Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
የኢትዮጵያ መንግስት ሰሞኑን የኢትዮጵያ ብር ከዶላር አንፃር ያለው የምንዛሬ ዋጋ በይፋ እንዲቀንስ ማድረጉ ይታወቃል።ይህን ያደረገበት ምክንያት ደግሞ ምርታቸውን ወደ ውጭ ሃገር የሚልኩ ነጋዴዎች/ኤክስፖርተሮች/ በውጭ ሃገር ገበያ ተወዳዳሪ እንዲሆኑ እና ምርታቸውን በቅናሽ ዋጋ ለማቅረብ እንዲችሉ ማስቻል የሚል ነው።ሆኖም ግን የኢትዮጵያን ኤክስፖርተሮችን ለማበረታታት በሚል ምክንያት የብር ዋጋ ከዶላር አንፃር ዝቅ ከመደረጉ በስተጀርባ ሌሎች ሊታለፉ የማይችሉ ኢኮኖሚያዊ ሃቆች አሉ። አንዱ የገንዘብ ዋጋ ዝቅ እንዲል መደረጉ የብሄራዊ ባንክ ሞኔታሪ ፖሊሲ(በኢኮኖሚው ውስጥ የገንዘብ ፍሰት ቁጥጥር) አይረቤነትን/ክሽፈትን ያሳያል። ሁለተኛው ከውጭ ሃገራት የሚመጡ ምርቶች እና ሸቀጦች ለኢትዮጵያዊያን ውድ እንዲሆኑባቸው በማድረግ እና አማራጭም በማሳጣት የሃገር ውስጥ ምርቶችን በግድ በውድ ዋጋ እንዲገዙ እጅ መጠምዘዝ ማለት ነው። የብር ዋጋ ዝቅ ሲል የሃገር ውስጥ ፋብሪካዎችም ከውጭ የሚገዙት የምርት ግብዓቶች ስለሚወደዱ ኢትዮጵያዊያኑ የሃገር ውስጥ ምርትንም ቢሆን እንኳ ተገደው የሚገዙት በርካሽ ሳይሆን ድሮ ሲገበዩበት በነበረው ዋጋ ላይ የዶላ ጭማሪው የሚፈጥረውን ክፍተት ከኪሳቸው በመጨመር ይሆናል ማለት ነው። ይሄንን ግልጽ ለማድረግ በምሳሌ እንዲህ ለማሳየት ልሞክር። ሂሳቡን ለማቅለል እና በደንብ ለመረዳት እንዲረዳ አንድ የአሜሪካ ዶላር በአንድ የኢትዮጵያ ብር ይመነዘራል ብለን እናስብ። ይሄ ማለት አጠቃላይ የምርት ወጭው 80ብር የሆነ ምርትን ወደ አሜሪካ የሚልክ የኢትዮጵያ ነጋዴ/ኤክስፖርተር/ በአሜሪካ በ100ዶላር ቢሸጥ ይሄንኑ ገንዘብ ወደ ኢትዮጵያ ብር ሲቀረው ያው መቶ ብር ያገኛል ማለት ነው።
ነገር ግን መንግስት ኤክስፖርትን እና ኤክስፖርት የሚያደርጉ ነጋዴዎችን ለማበረታት በሚል የብር ዋጋ ከዶላር አንፃር ያለውን ምንዛሬ ዝቅ አድርጎ አንድ ዶላርን በ1 ብር ከ50 ሳንቲም እንዲመነዘር መመሪያ/አዋጅ አወጣ። ይሄን ተከትሎ በአሜሪካ በ100ዶላር ምርቱን ሲያቀርብ የነበረው ነጋዴ ምርቱን በ66.66 ዶላር ለገበያ ያቀርባል ማለት ነው። የብርን የውጭ ምንዛሬ ዋጋ ዝቅ በማድረግ የኢትዮጵያ ነጋዴዎችን በውጭ ሃገር ገበያዎች ከውጭ ተፎካካሪዎች ይበልጥ በርካሽ ምርቱን እንዲያቀርብ ይረዳዋል ማለትም ይሄው ነው። ሆኖም ግን ይህ ዓይነት የኢኮኖሚክስ አተያይ ከአመክንዮ ጋር የተጣላ እና ሸውራራ መሆኑን በሌላ ምሳሌ ልግለጸው።
አሁንም በቀላሉ ለመረዳት እንዲረዳችሁ ይህችን እውነታ አንዴ ያዙልኝማ! የዓለማችንን ግዙፍ ኢኮኖሚ ዘዋሪዋ ትልቋ ሃገር አሜሪካ ትንሿን እርሳስ ለማምረት የሚያስችላትን የምርት ግብዓቶች ሁሉ ከሌላ ሃገር ካልገዛች በቀር እርሳስ እንኳ ማምረት እንደማትችል ልብ በሉልኝ። ይህ ማለት ምርቱን ወደውጭ የሚልክ በኢትዮጵያ የሚገኝ አንድ ፋብሪካም ለምርቱ የሚያስፈልገውን ግብዓት ሙሉ ለሙሉ ከኢትዮጵያ ምድር ሊያገኝ እንደማይችል ምንም የማያጠራጥር ፋክት ነው። ስለዚህ በኢትዮጵያ የሚገኘው ፋብሪካ ለምርቱ የሚያስፈልገውን ግብዓቶች ከውጭ ሃገራት ይገዛል ማለት ነው። ቀደም ሲል ለምርት ግብአቶች 80ብር የሚያወጣው ነጋዴ በውጭ ሃገር ተወዳዳሪ እንዲሆን ተብሎ የብር ምንዛሬ ዋጋ ከዶላር አንፃር ወደ 1ብር ከ50 ዝቅ ሲልበት ይህ ፋብሪካ ለምርቱ ግብዓት ግዥ የሚያወጣው ወጭ ከ80ብር ወደ 120ብር ከፍ አለ ማለት ነው። በዚህ መሰረት በ80ብር ያመረተውን ምርት በ100ብር ለገበያ ያቀርብ የነበረው ነጋዴ የምርት ወጭው 120ብር ሲሆንበት መሸጫ ዋጋውን መጨመሩ የማይቀር ስለሆነ መንግስት በግርድፉ የ100ዶላሩን እቃ በርካሽ 66.66ዶላር እንዲሸጡ እና ተወዳዳሪ እንዲሆኑ በማለት የብርን ዋጋ ዝቅ ማድረጉ የማያዛልቅ ስሌት ይሆናል ማለት ነው። ይሄው ምርት በኢትዮጵያ ሲቀርብም ኢትዮጵያዊያን ቀደም ሲል በ100ብር ይገዙት የነበረው በ120ብር ለመግዛት መገደዳቸው የማይቀር የገበያ ላይ ዚቅ ይሆናል። ይሄ ከሆነ ታዲያ ኤክስፖርተሮቹ ወይም ነጋዴዎቹ እንዴት ሊጠቀሙ ይችላሉ? በጣም ጥሩ ጥያቄ ነው።
ኤክስፖርተሮቹ የሚጠቀሙት ደሞዝ ከሚከፍሏቸው ሰራተኞቻቸው ጉልበት ነው። ምክንያቱም የብር ዋጋ ዝቅ ቢደረግም ለሰራተኞቻቸው የሚከፍሉት ዋጋ/ደሞዝ ስለማይጨመርላቸው መንግስት ዝቅ ያደረገውን የምንዛሬ መጠን ያህል ከሚከፍሏቸው ሰራተኞች ላይ ያገኛሉ ማለት ነው። ለምሳሌ 120ብር ይከፈለው የነበረ ሰራተኛ በእጁ ድሮ የሚያውቀው 120ብር ቢሰጠውም የሚቀበለው ገንዘብ በገበያ ላይ ያለው ዋጋ(ወይም የመግዛት አቅም) ግን የ80ብር ያህል ብቻ ነው። ፋብሪካው ከያንዳንዱ ሰራተኛ 40ብር ያገኛል ማለት ነው። ሰራተኛው ደግሞ “እረ ምንጉድ ነው! ኑሮ ተወደደ። ትናንት በእንዲህ ዋጋ የገዛነው እንዴት እንዲህ ይሆናል?” እያለ መጠየቅ ይጀምራል። የብር ዋጋ ዝቅ በተደረገ ማግስት ለሁሉም ኢትዮጵያዊ የብር የመግዛት አቅም ቢዳከምም ፋብሪካው ግን የሚጠቀመው ከቀጠራቸው ሰራተኞቹ ብቻ ነው። ሰራተኞቹ ነቅተው ደሞዛቸው የብር ዋጋ ዝቅ ከመደረጉ በፊት በነበረው የመግዛት አቅም እንዲስተካከል ካስደረጉ ፋብሪካው በውጭ ገበያ ተወዳዳሪ እንዲሆን በሚል ሽፋን የሚያገኘው ጥቅም ሙሉ ለሙሉ አከተመ ማለት ነው። አሁን ተግባባን መሰለኝ። ይህ ማለት የብርን የውጭ ምንዛሬ ዋጋ በማሳነስ ይበረታታሉ የሚባሉት ወደ ውጭ ሃገር ምርታቸውን የሚልኩ ነጋዴዎች ዋነኛ ትርፍ የሚገኘው በሃገር ቤት ከቀጠሯቸውን ሰራተኞች ጉልበት ነው ማለት ነው። (ክፍል ሁለት ይቀጥላል)
ፈርጥጦ ፈርጥጦ ገደል ገባላችሁ ……….. የሚለው የ1966ቱ የለውጥ ማግስት የወቅቱ ወጣቶች ዜማወግ ሰሞኑን ትዝ ትዝ እያለኝ ነው፤ መንግሥት ግራ እንደገባው የተረዳው የያኔው ተማሪዎች መካከል እርስዎም የወቅቱ ወጣት ነበሩና መዝሙሯን በደንብ እንደሚያስታውሷት አልጠራጠርም፡፡
የኢትዮጵያ ተጋጣሚዋ ምዕራብ አፍሪካዊት ሃገር ኒጀር በቅርቡ ለምታደርጋቸው ሁለት የወዳጅነት ጨዋታዎች የ23 ተጫዋቾችን ዝርዝር አሳወቀች፡፡ ፈረንሳያዊውን አንጋ አሰልጣኝ ጃንሚሸል ካቫሊን መሾሟን በቅርብ ያሳወቀችው ኒጀር ከኢትዮጵያ ጋር ለምታደርገው የደርሶ መልስ ጨዋታ ይረዳት ዘንድ ሁለት የወዳጅነት ጨዋታዎችን ከቻድ እና ከሴራሌዎን ብሔራዊ ቡድኖች ጋር ቀጠሮ መያዟ ይታወቃል፡፡ ይህን ተከትሎም በነዚህ ሁለት ጨዋታዎች የምትጠቀምባቸውን በአብዛኛው በሃገር ውስጥ የሚጫወቱ የ23 ተጫዋቾችን ዝርዝር አሳውቃለች፡፡ በዚሁ ዝርዝር ውስጥ ብሔራዊ ቡድኑን ለረዥም ዓመታት ያገለገሉ ተጫዋቾች የሚገኙበት ሲሆን ዘጠኙ ተጫዋቾች ባሳለፍነው ዓመት ኮት ዲቯርና ማዳጋስካርን የገጠመው ቡድን አባላት የነበሩ ናቸው፡፡ የኢትዮጵያን ቡድን የሚገጥመው ብሔራዊ ቡድን ከዚህ ዝርዝር ውስጥ የሚገኙ ተጫዋቾች ላይ እነቪክቶሪያን አደባዮርን እና በፈረንሳይ የሚጫወተውን ሴይቡ ኮይታን ይጨምራል ተብሎ ይጠበቃል፡፡
ሰኔ 21/199ዐ፡– በዚህ ዕለት ማታ የጐጃም ተወላጅ የሆኑት አቶ አበረ ምሕረቴ በጐጃም ስለደረሰው የወባ ወረርሽኝና ያስከተለውንየሕዝብ እልቂት መንግሥት ዝም ብሎ ማየቱን በመግለጽ የሐረር ተወላጅ ለሆኑት ባለቤታቸው ለወ/ሮ ማሪያ አብዱል ቃድር ያወያዩአቸዋል፡፡ ወ/ሮ ማሪያም ባለቤታቸው ለሕዝባቸው የሰሩትን ሥራ ይጠይቋቸዋል፡፡አልመለሱም፡፡ በተግባር ለማሳየት ወሰኑ፡፡ለጓደኛቸው ለዶ/ር ይልቃል አዳሙ ደወሉ፡፡ ቀጠለ፡፡
ለሚዲያ፣ ለዓለም አቀፍ ድርጅቶች፣ መንግሥታዊና መንግሥታዊ ላልሆኑ ድርጅቶች ማሳወቅ በሚቻልበት መንገድ መክሮ እንዲያቀርብ አቶ አበረ ምሕረቴን፣ አቶ ኢሳያስ ተስፋውን፣ አቶመኮንን ገበየሁን፣ አቶ ጤናው አንዱዓለምን፣ አቶ ሽመልስ ቀፀላን በመምረጥ ለቀጣይ እሁድ ተቀጠረ፡፡
ሐምሌ 5/199ዐ፡- በአራት ሰዓት ጊዮርጊስ ቤተክርስቲያን ሌሎች ተጨማሪ ሰዎች ተገኙ፡፡ኮሚቴው ጥናቱን አቀረበ፡፡የተጨበጠ መረጃ ስላልቀረበ ለቀጣይ እሁድ እንዲቀርብ ተወሰነ፡፡
ነሐሴ 17/199ዐ፡- በጤና ጥበቃ ሚኒስቴር አዳራሽ ወደ አራት መቶ ሰው የሚጠጋ ተሰበሰበ፡፡ ሪፖርት አዳመጠ፡፡ አስመራጭ ኮሚቴ መረጠ፡፡ ሰባት አባላት ያሉበት የሥራ አስፈጻሚ ኮሚቴ ምርጫ ተካሒደ፡፡ አሥራ አራት አባላት ለቦርድ አባልነት ተሰየሙ::
መስከረም 1991፡- መድኃኒት መግዣ ገንዘብ ማሰባሰብ ተካሔደ:: ብር59,000 አገኘግዥውም ተፈጸመ:: የመድኃኒትና የባለሙያ እገዛ በመያዝ ወደ ተጠቁ ወረዳዎች ተዘመተ፡፡
ሰኔ 1991፡- 25ዐዐ የአዲስ አበባ ዩኒቨርስቲ ተማሪዎች በክረምት ጊዜያቸው ዘመዶቻቸውን እንዲያስተምሩ የሁለት ቀናት ስልጠና በመስጠት በመላ ኢትዮጵያ እንዲሰማሩ ተደረገ፡፡
ሐምሌ 1992:- ወባን ለመከላከል ሊያበቁ ከሚችሉ አማራጮች አንዱ የአጎበር መጠቀም ነው::ይህን በተግባር ለማዋል ቅድሚያ ጥናት ማስፈለጉ የግድ ነውና በተመረጡ ስምንት ወረዳዎች ማለትም በይልማ ዴንሳ፣ በባህር ዳር ዙሪያ፣ በቡሬ፣ በጃቢ ጠህናን፣ በደንበጫ፣ በማቻክል፣ በቢቡኝና በሁለት እጁ እነሴ ላይ ተካሔደ፡፡ከያንዳንዱ ወባማ የሆኑ ሁለት ቀበሌዎች ተመርጠው፣ ከያንዳንዱ ቀበሌ ለ25 ሰዎች መጠይቅ ተዘጋጅቶ ቀረበ፡፡ ከመቶ ዘጠና እጁ ስለ አጎበር የማያውቁ ሲሆን፣ ለመጠቀም ፈቃደኛ የሆኑት ደግሞ እጅግ ዝቅተኛ ናቸው::
ነሐሴ 1992፡- በዚህ ወር በመስከረም ለሚደረገው ጉባኤ ዝግጅት ተደረገ፡፡ የተከናወኑ ሥራዎችንለመገምገም በየወረዳዎች ጉዞ ተደርጓል፡፡ የፀወማን መዋቅር በአዲስ መልክእንዲደራጅ አንድ ኮሚቴ ተቋቁሞ ጥናት አካሒዶ ረቂቅ ጽሑፍ አቅርቧል፡፡
መስከረም 1993:- ሁለት የተለያዩ ስብሰባዎች ተካሔደዋል፡፡ አንደኛው በየሦስት ወሩየሚደረገው በዞን መስተዳድሮች፣ የጤና መምሪያዎችና ኣመዝኮ ተወካዮች የሚካሔደው ነው:: ይህ ስብሰባ በፀወማ ጽ/ቤት የተደረገ ሲሆን፣ ባለፉት ሦስትወራት የተከናወኑ ሥራዎች አበረታች መሆናቸውንና
በጋራ ማቀድና መንቀሳቀስውጤቱ የላቀ እንደሚሆን ትምህርት ተገኝቷል፡፡ ሁለተኛው ስብሰባ ደግሞ ጠቅላላ ጉባኤው ነው፡፡ በዚህ ጉባኤ ያንድ ዓመቱ የሥራ እንቅስቃሴና የፋይናንስሪፖርት ቀርቧል፡፡ ማኅበሩ በአዲስ መልክ እንዲዋቀር ተሻሽሎ የቀረበው መመሥረቻ ጽሑፍና መተዳደሪያ ደንብ ቀርቦ ውይይት ተደርጎበት ፀደቀ፡፡
በዚህ ጉባኤ ላይ የየወረዳ ፀወማ ሰብሳቢዎች እና የየዞኑ መስተዳደር፣ የጤና መምሪያ፣የአመዝኮ እና የጤና ቢሮ ተወካዮች እንዲገኙ በመደረጉ ለጉባኤው ልዩ ድምቀት ሰጥቶታል፡፡በሲድኒ የኦሎምፒክ ማጠቃለያ ዕለት የተካሔደ ስብሰባ ነበር፡፡ አትሌቲክስ በኢትዮጵያ ድልአድራጊነት መጠናቀቁ ለተሳታፊዎች ልዩ ሞራልና የማኅበሩ ድሎች ከኦሎምፒኩ ድል ጋርአብረው እንዲንፀባረቁ ሆኗል::
ጥቅምት1993 ፡- የቦርድ የመጀመሪያ ስብሰባ ተካሔደ፡፡ በፀደቀው መመሥረቻና መተዳደሪያደንብ መሠረት ቢሮው በሚደራጅበት መንገድ ላይ ውይይት ተደረገ፡፡ የቢሮናየፕሮጀክቱ በጀት ተጠንቶ እንዲቀርብ ተወሰነ፡፡ አጋር መጽሔት ለየወረ ዳው ታደለ፡፡
