጥቶበት የመጨረሻውን ቅርፅ እንዲይዝ በማድረግ ለትግበራ ዝግጁ እንደሚሆን ተነግሯል። በተለይም ከያዝነው አዲስ አመት የመጀመሪያ ወር ጀምሮ በጥናቱ ላይ መምህራን፣ ተማሪዎች፣ ወላጆችና ሌሎች ባለድርሻ አካላት ሰፋ ያለ ውይይት እንደሚያደርጉና ሰነዱን እንደሚያዳብሩ አልፎ ሄዶም እንደሚያሻሽሉ አዲሱ መንግስት ቃል ገብቷል። በተገባው ቃል መሰረት በየደረጃው ምክክር እየተደረገበት መሆኑን ለማየት ተችሏል።
ይሄ የዶክተር አቢይ የለውጥ መንግስት ውሳኔ ትክክለኛ እና ወቅታዊ ነው።አካሄዱ ከዚህ ቀደም የነበረውን በግድ የመጫን እና የማሰረፅ (ኢንዶክትሪኔሽን) አካሄድ ያስቀረ ነው። እንደ ለውጥ ሃይል መስራት ያለበትን በመስራቱ ምስጋና ሊቀርብለት ይገባል።
የትምህርት ስርአት የአገሪቷን ፓለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊ፣ ማህበራዊ እና ስነ ልቦናዊ ሁኔታዎች የሚወስን በመሆኑ ቀድሞ እንደነበረው ከላይ ወደ ታች የመጫን ማእከላዊ አሰራር ሊፈፀም አይችልም። የትምህርት ተደራሽነትን፣ ጥራትን፣ ተገቢነትን፣ ፍትሐዊነት ለማረጋገጥ ካለ ባለድርሻ አካላት ንቁ ተሳትፎና ባለቤትነት የሚሞከር አይደለም። የትምህርት ስርአቱን እንደ ዋና ማስፈፀሚያ ወስዶ አንድ የኢኮኖሚና የፓለቲካ ማህበረሰብ ብሎም ኢትዪጵያን ወደ መካከለኛ ገቢ የመውሰድ ራዕይ ሊሳካ የሚችለው የትምህርት አመራሩን እና አደረጃጀቱን በወሳኝነት በሕዝብ ተሳትፎ የሚመራበት ስርአት መዘርጋት ከተቻለ ብቻ ነው።
በመሆኑም ጠቅላይ ሚኒስትሩ ከመምህራን ጋር የሚያደርጉት ምክክር ይህን ፍኖተ ካርታ ልዩ ትኩረት ሊሰጠው የሚገባ ነው። ላለፋት ሩብ ክፍለ -ዘመን በኢትዮጵያ ምድር የተተገበረው የትምህርት ስርአት ችግሮች በፍኖተ ካርታው ላይ በዝርዝር ሰፍረዋል።
በብዙ ኢትዮጵያውያን ዘንድ የትምህርትና ስልጠና ፍኖተ ካርታውን እና የትምህርት ፓሊሲውን አንድ እና አንድ አድርጐ የማየት ዝንባሌዎች እየታዩ ነው። ለዚህም ይመስላል የጥናት ቡድኑ መሰረታዊ የቃላት ፍቺ በማለት ሁለቱን ፅንሰ ሃሳቦች ወደ መፍታት የሄደው። እርግጥም ፍኖተ ካርታንና ፓሊሲን ተመሳሳይ ትርጉም መስጠት ወደ ተሳሳተ ድምዳሜ ሊወስደን ይችላል።
ተደጋግሞ እንደተገለፀው ፍኖተ ካርታ (Road Map) ማለት አንድን ግብ ውጤታማ ለማድረግ የምንከተለው አቅጣጫ ወይም መንገድ ነው። ከላይ ለመጥቀስ እንደተሞከረው ይህ አዲስ የተዘጋጀው ፍኖተ ካርታ የኢትዮጵያ መንግስት በራዕይ ደረጃ የቀረፀውን ወደ መካከለኛ ገቢ አገሮች ተርታ ለመሰለፍ የሚያስፈልገውን ብቁ የሰው ሃይል እንዴት ማፍራት እንደሚችል የሚጠቁም እና አቅጣጫ የሚያሳይ ነው።
ፓሊሲ ደግሞ መንግስታት በረጅም ጊዜ ሊያሷኳቸው የሚፈልጉትን ራዕይ ፣ አላማዎች፣ ግቦች፣ ስትራቴጂዎችና ማስፈፀሚያ ስልቶች የሚቀርፁት ነው። ለምሳሌ በሰነዱ እንደተቀመጠው “ የትምህርት እና ሥልጠና ፓሊሲ” ማለት ጠቅለል ያለና የትምህርት ፍልስፍና ያለው በረጅም ጊዜ ልናሳካቸው የሚገቡ ግቦችንና አላማዎች እንዲሁም እነዚህን ግቦችና አላማዎች የሚፈፀሙበትን ስልቶች የሚያመላክት የመንግስት ሰነድ ነው። በውስጡም አገሪቱ የምትመራበትን የትምህርት ፍልስፍና፣ የትምህርት መዋቅር፣ የመምህራን ምልመላ፣ ምደባ፣ ዝውውር፣ የትምህርት አመራር… ወዘተ የያዘ ነው።
