Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በዚሁ ፈዳያን የተሰማሩ አመራር፣ አረጋዊ በርሄ፣ አድዋ፣ አባይ ፀሃየ፣ አክሱም፣ አርከበ እቁባይ፣ አዲግራት፣ ስዩም መስፍን፣ ውቅሮ፣ ስብሃት ነጋ፣ ተምቤን፣ በሽብርተኝነት ተሰማርተው ሰዎች ገድለዋል። ግደይ ዘርአጽዮን እንትጮ፣ ሰለክላካ፣ ራማ፤ ኩሓ የስንት ሰው ሕይወት ከግብረአበሮቹ ፈዳያን ጋር አጠፋ። ይህ የወያኔ ጥቃት ከተሓህት-ህወሓት በትግራይ ሕዝብ የማጥቃት ዘመቻው በተለያየ መልኩ ቀጠለ። ግደይ ዘርዓጽዮን አክሱም ከተማ የጉጅሌ መሪ በመሆን ሁለት የአብርሃ ወአፅብሃ ሁለተኛ መለስተኛ ደረጃ አስተማሪዎች መምህር አበበ፤ መምህር መላኩ መንገሻ የተባሉ አስተማሪዎች በመግደሉ ተወገዘ። ተመልሶ አክሱም የሚገባበት እድልም የለውም። ይህ ሰው በተፈጠረው ውግዘት ለወላጆቹም ግደይ በፈጸመው ወንጀል ቁርሸው ትቶ አልፈዋል። የግደይ ጣጣ በዙ ነው፤ ግደይ ዘርዓጽዮን ሱር ሓለዋ ወያኔ ታስረው የነብሩት ብዙዎቹ አማራ ቀሪዎቹ የትግራይ ሰዎች በየታሰሩበት ከመሬት በታች የጉድጓድ እስር ቤቶች የዓየ እንጨት በማቀጣጠል እንጨቱ እየተቀጣጣለ በትንሽዋ ቀዳዳ መስኮት የገባው ጢስ እዛው ጉድጓዱ የታሰረው ንፁሃን ዜጎች በጢሱ ታፍነው ሲያልቁ የተመለከተው በህዝብ ግኙኝነት ክፍል የሚሰራ ታጋይ ዓለም ወልደገሪማ የሚባለው የቀ.ኃ.ሥ. ዩኒቨርሲቲ የ4ኛ ዓመት ኢኮኖሚክስ ተማሪ የነበረው፤ ግደይ ዘርዓጽዮንን ኢሰብአዊና አረመኔያዊ ግድያ ህዝቡ ላይ ሲፈጽም፣ ሕዝቡን ሲፈጅ በዓይኑ በማየቱ በድርጊቱ አወገዘው። ግደይ ግን ቂሙን ቋጥሮ ቆይቶ፤ በስራ ምክንያት ዓለም ወልደገሪማ ወደ ሪጅን 2 የሚሄድ መሆኑ ስላወቀ ዓዴት የሚገኘ ሓለዋ ወያኔ 06 ለብስራት አማረ ደብዳቤ ፅፎ፤ የደብዳቤዋ የውስጥ ይዘትዋ፤ ዓለም ወልደገሪማ ይህች ደብዳቤ እንደሰጠ ተቀብለህ ወዲውኑ እሰረው፣ ከዛ ረሽነህ ግደለው የምትል ነበረች። ዓለም ወልደገሪማም የመገደያውን የፍርድ ወረቀት ተሽክሞ ሂዶ አዲበቅሎ ዓዴት ወዲያውኑ በጥይት ተደብድቦ ተገደለ። ይህች የግፍ ግድያ ብዙም ሳትቆይ እጃቸው ለደርግ የሰጡ የአክሱም ልጆች ታጋይ ነበር፤ ዓለም ወልደገሪማ በግደይ ዘርዓጽዮን እንደተገደለ ለወላጅ አባቱ ነገሯቸው። ምህረይ (ቄስ) ወልደገሪማም የአክሱም ህዝበ አዳም በልጃቸው በህ.ወ.ሓ.ት. መሪው የተፈጸመው ግፍ በየቤተክርስትያኑ ከማጋለጥ ቀጠሉበት። የዓለም ወልደገሪማ ወንድሞች ደማቸው ለመበቀል፤ ጊዜያቸው እየጠበቁ ናቸው። ወደ ዋናው ርዕሳችን ስንመለስ። (በቀጣይ እናትማለን)።
የምናውቀውን እንናገራለን ያየነውን እንመሰክራለን（ዮሐ 3፡11) ከዚህ በፊት በተከታታይ በወጡት ጦማሮች ተዋጊ ፋኖዎች በእነ በላይ ዘለቀ፣ መንገሻ ጀንበሬ፣ ራስ ሀይሉ በለው፣...
ዓርብ ህዳር 19/2012 ዓም ምሽት ላይ ቀደም ብሎ ሐሙስ ዕለት በኦስሎ፣ኖርዌይ ጃዋር መሐመድ የሰበሰባቸው የኦሮሞ ኮሚኒቲ አባላት መካከል በኦሮምኛ ከፊት በኩል የተቀመጡ አንዲት እናት የተናገሩትን ድምፁን በመሃል እያቆመ ኦስሎ የሚኖር የኦሮሞ ኢትዮጵያዊ ወዳጄ እየተረጎመ ያሰማኝ ነበር።እኝህ እናትበጣም አክራሪ ብሄርተኛ እንደሆኑ ከወዳጄ ትርጉም ተረድቻለሁ።በንግግራቸው ጀዋርን ይወቅሱታል።ጀዋርን የሚወቅሱት ደግሞ ለማ ብቻውን ሆኖ ሳታግዘው መቅረትህ ብቻውን እንዲሆን አርገህ፣ካሉ በኃላ ዓቢይ ማኅበረሰባቸውን (የኦሮሞን ማለት ነው) እንደከዳ ድምፃቸውን ከፍ አድርገው ያወራሉ።በመሃል ላይ ንግግራቸው በመርዘሙ ራሱ ጃዋርም እየሳቀ ያያቸው ነበር።አሁንም ይሄው ወዳጄ እንደተረጎመልኝ በቃዎት ሰዓት አበቃ ተብለው ነው ማይኩን የሰጡት።የእርሳቸው ንግግር ግን የውስጥ አዋቂ ንግግርም ይመስል ነበር።ከእዚሁ ወዳጄ ጋር እንዴት ዓብይን በእዚህ ደረጃ እንደከዳ ይቆጥሩታል? በማለት ጥያቄ ሰነዘርኩ።
ቪድዮውን ማየት ቀጠልኩ በእዚሁ በጃዋር ስብሰባ ላይ የትግራይ ማኅበረሰብ በኖርዌይ ሰብሳቢ አቶ ዳዊት በአማርኛ ንግግር እንዲያደርግ ዕድል ተሰጠው።አቶ ዳዊት ንግግሩን ሲጀምር ከተሰብሳቢዎቹ አንዱ ድምፁን ከፍ አድርጎ ''በትግርኛ ተናገር!'' ብሎ ሲናገር በቪድዮው ውስጥ ይሰማ ነበር።ዳዊት ለጥቂት ሰኮንዶች ንግግሩን ቆም አደረገ እና በአማርኛ ቀጠለ። ዳዊት ተሰብሳቢው እና እርሱን የሚያገናኘው አማርኛ መሆኑ ገብቶታል።ዳዊትን ከእዚህ በፊት ሁለት ጊዜ ኦስሎ ውስጥ በተደረጉ የማኅበረሰብ ስብሰባዎች አግኝቼዋለሁ።አድ ጊዜ የኢትዮጵያን የጋራ መድረ በኖርዌይ ባዘጋጀው የሁሉም የፖለቲካ አተያዮች መድረክ ላይ ሲሆን ሌላው በቅርቡ የኢትዮጵያ ኮሚኒቲ በኖርዌይ ባዘጋጀው ከተለያዩ የህብረተሰብ ክፍሎች ጋር ባደረገው ውይይት ላይ ነበር።ከእርሱ ጋር በሃሳብ የማንስማማባቸው ብዙ ነጥቦች ዙርያ ተከራክረናል።ስንከራከር ግን ስርዓት ባለው መልክ ስለነበር የዳዊት ሃሳብ አቀራረብ ከብዙ የህወሓት ደጋፊዎች የተሻለ አቀራረብ ያለው ግን ያንኑ በመደጋገም የሃሳቡን ስፍራ ላለመልቀቅ የሚሟገት ሰው ነው።በጀዋር ስብሰባ ላይ መገኘቱ እና ንግግር ሲያደርግ በቪድዮ ላይ ሳየው ግን በቅርቡ ስለሞቱት ሰማንያ ስድስቱ ኢትዮዮጵያውያን አንስቶ ጀዋርን ተጠያቂ እንደሆነ ይነግረዋል ብዬ አስቤ ነበር። አላደረገውም።
ወደ አቶ ለማ ጉዳይ ልመለስ።የኦስሎው ስብሰባ ላይ ለማን እያሞገሱ ከተናገሩት ሴት መለስ ስል የማኅበራዊ ሚድያው አቶ ለማ የመደመር ሃሳብ እንዳልተቀበሉ ገለጡ የሚል ዜና ተለጥፎ አየሁ።ወደ ቪኦኤ ገፅ ስገባ ዜናውን አረጋገጠልኝ።ግን ሙሉ ዜናው ስላልነበር ምንም ለማለት አላስቻለኝም። ዛሬ ምሽት ግን ቪኦኤ አማርኛው ሙሉውን ዘገባ ለቆታል። በዘገባው ላይም አቶ ለማ የመደመር ሃሳብ ከመጀመርያው እንዳልተቀበሉት እና እንዳልገባቸው፣ይልቁንም ጉዳዩ የኦሮሞ ሕዝብ አምኖ የሰጣቸውን እንደመክዳት እንደሚቆጠር ገልጠዋል።የአቶ ለማ ንግግር ለምን ቀድሞ አልተነሳም? በውህደቱ የኢሕአዴግ ሥራ አስፈፃሚ ስብሰባ ላይስ ድምፃቸውን ሲሰጡ ለምን ተቃውሞ አልተነሳም? በተለይ ዛሬ ዘሐበሻ ዜና ላይ እንደዘገበው የኦዴፓ ማዕከላዊ ኮሚቴ አባል አቶ ታዬ ደንዳ ለኤስኢቢኤስ ራድዮ ተናገሩት ባለው ዘገባ ላይ አቶ ለማ ከእዚህ በፊት በየትኛውም ቦታ የውህደቱን እና የመደመርን ጉዳይ አስመልክቶ ተቃራኒ ሃሳብ እንዳላቀረቡ መግለጣቸውን ዘግቧል።ይህ ከሆነ ዛሬ ለምን አነሱት?
እነኝህን እና ሌሎች ሁኔታዎችን ስንመለከት አቶ ለማ በአሁኑ ሰዓት ከኢትዮጵያዊነት ስሜቱ ይልቅ ያየለባቸው (ያስጨነቃቸው) በኦሮሞ ማኅበረሰብ ውስጥ እንደ ከሃዲ ልቆጠር ነው የሚለው ጭንቀት ነው።ከእዚህ ውጪ ከእዚህ በፊት በእየመድረኩ ከነገሩን አንፃር ስናየው የአቶ ለማ ሃሳብ ማጠንጠኛ ምላሽ የሚያገኘው ከመደመር እና ከኢሕአዴግ ውህደት ውጪ የተሻለ የሚያረካቸው ሃሳብ ሊገኝላቸው አይችልም። እና አሁን አቶ ለማ ለምን እጃቸውን ሲያወጡ ባላፈሩበት ጉዳይ ዛሬ ተቀይረው ሌላ ሃሳብ አነሱ? ጉዳዩ ጊዜ የሚፈታው ቢሆንም አሁን ባለው ሁኔታ ግን የሚከተሉትን መሰረታዊ ጥያቄዎች ጠይቆ ማለፍ ይቻላል። እነርሱም -
አቶ ለማ መደመር እና የውህደቱ ሂደት እዚህ ደረጃ እንደማይደርስ እርግጠኛ የሆኑበት የማናውቀው በሚስጥር የያዙት ፕሮጀክት ስለነበር ነው እስከዛሬ ዝም ብለው የቆዩት?
በማስከተል የሚነሳው ጥያቄ አቶ ለማ ይህንን በማለታቸው በመደመር እና የኢህአዴግ ውህደት ላይ የሚመጣው ተፅኖ አለ ወይ? የሚለው ነው።የውህደቱ ጥያቄ ከኢህአዴግ በላይ እየገፉበት ያሉት የአጋር ድርጅቶች ናቸው።ከእስነርሱ ጋር የውህደት ደጋፊዎች ኢሕአዴጋውያን እና የጎሳ ፖለቲካ ያሰጋው ኢትዮጵያዊ ሁሉ ከውህደቱ ጋር ቆሟል።ከእዚህ በተጨማሪ የተቃዋሚ የዜግነት እና የአንድነት ኃይሎች ሁሉ የውህደቱን ሂደት ይደግፋሉ። በአንፃሩ የጀዋር የፅንፍ ኃይል እና በኦዴፓ ውስጥ የተሰገሰጉ የብሔር ድርጅቶች ውህደቱን ይቃወማሉ።ከእነሱ በተጨማሪ ህወሓት ዋነኛ ተቃዋሚ ብቻ ሳትሆን በመጪው ሳምንት ወደ ስድስት መቶ ሰዎች የሚሳተፉበት የፈድራሊስት አስተሳሰብ አራማጆች በማለት የተራቻቸውን አበል እየከፈለች መቀሌ ላይ ለመሰብሰብ አቅዳለች።
በሌላ በኩል የውህደቱን ሃሳብ ካለምንም ድርድር እንደሚቀበለው በቀላሉ ልንረዳው የምንችለው የጦር ሰራዊቱ ነው።በኢትዮጵያ ውስጥ ካሉት አደረጃጀቶች የህዝቡ የጎሳ ስሜት ያላጠቃው አካል የሚገኘው በጦር ሰራዊቱ በተለይ በመካከለኛ እና የመስመር መኮንኖች እስከ ተራ ወታደር ያለው የውህደቱን ሃሳብ ይደግፋል። ይህ ደግሞ ተፈጥሯዊ ነው።የጦር ሰራዊቱ የአንዲት ኢትዮጵያ ሉዓላዊነት ላይ የሚያተኩር ሆኖ የተሰራ እንጂ በብሄር የተከፋፈሉ ፓርቲዎች የራሱ ራስ ምታት እንደሆኑ ስለሚያውቅ ፈፅሞ መከፋፈልን ሳይሆን የጠቅላይ ሚኒስትሩን የውህደት እና የመደመር ሃሳብ የሚቀበል ለመሆኑ መጠራጠር አያስፈልግም። ጠቅላይ ሚኒስትር ዓቢይ በጦር ሰራዊቱ መካከለኛ እና የመስመር መኮንኖች ጀምሮ እስከታችኛው ወታደር ድረስ በጣም የሚወደዱ መሪ ናቸው።ስለሆነም የውህደቱ ሂደት ፈፅሞ ሊገታ የሚችልበት ደረጃ አይደለም። ለእዚህም ነው ጠቅላይ ሚኒስትር ዓቢይ የብልፅግና ፓርቲ ገና የምስረታ ጉባኤ ሳይጠራ በኦሮምያ ክልል ያለውን ቢሮ እንዲያደራጅ ሹመት መስጠት የጀመሩት።
የአቶ ለማ የአመለካከት ለውጥ ትናንሽ ጭረቶችን ከማምጣት ያለፈ በውህደቱም ሆነ በመደመር ሂደት ላይ አንዳች ለውጥ አያመጣም። ምክንያቱም ኢትዮጵያ አሁን ከገባችበት የፖለቲካ ቀውስ ለመውጣት በምንም መመዘኛ ለማየት ብንሞክር ከኢህአዴግ እውነተኛ ውህደት እና ከመደመር እሳቤዎች ውጪ ህመሟን ልታስታግስበት የሚችል አንዳች ነገር የለም።ይልቁንም ይህ የመፍትሄ ሂደት በፍጥነት ባይመጣ ኖሮ በኦደፓ እና በአደፓ ውስጥ የገባው የፅንፍ አስተሳሰብ ኢትዮጵያን ወደ አልታወቀ የማዕበል አዘቅት ውስጥ ሊወስዳት ተዘጋጅቶ እንደነበር ለማየት ይቻላል። በሌላ በኩል የአቶ ለማ የሃሳብ ልዩነት ምንም ጭረት አያመጣም ማለት አይደለም።በመጀመርያ ደረጃ አቶ ለማ ለይተው ወደ ፅንፍ ኃይሎች ጎራ ይገባሉ ወይንስ የራሳቸውን አስተሳሰብ ይዘው የራሳቸውን እና የተከታዮቻቸውን ሃሳብ ይዘው ፓርቲ ይመሰርታሉ? የሚለው ጥያቄ ወሳኝ ጥያቄ ነው።ሌላው ጥያቄ አቶ ለማ በኦደፓ ውስጥ የለዘብተኛ መስመርን ነው ወይንስ የኦነግን መስመር ይከተላሉ? የሚለው ነው።አቶ ለማ ወደ ፅንፍ ጎራ ይገባሉ ብሎ ማሰብ የሚቻል አይመስልም። ወደ ኦነግ ጎራም ይገባሉ ብሎ ማሰብ አይቻልም።ምክንያቱም ኦነግ እራሱ የፖለቲካ መሰረቱ ከመናጋት አልፎ ሃሳቡን መግለጥ ሲያቅተው እየተኮሰ እና እያስተኮሰ የራሱን ወገን የሚወጋ አካል ሆኗል።ስለሆነም አቶ ለማ ለጊዜው የሚያደርጉት አንድ በልዩነት ተቀምጠው ለጥቂት ጊዜ ማየት አልያም የራሳቸውን የፖለቲካ ፓርቲ መስርተው በምርጫ መወዳደር ሊሆን ይችላል።አቶ ለማ ሶስቱንም መንገድ ቢሄዱ ግን ኦደፓ ለሶስት መሰንጠቁ የማይቀር ነው።ኦደፓ ለሶስት ተሰነጠቀ የሚል ታሪክ ሳይፃፍበት ብልሁ ጠቅላይ ሚኒስትር ዓቢይ ውህደቱን በማብሰር ያለፈ ታሪኩ ሳይጎድፍ እንዲፃፍ ሊረዱት ይችላሉ። አቶ ለማ ይህንን የጠቅላይ ሚኒስትሩን ሃሳብ ቢረዱ ኖሮ ዝም ቢሉትም ለሶስት ማለትም የውህደት ደጋፊዎች፣የፅንፍ አቅራሪ ኃይሎች እና የለዘብተኛ ብሄርተኞች ክፍል ሆኖ መከፈሉ የማይቀር ነበር።አቶ ለማ ትናንት የሰጡት ሃሳብም የእዚህ የስንጥቁ አንድኛው ድምፅ ነው።