ኅዳር1993፡- ቢሮው አቶ አበረን በዲሬክተርነት እንዲመሩት ወሰነ::ከቦርድ አባልነት እንዲወጡና በ ሲ/ር ለምለም እንዲተኩ ተደረገ::አንድ ፕሮጀክት ኦፊሰርም እንዲኖረው ተደረገ፡፡ የሦስት ወሩ የዞኖ ችና ፀወማ ስብሰባ በባህር ዳር ልዩጤና መምሪያ ጽ/ቤት ተካሔደ፡፡ የወባ ወረርሽኝ በዳንግላና በአዋበልወረዳዎች ብቻ የተከሰተ ሲሆን ከዳንግላ ሦስት ሰዎች ከመሞታቸው በስተቀርወዲያው በቁጥጥር ስር መዋሉ ተዘግቧል፡፡ ለዚህም የቦታው ርቀትና የመገናኛአለመኖር ዋነኛ ምክንያት ሆኖ ታይቷል፡፡ ከጥር እስከ የካቲት በሁሉም ወረዳከተሞች ባጠቃላይ 868 የሃይማኖት አባቶች፣ ለ868 እናቶችና ሴቶች ለሁሉም ት/ቤት ርዕሳነ መምህራን የሁለት ቀናትና የአንድ ቀን ሲምፖዚዬም እንዲካሔድ ተወሰነ፡፡ ፀወማ ውሉ አበል እንዲችል፣ የማስተማሪያ መጽሐፍ አዘጋጅቶእንዲያቀርብ፣ ጤና መምሪያው አስተማሪዎች እንዲመደብ፣ መስተዳደር አዳራሽ እንዲያዘጋጅና ጥሪ እንዲያስተላልፍ ተወሰነ፡፡ በ21 ወረዳዎች የግምገማ ሥራ ተሠራ፡፡የወባ የአምስት ዓመት ዕቅድ በጤና ጥበቃ አዘጋጅነት በናዝሬትከተማ ለአምስት ቀናት በተካሔደው ስብሰባ ፀወማም ተካፈለ፡፡ በኢትዮጵያውስጥ ለመስራት የሚያስችለውን የ5 ዓመት በጀት ለጤና ጥበቃ አቀረበ፡፡
ታህሳስ1993 :- ቀሩት ሌሎች ወረዳዎች የግምገማ ሥራ ተከናወነ፡፡ በደብረ ማርቆስ ከተማ በኢትዮጵያ ቴሌቪዥንና በራዲዮ ፋና አዘጋጅነት በተካሔደው የገና በዓል አከባበር ላይ ከጽ/ቤቱ፣ ከባሶ ሊበንና ከደምበጫ ወረዳ ተደረገ፡፡
ጥር1993፡- በወባ ላይ የማስተማሪያ መጽሐፍ ዝግጅት ተካሔዶ ሕትመቱ ተጠናቀቀ፡፡ ፀወማ የክርስቲያን በጎ አድራጎት ድርጅት አባል ሆነ፡፡ በኤግዚቪሽን ማዕከል በተደረገው ኤግዚቪሽን ላይም ተካፈለ፡፡ በአፍሪካ አንድነት ድርጅት አዳራሽ በኤድስ ላይ ለሁለት ቀናት በተካሔደው ሲምፖዚዬም ላይ ተሳተፈ፡፡ በወባ፣ በኤች አይ ቪ ኤድስና በግልና አካባቢ ንጽሕና ላይ በአዊና በምሥራቅ ጎጃም ዞኖች ለሐይማኖት አባቶች፣ ለእናቶችና ሴቶች? ለርዕሳነ መምህራን የታቀደው ሲምፖዚዬም ተካሔደ፡፡ በፀወማ የተዘጋጀ መጽሐፍ፣ ከጤና ጥበቃ የተገኙ መጽሔቶችና፣ በራሪ ጽሑፎች በነፃ ታደሉ፡፡ ከጤና አጠባበቅ ማዕከል በተቀዱ ቪዲዮ ካሴቶች ሰፊ ትምህርት በደጀን፣ በአዋበል፣ በዳንግላና በጓንጓ የወረዳ ከተሞች ተሰጠ፡፡
በመስከረም ወር 1993 ዓ.ም:- አዲስ በፀደቀው መዋቅር መሠረት የሥራ አመራር ቦርድ ጥር 5 ቀን 1993 ዓ.ም ከፍተኛ አስተዋጽኦ ካደረጉት ግለሰቦች እና ድርጅ ቶች ውስጥ በውጭ አገር ከሚገኙ 4 ፣በአገር ውስጥ ከሚገኙ 7 ግለሰቦችና 2 ድርጅቶችን ለክብር መማክርት አባላት መረጠ፡፡ እነሱም
የካቲት1993፡- ከዮኒሴፍ አንድ አውቶሞቢል በዕርዳታ ስለተገኘ ቀረጥ በመክፈል ለማኅበሩ አገልግሎት ውሏል፡፡ ያገለገሉ የወንበርና የጠረጴዛ ርዳታዎች ተገኝቷል፡፡ በአሜሪካ በዋሽንግተን የተቋቋመው የተስፋ ማኅበር የገንዘብ ማሰባሰብ አካሒዶ ብር 184,920.12 ለማኅበራችን ልኳል፡፡ ወ/ሪት ኣልማዝ ኣንተነህ በእንግሊዝ ሀገር በለንደን ኗሪ የሆኑ ብር 48,382.08 ለመጽሐፍ ማሳተሚያና ለሲምፖዚዬም እንዲውል ዕርዳታ ሰጡ፡፡
መጋቢት1993፡- በባህር ዳር ልዩ ዞንና በምዕ ራብ ጎጃም ዞን ቀጣይ ሲምፖዚዬሞች ተካሔዱ፡፡ ተመሳሳይ ሥራዎችም ተሠሩ፡፡ በአራቱ ዞኖች ሊካሄድ የታቀደው በዚሁ ተጠናቀቀ፡፡ የተገኙ አባላትን ብዛት በገጽ 11 ላይ ይመልከቱ፡፡ የዞንና የፀወማ መደበኛ ስብሰባ በእንጅባራ ተካሔደ፡፡ እንደ ሁልጊዜውም ያለፉት ሦስት ወራት እንቅስቃሴዎች ተገመገሙ:: ወደፊት የሚከናወኑትም ታቀዱ፡፡ ውጤቱም ከጊዜ ወደ ጊዜ አበረታች መሆኑ ተሰምሮበታል፡፡ በቀጣይነትም የወረዳ ፀወማ አባላትን፣ የማኅበራዊ ዘርፍንና ጤና ጽ/ቤት ኃላፊዎችን፣ የዞን ማኅበራዊ ዘርፍን፣ ጤና መምሪያና አመዝኮ ኃላፊዎችንና የጤና ቢሮ ተወካይን ያቀፈ የሁለት ቀናት ስብሰባ በደብረ ማርቆስ እንዲካሔድ ስምምነት ላይ ተደረሰ፡፡ የፀወማ አባላትን ፀወማ ሊችል የወረዳ መስተዳደርና ጤና ጽ/ቤትን በተመለከተ ራሳቸውን ችለው እንዲመጡ ወይም ደግሞ የሚቻል ከሆነ ሁሉም በየፊናው ገንዘብ እንዲያፈላልግ ውሳኔ ተላለፈ፡፡ በ10/07/93 ዓ.ም ከኔዘርላንድ ብር 3,344,69 ከአንድ ትምህርት ቤት የወላጆች ኮሚቴ ተሰብስቦ ለማኅበራችን ዕርዳታ ተለገሰ፡፡
ግንቦት 1993፡- በደብረ ማርቆሰ ከተማ የ31 ወረዳ የፀረ ወባ ማኅበራት 2ኛ ጉባኤ ተካሄደ፡፡ በጉባኤውም ፀረ-ወባ ማኅበር ባለፉት ሁለት ዓመታት ያከናወናቸውን ሥራዎች ከተወያየባቸው በኋላ ጥንካሬውን ይበልጥ አዳብሮ ከሰኔ 1993 ዓ.ም ጀምሮ ትኩረት ሊሰጥባቸው የሚገባቸውን ዕቅዶች አውጥቷል፡፡ የሕብረተሰቡን የግንዛቤ አድማስ ለማስፋትና ራሱን ከወባ፣ ከኤች አይ ቪ ኤድስና ከሌሎች ተላላፊ በሽታዎች ለመከላከል የ2ኛ ደረጃ ት/ቤት ተማሪዎችን ማሰልጠንና በዕረፍት ጊዜያቸው ወገናቸውን እንዲያስተምሩ ለማድረግ ተስማምቷል፡፡ የሀይማኖት መሪዎችንና የዕድር አመራር አባላትንም ሕብረተሰባቸውን እንዲያስተምሩ የግንዛቤ አድማሳቸውን የሚያዳብሩበትን መንገድም ቀይሷል፡፡ በዚሁ በግንቦት 4-5 ቀን 1993 ዓ.ም የተሳተፉት አባላት ዝርዝር ከዚህ በታች የሚከተለው ነው፡፡
ሰኔ እና ሐምሌ 1993፡- በፍኖተሠላም ከተማ የፀረ-ወባ ማኅበር አስተባባሪ ኮሚቴ ስብሰባ ተካሂዷል፡፡ – በግንቦት 4-5 ቀን 1993 ዓ.ም በወረዳ ፀረ-ወባ ማኅበራት ጉባኤ በተወሰነው መሠረት በአራቱ ዞኖች የሚገኙ የ21 ከፍተኛ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ተማሪዎችን የዕውቀት አድማስ ለማዳበርና እራሳቸውን፣ ቤተሰባቸውንና ሕብረተሰባቸው ከወባና ከኤች አይ ቪ ኤድስ የሚከላከሉበትንና የራሳቸውንና የአካባቢያቸውን ንጽሕና የሚጠብቁበትን ትምህርት በጤና ባለሙያዎች በቪዲዮ ፊልም አጋዥነት ለ18,088 ወጣት ተማሪዎች የአንድ ቀን ትምህርት፤ በዕረፍት ጊዜያቸው ወገናቸውን ለማስተማር በጎ ፈቃደኛ ለሆኑ 3,129 ተማሪዎች ደግሞ የሁለት ቀናት ተጨማሪ ሥልጠና ሰፋ ባለ መንገድ ተሰጥቷል፡፡ ከነዚህ ውስጥ 1,721 ተማሪዎች ከፍተኛ ሥራ ሠርተው የተመለሱ ሲሆን በአማካኝ አንድ ተማሪ 100 ሰው በማስተማሩ በአጠቃላይ ለ172,100 ሰዎች ትምህርቱ ተሰጥቷል፡፡
➢ አምስት ሺህ የወባ በሽታ መነሻና መከላከያው፤ አሥር ሺህ ጥቂት ስለ ኤች አይ ቪ ኤድስ፤ ኣሥር ሺህ በበጎ ፈቃደኛነት የኤች አይ ቪ ኤድስ የደም ምርመራ፤ የሚሉ የማስተማሪ መጽሔቶች አሳትሞ ለሕብረተሰቡ በነፃ አከፋፍሏል፡፡ የ2ኛ ደረጃ ትምህርት ቤቶች ሥልጠና ተከፋዮች የዘመቱና ሰርተው የተመለሱ::
ነሐሴ 1993፡- የዕድር ኣመራር አባላት፣ የሰንበት፣ የቆሎና የእስልምና ት/ቤት ተማሪዎችንና አስተማሪዎችን ያቀፈ የሁለት ቀን ትምህርት በኤች አይ ቪ፣ በወባና በግልና በአካባቢ ንጽሕና ላይ በ29 ከተሞች ትምህርት ተሰጥቷል፡፡ ባጠቃላይ 3,919 ተሳታፊዎች ነበሩ፡፡ በዚህ ወቅትም 5 ሺህ በወባ ላይ 20 ሺህ በኤች አይ ቪ ኤድስ ላይ የማስተማሪያ አነስተኛ መጽሐፍ ተሰራጭቷል፡፡ ፀወማ ለሕብረተሰቡ የቆመ ማኅበር መሆኑን የቆሎ ተማሪዎች ከተናገሩት በመጥቀስ ለማሳዬት እንሞክራለን፡፡ “እስከዛሬዋ ቀን ድረስ የመንግሥትም ይሁን የሕዝብ ወይም የግል ድርጅቶች የሕብረተሰብ አካልናችሁ፣ ጠቃሚ ሥራም ትሠራላችሁ ብሎ ያሰበና የጠራን ድርጅት ከፀረ-ወባ ማኅበር በስተቀር የለም”::
መስከረም 1994፡- ቪዲዮ ፕሮጀክተር በመግዛትና ከ’ኤድስ መከላከያና ማኅበራዊ ኣገልግሎት ድርጅት” በመዋስ ጄነሬተርና ስክሪን በመግዛት በገጠር ከተሞች በኤች አይ ቪ ኤድስ፣ በወባና በግልና አካባቢ ንጽሕና ላይ ቅስቀሳ ማካሔድ ተጀምረ፡፡ እስከ ታህሳስ ወር ድረስ በ60 ቦታዎች ለ66,680 ሰዎች አሳይተናል፡፡
ጥቅምት 1994፡- በመጀመሪያ ከ21 ት/ቤት የዘመቱ ተማሪዎች የሠሩትን ሥራና ባጋጠማቸው ችግር ላይ በት/ቤት ደረጃ እንዲወያዩ ተደረገ፡፡ ሰርተፊኬት ታደለ፡፡ ብልጫ ያሳዩ 20 ተማሪዎችም ከእያንዳንዱ ት/ቤት እንዲመረጡ ተደረገ፡፡ የተመረጡ ተማሪዎች ከርዕሰ መምህራንና ፀወማ ኮሚቴ ሰብሳቢዎችና ከወረዳ ጤና ጽ/ቤት ኃላፊዎች ጋር በባህር ዳር የአንድ ቀን ስብሰባ ተካሔዶ ሰፊ ውይይት ተደረገ፡፡ ለቀጣዩም ክረምት ተመሳሳይ ዕርምጃ ለመውስድ ስምምነት ላይ ተደርሶ ሁሉም አንድ አንድ የእንግሊዝኛ መዝገበ ቃላት ተሸለሙ፡፡
ኅዳርና ታህሳስ 1994፡- ሦስት ግዙፍ ሥራዎች ተሠሩ፡፡ አንደኛው ከ920 ቀበሌ የተውጣጡ ሁለት ሁለት የቀበሌ ፀወማ ኮሚቴ አባላት በ29 ከተሞች የሁለት ቀናት ትምህርት እንዲያገኙ ተደርጓል፡፡ ባጠቃላይም 1,588 ተሳታፊዎች ተገኝተዋል፡፡ ከዚህ በተጨማሪም 270 ለሆኑ የአዲስ አበባ ዩኒቨርስቲ ተማሪዎች ከቤት ቤት እየተዘዋወሩ ትምህርት እንዲሰጡ የሚያስችል የሁለት ቀናት ስልጠና ተሰጥቷቸው እንቅስቃሴ ጀመሩ፡፡ እስከ ዛሬ ድረስ ከ300 ሺህ ሕዝብ በላይ ለማስተማር ተችሏል፡፡ ሦስተኛው ደግሞ በስዊድን አገር ኗሪ ከሆኑ ከአቶ አዳሙ አንለይ ጋር በተደረገ ስምምነት ለፍኖተ ሠላም ሆሰፒታልና ለፈረስ ቤት ጤና ጣቢያ የሚያገለገሉ የህክምና መርጃዎችን ከቀረጥ ነፃ በማስገባት እርዳታው እንዲደርስ አድርገናል፡፡ ዝርዝሩም እንደሚከተለው ቀርቧል፡፡
የካቲት 1994፡- ሁለት ትላልቅ ስብሰባዎች ተከናወኑ፡፡ አንደኛው የወረዳ የፀረ-ወባ ማኅበር ኮሚቴ አባላትን ያቀፈ የሁለት ቀናት ስብሰባ የካቲት 18 እና 19 በባህር ዳር፣ በእንጅባራ፣ በፍኖተ ሰላም፣ በደብረ ማርቆስና በቢቸና የተካሔደ ሲሆን ሁለተኛው ደግሞ የካቲት 30 ቀን በደብረ ማርቆስ ከተማ የ33 ወረዳ አሰተዳዳሪዎችን የ33 ወረ ጤና ጽ/ቤት ኃላፊዎች፣ የ32 ወረዳ ፀወማ ኮሚቴ አባላትን፣ የአራቱ ዞን አስተዳዳሪዎች፣ የአራቱ ዞን ጤና መምሪያ ኃላፊዎች የ3ዞን አመዝኮ ኃላፊዎች የጤና ቢሮ፣ የኤች አይ ቪ ሴክሬታሪያት፣ የአመዝኮ ኃላፊ ወይም ተወካዩትና የፀወማ ተወካዮች የተገኙበት ስብሰባ ነው፡፡ የሁለቱም ስብሰባ ዓላማዎች ያለፉትን የፀወማ እንቅስቃሴዎች መገምገምና ወደፊት መደረግ ስላለባቸው ሥራዎች መወያዬት ነበር፡፡ የመጀመሪያው ስብሰባ ለሁለተኛው ቀርቦ ውይይት ተካሔደበት፡፡ በአንድ ቃልም ማኅበሩን ቀጣይነት እንዲኖረው ለማድረግ የበኩሉን አስተዋጽኦ ለማድረግ ቃል ገብቷል፡፡ አባል በመሆን፣ የወረዳ ፀወማ ቢሮዎችን በማደራጀት የተዳከሙ ኮሚቴዎችን በማጠናከር፣ ሪፖርቶች በወቅቱ ለማስተላለፍ ጥረት ለማድረግ ስምምነት ተደርጎ ተፈጽሟል፡፡
መጋቢት 1994፡- የፓርትነርስ ኢን ዘ ሆርን ኦፍ አፍሪካ ዲሬክተር ሚስተር ጆን ቤንጀት የተባሉ ካናዳዊ ከማኀበራችን ጋር አብረው ለመሥራት በመፈለጋቸው ሃያ አራት ወረዳዎችን እንዲጎበኙ ተደርጓል፡፡ የመጀ መሪያ ምርጫቸውም በትምህርት ቤቶች ዙሪያ ለመሥራት ስለሆነ በሞጣና በመርዓዊ አንደኛ ደረጃ ት/ቤቶች የመፀዳጃ ቤቶች* ለመሥራት ስምምነት ላይ ተደርሷል፡፡ ከዚህ ጋር በማያያዝም ፀረ-ወባ ማኀበር መፀዳጃ ቤቶች እየሞሉ ከመደፈን እንዲድኑ ተጨማሪ ወጪ በማውጣት የባዮ ጋዝንና የባዮ ፋርምን አጠቃቀም ለማስተማር እንዲቻል ኘሮጀክት ነድፏል፡፡ የፀረ-ወባ ማኅበር ዓመታዊ ጉባኤ በአዲስ አበባ ተካሔደ፡፡ የሥራ እንቅስቃሴዎች እድገት ተደንቀው በርቱ ተበራቱ የሚል ድጋፍ አገኘ፡፡