በመሆኑም ፍኖተ ካርታ ለፓሊሲ ማሻሻያ ወይም ለውጥ ግብአት ሆኖ የሚያገለግል እንጂ በራሱ ፓሊሲ አይደለም። በሌላ አነጋገር ፍኖተ ካርታ መንገድ ወይም አቅጣጫ የሚጠቁም እንጂ በፓሊሲ ውስጥ የሚካተቱ ዝርዝር ግቦችና አላማዎች እንዲሁም እነዚህን ግቦችና አላማዎች የሚፈፀሙበትን ስልቶች የሚያሳይ እቅድ አይደለም። ስለዚህም መምህራን ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር በሚያደርጉት ውይይት በቅድሚያ በፍኖተ ካርታው ላይ ተመርኩዘው ለቀጣይ የትምህርትና ስልጠና ፓሊሲን በሚለውጥ መልኩ መቃኘት ያስፈልጋል።
አስቀድሜ እንደገለጥኩት ይህ የትምህርት እና ስልጠና ችግሮችን ለመቅረፍ የተዘጋጀ ፍኖተ ካርታ የመፍትሔ አቅጣጫዎችን ለመጠቆም የሚያስችሉ ቁምነገሮችን አንስቷል። ከእነዚህም ውስጥ የትምህርት ፍትሐዊነት እና ተደራሽነት፣ የተማሪዎች ንጥር እና ጥቅል ተሳትፎ፣ አገራችን ከአለም አቀፍ እና ከሰሃራ በታች ካሉ አገሮች ጋር የሚታየው ልዩነት በሰፊው ተዘርዝሯል። በመሆኑም መምህራን በሰነዱ የቀረቡ ችግሮችን አንድ በአንድ ነቅሰው በማውጣት ውይይት ማድረግ ይጠበቅባቸዋል። ለአብነት ያህል ራሴን እንደ አንድ በውይይቱ የሚሳተፍ መምህር ባስብ የሚከተሉትን ጥያቄዎች አነሳለው።
#ጥያቄ አንድ: – የቅድመ መደበኛ ትምህርት የነገውን አገር ተረካቢ ዜጋ በአካልና በአእምሮ በማዳበር አጠቃላይ ስብእና የሚቀረፅበት ነው። ነገር ግን የዚህ አፈፃፀም ሲታይ በክልሎች መካከል ያለው ልዩነት እጅግ የከፋና ፍትሐዊነት የማይታይበት ነው። በምሳሌ ለማሳየት ከ2005 -2009 ዓም የቅድመ መደበኛ ትምህርት ጥቅል ተሳትፎ በአንደኛ ደረጃ ትግራይ (93 በመቶ)፣ ሁለተኛ አዲስ አበባ (92 በመቶ) ሲሆን የመጨረሻ መጀመሪያው ሱማሌ(7 በመቶ) እና አፋር(12 በመቶ) ነው። እናም ሊነሳ የሚገባው ጥያቄ ልዩነቱ ለምን የሰማይ እና ምድር (በትግራይ 93፣ በሱማሌ 7) ያህል ሆነ? ፍትሐዊ መሆን ለምን አቃተው? የሚለው ይሆናል።
#ጥያቄ ሁለት: – የሁለተኛ ደረጃ ትምህርት በአብዛኞቹ አገሮች የሚሰጠው አራት አመት ቢሆንም በኢትዮጵያ ግን ሁለት አመት ብቻ ሆኗል። የኢትዮጵያ ወጣቶች የሁለተኛ ደረጃ ትምህርታቸውን በለጋ እድሜያቸው ማለትም በ16 አመታቸው ስለሚያጠናቅቁ ለስራ ዝግጁ የሚሆኑበት እድሜ አይደለም።ይሄ ወቀሳ ፓሊሲው መተግበር ከጀመረ ቀን አንስቶ በማህበረሰቡ የሚነሳ ነው። ለዚህ ትውልድ የሚገድል ፓሊሲ ተጠያቂው ማነው?
#ጥያቄ ሶስት : – የአገራችን ኢትዮጵያ የሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ተሳትፎ ከአለም አቀፍ እና ከሰሃራ በታች ባሉ አገሮች ተሳትፎ ጋር ሲነፃፀር የሚያስደነግጥ ደረጃ ላይ ያለ ነው። በቅርቡ በወጣው GMR ሪፓርት የአገሮች አማካይ የአጠቃላይ ሁለተኛ ደረጃ ንጥር ተሳትፎ 84% ፣ ዝቅተኛና መካከለኛ ገቢ ያላቸው 81%፣ ሲሆን ከሰሃራ በታች ያሉ አገሮች የሁለተኛ ደረጃ አማካይ ተሳትፎ 64 በመቶ ደርሷል። ከዚህ አኳያ የአገራችን ኢትዮጵያን ስንመለከተው 24 በመቶ ብቻ ነው። በቁጥርም ብናሰላው ከ5 ሚሊዬን በላይ ወጣቶች የአጠቃላይ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ማግኘት ሲገባቸው ወደ ትምህርት ቤት አልመጡም። ለምን? ይሄን ሐላፊነት የሚወስደው ማነው? እስከ ዛሬ የአፍሪካ ነብር ሆነናል እየተባለ ለተሰበከው ነጭ ፕሮፐጋንዳ ምን ምላሽ ይሰጣል?