ለማጠቃለል አቶ ለማ መገርሳ የፈለጉትን ሃሳብ መስጠታቸው የሚከበር እና ሊከበር የሚገባ ነው።ግለሰቡ ስብእናቸውም የሚናቅ አይደለም።ቆራጥ እና ሀቀኝነት የታየበት አሰራር አሳይተዋል።ወደፊትም የኢትዮጵያ የክብር ሰው ሆነው መቀጠላቸው አይቀርም። በተለይ በቅንነት የኦሮሞ ብሔርተኝነት ይጨፈለቃል ብለው ለሚሰጉ እንደ አቶ ለማ ያሉ ኢትዮጵያዊ ሃሳብ ያላቸው ግን ብሔርተኝነትን በአንክሮ የሚያዩ ሰዎች መኖራቸው ለኢትዮጵያ ፖለቲካ ጠቃሚ እንጂ ጉዳይ የለውም። አቶ ለማ አንዴ በጎ ኢትዮጵያዊ ሃሳባቸውን ገልጠዋል።ኢትዮጵያዊነታቸውን የሚወስድባቸውም ሆነ በችሮታ የሚሰጣቸው የለም። ድሮም አብሯቸው የኖረ እና ወደፊትም የሚኖር ነው።ይህ ሁሉ ሆኖ አቶ ለማ የሚመዘኑት ከእዚህ በፊት ከሰሩት ይልቅ ከአሁን በኃላ በሚያደርጉት ነው።እንደ ብዙ ኢትዮጵያውያን ሃሳብ አቶ ለማ የውህደቱን ሂደት የሚያደናቅፍ አንድም ድርጊት ባያደርጉ እና የመደመርን ሃሳብም በሳይንሳዊ መንገድ ከመተቸት አልፈው ወደ ሌላ አላስፈላጊ ተግባር እንዳይሄዱ ምክሮች ሁሉ ተሰብስበው መናገር አለባቸው።ኢትዮጵያ በ21ኛው ክ/ዘመን እንደመሆኗ የብሔር ፖለቲካ ደክሟታል። ከእዚህ በላይ ትከሻዋ አይሸከምም።የብሔር ፖለቲካ ቶሎ ቆስሉ ስለማይድን እንጨፈለቃለን ብለው ለሚሰጉ እንደ አቶ ለማ ያሉ ወጣ ብለው ሁኔታውን እየተከታተሉ አገር ያረጋጉ ይህ ክፋት የለውም።የመጨረሻው መጨረሻ ሃሳብ ግን አቶ ለማ ሃሳብ ሌላ ጊዜ ሲኖርዎት እባክዎን የአገር ውስጥ ሚድያዎችን ይጠቀሙ።ይህ ሰነድ ነው።ይህ አገራዊ ጉዳይ ነው። በእዚህ ዘመን ሃሳብን ለመግለጥ የአሜሪካ ድምፅ ራድዮ ድረስ መሄድ ብዙም አያሳምንም። ይልቁንም አላስፈላጊ የባዕዳን ተወዳጅነት ለማትረፍ የተደረገ ቁጭ ብድግ ያስመስላል።ከእዚህ ውጪ አቶ ለማ በሃሳብዎ ልዩነት እናከብርዎታለን እንጂ አንጠላዎትም።ወደፊት በሚሄዱት አካሄድ የኢትዮጵያ ሕዝብ ለመዳኘት በአንክሮ እርስዎን እና ተከታዮችዎን ይከታተላል። ውህደቱ እና መደመር ግን ይቀጥላል። የሚቀጥለው ደግሞ የተሻለ መንገድ ስለሌለ ብቻ ሳይሆን ለሁሉም አዋጪ ስለሆነ ነው።በመጪው ጊዜም በግልጥ የኢትዮጵያ ሕዝብ ድጋፉን የበለጠ የሚገልጥበት ጊዜ ይሆናል።
በያዝነው ሳምንት መጀመርያ በቦሌ ደብረ ምሕረት ቅዱስ ሚካኤል ቤተ ክርስቲያን ላይ ቄሮ በሚል ስም ግጭት ከፈጠሩት ውስጥ አንዱን ያዳኑት የሰንበት ትምህርት ቤት አባላት ናቸው። (ቪድዮ ይመልከቱ)
ከቅርብ ጊዜ ወዲህ በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ላይ በተደራጀ መልክ ጥቃት እየተፈፀመ እንደሆነ የሚታይ ነው።በቤተ ክርስቲያን ላይ ጥቃት የሚያደርሱት አካላት በዋናነት በፅንፍ እንቅስቃሴ ውስጥ የሚንቀሳቀሱ እና በተደራጀ መልክ ከፅንፈኞች አመራር እንደሚቀበሉ ይነገራል። እራሱን ቄሮ ከተሰኘው ቡድን ውስጥ ብዙዎች በሰላማዊ መንገድ እንደሚንቀሳቀሱ እና ፅንፈኘነትን እንደማይደግፉ በእየሚድያው ላይ ሲናገሩ ይሰማል።ሆኖም ግን ከቄሮ ውስጥ አሁንም በፅንፍ አደረጃጀት ከፅንፍ አካል መመርያ የሚቀበሉ እንዳሉ የሚናገሩ ግን ብዙዎች ናቸው።
ህዳር 15/2012 ዓም በቦሌ ደብረ ምሕረት ቅዱስ ሚካኤል ቤተ ክርስቲያን ላይ ይሄው የፅንፍ ቡድን በቤተ ክርስቲያን ላይ ጥቃት ለመፈፀም ሞክሯል።ጳጉሜን 3/2011 ዓም ላይም በአውደ ምህረት ላይ ''አላህ ወአክበር'' ለማለት የሞከረ እና ብጥብጥ ለመፍጠር የሞከረ ነበር። በሰሞኑ ጥቃት ግን አንዱ በተለይ ከጅማ የመጣ የተባለውን ሰንበት ትምህርት ቤት ውስጥ አስገብተው ከህዝብቁጣ ያዳኑት እና ለሕግ አካላት በመስጠት መልካም ተግባር የፈፀሙ የሰንበት ትምህርት ቤት አባላት ሊመሰገኑ ይገባል።
በነገራችን ላይ የእዚህ ፅሁፍ አቅራቢ የቦሌ ደብረ ምህረት ቅዱስ ሚካኤል ቤተ ክርስቲያንን ለረጅም ጊዜ የሚያውቀው ከመሆኑ አንፃር የቤተ ክርስቲያኑ የኃላ ታሪክ ላይ ቤተ ክርስቲያኑ ተከላ ላይ ኮሚቴ ከነበሩት አባቶች መካከል በቦሌ መንገድ ወሎ ሰፈር መኖርያቸው የነበረው አርበኛው አብዲሳ አጋ እንደነበሩ መረጃውን በወቅቱ ከነበሩት አባቶች በቀጥታ መስማቱን በእዚህ አጋጣሚ ለመግለጥ ይፈልጋል። ዛሬ በቄሮ ስም የተደራጁ የፅንፍ አካሎች የአርበኛ አብዲሳ አጋን ሥራ ለማፍረስ የሚደረግ ሙከራም መሆኑን ልብ ይሏል።
ጥላቻን በተሞላ ንግግሮቹ እና በማኅበራዊ ሚድያ ላይ በሚፅፋቸው ህዝብን ከህዝብ በሚያጋጩ ንግግሮቹ ምክንያች የበርካታ ኢትዮጵያንን ሕይወት እንዲቀጠፉ፣ወላጆች ካለ ልጆች፣ልጆችን ከወላጆቻቸው ውጭ እንዲኖሩ ምክንያት የሆነ ሰው ጃዋር መሐመድ ወደ አውሮፓ በመምጣት ለበለጠ ግጭቶች የሚረዳው ገንዘብ ለማሰባሰብ ወደ አውሮፓ ቤልጅየም፣ስዊድን፣ኖርዌይ እና እንግሊዝ ጨምሮ ከመጪው ሳምንት ጀምሮ ለመምጣት ማሰቡ ተሰምቷል።
ከእዚህ በፊት በአሜሪካ ሊያደርጋቸው ያሰባቸው ስብሰባዎች በሰብዓዊ መብት ተሟጋች ኢትዮጵያውያን በተቃውሞ አንዳንዶቹ ጋር ተረጋግጦ ስብሰባውን እንዳያደርግ፣በሌላ ቦታ ደግሞ ፈፅሞ ስብሰባውን እንዳያደርግ ማድረግ ችለዋል።በአውሮፓ እና አሜሪካ ማንም የፈለገውን ሃሳብ የመግለጥ እና የመሰብሰብ መብት አለው።ይህ በሕግ የተረጋገጠ መብት ነው። ሆኖም ግን በቅርቡ ብቻ ከ80 በላይ ንፁሃን ሕይወት መቀጠፍ ምክንያት የሆነ ሰው ለበለጠ ጥፋት የሚረዳው ገንዘብ እንዲያሰባስብ የአውሮፓም ሆነ የአሜሪካ ሕግ አይፈቅድም።ስለሆነም ኢትዮጵያውያን ለአውሮፓ ሕብረት፣ለእንግሊዝ መንግስት እና ለሌሎቹም መንግሥታት ጃዋር የሚሰበስበው ገንዘብም ሆነ ስብሰባ ህገወጥ መሆኑን በቅድምያ ማሳወቅ በመቀጠልም በየትኛውም ቦታ ስብሰባው እንዳይደረግ በተቃውሞም ማስቆም ይገባቸዋል።
በኢትዮጵያ ፖለቲካ፣የመገናኛ ብዙሃን እና ካላይኛው አመራር በታች ያለው አመራር ጨምሮ የኢትዮጵያ ችግር የሃሳብ የማመንጨት አቅም ማነስ ነው።አዳዲስ ሃሳቦች ለሚገጥሙ ችግሮች ብቻ ሳይሆን የሚገጥሙ ችግሮችን በወጉ መትሮ ሰው በሚረዳው መልኩ የማቅረብ ችግርም ሌላው ችግር ነው።ለእዚህም ነው የሁኔታዎች ቅርፅ አስይዞ የሚተነተንበት ማዕከል ሲጠፋ ክፉ ሃሳብ ያላቸው ባለ ትንንሽ የሃሳብ ክሮች ብዙዎችን ይዘው ወደፈለጉት የተሳሳተ መንገድ ይዘው የመንገድ ዕድል ያገኛሉ።ስለሆነም በሁኔታዎች ላይ አተያይን በሚገባ ማቅረብ አስፈላጊ ነው።
በአሁኑ የኢትዮጵያ ፖለቲካ ትኩሳት ውስጥ በዋናነት የመንግስት የሕግ የማስከበር አቅምን የሚገዳደሩ ቡድኖች በእየቦታው እያቆጠቆጡ ነው።በእዚህም ሳብያ ሕዝብ በዋናነት የፀጥታ እና የሕግ እንዲሁም የፍትህ ጉዳዮች ላይ ከፍተኛ ክፍተት መታየቱ መጪውን ጊዜ እንዲፈራ ብቻ ሳይሆን አንዳንድ ቦታዎች ሕዝብ እራሱን ለመከላከል የስነ ልቦናም ሆነ የትጥቅ ዝግጅት የሚያደርግበት ጊዜ ሆኗል።እነኚሁ ህገ ወጦች በዩንቨርስቲዎች ውስጥ ሳይቀር ተማሪዎችን እስከ መረበሽ እና ማጋጨት ይህ አሁን ላለው የፖለቲካ ትኩሳት ዋነኛ መንስኤ ሆኗል።
ኢህአዴግ ለመዋሃድ ባለፈው ቅዳሜ ህዳር 6/2012 ዓም ሥራ አስፈፃሚ ኮሚቴው ወስኗል።በእዚህም መሰረት የውሁዱ አዲስ ስም ብልፅግና ፓርቲ በሚል ስሙን ሰይሟል።የውህደቱ ሃሳብም ሆነ መተግበሩ በሕዝብ ዘንድ ብቻ ሳይሆን ቀድሞ አጋር በሚል ይጠሩ የነበሩት እንደ ሱማሌ እና አፋር ክልሎች በተለየ ደስታ ፈጥሯል።በአንፃሩ የኢትዮጵያዊ ሃሳብ አገንግኖ መውጣቱ ያሰጋቸው የብሔር ፖለቲካ ከኖረ ብቻ እንደሚኖሩ የምይስቡ ኃይሎች ነገሩ አልታማቸውም።
በውህደቱ ሂደት አዲሱ የኢህአዴግ ውሁድ ፓርቲ ሶስት የጥንቃቄ እርምጃ መውሰድ አለበት።የመጀመርያው ጥንቃቄ በክልሎች የነበረ ክልላዊ ስሜት እና በፓርቲው ውሁድ ሂደት ላይ መጋጨት እንዳይኖር በአንፃሩ የክልሎች ጉዳይ አከላለል ላይ ውሳኔ በቶሎ ያስፈልጋል።ይህ ካልሆነ የሁለት የምቃረኑ ሃሳቦችን አንድ ላይ ለማስኬድ የሚደረግ ጥረት እንዳይሆን ያሰጋል። ሁለተኛው ጉዳይ አዲሱ ውሁድ ፓርቲ በብዙ የፍላጎት ቡድኖች (interest groups) ጉተታ ውስጥ እንዳይገባ መጠንቀቅ አለበት።አንዳንዶች ፓርቲው በአውሮፓ የኢንዱስትሪ አብዮት ጋር ሚና ነበረው በሚሉት የግለኝነት አስተሳሰብ ከፕሮቴስታንት እምነት ጋር የምያገናኙበት ስሜት በብልፅግና ፓርቲ ውስጥም የተወሰኑ ቡድኖች ፍላጎት ማጠንጠኛ እንዳይሆን እና ከነበረው የኢትዮጵያ ዕሴት ጋር ግጭት ውስጥ እንዳይገባ ከፍተኛ የመርህ፣የዲስፕሊን እና ሁሉን የማቀፍ ሂደት መከተል አለበት። በሶስተኛ ደረጃ ፓርቲው ኢትዮጵያዊ መገለጫው ላይ በግልጥ እና በትኩረት መስራት እና የማንም ባዕዳን አስተሳሰብ በገንዘብ ኃይልም ሆነ በተፅኖ ብዛት ስር እንዳይወድቅ እራሱን የሚፈትሽበት መንገድ እንዲኖር ሥርዓቶችን በታማኝነት መዘርጋት የሚሉት ናቸው።
ኢትዮጵያ በአፍሪካ ከየትኛውም ክፍል በበለጠ መልክ የአክራሪ እስልምና የትኩረት ቦታ ነች።ለእዚህም ዋነኛ ምክንያት አክራሪ እስልምና ከዓለም ላይ ካሉት አገሮች በቀላሉ ሊሸገግበት ብቻ ሳይሆን የተወሰኑ የህብረሰብ ክፍሎችን ይዞ በአፍሪካውያን ውስጥ በሚነሱ ቅራኔዎች ሳብያ የራሱን ሥራ መስራት ስለሚፈልግ ነው።ስለሆነም ወደ አፍሪካ በሚያደርገው መስፋፋት ኢትዮጵያን እንደ አንድ ስጋት ይመለከታታል።ለእዚህም ከሃምሳ ሚልዮን በላይ ክርስቲያን መኖርን በመጥቀስ እና የኢትዮጵያ መሬት አቀማመጥ እስከ ሶስት ሺህ ሜትር ከባህር ጠለል በላይ መገኘቱ የመካከለኛውም ምስራቅንም ሆነ ዋነኛውን የዓለም የንግድ መንቀሳቀሻ የቀይ ባህርን ኢላማ ውስጥ ለማስገባት ብቸኛው አመቺ ቦታ በመሆኑ ነው።
ሰለሆነም በኢትዮጵያ የወቅቱ ፖለቲካዊ ሽግግር ላይ ሂደቱን በሚፈልጉት መንገድ ለመዘወር የሚፈልገው አክራሪ አካል በኢትዮጵያ የምርጫ ሂደት ጭምር ገብቶ የኢትዮጵያን የፖለቲካ ሂደት እንደፈለጉት ለመዘወር ማሰባቸው አይጠረጠርም።በእዚህ በኩል ኢትዮጵያውያን በሚገባ መንቃት እና በትንንሽ ጉዳዮች ከመጠመድ በዋና ዋና እና ስልታዊ ሂደቶች ላይ ማተኮር አስፈላጊ አው።
የኦሮሞ የብሄርተኝነት ጥያቄ ያነሱ ኃይሎች ላለፈው ግማሽ ክፍለ ዘመን ያራመዱት ፖለቲካ የብሔር ፖለቲካ ብቻ ሳይሆን የአክራሪ እስልምና እንቅስቃሴ ሙከራም ነው።የኦሮምያ እስላሚያ የሚባለው እንቅስቃሴ እራሱን በተለያዩ የኦነግ አንጃዎች ውስጥ በማስገባት የኦሮሞ የብሔር ጥያቄዎችን ከሌላው ኢትዮጵያዊ ጋር በሚያጋጭ መልኩ ብዙ ስራዎችን ሲሰራ ኖሯል።የእዚሁ ዓላማ አራማጅ የኦኤምኤን ሚድያ በመክፈት ለኦሮሞ ብሔር የቆመ መስሎ የሚታየው ጃዋር በኦሮሞ ብሄርተኝነት ስም የሚሄድበት ነዳጅ በቅርቡ እንደሚያልቅበት እና ሌላ ጭንብል ይዞ እንደሚወጣ ይጠበቃል።ጃዋር መሐመድ ከእዚህ በፊት በአሜሪካ ባደረገው ስብሰባ ላይ አክራሪ እስልምናን ኢትዮጵያ ላይ ለማስፈን የሚሄድበት መንገድ የኦሮሞ ብሄርተኝነት እንደሆነ ኦሮምያ የአክራሪ እስልምና ምቹ መጋለብያ እንደሆነች ''የሜጫ'' ንግግሩ በተሰኘው ንግግሩ መግለጡ አይዘነጋም።