ሚያዝያ 1994፡- የአገር አቀፍ ፀረ-ወባ ማኀበር የተወሰኑ ወረዳዎችን ጐበኘ፡፡ የወባ ወረርሽኝ አደጋ እንዳለ ጠቆመ፡፡ አግባብነት ካላቸው መሥሪያ ቤቶች ጋር በመወያየት አስፈላጊው እርምጃ እንዲወሰድ ማሳሰቢያ ሰጠ፡፡ በፊልም የተደገፈ ቀስቃሽ ትምህርት አሳሳቢ ናቸው በተባሉ ቦታዎች እንዲሰጥ ተደረገ፡፡ የዞን ፀወማ ተወካዮች በየወረዳዎች በመሔድ የወባ ወረርሽኝ ሊከሰት ስለሚችል የወረዳ መስተዳደር የጤና ጽ/ቤትና የፀወማ ኮሚቴ በአንድ ላይ በመሰብሰብ በቅንጅት ቅድሚያ መከላከል ሥራ እንዲሠራ ማሳሰቢያ ሰጡ፡፡ በዓለም አቀፍ ጤና ተቋም የኢትዮጵያ ጽ/ቤት ዲሬክተር ዶ/ር ጃንክሎስ ሚሼል አዴት፣ ባህርዳርን፣ መርዓዊንና በሜጫ ወረዳ የሊም ቀበሌንና ዱርቤቴን እንዲጐበኙ ተደረገ፡፡የተቆፈሩ መፀዳጃ ቤቶችንና በዱር ቤቴና በባህር ዳር የማኀበሩን ጽ/ቤት ጎብኝተዋል፡፡ አዲስ አበባ ሲነገራቸው ማመን ተቸግረው እንደ ነበረና በጉብኝታቸው ያዩት ግን ከተነገረው የበለጠ እንደሆነ
በጉብኝታቸው ወቅት ከመንግስት ጋር ያለን ቅንጅት፣ ከጤና ቢሮ ጋር ያለን ትብብርና ከኀብረተሰቡ ጋር ያለንን ውሕደትና የተሠሩ ሥራዎችን እንዲጐበኙ ተደርጓል፡፡ በዚህ ጉብኝታቸው በአዲስ አበባ ዩኒቨርስቲ ዘማች ተማሪዎች በአዴት የተደራጁ 89 ሴተኛ አዳሪዎችን፣ በሊም ቀበሌ መስክረዋል፡፡ ሁለት ኘሮጀክቶች ባስቸኳይ እንዲሰሩ ረዳት ሰጥተው በራሳቸው አባሪ ደብዳቤ ለተለያዩ አገሮች ልከዋል፡፡ የክርስቲያን በጎ አድራጎት ድርጅት አንድ ፕሮጀክት ኦፊሰር የደመዋዙን 75% በመቻል ቀጠረልን፡፡ ኣንድ አነሰተኛ ካነን ማባዣ ገዝቶ አበረከተልን፡፡
ግንቦት 1994፡- የወባ ወረርሽኝ በአቸፈር፣ በጓንጓና በጃቢ ጠህናን የከፋ እየሆነ መጣ፡፡ የችግሩን አሳሳቢነት ለተለያዩ መሥሪያ ቤቶች ለማሳወቅ ጥረት ተደረገ፡፡ ለጃቢ ጠህናንና ለጓንጓ ወረዳዎች ፀወማ ባለሙያዎች በመላክ ዕርዳታ እንዲሰጡ አደረገ፡፡ ባለሙያዎችን በሚቀርብልን የስልክ ጥሪ መሠረት ከቦታ ቦታ በማዘዋወር ጥድፊያ የሞላበት ዘመቻ ኣከናወኑ፡፡ ወረርሽኙን በማርገብ ከፍተኛ ሚና ተጫወቱ፡፡ለስዊድን ዓለም አቀፍ ተራድኦ ድርጅትና ለሴክሬታሪያት የተለያዩ ኘሮጀክቶች አቀረብን፡፡
ሰኔ 1994፡- የወባ ወረርሽኝ የቀጠለ ቢሆንም ረገብ ማለት ጀምሯል፡፡ ባለሙያዎች ተመልሰዋል፡፡ የሁለተኛ ደረጃ ት/ቤት ተማሪዎች ስልጠና እንዲወስዱና አስፈላጊውን የማስተማሪያ ትጥቅ እንዲያገኙ ተደርጐ ዘመቱ፡፡ በጐ ፈቃደኞች በዓለም አቀፍ የወባ ስብሰባ በኢንቴቤ እንድንገኝ ባደረግነው ጥረት ተሳክቶልን የክልል ወኪላችን ዶ/ር መኮንን አይችሉህም ለአንድ ሳምንት ተሳትፈው ተመለሱ፡፡
ሐምሌ 1994፡- የኦዲት ዝግጅት ተደረገ፡፡ ዓመታዊ የቋሚ ንብረት ቆጠራ ተከናወነ፡፡ ከስዊድን ዓለም አቀፍ ተራድኦ ድርጅትና ከኤች አይ ቪ ሴክሬታሪያት ጋር የሦስት የሦስት ፕሮጀክቶች ሥራ ስምምነት ውል ተፈራረምን፡፡
ነሐሴ 1994፡- የጋራ ስብሰባ በደብረ ማርቆስ ተካሔደ፡፡ በዚህ ስብሰባ ላይ ወረዳ ኣስተዳዳሪዎች፣ ጤና ጽ/ቤት ኃላፊዎች ወረዳ ፀ.ወ.ማ. ሰብሳቢዎችና የጤና ቢሮ ተወካዮች፣ የኤች አይ ቪ ሴክሬታሪያት ኃላፊ የዞን ሴክሬታሪያት ተወካዮች ተገኝተዋል፡፡ በፀ.ወ.ማ. የወባ ወረርሽኝ ሊከሰት ስለሚችል ያላሰለሰ ጥረት እንዲደረግ ማሳሰቢያ ቀርቦ በመድኃኒት በኩል ችግር አለመኖሩ፣ ከጤና ቢሮና ዴስክ ተገልጾ ፀረ-ወባ ማኀበር የወረርሽኝ ጥቆማ የሚያደርጉ፣ ትምህርት የሚሰጡና ኅብረተሰቡን በመቀስቀስ የአካባቢ ቁጥጥር እንዲሠራና የታመሙት ባስቸኳይ ወደ ጤና ጣቢያ ወይም ክሊኒክ እንዲሔዱ የማድረግ ሥራ እንዲሠራ ስምምነት ላይ ተደረሰ፡፡ በኤች አይ ቪ ዙሪያም በቅንጅት በመሥራት ዓይነተኛ ሚና እንድንጫወት የጋራ ግንዛቤ ላይ ተደረሰ፡፡ ከሁሉም ወረዳዎች የተውጣጡ 197 ትምህርታቸውን ያቋረጡ ሴቶችንና ከምሥራቅ ጐጃም ወረዳዎች 87 አቻ ላቻ አስተማሪዎች ከኤች አይ ቪ ሴክሬታሪያት ባገኘው ገንዘብ፣ 18ዐ አቻ ላቻ አስተማሪዎች ደግሞ ከምዕራብ ጐጃም፣ ከአዊና ከባህር ዳር ዞኖች 18 ወረዳዎች ከስዊድን ተራድኦ ድርጅት በተገኘ ገንዘብ በባህር ዳር፣ በዳንግላ፣ በእንጅባራ፣ በቡሬ፣ በደምበጫ፣ በደብረ ማርቆስ፣ በብቸናና በሞጣ ከተማ በወባ፣ በኤች አይ ቪና በአካባቢና የግል ንጽሕና ላይ የ3 ቀናት ሥልጠና አግኝተው ዘመቱ፡፡ የወባ ወረርሽኝ በከፋ መልኩ በአገራችን ሊከሰት እንደሚችል በጽ/ቤታችን ጋዜጣዊ መግለጫ ተሰጠ፡፡ ቀጥሎም በአቸፈር፣ በሜጫና በጐንቻ ሲሶ እነሴ ወረርሽኝ መነሳቱንና ዕርዳታ ማድረግ የሚፈልግ ወደ ማኀበራችን ጽ/ቤት በመምጣት መሳተፍ እንደሚችል በድጋሚ በሚዲያ አሳወቅን፡፡
መስከረም 1995፡- የወባ ወረርሽኙ እየከፋ ለመጣባቸው ለአቸፈር፣ ለሜጫና ለባህር ዳር ዙሪያ ወረዳ የመድ ኃኒት አቅርቦት እንዲኖር ጥረት ተደረገ፡፡ ከጤና ቢሮው ጋር ውይይት በማድረግ ድጋፉ ከፍ እንዲል ተደርጓል፡፡ ሆኖም ችግሩ እየተባባሰ በአቸፈር 19 ቀበሌዎችን በሜጫ 24 ቀበሌዎችን አዳረሰ፡፡ “የሮል ባክ ማላሪያ” የአገር አቀፍ ስብሰባ በአዲስ አበባ ተካሄደ፡፡ ማኀበራችን የሥራውን ሪፖርት አቀረበ፡፡ በሁሉም ተሰብሳቢዎች በኩል ሰፊ ድጋፍ አግኝቷል፡፡ ትምህርታቸውን ያቋረጡ ሴቶችና አቻ ላቻ ዘማቾች በሠለጠኑባቸው ስምንት ከተሞች ተገናኝተው በሠሯቸው ሥራዎችና ባጋጠሟቸው ችግሮች ላይ ተወያይ ተዋል፡፡ የወባ ወረርሽኝን ችግር አስታውቀዋል፡፡ በክረምት ዘምተው ሥራ ሠርተው የተመለሱ የ22ም የሁለተኛ ደረጃ ት/ቤቶች ተማሪዎች ደረጃ ወጣ፡፡ የሠርተፊኬት ሽልማት በየት/ቤቱ ተሰጠ፡፡ አቶ መስፍን ተክሉ የተባሉ በጎ አድራጊ አንድ ኮምፒውተር በዕርዳታ አበረከቱ፡፡
ጥቅምት 1995፡- በቡሬ፣ በጃቢ ጠህናን፣ በደምበጫ፣ በቋሪት፣ በሸበል በረንታ፣ በቢቡኝ፣ በጐንቻ ሲሶ እነሴ፣ በጐዛምን፣ በማቻክልና በሁለት እጁ እነሴ ወረዳዎች የወባ ወረርሽኝ አድማሱን በማስፋት ሰፊ ቦታዎችን አዳረሰ፡፡ ከጤና ቢሮው ጋር በቅንጅት ሥራዎቻችን ላይ ውይይት አካሒደናል፡፡ በየሦስት ወሩ ተገናኝተን ለመወያየት ስምምነት ላይ ተደርሷል፡፡ በባህር ዳር ከተማ ከ22 ሁለተኛ ደረጃ ት/ቤቶች ከእያንዳንዱ ት/ቤት በተመረጡ ሃያ ሃያ ተማሪዎች፣ ርዕሳነ መምህራን፣ የወረዳ ፀ.ወ.ማ. ሰብሳቢዎችና ጥሪ የተደረገላቸው እንግዶች በአጠቃላይ ከ515 ተሳታፊ ዎች ጋር የሁለት ቀናት ስብሰባ አካሂደናል፡፡ በሠሯቸው ሥራዎች፣ በታዩ ለውጦችና ባጋጠሟቸው ችግሮች ላይ ውይይት ተደርጓል፡፡ ኣንዳንድ የእንግሊዝኛ መዝገበ ቃላትና አንዳንድ ሐኪም በሌለበት የሚል መጽሐፍ እንዲሸለሙ ተደርጓል፡፡ ጭስ አባይንም ጐብኝተዋል፡፡ ወጪውን በመሸፈን ከፍተኛ ድጋፍ ያደረገልንን የስዊድን ተራድኦ ድርጅትን ማመስገን እንወዳለን፡፡ የወባ ወረርሽኝን ችግር ለመቋቋም የተጠናከረ ሥራ እንዲሠራ የጋራ ግንዛቤ ተይዟል፡፡ ትምህርታቸውን ያቋረጡ ሴቶችና አቻ ላቻ ዘማቾች ወርሃዊ ስብሰባ በስምንቱ ከተሞች ተካሔደ፡፡ በሁሉም 22 ሁለተኛ ደረጃ ት/ቤቶች ለተጨማሪ ሰላሳ ሰላሳ በጎ ፈቃደኛ ዘማቾች የመጽሐፍ ሽልማት ተሰጠ፡፡ የሥነ-ጽሑፍ ውድድር በሁሉም 22 ሁለተኛ ደረጃ ት/ቤቶች ተካሂዶ ለሁሉም ተወዳዳሪዎች የተሳትፎ የምስክር ወረቀት ከ1ኛ እስከ 5ኛ ለወጡ 110 አሸናፊ ተማሪዎች የመጽሐፍት ሽልማት ተሰጠ፡፡ ፕሮጀክቱ የተከናወነው በዓለም አቀፍ የኤድስ ቢሮ ድጋፍ ነው፡፡ ከተለያዩ ግለሰቦች ሁለት ኮምፒውተሮች በዕርዳታ ኣገኘን፡፡
ኅዳር 1995:- በደብረ ማርቆስ ከተማ የወረዳ ፀወማ ሰብሳቢዎች፣ የወረዳ አስተዳዳሪዎች፣ የወረዳ ጤና ጽ/ቤት ኃላፊዎች የጤና ቢሮ ተወካዮች፣ የዞን አስተዳዳሪዎችና ኃላፊዎች በአጠቃላይ 105 አባላት ያሉበት የሩብ ዓመታዊ ውይይት ተካሄደ፡፡ በወባ ወረርሽኝ ዙሪያም
ሰፊ ውይይት ተደርጎ እርምት የሚያስፈልጋቸው ጉዳዮች ስምምነት ላይ ተደርሶ የፀረ-ወባ ማኅበር በዕለቱ የ77,000 የፋንሲደርና የ50,000 ክሎሮኪን ክኒን አስረከበ፡፡ በደምበጫ፣ በጃቢ ጠህናን፣ በባህር ዳርና በደብረ ማርቆስ ወረዳዎች የጤና ባለሙያዎች በማዝመት ድጋፍ አድርጓል፡፡ የአቻ ለአቻና፣ የወጣት ሴቶች ወርሃዊ ስብሰባ በስምንቱም ከተሞች በወሩ የሠሩትን ሥራ ተወያይተው የሚቀጥለውን ወር ሥራ ነድፈዋል፡፡ የአቻ ለአቻና የወጣት ሴቶች ባደረጉት ውይይት ፀወማ ከሚከፍላቸው ወርሃዊ የትራንስፖርት አበላቸውን 40% በአራት ወራት ተቀናሽ ተደርጎ ግማሹን ማኅበሩ የወባ መድኃኒት እንዲገዛበት ግማሹን ደግሞ ለድርቅ ለተጎዳው ወገኖቻችን ይሰጥልን በማለት ውሳኔ አስተላለፉ፡፡ የማኅበሩ የፅሕፈት ቤት ሠራተኞችም ከወር ገቢያቸው 25% ለተመሳሳይ ዓላማ አዋጡ፡፡ በአጠቃላይ ብር 20,982.50 ተሰበሰበ፡፡ የመፀዳጃ ቤቶች የግንባታ ሥራ በሞጣና በመርአዊ 1ኛ ደረጃ ትምህርት ቤቶች በፓርትነርስ ኢን ዘ ሆርን ኦፍ አፍሪካ በተገኘ ድጋፍ ተጀመረ፡፡
ታህሳስ 1995፡- ማኅበሩ ባለፈው ወር በተዋጣው ገንዘብ በብር 10,474.38 የወባ መድኃኒት ገዝቶ ለክልሉ ጤና ቢሮ ሲያስረክብ ብር 10,491.25 ደግሞ ለክልሉ ኣመዝኮ አስረክቧል፡፡ የ1994 ዓ.ም የበጀት ዓመት ኦዲት ሪፖርት ተጠናቀቀ፡፡ ከቴክሳስ ጎልማ ጋር ሰባት ወላጅ አልባ ሕፃናትን ለመርዳትና ለማስተማር ስምምነት ተፈረመ፡፡ የአቻ ላቻና ትምህርታቸውን ያቋረጡ ወጣት ሴቶች ወርኃዊ የሥራ ውይይት በስምንቱም ከተሞች ተከናወነ፡፡ ከክልል ጤና ቢሮ ጋር የሩብ ዓመት የሥራ ሂደት ውይይት ተደረገ፡፡ የየወረዳ ፀወማ ኮሚቴዎች በአባላት የተመረጡ አዲስ ኮሚቴ አዋቅረው እስከ የካቲት 30 ቀን 1995 ዓ.ም እንዲያሳውቁ መመሪያ ተላለፈ፡፡ አቶ ኤርሚያስ መብራቴ መንግሥቴ የተባሉ በጎ ፈቃደኛ ከአሜሪካ የዕረፍት ጊዜያቸውን መስዋዕት በማድረግ የአንድ ሳምንት ለጽ/ቤታችን ሠራተኞች የኮምፒተር ሥልጠና ሰጡ፡፡
ጥር 1995፡- ከአማራ ኤች አይ ቪ ኤድስ ሴክሬታሪያት ጋር የተደረገው የሦስት ፕሮጀክቶች ሥራ በመጠናቀቁ ሂሳቡን ያለእንከን አወራርደን ዘግተናል፡፡ በፍኖተ ሰላምና በዳንግላ ከተሞች በየወረዳው ገንዘብ በሚያዋጡ አባላት የኮሚቴ ምርጫ ተደረገ፡፡ ሚስስ ጆርዲና ሐምፍሬይስ የተባሉ እንግሊዛዊት ለዕረፍት ሲመጡ በባህር ዳር ጽ/ቤት ነፃ አገልገሎት ሥራ በፕሮጀክት ላይ ለመስጠት ማኅበራችንን ተቀላቀሉ፡፡
የካቲት 1995፡- በየዕድ ውሃ፣ በዱር ቤቴና በግምጃ ቤት ከተሞች ገንዘብ በሚያዋጡ አባላት የአዲስ ኮሚቴ ማዋቀር ሥራ ተከናወነ፡፡ ከዋናው ጽ/ቤት የአቻ ለአቻ ዘማቾችን ሥራ በየወረዳው በመዞር ግምገማ አካሔዱ፡፡
ለሳምንታት የዘለቀውን የህወሃት (ጥቂቶች “የኢህአዴግ ” ይሉታል) ስራ አስፈፃሚ ኮሚቴ ስብሰባ ስታዘብ ከረምኩና፥ ጀንበር በመጥለቂያዋ ሰዓት፦ “አቶ ደመቀ መኮንን ከጠቅላይ ሚንስትርነት ምርጫ እራሳቸውን አገለሉ፤ ዶ/ር አብይ አህመድም አዲሱ ጠቅላይ ሚንስትር ሆነው ተሾሙ ” የሚለውን ዜና ስሰማ “ይኽቺ ናት ቆረጣ!” አልኩኝ። በድኑ ብአዴን ባነነ!