#ጥያቄ አራት -: በአገራችን ኢትዮጵያ ያለው የተማሪዎች የትምህርት ማቋረጥ እጅግ አሳሳቢ መሆኑ መረጃዎቹ ያመለክታሉ። በአንደኛ ደረጃ ለትምህርት ተመዝግቦ የሚጀምረው 4ሚሊዬን አካባቢ ሲሆን 12ኛ ክፍል የሚደርሰው ከ250ሺህ በታች ነው። የ1ኛ ክፍልንና የ8ኛ ክፍል ተማሪዎች ስናነጻጽር የ1ኛ ክፍል ተማሪዎችን 32% ብቻ 8ኛ ክፍል እናገኛቸዋለን። እንዲዚህ አይነት የትምህርት ማቋረጥ እንዴት ሊከሰት ቻለ? ተማሪዎች ትምህርታቸውን በማቋረጣቸው ምክንያት የሚከሰተውን የሃብት ብክነት፣ ማህበራዊ ቀውሶች እንዴት ይታያሉ?
#ጥያቄ አምስት -: የትምህርትና ስልጠና ችግሮችን እና የመፍትሔ አቅጣጫዎችን የጠቆመው ቡድን አሁን በስራ ላይ ያለውን የትምህርት ስርአት ጥራት እና አግባብነት በተመለከተ “ ለ21ኛው ክፍለ ዘመን ምላሽ የማይሰጥና መስተካከል ያለበት ስርአተ ትምህርት” በማለት ፈርጆታል። ከዚህ በተጨማሪም በስራ ላይ ያለው ስርአተ ትምህርት የአገር ፍቅርን፣ የመቻቻልና አብሮ መኖርን፣ በእውቀት፣ በክህሎትና በአመለካከት ለውጥ ባለማምጣቱ ግለኝነት እያየለ፣ ዘረኝነት እየገነገነ የትምህርት ስርአት ቁልፍ መሳሪያ የሆነው ሥርአተ ትምህርት በዚህ ደረጃ ከተመደበ የለውጥ ሃይሉ ስርአተ ትምህርቱን ስር ነቀል በሆነ መንገድ ለመቀየር ምን ያህል ቁርጠኝነት አለው?
#ጥያቄ ስድስት -: የትምህርት ተቋማትንና የትምህርት አመራርን ከፓለቲካ ፓርቲ ስራ እና ምደባ የሚከለክል ህግ እንዲወጣ ለምን አይደረግም?ማንኛውም አይነት የፓለቲካ ፓርቲ እንቅስቃሴ በትምህርት ቤቶች እንዳይኖር ጥብቅ ደንብና መመሪያ እንዲወጣ አይደረግም? …ወዘተ ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር በሚደረጉ ውይይቶች ጐልተው መነሳት ይኖርባቸዋል።
የጥናት ቡድኑ እንደገለጠው በትምህርት ስርአቱ ውስጥ ያለው አማራጭ ሁለት ነው። አንደኛው አማራጭ ጥፍሩን በመከርከም ፣ ምንቃሩን በመሳል ኑሮውንና እድሜውን እንደሚያራዝመው ንስር አሞራ በጥገናዊ ለውጥ መቀጠል። ወይም መሰረታዊ ለውጥ በማምጣት ለአገራችን ኢትዮጵያ የምናልመውን እድገትና ብልፅግና የሚያመጣ አቅጣጫ መከተል። ውሳኔውን በቀጣይ ወራት የምናየው ይሆናል።
ቀድመው ለእኛ ይደውሉ፡፡ የትኛውንም አድራሻዎቻችንን ከመጎብኘትዎ በፊት፤ ኋይትማን–ዋከር ጋር በ202-745-7000 መደወልዎ እና ስለ ስሜትዎ መረጃዎን ማጋራትዎ ጠቃሚ ነው። የተጨማሪ ህመሞች ተጋላጭነትዎን ለመቀነስ፣ ቡድናችን የስልክ ምርመራ እና ህክምና ያደርግልዎታል፡፡
ኋይትማን–ዋከር መገኛን ይጎበኛሉ? እባክዎ ሳል እንዳለብዎት ወድያው ያሳውቁን፡፡ እንደገቡ ማስክ ሰጥተንዎት የግል ክፍል ውስጥ እንዲገቡ እናደርጋለን፡፡ ማስክ ከመቀበልዎ በፊት፣ ማንኛውንም አይነት ሳል ወይም ማስነጠስ በሶፍት በመሸፈን የተዋህሲያኑን መዛመት ይከላከሉ እና የተጠቀሙባቸውን ሶፍቶች ቆሻሻ ማጠራቀሚያ ውስጥ ይጣሉ፡፡
የራስዎትን እና ማህበረሰብዎን ጤና በመጠበቅዎ – እና አዳዲስ የጉንፋን፣ ኢንፍሉዌንዛ እና ኮሮናቫይረስ ተጠቂዎች እንዳይኖሩ በመከላከልዎ እናመሰግንዎታለን፡፡ እነዚህ ጠቃሚ ነጥቦች የእርስዎን፣ የሰራተኞቻችንን እና የብዙሃኑን ጤና ለመጠበቅ ያግዛሉ፡፡
