Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
እነዚህ ህገወጥ ነጋዴዎች የምንዛሬ ለውጡ እንደተደረገ መጋዘን ያሉ ሸቀጦችንና የመሳሉትን በመደበቅ ሰው ሰራሽ እጥረት በመፍጠር በፈለጉት ዋጋ ሲሸጡ ቆይተዋል፡፡መንግሥት በእነዚህ ነጋዴዎች ላይ እርምጃ የወሰደ ቢሆንም፣ እርምጃው ከፈጠሩት ቀውስ ጋር የሚመጣጠን ባለመሆኑ ገበያውን መቆጣጠራቸውን አላስተዋቸውም፡፡
በዚህ የተነሳም ከአንዴም ሁለት ሦስቴ ዋጋ ያልጨመረ ሸቀጥ የለም፡፡ መጀመሪያ በምንዛሬ ለውጡ ሰበብ፣ ቀጥሎ ደግሞ የምንዛሬ ለውጡ በሚያዘው መሰረት፣ ከዚያም የውጭ ምንዛሬ እጥረት በፈጠረው ቀውስ ሳቢያ ዋጋ ሲጭምር ቆይቷል፡፡
የሚገርመው ደግሞ ምንም አይነት ከውጭ የሚመጣ ግብአት የማይጠቀሙ የግብርና ምርቶች ሳይቀሩ ዋጋ አልተጨመረባቸውም ቢባልም ዋጋ ግን ጨምረዋል፡፡ ችግሩ እየባሰ መጥቷል፡፡ ሳይደግስ አይጣላም እንዲሉ ዓመቱ የግብርና ምርት በከፍተኛ ሁኔታ የተሰበሰበበት ባይሆን ኖር ከፍተኛ ችግር በዚህች አገር ይከሰት እንደነበር መገመት አይከብድም፡፡
በአሁኑ ወቅት አንድ ራስ የበቆሎ እሽት በአዲስ አበባ የተለያዩ መንደሮች አምስት ብር ይሸጣል፡፡ እንቁላል የማይቀመስ ሆኗል፡፡ ወተትን ምን እንዳጠፈው አይታወቅም፡፡ መንግሥት የዳቦ ዱቁት በወቅቱ እያቀረበ አይደለም፡፡ በዚህ የተነሳ ወትሮም በግራሙ አጠያያቂ የሆነው ዳቦ የዋጋ ጭማሪ እየተደረገበት እየተሸጠ ነው፡፡
የኑሮ ውድነቱ መነሻ ተፈጥሮዋዊም ሰው ሰራሽም ነው፡፡ የምንዛሬ ለውጡ፣ የውጭ ምንዛሬ እጥረቱ ተፈጥሮዋዊ ምክንያቶች ቢሆኑም በአመለኛ ህገወጥ ነጋዴዎች የተዘወረ እንደመሆኑ ችግሩ ይበልጥ እንዲገን ተደርጓል፡፡
የውጭ ምንዛሬ እጥረቱ የኮንስትራክሽን ዘርፉን ከእንቅስቃሴ ገትቶታል፡፡ ይህ ሲባል ግንባታ እየተካሄደ አይደለም በማለት አያበቃም፤ የኮንስትራክሽን ኢንዱስትሪው እጅግ ከፍተኛ መጠን ያለው ሠራተኛ እንደመያዙ ዘርፉ ሥራ አቆመ ማለት ጦሙን የሚያድር በርካታ ዜጋ ተፈጥሯል ማለትም ነው፡፡
ይህ ሁሉ የሚያመለክተው በፖለቲካው ዘርፍ ጥሩ ጥሩ ነገሮች ቢታዩም በኢኮኖሚው መስክ በተፈጠረ ችግር ሳቢያ ግን ህዝብ ለኑሮ ውድነት ክፉኛ መጋለጡን ነው፡፡ ተፈጥሯዊ ምክንያቶቹን ህዝብም ተገንዝቦ ቀን እስኪያልፍ ብሎ ችግሩን ሊሸከመው ይችሏል፡፡