በዶ/ር አብይ አህመድ ምርጫ፥ ህወሃት አመድዋ ቡን እንዳለ ባለፈው ሰኞ የህወሃት (“የህዝብ ” ለማለት ስለሚከብድ ነው) ተወካዮች ምክር ቤት ስብሰባን አስመልክቶ የታደምነው ተንቀሳቃሽ ምስል በድምፅም ባይሆን በአካል ቋንቋ (body language) በሚገባ ተርኮልናል። ህወሃት ምኞቷ፦ የእራሷን ድምፅ አስቀድማ፣ ብአዴን እና ደህዴድን ደልላ አቶ ደመቀን በአብላጫ ድምፅ ማስመረጥ፥ ከዚያም ዶ/ር አብይን አሊያም ኣንድ የኦሮሞ ብሔር ተወላጅ በምክትል ጠቅላይ ሚንስትርነት ታኮ አስገብታ ስልጣኗን ማቆም ነበር። ብአዴን እና ኦህዴድ ቀድመው ባነው፥ በዚያ “ዴሞክራሲያዊ ” በተባለለት ደም-አልባ ደፈጣ፡ በራስዋ ስልት “ቆረጣ” ከምትወደው ስልጣን አቆራረጥዋት እንጂ። ይኽም ቢሆን ግን እልልል! ለማለት ገና ብዙ እልህ አስጨራሽ መንገድ ይቀራል።
እንደው ልንደረደርበት ፈልጌ እንጂ፥ የዛሬ ርዕሴ የጠቅላይ ሚንስትሩ ምርጫ ሳይሆን ሚንስትሩ እራሳቸው ናቸው። አዲሱ ጠቅላይ ሚንስትር፡ በውስጥም ይሁን በውጭ ሰፊ ተቀባይነትን ከማግኘታቸውም ባሻገር፥ ከምን በመነሳት እንደሆነ በውል ባይገባኝም፡ በተለይም በሶሻል ሚዲያው ላይ ቀላል ቁጥር የሌለው ሚዲያተኛ ዶ/ር አብይን ከብሉይ ኪዳኑ ሙሴ ጋር እያመሳሰለ ይሰብካቸው ጀምሯል። የተወረስነው ሀገር እና መሬት እንጂ፥ እሳቸው የሚያወርሱን አዲስ ከንዓናዊ ምድር እንዳለ ግን ለእኔ ገና እንቆቅልሽ ነው። በእርግጥ ዶ/ር አብይ አህመድን’ና አይሁዳዊውን ሙሴ የሚያመሳስል ኣንድ እውነት አለ። ሁለቱም የህዝብ መሪዎች፦ ትውልዳቸውም ባይሆን ዕድገታቸው ጭቆናና ስቃይ መለያው በሆነ ገዢ ቤተሰብ ውስጥ መሆኑ። ኸረ እንዳውም የፈርኦን ቤት ይሻላል ሳያስብል ይቀራል? ቢያንስ እንኳን ስር-ግንዱዋን ተቃውማ፡ ለሙሴ የራራች ኣንድ ሴት ልጅ ተገኝታበታለች።
የሳይበሩ ዓለም ዶ/ር አብዩን ከነብዩ ጋር ማመሳሰሉ በግብር እና ምግባር እንጂ በመልክ አይደለምና “ኸረ በህግ!” ብሎ ለመሞገት ገና ጠዋት፣ ማለዳ ይመስለኛል። ሚንስትሩ ከተሾሙ ቀናት ተቆጠሩ እንጂ ሳምንት እንኳ አልሞላምና። አንዲያው ግን፥ ዶ/ር አብይ ዙፋናቸው እንድትፀና፣ በሹመታቸው ማግስት የሰበኩን ፍትሐዊ መንግስትም እንድትመጣ ትልቅና ፈታኝ ስራ ከፊታቸው እንደሚጠብቃቸው አስታዋሽ የሚፈልጉ መስሎ ባይታየኝም፥ ኣንድ ነገር ለማለት ግን ወደድኩ። አጀማመራቸው እንጂ አፈፃፀማቸው እንደ ሙሴ እንዳይሆን፣ የተስፋይቱን ሀገር በናባው ተራራ ላይ ቆመው ባሻገር ከማየት ውጪ በእግራቸው ሳይረግጡዋት፣ አልፎም ሳይወርሱዋት እንዳይቀሩ፦ በጣም በጣም እጅግ በጣም መጨከን ይኖርባቸዋል። አለበለዚያ፦ እንኳን በድምፅ ብልጫ፡ በመለኮታዊ ምርጫ የተገኘች መንግስትም ብትሆን ለኣፍታም እንደማትፅና ሊያስተውሉ ይገባል። ብሉይ ኪዳን የሙሴን ገድል ብቻ ሳይሆን የሳኦልንም ዕድል ፈንታ እንዲህ ያስተምራል:
ሳሙኤልም ወደ ሳኦል መጣ፤ ሳኦልም– አንተ ለእግዚአብሔር የተባረክህ ሁን የእግዚአብሔርን ትእዛዝ ፈጽሜአለሁ አለው። ሳሙኤልም– ይህ በጆሮዬ የምሰማው የበጎች ጩኸትና የበሬዎች ግሣት ምንድር ነው? … በዓይንህ ምንም ታናሽ ብትሆን ለእስራኤል ነገዶች አለቃ አልሆንህምን? እግዚአብሔርም በእስራኤል ላይ ንጉሥ ትሆን ዘንድ ቀባህ። እግዚአብሔርም፦ ሄደህ ኃጢአተኞቹን አማሌቃውያንን ፈጽመህ አጥፋቸው፥ እስኪጠፉም ድረስ ውጋቸው ብሎ በመንገድ ላከህ። ለምርኮ ሳስተህ ለምን የእግዚአብሔርን ቃል አልሰማህም? ለምንስ በእግዚአብሔር ፊት ክፉ አደረግህ? ሳኦልም ሳሙኤልን- … ሕዝቡ ግን ለአምላክህ ለእግዚአብሔር በጌልገላ ይሠዉ ዘንድ ከእርሙ የተመረጡትን በጎችንና በሬዎችን ከምርኮው ወሰዱ አለው። ሳሙኤልም– … የእግዚአብሔርን ቃል ንቀሃልና እግዚአብሔር ንጉሥ እንዳትሆን ናቀህ አለ።
አዲሱ ጠቅላይ ሚንስትር ዶ/ር አብይ፡ አለኝ እንዳሉት ራዕይ፦ ዘረኝነትን፣ ቀማኛነትን እና የስልጣን ብልሹነትን ለማጥፋት ሲዘምቱ፡ አንዱን ከሌላው እያበላለጡ፣ በከሱት እና አይን-በማይገቡት ክልላዊ ሙሰኞች ላይ ብቻ ሳይሆን፥ በመንግስታቸው’ና በስልጣናቸው ዙሪያ በሚያገሱት፣ በሰቡት ዘረኞች እና ቱባ ሀገራዊ ዘራፊዎች ጭምር ላይም ሊሆን ይገባል። የኢትዮዽያ ህዝብ ፍላጎት ብቻ ሳይሆን የአምላክም ፈቃድ እንዲሁ ነውና። ይህንን ስል ግን፥ እንደ አማሌቃውያኑ ሁሉ ከማሌሊታውያኑም ጋር የሚደረገው ትንንቅ የሚናቅ እንዳልሆነ ለሁላችንም ግልፅ ነው። መረሳት የሌለብት ሀቅ ግን፦ ዶ/ር አብይ ለዛሬው ስልጣን ብቃት የሆናቸው የኢትዮዽያ ህዝብ አመፅ እንጂ በባህላዊ ግጭትና አፈታት ሂደት ላይ የፃፉት አምድ ወይም ዲዘርቴሽን (dissertation) አይደለም። ብዙ ከፍታ ወደ-ላይ ያወጣቸው የህዝብ ክንድ፥ እሳቸው ኣንድ እርምጃ ወደፊት ሲራመዱ ከተመለከተ፦ በእጥፍ ሊያግዛቸው፣ ተሽክሞም ከተስፋይቱ ምድር ሊያደርሳቸው የቆረጠ ነውና፥ የትኛውንም ጐሳዊ ተቃውሞ፡ በሀገራዊ ድጋፍ መመከትና ማሽነፍ እንደሚችሉ ለኣፍታም መጠራጠር አይኖርባቸውም።
ከዚህ ባሻገር ግን፥ የህወሃት ከፋፋይ ስራይ (በሽታ) በዘር’ና በስሩ ብቻ ሳይሆን በግንዱም የሚራባ ክፉ ነቀርሳ ነውና፡ ጠቅላይ ሚንስትሩ ህወሃትን ብቻ ሳይሆን ግንዱን ኢህአዴግን (ኦህዴድ፣ ብአዴን፣ ደህዴድንን ጭምር) በዓይነ ቁራኛ መመልከትና ስጋት ሆኖ ሲገኝም ውለው ሳያድሩ ዱላ ሽጉጡን ሁሉ ያለርህራሄ በጥበብ ማምከን ይኖርባቸዋል።
ይሆናል ብዬ ለመገመት ብቸገርም፥ ነገ አስገንጣዮቹ ካልተገነጠሉ በቀር አሁን ቆራጮቹ ተቆርጠዋል። ህወሃት በአዲስ አበባ እና በተቀረው ክልል እንደ ኢትዮጵያዊ በእኩልነት እንጂ እንደ ትግራዋይ በበላይነት መኖር እንደማይቻል በሚገባ ተረድታለች። ትላንት በሀገሪቱ መሐል እምብርት ላይ በእምበር ተጋዳላይ ሲዘሉ የነበሩ ዘረኞች፥ ዛሬ ቀስ በቀስ “ለበለጠ ሃላፊነት ” በሚል ሰበብ ወደ ዳር መሳብ እና መሰባሰብስ ለምን ይሆን? የዚህን ጥያቄ መልስም ሆነ በህወሃት ቆረጣ ሳይቆረጥ አስቀድሞ የመቁረጡን ተግባር ለትግራይ ህዝብ ትቼ ፅሁፌን በዚሁ ላጠቃል።
በኢትዮጵያ ሴቶች ፕሪምየር ሊግ አንደኛ ዲቪዚዮን በሀዋሳ ሰው ሰራሽ ሣር ሜዳ የዕለቱ ሁለተኛ የስምንተኛ ሳምንት ጨዋታ በመከላከያ እና ድሬዳዋ መካከል ተደርጎ መከላከያ ቀይሮ ባስገባቸው ተጫዋቾች ታግዞ 3 ለ 2 አሸንፏል፡፡
10:00 ሲል የጀመረው የመከላከያ እና ድሬዳዋ ጨዋታ ለተመልካቹ አዝናኝ እግር ኳስን ቀላቅሎ የተደረገ ነበር፡፡ ቀዳሚው የአርባ አምስት ክፍል ጊዜ ተመሳሳይ የአጨዋወት መንገድ ማለትን ኳስ መሠረት ባደረገ ፍሰት ክለቦቹ ለመጫወት የሞከሩበት መከላከያዎች በዚህ አጋማሽ መሐል ሜዳቸው ተቀዛቅዞ መቅረቡ ለድሬዳዋዎቹ እታለም አመኑ እና ማዕድን ሳዕሉ የተመቹ በመሆናቸው አማካዮች በቶሎ ወደ ፊት በሚጣሉ ኳሶች ለማጥቃት ጥረዋል፡፡ 11ኛው ደቂቃ ላይ ተመጣጣኝ ፉክክር ቢያደርጉም የተወሰነ የመነቃቃት ችግር ይስተዋልባቸው የነበሩት መከላከያዎች ቀዳሚ የሆኑበትን ጎል አግኝተዋል፡፡ሴናፍ ዋቁማ ራሷ ላይ በተሰራ ጥፋት በድሬዳዋ ግብ ክልል ፊት ለፊት ባለው ቦታ ላይ የተገኘውን ቅጣት ምት ራሷ ሴናፍ አክርራ መታው የግቡ የላይኛው ብረት ሲመልሰው መስከረም ካንኮ የድሬዳዋ ተከላካይ እና ግብ ጠባቂዋ ሂሩት ደሴ የአቋቋም ስህተት ላይ በነበሩበት ወቅት የተመለሰችውን ኳስ በግንባር ገጭታ አስቆጥራዋለች፡፡
መሐል ሜዳ ላይ አመዝነው ሲጫወቱ የነበሩት ድሬዳዋዎች በአጋማሹ ወደ መከላከያ የግብ ክልል ሰብሮ ለመግባት ያደረጉት የአጨዋወት መንገድ ያዋጣቸው አልነበረም በተለይ በአንድ ሁለት አልያም ከመስመር በኩል በፀጋነሽ የሚመጡ ዕድሎችን የሚጠቀም ሁነኛ ተጫዋች ባለመኖሩ በጊዜ ቡድናቸው ወደ ጨዋታ እንዳይገባ እክል የሆኑ ሀነቶች ናቸው፡፡ ይሁን እንጂ በመስመር አጨዋወታቸው አደገኛ የነበሩት ድሬዳዋዎች 32ኛው ደቂቃ አቻ ሆነዋል፡፡ የግራ መስመር ተከላካይዋ ፀሀይነሽ በቀለ ኳሱን እየገፋች ወደ ሳጥን ከገባች በኃላ የመከላከያ ተጫዋቾችንም ጭምር አልፋ የታሪኳ በርገና የአቋቋም ስህተት ታክሎበት ጎል አግታ ቡድኗን 1 ለ 1 አድርጋለች፡፡ ምላሽ ለመስጠት በቶሎ ጥቃት ሲሰነዝሩ የነበሩት መከላከያዎች ሁለት ጥሩ ዕድልን በሴናፍ ዋቁማ እና ህይወት ረጉ አማካኝነት ቢያደርጉም ወደ ጎልነት ሊለወጥ ግን አልቻለም በተለይ ሴናፍ ከሂሩት ደሴ ጋር ፊት ለፊት ተገናኝታ ሂሩት የመለሰችባት ዋነኛ እና መልካም አጋጣሚ ነበር፡፡ የመከላከያን የቀኝ በኩል የመከላከል አደራደር ስህተትን ለመጠቀም በቀኝ አቅጣጫ አድልተው ሲንቀሳበሱ የነበሩት ድሬዎች የመጀመሪያው አጋማሽ ሊፈፀም ሁለት ደቂቃ ሲቀረው ፀጋነሽ ወራና በግራ በኩል በረጅሙ የላከቻትን ኳስ ፀሀይነሽ በቀለ በግንባር ገጭታ በማስቆጠር ለራሷም ለቡድኗም የጎል መጠኑን ሁለት አድርጋለች፡፡
አሁንም አዝናኝነቱ ሳይጠፋ በቀጠለው ሁለተኛው አጋማሽ መከላከያዎች ሁለት ተጫዋቾችን ቀይረው ካስገቡ በኃላ ይበልጥ መነቃቃት ታይባቸዋል፡፡ ህዳት ካሱ እና ገነት ኃይሉን አስወጥተው ኤልሻዳይ ግርማ እና ዐይዳ ዑስማንን ወደ ሜዳ ካስገቡ በኃላ በማጥቃቱ ላይ ተደጋጋሚ ጥቃቶችን ሰንዝረዋል፡፡ ድሬዳዋ ከተማዎች ከመጀመሪያው አጋማሽ የጨዋታ ጊዜ ያስቆጠሩት ጎል አስጠብቆ ለመውጣት በሚመስል መልኩ የተንቀሳቀሱ ሲሆን ኳስን ማንሸራሸሩን ግን አልተውትም በተለይ ከፀጋነሽ ወራና የሚነሱ አደገኛ ኳሶች በቀሪው አርባ አምስት ታሪኳ በርገናን የፈተኑ ነበሩ፡፡ 72ኛው ደቂቃ ላይ የድሬዳዋዋ አማካይ ማዕድን ሳህሉ መሀል ሜዳው ላይ ጉዳት አጋጥሟት ድምፆን በሀይል በምታሰማበት ወቅት የድሬዳዋ የህክምና ባለሙያ ለተጫዋቿ የህክምና ዕርዳታ ለመስጠት የዘገየበት አጋጣሚ መደገም የሌለበት እና ሊታረም የሚገባው ጉዳይ ነው በአንፃሩ አምበሏ ሀሳቤ ሙሶ ለተጫዋቾቹ በግሏ የህክምና ዕርዳታን ከባለሙያው ጋር ተባብራ ስታደርግበት የነበረው ሒደት ደግሞ ሊመሰገን የሚገባው ጉዳይ መሆኑን ለመጠቆም እንወዳለን፡፡
የአጥቂ ቁጥራቸውን የጨመሩት እና ፈዛ ለረጅም ደቂቃ በሜዳ ላይ የታየችው ህይወት ረጉ ወደ መነቃቃት የገባችላቸው መከላከያዎች ወደ አቻ ውጤት ተመልሰዋል፡፡ 75ኛው ደቂቃ ላይ ቤተልሄም በቀለ በረጅሙ ስታሻማ ቁመተ አጭሯ ተቀይራ የገባችሁ ኤልሻዳይ ግርማ አስደናቂ የግንባር ጎል አግብታ ቡድኗን ወደ ጨዋታ መልሳለች፡፡ ጥቃት መሰንዘራቸው ቀጥሎ ህይወት ረጉ ከሴናፍ ዋቁማ እንዲሁም ከርቀት ህይወት መታ የሞከራቻቸው መከላከያን ያነቃቁ ኢላማቸውን የጠበቁ ዕድሎች ናቸው፡፡ 82ኛው ደቂቃ ላይ ተሳክቶላቸው ወደ መሪነት ተሸጋግረዋል፡፡ ሴናፍ ዋቁማ ከመስመሩ የድሬዳዋ ግብ አካባቢ ስታሻማ ተቀይራ የገባችሁ ሌላኛዋ አጥቂ ዐይዳ ዑስማን በግንባሯ ገጭታ አስቆጥራ መከላከያን ወደ መሪነት አሸጋግራለች፡፡
የመጨረሻዎቹን አስራ አምስት ደቂቃዎች ድሬደዳዋ ከተማዎች አቻ ለመሆን በርካታ ጊዜ ወደ መከላከያ ግብ ክልል ደርሰዋል፡፡ በተለይ ከቀኝ መስመር እየተነሳች ፀጋነሽ ወራና አክርራ የምትመታቸው ኳሶች አስፈሪዎች ነበሩ፡፡ 88ኛው ደቂቃ ከርቀት መትታ ታሪኳ በርገና በአስገራሚ መልኩ ተወርውራ ያወጣችባት እና ራሷ ፀጋነሽ ከቅጣት ምት መታ ድንቅ የነበረችው የመከላከያ ግብ ጠባቂ ታሪኳ አሁንም አውጥታባታለች፡፡ ጨዋታውን ተጨማሪ ጎል ሳይቆጠርበት በመከላከያ 3 ለ 2 አሸናፊነት ተጠናቋል፡፡
ሓደ ከም ሓያት ኣደም ዝመሰለ ምቕሉል ባእታ ካብ ‘ዚ ጥዑምን መሃርን ኣማዕብልን መርበብ ከልግስ እንከሎ ክናፈቕ ግድን እዩ። እንታይ ድሃይ ኣለኩም ጋንታ ኣዋተ?