ሳልዎትን፣ ማስነጠስዎትን በሶፍት በመሸፈን የተጠቀሙትን ሶፍት ቆሻሻ መጣያ ውስጥ ይጣሉ፡፡ ሶፍት ከሌለዎት፣ ከሰዎች በተቃራኒው በመዞር ትከሻዎ ላይ ወይም ኮሌታዎ ላይ ያስሉ፡፡ ማስክ ካለዎት ይልበሱት፣ ይህ ግን በአቅራቢያ ዎት ያሉትን ሰዎች ሙሉ በሙሉ አይጠብቅም፡፡
እንዳይታመሙ እጆችዎትን በተደጋጋሚ ይታጠቡ ። እጆችዎትን በሳሙና እና ውሃ ለ20 ሰኮንዶች ይታጠቡ -- ማለትም “መልካም ልደት” ወይም “¡Feliz cumpleaños!” ዘፈንን ሁለቴ መዝፈን ነው። ሳሙና እና ውሃ ካልተገኘ፣ አልኮል ባለው እጅ ማጽጃ ይጠቀሙ፡፡ ከመመገብዎ በፊት እጅዎትን ይታጠቡ፡፡
ማስክ ማድረጌ ይከላከልልኛል? ጤናዎትን ለመጠበቅ ማድረግ የሚችሉት ተመራጩ ነገር ከላይ ያሉትን የእጅ መታጠብ እና ማፅጃ ትዕዛዞች መከተል ነው፡፡ የበሽታ ተከላካይ ህዋሳቶቻችንንም ለማጠንከር በተነገረው መሰረት መድሀኒቶችን በመውሰድ፣ ውሃ መጠጣት እና ለሰውነትዎ በቂ እንቅልፍ በማግኘት እና እንቅስቃሴ ዘወትር በማድረግ መንከባከብ ነው፡፡ ቀለል ያለ የእግር ጉዞ ጤናዎትን በመጠበቅ እና ጭንቀትን በመቀነስ ረገድ ብዙ ይረዳል፡፡
ዘመነ መሳፍንት ለሀገሪቱ ያመጣው ፋታ የማይሰጥ ውድቀት ዘግይቶ መፍትሔ ከማጣቱ በፊት መይሳው ካሳን ብቁ ታዳጊ አድርጎ የኢትዮጵያ አምላክ አስነሣው። አፄ ቴዎድሮስ በኢትዮጵያ ሊቃውንት ዘንድ የሚታየው ከፈጣሪ እንደተላከ የኢትዮጵያ ታዳጊ፣ የአንድነቷና የሉዓላዊነቷ ሐዋርያ ተደርጎ ነው። ለምሳሌ ዝክረ ነገር ስለ ንጉሡ ሲዘግብ “ነገር ግን የኢትዮጵያ የዕድሏ ኮከብ ባንድ አፍታ ብልጭ ብሎ ስለ ወጣ ለጊዜው አፄ ቴዎድሮስን አስነሣላትና የኢትዮጵያን አንድነት መልሰው እንደ ጥንቱ አቆሙላት” (ገጽ 760) ብሏል። መይሳው ካሳ ሲነግሥ “የተሰጠው ቴዎድሮስ የሚለው ስመ-መንግሥት (የንግሥና ቅብዓት ስም) በትንቢታዊ መጻሕፍት በተለይ በ”ፍካሬ ኢየሱስ” እና “ገድለ ሰማዕት ቅዱስ ፊቅጦር” ላይ ከተጠቀሰው “ቴዎድሮስ የተባለ ንጉሥ” ጋር በማመሳከር ፍርዱ የቀና ዓላማው የሰመረ ሁሉን እኩል አድርጎ የሚገዛ ንጉሥ አስቀድሞ በሊቃውንቱ፣ በካህናቱና በሕዝቡ ዘንድ በምኞትና በትንቢት የሚጠበቅ ስለነበረ ነው። የአፄ ቴዎድሮስ ዓላማም ከዚሁ ጋር ተሣሥሮ በአፈጸጸም በዘመኑ ሁሉም ባይሳካም ለሀገሪቱ የፖለቲካ ባህል መድኅን ጀማሪ ለመሆን መብቃቱ ይታመናል።
“አንድ የብረት አሎሎ በአንድ ጊዜ ሃምሳ ጋኖችን ለመሥበር ይበቃል” “A ball of Iron is enough to break fifty jars at a time” የሚለውን አባባል ይዞ ቋረኛው ካሳ የጀመረውና ቀስ-በቀስ እየተሳካለት የመጣው የአካባቢ ገዥዎችን የመጠቅለልና ጠንካራ ማእከላዊ መንግሥት የመመሥረት ተግባር (ፕሮጀክት) እስከ አሁን እንደምናውቅው በጣት የሚቆጠሩ ሹማምንትን በመርታት በቀላሉ የተሳካ አልነበረም። ከትላላቅ መንደሮች ገዥዎች ጀምሮ እስከ ትናንሽ የሠፈር አስተዳዳሪዎችና ባለተስፋ ራሶችን ሁሉ ጋር ጦርነት ብቸኛ አማራጭ በሆነበት ተግባር የንግሥና ዘመኑ በሙሉ ያካለለ አስቸጋሪና አድካሚ ትግል ነበር። ይህ ጠንካራና ዘላቂ ዓላማ የገናናነቱና የውድቀቱ ምክንያት ሆነ። እዚህ ላይ “ዘላቂ” የሚለው ቃል ያልከሸፈና በቀጣይ ያልተገሠሠ ስለሆነ ይሠመርበት።