የፅንፈኛ ቡድኑ ቀጣይ እርምጃ የሚሆነው ኦሮምያን መከፋፈል እና የራሱ የሆነ የመፈንጫ ቀጠና መመስረት ነው።ለእዚህም እንዲመቸው በመጀመርያ በኦሮምያ የምትገኘውን የኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ለመክፈል ''ዮሮምያ ቤተ ክህነት'' የሚል ከፋፋይ ቢሮ እንዲከፈት በኦሮምያ ሚድያ ኔት ዎርክ ከፍተኛ ቅስቀሳ በማድረግ ላይ ይገኛል። ስለሆነም የፅንፈኛ ቡድኑን ቀጣይ አላማ በተለይ በኦሮምያ ፖለቲካ ላይ እውቀቱ አለን የሚሉ ከፍተኛ ጥንቃቄ ማድረግ ይገባቸዋል።
በኢትዮጵያ የለውጥ ነፋስ በነፈሰባቸው ሂደቶች በሙሉ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን የመጀመርያ ተጠቂ ነች።የውጭ ወራሪ በመጣባቸው የኢትዮያ የፈተና ዘመናት ሁሉ ቤተ ክርስቲያኒቱ ቀዳሚ ዕላማ ሆና ኖራለች።ፋሺሽት ጣልያን በወረራው ጊዜ አይሮፕላኞቹ ቀድመው የሚያጠቁት የቤተ ክርስቲያኒቱን ህንፃ ሲሆን በአምስት ዓመታት ቆይታው የደብረ ሊባኖስ መነኮሳትን እያሰረ ወደ ገደል ከእነ ሕይወታቸው ከመጨመር ባለፈ ፓፓሳቶቿን በአደባባይ እስከመስቀል ያልተፈፀመ የግፍ አይነት የለም።የ1966 ዓም የለውጥ ንፋስ፣የ 1983 ዓም የመንግስት ለውጥ እና በ2010 ዓም የኢህአዴግ ለውጥ ጊዜ ሁሉ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ዋነኛ ኢላማ ሆነዋል።
ባሳለፍናቸው ስድስት ወራት ውስጥም በኦሮምያ ክልል በተለየ መልኩ በርካታ አብያተ ክርስቲያናት እየተቃጠሉ ምእመናንም እየተገደሉ ነው። ሁኔታው በኦርቶዶክሳውያን ዘንድ ብቻ ሳይሆን በመላው ኢትዮያውያን ዘንድ ሁሉ ከፍተኛ ቁጣን ቀስቅሷል።በጉዳዩ ላይ መንግስት አስፈላጊውን እርምጃ እና ማብራርያ እንዲሰጥ ከቤተ ክርስቲያኒቱ ከፍተኛ አካል ቅዱስ ሲኖዶስ ጀምሮ የማህበራት ህብረት ጭምር ጠይቀዋል።በቅርቡም በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን የሰንበት ትምህርት ቤቶች ማደራጃ መምርያ ማኅበረ ቅዱሳን ለጠቅላይ ሚኒስትር ዓቢይ በቀጥታ ደብዳቤ መፃፉን ማኅበሩ ማስታወቁ ተሰምቷል።ይህ ሁሉ ድምፅ በመንግስት በኩል ተገቢው ምላሽ መሰጠት ያለበት እና የለውጥ ሂደቱን ጤናማ እንዲሆን ወሳኝ ሚና የሚጫወት ነው።ይህ ሁኔታ ኦርቶዶክሳውያንን ከኢትዮጵያ የፖለቲካ ሂደት የመገለል አዝማምያ እንዲሰማቸው ከማድረጉም በላይ ከፍተኛ ያለመረጋጋት ምክንያት ሊሆን እንደምች ማንም ጥርጥር ሊገባው አይገባም። ምክንያቱም የቤተ ክርስቲያኒቱ ኢትዮጵያን የማረጋጋት አቅም ብቻ ሳይሆን ያለው ጠንካራ ማኅበራዊ አንድነት በቤተ ክርስቲያኒቱ ላይ በሚፈፀመው የጥፋት ሥራ ሳብያ የመናጋት አደጋው ትልቅ ያደርገዋል።ይህንን ደግሞ የፅንፍ ኃይሎች የሚፈልጉት ጉዳይ ነው።
በኢትዮጵያ የመንግስትነት ታሪክ ከአንድ ሺህ አምስት መቶ አመታት በላይ ነገሥታቱን ህዝቡ የሚቀበላቸው ከቆለኛው የአክራሪ እስልምና የሚያድኑት ከሆነ ብቻ ነው። ይህንን የማያደርጉ ነገስታት ላይ ሕዝብ የመሸፈት እና እራሱን በራሱ የመከላከል ሥራ አይ ብቻ ተግባር ላይ ያተኩራል።አሁንም የሚታየው ከእዚህ ብዙ የራቀ አይደለም።የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ሕልውናን ለመጠበቅ እና ከፅንፈኛ አካሎች ለመከላከል ትጋት የማያሳይ መንግስትም ሆነ ጠቅላይ ሚኒስትር በስልጣን ላይ የመቆየት አቅሙ ፈፅሞ የመነመነ ነው።ይልቁንም በአሁኑ በያዝነው በ21ኛው ክፍለዘመን በተበታተነ መልክ ያለ የሚመስለው የቤተ ክርስቲያኒቱ የሰው ኃይል ብቃት፣ጆግራፍያዊ ስብጥር እና ዓለም አቀፍ አቅም ሁሉ የሚንቁት ጉዳይ አይደለም።ስለሆነም የጠቅላይ ሚኒስትር ዓቢይ መንግስት በፍጥነት ትኩረት መስጠት የሚገባው ይሄው የቤተ ክርስቲያኒቱን አጥቂዎች ለፍርድ ከማቅረብ እስከ የመጠበቅ መንግስታዊ ኃላፊነቱን መወጣት ይዋል ይደር የማይባል አንገብጋቢው ጉዳይ ነው። ይህ ካልሆነ ግን የተጠቃ አካል ሁል ጊዜ እራሱን ለመከላከል ከመንቀሳቀሱ አንፃር ጉዳዩ አሁን ያለውን የኢትዮጵያ የፖለቲካ መልክ የሚቀይር ጉዳይ አይመጣም ማለት ፈፅሞ አይቻልም።
አብዛኛው የኢትዮጵያ ሕዝብ የኢትዮጵያ ፖለቲካ ጉዳይ ተከታታይ እንጂ ዋና ተዋናይ አይደለም።ይህ ደግሞ በሁሉም አገር ያለ ነው።ተዋናዮች ጥቂት ተመልካቾች ግን ብዙዎች ናቸው።ሆኖም ግን በሌሎች አገሮች ያለው ሁኔታ ተመልካቹ በልዩ ልዩ መንገድ ተመልካች ብቻ ሳይሆን ተዋናዮቹ ላይ ተፅኖ አሳዳሪ ነው።በኢትዮጵያ ግን ይህ አይታይም።መሆን የሚገባው ግን ከተመልካችነት ተፅኖ ፈጣሪነት ማደግ አለበት።ተፅኖ ፈጣሪነቱ በሚድያ፣በሰላማዊ የተቃውሞ መንገድ ሃሳብን በመግለጥ፣ዓለም አቀፍ ዲፕሎማሲ በማንቀሳቀስ እና በመከታተል ሁሉ ይገለጣል።
የኢትዮያን ወቅታዊ የፖለቲካ ጉዳይ በተመለከተ ባጭሩ ከላይ የተጠቀሱት ከብዙ በጥቂቱ እና ትኩረት የሚሹ ጉዳዮች እንደሆኑ ጉዳያችን ታምናለች። የፖለቲካው ዋና አንቀሳቃሽ የምጣኔ ሃብቱ ጉአይ በርግጥም በአግባቡ መታየት ያለበት እንደሆነ ይታመናል።
የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን በኢትዮጵያ የለውጥ ነፋስ በነፈሰ ቁጥር የመጀመርያ ኢላማ ስትሆን ኖራለች።በ1966 ዓም የቀዳማዊ አፄ ኃይለ ስላሴ መውረድን ተከትሎ ፓትርያርክ ቲዎፍሎስ በደርግ ተገደሉባት፣በ1983 ዓም ኢህአዴግ አዲስ አበባን መቆጣጠሩን ተከትሎ አቡነ መርቆርዮስ ከመንበረ ፕትርክናቸው ተነስተው እንዲሰደዱ ምክንያት ሆነ ቤተ ክርስቲያን ሁለት ሲኖዶስ ተከፍላ ቆየች።በ2010 ዓም ከኢህአዴግ ጥገናዊ ለውጥ በኃላ የቤተ ክርስቲያን ሲኖዶሳዊ አንድነት ቢመለስም የቤተ ክርስቲያን መቃጠል፣የምእመናን መገደል እና ስደት በተለይ በኦሮምያ ክልል ተባብሶ ቀጥሏል። ባሳለፍነው አንድ ወር ውስጥ ብቻ በመንግስት የተረጋገጠ ሰማንያ ስድስት ኢትዮጵያውያን በፅንፈኞች መገደላቸው ተገልጧል።
ለውጡን ተከትሎ የኢትዮጵያን ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ለማጥቃት መልካም አጋጣሚ ያገኙ የመሰላቸው የፅንፍ ኃይሎች ቤተ ክርስቲያንን ህንፃዋን ከማቃጠል እስከ ምመናኗን መግደል እና ከይዞታቸው መንቀል ድረስ ከፍተኛ ዘመቻ ከፍተዋል።በእዚህም መሰረት ከሲዳማ ዞን እስከ ባሌ፣አርሲ እና ምስራቅ ሐረርጌ ድረስ አብያተ ክርስቲያናት ተቃጥለዋል፣ሴት ልጅ ጭምር በድንጋይ ተወግራ ተገድላለች፣አዛውንት በስለት ተገድለዋል። ቅዱስ ሲኖዶስም ተከታታይ የምሕላ ፀሎት ከማወጅ ባለፈ ምዕመናንን ወርደው እስከ ማፅናናት ስራዎች እየሰሩ ነው።
በእነኚህ ሁሉ ፈተናዎች ውስጥ ቤተ ክርስቲያን አፋጣኝ መፍትሄ መውሰድ የሚገባት በተለይ ከደህንነቷ አጠባበቅ ጋር በተያያዘ ምንድነው የሚለውን ጉዳያችን እንደሚከተለው ሃሳብ ታቀርባለች። ቤተ ክርስቲያን በቅዱስ ሲኖዶስ መመርያ ሰጪነት ሁለት አፋጣኝ እርምጃ መውሰድ ይገባታል። እነርሱም -
1) የቤተ ክርስቲያን የጥበቃ (የዘበኛ) ከቤተ ክህነት እስከ አጥብያ በአዲስ ዲፓርትመንት ማለትም በወታደራዊ ሙያ በሰለጠነ እና ዘመናዊ መሳርያ ትጥቅ ማደራጀት እና ማዋቀር
በኢትዮጵያ በተለያዩ የአገሪቱ ክፍል የሚገኙ መንግስታዊ መስርያ ቤቶች የጥበቃ ዲፓርመንት ራሱን በቻለ ዲፓርትመንት የሚመራ ነው።ለምሳሌ የኢትዮጵያ ንግድ ባንክን በምሳሌነት መውሰድ ይቻልል።የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ የጥበቃ ክፍል አዲስ አበባ ከሚገኘው ዋናው መስርያ ቤት እስከ ጫፍ ዶሎ መና ባሌ ያለው የንግድ ባንክ ቅርንጫፍ የጥበቃ ክፍል የሚመራው ራሱን በቻለ ዲፓርትመንት ነው። ይህ ማለት የራሱ በጀት አለው፣በወታደራዊ ሙያ የሰለጠኑ ባለሙያዎች፣የፀጥታ አጠባበቅ መመርያ ሁሉ አለው።
በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን በኩል ስንመለከት ይህ አሰራር ወጥነት ባለው እና በቂ በወታደራዊ ሙያ የሰለጠነ እና በቂ ትጥቅ ያለው የጥበቃ ኃይል የላትም። ይህ ግን በጣም አስፈላጊ ጉዳይ ነው።ከእዚህ በፊት ቤተ ክርስቲያን ከላይ በተጠቀሰው ደረጃ የጥበቃ ክፍሏን ያላጠናከረችው ለሚፈጠሩ የፀጥታ ችግሮች በቀላሉ ለመንግስት የፀጥታ አካላት ለምሳሌ ለፖሊስ በማሳወቅ ችግሮች ይፈታሉ በሚል ነበር።አሁን በሚታየው ተጨባጭ ሁኔታ ግን ፖሊስ እራሱ የፀጥታ ችግር በሆነበት ሁኔታ ቤተ ክርስቲያን የራሷን የጥበቃ ኃይል በፍጥነት ማጠናከር ይጠበቅባታል።
በኢትዮጵያ ሕግ ማንኛውም ግለሰብ ቤት ሆነ የእምነት ድርጅት አጥር ግቢ ካለፈቃድ መግባት ወንጀል ነው።የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ንብረት ለመሆኑ የቤተ ክርስቲያኗን ስም በበበሩ ላይ መፃፍ አንዱ አስፈላጊ ጉዳይ ነው።ፅሁፉ እያለ በር ላይ የሚገኘውን የጥበቃ አካል አልፎ ለመግባት በተለይ በኃይል ለመግባት የሚሞክር ማናቸውም አካል ላይ ጥበቃ በያዘው መሳርያ ከማስጠንቀቅያ ጋር ቤተ ክርስቲያንን ለመከላከል ማናቸውንም እርምጃ የመውሰድ ሕጋዊ መብት አለው።ስለሆነም ቤተ ክርስቲያን የጥበቃ ኃይሏን መብታቸው እና ግዴታቸውን ማሳወቅ አስፈላጊ ጉዳይ መሆኑን እንረዳለን።ከጥበቃ ጋር በተያያዘ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ለምታደርገው የጥበቃ አካላት ስልጠና እና የትጥቅ ማሟላት ሂደት ሁሉ መንግስት አስፈላጊውን ድጋፍ ማድረግ ይገባዋል። ለምሳሌ የተቀጠሩትን የጥበቃ አካላት ስልጠና እንዲያገኙ ማድረግ ላይ እና ከኃላ ቀር መሳርያ ቢያንስ በክላሽ ደረጃ የታጠቁ የጥበቃ ኃይል እያንዳንዱ አጥብያ ከከተማ እስከ ገጠር እንዲኖር ለማድረግ መንግስት ሕጋዊ ስልጣኑን እና ትጥቅ በግዥም የማቅረብ ሥራ መስራት አለበት።ይህ ሥራ በራሱ የመንግስትን ሥራ በተለይ በፀጥታ በኩል የሚያቀልለት ሥራ መሆኑ እሙን ነው።እዚህ ላይ ቤተ ክርስቲያን የጥበቃ ስራውን እራሷ ባደራጀችው ሕጋዊ በሆነ የጥበቃ አካል እንጂ ቤተ ክርስቲያን አንዳንድ ድርጅቶች እንደሚያደርጉት ለጥበቃ ኤጀንሲዎች ስራውን ለመስጠት ከሞከረች ትልቅ ችግር ቤትክርስትያን ላይ ሊያስከትል ይችላል።ኤጀንሲዎች ተፈላጊ እንዲሆኑ እራሳቸው የፀጥታ ችግር የሚሆኑበት አጋጣሚ በብዙ አገሮች የታየ ነው።ስለሆነም ቤተ ክርስቲያን በጥንቃቄ በራሷ ልጆች ልፀራው የሚገባ ሥራ ነው።
የጥበቃ ክፍሉ በተለይ በማዘዣው በቤተ ክህነት ደረጃ ያለው የጥበቃ ዋና ክፍል በአገረ ስብከት ደረጃ እና እስከ አጥብያ ድረስ ያለውን የጥበቃ ሁኔታ ለመከታተል እንዲረዳ ቢያንስ በኮለኔል ደረጃ የሚመራ ይሆናል፣ የቤተ ክርስቲያኒቱ ልጅች የሆኑ ነገር ግን በወታደራዊ ስልጠናም ሆነ ስነምግባር የተመሰገኑ መሆን ይገባቸዋል፣