ከምዚ ከማኻ ለባማትን ምሁራትን ድቂ ሃገርና ይነግሩን ይመኽሩን አለወሞ ንስማዓዮም ዳሕራይ ከይንጠዓስ። እቶም ሕጂ ጊዜኦምን ፍልጠቶምን ስዊኦም ዝነግሩና ዘለዉ ጽባሕ ንጉሆ ምናልባት እዚ ድሕነታዊ ምኽሮም አይንረኽቦን ንኸውን ሕጂ ንጠቐመሉ ንበረያ ነበረ ከይንኸውን። ነገራት ክቕየር ጊዜ አይወስድን እዩ። ምስ ምልካዊን ሓርገጻውን ምምሕዳር ህግደፍ ውድቀት ኤሪትራ ዘይተርፍ ተርእዮ ኢዮ።
በስሰዔናን፣ ክፍኣትናን፣ ዕሽነትናን፣ ድንቁርናናን ምኽንያት ኣብዚ ሕጂ እዋን ጭንቀትን ዓቐሊ ጽበትን ወሪዱና ኣሎ። እቲ ዶብ ዘይብሉ ክፍኣትናን፣ ተንኮልናን ኣስናን ሓርገጽ ፈጢሩ ንኽዘጋግለና ይፈታተነና ኣሎ። ነዚ ንኽንብደህ፣ ከም ዝቖሰለ ነብሪ ንህዝቢ ኤሪትራ ኣጥፊእና ክንጠፍእ፤ ሕላገት መከራኡ ዘይውዳእ ናይ መቓቒልካ ግዛእ ዝሕመረቱ ኣተፋናንን (ባእስን) መሰረት ሃኒጽና ክንከይድ ኢና ንደሊ ኔርና። ግን ዝኾነልና ኣይመስልን። እታ መሸንቆቓ ገመድ ኣዝያ ትጸብብ ኣላ። ስለምንታይ እዚ ኩሉ ብድሕረይ ሳዕሪ አይትብቆላ ኢሉ ንዝሓትት ሕልና፤ እቲ መልስና ብሓጺሩ እዚ እዩ “ነዚ ኩሉ በዲህካ ጠጠው ናይ ምባል ደርማስ ሓይሊ ካብ ውሽጥን ንግዳም ከነገነፍል’ ስለዘይ ካአልና እዩ። ሓቂ ይሓይሽ እቲ ዝድለ ዘሎ ደርማስ ሓይሊ እውን የብልናን። እቲ ተሪፉና ዘሎ መከራ ህዝቢ ኤሪትራ ንኸይዛዘም ንጥቀመሉ ናይ ተነኮልን ሽሕጣንን መኽዘን እዩ።”
ብፍላይ ንህዝቢ ኤሪትራ ምውት ሓሳብ ወኒኑን ከም ልሙስ ህዝቢ ኮይኑ ሰጥ ለበጥ ኢሉ ባሪያ ኮይኑ ክግዛኣልናን ክምዝመዘልናን ስለ እንደሊ ለይትን መዓልትን በዚ ክፍኣትዚ ንሰርሕ ኔርና ግን ኣይታዓወትናን። ህዝቢ ኤሪትራ ስጋኡን ነፍሱን ኣጣሚሩ እንተ ኣህጢሩዎም ሕልናኡ ተግባሩን ማዕረ እምባ ወጺኡ ንዓና ከልግሰናን ከጥፋኣናን ስለዝኽእልን ዝያዳ ዓቕሚ ከምዘህጥር ስለዝተገንዘብና። ብሕም ዝበለ እንዳሓጎምና ንሰርሕ ኔርናን ኣሎናን። ሰብ ሓሳባት ክሞቶ ከምዝኽእል ንዓና ድማ ንህዝቢ ኤሪትራ በግቡእን፣ ርትዓውን ከምኡውን ዲሞክርሲያዊን ኣገባብ ከነማሓድሮ ክእለት ብኸቢድ ሓጺሩና
ዝተፈላለዩ ሓሳባት ኣብ ዝራጸምሉ እዋን ሓደ ተዓዋቲ ኰይኑ ጸብለል ዝብለሉ ኣጋጣሚ ኣሎ። እቲ ሓሳቡ ዝተረትዐ፣ ከም እተረትዐ እንተ ዘይኣሚኑ ሓደገኛነቱ እናዓበየ ይኸይድ። ንሕና እህግደፋውያን ድማ “እወ ተጋጊና ካብ ጌጋና ድማ ክንማሃር አሎና ስለዘይንብልን ብፍጹም ስለዘይወጻናን፤ አነሆ ካብ ጥፍኣት ናብ ጥፍኣት ተነቑትና ንንቈት ድማ ኣሎና። እነሆ ሕጅስ ብሰነኪ ድንቁርናናን ዶብ ዘይብሉ ክፍኣትናን ዝረገጽናዮ ኩሉ ረመጽ ኰይኑና። እቲ ዘገርም ሳላ ዕሽነትናን፤ ድንቁርናን ውድዓዊነትን ሓቅነትነ ዘይብሉ ስነሞጎት ስለዝተኸተልና እነሆ ሰብ ዋዕዋዕታን ሆይሆይታን እምበር ካልእ ብዘይምግባርና ንነብስናን ንህዝቢ ኤሪትራን ኣብ ገምገም ጸድፊ ኣብጺሕናዮ። ብፍላይ እዞም ኣብ ወጻኢ ኣብ ዘምናዊ ጊላነት ተዋፊርና ንነብር ዘሎና ኣኻልብ ህግደፍ ካብ ዝኾነ ጊዜ ሰምቢድናን ርዒድናን ኣሎና። ዋእ እታ ኣይነበርኩን፣ ዋእ የለኹሉን፣ ንብለላ ናይ ንስሓ ጊዜ ድማ እንዳቐረበት ትኸይድ ከምዘላ ይስማዓና አሎ። ሐጂኳ ህዝቢ ኤርትራ ካብ ድኽነት ከውጽኦ ዝጽዕረሉን ዝሰርሓሉን ደኣ ‘ምበር፣ ከምዚኽማና ፍለሖ በሊዑ ንዘብርሶን፤ ንዘዋርዶን፤ ንዘድክዮን፣ ንዘንዕቖን፣ ከምኡውን ንዘደንቁሮን ክህውትት ዝውዕል ዝቕበል ሕልና ከም ዘይብሉ ድሮውን ከመስክር ጀሚሩ አሎ።
ኦ ህዝቢ ኤሪትራ ይቕረ በለልና ናብ ንቡር ናብ ሰብኣውነት ክንምለስ፡፡ ኣቱም ላባማትን ፈላጣትን በጃኹም ምኸሩና። ኣብ ምንታይ ጉድጓድ ክምንኣቱ ኣንድዒ። ኣቱም ካሎኦት ንዓና ሪኢኹም ተቐጽዑ።
ሰላማት ሳልሕ የኑስ – ከመይ ወፊርካ እቶ። ግርም ግይርካ ሕጂ! ቀደሙ እንታይ ዝዓብስ ፕረዚደንተ’ዩ ፡-) ንዓ በል አዛ ማይ ናይ ጀርዲን ተቐበለኒ፡ ከመይ ኣጠስጢሳትኒ’መስለካ ፡-) ሓውና ‘ሓቂ’ በል ተርሲን እይትሕመቕ፡ ኣትየ’ለኹ ናብቲ ቤት-ጽሕፈት ፕረሲደንት – of course ብመሰረት ቅዋም ምኽዋኑ’ዩ፡) እንተ ሳልሕ (ወዲ’ዝጊ) ስራሕ ጀርዲን ደሓን’ዩ፡ ምእንቲ ርእሱ እተን ቦጥ ኣብ ወርሒ እንተተመጺኤናኻ’ዩ። ሸመረ ሓወይ፡ እታ ናይ ስፖርት ዝሓዛእካለይ ደሓን ዋላ ንሮዳብ ሃቦ (እዚ ቕነ ሓዘን ላምፓዱዛ፡ ኩዑሾ ናይ ኢትዮጵያ ኣብ ዋንጫ ኣፍሪቃ ክርእይ’ዩ ሓሊፍዎ)። ሓደራኻ ናተይ እይትንገሮ፡ ቅድሚ ሕጂ’ውን ናብ እንዳ ዓዋተ ሓንቲ ኣቤቱታ መረረ ኣእትዩለይ ነይሩ’ዩ። ፓፒሎን እቲ ናይ ትማል ሊስትሮ (ህግደፍ ትማል ለይቲ እንተ ዘይኣሰሮ) ጸውዕለይ ግዳ’ዛ ሓፍተይ – እንተን ናይ ጀርዲን ኤስቲባሎኒ ምስ ሳልሕ የኑስ ብኾዮ ትቓይርናየን ኢና። ላሜክ ድማ ናይ ባራክ ኦባማን፡ ተወልደ ወልደገብርኤልን ተሌፎን ሒዝካ ኢድካን እግርኻን ናብ ጸትታ ቤት-ጽሕፈት ፕረሲደንት ኣረክብ ፡-)
በዓል ሳልሕ ደኣ “ወሪዱኒ ጕዋል ቀሺ” በለት መሓዛ ሰመረ ዓንዶም፥ “ኣንጭዋ ሓለፈት: ድሙ ተዓንቀፈት” ኢልና ግዝና መሕለፍናዮ:: ጉዳይ ፕለቲካ ንዋናታቱ በዓል ሃይለ፣ ኣማንአል፤ ሳለሕ ጋዲ ሓዲግና ምስ በዓል አዮብ ቪደኦ ባ ሙሲቃ ባ ፋሺን ባ ምበልና። ተካል ግዝየ ኮኦይኑና አምብር።
አቲ ጉዳይ ናይ ሹመትን: ናይ ጵሩራን: ባሊቃን ኣይኮነን፥፥ ከምቲ ሓውና ሰብሪ ቀደም ዝሓተቶ ጵባሕ ወግሒ ስርዓት ተኣሊዩ ምስ ሰማዕና አቲ መኸተ ከመይ ክንገጥሞ ኢና? ምኽንያቱ ከምቲ ዝበልካዮ አንዳ ህግደፍ ዘሚቶም ኢዮም ክሃድሙ:: እቲ ኣረስቲ ኣቡ እንተ ኣድሃበ ዶ ኣይምሓሽን?
በ500 ሚ. ብር ወጪ በአዳማ የተገነባው “አዳማ ሀይሌ ሪዞርት” ከትላንት በስቲያ ሐሙስ ተመርቆ አገልግሎት መስጠት ጀመረ፡፡ ግንባታውን ለማጠናቀቅ ሶስት አመታትን የፈጀው ሪዞርቱ፤ ባለ አራት ኮከብ ደረጃ ያለው ነው ተብሏል፡፡ አምስት አይነት ደረጃ ያላቸው 106 የመኝታ ክፍሎች፣ ከ60-1ሺህ ሰው በብቃት ማስተናገድ የሚችሉ ደረጃቸውን የጠበቁ የስብሰባ አዳራሾች፣ የአዋቂና የልጆች የመዋኛ ገንዳዎች፣ ሁለት ደረጃቸውን የጠበቁ ሬስቶራንቶች፣ የውጭ መመገቢያ፣ የስቲም ሳውናና ማሳጅ አገልግሎት፣ የስፖርት ማዘውተሪያ ሥፍራዎች፣ የልጆች መጫወቻ፣ በቂ የመኪና ማቆሚያ ስፍራዎች የያዘ ነው፡፡
“ይህንን ሁሉ ኢንቨስትመንት ዘርግተህ እንዴት ለፖለቲካ ቀውስ ኢንሹራንስ አልገባህም?” በሚል ከአዲስ አድማስ ለቀረበለት ጥያቄ ኃይሌ ሲመልስ፤ “እኔ እውነቱን ልንገራችሁ… ለፖለቲካ ቀውስ ብዬ ኢንሹራንስ መቼም ቢሆን አልገባም፣ መንግስት የመጠበቅ ግዴታ አለበት፤ እኔ ኢንሹራንሴ እግዚአብሔር ነው፤ ለፖለቲካ ቀውስ ተብሎ የሚገባ ኢንሹራንስ በየትኛውም ዓለም አላየሁም” ብሏል፡፡
በቅርቡ በኦሮሚያ በተከሰተው ሁከትና ግርግር የወደሙትን የዝዋይና የሻሸመኔ ሆቴልና ሪዞርቶችን በተመለከተም፤ “መንግስት የሚያደርገውን አድርጐ እነዚህ ሆቴሎች ዳግም ተገንብተው ለአገልግሎት መብቃት አለባቸው” ያለው ኃይሌ ገ/ስላሴ፣ ውድመቱ ከደረሰ ሁለት ወራት ቢያልፍም እስካሁን መንግስት ምንም ያለው ነገር የለም ብሏል፡፡
ከ10 ዓመት በፊት የመጀመሪያውን ኃይሌ ሪዞርት በሐዋሳ የመሰረተው አትሌቱ፤ እስከ 2025 (እ.ኤ.አ) 20 ሆቴሎችን የመክፈት ዕቅድ ያለው ሲሆን ባለፈው ሐሙስ ያስመረቀውም ሰባተኛውን ሪዞርት መሆኑ ታውቋል፡፡ በሌላ በኩል፤ በወላይታ ሶዶና በጐርጐራ የሚገነቡትም ስራቸው ተፋጥኖ ይቀጥላል ብሏል ኃይሌ፡፡
በመንፈስ አነሳሽነት ሆቢት ና እንዲያጠልቁ ጌታ, የ JRR Tolkien የማይሞት ስራዎች ፣ የባዳሊ የጌጣጌጥ አርቲስቶች ብጁ ሰርተርት ድዋርቨን ሪን ሪንግን ፈጥረዋል። ሰርጥ የዱዋርቭስ ቅዱስ ሯዝ ፊደል ነው ፡፡ የሰርተር ምሳሌዎች በመካከለኛው ምድር ዙሪያ እንደ Thrór ካርታ እና እንደ ባሊን መቃብር ባሉ ነገሮች ላይ ይገኛሉ ፡፡
ዝርዝሮች: ቀለበትዎ በጥቁር የቅርስ አጨራረስ በጠንካራ ብርማ ብር ይደረጋል ፡፡ ባንዶቹ 9.5 ሚ.ሜ ከላይ እስከ ታች እና በጣም ወፍራም በሆነ ቦታ ላይ 2.7 ሚሜ ይለካሉ ፡፡ የሰርጥ ሩን ቀለበት በግምት 16.1 ግራም ይመዝናል - ክብደት በመጠን ይለያያል ፡፡ የባንዱ ውስጠኛው በእኛ የሰሪዎች ምልክት ፣ በቅጂ መብት እና በብረት ይዘቱ ታትሟል ፡፡
የመጠን አማራጮች: የ Cirth rune ቀለበት በአሜሪካ መጠን ከ 4 እስከ 17 ይገኛል ፣ (መጠኖች ከ 13.5 እስከ 17 ተጨማሪ $ 15.00 ናቸው) የእርስዎ ቀለበት መጠን እያንዳንዱ ቀለበት ሊይዘው የሚችለውን የሩጫ ብዛት ይገድባል ፡፡ በመጠንዎ ላይ ሊመሳሰሉ ለሚችሉት ከፍተኛው የሩጫዎች እና የአስፓጋስ ነጥቦች ብዛት ከዚህ በታች ያለውን ሰንጠረዥ ይመልከቱ።
እባክዎን ለእያንዳንዱ ሩጫ ፊደሎችን በኮማ ይለያሉ , እና ኮከብ ምልክት ይጠቀሙ * አንድ ነጠላ ስፖከር ዶት ወይም ባለ ሁለት ነጥብ እንደሚፈልጉ ለማሳየት : ለ ድርብ ስፔዛር ነጥብ።
ምሳሌ ማዘዝ ባሊን ሶን ኦን ፈንዲን ፣ በጽሑፍ መስክ ውስጥ እንደሚገባ-ለ ፣ a ፣ l ፣ i ፣ n ፣ *, s, u2፣ ን ፣ * ፣ ኦ ፣ ቁ ፣ * ፣ ረ ፣u, nd, i, n. ቀለበቱ ላይ እንዴት እንደሚታይ ከዚህ በታች ቀርቧል ፡፡
ማስታወቂያ: የባዳሊ ጌጣጌጥ አፀያፊ ፣ የጥላቻ ፣ ወይም ጎጂ ቃላትን ወይም ሀሳቦችን ከያዙ ሀረጎች ጋር ትዕዛዞችን የመከልከል መብቱ የተጠበቀ ነው ፡፡ ስለተረዳህ አመሰግናለሁ.
ከመርሪያም-ዌብስተር የታዛዥነት ትርጉም (ስም) 1. መታዘዝ ወይም መታዘዝ. 2. ታዛዥነት ያለው ሁኔታ ጥራት. ከወላጆችህ ወደ ቤት በቀጥታ ትመጣለህ እና የቤት ስራህን እንድትሰራ የተነገራቸው ወላጆችህን ሰምተህ ታውቃለህ? ልጅዎ ወደ ት / ቤት መሄድ ያስፈልግዎታል, ምክንያቱም ከሰዓት በኋላ ስብሰባ ላይ ስለሚሆኑ? ሕይወትን በሙሉ ስለሚያደርጉት አንድ ሰው የሚመስለው ይመስላል. ከወላጆችህ ወደ አለቃህ እና ጓደኞችህ ወይንም ወንድሞችህ ወይም እህቶችህ. […]
የፀሐይ መውጣት አረፋ Gun F315-02, ቻይና የፀሐይ መውጣት አረፋ ሽጉጥ F315-02 አምራቾች ፣ አቅራቢዎች ፣ ፋብሪካ - ምርጥ ሻጭ PU አረፋ የባህር ውስጥ አቅራቢ | GORCCI
እያንዳንዱ ሰራተኛ እራሱን በንጽህና ማቅረብ አለበት ምክንያቱም እሱ ኩባንያውን ወክሎ የሚሠራው እሱ እና ተወካዩ ነው ፡፡ ሸሚዝ ብዙ ጊዜ የማይለዋወጥ የቢሮ ሥራ ልብስ ፣ በደንበኞች አገልግሎት መስጫ ቦታዎች ፣ በእንግዳ መቀበያው ጠረጴዛ ላይ ግን የማይነጣጠሉ ክፍሎች ናቸው ፣ ግን በብዙ ቦታዎች ላይ ስለሚጠቀሙ ብቻ አይደለም ፡፡
ከፖላንድ እና ከውጭ አምራቾች ከፍተኛ ጥራት ያለው ልብስ ነው ፡፡ ቁሳቁሶቹ ለንክኪው አስደሳች ናቸው ፣ በጥብቅ ተጣብቀዋል ፣ ይህም ዘላቂነታቸውን ያረጋግጣል ፡፡ ሸሚዞቹ በየቀኑ ከሚሠሩበት ጊዜ ጋር ተያይዞ የሚከሰተውን ሸሚዝ ለረጅም ጊዜ በዕለት ተዕለት ሥራ ውስጥ እንዲያገለግሉ ይህ ሁሉ ሲሆን አምራቾቹ ግን ከግምት ውስጥ ገብተዋል ፡፡ ተጠቃሚው በመለያዎቹ ላይ የተጻፉትን ምክሮች ከተከተለ ሸሚዙ ለብዙ ወራቶች ያገለግልለታል ፡፡
ናቸው ጊዜ የማይሽረው ልብስ፣ እያንዳንዱ ሰው ቢያንስ አንድ ጥሩ ጥራት ያለው ሸሚዝ ሊኖረው ይገባል ፡፡ እነሱ በቅንጦት የተለዩ እና በማንኛውም አጋጣሚ በትክክል ይጣጣማሉ። ስለዚህ ሁለቱንም በሚያምር እና በትንሽ መደበኛ ጥምረት ውስጥ ማዋሃድ ይችላሉ። የእነሱ የአሠራር ትክክለኛነት ልዩ ትኩረት ሊሰጠው ይገባል ፣ ምክንያቱም ጥቃቅን ዝርዝሮች እስከ ከፍተኛው ተጣርተዋል ፣ ይህም በጣም የሚፈለጉ ደንበኞችን የሚጠብቁትን ያሟላል ፡፡ ሸሚዞች በሁለት ስሪቶች ይገኛሉ - በአጭር እና ረዥም እጀቶች ፡፡
ሸሚዝ መሥራት መኸር እና ክረምት በዋነኛነት በዝቅተኛ የሙቀት መጠን እና በነፋስ በጣም ጥሩ በሆነ ጥበቃ ይታወቃሉ ፡፡ ሸሚዞች በተለያዩ ዓይነቶች ይመጣሉ ፣ እነሱ በተጨማሪ አንድ ተጨማሪ ፣ ወፍራም አንድ ይዘው ይመጣሉ ማሞቂያ.
ለእነዚህ ባህሪዎች ምስጋና ይግባው ፣ በሚለዋወጥ ሁኔታ ሊለበስ ይችላል ጠጉር. የሙቀት ምቾት ወደ ተሻለ ደህንነት ይተረጎማል ፣ ይህ ደግሞ የሰራተኛውን የተሻለ ብቃት ይነካል።
ሁሉም ሸሚዞች ከፍተኛ ጥራት ባላቸው ቁሳቁሶች የተሠሩ ናቸው ፡፡ በእርግጥ በሚለዋወጥ የአየር ሁኔታ ውስጥ ሞቃታማ የሥራ ሁኔታ ውስጥ ፣ ሸሚዙ ሳይለበስ ሊለብስ ይችላል ቲሸርት በታች. በጥብቅ የተጠለፉ አዝራሮች በድንገት የመነጣጠል እድልን ይቀንሳሉ ፡፡ በዝርዝር በተጣራ ጥሩ ጥራት ባላቸው ምርቶች ላይ ኢንቬስት በማድረግ ከአንድ ክፍለ ጊዜ በላይ ግዢ መሆኑን እርግጠኛ መሆን ይችላሉ ፡፡
እነሱ በጣም ተወዳጅ ናቸው የ flannel ሸሚዞች, ለስላሳ እና ተለዋዋጭ. ትልቅ ጥቅም በሥራቸው ላይ ምቾት የማያመጣ መቆራረጣቸው ነው ፣ እና ለማሞቂያው ምስጋና ይግባው ፣ ተጨማሪ ንብርብሮችን አያስፈልገውም ፡፡
የሚያምር ሸሚዞች መነሳት እና አገልግሎት የጥንታዊ ዲዛይን እና የተጠናከረ ጥንካሬ ድብልቅ ናቸው። በእኛ መደብር ውስጥ ሊያገ thatቸው የሚችሏቸው ሞዴሎች ለዝርዝሮች እና ለስፌት ዘዴዎች ከፍተኛውን ትኩረት ከሚሰጡት ታዋቂ አምራቾች የመጡ ናቸው ፡፡ አስደናቂ ውበቶች በጥሩ ሁኔታ ወደ ሰራተኞች እና የምርት ስም አቀባበል ይተረጉማሉ።
የተሳሳተ መጠን ጉዳቶች ላይ አፅንዖት ሊሰጥ እና በአጠቃላይ በእሱ ላይ ሊሠራ ስለሚችል ትክክለኛውን መጠን መምረጥ አስፈላጊ ነው። በተጨማሪም ለስዋስው ትኩረት መስጠቱ ተገቢ ነው ፣ ቀጫጭኖቹ ለበጋ ይመከራሉ ፣ እና ወፍራም ደግሞ የበለጠ ዓለም አቀፋዊ እንደሆኑ ይቆጠራሉ - ዓመቱን ሙሉ በጥሩ ሁኔታ ይሰራሉ። የቀረቡትን ሸሚዞች መንከባከብ በጣም ቀላል ነው ፣ በመለያው ላይ የተሰጡትን ምክሮች ብቻ ይከተሉ ፣ ለዚህ ​​ዓይነቱ ምርት ከመደበኛው የእንክብካቤ ምክሮች አይለይም ፡፡
አብዛኛዎቹ ሸሚዞች ፣ ሁለቱም የሚያምር እና የስራ ሸሚዞች በተናጥል ምልክት ሊደረግባቸው ይችላሉ የኮምፒተር ጥልፍ. እኛ የራሳችን ማሽን ፓርክ አለን ፣ ስለሆነም ምልክቱን በተሻለ ሁኔታ እንዴት ማከናወን እንደሚቻል ፣ አርማው የት እንደሚቀመጥ እና የጥልፍ ስራውን ስፋት ለመምረጥ እንደሚረዳ ልንመክርዎ እንችላለን ፡፡
እ.ኤ.አ. በ 2001 የተቋቋመ ፣ ከ 15 ዓመታት በላይ የምርት እና የማኑፋክቸሪንግ ተሞክሮ አለው ፡፡ ፋብሪካው 50 ሄክታር በሚሸፍነው በቻይና በሄቤ ግዛት በምትገኘው በኢኮኖሚ ልማት ኢንዱስትሪያል ፓርክ ውስጥ የሚገኝ ሲሆን የጎማ ድብልቅ አውደ ጥናት ፣ ለስላሳ የማንድሪል አውደ ጥናት ፣ የሃርድ ማንድሪል አውደ ጥናት ፣ ማንድሪል ያልሆነ አውደ ጥናት ፣ የቢሮ ህንፃ እና ሌሎች ሙከራዎች መሠረተ ልማት ከ 20 ሺህ ካሬ ሜትር በላይ ነው ፡፡ .