በዘመኑ የነበሩ የሊቃውንቱን፣ የደራስያኑንና የጸሐፊዎችን አባባል በመቀመር መጋቢ ስብሐት ዓለሙ ዓጋ በበገና የዘመሩት መዲና ብዙ ታሪክ እንድናስታውስ ያግዘናል። “አባ ግራኝ ሞተ የሆዴ ወዳጅ፣ የሚያበላኝ ጮማ የሚያጠጣኝ ጠጅ” አባ ግራኝ የሚወክለው ቋረኛው ካሳን ነው። “ግራኝ ነው አሉ” ባልተጠበቀበት ያሸንፋል፣ በጦርነት ከኋላ አይሆንም፣ ራሱንም ለየት አድርጎ አያሳይም፣ በጠበቁት ሥልት ሳይሆን ባልጠበቁት ብልሃት ይረታል፣ በጠበቁት የራሱን ግዛት የማስከበር ዓላማ ሳይሆን ባልገመቱት የአንድነት ዓላማ በሁሉም ጠንካራ ውጊያዎች አሸንፏል። ከወታደሩ ተለይቶ አያድርም፣ አብሮ ይበላል፣ አብሮ ይፎክራል፣ ለብቻው ሲሆን በገና ይደረድራል፣ ክብረ ነገሥትን፣ ፍትሐ ነገሥትን፣ ታሪከ ነገሥትን ያነባል ያስነብባል። ዘመነ መሳፍንት በፈጠረው መልካም አጋጣሚ እንደፈለጉ ከየአካባቢው ገዥዎች ጋር ሲወጡ ሲገቡ የነበሩ አውሮፓውያን የሚናገሩትን የሥልጣኔና የዕድገት ደረጃ፣ የመንግሥት አስተዳደር ሥርዓት፣ የ“ብሔራዊ (ሕብረ ብሔራዊ) መንግሥት” (nation state) ምሥረታ ሂደት በጥንቃቄ ይጠይቃል። ለመንግሥቱ ጥንካሬና መለያ የሆኑ ዋና ዋና ጉዳዮችን ምንም ሳይቀር ይመረምር ነበር። በተለይ ለጥበብ በነበረው ፍቅር ጎንደር ላይ የአንዳንድ ሊቃውንትን መኩራራት በመታዘብ በሸንጎ መሐል “እስኪ አሁን ለጎንደር ወይዛዝርት አንባርና አልቦ ከሚሠራ አንጥረኛ ያለፈ ጥበበኛ አለ፣ በጄ እንደ አባቶቻችን እንደነፋሲል እንዲህ ዓይነት የሕንፃ ጥበብ የሚሠራ ጠቢብ አምጡልኝና ልሹመው ልሸልመው” ማለታቸውን ብርሃኑ ዘሪሁን ጠቅሰዋል።
የአፄ ቴዎድሮስ አንዲትን ሀገር እንደገና የመሥራት ፕሮጀክት ጅማሬ በሊቃውንቱ፣ በካህናቱና በሕዝቡ ዘንድ ድጋፍ ነበረው። ራሳቸውን የሰፈርና የመንደር ወካይ አድርገው ሀገሪቱን በመከፋፈልና ሕዝቡን በመለያየት በየቦታው ጎጥ መሥርተው የነበሩ ገዥዎች አንድ በአንድ ሲሸነፉ ሕዝቡ በንጉሡ ላይ ይህ ነው የሚባል አመጽ አላደረገም ነበር። እየቆየ ሀገሪቱ ከነበረችበት የማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ ሁኔታ፣ ከራሳቸው የግል ባህርይ፣ በአንድ ጊዜ ሊቀረፍ ከማይችለው ድርብርብ ችግር፣ ነባሩን ላለመተው በየቦታው ከሚፈጠረው ያልተቋረጠ ትግል፣ ከወቅቱ የዓለም ፖለቲካና የኃይል ሚዛን፣ ከምሥራቅ አፍሪካ የፖለቲካና ወታደራዊ አሰላለፍ፣ ከሃይማኖትና ባህል እውነታዎች አንፃር እቅዱ በአንድ ጊዜ
የሚፈለገው ደረጃ ላይ መድረስ አልቻለም። አንዳንድ ጊዜ ሁኔታውን በጥሞና ላጠናው ሰው የተወጠነውን ረጅምና ዘላቂ አስተሳሰብ እሳቸው ባይሆኑ ማን ይጀምረው ነበር ያስብላል።
በሀገር ውስጥ ብሔራዊ አንድነትንና አሐዳዊ ሥርዓትን ለመመሥረት ካሰቧቸው አደረጃጀቶች ውስጥ፣ የግብር ሥርዓት፣ የወንጀለኛ ቅጣት፣ የሠራዊት ደመወዝ፣ የትምህርትና የሥልጣኔ ጅማሬ፣ የቴክኖሎጅ ፍላጎት፣ የዘመናዊ ጦር ምሥረታ፣ የሥራ ክብር፣ የውጭ ፖሊሲ፣ የቤተ ክህነት ሕግ፣ ለሥነ ጥበብ የሰጧቸው ከፍተኛ ቦታ፣ ከብዙ በጥቂቱ ሲሆኑ ንጉሠ ነገሥቱ ለወቅታዊው የዓለም ፖለቲካም ባዕድ አልነበሩም። ሀገሪቱ ከአፄ ፋሲል በኋላ በተከተለችው “ዝግ የውጭ ፖሊሲ” በወቅቱ በአውሮፓ ከተከናወኑት ለውጦች ብትርቅም ለአፄ ቴዎድሮስ የዘመናቸው ዓለም የደረሰበትን ሁለንተናዊ ደረጃ ለመረዳት ሩቅ አልነበረም። በተለይም