የጥበቃ ዲፓርትመንት በአገሪቱ ውስጥ ያሉ የቤተ ክርስቲያኒቱ አጥብያዎች ስጋት የተደቀነባቸውን እና ቅድምያ ትኩረት የሚሹትን አካባቢዎች ይለያል፣ መረጃ ይተነትናል አስፈላጊ ሲሆን መንግስት ትኩረት እንዲሰጥ የቅድመ አደጋ ጥንቃቄ ማስጠንቀቅያ ይሰጣል፣
የጥበቃ ክፍል ከኢትዮጵያ ቴሌኮምኒኬሽን ፈቃድ ያለው የራሱ የመገናኛ ራድዮ መገናኛ ይኖረዋል።በእዚህም መሰረት በአገረ ስብከት ደረጃ እስከ አጥብያ ያለው ጥበቃ ድረስ የሚገናኝበት በመንግስት ፈቃድ ያለው የራድዮ መገናኛ መስመር ይዘረጋል።
አሁን ባለንበት ዓለም አይደለም ከሃምሳ ሚልዮን በላይ ሕዝብ በስሩ የያዘች እንደ ኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ያለ ትልቅ አደረጃጀት ያላት አገራዊ አካል ቀርቶ ትንንሽ ድርጅቶችም ከአይቲ (የኢንፎርሜሻን ቴክኖሎጂ) ክፍል በመምርያ ደረጃ በቤተ ክህነት መመስረት እና ክፍሉ ከአገረ ስብከት እስከ አጥብያ ድረስ በኔት ዎርክ ማያያዝ በፍጥነት መሰራት የሚችል ሥራ ነው። የአይቲ ኔትዎርክ መመስረት በጣም ውስብስብ ሥራ እና የማይቻል አድርጎ ማሰብ አይቻልም።
ቤተ ክርስቲያን በአሁኑ ጊዜ ሁለት ሀብት አላት።አንዱ የሰለጠነ እና የተማረ የሰው ኃይል ሲሆን ሌላው የገንዘብ አቅም ነው። ስለሆነም የአይቲ መረቡን መዘርጋት በቤተ ክህነት ደረጃ ቅዱስ ሲኖዶስ በፍጥነት መመርያ ቢሰጥበት ስራውን የሚከታተል ልዩ ኮሚቴ ሰይማ ስራውን የሚሰሩ በአገር ውስጥ ወይንም በውጭ የታወቁ ኩባንያዎች በጨረታ ስራውን መስጠት ትችላለች።የኔትዎርኩ ሥራ በአንዴ ሁሉም ጋር ባይደርስ ደረጃ በደረጃ ለመስራት ስራውን መጀመር ግን ጊዜ የሚሰጠው አይደለም።የአይቲ መምርያ ማስቀመጥ እና አሰራርን በአይቲ አስደግፎ መስራት ከቤተ ክርስቲያኒቱ የፀጥታ ሥራ ጋር አብፎ የሚታይ ብቻ ሳይሆን መጪውን የዋጀ አሰራር የመዘርጋት ተግባር አካል ነው።የአይቲ መምርያ መስርቶ እስከ አጥብያ ድረስ ስራውን መተግበር ለቤተክርስቲያን የሚከተሉትን ጥቅሞች ይሰጣል። እነርሱም -
ለማጠቃለል የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን አሁን የገጠማትን የፀጥታ ችግር ከላይ በተጠቀሱት ሁለት መንገዶች ችግሩን በዘለቄታው ለመፍታት የሚያስችላት እንደሚሆን አምናለሁ።በተለይ የጥበቃ ክፍሉ በዲፓርትመንት (መምርያ) ደረጃ ስትመሰርት በርካታ የበጎ ፍቃድ አገልጋዮች ማንቀሳቀስ የምትችልበት ዕድል አላት።በጎ ፍቃድ የጥበቃ አካላት ለማንቀሳቀስ ግን ራሱን የቻለ ጉዳዩን የሚከታተል እና በወታደራዊ ሙያ የሰለጠነ አስተባባሪ ያስፈልጋል። በእዚህ ደረጃ የተጠናከረች ቤተ ክርስቲያንን እሳትና ጎመድ ይዞ ለሚመጣ ፅንፈኛ ከጥበቃ ክፍሉ የሚሰጠውን ምላሽ ስለሚረዳ በቀላሉ አንድ አጥብያ ለማጥቃት አይደፋፈርም። ምክንያቱም የሁሉም አጥብያ ጥበቃዎች የቤተ ክርስቲያኑን አጥር ጥሶ የሚመጣ ማንኛውም አካል ላይ የመተኮስ እና ቤተ ክርስቲያኑን የመከላከል ሕጋዊ ስልጣን ስለሚኖረው ፅንፈኛም አደብ እንዲገዛ ያስገድደዋል። በሌላ በኩል የጥበቃ ክፍሉ አንዱ አጥብያ ላይ ችግር ካለ ሌላ አካባቢ ያሉ አጥብያ የጥበቃ አካላት በራድዮ መገናኛ ተጠቅመው ችግሩ ያለበት አጥብያ በፍጥነት የሚደርሱበት ዕድል አለ።
የኢህአዴግ ውሕደት ላይ ያተኮረው የድርጅቱ ወሳኝ ስብሰባ የፊታችን ሮብ ይጀመራል።ውህደቱ የኢትዮጵያን ፖለቲካ ወደ አንድ ምዕራፍ እንዲያሸጋግር ጉጉታችን ነው።ህወሓት በውህደቱ ከመሳተፍ ሌላ ምንም ምርጫ እንደሌለው ሶስት ምክንያቶች አሉ።
ኢህአዴግ ቀድም ብሎ በሐዋሳ ላይ በወሰነው ውሳኔ መሰረት በውሕደቱ ላይ ያተኮረው ጉባኤውን ለማካሄድ በመጪው ሮብ ለስብሰባ ይቀመጣል።እስካሁን ባለው መረጃ መሰረት በውህደቱ ላይ የተስማሙ የኦሮሞ ዲሞክራሲያዊ ፓርቲ (ኦዴፓ) ፣የዓማራ ዲሞክራሲያዊ ፓርቲ (ዓዴፓ) እና የደቡብ ሕዝቦች ዴሞክራሲያዊ ድርጅት (ደሕዴድ) ሲሆኑ ሕዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ (ህወሓት) ግልጥ ውሳኔውን አላሳወቀም።ሆኖም ቀደም ብሎ ድርጅቱ ባወጣቸው መግለጫዎች ውህደቱን እንደሚቃወም አስታውቆ ነበር። በሌላ በኩል ህወሓት በውህደቱ ባይሳተፍ ይህ የድርጅት ጉዳይ ብቻ ሳይሆን የሕዝብ ጉዳይ ስለሆነ ሌሎች የትግራይ ክልልን ወክለው በውህደቱ ሂደት ላይ ለመሳተፍ የሚፈልጉ እንዳሉ ከአዲስ አበባ የሚሰሙ ዜናዎች አሉ።
ኢህአዴግ ወደ ውህደት ስመጣ ከእዚህ በፊት በኢትዮጵያ የፖለቲካ እንቅስቃሴ ውስጥ የጎላ ድርሻ ያልነበራቸው ማለትም በአጋርነት ብቻ ሲጠሩ የነበሩ የሐረሪ፣የቤንሻንጉል፣የጋምቤላ፣የአፋር እና የሱማሌ ድርጅቶች በአሁኑ የኢህአዴግ ውህደት ላይ ለመሳተፍ ስምምነታቸውን መግለጣቸው ለማወቅ ተችሏል።ሆኖም ግን በውህደቱ የውሳኔ ድምፅ መስጠት ላይ ወሳኞቹ አራቱ ድርጅቶች ማለትም ኦዴፓ፣አዴፓ፣ህወሓት እና ድህዴድ መሆናቸውን ለማወቅ ተችሏል።ከውሳኔው በኃላ ግን አጋር ድርጅቶች የውሕደት ጥያቄያቸው ወዲያውኑ ተቀባይነት እንደሚኖረው እና ውሕደቱ እንደሚከናወን ይታመናል።
የትግራይ ምሁራን እና በተለይ ላለፉት 27 ዓመታት ከፍተኛ ሀብት ያገኘው የትግራይ ባለሀብት አሁን የሚፈልገው በየትኛውም ቦታ አድልዎ ሳይደረግበት ካፒታሉን ማፍሰስ እና መስራት ነው።ሌላው ምክንያት አሁንም ከፍተኛው ሀብት ያለው በአዲስ አበባ እና በሌሎች የኢትዮጵያ ክፍል ከመሆኑ አንፃር (በተለይ የማይንቀሳቀሰው ሀብት) ውህደቱን በከፍተኛ ደረጃ ይደግፋል። ህወሓት ውህደቱን ተቃውማ ብትቆም የመጀመርያ ጠብ ያለባት ከእዝህኛው የህብረተሰብ ክፍል ጋር ነው።
ህወሓት የኢህአዴግን ውህደት አልቀበልም ብትል ለተወሰነ ጊዜ ከማኩረፍ እና የተወሰኑ ችግሮች ለመፍጠር ከመሞከር ባለፈ በዘለቄታው ግን ሕወሃትን የሚቃረን የፖለቲካ ድርጅት በቀጥታ ወደ ውህደቱ የትግራይን ሕዝብ ወክሎ ሊቀላቀል ይችላል። ይህ ማለት ከአረና ትግራይ ጀምሮ ሌሎች አዳዲስ ድርጅቶች መፈጠራቸው ስለማይቀር ህወሓት በውህደቱ ባለመሳተፍ ትግራይ የነበራትን የፖለቲካ እና ማኅበራዊ መሰረት የማጣት ዕጣ ሊገጥማት ስለሚችል ከመዋሃድ ሌላ አማራጭ የለም።
ህወሓት ከኢህአዴግ ውህደት ተጠቃሚ እንጂ ተጎጂ አይደለችም።ህወሓት የበላይ በሆነችበት ኢህአዴግ ውስጥ ውህደት ላይጠቅማት ይችላል።አሁን ግን የበላይነት በሌለበት የፖለቲካዊ ነባራዊ ሁኔታ ውስጥ ህወሓት በውህደት ውስጥ በመሆን ቢያንስ ትግራይ ያላትን የበላይነት በምርጫው ወቅት አስጠብቆ ሌላ አመቺ ጊዜ መጠበቅ ብቸኛው አማራጭ ነው።ስለሆነም ውህደቱን ከመቀበል ውጪ አማራጭ የጥቅም ሜዳ ሊኖራት አይችልም።
በመጨረሻም የኦሮሞ የፅንፍ ኃይሎች ይህንን ውህደት በመቃወም አንዳንድ መግለጫ ሲሰጡ እንደሰነበቱ ይታወሳል።ሆኖም ግን ይህ ውህደት አንዱ ይዞ የሚመጣው ጉዳይ የፅንፍ የኦሮሞ ድርጅቶችን ለብቻቸው የመነጠል መልካም የአደጋ ዕድል ይዞላቸው ይመጣል። ለእዚህም ነው ውህደቱን የፈድራሊዝም ጠላት እንደሆነ ለመለፈፍ ሲሞከር የከረመው። በእርግጥ ውህደቱ በርካታ ጥያቄዎች የሉትም ማለት አይደለም። ለምሳሌ ከውህደቱ በኃላ ሌላ የተረኝነት ወይንም አንዱ የበላይ የሚሆንበት ሂደት እንዳይከሰት የሚወሰዱ ምን እርምጃዎች አሉ? ውህደቱ ፍፁም ውህደት ካልሆነ እና የጎሳ አደረጃጀችን ካላጠፋ መልሶ የጎሳ ስሜትን እንዳይፈጥር እንዴት መከላከል ይቻላል? እና የመሳሰሉ ጥያቄዎች መመለስ ያስፈልጋል። በሌላ በኩል እነኝህ ጥያቄዎች የሚወሰኑት በክልሎች አከላል ዙርያ ያለው ለውጥ ጋር ተያይዞ የሚነሳ ጥያቄ እንደሚሆን ይታመናል። ለሁሉም ግን የኢህአዴግ ውህደት የህዝብ ጥያቄ ብቻ ሳይሆን የኢትዮጵያን ፖለቲካ ወደ አንድ ምዕራፍ እንዲያሸጋግር ጉጉታችን ነው።
የአንደኛ ደረጃ ተማሪ እያለሁ ግጥም ለመሞነጫጨር አንድ ሰሞን ተፍ ተፍ ያረገኝ ነበር።ከላይ ያለው ስንኝ አንድ በዝምታ በማውራት የሚግባቡ ገፀ ባህርያት ከአፋቸው አንዳች ቃላት ሳይወጣ የተግባቡ ሰዎች በገለጥኩበት መጣጥፍ ላይ የተጠቀምኩበት አገላለጥ ነበር። ዛሬ ይህንን ፅሁፍ ሳስብ ሃሳቤን የሚገልጥልኝ መሆኑን ስላሳመነኝ መግቢያ አደረኩት።
በዛሬው የጉዳያችን መልዕክት በረጅሙ ሃሳቦችን በማርዘም አላደክማችሁም።ሳይጀመር አለቀ እንዳትሉ እንጂ፣ የመልእክቱ ዋና ጭብጥ ሲጠቃለል ኢትዮጵያውያን ከደብረ ዳሞ፣ምፅዋ እስከ ሞያሌ፣ ከአኮቦ እስከ ፈርፈር፣ከአሜሪካ እስከ ጃፓን፣ከፊንላንድ እስከ ደቡብ አፍሪካ ያላችሁ ኢትዮጵያውያን እጅ ለእጅ የምንያያዝበት፣ በጎሳ፣በሃይማኖት ሳንለያይ እና በልዩ ልዩ ጉዳዮች፣ በማኅበራዊ ቦታዎች ሁሉ ወጣቶች፣እናቶች፣አባቶች፣ሁላችሁ የምትያያዙበት ጊዜ ነው።
ኢትዮጵያውያንን በአንድነት ለማያያዝ በአገር ውስጥም ሆነ በውጭ ያላችሁ ሁሉ ኢትዮጵያውያን እርስ በርስ ግንኙነታቸውን እንዲያዳብሩ ለመስራት ተነሱ።እናቶች ኢትዮጵያውያን ወጣቶችን እጅ ለእጅ አያይዙ እንጂ ከቤታችሁ ሆናችሁ የምትተክዙበት ጊዜ አይሁን። አባቶች ወደ ጎዳናው ውጡ ኢትዮጵያውያንን እጅ ለእጅ አያይዙ፣ የሃይማኖት አባቶች ወደ ጎዳናው ውጡ፣ በክልል መሬት የተጣሉትን እና የፖለቲካ እሾህ የተዘራባቸው የግጭት ቀጠናዎችን ባዶ የተረት ተረት ሥራ መሆኑን አውጁ። እናቶች ቡና ከቤታችሁ አታፍሉ፣ አውራ ጎዳናው ዳር ውጡ፣ጉዝጉአዙን ጎዝጉዙት ወጣቶቹን ጥሩ የሰፈራችሁን ሰው ጥሩ እጅ ለእጅ አያይዙ። የኢትዮጵያ አምላክ ኢትዮጵያውያንን ሊታደግ ከበር ላይ ቆሟል።እንዳይገባ በር የዘጋበት ኢትዮጵያውያን እጅ በእጅ አለመያያዝ ነው።
በባሕር ማዶ ያላችሁ።በአገር ቤት ሰላም ከማውራታችሁ በፊት በዋሽንግተን ጎዳና የተገለማመጠ ካለ እጅ ለእጅ አያይዙ፣ አገር ቤት ለሚመጣ ፈተና ሁሉ አለሁልህ ለማለት የባሕር ማዶዎቹ በቅድምያ ሳትውሉ ሳታድሩ እጅ ለእጅ ተያያዙ። የኢትዮጵያ ትንሣኤ በር ላይ ነው።ትንሣኤዋን ለማየት የምትታለፈውን ትንሽ መራራ መዝለል ብቻ ይፈለጋል።ይህችን ትንሽ መራራ ለመዝለል ኢትዮጵያውያን ከአገር ቤት እስከ ባሕር ማዶ ሳትተያዩ የምትግባቡ እና አንዱ አንዱን ሳይጠብቅ እጅ ለእጅ የምትያያዙ መሆን ያስፈልጋል። ለእዚህ ደግሞ እናቶች፣ወጣቶች እና አባቶች በሙሉ የማንንም ትእዛዝ ሳትጠብቁ ኢትዮጵያውያንን ለማያያዝ ራሳችሁ ኃላፊነት ወስዳችሁ ከሰፈራችሁ ጀምሩ።ከንፈር ሳይነቃነቅ ተግባቡ፣ልሳን ንግግር ሳያወጣ ተግብሩት።ኢትዮጵያውያን ሳታወሩ ተግባቡ እና እጅ ለእጅ ተያያዙ።የኢትዮጵያ ትንሣኤ በር ላይ ነው።ይህ ተራ እና ባዶ ምኞት አይደለም።እውነት ነው።ውጤቱ እያንዳንዱ ግለሰብ በሚያሳየው ፍሬ ይወሰናል።
በሰሜን ኢትዮጵያ ሁመራ ምእራባዊ ዞን ወልቃይት የሚኖሩ ወገኖች ”የወልቃይት ሕዝብ የአማራ ብሄርተኝነት የማንነት ጥያቄ” የሚል 20 አባላት ያሉት ኮሚቴ መስረተዉ ፣ አማራ እንጂ የትግራይ ተወላጆች አይደለንም፣ ሕወሃት በኢትዮጵያ ስልጣን ሲቆጣጠር በጦር ድል መቶ አካባቢዉን ጠቀለለ እንጂ ይላሉ።
ስራዎቻችን በዓለም አቀፍ ደረጃ እንዲገኙ ለማድረግ የቋንቋ ትርጓሜዎች በዘመናዊ መንገድ በ GTranslate ይሠራሉ. ከቡድናችን ላይ ኦፊሴላዊ ትርጉሞችን አያመለክቱም.