አሁን መሰረታዊ ችግር እየሆነ ያለው የመንግሥትን እርምጃ እየደገፉ ፣ በሌላ በኩል እርምጃውን የሚሸረሽር ህገወጥ ተግባር በህገወጥ ነጋዴዎች እየተፈጸመ ያለበት ሁኔታ ነው፡፡ ነጋዴ ማተረፍ አለበት፤ ለፅድቅ እንደማይሰራ ይታወቃል፡፡ ይሁንና መንግሥት የህዝብን ጥያቂ ለመመለስ የተለያዩ እርምጃዎችን እየወሰደ ባለበት እነሱም እርምጃውን እያደነቁ ድጋፍም እንደሚያደርጉ እያረጋገጡ ባለበት ሁኔታ የተለያዩ ምክንያቶችን እያደረጉ የዋጋ መናር የሚያስከትሉ ህገወጥ ነጋዴዎች ጉዳይ ግን በእጅጉ ያሳስባል፡፡ ይህ ድርጊት አገሪቱ ለሚያስፈልጋት ለውጥ ፋይዳ የለውም ፡፡
ሁሉም በተሰማራበት መስክ ኃላፊነቱን እየተወጣ መንግሥትን መደገፍ ሲገባው እነዚህ ህገወጥ ነጋዴዎችና ደላላዎች ህዝብ መንግሥትን እንዲያማርር የሚያደረግ የዋጋ ጭማሪ ማድረጋቸው በእጅጉ የሚያሳስብ እንደመሆኑ መንግሥትም ለምን እርምጃ ከመውሰድ እንደተቆጠበ ግራ ያጋባል፡፡ አንዳንዶች በማሳሰቢያ ከድርጊታቸው ይታቀባሉ፤ አንዳንዶች ግን ጠንካራ እርምጃ እስካልተወሰደ ድረስ በድርጊታቸው ይቀጥላሉ፡፡ ስለዚህ ነፃ ገበያን ተገን በማድረግ የሚፈፀም ህገወጥ ድርጊትን ማስቆም ይኖርበታል፡፡
መንግሥት በአንድ አውደ ውጊያ ድል ማግኘቱ ብቻውን የትም አያደርሰውም፤ ኢኮኖሚው በፖለቲካው እጅ ውስጥ ነው፡፡ የኑሮ ውድነት ሄዶ ሄዶ ህዝብ በመንግሥት ላይ ያለው እምነት እንዲሸረሸር ያደርጋል፡፡ በፖለቲካው መስክ እየታዩ ያሉ ለውጦችን ለማስቀጠል የኑሮ ውድነት መፍትሄ ይፈልጋል፡፡ ህገወጦችን መቅጣት አልያም ህዝቡ አማራጭ ገበያ የሚያገኝበትን ሁኔታ መፍጠር ያስፈልጋል፡፡
የክረምት ወቅት ገብቷል፡፡ ይህ ወቅት ለአገራችን አርሶ አደርም ሆነ ከተሜ ፈታኝ ነው፡፡ ገበያው የህገወጥ ነጋዴዎችና ደላሎች መጫወቻ ከሆነ ደግሞ ችግሩ ውስብስብ ይሆናል፡፡ ችግሩ የህዝቡን የተለያዩ ጥያቄዎች ለመመለስ በሚንቀሳቀስ መንግሥት ላይም አሉታዊ ተጽዕኖ ያሳርፋልና መሰረታዊ ለውጥ የሚያመጣ እርምጃ ሊወሰድበት ይገባል፡፡
‹ሌብነትን እምቢኝ አሻፈረኝ ያላችሁ ዕለት እኔን እንዳመሠገናችሁ ይቆጠራል፡፡ ይኼ ክልል የእኔ፣ ይኼ ወሰን የእኔ ነው ውጡልኝ መባባልን አቁመን፣ በፍቅር ተግተን...