ትዳራችሁ ምን ያህል ሚቆይ ይመስላችኋል? ሌላ ተጨማሪ አምስት አመት ምትቀጥሉ ይመስላችኋል? አስርስ? ሃምሳ? ከዘላለም ጋር ሲነፃፀር ብዙም እንደማይባል ሁላችንም ምንስማማ ይመስለኛል። ዘላለም ትዳርንም ሆነ በዚህ ዓለም ላይ ያለን ማንኛውንም ነገር የምንደሰትበትን መንገድ ይቀይራል። ዘላለም የፍቅራችንን አቅጣጫ ይቀይራል። ባለቤቴንና ልጆቼን በዚህ ስላለ ህይወት ትኩረታቸውን እንዲያደርጉ ባደርግ ስለመጪው ግን ባላዘጋጃቸው እየወደድኋቸው አይደለም። አንዳንድ ክርስቲያኖች ትዳር ላይ አብዝተው ከማተኮራቸው የተነሳ የክርስትና ዋና ዓላማ በደስተኛ ትዳር ውስጥ መኖር እንደሆነ ይመስላቸዋል። እግዚአብሔርንም የነገሮች ማግኛ መንገድ አድርገው ያስቡታል። ብዙ ክርስቲያኖች ከመስቀሉ ይልቅ ስለ ትዳራቸው እግዚአብሔርን ሲያመሰግኑት እሰማለሁ። እርግጥ ነው አግዚአብሔር ቤተሰቦቻችንን እንድንወድ ይፈልጋል ነገር ግን ጥንቃቄ ልናደርግ ያሻል።
ሁላችንም ማን እንደሆንን ማወቅ እንፈልጋለን። እራሳችንን ፈልገን ለማግኘት እንጥራለን። ብዙዎቻችን የስብዕና ፈተናዎችን እና ሌላም ግምገማዎችን ወስደናል። ይ...
ሁሉም የፀሐይ መነፅሮቻችን የተካኑ ባለሙያ ስፖርተኞች ቡድናቸውን ከገለፁት ፍላጎቶች የሚፈጥሩ በባለሙያ ዲዛይነሮች የተገነቡ ናቸው ፣ ከዚያ እነሱ በጥሩ የኦፕቲካል እና ክፈፍ ፋብሪካዎች ውስጥ በጥሩ ቁሳቁሶች ይመረታሉ ፡፡ እጅግ በጣም ጠንካራ የጥራት መቆጣጠሪያዎችን እና የአፈፃፀም ፈተናዎችን ከማለፍ በተጨማሪ እያንዳንዳችን የመስታወታችን ጥንድ ብርጭቆዎቻችን የመጨረሻውን ቅፅ ከመውሰዳቸው በፊት እስከ ስድሳ ማንዋል ሂደቶችን አልፈዋል።
ከጥሩ ሴሉሎስ አሴቲቶች የተሠራ ክፈፍ። ውጤቱ በጣም ጥሩ መሆኑን ለማረጋገጥ እያንዳንዱን የአትክልትን ስብስብ በጥንቃቄ እንመርጣለን። እያንዳንዱ ክፈፍ በዋና ዋና የእጅ ባለሞያዎች በእጅ የተሰራ እና የተቀረጸ ነው ፣ ስለሆነም አንድ ምርት ከገቢያ ደረጃዎች በላይ በጥሩ ሁኔታ እንደሚጠናቀቅም ዋስትና ይሰጣል ፡፡ ለዚህም ምስጋና ይግባውና በኦፕሬቲቭ ኢንዱስትሪ ውስጥ ሊገኝ ከሚችለው ከፍተኛው ክልል ውስጥ የዩለር መነጽሮችን ወደ አንድ ምርት እንለውጣለን ፡፡
የእኛ ክፈፎች ከፍተኛ ጥንካሬ እና ጥራት ያላቸው ተከላካይ የብረት ክፍሎችን ያካትታሉ። የከፍተኛ-ደረጃ ማጠፊያዎች ጠንካራ እና ጠንካራ ናቸው ግን በተመሳሳይ ጊዜ መገጣጠሚያው ላይ ከፍተኛ ለስላሳ ስሜት አላቸው ፡፡ የእሱ ቀላል የመክፈቻ እና የመዝጊያ ዘዴ ምቾትዎን ለማመቻቸት የተቀየሰ ሲሆን ግን በተመሳሳይ ጊዜ ምርጥ አፈፃፀም ጥቅሞችን በሚሰጥዎት በማይወዳደር ጥራት ነው ፡፡
ወደቀያቸው የተመለሱ ዜጎች ገበያ በመገበያየት የቀድሞ የህዝብ ለህዝብና ማህበራዊ ግንኙነት መጀመራቸውን በጌዴዖ ዞን ይርጋጨፌ ወረዳ የጭርቁ ቀበሌ ነዋሪዎች ተናገሩ፡፡ በቀበሌው ቤቶቻቸው ከተቃጠለባቸው ዘጠኝ መቶ አባወራዎች ውስጥ የአምስት መቶ አባወራዎችን ቤት ወርልድ ቪዥን ኢትዮጵያ እንደሰራላቸው የሚገልፁ ዜጎች ወንጀለኞች ባለመያዛቸው ኑሯቸውን በሥጋት እንደሚመሩ አስረድተዋል፡፡
ወንጀለኞችን በቁጥጥር ሥር እያዋለ መሆኑን የሚገልፀው የኢትዮጵያ የሰላም ሚኒስቴር ዜጎችን አፈናቅለዋል ፤ ሰው ገድለዋል በማለት የሚጠረጥራቸውን ከ270 በላይ ግለሰቦችን በቁጥጥር ሥር ማዋሉን ማስታወቁ ይታወሳል፡፡
እቲ ብሰንኪ ግጭት ደቡብ ሱዳን ተወንዚፉ ዝጸንሐ ጉዳያት ክልትኤን ሃገራት፣ ዝሓለፈ ሰሙን ሓድሽ ናይ ሓድነት መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ድሕሪ ምቛሙ ደጊሙ ክበራረብ ምዃኑ’ዩ ዝግለጽ ዘሎ።
ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ሱዳን ኢብራሂም ጋንዶር ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ መንግስቲ ሱዳን ነቲ ብስምዕ ፕረዚደንት ሳልቫኪርን ሬክ ተቓዋሚኡ ሬክ ማቻርን ዝቖመ ናይ ሓድነት መንግስቲ ዘለዎ ደገፍ ብምርግጋጽ፣ ጸጥታ ዶባተን ንምውሓስ ብሓባር ክሰርሓ ዘለዎ ተስፋ ገሊጹ።
ሚኒስተር ጉዳያት ካቢነ ደቡብ ሱዳን ማርቲን ኤልያ ሎሞሮ ብወገኑ፣ ደቡብ ሱዳን ምስ ጎረቤታ ሱዳን ኣብ ዝኾነ ዓይነት ግጭት ክታኣቱ ከምዘይትደሊ ብምጥቃስ፣ ንዘሎ ጸገማት ብሓባር ንምፍታሕ መንግስቲ ሃገሩ ቅሩብ ምዃኑ ኣስሚርሉ።
ደቡብ ሱዳን ካብ ሱዳን ብምንጻል ኣብ 2011 ናጽነታ ካብ ዝረኸበትሉ ዕለት ኣትሒዛ፣ ምስ ሱዳን ኣብ ምምልካት ዶባ፣ ዋንነት ዘሰሓሕብ ከባቢታት፣ ቀረጽ ብፖርት ሱዳን ናይ ዝልኣኽ ነዳዲ ፣ ጉዳይ ዜግነትን ምሕብሓብ ተቓወምቲ ሓድሕድን ብዝብሉ ነጥብታት ኣብ ምስሕሓብ’ያ ትርከብ።
ኣቐዲመ ሕውነታዊ ሰላምታይ እናኣቕረብኩ ኩላትና ተኣኪብና ኣብ ጉዳይ ሃገርና ሓቢርና ንኽንዝቲ መድረኽ ዝኸፈትኩሙልና ኣባላት ውድብ ናህዳ ካብ ልቢ ከመስግነኩም እደሊ። ብፍላይ ድማ ኣብዚ እዋን እዚ ንዓና ንደንበ ተቓውሞን ደለይቲ ፍትሕን ኤርትራ ብጣዕሚ ኣገዳሲ ዝኾነ ኣርእስቲ፡ ኣተሃላልዋ ደንበ ተቓውሞን ብደሆታቱን መጻኢ ዕድላቱን ብዝብል ኣርእስቲ ሓሳብ ከቕርብ ንዝሃብኩሙኒ ዕድል ኣመስግን።
ደንበ ተቓውሞ ኤርትራ ርእስኻ ኣቕንዕ ኣቢልካ ንኽትዛረበሉ ኣብ ዘሰክፍ ኩነታት ከምዘለና፡ ዓው ኢልና ንበሎ ኣይንበሎ ብዘየገድስ ንኹላትና ብውሽጥና ዝሳቕየና ምዃኑ እየ ዝኣምን። ኩልና ክብል ከለኹ ግን ነቶም ለውጢ ከነምጽእ እናደለና ለውጢ ከነምጽእ ዘይከኣልና እንተዘይኮይኑ፡ ነቶም ኮነ ኢሎም ዕንቅፋት ክፈጥሩ ዝደልዩ ኣካላት ብውሽጦም ዝስመዖም ዓወትን ታሕጓስን ምዃኑ ምግማት ዘጸግም ኣይኮነን። ዕላማ ናይ ሎሚ መኣከቢና ግን ናይቶም ብልቢ ለውጢ ከነምጽእ እንደሊ፡ ጸገምና ኣንቢብና መፍትሒ ንምርካብ ስለ ዝኾነ መወዳእትኡ ብብሩህ መጻኢ መደባት ሒዝና ክንወጽእ ዘለኒ ተስፋ ዓቢዩ።
ኣተሃላልዋ ደንበ ተቓውሞን ብደሆታቱን መጻኢ ዕድላቱን ዝብል ኣርእስቲ ብጣዕሚ ኣገዳስን ሰፊሕን ኣብ ርእሲ ምዃኑ ብቐጻሊ ናይ ሓባር ምይይጥን ዘተታትን ዝምዕብል እምበር ሓደ ሰብ መደረ ሂቡ ንክንደይ ዓመታት ከሳቕየና ንዝጸንሐ ሽግር ፍታሕ ኣቕሪቡ ክኸይድ ዝከኣል ኣይኮነን። የግዳስ ንቐጻሊ ክንጽመደሎም ዘለና ነጥብታት ኣለሊና ኣንፈትና ኣቀራሪብና ክንከይድ እንተኪኢልና ዓወት ናይዚ ሎሚ መዓልቲ ንውዕሎ መደብ ጌርካ ክውሰድ ዝከኣል እመስለኒ።
ደንበ ተቓውሞ ኤርትራ ካብቲ ቀንዲ ክዋፈረሉ ዝግባእ መሬትን ህዝብን ኤርትራ ርሒቑ ካብ ጎረቤት ሃገር እናተበገሰ ዝሰርሕ ዘሎ ውድባት እዩ። እዚ ቀንዲ መግለጺ ናይ ሕመቕና እኳ እንተዘይኮነ ኣብ ልዕሊ ንጥፈታትና ክፈጥሮ ዝኽእል ኣሉታዊ ጽልዋ ግን ኣቃሊልካ ዝረአ ኣይኮነን። ትርግታ ልቢ ናይቲ ቀንዲ ዝምልከቶ ህዝብኻ ብቐረባ እናሰማዕካ ትገብሮ ቃልስን ብመጠን ርሕቐትካ ቃልስኻ ጽልዋታቱ እናሰሓወ ክኸይድ ከሎን ሓደ ኣይኮነን።
ብመልክዕ ውደባታት ክስራዓ እንተኾይነን እውን፡ ውድባትና ናይ ሃይማኖት ውድባት ኣለዋ። ብብሄራዊ ውደባ ዝተወደባ ኣለዋ። ሕብረብሄራዊ ውድባት እውን ኣለዋ። ኣብ ንቡር ኩነታት ኣብ መንጎ ሃይማኖታውያን ውድባት ጥቡቕን ጽቡቕን መንፈሳዊ ዝምድና ክህሉ፡ ኣብ መንጎ ብሄራውያን ውድባት እውን ንመበገሲ ዕላማታተን ዘንጸባርቕ ምትሕግጋዝ ጥራሕ ዘይኮነስ ኣብ ነዊሕ ዝጠመተ ናይ ሓባር ስትራተጂን ናይ ሓባር ስራሓትን ክህልወን ትጽበ። ኣብ መንጎ እቶም ሕብረብሄራዊ ውድባት - ብፍላይ ድማ ኣብ መንጎቶም ናይ ፖለቲካዊ መደብ ዕዮ ፍልልይ ዘይብሎም ውድባት ካብ ምቛም ስትራተጂያዊ ግንባር ጀሚርካ ክሳብ እውን ኣብ ምትሕንፋጽ ዝበጽሕ ዝምድና ክህልዎም ትጽበ። ኣተሃላልዋና ግን ንዕኡ ዘንጸባርቕ ኣይኮነን ጥራሕ ዘይኮነስ ኣብ መንጎቶም ዝሓሸ ዝምድና ክህልዎም ኢልካ ትጽበዮም ውድባት እቲ ዝሓርፈፈ ዝምድና ክህልዎም ክትርኢ ከለኻ ብጣዕሚ ዘሕዝን እዩ። እሞ ካብቲ ንኣምነሉ ኢልና ኣዊጅናዮ ዘለና ዕላማታት ንላዕሊ ካልእ ዝዓዘና ነገር ኣሎ ማለት እዩ ኢልካ ካብ ምሕሳብ ነጻ ዝገብረካ ኣይኮነን። ብዝሒ ውድባት ክሳብ ኩነታት ኣገዲዱወን ባዕለን ዝሽምረራ ክንጻወሮ ንኽእል ኩነታት ምዅነ ኔሩ። እቲ ክንጻወሮ ዘይግባኣና ኣብ ትሕቲ ዝኾነ ኩነታት እውን ከም ንቡር ክውሰድ ዘይግበኦ ነገር እንተልዩ ግን ዋላ ንብዛሕ ኣብቲ ከሰማምዓና ዝኽእል ነጥብታት ሓቢርና ክንሰርሕ ዘይምኽኣልና ጥራሕ እዩ።
ሓቢርካ ምስራሕ ካልእሲ ይትረፈ ድሕሪ ሃገራዊ ነጻነት ጥራሕ እውን እንተርኢና ብዙሕ ፈተነታት ተጌሩ እዩ። ገሊኡ ንቑሩብ እዋናት ተተይ እናበለ ከይዱ ዝፈሸለ ኮይኑ፡ ገሊኡ ድማ ናይቲ ኣዋጆም ቀለም ከይነቐጸ ንሓንቲ መዓልቲ እውን ናይ ሓባር ስራሕ ከይሰርሑ ዝፈሸሉ ኣለዉ። ንኣብነት፥-
ድሕሪ ሃገራዊ ነጻነት ኣብ 1993 ኣብ መንጎ ኣርባዕተ ውድባት ማለት ኣብ መንጎ ደምሓኤ፡ ተሓኤ ማእከላይ መሪሕነት (ሳግም) ሰውራዊ ባይቶ ከምኡውን ተሓኤ ስሙር ውድብ፣ ኣብ ጀዳ ስዑዲ ዓረብ ዝተፈረመ ኤርትራዊ ምሕዝነት ንሃገራዊ ቻርተር (ኤምሃቻ) ኔሩ። ገሌና ንኣዲስ ኣበባ ክሳብ ንምለስ ገሊኦም ንኣስመራ ኣትዮም። ግንባር ፈሺሉ።
ደግሓኤ ዝበሃል ግንምባር ኣብ መንጎ ደምሓኤን ተሓኤ ማእከላይ መሪሕነት ሳግምን ህደምኤን ተጀሚሩ። ነዊሕ ኣብ ዘይኮነ ግዜ ህደምኤ ስሒቡ። ኣብ መንጎ እቶም ብዙሕ ተስፋ ተነቢሩሎም ዝነበረ ውድባት ደምሓኤን ሳግምን ድማ ብዙሕ ሓርጎጽጎጻት ሓሊፉ ኣብ መጨረሽትኡ ከይተዓወተ ተሪፉ።
ኣልተዳሙን ዝበሃል ግንባር ተፈጢሩ ኣብ መንጎ ናይ እስላም ውድባትን ፈደራልያን ተሓኤን። እዚ ግንባር እውን ከምቶም ካልኦት ብዙሕ ተዘሚሩሉ ቀስ ኢሉ ግን ህጣሙ ኣጥፊኡ።
ኤርትራዊ ደሞክራሲያዊ ግንባር (ኤደግ) ዝብል ግምባር ብኣርባዕተ ውድባት ተመስሪቱ። እተን ሰለስተ ሰሚረን። እቲ ግንባር ናይ ክልተ ውድባት ግንባር ኮይኑ ቀጺሉ። ነዊሕ ኣብ ዘይኮነ ግዜ ንሱውን ዕጫ ናይቶም ቀዳሞት ኣርኪብዎ።
ብ 2006 ሰለስተ ውድባት ግንባር ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ ዝብል ውድብ ፈጢረን። በብተራ ነናብቲ ዝነበረኦ ተመሊሰን ጥራሕ ዘይኮነስ ካብቲ ዝነበረኦ ንታሕቲ እውን ተዳቒቐን።
ኤርትራዊ ሃገራዊ ባይቶ ንደሞክራሲያዊ ለውጢ ብ2011 ተመስሪቱ። ኣብ ታሪክ ደንበ ተቓውሞ ብዓይነቱ ናይ መጀመርታ ክበሃል ዝከኣል ተሞክሮ ዳርጋ ንኩሎም ደንበ ተቃውሞ ዝጠርነፈ ኮይኑ ኣብ ሙሉእ ዓለም ወካይሉ ዘቐመጠ ጽላል ኔሩ። ብግስ ከይበለ - እዚ ዘይበሃል ግርጭታት ኣሕሊፉ ትልኽ ክብል ድሕሪ ምጽናሕ በቲ ኩላትና ንፈልጦ ምኽንያት ንዝሓለፈ ልዕሊ ክልተ ዓመታት ኣብ ደውታ ኣትዩ ኣሎ። ሕጂውን እንተኾነ ድሕሪ ናይ ሸሞንተ ኣዋርሕ ኣድካሚ ዘተታት ትንፋስ ክሰኵዕ ድዩ ወይ ብኡ ኣቢሉ ክጠፍእ ኣብ ሕቶ ዘሎዩ።