አዲስ አበባ፣ ጥቅምት 20፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ) በሞጆ ከተማ ” ገበያ ” ተብሎ በሚጠራዉ ስፍራ ዛሬ ለሊት 10፡00 ላይ የእሳት አደጋ መድርሱ ተሰምቷል፡ በደረሰው የእሳት አደጋም 60 የሚሆኑ ሱቆች መውደማቸውን የከተማው የመንግስት ኩሙዩኒኬሽን ጉዳዮች ጽህፈት ቤት አስታውቋል። የእሳት…
አዲስ አበባ፣ ጥቅምት 20፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ) ቻይና አሁን ካሉት በተጨማሪ ሌሎች በሀገሪቱ የሚገኙ ኩባንያዎች በኢትዮጵያ ኢንቨስት እንዲያደርጉ እንደምታበረታታ የሀገሪቱ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ገለፁ። በቻይና ጉብኝት በማድረግ ላይ የሚገኙት የጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር አብይ አህመድ ልዩ…
አዲስ አበባ ፣ ጥቅምት 19 ፣ 2012 (ኤፍ ቢ ሲ) የኢትዮጵያ ገንዘብ ሚኒስትር አቶ አህመድ ሽዴ ከሱዳን ጠቅላይ ሚኒስትር አብዱላህ ሀመዶክ ጋር በዛሬው ዕለት ተወያዩ፡፡ የገንዝብ ሚኒስትር አቶ አህመድ ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር የሁለቱን ሀገራት ትብብር ማጠናከር በሚቻልበት ሁኔታ ላይ ምክክር…
አዲስ አበባ ፣ ጥቅምት 19 ፣ 2012 (ኤፍ ቢ ሲ) ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር አብይ አህመድ ከምስራቅ፣ ምዕራብ ሀረርጌ ዞኖች፣ ከሀረሪ ክልል እና ከድሬዳዋ ከተማ አስተዳደር ከተውጣጡ የህብረተሰብ ክፍሎች ጋር በሀረሪ ውይይት አካሄዱ፡፡ በዚህ ውይይት ላይ የመከላከያ ሚኒስትር አቶ ለማ መገርሳ…
አዲስ አበባ ፣ ጥቅምት 19 ፣ 2012 (ኤፍ ቢ ሲ) ሁሉም ኢትዮጵያዊያን ከዚህ ቀደም የነበሩትን የአንድነት እና መከባበር እሴቶች ሊያስጠብቁ እንደሚገባ የአዲስ አበባ ከተማ ነዋሪዎች ተናገሩ። አሁን በተለያዩ የሀገሪቱ አካባቢዎች የተፈጠሩ አለመረጋጋቶችም በፍጥነት እንዲቆሙ መንግስት ህግ…
አዲስ አበባ ፣ ጥቅምት 19 ፣ 2012 (ኤፍ ቢ ሲ) የዋን ወሽ ምዕራፍ 2 መርሃ ግብር በዛሬው ዕለት በይፋ ተጀምሯል። መርሃ ግብሩ 309 የገጠር ወረዳዎች እና 69 አነስተኛ እና መካከለኛ ከተሞችን ተጠቃሚ የሚያደርግ ነው። ፕሮግራሙ በንፁህ ውሃ አቅርቦት እና በመፀዳጃ ግንባታ ለሚቀጥሉት…
አዲስ አበባ ፣ ጥቅምት 19 ፣ 2012 (ኤፍ ቢ ሲ) በሚቀጥሉት 10 አመታት ለ10 ሚሊየን ወጣቶች የስራ እድል የሚፈጥር ፕሮጀክት ይፋ ሆነ። ፕሮጀክቱ በዛሬው እለት በኢትዮጵያ የስራ እድል ፈጠራ ኮሚሽን እና በማስተር ካርድ ፋውንዴሽን አማካኝነት ነው ይፋ የተደረገው። የስራ እድል ፈጠራ…
አዲስ አበባ፣ ጥቅምት 17፣ 2012 (ኤፍ ቢ ሲ) ሁዋዌ የተሰኘው ግዙፍ የቻይና ቴሌኮም ኩባንያ በብሪታኒያ የ5ጂ ኢንተርኔት አገልግሎት ሊሰጥ መሆኑ ተሰምቷል። የብሪታኒያው ጠቅላይ ሚኒስትር ቦሪስ ጆንሰን ሀገራቸው ከሁዋዌ ቴክኖሎጂ ኩባንያ ጋር በቅንጅት ለመስራት ፍላጎት ያላት መሆኑን ተናግረዋል።…
አዲስ አበባ፣ ጥቅምት 16፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ) ኢትዮጵያውያን አትሌቶች በጀርመን፣ ፍራንክፈርት፣ ስፔን እና ቫሌንሽያ ከተሞች በተደረጉ የሩጫ ውድድሮች ድል ቀንቷቸዋል። በፍራንክፈርት የማራቶን ውድድር ፍቅሬ በቀለ ሲያሸነፍ በቫሌንሽያ የግማሽ ማራቶን ውድድር ደግሞ ዮሚፍ ቀጀልቻ እና ሰንበሬ…
አዲስ አበባ፣ ጥቅምት 16፣ 2012 (ኤፍ.ቢ.ሲ) የኢትዮጵያ አየር መንገድ ወደ ቤንጋሉሩ ከተማ ቀጥታ በረራ መጀመሩን አስታውቋል። የኢትዮጵያ አየር መንገድ በዛሬው ዕለት የቴክኖሎጂ ማዕከል ወደ ሆነችው የደቡቧ ህንድ ከተማ ቤንጋሉሩ ቀጥታ በረራ መጀመሩን የአየር መንገዱ ዋና ስራ አስፈፃሚ አቶ…
ቀጺሉ ድማ ንፕሮፈሰርን ጋዜጠኛን ዳን ኮነል ብጉዳይ ኤርትራ ዝፈልጦ ዘበለ ክሕብረና ካብ ቦስቶን ናብ ስያትል ንዕለት 2/8/13 ክመጽእ ብዝተገበረሉ ዕድመ መሰረት ድሕሪ ሰላማዊ ሰልፊ ምውድኡ፡ ሰዓት ሓሙሽተ ናይ ምሸት ሰሚናር ክጅመር ኢዩ መደብ ተሰሪዕሉ ነይሩ። እቶም ኵሎም ኤርትራውያን ደለይቲ ፍትሒ ኣብ ሰላማዊ ሰልፊ ዝወዓሉ ጥራሕ ዘይኮኑስ ካልኦት እውን ተወሲኾሞም ነቲ ና ሰሚናር ቦታ ኣብ ሰዓቶም ሕጅ’ውን ብመንእሰያት መሊኡ ነበረ።
ፕሮፈሶር ዳን ኮነል ናብ ስያትል ዋሽንግቶን ንክመጽእ ብዝተዋደደ መደብ፡ ምስቲ በዚ ዕለት እዚ ተመዲቡ ዝነበረ ናይ ሰሜናዊ ምዕራብ ኣመሪካ ተቐማጦ ኤርትራውያን ሰላማዊ ሰልፊ፣ ንምውህሃዱ ተባሂሉ ኢዩ ብሓደ መዓልቲ ክኽውን ዝተደልየ። እዚ ሰላማዊ ሰልፊዚ ከምቲ ኣብዚ ሓጺር እዋን ኣብ ምሉእ ዓለም ዝተራእየን ዝርኤ ዘሎን፣ ኤርትራውያን ዘካይድዎ ዘሎዉ ንግዳያት ሲናይ ዝኾኑ ኤርትራውያን ስደተኛታት ንምጥባቕን ጥርዓን ንዓለም ንምቕራብን ብዝያዳ ድማ፣ ነቲ ብጀጋኑ ኣሃዱታት ኣባላት ሓይሊ ምክልኻል ሰራዊት ኤሪትራ ኣብ ፎርቶ ናይ ኣስመራ ዝገበርዎ ታሪኻዊ ስርሒት ንምምጓስን ደገፍ ንምግላጽን ዝተገብረዩ ክቡር መደብ ኢዩ ተገይሩ።
ፕሮፈሶር ጆርናሊስት ኣቶ ኮነል፣ ንስያትል ኣብ ዝብገሰሉ ዝነበረ እዋን ኣብ ዝነብረሉ ከተማ ቦስቶን ማሰቹስተስ ብርቱዕ ምልውዋጥ ናይ ኣየር ኩነታትን ብርቱዕ በረድን ከቢድ ህበቡላን ስለ ዘጋጠመ ንኽተርፍ ዘገድድ ኵነታትኳ እንተነበረ ምስቲ ህዝቡ፣ ህዝቢ ኤርትራን መንእሰያቱን ገጢሙዎም ዘሎ ጸገም ግን ግድኡ ንምጽዋት ክዕንቅፎ ዝኽእል ከምዘይነበረ ንውሕስነት ድሕነቱ ከየቐደመ ኣብቲ መብጽዓኡ ክርከብ ስለዝመረጸ ክመጽእ ከምዝኽኣለ ነተን ቁሩባት ደቓይቕ ዝደንጐየንኳ ይቕረታ ብምሕታትዩ ኣስተምህሮኡ ዝጀመረ።
ፕሮፈሶር ዳን ኮነል ምስ ህዝቢ ኤርትራ ዘጥረዮ ዝምድናን ዝሓደሮ ፍቕሪን ካብቲ ብሰብዓታት ኣብ ጊዜ ናይ ናጽነት ቃልሲ ዝጀመረ ርክቡ ምዃኑ በዚ ምኽንያትዚ ድማ ንሕና ምስኡ ንሱ ምሳና ብሓደ ክንነብር ከምዝተፈረድና ንፍርቂ ሰዓት ዝኸውን ድሕረ-ባይትኡን ተመክሮኡን ድሕሪ ምግላጽ፣ ቀሪብዎ ምስኡ ሒዝዎ ዝመጸ ካብ ሰብዓታት ስጋብ ጊዜ ናጽነት ዘጠቓለለ ታሪኽ ህዝቢ ኤርትራ ብፍላይ ድማ ንሂወትን ስራሕን ህዝባዊ ግንባር ዝቐረጸን ዝሰነደን ብፓወር ፖይንት (power point) ዝተሰነየ ኣስተምህሮኡ ጀመረ።
ብ1976 ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ዓስኪሮምሉ ዘነበሩ ብዙሕ ቦታት ዝዞርኩሉን ምስ ብዙሓት ተጋደልቲ ዝተራኸብኩሉን ምዃኑ ይዝከረኒ ዝበለ ኣቶ ኮነል፣ ኩለን ሓይልታት ኣብ ኣኼባታት ይጸንሕኦ ከምዝነበራን ነታ ኢሳያስ ዝጸሓፋ መጽሓፍ የጽንዓን ይምሃራን ከምዝነበራን ይዝከረኒ ኢሉ፣ ናይቲ ጊዜቲ ፍሉይ መለለዪ ተዘክሮኡ ድማ ኣብ ሳሕል ይኹን ኣብ ባርካ ወይ ኣብ ከበሳ ረኺቡ ዘዛረቦም ዝዓበዩን ዝነኣሱን መራሕቲ ህዝባዊ ግንባር መልስታቶም ሓደ ምንባሩ፣ እቲ ውድብ ክሳዕ ክንደይ ብውሑዳት ዝዝወር ከምዝኾነ ሓባሪ ምንባሩ፣ ነዚ ተወሊዱ ዘሎ ዲክታቶርነት’ውን ዝሕብር ምንባሩ ገሊጹ። ካብዚ ቀጺሉ ነቲ ውድብ ኣብ ምሕጋዝ ስጋብ ጊዜ ናጻነት ብዙሕ ናይ ጋዘጠኛነት ስራሕ ከምዝሰርሐ ገሊጹ፣
ብድሕሪ ናጽነት ኤርትራ፣ ኣብ ግዜ ሪፈረንዱም ከም ተዓዛባይ (monitoring) ከምዝተኻፈለ በብጊዜኡውን ብዝተፍላለየ ደረጃታት ግደኡ ንምጽዋትን ንህዝቢ ኤርትራ ይጠቕሙ ይኾኑ’ዮም ዝበሎም ሓገዛትን መደባትን ሓሳባትን ሒዙ ኣብ ኤርትራ ምምልላስ ይቕጽል ከምዝነበረ ገሊጹ። ኣቶ ኮነል ድሕሪ ናጽነት ኣብ ኣስመራ ኣብ እንዳ ኮርያ ገዛ ተኻርዩ ኣብ ከክልተ ወርሒ ይመላለስ ከምዝነበረ’ውን ኣብሪሁ።
ነቲ ብሰፊሕ ዝንበብ ዝነበረን ዘሎን ታሪኽ ሰውራ ኤርትራ ዘቃልሕ መጻሕፍቱ ከም አገይንስት ኦል ኦድስ (Against All Odds) ካልኦት መጽናዕትታት ዘጠቓለሉ ጽሕፋት’ውን ስጋብ 2001 ኣብ ኤርትራ እናተመላለሰ ብፍላይ ኣብቲ ጊዜቲ ብተሓባባርነት ምስ ላዕለዎት ሓለፍቲ ናይቲ ስርዓት ይጽሕፎን ይስንዶን ይሓትሞን ከምዝነበረ ዘርዚሩ ሓቢሩ።
ፕሮፈሶር ኮነል ኣብ ኣስመራ ምስ ህዝቢን መራሕቲን ኣብ ዝገብሮ ዝነበረ ርክብን ዘተን ጊዝያዊ መንግስቲ ኤርትራ ብፍላይ ድማ ኢሰያስ ብፖለቲካዊ መዳይ ኣብ ኤርትራ ናይ ደሞክራሲ ዕድላት ናይ ምኽፋት መደብ የርኢ ከምዘይነበረ፣ ኢሰያስ ንምልእቲ ኤርትራ ከም ሳሕል ክቆጻጸራን ከመሓድራን ከምዃኑ ዝደሊ ዝነበረ፣ ትዕዝብቱን ስክፍታኡን ይዛረበሉ ከምዝነበረ፣
ብፍላይ ክኣ እቲ ብድሕሪ ካልኣይ ውግእ ምስ ኢትዮጵያ ድሕሪ 2001 እቶም ብጂ15 ዝፍለጡ ብዓል ድሩዕ (ወልደ ትንሳኤ) ኣብ ዝተዛረቡሉ እዋን፣ ድሩዕ ንዓይውን እዚ ዝኸይድ ዘሎ ትፈልጦ ኢኻሞ ክትዛረብ ይግብኣካዩ ኢሉ ተዛሪቡኒ፣ በዚ ምኽንያትዚ ምስ ናይ ኣስመራ ዩኒቨርሲቲ ፕረሲደንት ዝነበረ ከሰተ ኮምኡ ምስ ብዓል ጰጥሮስ ሰሎሙንን ካልኦት መራሕቲን ድሕሪ ምዝራብ፣ ምስ እተን ሽዑ ዝጅምራ ዝነበራ ብሕታውያን ጋዘጣታት ኢንተርቪዉ ብምክያድ ክዛረብ ጀሚረ፣ ገበን እንተሎዎም ኣብ ፍርዲ ይቕረቡ ዝብል ርእይቶይ ድማ ብግልጺ ኣስሚዐ፣ በዚ ምኽንያት ብሓጎስ ክሻ ተጸዊዐ ተገኒሐ፣ ነዛ ሃገር ትጎድኣ ኣሎኻ ተባሂለ ። ብምቕጻል ምስ ኣብ ኣሜሪካ ዝርከባ መርበባት መራኸቢ ብዙሓት ከም ኣስመሪኖ ዝበላን ካልኦት ትካላትን ተዛሪበን ጽሒፈን፣ በዚ ምኽንያት ድማ ናይዝጊ ክፍሉ ከምታ ንምጀመርያ ጊዜ ብ1975 ኣብ ፖርት ሱዳን ተቐቢሉ ዘእተወኒ ምስ ህዝባዊ ግንባርውን ዘራኸበንን ዘላለየኒን ኣብዚ ጊዜዚ’ውን ናይ መጨርሽታ ካብ ኤሪትራ ቪዛይ ሰሪዙ ዝሰጎጎጕኒ ንሱ ነሩ፣ ብማለት ብኸመይ ምስ ስርዓት ኢሳያስ ከምዝተጻልኤ፣ ገሊጹ።
ዋላኳ ዝምድናኡ ምስ መንግስቲ ኤርትራ ይቋርጽ እምበር ምስ ህዝቢ ኤርትራ ዘሎዎ ዝምድና ቀጻሊን ህያውን ምዃኑ ዝገልጸ ፕሮፈሶር ዳን ኮነል፡ ሓልዮቱን ጽቡቕ ድለቱን ከም ዘይኣቋረጸ ኣብ ኩሉ ስቓይ ህዝቢ ኤርትራ ተኻፋላይ ከምዘሎን ኣስሚሩሉ፣ ሎሚውን ከም ቀድሙ ንኤርትራውያን ንምሕጋዝ ኣብ ኢትዮጵያ፣ ኤርትራውያን ስደተኛታት ተዓቊቦምሎም ዝርከቡ መደበራት ብምኻድ ምስቶም ስደተኛታት ብምርኻብን ምስኦም ብምዝራብን ንጸገማቶም ብምስናድን ብምቅላሕን ሓገዛት ንምርካብ ይጽዕር ምህላዉ ገሊጹ።
ኣቶ ኮነል ኣብ ሰሜናዊ ኢትዮጵያ ዓዲ ሓሪሽ፡ ሽመልባ፣ ማይ ዓይኒ ዝብሃላ ብዙሓት ኤርትራውያን ስደተኛታት ዘሎውወን መደበራት ከይዱ ዝቐረጾ ስእሊታት ናይ ሰደተኛታት ንእሽቶ ኤርትራ ከምዝመስረቱ ቤተ ክርስትያናቶም መስጊዳቶም ቤት መግቢታቶም ባራቶም ከምዝሰርሑን ዘርኢ ስእልታት ኣርእዩ፣ ካብ 5-13 ዝዕድሜኦም ካብ ስድርኦም ተፈልዮም ዝተሰዱ ዘኽታማት ኣዋልድን ኣወዳትን ነንበይኖም ኣብ ፍሉይ ዝኾነ መንበሪታት ከም ዝቕመጡ ገሊጹ፣ ንኣትሓሕዛኦም ዝምልከት ድማ ብስእልታት ኣሰንዩ ኣቕሪቡ።
ካብዙ ቀጺሉ ብዙሓት ፈለጥቱ ኤርትራውያን ንእስራኤል ክኸይድሞ ንኤርትራውያንን ካልኦት ኣፍሪቓውያንን ስደተኛታት ኣጋጢሙዎም ዘሎ ሓድሽ ጸገም ክዕዘብን ከጽንዕን ስለ ዝሓተቱኒ ኣብ እስራኤል ከይደ ንብዙሓት ስደተኛታት ኣዘራሪበ ኢሉ።
ኣቶ ኮነል ቁጽሪ ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት ኣብ እስራኤል ልዕሊ 60,000 (ሱሳ ሽሕ) ስደተኛታት ከምዘሎዉ፡ ልዕሊ 32,000 (ሳላሳን ክልተን ሽሕ) ካብኣቶም ክኣ ልዕሊ ፍርቂ ኤርትራውያን ምዃኖም ይገልጽ። ኣቐዲሙ ብሊብያ ገርካ ንዓዲ ጥልያን ዝውሕዝ ዝነበረ ዋሕዚ ኤርትራውያን ቓዛፊን ባሊስኮኒን ስለ ዝዓጸዉዎ፣ እቲ ፈለግ መንገዱ ናብ እስራኤል ገጹ ቐይሩ፣ በዚ ምኽንያት ድማ እስራኤል ሓዳስ ዕላማን መዓርፎን ስደተኛታት ኮይና ትርከብ ምህላዋ ገሊጹ። እስራኤል እታ ሓንቲ ኣብ ዓለም ስደተኛታት ዘይትቕበል ዝንበይና ዝኾነት ፍልይቲ ሃገር ኢያ። ኣብኣ ንዝኣትዉ ስድተኛታት ድማ ዘይሕጋውያን ሰሎኽቲ (infiltrators) ትብሎም፣ ገለ ካብ ዜጋታታ’ውን ኣኽረርቲ የማናውያን ስለዝኾኑ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት ኤርትራውያን ጽልኢ ኣሎዎም፣ ካብኡ ሓሊፎምውን ኣዝዮም ዘርአኛታት (racist) እዮም፣ እዞም ዘርአኛታት እስራኤላውያን ገዛውቲ ስደተኛታት ብምንዳድን ካልእ መጥቃዕቲታት ብምክያድን ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት ጉድኣት የስዕቡ ከምዘሎው፣ ከም ኣብነትውን ሓደ መንእሰይ ስደተኛ ኩሉ ስብነቱ ከምዝሓረረ ብስእሊ ኣቕሪቡዎ፡ ንኣኼበኛታት ኣብ ዓሚቝ ምስትንታን ኣጥሊቕዎ።
ካብ ኩሉ ዝኸፍአ ድማ እቲ ኣብ ሲናይን ግብጺን ንስደተኛታት ኤርትራውያን ዘጋጥም ዘሎ መጭወይትን ናይ ኣካሎም ኣውጺእካ ምሻጥ ዘስካሕክሕ ምዃኑን ኩልና ድማ ክንሰርሓሉ ከምዘሎናን ዝገልጸ ኮነል፣ ኣብዚውን፣ ስእሊ ናይ ሓደ ካብቶም ግዳያት ናይቶም ኣብ ሲናይ ብማህረምቲን ማእሰርቲን ብሓዊ ምሕራርን ክልቲኡ ኣእዳው ዝተቖርጸ ስደተኛውን ኣቕሪቡ። ከምዚ ኢሉ ንሰለስተ ርብዒ ሰዓት ስእላዊ ሰነዳቱ ድሕሪ ምግላጽ፡ ካብዚ ቀጺሉ ዝነውሐ ጊዜ ናብ ሕቶን መልሲን ኣትዩ ከብርሆ ፍቓደኛ ምዃኑ ኣፍለጠ።
ኣብ መጽሓፍካ ኢሳያስ ኣብ ባዕሉ ዝውድቦም ቃለቤታት ካልኦት ውሽጣዊ ቃለቤታት ወይ፣ ስርዒታት (internal rings፣ rings were made and rings destroyed) እናገበረ ነቲ ሓደ ብኻልእ እና ተክአ ይኸይድ ከምዝነበረ ገሊጽካዮ ኣሎኻ፣ እዚ ናይ ፎርቶ’ውን ከምኡ ካብ ምዃን ዘድሕኖ እንታይ ኣሎ ትብል? ማለት ሕጂውን ንብዓል ዓብደላ ጃብር ጒሒፉ ንብዓል ወዲ ኢፍረም ምሳይ ኩኑ ኣነ ድማ ነዚኦም ጉሒፈዮም’የሞ እመኑኒ ዝብል ዘሎዶ ኣይመስለካን?