የኢትዮጵያ ዋና ከተማ ፣ አዲስ አበባ ላይ ውበት ለመጨመር የወጠኑ ወጣቶች እንቅስቃሴ ከጀመሩ ሰነባብተዋል። ለወትሮው በማስታወቂያ ወረቀቶች ውበታቸውን አጥተው የነበሩ የመንገድ ዳር ግንብ እና ግድግዳዎችን በውብ የስዕል ስራዎች አስጊጠዋል፣ ተስፋቸውን እና ህልማቸውን ለተመልካች አቅርበዋል፥
አሁን ላይ ደግሞ ከደጋፊ ተቋማት ጋር በተባበር ወጣቶቹ -የጎዳና ላይ ስዕሎችን በመጠቀም የተለያዩ ማህበራዊ መልዕክቶችን በአዲስ መልክ እያስተላለፉ ነው። የቡድናቸው ስም አዲስ የጎዳና (አደባባይ) ጥበብ ይሰኛል። የቡድኑ አጋር መስራች ሰለሞን ክፍሌ የቡድኑን አጀማመር እና ህልም አጋርቶናል።
የፌደራሉ ጠቅላይ ፍርድ ቤት የቀድሞ የአንድነት ለዴሞክራሲና ለፍትህ ፓርቲ የአመራር አባል የነበሩት አቶ ሃብታሙ አያሌውና ሰባተኛ ተከሣሽ አቶ አብርሃም ሰሎሞን እንዲፈቱ የበታች ፍርድ ቤት የሰጠውን ትዕዛዝ አግዷል፡፡
በተያያዘ ዜና ቀድሞ የመላ ኢትዮጵያ አንድነት ድርጅት ፕሬዚዳንት የነበሩት አቶ ማሙሸት አማረን የፌደራሉ አንደኛ ደረጃ ፍርድ ቤት አራዳ ምድብ ችሎት በነፃ አሰናብቷቸዋል፡፡
ለ70 እና 80 ዓመት አዛውንቶች ህልውና ሲባል የእነርሱ የልጅ ልጅ የሆኑ የ17፣ 16 እና 15 ዓመት ልጆች አሰልጥኖ ጠመንጃ ማስያዝ ከሞራል አኳያ ነውር፤ ከህግ አንጻር ወንጀል መሆኑን ሌተናል ጄኔራል ዮሐንስ ገ/መስቀል አስታወቁ ፡፡
ሌተናል ጄኔራል ዮሐንስ በወቅታዊ ጉዳዮች ዙሪያ በተለይ ለአዲስ ዘመን ጋዜጣ እንደተናገሩት፤ የትግራይ ህዝብ እንደማንኛውም ኢትዮጵያዊ ሁሉ ግጭት የሚፈልግ ህዝብ አይደለም፡፡ በወንጀለኛ ቡድኑ በመከላከያ ሠራዊቱ ላይ የተፈጸመ ጥቃት በህዝቡም ላይ የተፈመው ወንጀል ነው፡፡
ይህ ቡድን ከ18 ዓመት በታች የሆኑ ሕፃናትን መሳሪያ አስይዞ ለህልውናው ሲል በቀሰቀሰው ግጭት እየማገደ እንደሚገኝ ያመለከቱት ሌተናል ጄኔራል ዮሐንስ ፣ እነዚህ ሕፃናት መማርና ሰልጥነው ሥራ መያዝ ሲገባቸው ለዚህ ቡድን አዛውንቶች ህልውና ማቆያ መስዋዕት ሊሆኑ እንደማይገባ አመልክተዋል፡፡
“የትግራይ ህዝብ ከጦርነት ወደ ጦርነት እየተንከባለለ ህይወቱን እየገበረ የመጣ ህዝብ ነው። ከጠመንጃ ጋር ጎን ለጎን የሚኖር ህዝብ ነው። ከዚህ መገላገል አልቻለም። ከብዙ መስዋእትነት በኋላ ዛሬም እነዚያው ሰዎች አፍነው እንዲሰቃይ እያደረጉት ናቸው። ለዚህ ደግሞ በልዩ ኃይሉ ውስጥ የተካተተው ወጣት ከዕድሜ በታች የሆነና ፣ለውትድርና የሚበቃ አለመሆኑ የዚሁ እውነታ ማሳያ ነው “ብለዋል።