የእንግሊዝ፣ የቱርክና የዋና ዋናዎቹ የወቅቱ አውሮፓ ኃያላን የፖለቲካና የውትድርና አሰላለፍ ያውቁ ነበር። ይሁን እንጅ ከልምድ ወይም ከብቁ አማካሪ አለመኖር፣ ወይም የንጉሠ ነገሥቱና የአውሮፓውያኑ ኃያላን ዓላማ አለመግጠም ውጤቱ ባልተጠበቀ መንገድ ተጓዘ። የአፄ ቴዎድሮስ ዓላማ ሀገርን አንድ ማድረግ ብቻ ሳይሆን ኢትዮጵያን እንደ ዘመነ አክሱም በዓለም የታፈረች ሉዓላዊት ሀገር እንድትሆን ማስቻልም ነበር። ራሳቸውንም “የኢትዮጵያ-ባል የኢየሩሳሌም- እጮኛ” ይሉ ነበር። “ታጠቅ ብሎ ፈረስ ካሳ ብሎ ስም- ዓርብ ዓርብ ይሸበራል ኢየሩሳሌም” (መ/ስ ዓለሙ-በገና) በግልጽ ስለሚናገሩ በወዳጅ መሰል ጠላቶቻቸው ሌላ ግምት ያሰጣቸው ይመስላል።
አፄ ቴዎድሮስ እንግሊዝን መልካም የውጭ አጋር ማድረጋቸው ግልጽ የውጭ ፖሊሲ ነበር። ይህም ከምሥራቅ አፍሪካ አልፎ እስከ ኢየሩሳሌም የደረሰ ነበር። ለዚም በቂ መረጃ ነበራቸው። ምናልባት የወቅቱ የእንግሊዝ ዓላማ ሌላ ቢሆንስ? ጥንቱንም ኢትዮጵያ ከእንግሊዝ ጋር ያላት ግንኙነት የሚጀምረው በ15ኛው መቶ ክፍለ ዘመን በኢየሩሳሌም የኢትዮጵያ ገዳማት እንደሚሆን ፍንጮች ይጠቁማሉ። በ17ኛው መቶ ክፍለ ዘመን የአባ ጎርጎርዮስን ሥራ በመተርጎም የግእዝ-ጀርመን መዝገበ ቃላትና ሰዋስው ያዘጋጀ ዮብ ሎዶልፍ ሥራ ወደ እንግሊዝኛ የተተረጎመው በዚያው ዘመን ነበር። በርከት ያሉ የአውሮፓ ተጓዦች ስለ ኢትዮጵያ የጻፉት የጉዞ ማስታወሻ ከ17ኛው መቶ ክፍል ዘመን ጀምሮ ወደ እንግሊዝኛ ቋንቋ ተተርጉመዋል ወይም በእንግሊዝኛ ቋንቋ ተጽፈዋል። ከሁሉም በላይ ደግሞ እንደ አውሮፓውያን አቆጣጠር በ1790 የታተመው የእንግሊዛዊው ጀምስ ብሩስ “Travels to Discover the Source of the Nile” “የአባይን ምንጭ ፍለጋ ጉዞ” እንግሊዞች ስለ ኢትዮጵያ በቂ ዕውቀት እንደነበራቸው ያረጋግጣሉ። በዘመነ መሳፍንት እንግሊዝ በግብጽና በሱዳን ብዙ መቀመጫ በነበራት ወቅት ኢትዮጵያን አቋርጠው ወደ ሕንድና ወደ ደቡብ አረቢያ የሚጓዙ መንገደኞች ስለሀገሪቱ
“የአፄ ቴዎድሮስ ብሔራዊ የአንድነት ስሜት፣ ለዓለም ፖለቲካ ያለው አመለካከት፣ ለሀገሩ የሰነቀው አስደናቂና ዘላቂ ዓላማ፣ ራሱን ከማናቸውም ዓለም ኃያላን ጋር ማስተካከሉና በሌሎችም ምክንያት ጄኔራል ናፒየር እዚህ ቀረሽ የማይባልና አይደለም ኢትዮጵያን ሌላም ሀገር መውረር የሚያስችል ዝግጅት አደርገ ”
የመልክዓ ምድር አቀማመጥ፣ የአየር ንብረትና ወቅታዊ ወረርሽኞች ሳይቀር፣ የፖለቲካና ማኅበራዊ መዋቅር፣ የኢኮኖሚና የሃይማኖት ሁኔታ በቂ መረጃ ለመሰብሰብ ረድቷቸዋል። ከዚህም ከራስ ወልደ ሥላሴ ጋር የጠበቀ ግንኙነት የነበረው የእንግሊዝ ንጉሥ ሔንሪ ሣልሳዊ መልእክተኛ ሔንሪ ሶልት፣ ቻርልስ ቢካ በዋናነት ይጠቀሳሉ። ሔንሪ ለራስ ወልደ ሥላሴ ከእንግሊዝ ያመጣቸው በርካታ ሥጦታዎች በራስ ወልደ ሥላሴ ደብር የሚገኙ ሲሆን ሁኔታው የእንግሊዝ መንግሥት ከኢትዮጵያ ጋር ሊፈጥር ያሰበውን ግንኙነት የሚያሳይ ነበር። በኋላም ከሌሎች ደጃዝማቾችና ራሶች ጋር የነበራት ግንኙነት እንግሊዝ ከኢትዮጰያ ጋር ከዲፕሎማሲያዊ ግንኑነት ያለፈ ፋላጎት እንደነበራት የሚያሳዩ ነበሩ።