ንኵሎም ዝቐረብሉ ሕቶታት ዘዕግቡ መልስታት ኣብ ርእሲ ምሃቡ፡ ናይ ሓልዮት ምዕዶታቱ ኣሰንዩ ኢዩ ሓሳባቱ ገሊጹ። ጽማቝ መልሳቱቱ ክርኤ እንከሎ፡ ንዓኹም ንኤርትራውያን ተቓሊስካ ምዕዋት ሓድሽ ኣይኮነን፡ ስለዚ ንጉዳይኩም ቅድሜኹም ዝስራዕ የለን ዋላ ሕቡራት መንግስታት ይኹኑ፡ ካልኦት መንግስታት፡ ቅድሜኹምን ልዕሌኹምን ዝግደሰሉ ሓይሊ ክህሉ ስለዘይክእል፡ ዓቕምታትኩም ኣወሃሂድኩም በቲ ዘሰማምዓኩም ጥራሕ ብግብሪ ምቅላስ ኢዩ ዘወጻጽእ ክብል ኢዩ ኣስሚርሉ።
ሰሚናር ድሕሪ ምዝዛሙ ምስ መንእሰያት ኣብ ዝገበርናዮ ዝርርብ፡ ኣብ ቀያሕቲ ዕንባባ እንከለዉ ዝርኣይዎ ምዃኖም እንዳዘከሩ፡ ገለ ካብኣቶም እውን ንኵለን መጽሓፍቱ ዘንበቡ ኮይኖም ንዳን ኮነል ብኣካል ብምርኣዮምን ሰላምታ ክለዋወጡን ዝተሰመዖም ልዑል ሓጎስ፡ ነዚ ከምዚ ዝኣመሰለ ንንኡስ ኤርትራዊ ወለዶ መሃሪ ምዃኑ ብኣድንቖት ኢዮም ገሊጾሞ። ከምዚኦም ዝኣመሰሉ መሃርቲ ሰባት ብምምጻእ፡ እዋናውያን ጠለብ ህዝብና ዝኾኑ ኣጀንዳታት እንዳሰራዕኩም ክምህሩ ምግባር ቀጻልነት ክህልዎ ተላብዮም።
የአማራ ሚዲያ ማዕከል (አሚማ) በከፍተኛ መነሳሳት የጀመረውን ህዝብን የማሳወቅ፣ የማስተማርና ወቅታዊ መረጃን የማቅረብ አገልግሎት በጥራትና በስፋት አሳድጎ ለመቀጠል፣ እንዲሁም ለወገናችን ያለው ተደራሽነት በሳትላይት ፕላትፎርም እንዲሆን ለማድረግ እቅድ ይዞ እየተንቀሳቀሰ ነው። ለዚህም መሳካት የአማራ ሚዲያ ማእከል የእርስዎን ድጋፍ ይፈልጋል። ይህን የአማራ ተቋም ለማጠንከር ሁሉም ኢትዮጵያዊ ሊደግፈው ይገባል ብለን እናምናለን።
- ማንነትና ታሪኩን አውቆ፣ የሚኖርበትን ሁኔታ በትክክል ማየትና መረዳት የሚችል ማህበረሰብ ማህበራዊ፣ የዛሬና መጻኢ ፖለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊና ማህበራዊ፣ ጥቅሙን ማስከበር ይችላል።
- የአማራ ሚዲያ ማዕከል (አሚማ) በመላው ኢትዮጵያ የሚኖረውን አማራ ወገናችንን አንድነቱን ጠብቆ ተናቦ ማንነቱን፣ ህልውናውንንና የተፈጥሮ መብቱን አስከብሮ፤ አማራ በረጅም ታሪኩ የገነባቸውን የአንድነትና የአቃፊነት እሴቶቹን ተጠቅሞ ከለሎች ወገኖቹ ጋር በመተባበር ሰላም፣ ፍት ህ፣ ዲሞክራሲ ይሰፈነባት ሀገር እንዲገነባ ለማገዝ በቁርጠኝነት እየሰራ የሚገኝ የሚዲያ ተቋም ነው።
- አማራ ሚዲያ ማዕከል ሁሉም ኢትዮጵያውያን አንድነታቸውንና የረጅም ጊዜ ያዳበሩትን አብሮነታቸውን መሰረት አድርገው ሰላም፣ ፍት ህ፣ እኩልነት ከዳር እሰከዳር የሰፈነባት ጠንካራ ኢትዮጵያን አንዲገነቡ የራሱን አስተዋጽኦ አያደረገ ይገኛል።
ሲጀመር የአንድ ሀገር የስነልቡና ፅናት ከድንበር፣ ከወቅቱ መንግስታዊ አስተዳደር፣ ከዕዳውና ከውጭ ንግዱ በላይ እንደሆነ ይታወቃል፡፡ ይህን ማንነት በሐሰት ትርክት፣ በትምህርት ተቋም መጽሔቶች ላይ በሚታተሙ መሰረተቢስ መጣጥፎች፣ በማህበራዊ ድረ ገጾች በማናለብኝነት በሚሰነዘሩ ስድቦች እና እንቶፈንቶዎች የኢትዮጵያና የሕዝቧ አይበገሬነት ሊሟሽሽ ወይም ሊሞት አይችልም።
ምክንያቱም ኢትዮጵያ ከሹክሹክታ እና ከጩኸት የገዘፈች፣ በራሷ ሀብትና በፈሪሃ እግዚአብሔር በታነፀ እምነቷ ምንጊዜም የምትፈካ፣ ማስተዋልን ከብልህነት ጋር የተጎናጸፈች፣ ወኔን ከድፍረት ጋር የተላበሰች፣ በብዝሃነትና አንድነት የተሞላች ጥንታዊ ሃገር ስለሆነች ነው። ኢትዮጵያ ሃገር ነበረች አገርም ሆና ትቀጥላለች የምንለውም ኢትዮጵያዊያን በሃገራቸው ላይ ፅኑ እምነት የተላበሱ በመሆናቸው ነው።
አንዳንዶች ኢትዮጵያ ከጥንታዊ አገሮች አንዷ አለመሆኗንና የልብ ወለድ ሃገር እንደሆነች አስመስለው ሊስሏት ይከጅላቸዋል። ይህ ብቻ አይደለም እኔ አማራጭ ነው ያልሁትን እውነታ የሚገዳደሩ ጽሁፎችንም በብዛት አነባለሁ። የኢትዮጵያን መጻኢ እጣፈታ ከሚተነብዩ እውቅ የምዕራባዊያን ሚዲያዎች ጀምሮ በትውልደ ኢትዮጵያዊያን ተዘጋጅተው በመገናኛ ብዙሃንና በበይነ መረቦች የታተሙትን የመጣጥፍ ቅራቅንቦዎች ለመፈተሽ ሞክሬ ሙሉ ቀን አድክሞኛል ።
ዲያስፖራው ራሱን በብሄር ፖለቲካ መነፅር እያየ ሕይወቱን ይገፋል። የውጪ ተንታኞች የትግራይ ግጭት ወደ ሰፊ እና አስከፊ ጦርነት ተዛምቶ አብዛኛውን የአፍሪካ ቀንድ ብሎም ዓለምን ከማይወጡት የጦርነት አዘቅት ውስጥ ይከታል፣ የኢትዮጵያን እጣፈንታም ይወስናል እያሉ በፍፁምነት ችግሩን ሲአራግቡ፤ ሲተነብዩና ሲቀባጥሩ እታዘባለሁ።
ሌሎች ደግሞ ኢትዮጵያ የምትባል ሃገር በታሪክ እንዳልነበረች የሚአወሱ የውሸት ትርክቶች ደጋገመው ሲናገሩ እንሰማለን። ይህን የሚሉ ዓለም አቀፍ መገናኛ ብዙሃንም ሆኑ ትውልደ ኢትዮጵያዊያን የኢትዮጵያን እውነትነት አጠውት ነው የሚል እምነት የለኝም። የማስፈራሪያ፤ የማደናገሪያና እና የማተራመሻቸው ዘዴ ይህ ብቻ ስለሆነ እርኩስ እሳቤአቸውን ደጋግመው እየተጠቀሙ ከመተቸት ወደ ኋላ አይሉም። ለምሳሌ በቅርቡ አንዲት ወጣት በትዊተር ገጿ ላይ “በአንድ ሰው የፌስቡክ መገለጫ ስዕል ላይ እነዚህን ቀለሞች ሳይ (የኢትዮጵያን አረንጓዴ፣ ቢጫ እና ቀይ ማለቷ ነው) ስመለከት ትውኪያ ይከጅለኛል፡፡” ያለችው በበቂ ይገልጻቸዋል።
በተቃራኒው ድስ የሚለው ለዚህ የዘቀጠ ‘ትዊተር’ በቀልድ መልክ ምንአልባትም ፀሐፊዋ ባልጠበቀቸው ሁኔታ የተሰጣት መልስ ነው። ‘በመልእክትሽ አሟካይነት የገባሽበት ቅሌት ነዳጅና እርሾ ሆኖ ራስሽን እንደሚአስተምርሽና ለእውቀት እንደሚአነቃቃሽ ሙሉ እመንት አለኝ’ ሲል መልስ ተሰጧታል።
እውነት ነው ክልልም ይሁን ግለሰብ ተገቢና ትክክለኛ ቅሬታ የማንሳትና የመናገር መብት ያለው መሆኑ የተጠበቀ ነው። ሆኖም ይህን የመሰለ መርዛማ የጥላቻ ንግግር ማሰራጨት ግን ሌላ ጉዳይ ነው፡፡ ይህ ዓይነት አጻጻፍ ፀረ-ፖለቲካ እምነት ነው ማለትም ያስቸግራል፡፡ “ናዚዎችን እጠላለሁ”፣ “ወግ አጥባቂዎችን እጠላለሁ” ወይም “ነፃ አውጭዎችን እጠላለሁ” ከሚሉት ጋር ሊመደብም አይችልም።
እሺ፣ የኢትዮጵያ ንጉሠ ነገሥት አገዛዝ የጭቆና ስርዓት ነበር ብንል እንኳን፣ የእኔን መንገድ ለመቃወም ሲባል የሚፈልጉትን ማንኛውንም አመክንዮ፣ የተስፋ መቁረጥና ቁጭት ለእኔ ማስተላለፍ፣ መንገርና በየጊዜው ማነብነብ ይቻላል። ነገር ግን በትዊተር አሁንም እያሉን ያሉት ጭብት አገሪቱን በሙሉ (ሕዝቧንና መልካምድሯን) እንደሚጠሉ ገልጽውልናል። ለመሆኑ እነዚህ ሰዎች ይህን የመሰለ የወረደ ንግግር ወይም ጽሑፍ የማቅረብ መብት ያላቸው መስሎ ይሰማዎታል-አይመስለኝም። ሰዎች ቆሻሻ እና መርዘኛ ንግግራቸውን እየረጩ በዝምታ መታለፋቸው ግን ዘወትር ከግርምት አልፎ እጅግ ያበሳጫል።
ለመሆኑ ነገሮች ሁሉ እንዴት እዚህ ደረጃ ሊደርሱ ቻሉ የሚል ጥያቄ ይነሳል። ሊነገርዎ ከሚችለው በተቃራኒ ቅሬታዎች ባለፉት መቶ ዘመናት አልተገነቡም እና በድንገት ፈነዱ ነው፡፡ የለም-ይህ ብቻ አይደለም ምስጋና ይድረሰውና ላለፉት 100 ዓመታትና ከዚያ በላይ በደም የተጨማለቀ የዘመናዊት ኢትዮጵያ መንግስት ፈጠራዎች ሁሉ አልነበሩም (ወይ ጉድ-እንዳለ አምነን መቀበል የለብንም- ይቅርታ የእኔ ጥፋት)፡፡ ነገሮች ሁሉ እዚህ ደረጃ ሊደርሱ የቻሉት በርዕዮተ ዓለም ምክንያት እንደሆነ ሊሰመርበት ይገባል እላለሁ።
ጥሩ ፍግ ባለበት አረምና እንክርዳድ በቀላሉ አድጎ ይፋፋል። ለዚህ ነው አረሞች በየቦታው የበዙት። እንደ አረም ርዕዮተ ዓለም የተለያየ ቦታ በመጠቀም ባመቸው ቦታ ሁሉ ተሰራጭቶ አድጓል። ርዕዮተዓለም ብርሃን፤ ትኩረትና ተደማጭነት በሚአገኝበት አካባቢ ሁሉ እራሱን አመቻችቶ ይስፋፋል፡፡ ኢትዮጵያን እያመስታ ያለው እውነታ ርዕዮተዓለም እንጅ ከመቶ ዓመታት በፊት ዘማንዊቷን ኢትዮጵያ ለመፍጠር በተደረገው ግብግብ ሲንከባለል የመጣ የግፍና ሰቆቃ ውጤት እንዳልሆነ ሊታወቅ ይገባል።
በአንዳንዶች እይታና አስተያየት ደግሞ ለብዙ ሺህ ዓመታት የኢትዮጵያ ሕዝብ በገዢዎች የጭካኔ አተዳደር ስትሰቃይ የኖረች ሃገር አድርገው በመሳል የሐሰት ትርክት ሲደሰኩሩ ቆይተዋል። ከታላላቅ ነገሥታት መካከል የትግራይ ተወላጆች እና ነገሥታት ቀዳሚውን የአገዛዝ ቦታ የያዙ መሆኑ እየታወቀ “የአቢሲኒያ ግዛት” ስርዎ መንግስት በአብዛኛው በአማራ የበላይነት የተያዘ እንደነበር ሊአሳምኑን እና እንድንቀበል ብዙ ሙከራ ተደርጓል።
በአፈታሪክ ሊስሉ ከሞከሯት ሃገር ታላላቅ ጀግኖችና አርበኞች መካከል አንዱ የትግራይ ተወላጅ የሆኑት ራስ አሉላ ሆነው እናገኛቸዋለን፡፡ በተጨማሪም ‘ሪቻርድ ግሪንፊልድ’ የተባለው ፀሐፊ እንዳመለከተው የሸዋ አማራ ገዥዎች በብዛት ከኦሮሞ ቤተሰቦች ጋር ተጋብተውና ተዋልደው እናገኛቸዋለን ብሏል፡፡ በጣም የተከበረውና ብዙ የተዘመረለት ንጉሠ ነገሥት የተቀላቀለ ድም ስለነበርው ከብዙ የኦሮሞ ቡድኖች ጋር በቀላሉ የመግባባት እና የመደራደር ክህሎት ነበረው፡፡ የመጨረሻው ንጉሥ የኦሮሞ ዝርያ የነበረው መሆኑን ማወቅ አቢስንያ የምተባለው ሃገር በአማራ ነገሥታት ብቻ ያለተገዛች ለመሆኗ ግልጽ ማሳያ ነው ብለን እናምናለን።
እነዚህ በመርዝ የተበከለ ጓሮ ጠባቂዎች ስለተፈጥሮ ውስጣዊ ቅራኔዎች ምንም ግንዛቤ ያላቸው አይደሉም፡፡ እንደ ‹ትራምፕ› ደጋፊዎች ሁሉ የዚህ ተሸናፊ ሃሳብ አራማጆች ጫና ሲበዛባቸው ዜማቸውን መለዋወጥ ዋና ባሕሪአቸው ሆኖ እናገኘዋለን፡፡ ኢትዮጵያ እውነተኛ ሀገር አልነበረችም የሚለውን ተሸናፊ ፅንሰ ሀሳብ አንግበው ውሃ የማይቋጥር ቤተ ሙከራ ንድፈ ሀሳባቸውን በፈለጉት ጊዜ እየለዋወጡ የማያደነቁርበት እና የማያሰለቹበት አምክንዮ አይኖርም። ስለሆነም እነርሱ የሚፈልጉትን መሆንና መዘመር እንደሚችሉ አውቀን እኛ በእውነት ላይ የተመሰረተ የሐቅ ታሪክ ይዘን ሰዎችን በማሳወቅና በማንቃት እንቀጥል።
ይህ ሁሉ የማያቋርጥ፣ እርስ በእርሱ የሚጋጭ ሐሜት ዓላማው ምንድ ነው ስንል፤ ለጥፋት ብሎም ሃገር ለማፍረስ የሚደረግ መፍጨርጨር ነው ማለት ይቻላል፡፡ ከስልሳና ከሰባ ዓመታት በፊት “ኢትዮጵያዊ” ከተባልህ ስድብ ሳይሆን የኢትዮጵያን ታሪክ እንደአጠና ሰው ተደርገህ የምትታይበትና የምትወደስበት መጠሪያህ ነበር። ግን ዛሬ-ዛሬ- “ኢትዮጵያዊነት” በፖለቲካ የተጫነ ቀኖና ተደርጎ ስለተሳል እንድታፍርበት ወይም እንድትሸማቀቅበት እየተደረገ ነው ። በአጠቅላይ ሃገርህን የምትወድ፤ በሃገርህ የምትተማመን ከሆነ (ምንም እሳቤ ይኑርህ- ገራ ዘመም፣ ቀኝ ወግ አጥባቂ ወይም መሃል ሰፊሪ) አንድ የተቀጽላ ስም ይሰጥሃል። ይሄውም የንጉሣዊ ስርዓተ ማህበር ናፍቂ ተብለህ ትፈረጃለህ። ሃገር ወዳድ ስትሆን ባለፉት መቶ ዓመታት ተደረጉ የተባሉትን ጭፍጨፋዎች የምትደግፍ ወይም እንዳልተፈጸሙ የምታምን፣ ሲበዛ ደግም ጥፋቶችን በቀላሉ የምታይ ገራገርና የዋህ ብለው ሊፈርጁህ ይቃጣቸዋል።
መጥኔ ላንተ እነዚህን የተራቀቁ የፖለቲካ ፅንሰ-ሀሳቦች መረዳት ለማትችለው የዋሁ ኢትዮጵያዊ። ከዚህ በፊት እንደጻፍሁት ኢትዮጵያ በነገሥታት ትገዛ የነበረች ሃገር የመሆኗን ሐቅ መካድ አልችልም። ግን የነገስታቱን አገዛዝ በ19ኛው ክፍለ ዘመን የምዕራባዊያን ቅኝ ገዥዎች ከፈጸሙት ሰቆቃ ጋር ተመሳሳይ ነው ብሎ በጅምላ መፈረጅ ውሃ የማይቋጥር አምክንዮቢስ ክርክር ነው። ይህ ለፕለቲካ ፍጆታ ሲባል የሚቀርብ መከራከሪያ ስናየው ቀልደኛ አፈታሪክ ሲሆን፣ ከፍ ሲል ከፋሽስት ፕሮፓጋንዳ የፓለቲካ ቅዠት እና ህልም ጋር በተሻለ የሚስማማ እንደሆነ አምነን መቀበል ይኖርብናል።
ቀደም ሲል የነበሩ ተራኪዎችም ይሁኑ ያሁኖቹ በኢትዮጵያ ብሄሮች መካከል ያለውን ፉክክር አፅንዖት ሰጠው የጻፉ መሆኑ ይታወቃል። ሆኖም ሁሉም ህዝቦች በአገር ግንባታ የነበራቸው ሚና እንዴት እንደነበረ በመጥቀስ ለታሪክ የበለጠ የትብብር ገጽታን የሚአስገነዘብ አዲስ ትርጓሜና እሳቤ የማሳያው ጊዜ አሁን ነው ብዬ አምናለሁ፡፡ ይህ ምኞት እንዳይመስላችሁ። ይህን የሚደግፍ ከበቂ በላይ ማስረጃ ስልአለ እራሱን አስችየ አንድ ሙሉ መጽሐፍ ለመጻፍ ያቀድሁ መሆኔን ልነግራችሁ እወዳለሁ፡፡
አንዳንድ የምዕራባውያን ምሁራን ነፍሳትን በስላይድ አድርገው በመርዝ በሚአክሙበት ዘዴ አፍሪካውያንን ያክሙ እንደነበር የሚአስረዱ መርዛማ የሆኑ የጽሑፍ ማስረጃዎችን ደርሸበታለሁ፤ አንዳንዶችም በእጄ ይገኛሉ። እነኝህ መርዛማ መጣጥፎች ከየት እንደፈለቁ ሳይቀር ምንጫቸው ይታወቃል። የሚገርመው ምእራብዊያን ፀሐፊውች እና አንዳንድ አፍሪካዊ ምሁራን ስለኢትዮጵያ ሲጽፉና ሲአወሩ ኢትዮጵያዊያን በጓሮ የተቀመጡ የሕፃን ተመልካቾች አርገው በመቁጠር ሲዘግቡ ማየትና መስማት እጅግ ያማል። ብዙዎቹ የምእራቡ ዓለም ጋዜጠኞች ስለዚህ ሕዝብ ሊአወሩ ቀርቶ ከኢትዮጵያዊያን ጋር ተነጋግረው የሚአውቁ አይደሉም።