ሰዎቹ ከአዲስ አባባ ሸሽተው እንደሄዱ ያሰቡት ስለ ትምህርት ወይም ስለ ሙያ ሳይሆን፤ ህዝቡን አጭበርብረው ገብተው ይሄንን መንግሥትና አገሪቱን በማብጠልጠን ህዝቡ እነሱን እንዲከተል ማድረግ ነበር ያሉት ጀነራሉ ፣ያ ካልሆነ ደግሞ አገሪቱን እናበጣብጣታለን የሚል ነበር። የዚህ ሁሉ ምክንያታቸው ደግሞ እንዳንነካ በሚል ስጋት ነው። ይህ ደግሞ ድንቁርናም ፤ ፍርሐትም ፤ ወንጀልም እንደሆነ አስታውቀዋል።(ኢኘድ)
በግብር ጭማሪው ላይ ቅሬታና ተቃውሞ ለሚያሰሙ የንግዱ ማህበረሰብ አባላት የሚሰጠው መንግሥታዊ ምላሽና የጉዳዩ አያያዝ ሰብዓዊና የዜግነት መብቶቻቸውን የጠበቀ ሊሆን ይገባል፤ በክልሎች መካከል ለግጭት መንስኤ የሚሆኑ ጉዳዮችም በአስቸኳይ እልባት ይሰጣቸው – ETHIOPIAN HUMAN RIGHTS COUNCIL
በግብር ጭማሪው ላይ ቅሬታና ተቃውሞ ለሚያሰሙ የንግዱ ማህበረሰብ አባላት የሚሰጠው መንግሥታዊ ምላሽና የጉዳዩ አያያዝ ሰብዓዊና የዜግነት መብቶቻቸውን የጠበቀ ሊሆን ይገባል፤ በክልሎች መካከል ለግጭት መንስኤ የሚሆኑ ጉዳዮችም በአስቸኳይ እልባት ይሰጣቸው
የሰብዓዊ መብቶች ጉባዔ በግብር ጭማሪው ላይ ከንግዱ ማህበረሠብ ለተነሳው ቅሬታና ተቃውሞ እንዲሁም በክልሎች መካከል ለሚነሱት ግጭቶች ምላሽ እንዲሰጣቸው ጠየቀ። ሰመጉ ጳጉሜ 04 ቀን 2009 ዓም ይፋ ባደረገው ጋዜጣዊ መግለጫ የኢትዮጵያ ገቢዎችና ጉምሩክ ባለስልጣን ‹‹አማካይ የቀን ገቢ ግምት›› በማለት በንግድ ማህበረሰቡ ላይ የጣለውን የግብር መጠን ተከትሎ ከንግድ ማህበረሰቡ የገቢ ግምትና የግብር አወሳሰኑ የቀን ገቢያችንን ያገናዘበ አይደለም፣ እጅግ የተጋነነ ነው በማለት ከፍተኛ ቅሬታ በአዲስ አበባ ከተማና በተለያዩ የሀገሪቱ ከተሞችና አካባቢዎች ያቀረበው ተቃውሞና አቤቱታ አሁንም እንደቀጠለ ሲሆን፤ ችግሩን ለመፍታት የመንግስት አካላት በንግዱ ማህበረሰብ ላይ የሚፈፅሙት ዛቻ፣ ማስፈራራት፣ የሱቅ ማሸግ፣ የተሽከርካሪ ሠሌዳ መፍታት እና ሕገ ወጥ እስር ሕገመንግስቱን የሚፃረር መሆኑን ሰመጉ ገልጿል።