ብ2005 ካብ ኤርትራዊ ሃገራዊ ምሕዘነት ናብ ኤርትራዊ ደሞክራሲያዊ ኪዳን ዝበሃል ግንባር ዝማዕበለ እውን ጸኒሑዩ። ክሳብ ሕጂ ልሉይ ኣድማዒ ስራሕ ሰሪሑ እኳ እንተዘይተባህለ ክሳብ ሕጂ ግን ተተይ ይብል ኣሎ። ኪዳን ክሳብ ሕጂ ትንፋስ ቆጺሩ ክኸይድ ምዃኑ ምስቶም ካለኦት ግንባራት ኣወዳዲርና ክንመያየጠሉ ክሕግዘናዩ።
ካለኦት ኣብዚ ዘይተጠቕሱ ዝተፈላለዩ ግንባራትን ሓድነታትን ኔሮም እዮም። ኩሎም ብማዕረ ዝፈሸሉ ኢልካ ክዝረበሎም እኳ ኣንተዘይተኻእለ። ብመንገዲ ሓድነት ኣቢሎም ቆላሕታ ህዝቢ ክስሕቡ ዝኽእሉ ዘላቒ ሓድነታት ግን ዛጊት ዝተራእየ የለን። ኣብ ኩሎም እቶም ዝፈሸሉ ሓድነታት ክደጋገም ዝረአ ረቛሒ ግን ኣሎ። ኣካላዊ ሓድነታት ምስ ተረጋገጸ ናይ ኣረኣእያ ሓድነት ኣብ ምርግጋጽ ብዙሕ ዘይንሰርሕ ምዃንና እዩ። ኣብ ሓደ ግንባር ወይ ኣብ ሓደ ውድብ ምምጻእ ሓደ ነገር እዩ። ናይ መጀመርታ እምበር ናይ መጨረሽታ ጌርካ ግን ክውሰድ ኣይግባእን። እቲ ሓደ ዝገብረካ ብዓቢኡ ናይ ኣረኣእያ ሓድነት እምበር ብሓደ ስለ ዝበላዕካን ብሓደ ስለ ዝሰተኻን ኣይኮነን።
ሓደ ካብቶም ዓበይቲ ግንባራት ኤርትራዊ ደሞክራሲያዊ ኪዳን እዩ፡ ንዝሓለፈ ልዕሊ 10 ዓመታት ዓመታት ከኣ ከይፈሸለ ክሰርሕ ጸኒሑ (ዝሰሓቡ ውድባት እውን እንተለዉዎ)። ንፍተዎ ንጽላኣዮ ካብኡ ክንመሃሮ ዝግበኣና ነገር ኣሎ። ንምንታይከ እቶም ካልኦት ፈሺሎም ኪዳን ግን ከም ግንባር ኣይፈረሰን። ንኣባላት ኪዳን ዝጠምሮም ዝበለጸ ቻርተር ስለ ዘጽደቑ ድዮም? ወይስ እቶም ኣባላት ኪዳን ንዝፈረሙሉ ቻርተር እሙናት ስለ ዝኾኑ? ዶ ወይስ ኣብ ካልእ ግንባራት ዘይረኽቡዎ ኣብ ኪዳን ጥራሕ ዝረኽብዎ ረብሓታት ኣሎ ኢልካ ምሕታት ኣብ ቦትኡ እዩ። ከምኡ ኢሎም ዝሓቱን ዝምልሱን እውን ኣይተሳእኑን። ገለ ረብሓ ደኣ እንተልይዎም እምበር ንዝፈረሙሉ እሙናት ስለ ዝኮኑ ኣይኮኑን፡ ምናልባትውን እተን ብስም ኪዳን ዝረኽቡወን ማተርያላውን ፋይናንሳውን ረብሓታት ደው እንተዝብላ ኩሎም ነናብ ገዝኦም ምኸዱ ኢሎም ዝዛረቡ ውሑዳት ኣይኮኑን። እቲ ሓቂ ንኣባላት ኪዳን ገዲፍና ዓው ኢልና ክንዛረበሉ ንኽእል ጉዳይ ግን ኣሎ። ኣብ ኪዳን ተጠርኒፎም ዘለዉ ውድባት ኣጸቢቑ ዘይቀራረብ ፖለቲካዊ ፕሮግራምን፣ ኣሰራርሓን ዘለዎም ውድባት ስለ ዝኾኑ ካብቶም ካልኦት ዝፈሸሉ ግንባራት ንላዕሊ ክጠምሮም ዝኽእል ዝበለጸ ፖለቲካዊ መደብ ዕዮ ስለ ዘለዎም ከምዘይኮነ ግን ብተኣማንነት ክንዛረብ ንኽእል ኢና።
እቶም በብእዋኑ ዘጋጥሙና ብደሆታት ደኣ እንታይ እዮም ኢልና ምሕታት ከድሊ እዩ። እዞም ቀጺልና ከም ብደሆታት ክንገልጾም እንኽእል ነጥብታት ንኹሉም ውድባት ብማዕረ ዝብጸሖም እዩ እኳ እንተዘይበልና ካብዞም ኩሎም ንገልጾም ነገራት ኣነ ነጻ እየ ኢሉ ደፊሩ ዝዛረብ እንተልዩ ካብ ጌግኡ ክመሃር ዘይደሊ ኣካል ጥራሕ እዩ ምባል ይከኣል።
ኣብ ቀንዲ ውራይና ንውዕል የለናን። ተቓዋሚ ማለት ነቲ ኣብ ስልጣን ዘሎ መንግስቲ ምቅዋም ማለት እምበር ቀንዲ ስራሕካ - ከማኻ ነቲ ናይ ሓባር ጸላኢኻ ዝቃወም ዘሎ ኣካል ምቅዋም መለለዪ ተቃዋሚ ክኸውን ኣይግባእን። ብኻልእ ኣዘራርባ ኣብ ልዕሊ ህግደፍ እምኒ ንዝድርቢ ከማኻ ተቓዋማይ ክትቃወሞ ከለኻ ነታ ትድርበ እምኒ ክትጎድም/ክትዝሕል ምግባራ ጥራሕዩ ውጽኢቱ።
ነዚ ዘለናዮ ሕማቕ ኣተሃላልዋ ደፊሩ ጽቡቕ ኢና ዘለና ዝብል ኣካል ኣሎ ኢለ ኣይኣምንን እየ። ናይ ሓባር ጸገምና ኩላትና ብሓደ መረጼን ክንርእዮ ብዙሕ ንጽገመሉ ጉዳይ ኣይኮነን። እቲ ጸገምና ኣብቲ ዝተፈጥረ ጸገም ብጽሒትና ምልዓል ጥራሕ እዩ። ንኻለኦት ምውንጃል ጥራሕ እዩ ዝቐለና እምበር ኣብታ ዝተፈጥረት ጸገም ናተይ ተራ እዚኣ ኔራ ኢሉ ነገራት ከፋኹስ ተበግሶ ክወስድ ዝጸንሐ እንተልዩ ብጣዕሚ ውሑድዩ።
እቶም ዝሓለፉ ዝፈሸሉ ናይ ሓድነትን ምሕዝነትን ተበግሶታት እቶም ኣብ ነፍሲወከፍ ናይቲ ዝፈሸለ ምሕዝነታት ዝነበሩ ኣካላት ተኣኪቦም ገምጋም ጌሮም ስለ ዘይተፋነዉ ሕጂ ብደገ ኮይንና ሓላፍነት ናይቲ ዝነበረ ፍሽለታት ንሓደ ወይ ነቲ ካልእ ከተሰክም ካልእ ተወሳኺ ሽግር ዝፈጥር እምበር ፍታሕ ከምጽእ ስለ ዘይክእል፡ ብሓፈሽኡ ነቶም ጠንቂ ናይ ፍሽለታት ጥራሕ ርኢና ክንሓልፍ ዝሓይሽ እመስለኒ፥
ውድቀት ከጋጥም ከሎ ሽዑ ሽዑ ደው ኢልካ ካብቲ ጸገም ርሕቕ ኢልካ ምስ ነፍስኻ ከየጣበቕካ ክትግምግሞ እንተዘይክኢልካ መፍትሒ ኣይርከቦን። ዘይሰርሕ ኮይኑ እናረኣኻዮ ስቕ ኢልካ ብዝጀመርካዮ ምቕጻል ቆርበትካ ምልሕሓጽ ኣምበር ፋይዳ የብሉን። ፖለቲካዊ ውድባትና ድማ ኣብ ደንበ ተቃውሞ እንተወሓደ ሒዘነኦ ክኸዳ ዝጸንሓ ኣሰራርሓ ዘየኽስብ ምዃኑ እናረኣየኦ ን26 ዓመታት ከይቀየረኦ ክኸዳ ጸኒሐን እየን። እተን ድሒረን ዝተመስረታ ውድባት እውን ነቲ ትሒዘ ጸኒሓዊ ኣካይዳ ናይተን ቅድሚኤን ዝተመስረታ ውድባት ከምቲ ዘለዎ ቀዲሐን ደኣ ክኸዳ ተበገሳ እምበር ብዕሙቕ ዝበለ መጽናዕቲ ኣብ ምንታዩ እቲ ሽግር ናይተን ቅድሜና ዝጸንሓ ውድባት ኢለን ንሽግራት ፍታሕ ክህብ ብዝኽእል መንገዲ ዝተበገሳ ኣይኮናን። ክሳብ ሕጂ ድማ ውድቀት ኣብ ልዕሊ ውድቀት ጥራሕ እናደመርና ክንከይድ ጸኒሕና። በዚ ዝኸሰበ ኣካል ኣንተልዩ ህግደፍ ጥራሕ`ዩ። ከምዚ ዘለናዮ ንቐጽል ማለት ከኣ ብቐጥታ ይኹን ብተዘዋዋሪ ተልእኾ ጸላኢና ህግደፍ ምፍጻም ጥራሕ`ዩ ክኸውን ዝኽእል።
ኣብ ዝበዝሑ ናይቶም ዝፈሸሉ ግንባራት ጉዳይ ማዕርነታዊ ተሳትፎ ሓደ ካብቲ ጅምር ከተብል ከለኻ ዘጋጥመካ ጸገም ኮይኑ፡ ጠንቂ ናይ ምፍንጫል ኮይኑ ከምዝጸንሐ ንፈልጥ ኢና። ኣብ ኣመራርሓ ይኹን ኣብ ካልእ ጽፍሕታት ናይ ሓላፍነት ምምቅራሓት ሓደ ካብቲ ካልእ ሓለፋ ክወስድ ናይ ምድላይ ዝንባሌታት መሊኡዩ። እዚ ክሳብ ዘይጠፍአ ድማ ሰዓቱ ሓልዩ ዝትኮስ ነታጒ ምዃኑ ፍሉጥዩ። ኣብ ኤሃባደለ እውን እንተኾነ ማዕርነታዊ ተሳትፎ ኣይነበሮን። ንውድብ ውድብ ዘብሎ መዓቀኒታት ኣብ ክንዲ ንገብር፡ መዓቀኒና (ማለት ታዕዪር) ናይ ውድባት ኣባላት ኪዳንን ካብ ኪዳን ወጻእን ዝብል ጥራሕ ከም መገምገሚ ክንጥቀም ጸኒሕና። ብኻልእ ኣዘራርባ ኣባል ኪዳን ስለ ዝኾንካ ጥራሕ ሓለፋ ይወሃበካ ማለትዩ።
ኣብ ውሽጢ ሓደ ናይ ሓባር ሽርክና ናይ ሓባር ዕቤት ከተረጋግጽ እምበር ንመሻርኽትኻ ክትዕብልል ጥራሕ ትሓስብ እንተኮንካ ሽርክነትካ ዕምሪ ዝህልዎ ኣይከውንን። ካብኡ ዝኸፍአ ድማ ቅኑዕ ርእይቶ ንቕድሚት እናኣምጻእካ ብርእይቶኻ ክትመርሕ ኣብ ክንዲ ምፍታን ብኣካልን ብቑጽርን ዓብሊልካ ክትወጽእ ምድላይ ኩሉ ግዜ ንድሕሪት ክመልሰና ዝጸንሐ ኣሰራርሓ እዩ። ኣብ ተመኩሮ ናይ ምሕዝነታትና ድማ ካብቲ ኣብ ምጽዳቕ መደብ ዕዮታትና እነሕልፎ ግዜ፡ ኣብቲ መን ይምራሓና ዝብል ሕቶ እነጥፍኦ ግዜ ይበዝሕ። ካብዚ ናይ ኣተሓሳስባ ድኽነት ወዲእና ዝበቕዐ ይምራሓና ናብ ዝብል ዕግበት ክንበጽሕ እንተዘይክኢልና ሰላማዊ ናይ ስልጣን ምቅብባል ዝብልዎ እውን ከም ናይ ሓዋሩ ኣገዳሲ ውራይ ክንሕዞ ከጸግመና እዩ።
ናይ ሓባር ወፍሪ ክብረትናዩ፡ ሓይልናዩ፡ ንዝተናወሐ ቃልሲ ዘሕጽር፡ ኣብ ሕድሕድና ዘሎ ጸጋታት ብዝግባእ ኣዋፊርና ዝያዳ ከነድምዕ ዝገብር ሜላ እዩ። ካብ ናይ ሓባር ወፍሪ ክትርሕቕ ምድላይ ስስዕትን ውልቀ ዝናን ናይ ምህራፍ ዝምባሌ ዘምጸኦ እዩ። ዘይሩ ዘይሩ ድማ ካብ ህዝባውነት እናረሓቐ ውልቃውነት ዘንግስ ኣካይዳ እዩ። ውልቃዊ ህቡብነት ከኣ ንሓባራዊ ስራሓት ክትክእ ዝኽእል ኣይኮነን። ስለዚ ክንድቲ ዝሰጎምና እንተሰጎምና ኣብ ናይ ሓባር ስራሓት ከነተኩር እንተዘይክኢልና ጸላእቲ ኣብዚሓና ክንሳቐ ኢና።
ዝጎደለ ኣብ ክንዲ ትምልእ ንዘጉደለ ክትነቅፍ ጥራሕ ምውዓል ናይ በለጽ ስራሕ`ዩ። ኣካል ናይቲ ፍታሕ ክትከውን እንተደሊኻ ኣካል ናይቲ ሽግር ኩን ዝብል ኣዘራርባ ኣሎ። ብኻልእ ኣዘራርባ ካለኦት መሻርኽትኻ ንዘርኣይዎ ጉድለታት መዋራዘዪ ኣብ ክንዲ ትገብሮ ከም ጉድለትካ ርኢኻ መዋጸኦ ምፍጣር የድሊ። ንኻለኦት እና ኣነኣኣስና ንባዕልና ዝጎበዝና ኮይኑ ዝስመዓና እንተኾይኑ ኣይለበምናን። ዝደኸመ እናኣሳለና እምበር ንመሻርኽትና ኣውዲቕና እናሓለፍና ኣብ ንበጽሖ የብልናን።
ሕማቕ ልምዲ ኮይኑ ጽቡቕ ናይ መሻርኽትና ከም ናትና ጽቡቕ ክንርኢ ኣይጸናሕናን ጥራሕ ዘይኮነስ ንጽቡቕ ናይ ካልኦት ከነቋናጽብ ዝቐለና ኮይንና ኢና ጸኒሕና። ስለምንታይ ከምኡ ይምረጽ ዝብል ሕቶ ክለዓል ናይ ግድን እዩ። ዝኾነ ውልቀሰብ ወይ ውድብ ካብ ካለኦት ጸብለል ኢሉ ክረአ እንተመሪጹ ስቕ ኢሎ ዝመጽእ ኣይኮነን። ጻዕሪ ይሓትት። ድኻም ይሓትት። ልዕሊ ኩሉ ከኣ ካብ ዝለመድካዮ ዓንኬል ምውጻእ ይሓትት። እቲ ዝቐለለ ግዝያዊ ሩፍታ ክህበካ ዝኽእል ብኾፍካ ንኻልኦት ኣናኣቋናጸብካ ካብታ ዘለኻያ ከይተንቀሳቐስካ ካብቶም ካልኦት ዝዓበኻ ኮይኑ ክስመዓካ እንተመሪጽናካ`ዩ። ስለዚ ኣብ ዝኾነ ዓይነት ልፍንቲ ናይ ካልኦት ጽቡቕ ከተጋውሕ እንተመረጽካ እዩ ብኽንድኡ ደረጃ ካብቲ መላፍንትኻ እውን ናይ ምቅርራብ ተበግሶታት እትርኢ። ንመሻርኽትኻ ከተቋናጽብ እንተጀሚርካ ግን ናይ መወዳእታኻ መጀመርታ ምዃኑ ክሰሓት ኣይግባእን። ካብ ናይ መሻርኽትና ኣዎንታታት ናይ መሻርኽትና ኣሉታታት ምዝራብ ዝቐለና ኮይና ኢና ጸኒሕና። እዚ ሓማቕ ባህልዚ ቀታሊና ምዃንኑ ፈሊጥና ደው ከነብሎ ይግባእ።
ኣብ ዝለመካዮ ምንባር ድኻም የብሉን። ኣብ ዝለመድካዮ ምንባር ዋላውን ጥዑም እንተዘይኮነ ስለዝለመድካዮ ጥራሕ ጥዑም ኮይኑ ይስመዓካ። ዘይጥዑም ክጥዕመካ ከሎ ድማ ጋዶ`ዩ። ካብ ዝለመድናዮ ሳንዱቅ ንውጻእ ማለት ንለወጥ ማለት እዩ። ንኻልእ ክትልውጥ ድማ መጀመርያ ንባዕልኻ ክትልወጥ ኣለካ። ክትልወጥ ክትደክም ወይ ክትባላሓት ኣለካ። ድኻም ወይ ምብልሓት እንተዘየልዩ ለውጢ የለን። ኣብ ዝለመድካዮ ምንባር ለውጢ ዘምጽእ ኣይኮነን። ለውጢ እንተተደልዩ እምበኣር ዝጸንሓካ ኣካይዳ ክትቅይር ኣለካ ማለት እዩ።
ከም ተቓወምቲ ምቅላስናን ምድካምናን ኣይተረፈን። ግን ግዜና ኣብቲ ዝያዳ ከነተኵረሉ ዝግበኣና ነገራት ነውዕሎ ስለ ዘየለና ጥራሕ ብዙሕ ከነፍሪ ኣይከኣልናን። እዚ ብዘይምሕረት ክንበሃሃለሉ ዝግባእ ነገር እዩ። ኩሉ ግዜ ንምምሕያሽ ቦታ ኣሎ ይበሃልዩ (There is always room for improvement) ፡ ሕደግዶ ድኽመታትናን ውድቀታትናን ቁልጭ ኢሉ ደሚቑ እናረኣናዮስ እቲ ተዓጢቕና ተሸብሺብና ሰሪሕናዮ እሞ ዝተሓጎስናሉ ስራሓት እውን ሓደ መዓልቲ ጸኒሕካ ክትመዝኖ ከለኻ እዚኣስ ከምዚኣ ኔራ እንተትኸውን ምሓሸት ኔራ ምባልና ኣይተርፍን። ስለዚ ኩሉ ግዜ ንምምሕያሽ ሓንጎፋይ ኢልና ክንቅበል ከድልየና እዩ።