የበሬ ወለደ ዜና ትርክት ማጦዝ ግን ይችሉበታል። ምክንያቱም ብዙውን ጊዜ የነርሱ እኩዮች ከሆኑ እና በማይታወቁ መጽሔቶች የሚታተሙ ቆሻሻዎችን የሚያነብ ከነርሱ ሌላ ማን ሊኖር ይችላል? እነዚህ የውጪ ጋዜጠኞችና ጸሐፊዎች ሩቅ በሆነው የአፍሪካ አሃጉር ‘ተጋባዥ አስተማሪና ተናጋሪ’ ሆነው ሲሰሩ የሚአገኙትን ልምድ በጣም ይወዱታል። የአጭር ጊዜ ማስተማር ቆይታቸውን ከጨረሱ በኋላ ወደ አሜሪካና አውሮፓ ዩኒቨርሲቲዎች ተመልሰው መደበኛ የማስተማር ስራቸውን ይቀጥላሉ። ከዚህ በኋላ ስለአፍሪካ ብዙ እውቀትና ልምድ ያላቸው የውሸት ጉረኛ በመሆን እራሳቸውን ይኮፈሳሉ።
ይህ በእንዲ አንዳለ በከፍተኛ ትምህርት ተቋማት ውስጥ የሚገኙ አክራሪዎች እና ኢትዮጵያዊያን ፖለቲከኞች በኢትዮጵያ ላይ የሚራገቡትን ተለዋዋጭ አፈታሪኮች ለውሸት ዲስኩራቸው ማራገቢአንት ጠቃሚ ሆኖ አግኝተውታል። ለብዙዎቹም የዩኒቨርሲቲ “የነፃ ትምህርት ዕድል” ማረጋገጫ ሆኗል። ቁም ነገሩ ዓላማቸውን እስካሟላላቸው ድረስ ዲስኩራቸው በውሸት ወይም በእውነት ላይ የተመሠረተ መሆን አለመሆኑን ማረጋገጥ ለነርሱ ትርጉም የለውም። ደግሞስ ወሳኝ ግምገማዎች ለማድረግ ማን ተጨንቆ፣ ማስረጃውስ የትተገኝተው፣ ምንስ መሰረት ይኖራቸውና ነው። መጣጥፎችን ከሰበሰቡ እና በስክሪን ቀረፀው እስካሰራጩት ድረስ ብልህና ሁሉን አወቅ መስለው መታየቱ በቂአቸው ነው፡፡
ይህን እርባናቢስ ነገር ለአንዴና ለመጨረሻ ጊዜ ማስወገጃው ጊዜ አሁን ነው፡፡ ምክንያቱም የጠላት መርዛማ ፍሬዎች በየቦታው እየተዘሩ፤ እያቆጠቆጡ እና እየበዙ በመታየት ላይ ናቸውና፡፡ በነርሱ እምነት ኢትዮጵያ በመጨረሻው የውድቀት ምዕራፍ ላይ ነች በለው ስለአመኑ ደገመው ደጋግመው እየቀጠቀጧትና የረባ ያረባውን ውርጅብኝ እያወረዱባት ይገኛሉ። ለዚህ ምስከሩ ደግሞ በየቀኑ ምን ያህል “ትንታኔዎች” እንደምናገኝ ማጤን ይበቃል።
ለታሪክ ማጠቃለያ እና ትንታኔ ይሆን ዘንድ ጥቂት ናሙናዎች መጥቀስ ይበቃል። ለምሳሌ አማራው የትግራዮችን ኢትዮጵያዊነት ጽንሰሃሳብ እና ታሪክ እንደወረሰ እና ተቃራኒ ጽሁፎችን እንደፃፉ ሁሉ፣ ኦሮሞዎችም የዛሬይቱን ኢትዮጵያ የዳግማዊ ምኒልክ የሻገት ፖለቲካ ውጤት እንደሆነች በየጊዜው ሊዘምሩልን እየሞከሩ ናቸው።
አቢይ አዲስ የኦሮሞ ኃይል በመፍጠር ሂደት እንደሆነና ኦሮሞ በታሪክ ሂደት ያጣውን ሃይል በማስመለስ ኢትዮጵያን የኦሮሞ ቀለም ቀብቶ የመለወጥ ዓላማን ያነገበ ነውም ይሉታል። በዚህም “ከሰሜን ወደ ደቡብ ያለው የስልጣን ሽግግር የአቢሲኒያ ግዛት አስቀድሞ ጡረታ እያስወጣው ይመሰላል።” እናም ይህ ድንቅ የሚመስል የጎሳ ስም ማጥፋት ዘመቻ “ አማራው፣ እራሱን የኢትዬጵያ ንጉሳዊ አገዛዝ በቸኛ አስተዳዳሪና ግዛት ጠባቂ ነን ባዮችን ይረብሻል።”
በግልፅ ለመናገር የዚህ ዓይነት ቅራቅንቦ ጽሑፍ ደራስያን ጽሑፎቻቸው ይነበባሉ ብለው ያምኑ ይሆን? ተማሪዎች ለግማሽ ተርም ፈተና ሁሉንም እንደሚቃርሙ እነዚህ ጸሐፊውች ጽሑፎቻቸው ይነበባሉ የሚል እምነት እና ተስፋ ያድርባቸዋል ብየ አስባለሁ፤ ተስፋ ማድረግም አለባቸው፡፡ ምንአልባት ለአንድ ውይም ለሁለተኛ ጊዜ በጨረፍታ ታይቶ ለማያቋርጥ የትዊተር ክርክር ጠቃሚ ሊሆን ይችል እንደሆን እንጅ በአብዛኛው እርባናቢስ ጽሁፎች ናቸው፡፡ በዚህ ጊዜ ይመስለኛል የእኔን መደበኛ እና ሐቀኛ ማስተባበያ ለሕዝብ ማቅረብ ያለብኝ፡፡
በአብይ መንግስት ላይ ምንም አስተያየት የለኝም። እኔ አስተያየቴን ለሕዝብ አቅርቤ አላውቅም፤ አላቀረብኩምም። የማድረግ መብት አለኝ ብየም አላምንም። በቅርብ ጊዜ በትግራይ ስለተከሰቱ ጉዳዮች በማኅበራዊ ድረ ገጾች ላይ ወጥቸ ያልሁት ነገር የለም። ለዚህ ደግሞ ምክንያቴ ቀላል ነው። በትግራይ ስለተጀመረው ጦርነት በበቂ ስለማላውቅና ብዙ መረጃ ስለሌለኝ ነው። ምንም አሁን ታሪካዊ ሐቅ ብቻ ሳይሆን ሁኔታው በሂደት ላይ ያለክስተት ስለሆነ፤ ጦርነቱ እንዴት እነድተጀመረ፤ ማን እንደጀመረውና እንደተነኮሰው በቂ መረጃ ስለሌለኝ ጭምር ነው። በጣም የሚገርመው ነገር ሕውሃቶች እኔን የተጠራጣሪነት ካባ እና ክብር ስለሰጡኝ ለጉብኝት አነሳስተውኛል፡፡ ይበልጥ እንድጠራጠራቸው ስላደረጉኝ በእውነቱ የበለጠ ጠንካራ አቋም እንድይዝ አርገውኛል ማለት ይቻላል፡፡
እንኳን ከመንግስት ጋር ይቅርና ከማንኛውም ኢትዮጵያዊ የፖለቲካ አካል ወይም ድርጅት ጋር ይህ ነው የሚባል አቋምና ወገንተኝነት ኖሮኝ አያውቅም ወይም የተቀናጀሁበት ጊዜ ጊዜ የለም፡፡ ነገር ግን በኢትዮጵያ እጅግ ስለማምን ለሃገሪቱ ጥብቅ ወገንተኝነት ያለኝ መሆኑን መካድ ግን አልሻም፡፡
ኢትዮጵያዊያን ችግሮቻቸውን ለመፍታት እራሳቸው በሚፈቅዱትና ለሃገራቸው ይብጃል ላሉት የፖለቲካ መፍትሄ ሁሉ እንዲሳካላቸው ፍጹም ምኞቴ ነው፡፡ ይህ ደግሞ እነርሱ እስካመኑበት ድረስ የመገንጠል፤ የሬፈረንደም፤ ህገ-መንግስቱን እንደገና መፃፍ ወይም የሚፈልጉትን ሁሉ ማድረግ ይችላሉ፡፡ የራሳቸውን ፖለቲካ ቀውስና አቅጣጫ በራሳቸው እንዲያስተካክሉ መሆን አለበት እላለሁ፡፡
በመፈርጠጥ ያሉት ሕወሃቶች፤ ፅንፈኞች እና አክራሪዎች የሚአሰራጩት የውሸት መረጃ መጠነ ሰፊ እንደሆነ ግልጽ ነው። የአሁኑ ግጭት ካበቃ በኋላ የሚኖረው መዘዝና አንደምታ ግን እጅግ ከፍተኛ ይሆናል። ይሁን እና የተዛባ አፈታሪክ የወጣቱን ትውልድ ስብእና የገፈፈና ወጣቱም በራሱ እንዳያስብ የሚአደርግ ስለሆነ ሁሉም ሊዋጋው ይገባል። ወጣቱ የራሱ አስተሳብና እምነት ሳይበላሽ በፊት ለሃገሩ ዘብ እንዲቆም እናስተምረው። ሁልጊዜም ለእውነት መታገል የመጨረሻ ስርየትን ያስገኛልና እውነትን ይዞ ጸረ ኢትዮጵያ ሃይሎችን እንዲዋጋ ወጣቱን እናበረታታው፤ እናስተምረው።
በሀገር ውስጥ ያለው የፖለቲካ ሁኔታ በጣም ተባብሶ በውስጥ እና በውጭ ያሉ ህዝቦን በየቀኑ እና በየሰዓቱ ስለጥላቻ በመስበክ ማንነታቸውን እንዲጠሉ፤ በራሳቸው እንዲያፍሩ የሚአደርገው የፕሮፖጋንዳ ጎርፍ ከሚአናውጣት ኢትዮጵያ ሌላ የቅርብ ጊዜ ምሳሌ ማቅረብ የሚቻል አይመስለኝም፡፡ አንዱን ጎሳ ከሌላው ጋር የማጋጨት ፖለቲካ በአውሮፓ እና በአፍሪካ ውስጥ ብዙ ጊዜ ተከስቷአል።እንደኢትዮጵያ የከፋ ግን አላየንም። ወንድም እና እህት በሆኑ ሰዎች የተገነባው ይህ ማለቂያ የሌለው የሚመስል መርዛማ ሞገድ ጎሳዎንና ህብረተሰብዎን እንዲሁም ሀገርዎን፤ ቅርስዎን፤ ሀገርዎን፤ ባንዲራዎንና ታሪክዎን እንዲጠሉ የማድረግ ዘመቻ ነው፡፡
ሲቀጥል እነዚህ ሰዎች ለምዕራቡ ዓለም የውሸት መረጃ እየሰጡ በእሳት ቃጠሎው ላይ ነዳጅ እንዲጨምር ያበረታታሉ፡፡ እነርሱ የውሸት ይገባኛል ጥያቄን እያቀነቀኑ በሌሎች የኢትዮጵያ አካባቢዎች ውስጥ ያሉ ሕዝቦች ተመሳሳስይ ጥያቄ በነርሱ ላይ የይገባኛል ጥያቄ ሲያነሱ የለም እነዚህ ለትግራዮች ምንም ደንታ ስለሌላቸው ነው የሚጮሁት ለማለት ይከጅላቸዋል። ሃፍረት የሚባል ነገር ያልፈጠረባቸው ኡደኞች ናቸው፡፡ የሚገርመው እየዋሹም መሆኑ እየታወቀ ሁሉም የትግራይ ተወላጆች ከህወሃት ጎን መቆም እንዳለበትና ተፈጥርዋዊ ግዴታውም እንደሆነ ይለፋሉ። ይህን የሚሰሙ ሰነፍ እና እውነትን ከሃሰት ማጣራት የተሳናቸው ምዕራባዊያን ጋዜጠኞች የህውሃትን የውሸት ትርክት በማራገብ ያግዛሉ። ለጊዜውም ቢሆን ሕውሃቶች የተሳካ ፕሮፓጋንዳ የማስራት ተግባራቸው ተሳክቶላቸዋል ማለት ይቻላል።
ይሄ ሁሉ የውሸት ትርክት ኢትዮጵያን በዘር ሊበትን የፈለገ የፖለቲካ እሳቤ የዘነጋው ቁም ነገር አለ። ይሄውም በሚሊዮን የሚቆጠር ከአማራ እና ከትግራዋይ፣ ከኦሮሞና ከጉራጌ፤ ከሲዳማና ከጋሞ፤ ከሁሉም ጎሳዎች ድብልቅ ዘር ላላቸው ዜጎች ምን መልስ ሊሰጥ እንደሚችል ማወቅ ይቸግራል። ስለሆነም እንደገና እንጠይቃለን፣ ለነዚህ እልፍ አእላፍ ለሚሆኑ ሕዝቦች ማን ይናገራላቸው ይሆን፧
የሚአሳዝነው ይሄ ሁሉ አምክንዮቢስ ፖለቲካ እየታወቀም ቢሆን መዋሸት፤ መዋሸት፤ መዋሸት የዕለት ከዕለት ተግባርና ሙያ ሆኗል። እኔ ደግም አይሆንም፤ አይደለም እላለሁ። እኔ የውጭ ዜጋ ነኝ፤ በጉዳያችሁ ላይ የመናገር ምንም መብት የለኝም፡፡ አገሬ አይደለም፣ የእኔ ዘርና ወገኔም አይደለም፣ ህዝቤም አይደለም። በሁኔታዎችና በጉዳዮች ላይ ምንም መብት የለኝም እላለሁ፡፡
ነገር ግን ሁሉም እንዲአውቀው የምፈልገው ጉዳይ ቢኖር ጥሎብኝ ሃገሪቱን እና ሕዝቧን በጣም እውዳለሁ። ለዚህ ምክንያቱ ደግሞ ቀላል ነው። ከኢትዮጵያ ምድር የበቀሉ ቅን እና ደግ ሰዎች ብዙ ድጋፍና እና ፍቅር ለግሰውኛል፡፡ ስለነርሱ ብዙ የማለት ግዴታና ሃላፊነት እንዳለብኝ ይሰማኛል። እናም እኔ ቦታዬ እና አገሬ እንዳልሆነ እና በነርሱ ሃገር ጉዳይ እንደማያገባኝ እያጉረመረምሁ ላለመቀበል ስሞክርም እነዚህ ሰዎች አይሆንም፤ እባክህን እዚሁ ከኛ ጋር ቆይ፣ እባክህ ከእኛ ጎን ቆመህ ስለእውነት ብለህ ተሟገትልን፣ ጓደኛና ጠበቃም ሁነን እያሉ የወተውቱኛል። እነርሱም እባክህ፤ እባክህ፤ እባክህ እያሉ መወትወትን አላቆሙም። እኔም ሃላፊነትና ግዴታ እንዳለብኝ ስለተሰማኝ ለእውነት ለመቆምና ስልእውነት ምስክርነትን ለመስጠት ቆርጨ ተነስቻለሁ።
እናም ስለዚህ እጽፋለሁ የአንድ ሀገር ሕልውና ከድንበሯ፣ ከወቅታዊአስተዳደሯ፣ ከዕዳዎቿና ከውጭ ንግዷ በላይ እንደሆነ ሊታወቅ ይገባል፡፡ ኢትዩጵያዊያን በሃገራቸው ላይ ፅኑ ዕምነት ስላላቸው ታሪካዊቷ ኢትዮጵያ ትቀጥላለች።
ግን ይህን ማብቂያ የለሽ መርዛማ ሃሳብ ለመገዳደር አዳዲስ ዘዴዎች መንደፍ ያስፈልጋል፡፡ በትዊተር አምካይነት ብቻ የሚደረጉ ማለቂያ የሌላቸው ክርክሮች ማዕበሉን አያዞሩትም፡፡ አሁን ስለግጭቱ ተጨማሪ እውነታዎች ብቅ በሚሉበት ጊዜ እንኳን የቀውሱ ነጋዴዎችንና የጥፋት ነብያትነታቸው አልቆመም፡፡ የሀገርን ሕልውና ለማስቀጠል ሲባል አዳዲስ ዘዴዎች እና መሳሪያዎች ማዘጋጀት ለነገ የሚባል አይደለም፡፡ በዚህ ረገድ ውጤታማ ይኮን ዘንድ የራሴ የሆነ ትሁት እና ቅን አስተያየት የአለኝ መሆኑን ማሳወቅ እፈልጋለሁ፡፡
በዲያስፖራም ይሁን በኢትዮጵያ የጋንዲን እና ማርቲን ሉተር ኪንግ አረያነት የሚአጣቅስ አስተዋይና ምሳሌ ሆኖ የሚንቀሳቀስ፤ መንፈሳዊ እና በሰላም ለውጥ ማምጣት የሚችል ወንድም ይሁን ሴት ትውልድ በሰፊው ሕዝብ መሃል መኖር አለበት፡፡ ይህ ወጣት በተፈጥሮው የፖለቲካ አዋቂ መሆን የለበትም-በእውነቱ መሆን የለበትም፡፡ በወቅቱ ካሉት የፖለቲካ ፓርቲዎች ጋር እራሱን አጋር ማድረግም አይጠበቅበትም።
በተፈጥሮ ካለው የፖለቲካ አቋም ጋር እራሱን ከአሁኑ ካሉት ፓርቲዎች ጋር በማስተካከልም አይጠበቅበትም፡፡ የነዚህ ወጣቶች ዓይነተኛ ዓላማ መሆነ ያለበት ለሁሉም ክብር ሰጦ ሁሉንም የአገሪቱን ህዝቦች እያደነቀ በትብብርና በአንድነት መንፈስ ለወደፊት እድገትና ሰላም መስርታ የሚችል መሆን ብቻ ይበቃዋል።
ጣሊያንኖች ኢትዮጵያን ከወረሩ በኋላ በሀገሪቱ ላይ የቦንብ ፍንዳታ እና የመርዝ ጋዝ አጥቅተዋታል። ከዚህ ግፍ በኋላ ነበር ከሁሉም አካባቢዎች የመጡ ኢትዮጵያዊያን በአንድነት የተንሱት እና ያመጹት፡፡ እነዚህ ጀግኖች ነበሩ እራሳቸውን አርበኞች ብለው የሰየሙት፡፡
አዳዲስ አርበኞች መኖራቸውን ለዓለም ሁሉ ለማሳወቅ ከዚህ የበለጠ አጋጣሚና ጊዜ ስለሌለ ውጡና ተናገሩ፡፡ ጊዜው አሁን እና አሁን በቻ ነው። በመሳሪያ ወይም በአመፅ ሳይሆን በሀሳብ የታጠቁ አርበኞች ማለታችን መሆኑ ይታወቅ፡፡
በዚህ ዐውደ ጽሑፍ ውስጥ አርበኛ ማለት ብዙ እርቀት ተጉዞ በወንድሙ ወይም በእህቱ ውስጥ ያለውን በጎነትና ጥንካሬ በእርጋታ የሚመለከት እና አንድ ላይ ሆኖ አንድን ሀገር የመገንባት እምቅ ችሎታቸውን የሚመለከት ሰው ነው ፡፡
አንድ አርበኛ በትግራይ፣ በአማራ፣ በኦሮሞ ወይም በሌላ ብሄረሰብ ላይ የዘር ማፅዳት ሲከሰት ድምፁን ከፍ አድርጎ መናገር የሚችል መሆን ይኖርበታል፡፡ ለመጪው ጊዜም ኢትዮጵያውያን ማንኛውንም ዓይነት የፖለቲካ ድርጅት መርጠው ቢሰይሙም እነዚህ አዳዲስ አርበኞች መመስረት ያለባቸው በኢትዮጵያና በኢትዮጵያዊነት ለራሳቸው በኢትዮጵያ የሚያምን ንቅናቄ ይገነባሉ፡፡
እርግጠኛ ነኝ፣ እንደዚህ ዓይነት ራዕይ ያላቸው፣ ሌሎችን ሊመሩ የሚችሉ ወጣት ኢትዮጵያዊያን መኖር አለባቸው፡፡ ያንን ራዕይ እንዴት እንደሚያሳድጉና በተገባር ማሳየት የእነሱ ሃላፊነት ነው፡፡ የእኔ ድርሻ የአስተያየትና ጥቆማ ማድረግ ብቻ ነው…
የኢትዮጵያን ባንዲራ የሚጠሉ ሊኖሩ ይችላሉ፡፡ እኔ ግን እላለሁ የአንድ ሀገር ሕልውናው ሰንደቅ ዓላማ ነው፡፡ አዎ የኢትዮጵያን ባንዲራ በተመለከተ ማሰብ የሚገባን ሌላ ነገር ያለ ይመስለኛል፡፡ ከቀድሞዎቹ ዲዛይኖች ውስጥ አንዱ ከትግራይ እንደነበር መመልከት ይገባል፡፡ ኢትዮጵያ የህዝቦቿ እና የከፍለሃገራት ድምር ውጤት መሆኗን መረዳት ያስፈልጋል።
በትግራይ የተፈጠረው ግጭት ወደ ፍጻሜው እየተቃረበ መሆኑ ቢታወቅም ኢትዮጵያን ለማዳን የሚደረገው ትግልና ጦርነት ግን ቀጣይ ነው። ይሁን እና ቀጣዩን ውጊያ ለማስቀጠል እንዲቻል ሁሉን አቀፍ የሆነ በአንድነትና በአዲስ መንፈስ በታነፁ ወጣት ኢትዮጵያዊያን አርበኞች አማካይነት መሆን እንዳለበት ላስታውስ እወዳለሁ። አመሰግናለሁ!