በሃይማኖት ስም ለመግባት የነበራቸውም እቅድ እ.ኤ.አ. በ1824 እንግሊዝ በነበረው “Church Missionary Society” “የቤተ ክርስቲያን ተልእኮ ማኅበር” መጽሐፍ ቅዱስን በአባ አብርሃም ቅንብር በአማርኛ በማሳተም ያደረጉት ሥራ ለድብቅ ዓላማቸው መንገድ ጠራጊ ተደርጎ ተወስዷል። እነዚህ ሁኔታዎች ለአፄ ቴዎድሮስ የተደበቁና ከሳቸው ዕውቅና የራቁ አልነበሩም። ሁኔታውን በመረጃ ብቻ ሳይሆን በቅርብ ይከታተሉት ነበር። ንጉሠ ነገሥቱ በአውሮፓ ሥልጣኔ ሀገሩን ለማዘመን እንጅ “ሃይማኖትን በተመለከተ ነጠላውን የመጽሐፍ ቅዱስ ንባብ ከነትርጉሙ በቃላቸው የሚያመሠጥሩ ሊቃውንት አሉን” ብሏል። “የምንፈልገው ሰባኪ ሳይሆን ኪነ ጥበባዊ ሥልጣኔን የሚያስተምረን ነው” ብለው በግልጽ ቢናገሩም እንግሊዛውያኑ “ወደ ሃይማኖት በማዘንበል” የሰጡት መልስና አንዳንዱ “ዝምታ” ዓላማና ፍላጎታቸው የተለየ መሆኑን የሚጠቁም ስለነበር ንጉሡ በቀላሉ አላለፉትም።
እስከአሁን እንግሊዝ ኢትዮጵያን ለመውረር አሰባ ነበር በማለት ደፍሮ የጻፈ ብዙም የለም። በአንፃሩ በቅርቡ የታተመው የማቴያስ መጽሐፍ (Matthies 2010: p168). “ናፒየር በኢትዮጵያው ዳግማዊ አፄ ቴዎድሮስ ላይ የከፈተው ጦርነት አንዱና ዋናው የእጅ አዙር ቅኝ ግዛት ሲሆን ሀገር የመያዝ ዓላማ ሳይኖረው አውሮፓውያን ባልሆኑና አማፂ ቅኝ ተገዥዎች ላይ የእንግሊዝን ልዕለ ኃያላንነት ለማሳየት ያለመ ነበር” ብሏል። እንግሊዝም በቀጥታ ወረራ ከመፈጸም ይልቅ ሌሎች መንገዶችን መረጠች እንጅ ፍላጎቷ ግልጽ ነበር።
ያም ሆኖ በውስጥ የዘለቀው ያላቋረጠ ጦርነትና እያደገ የመጣው ጥላቻ፣ በንጉሠ ነገሥቱ ላይ የተፈጠረው ተቃውሞ፣ አልፎ አልፎ የተረፉት ራሶችና ደጃዝማቾች እንደገና ማንሠራራት ለንጉሡ ሞት ምክንያት ሆኑ። ጥላቻውም ፍርሃት ያለበት ነበር፣ በንጉሠ ነገሥቱ ላይ ከሁሉ የከፋው ሁኔታ ግን የዓላማቸው ተባባሪ ሆኖ ከመደገፍና በጋራ ሀገር ከማቅናት ይልቅ በተቃውሞ አሰላለፍ ንጉሡን የመክዳቱና በማንኛውም መንገድ የመጣሉ ፍላጎት የውጭ ድጋፍ ማግኘቱ ነበር። በገና ደርዳሪውም “መቅደላ አፋፉ ላይ ጩኸት በረከተ፣ የሴቱን አናውቅም ወንድ አንድ ሰው ሞተ” ብሎ ዘመረ። እንግዲህ በሴት በኩል የተሰለፉት እነማን እንደሆኑ የመዝሙሩ ደራሲ ያውቃል።
የአውሮፓውያኑ ዝንባሌ ከንጉሡ ፍላጎት ጋር አለመሄድ፣ ይልቁንም አፄ ቴዎድሮስ ቱርክን ከቀይ ባህርና ከሱዳን ወደቦች ሙሉ በሙሉ የማስለቀቅ ብቻ ሳይሆን ከኢየሩሳሌም የማስወጣት ዓላማ ሲሉ ለእንግሊዝ ለጻፉት ደብዳቤ ከእንግሊዝ ንግሥት መልስ አለመምጣቱ ለዲፕሎማቶች መታሠር ምክንያት ሆነ። እንግሊዝ ከቱርክ ጋር የነበራትን ወዳጅነት ላለማጣት ለአፄ ቴዎድሮስ ደብዳቤ የዝምታ መልስ ሰጠች። በቀጣይ ዲፕሎማቶቹንና ሚሲዮኖቹን “ለማስለቀቅ” በሚል ስም እንግሊዝ ጄኔራል ናፒየርን ከሕንድ ተነሥቶ ወደ ኢትዮጵያ እንዲዘምትና ንጉሡን ከነሕይወቱ እንዲማርክ አዘዘች። ይህም የናፒየር ዘመቻ “Napier’s expedition” በመባል የተሰየመው ተልእኮ ነው።