ኣብ መስርሕ’ዚ ዝሓለፈ ናይ ቃልሲ ጉዕዝኡ ግን መድረኽ ዝጠልቦ ዘሎ ሃገራዊ ውራይ ኣብ ምስላጥ ካብ ዘሕለፎ ግዜ ንላዕሊ፡ ነንሓድሕዱ ኣብ ምክሳስ ዘሕለፎ ግዜ ይዓቢ። ድምር ናይ ሕመቓቱ ከኣ፡ ኣብ’ዚ እዋን’ዚ ጥርኑፍ ቀጻልነቱ’ውን ምውሓስ ሲኢኑ፡ ኣብ ንቡር ዘይብሉ ፖለቲካዊ ቅልውላውን ደውታን ኣትዩ ይርከብ። ናይ’ቲ ዓሚቝ ፖለቲካዊ ቅልውላዋቱ ወሳኒ ምኽንያት ድማ፡ ኣባል ፖለቲካዊ ውድባቱ ምዃኖም፡ ኩላትና ንሳማማዓሎም ሓቅታት እዮም። ኣብ ከምዚ ዝበለ ኩነታት ኩሉ ነናቱ ገምጋማት ክህቦ ዝኽእል እኳ እንተኾነ ዘይሩ ዘይሩ ግን እቶም ከቢድ ናይ ብርሰት ሓደጋ ኣንጸላልይዎም ዝርከቡ ህዝብታትና፡ ኣንቢሮምሉ ዝጸንሑ ተስፋ ክሃፍፍን ደገፎም ክኸልእዎን፤ ንዝረኸቦም ናይ ደገፍቲ ገድላዊ ጸጋታት ክባኽን፤ ወዘተ’ዩ ኮይኑ። እነሆ ከኣ፡ ኣብዞም ዝሓለፉ ክልተ ዓመትን መንፈቕን ተሞኩሮኡ፡ ኣብ መንጐ ሞትን ሕየትን ክሳሓግ፣ ዘይንቡር ፖለቲካዊ ሂወት ከሓልፍን፡ መእዝኑ ኣጥፊኡን ጸኒሑ ኣሎ።
ለ) ኤሃባደለ ነዚ ኣጋጢምዎ ዘሎ ቅልውላውን ደውታን ፈዊሱ፡ ናብ ዕውት 2ይ ሃገራዊ ጉባኤ ሓቢርና ንክንኣቱ፡ ፈለማ እቶም ጠንቂ’ቲ ኩሉ ጸገም ኮይኖም ዘለው ፖለቲካዊ ውድባት ጸገሞም ክፈትሑ ይግባእ። ነዚ ጸገም’ዚ ንምፍታሕ ድማ፡ ፖለቲካዊ ውድባት ናብ ገምገማዊ መድረኽ (ሰሚናር/ ኮንፈረንስ) ክኣትውን ክተኣራረሙን ክተሃናነጹን ይግባእ፡ ዝብል መሰረተ ሓሳብ ድሕሪ ነዊሕ ኣድካሚ ዘተታት ዝተሰማማዕናሉ ጉዳይ እዩ። ድሕርዚ ቀልጢፍና ናብ ሰሚናር ኣቲና ናብ ካልኣይ ጉባኤ ከሰጋግረና ዝኽእል መንገዲ ዘይምሓዝና ግን ዘዕግብ መግለጺ የብሉን። ንሒዝናዮ ዘለና ህዝብን ሃገርን ናይ ምድሓን ዕላማ እሙናት ዘይምዃን ወይ ልባውነት (seriousness) ዝጎድሎ ምዃኑ ዘመላኽት ጥራሕዩ።
ሓድነት ደንበ ተቓውሞ ግድነታዎ መድረኻዊ ጠለብ እምበር ናይ ምርጫ ሕቶ ኣይኮነን። ወይ ሓቢርና ንዕወት ወይ በበይንና ፋሕ ኢልና ከም ዘለናዮ ኣብ ስደት ንበሊ። ኣብ ውሽጢ ሃገርና ኤርትራ ድማ ባህርያዊ ምዕባሌ ዘምጸኦ ኣሜን ኢልና ተቐቢልና ምኻድ እዩ። ናይ ተቓለስቲ ምርጫ እቲ ቐዳማይ ምርጫ እዩ። ንቓልሲ ዝመረጸ እንኮላይ ንሓድነት ክመርጽ ኣለዎ። ከመይሲ እቲ ሓደ ብዘይቲ ካልእ ንቕድሚት ክኸይድ ኣይክእልንዩ። ኣብ ናይ ኤርትራ ፖለቲካዊ ኩነታት ብዘይ ናይ ተቓለስቲ ድርኺት ተፈጥሮኣዊ ባህርያዊ ምዕባሌኡ ሒዙ ክኸይድ ዝመርጽ ድማ ንተቓለስቲ ከይዓንቀፈ ጸግዑ ክሕዝ እዩ ዝምረጽ። ቃልሲ መሪጹ - ግን ሓድነት ደንበ ተቓውሞ ዝኣበየ ወይ ከኣ ባህርያዊ ተፈጥሮኣዊ ለውጢ እናተጸበየ ግን ብስም ኣካል ደንበ ተቓውሞ እንተሰርሐ ኩሉም ዓንቀፍቲ እዮም። ብቐጥታ ይኹን ብተዘዋዋሪ ከኣ መጋበርያ ስርዓት ህግደፍ ምዃኖም ኣይተርፍን።
መጀመርያ፡ ኣቲናዮ ዘለና ብጣዕሚ ዘስደምም ውድቀት ብሕመቕና ዝመጸ እምበር ካብ ላዕሊ ዱብ ዝበለና ዕዳ ኣይኮነን ኢልና ምጅማር ጽቡቕ እመስለኒ። ምኽንያቱ እዚ ዘለና ጸገም ካልኦት ዘምጽእዎ እዩ ኢልና እንተጀሚርና እቶም ዘምጽእዎ ባዕሎም ክሳዕ ዝወስድዎ መፍትሒ ዝበሃል ነገር ኣይርከብንዩ። ብሕመቕና ዝመጸ እዩ ኢልና እንተጀሚርና ግን ብመንፍዓትና ክቕየር ከምዝኽእል ኣሚንና ንምዕራዩ ክንብገስ ንኽእል ኢና። ካብኡ ቀጺልና ንዘለናዮ ሕማቕ ኩነታት ኣጸቢቕና ክንጸልኦን ክንፍንፍኖን ክንክእል ኣለና። ዘለናዮ ኩነታት እንተዘይጸሊእናዮ ካብኡ ክንርሕቕ ኣይንኽእልን ኢና። ካብ ዝለመድናዮ ሳንዱቕ ወጺእና ንሕሰብ ዝብል ኣዘራርባ ልሙድዩ። እቲ ሽግር ካብኡ ክንወጽእ ዘይምኽኣልናዩ። ካብኡ ክንወጽእ ዘይምኽኣልና ድማ ዘለናዮ ሕመቕ ስለዝለመድናዮ እዩ። ሕመቕ ከምሽሙ ሕማቕ እኳ እንተኾነ ይልመድዩ። እቲ ዝኸፍኤ ነገር ድማ ኣብ ሕመቕ ምህላውና ጥራሕ ዘይኮነስ ንሕመቕና ምልማድና እዩ። ደንበ ተቓውሞ ሕመቕ ለሚድና ኣለና። ስለዚ ካብዚ ሕመቅና ክንወጽእ መጀመርታ ንዘለናዮ ሕመቕ ክንጸልኦ ኣለና። ምስ ጸላእናዮ ጥራሕ ኢና ካብኡ ክንወጽእ ንፍትን። ካብዚ ዘለናዮ ሕመቕ እንተዘይወጺእና ግን ንሕና ንህዝቢ ኤርትራ ጾር እምበር ፍታሕ ኣይኮንናን።
ኣብ መንጎ ኣባላት ባይቶ ዝኸይድ ዘሎ ንሸሞተ ኣዋርሕ ዝወደአ ነዊሕ ዘተ ብቑምነገሩ እንተነውሐ ኣብ ውሽጢ ሸሞንተ ሰዓታት ክውዳእ ዝነበሮ እዩ። ንምንታይ ሸሞንተ ኣዋርሕ ወዲኡ እንተኢልና ግን ህዝብና ኣትይዎ ዘሎ ናይ ኣፈርክቡ ኩነታት (sense of urgency الشعور بالإلحاح) ስለ ዘይተሰቆረና ጥራሕዩ። ባሕሪ ዝውሕጦም ዘሎ፡ ምድረበዳ ዝበልዖም ዘሎ፡ ስደት ዘብልዮም ዘሎ ወገናትና ንዛረበሉ እምበር ንነብሮ የለናን። ዝፈትዋ ሃገሩ ዓባይ ማእሰርቲ ዝኾነቶ፡ ብስም ሃገራዊ ኣገልግሎት ኣብ ባርነት ክነብር ዝኾነ፡ ወሊዱ ከይሓቁፍ፡ ሰሪሑ ከይብልጽግ፡ ተማሂሩ ከይፈልጥ፡ ሓሪሱ ከይበልዕ መሬቱ እናተመንጠለ፡ መጽለሊ ኣባይቱ እናፈረሰ ኣብ ፍጹም ደልሃመት ኣትዩ ዘሎ ህዝብና ብዛዕብኡ ንዛረብ ንኸውን እምበር ኣብቲ ንሱ ዝነብሮ ዘሎ ኩነታት ንነብር የለናን። ስለዚ ዘተና ይትረፍዶ ንሸሞንተ ኣዋርሕ፡ ንሸሞንተ ዓመታት እውን እንተተናወሐ ንደንበ ተቓውሞ ዘሕምሞ ምዃኑ ምልክት ኣይንርእን ኣለና። ብኩሉንትናና ኩነታት ናይ ህዝቢ እንተዘይተላቢስና ለውጢ ከነምጽእ ማለት ዘበትዩ። ከምዚ ዘለናዮ ካባና ካብ ደንበ ተቓውሞ እቶም ሃገርና ዘይትብጸሖም ናይ ወጻኢ ሃገራት ጋዜጠኛታትን ዝሕሽሉ ኩነታት ኣሎ። ንሳቶም እንተወሓደ ብዝተፈላለዩ ጽሑፋትን መጻሕፍትን ሽግር ህዝቢ ኤርትራ ንዓለም የቃልሑ ኣለዉ።
እንታዩ ጉድና ኢልካ ክትሓስብ ከለኻ ካብቲ ዲፕሎማሲያዊ ወይ ቀለዓለማዊ ዘረባታት ወጺእካ ከምቲ ዘለዎ ብጻልጥኡ ከነቐምጦ ዝግባእ ነገር ኣሎ። ሓደ ሓደ ግዜ ኣብ ገምጋም ሓደ ኮንካ ኣብ ፍታሕ ክትፈላለ ትኽእል ኢኻ። እቲ ዝኸፍኤ ከኣ ካብ ግጉይ ገምጋም ግጉይ ፍታሕ ከተምጽእ ምፍታን እዩ። ገምጋምና ኣብ ልዕሊ ስርዓት ኤርትራ ኩላትና ወይ መብዛሕትና ኣብ ወረቐት ነቐምጦ ብዙሕ ዝፈላልየና ኣይከውንን። እንተቲ በብእዋኑ ካብ ዝተፈለለዩ ወገናትና በጨቕ ዝብል ርእይቶታት ግን ዓዲ ዘእቱ ኣይኮነን። ካልእ ናይ ገሌና ውሽጣዊ እምነታት ድማ ኣጸቢቑ ዝፍለ እዩ። ኣብ ኤርትራ ስልጣን ሒዙ ዘሎ ኣካል ክርስትያን እዩሞ ንሕና ኣስላም ተራና ናብ ስልጣን ንኽንመጽእ ሕጂ ንጠናኸር እንተኾይኑ፡ እታ ሃገር ኣይ ናይ ኣስላም ኣይ ናይ ክርስትያን ኮይና ክትባድም እያ። ኣብ ኤርትራ ዘሎ ስርዓት ናይ ከበሳ እዩሞ ሕጂ ተራና ናይ መታሕት ንግበሮ እንተኾይኑ እቲ ምርጫ፡ መታሕት ይኹን ከበሳ ንነበርቱ እሾኽ ኮይኑ ክባድም ጥራሕዩ ዝኸውን። ወይውን ብኣንጻሩ ኣስላም ይኹን መታሕት እንታይ ኣፍሊጥዎም፡ ንሕና ክርስትያንን ከበሳን ንሕና ዝበልናዮም እቶም ካልኦት ተቐቢሎም ይኺዱ እንተኮይኑ እቲ ምርጫ፡ መሰሉ ዝተነፍገ ደቂሱ ሰለ ዘይሓድር ነቲ ከሳፍሕ ዝደሊ መኾርመዪ እውን ዝስእነሉ ኩነታት እዩ ዝፈጥር።
ጻዕርናን ቃልስናን ዕዉት ክኸውን ዝኽእል ከበሳን መታሕትን፡ ኣስላምን ክርስትያንን፡ ኩለን ብሄራትናን፡ ብሰላምን ብማዕርነትን ከንብረና ዝኽእል ኣብ ወረቐት ዝሰፈረ ቻርተር ጥራሕ ዘይኮነስ ብልቢ ኣብ ማዕርነት ዝተሰረተ ሓድነት ክንገብር እንተጽዒርና ጥራሕዩ። ይትረፍዶ ኣብ ደንበ ተቓውሞስ መንግስቲ ሒዝካውን ክትዕብልል እንተጀሚርካ ናይ መወዳእታኻ መጀመርታ ምዃኑ ምፍላጥ የድሊ።
ብርግጽ ፈሺልና ኢና፡ ግን ሕጂውን መሬት ኣይዓረበን ዝሓለፈ ሓርፋፍ ተሞኩሮ ከም ትምህርቲ ንውሰዶ። ኣብ ዝሓለፈ መስርሕ ቃልሲ ዝተባኣስናዮም ዘቐየሙና-ዘቐየምናዮም ዘሕረቑና-ዘሕረቕናዮም ተቓለስቲ ክህልዉ ይኽእሉ እዮም። ኣብ መንጎና ዓይኒ ብንዓይኒ፡ ኣፍንጫ ብኣፍንጫ ሕነ ክንፈዲ እንተጀሚርና መወዳእታ የብሉን፡ ድሕሪ ካልኣይ ኲናት ዓለም ብዙሕ ከተማታት ናይ ኣውሮጳ ዓንዩ፡ ህዝቢ ብሚልዮናት ሃሊቑዩ። ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ ኣፓርታይድ ወይ እቲ ዓሌታዊ መንግስቲ ምስ ተገርሰሰ፡ ንኹሎም እቶም ገበነኛታት ቀቲልካ ወይ ኣሲርካ ዝውዳእ ኣይነበረን። ታሪኽ ከምዝምህረና ግን - ኣብ ልዕሊ እከይ ተግባራት ናይ ብዙሓት ገበነኛታት፡ ናይ ሰላምን ፍቕርን ተኽሊ ገዲፎም ዝኸዱ ሰብ ታሪኽ እውን ይፍጠሩዮም። ስንኻ እናሓርቀምካ ኣብ ቂምን ቅርሕንትን ትውዕል እንተዄንካ ቅድሚ ነቲ ክትጎድኦ ዝደለኻ ሰብ ምጉዳእካ፡ ድቃስ ስኢንካ ንነብስኻ ሽሕ ግዜ ምጉዳእካ ኣይተርፍን። እቲ ፈውሲ ከምቲ ናይ ኣውሮጳን ደቡብ ኣፍሪቃን ዝተማሃርናዮ እቲ ዝበለጸ ሕነ ምፍዳይ - ይቕረ ምባል እዩ ኢልካ ናይ ሓባር መጻኢ ዕድልካ ብሩህ ክኾነልካ ምጽዓር ጥራሕ እዩ ዝምረጽ። ሕነ ክትፈዲ እንተመሪጽካ ከም ሰብካ ኢኻ፡ ይቕረ ክትብል እንተመሪጽካ ግን ካብ ከባቢኻ ጸብለል ዝበልካ ኢኻ - ዝብል ምስላ እውን ኣሎ። ስለዚ ኣነስ ካብ መን ንኢሰ ኢልካ ስንኻ ምንካስ ካብ ሰብካ ዝዓበካ እመስለካ እምበር ትሕቲኦም ኢኻ።
ሓደ ሓደ ግዜ ክፈላልየና ኣይግባእን ኢልካ ብልቢ ኣሚንካ ዝሓዝካዮ ነገር እቲ መሻርኽትኻ ካበይ ተበጊሱ ብዘየገድስ ክቃወመካ ትሰምዖ። ኣብ ከምኡ ዝበለ ኩነታት መብዛሕትኡ ግዜ ንምንታዩ እዚ ሰብዚ ዘይርደኣኒ ኢልና ኢና ንጭነቕ እምበር፡ ንምንታይ እየ ከረድኦ ዘይክእል ዘለኹ ኢልና ንነብስና ኣይንሓትትን ኢና። ንምንታይ እየ ከረድኦ ዘይክእል ዘለኹ ኢልና ክንሓስብ እንተንጅምር፡ ነቶም መሻርኽትና ወይ መዛትይትና ከነረድእ ምእንቲ - ኣጸቢቕና ኣንቢብና ኣጽኒዕና ተማሂርና፡ ናይ ምዕጋብ ዓቕምታትና ወሲኽና በቒዕና ክንርከብ ምኾንና ኔርና። ስለዚ ኩሉ ግዜ ኣብ ክንዲ ንኻለኦት ንምንታይ ዘይርድኡና ኢልና ንግረም፡ ኣነኸ ንምንታይ እየ ከዕግብ ዘይክእል ዘለኹ ምባል ኣገዳሲ እመስለኒ።
ጌጋኻን ፍሽለትካን ምቕባል ክብረት ኣምበር ውርደት ከምዘይኮነ ብዙሓት ምሁራት ምሂሮሙናዮም። ሄንሪ ፎርድ ዝተባህለ ኣመሪካዊ ናይ መጀመርታ ፎርድ መኪና ዝሰርሐዩ። ፍሽለትሲ - ዝያዳ በሊሕካ እንደገና ንኽትጅምር ዕድል ይኸፍተልካዩ ይብል። እዚ ግን ስቕ ኢሉ ዝመጽእ ዘይኮነስ ካብ ውድቀትካ ክትመሃር ድሉው እንተዄንካ ጥራሕዩ። ብዛዕባዚ ሮበርት ኤፍ ከነዲ ክዛረብ ከሎ፡ “እቶም ዓቢ ውድቀት ወይ ፍሽለት ክገጥሙ ዝኽእሉ ጥራሕዮም ዓቢ ዓወት ከረጋግጹ ዝኽእሉ”- ይብል። ብኻልእ ኣዘራርባ ቅድሚ ሕጂ ብዙሕ ፈቲንና ኢና ኣይተዓወትናን ኢልና ተስፋ ምቚራጽ እንተልዩ ነዚ ደንበ ተቓውሞ ከየጻበብካ ገገዛኻ ምኻድዩ ዝሓይሽ። ግን ከኣ ብውድቀታትና ከይተዳሃልና እኳ ደኣስ እናተማሃርና እንተኼድና ዝበለጸ ዓወት ከነረጋግጽ ከም እንኽእል ኣሚንና ምቕጻል የድሊ። ካብ ካብ ዓወታትካ ንላዕሊ ካብ ውድቀታትካ ዝያዳ ክትመሃር ከምእትኽእል ብዙሓት ሊቃውንቲ ይዛረቡሉዮም። ሓደ ካብቶም ፍሉጣት ሊቃውንቲ ቶማስ ኤድሰን ነዚ ሕጂ ረኪብናዮ ዘለና ብርሃን (light bulbs) ክምህዝ ከሎ 1000 ግዜ ምስ ፈተነ እዩ ተዓዊቱ። ሓደ ግዜ ሓደ ጋዜጠኛ 1000 ግዜ ምፍሻልካ ከመይ ይስማዓካ ኢሉ ሓተቶሞ፡ ቶማስ ኤዲሰን ድማ “ኣነ 1000 ግዜ ኣይፈሸልኩን 1000 ግዜ ፈቲነ እየ መብራህቲ ዝሰራሕኩ” ኢሉ መለሰሉ ይበሃል።