[2] የተርጓሚው ማስታወሻ፥ ጀፍ በተደጋጋሚ ስሊትዮጵያ ብዙ መጣጥፎችን አስነብበውናል። ጽሑፎቻቸው እጅግ አስተማሪና መካሪ ናቸው። የኢትዮጵያን ታሪክና የፖለቲካ ገጽታ ከኢትዮጵያዊያን ባልተናንሰ የተረዱና ወገንተኝነታቸውን ለእውነት አርገው የሚጽፉ ናቸው። ይህ ጽሁፋቸው እጅግ አስተማሪ ሆኖ ስላገኘሁት የጀፍን ፈቃድ ካገኘሁ በኋላ ወደ አማርኛ ተርጉሜዋለሁ። የትርጉም ስህተት ከተገኘ ከእኔ ያረዳድ ጉድለት ሊሆን ስለሚችል ለማንኛውም ስህተት ሃላፊነቱ የተርጓሚው እንጅ የጀፍ አለመሆኑን እገልጻለሁ። የትርጉሙ ዓላማ ኢትዮጵያዊያን የጀፍን መልእክት እንዲረዱ፣ ለኢትዮጵያ እና ለእውነት የቆሙ የኢትዮጵያ አጋሮች መኖራቸውንም ማሳወቅ ነው።
ኣብ ኢትዮዽያ ጥንሲ ምስዳድ ቅድሚ 2005 ዓ/ም ብሕጊ ክልኩል ስለዝነበረ ብዘይሕጋዊ መንገዲ እሞ ድማ ትሑት ሕክምናዊ ልምዲ ብዘለዎም ይፍፀም ብምንባሩ ኣብ ምግዳድ ሞት ኣዴታት 25 ሚኢታዊ ብፅሒት ነይሩዎ።
ነዚ ሕጊ መሰረት ብምግባር ኣብ ኢትዮዽያ ዘይተደለየ ጥንሲ ብኸመይ ኣገባብ ጥንቁቕ ብዝኾነ መንገዲ ክካየድ ከምዝኽእል ንምርግጋፅ ኣብ ትግራይ መፅናዕቲ ተኻይዱ’ሎ። እቲ መፅናዕቲ ኣብቶም ዝሓለፉ 18 ኣዋርሕ ኣብ ሆስፒታላት መቐለ፣ዓዲ ግራትን ዓብዪ ዓድን ኣብ ልዕሊ 4,400 ኣዴታት እዩ ተኻይዱ።
“ጥንቃቐ ዘለዎ ብመልክዕ ክኒን ዝውሰድ መስደዲ ዘይተደለየ ጥንሲ ሓዱሽ መይላ ግልጋሎት ሕክምና ኣብ ትግራይ ተግባራዊ ኮይኑ’ሎ። እዚ ድማ ኣብ ትግራይ ጥራሕ ተይኮነስ ኣብ መላእ ኢትዮዽያ ኢሉ እውን ኣብ ሃገራት ኣፍሪካ ንዘለዋ ኣዴታት ኣዐርዩ ዝጠቅም መይላ ሕክምና እዩ” ኢለን ዶክተር ንዶላ ፕራታ።
ስለዚ ኣዴታት ዘይተደለየ ጥንሲ ክሰዳ ናብ ሆስፒታል ከይደን ናብ ዝገደደ ከቢድ ሕማም ከይቃላዓ ዝሕግዝ ኣወሃህባ ግልጋሎት ጥዕና ከምዝኾነ እተን ባዓልቲ ሞያ ይገልፃ።
እቲ ኣብ ትግራይ ንፈለማ እዋን ተኻይዱ ዘሎ መፅናዕቲ ዕዉት ኮይኑ’ሎ ኮይኑ ግና ካልኦት ኣብ ኢትዮዽያ ዝርከቡ ክልላት ምስ ናይ ከባቢኦም ጭቡጥ ኩነታት ኣዛሚዶም ከስፍሕዎን ከዕምቑዎን ከምዝኽእሉ ዶክተር ንዶላ ምዒደን።
“ብሓቂ ውፉያትን ፃዕራምትን እዮም። እሞ ድማ ኣብ ኣፀጋሚ ኩነታት እዮም ዝሰርሑ። እኹል መሳርሒ፣ ኣፋውስን ተወሳኺ ስልጠናን እንተረኺቦም ካዓ ታኣምር ይሰርሑ። ደቀንስትዮ ይኣምነኦም፤ ህዝቢ ይፈትዎም። ኣብዛ ሃገር ጥዕናዊ ግልጋሎት ንምምሕያሽ ቁልፊን ኣገደስትን ሰባት እዮም’’ ኢለን።
46ኛው ተመራጩ የዩናይትድ ስቴትስ አሜሪካ ፕሬዚደንት ጆይ ባይደን ዛሬ በይፋ ቃለ መሀላ ፈጽመው ስልጣናቸው የሚረከቡበት ቀን ነው፡፡ ሥነ ሥርዓቱ የሚከወነው በአሜሪካ ታሪክ ለየት የሚያደርገው በቅርቡ በዩናይትድ ስቴትስ ምክር ቤት ህንጻ ላይ በተሰናባቹ ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ደጋፊዎች የአመጽ ጥቃት በተፈጸመበት ሰሞን የሚከናወን መሆኑ ነው፡፡
ተሰናባቹ የቀድሞ ፕረዝደንት ሚስተር ትራምፕ እስከአሁኗ ደቂቃ ድረስ የሚያስቡት አሸናፊ ስለመሆናቸው ብቻ ነው፡፡( BBC:- Mr Trump has still not fully accepted the result of last November’s election, which he lost to Democrat Joe Biden….) ስልጣናቸው ጀምበር እያዘቀዘቀች መሆኑን አስቀድመው ከተረዱበት ደቂቃ ጀምሮ ምርጫው ስለመጭበርበሩ ደጋግመው ተናግረዋል፡፡ ገና የምርጫ ሒደቱ፣ የድምጽ ቆጠራው በወጉ ሳይጠናቀቅ እሳቸው ድምጼን ተቀማሁ በሚል ለደጋፊዎቻቸው ስሞታ ከማቅረብ አልፈው አቤቱታ አስገብተው ውጤቱን ለመቀየር እልህ አስጨራሽ ትግል አድርገዋል፤ ግን አንድም ሕጋዊ አካል የሰማቸው አልነበረም፡፡
በአንጻሩ ርጋታና ጨዋነት የተካኑት የ79 ዓመቱ አዛውንት ተመራጭ ፕሬዚደንት ጆይ ባይደን ለትራምፕ መንፈራገጥ እምብዛም ቁብ ሳይሰጡ አነታራኪውን መንገድ ተጉዘው እነሆ ለዛሬዋ ታሪካዊ ቀን በቅተዋል፡፡
ዩናይትድ ስቴትስ አሜሪካ በአንድ በኩል አዲስዋን ፕሬዚደንት ለመቀበል ሽር ጉድ ስትል በሌላ በኩል ጋጠወጥ የትራምፕ ደጋፊዎች ምናልባትም በጦር መሳሪያ የታገዘ አመጽና ሁከት ሊያስነሱ ይችላሉ በሚል ስጋት ተወጥራለች፡፡ እምብዛም ባልተለመደ መልኩ የጸጥታ ስራው ጥብቅ ሆኖ ሰንብቷል፡፡
የፕሬዚደንት ዶናልድ ትራምፕ ደጋፊዎች ከሳምንት በፊት የሀገሪቱ ምክር ቤት የሚገኝበት የካፒቶል ሕንጻን ከወረሩ እና ጉዳት ካደረሱ በኋላ ውጥረት ሰፍኗል፡፡ የሀገሪቱ መከላከያ ከውስጥ ጥቃት እንዳይነሳበትም በብርቱ ተሰግቷል፡፡ ሲኤንኤን እንደገበው ሁለት የብሔራዊ የጸጥታ ሠራተኞች ለትራምፕ ውግንና አላቸው በሚል ስጋት ለጊዜው ከስራቸው ዞር ተደርገዋል፡፡
በየኮቪድ-19 ወረርሽኝ እና በፀጥታ ስጋት ምክንያት የዘንድሮው የአሜሪካ ፕሬዝዳንት በዓለ ሲመት የሚፈፀመው ከ200 ሺህ በላይ ሰንደቅ አላማዎች በዝግጅቱ ስፍራ እንዲውለበለቡ በማድረግ ሲሆን ሰንደቅ አላማዎቹም በዝግጅቱ ላይ በአካል ለመታደም ያልቻሉትን አሜሪካውያን ይወክላሉ ተብሏል።
ትራምፕ ከነጩ ቤተመንግስት ጓዛቸውን ሸክፈው ለመውጣት እየተዘገጃጁ ባሉበት ቅጽበት ሲኤንኤን እንደዘገበው በ11ኛው ሰዓት ለ73 ያህል እስረኞች ይቅርታ ሰጥተዋል፡፡ ይቅርታውን ካገኙት መካከል በአንድ ወቅት የፖለቲካ ስትራቴጂስት የሆነ ግሰለብ እና ሁለት ስመጥር የሙዚቃ ባለሙያዎች ይገኙበታል ተብሏል፡፡
ግን ትራምፕ በተደጋጋሚ ካደረጉት ቅስቀሳ ጋር ተያይዞ በቅርቡ ደጋፊዎቻቸው አደባባይ ወጥተው ላደረሱት ጥፋት በይፋ “ኃላፊነቱን አልወስድም” ብለዋል፡፡ በአጭር አነጋገር ደጋፊዎቻቸውን “ሥራችሁ ያውጣችሁ” ብለዋቸዋል፡፡ ዛሬ አያድርስና ተመሳሳይ የሁከት ክስተት ቢፈጠር በዚህ ቃል ከተጠያቂነት ነጻ መሆን ይችሉ ይሆን?
የግራችሁንም ይሁን የቀኛችሁን ግዴለኝም፡፡ ብቻ አንዱን እጃችሁን ዘርጉና ለአፍታ ተመልከቱልኝ፡፡ አምስቱም ጣቶቻችሁ መኖራቸውን ደግሞ አረጋግጡ፡፡ የአካል ጉድለት ያለበትና ከጣቶቹ አንዱ ወይም የተወሰኑት ቀድሞውን የጎደሉበት ሰው የምናገረውን ተምሣሌታዊ ንጽጽር በቀላሉ መረዳት ይችላል፡፡ ሙሉ ጣቶች ያሏችሁ ግን የምነግራችሁን ንጽጽር የምታደርጉት በምናብ ነው፡፡
ከጣቶቻችሁ መካከል አውራ ጣታችሁን ወይም ትንሽዋን ጣታችሁን ወይም የቀለበት ጣታችሁን ወይም መሀል ጣታችሁን ወይም አመልካች ጣታችሁን በሃሳብ ደረጃ አጉድሉና ተመልከቱ፡፡ አንዱ ሲጎድል የሌሎቹ ውበት ምን ያህል እንደሚደበዝዝ አስተውሉ፡፡ ትንሹም፣ ትልቁም፣ አጭሩም፣ ረጅሙም፣ ወፍራሙም፣ ቀጭኑም በጋራ በሚሰጡት የልዩነት ኅብረት እጃችን ከማማሩም በተጨማሪ የተለያዩ ተግባራትን በአግባቡ ያከናውናል፡፡ አንዳቸው ቢጎድሉ ምናልባት አንዱን በሌላው ቦታ ለመተካት በሚደረግ የማሰልጠን ሂደት በተወሰነ ደረጃ ይተካኩ እንደሆነ እንጂ ተፈጥሯዊ ውበትና ፀጋቸው አይኖርም፡፡ የእግዚአብሔርም እንበለው የተፈጥሮ ህግና ሥርዓት በአመዛኙ እንደዚህ ነው – እንከን የለሽ የተቃርኖዎች ኅብረት፡፡
የኢትዮጵያ ሕዝብ ሥሪቱ ከተለያዩ ጎሣዎችና ነገዶች ነው፡፡ የውበታቸው ምንጭም ይህ ልዩነታቸው ነው፡፡ ይህን የኅብረ ቀለማት ውበት ለማስገኘት ሲባል በየትኛውም የዓለም ሀገር እንደተደረገውና እንደሚደረገውም ብዙዎች ብዙ ዋጋ ከፍለዋል፡፡ ጠላ ሲጠጣ፣ ዳቦ ሲገመጥ ደስ ይላል፡፡ ነገር ግን መብልና መጠጡን ወደዚያ ደረጃ ለማድረስ የተደረገውን ድካምና ልፋት፣ የፈሰሰውን ጉልበት ማሰብ ካልተቻለ የሰውን ውለታ ሜዳ ላይ መጣል ነው፡፡ የሀገራችን ሁኔታም እንደዚሁ ነው፡፡ የወቅቱ ፖለቲካዊ ቅኝት በአባቶችና በእናቶች ድካም የተገኘ ፀጋ ላይ የጠነባ የአስተሳሰብ ክምር በመቆለል ለዘመናት የተሠራውን የአብሮነት ሕይወት ማፍረስ ነው፡፡ የሚሊዮኖችን የተረጋጋ ሕይወት በመናጥ ወዳልነበሩበት የጥፋት ዘመን መመለስ፡፡
የዱሮ አባትና እናቶቻችን “አንተ አማራ፣ አንተ ኦሮሞ፣ አንተ ትግሬ፣ አንተ ጉራጌ፣ …” ሳይባባሉ ቆላ ደጋ ወጥተውና ወርደው ከውጭ ጠላትና ከውስጥ ሤረኛ ጋር ታግለው ደማቸውን በማፍሰስና አጥንታቸውን በመከስከስ ይህችን ውብ ሀገር ባያቆዩልን ኖሮ ይሄኔ ሰማንያው ብሔረሰብ ሰማንያ ሀገር መሥርቶ ሰማንያ ቁጫጭ መንግሥታት በወረሱን ነበር፡፡ የኢትዮጵያን ዕድገትና ልማት ማየት የማይፈልጉ ኃይሎችና ብሔራዊ ኩራቷ ዕንቅልፍ የነሣቸው ወገኖች ሊያጠፏት ለዘመናት ቢማስኑም ፈጣሪዋ ያልተለያት ኢትዮጵያ ብትወድቅ እንደምትነሣ፣ ብትከሳ እንደምትወፍር በተደጋጋሚ በተግባር አስመስክራለች – አሁንም ያንኑ ሞቶ የመነሳት ነባር ልምዷን ባለመርሳት ትንሣኤዋን ልታበስር ከወደቀችበት ማንሠራራት ጀምራለች – “ጀምራለች” ነው ያልኩት – “ሀ” ሳይባል “ሁ” አይባልም – “የአንድ ሽህ ማይል ርቀት”ም “በአንድ እርምጃ ይጀመራል”ና፡፡ በብዙ ምሣሮች ስትጨቀጨቅና በብዙ መዶሻዎች ስትቀጠቀጥ የነበረችዋን ኢትዮጵያን የመሰለ አሳዛኝ ፍጡር ይቅርና ለበርካታ ዓመታት ወድቆ የነበረን አንድ መኪና እንኳን ጠግኖ ወደ ሥራ ለማስገባት ብዙ እንደሚያለፋ ግልጽ ነው፡፡ ለተቀማጭ ሰማይ ቅርብ ቢመስልም የምናየው ተጨባጭ ሀገራዊ ሁኔታ የሚጠቁመውም ይህንኑ ነው፡፡