በመግለጫው ሁለተኛ ክፍልም በሃገራችን የተለያዩ አካባቢዎች ከማንነት፣ ከአስተዳደርና ከድንበር ይገባኛል ጥያቄ ጋር በተያያዘ ግጭት እየተቀሰቀሰ እንደሆነ፤ በአንዳንድ አካባቢዎችም ውሎ አድሮ ሊቀሰቀስ እንደሚችል ስጋቱ የገለፀ ሲሆን፤ መንግስት ከሕብረተሰቡ ጋር በመመካከር አስቸኳይና ዘላቂ መፍትሔ እንዲሰጥ ሰመጉ ጥሪውን አቅርቧል።
ብምኽንያት 8 መጋቢት ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂ-ኣንስትዮ፡ ብፈጻሚ ቤት ጽሕፈት ኤርትራዊ ሃገራዊ ባይቶ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ቤ/ጽሕፈት ኤርትራውያን ደቂ-ኣንስትዮ ዝወጸ መግለጺ፡
ንሕና ኤርትራውያን ደቂ-ኣንስትዮ ነዛ ብዓለም ደረጃ ንመበል102 ዓመት እትኽበር ዘላ መዓልቲ ደቂ-ኣንስትዮ ክነብዕል ከለና፤ ኣብ ደቂ-ኣንስትዮ ንዝበጽሐን ዝበጽሕ ዘሎን ጾታዊ ጭቆናን ኣግላሊ ኣሰራርሓን ማእከል ብምግባር ጥራይ ዘይኮነ፡ ወጽዓና ኣካል ኣምሳል ናይ’ቲ ዝበዝሐን ብቐጻሊ ብህግደፍ ዝሳቐ ዘሎ መላእ ሕብረተሰብናን ምዃኑ ብምግንዛብ፣ ናይ ኩሎም ውጹዓት ወገናትና መሰረታዊ ሰብኣውን ደሞክራስያውን መሰላት ከይተኸብረ፡ መሰል ውጽዕቲ ጓል-ኣንስተይቲ ከምዘይረጋገጽ ብምርዳእ እዩ። ብተወሳኺ ከም ኣካል ናይ ኩለን ፍትሒ ዝጸምኣና ውጹዓት ደቂ-ኣንስትዮ ዓለም መጠን፡ ነታ ካብ 1910 ጀሚራ ዓመት መጸ ብድምቀት እትኽበር ካብ ድቕድቕ ጸልማት ናብ ብርሃን ጾታዊ ማዕርነት ዝኸፈተት ታሪኻዊት ዕለት ምኽንያት ብምግባር፡ ውሽጣዊ ምትእስሳርና ብምሕያል ክንዲ ዝዓቕምና ድምጽና ንማሕበረ-ሰብ ዓለም እነስመዓላ ናይ ቃልሲ መድረኽ’ውን እያ።
ኣህጉራዊት መዓልቲ ደቂ-ኣንስትዮ 8 መጋቢት እተን ተቓሊሰን ዝተዓወታ ደቂ-ኣንስትዮ ዝሕበናላ፡ ኣብ መስርሕ ዝርከባ ድማ ብዝያዳ ድልዱል ውዳበ ፈጢረን ብትብዓትን ብቕዓትን ንመሰለን ደው ዝብላላ ዕዝዝቲ ዕለት እያ። ህዝብና ኣብ ትሕቲ ፍጹም ጨና ደሞክራሲ ዘይብሉ ጨፍጫፊ መንግስቲ ህግደፍ ብምህላዉ፡ ተደራራቢ ወጽዓ ማለት ዱሑር ባህልን ኣተሓሳስባን ቀይዱ ተባዕታዊ ጸቕጥን ኢዲሞክራስያዊ ምሕደራ ህግደፋዊ ስርትዓን ዝተሰከምና ውጹዓት ደቂ-ኣንስትዮ ኤርትራ፡ ጾርና ነውረደሉ፡ ተሳትፎና ብሕግን ብግብርን ነረጋገጸሉ ጥጡሕ ባይታ ንምፍጣር፡ ዝያዳ ልዕሊ ካልእ ግዜ ብተናጸል ዘይኮነ ብሓባር ንቃለሰሉ ወሳኒ መድረኽ’ዩ። ካብ’ቲ ዝተሓተ ናብቲ ዝለዓለ ክንበጽሕ መጀመርያ ጠንቅን ሳዕበንን ዘቤታዊ ሕሰምና ከነለሊ፡ ሓንሳብን ንሓዋሩን ዝውገደሉ፡ ንጹር