የአፄ ቴዎድሮስ ብሔራዊ የአንድነት ስሜት፣ ለዓለም ፖለቲካ ያለው አመለካከት፣ ለሀገሩ የሰነቀው አስደናቂና ዘላቂ ዓላማ፣ ራሱን ከማናቸውም ዓለም ኃያላን ጋር ማስተካከሉና በሌሎችም ምክንያት ጄኔራል ናፒየር እዚህ ቀረሽ የማይባልና አይደለም ኢትዮጵያን ሌላም ሀገር መውረር የሚያስችል ዝግጅት አደርገ። በጦርነት ሚዛን አፄ ቴዎድሮስ ከነበራቸው ዝግጅት በብዙ እጥፍ የዘለቀ አደረጃጀት ተከትሏል። ቢያንስ ቢያንስ ኢትዮጵያ ሲደርስ በግንባር ጦር ብቻ 14700 ጠብመዝጃ የታጠቁ፣ እጅግ የሰለጠኑና ልምድ ያላቸው ወታደሮች ከ27000 ደጋፊ ጦር ጋር፣ 19000 በቅሎዎችና ፈረሶች፣ 1700 አህዮች፣ 5700 ግመሎች፣ 44 ዝሆኖች፣ እግጅ በጣም የተራቀቁና በዘመኑ እዚህ ቀረሽ የማይባሉ 16 መድፎች፣ ሁለት ሞርታሮች፣ 16 ተወንጫፊ ሮኬት ተኳሾች፣ በዘመኑ በየትም ቦታ ጦርነት ላይ ያልዋሉ የጦር መሣሪያዎችን ታጥቆ መቅደላ ደርሷል። ከዚህ ጋር ሲነፃጸር የአፄ ቴዎድሮስ አቋም በታሪክ ሁሉ ሲዘከር ከሚኖረው ወደር የለሽ ጀግንነት በቀር በመሣሪያ አይደራረስም። በሠራዊት ቁጥሩም ናፒየር በብዙ እጥፍ ይበልጥ ነበር። በአፄ ቴዎድሮስ በኩል ከጥቂት ታማኝ መኮንኖቻቸው በስተቀር ሁሉም አምጾና ከድቶ ነበር። እንግሊዞች በቀይ ባህር ያገኙት የግብጽና የቱርክ ድጋፍ፣ በሀገር ውስጥ ያለው መከፋፈል ታክሎበለት ከወደብ እስከ መቅደላ ያለ ተቃዋሚና ድካም ተጉዘዋል።
ዓርብ ሚያዝያ 3 ቀን 1860 ዓ.ም. በስቅለት በዓል ጦርነቱ ተጀመረ። በዚሁ ቀን የንጉሡ ታማኝ ጄኔራል ገብርዬ እየተዋጋ መስዋዕት ሆነ። በሁለት ቀናት እንግሊዞች መቅደላን ተቆጣጠሩ። እሁድ ሚያዝያ 5 ቀን በትንሣኤ ማግሥት (ማዕዶት) ወደ አምባው ደረሱ። ሚያዝያ 5 ቀን 1860 ዓ.ም. አፄ ቴዎድሮስም ራሳቸውን ለጠላት አሳልፈው ላለመስጠት በገዛ ሽጉጣቸው ራሳቸውን ገደሉ። በገና ደርዳሪውና ገጣሚውም “ፈረሱ አባ ታጠቅ ስሙ ቴዎድሮስ፤ ጠላትን ሚበትን እንደአውሎ ነፋስ። የእገሌንም ጎበዝ ሲንቁ ሲንቁ፣ የእገሌንም ጎበዝ ሲንቁ ሲንቁ፣ የእገሌንም ጎበዝ ሲንቁ ሲንቁ፣ ወንድ ያለ“ራስዎ” ገለውም አያውቁ። መቅደላ መቅደላ አንቺ ኩሩ ጎራ፣ ሴቱን ሁሉ ንቆ ሲኮራ ሲኮራ፣ ወንዱ አንቺን ወደደ ተኛ ከአንቺ ጋራ” ብለው ዘመሩ። (መ/ስ ዓለሙ ዓጋ፣ እና ዝክረ ነገር፣ ገጽ 586)
መቅደላ በደቡብ ወሎ ዞን ምእራባዊ አቅጣጫ የሚገኝ፣ የበሽሎ ሸለቆን እያዋሰኑ ጫፋቸው ጠፍጥፎ ርስ በርስ የተሣሠሩና በአንዳንድ አቅጣጫቸው ለመውጣት የሚያስቸግሩ ተራሮች ያሉበት ቦታ ነው። አምባው በዛጉዌ ዘመን የጦር መለማመጃ ነበር፣ በ17ኛው መቶ ክፍለ ዘመን አፄ ሱስንዮስ አንድ ክረምት በመቅደላ እንዳሳለፉና ታላቁ የመቅደላ አምባ መድኀኔዓለም ቤተ ክርስቲያንም በቦታው እንደነበር ዜና መዋዕሉ ይተርካል። በደብረ ሐይቅ አቡነ ብስጣውሮስ በአፄ ኢያሱ ቀዳማዊ ዘመን የደብሩ ዐቃቤ ሰዓት የመቅደላ ሊቅ እንደነበር ይናገራል። ገድለ አቡነ ብስጣውሮስ እንደሚተርከው በመቅደላና በአምባሰል መካከል ሰፊ ገበያ እንደነበር፣ የደብረ ሐይቅ ነዋሪዎችም መቅደላ ገበያ ይውሉ እንደነበር ይገልጻል። የአምባው ውበትና የተፈጥሮ አቀማመጥ እጅግ ማራኪና ለም ነው። ወደ ደቡብ አፍሪካ ኬፕታውን ያቀና ሰው በከተማዋ ዳር ያለውን በእነሱ አባባል “table mountain” (ጠረጴዛማ ተራራ) ሳይጎበኝ አይመጣም። ከተራራው ጠፍጣፋነት በቀር ሌላ ታሪክ የለውም። ለዚያ ተብሎ የተሠራው መወጣጫና መዝናኛ ድንቅ ነው። መቅደላን ያላየ የሚያሰኘው ተራራ እንደመቅደላ ታሪክ ቢሠራበት ምን ያደርጉት ይሆን ብሎ ማሰብ (መቆጨት) አይቀርም።