ኣንፈት ክንጭብጥን ግብራዊ ተሳትፎ ከነረጋግጽን ከም ዘለና ንርዳእ። ካብ’ዚ ተበጊስና ጾታዊ ማዕርነት ብዓለም ደረጃ ኣብ ከመይ ኩነታት ይርከብ፣ ተሳትፎ ደቂ-ኣንስትዮ ኣብ ፖለቲካዊ፡ ቁጠባዊ፡ ምምሕዳራዊ፣ ማሕበራዊ፡ ባህላዊ መዳያት እንታይ ይመስል፡ ካብ ካልኦት ተመክሮ ንሓፍሰላ፡ ንድሕሪት ምልስ ኢልና ኸኣ ግደ ኤርትራዊት ጓል ኣንስተይቲ ኣብ ግዜ ዝተናወሐ ዕጥቃዊ ነጻነታዊ ቃልስን ሎምን ብምንጽጻር እንርእየላ፡ ውዳበና ኣሐይልና፡ ካብ ዝጸናሕናዮ ሓኒና ንቕድሚት ንምርሸላ ፍልይቲ ዕለት’ያ።
ናይ ሓደ ሕ/ሰብ ፍትሓዊ ቃልሲ ብዘይተሳትፎ ደቂ-ኣንስትዮ ኣይዕወትን እዩ። ጾታዊ ማዕርነት’ውን ብሃገር ደረጃ ስርዓተ ምልኪ ተወጊዱ ልዕልና ግዝኣተ ሕጊ ከይነገሰ፡ ሉዑላዊ ስልጣን ናይ ህዝቢ ኣብ ባይታ ብግብሪ ከይተረጋገጸ፡ ኮታ መሰል ኩሎም ዜጋታትን ማሕበራዊ ክፍልታትን ከይተኸብረ ንበይኑ ተነጺሉ ዝምለስ ሕቶ ስለዘይኮነ፡ ጸላእን ፈታውን ምልላይ፡ ካብ ብተናጸል ብዝመስለካ ውደባ ምፍጣር፡ ኣብ’ዚ ከይተሓጸርካ ንዝለዓለ ሓባራዊ ዕማም ብሓሳብን ብግብርን ድልዊ ምዃን የድሊ። እዛ ሎሚ ኣብ ዓመተ 2012 ኮይና ነኽብራ ዘለና 8 መጋቢት ኣህጉራዊት በዓል ደቂ-ኣንስትዮ፡ ፍልይቲ ዝገብራ፡ተበታቲኑ ነንበይኑ ክሃልኽ ዝጸንሐ ደምበ ኤርትራውያን ሓይልታት ደለይቲ ለውጢ፡ በበይንኻ ጉያ ከም ዘየዋጽእ ተረዲኡ፡ ደረጃ ብደረጃ ፍልልያቱ እንዳጽበበ፡ ዓቕሊ ጽሮቱ እንዳወሰኸ መጺኡ፡ ንነዊሕ ዓመታት ሃርር ክንብሎ ዝጸናሕና፡ ንኹሉ ክፍልታት ዝጥርንፍ ሰፊሕ ግንባር ብመንገዲ ዕውት ሃገራዊ ጉባኤ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ክውን ኣብ ዝገበርናሉን፡ ኤርትራዊ መንእሰይ ናይ ቃልሲ ኒያቱ ተበራቢሩ ኣብ ቅሉዕ መድረኽ ምስ መሓውራት ህግደፍ ኣብ ዝኳሸሓሉን ዘሎ ምቹእ ናይ ቃልስን ለውጥን መድረኽ ብምህላውና እዩ።
ኤርትራውያን ብዙሕን ክቡርን ናይ ሂወት ዋጋ ዝኸፈልናሉ ሃገራዊ ነጻነት፡ ካብ’ቲ በዓል ቤት ዝኾነ ህዝቢ ብሓይሊ ብረት ተመንዚዑ ይርከብ። ሃገርና መሰረታዊ ሰብኣውን ደሞክራስያውን መሰል ዜጋታትን ኩሎም ማሕበራዊ ክፍልታትን ኣብ ተጋሂሱን ነጻነት ልዑላውነት መሬት ዝብል መስመሩ ዝሰሓተ ኣስካሪ ፕሮፖጋንዳዊ ነፍሕታት ንኣስታት 20 ዓመታት ልዕነት ሒዙ ኣሎ። ዘመን ዝሰገሮ ባርነት ነጊሱ ኤርትራዊት ጓል ኣንስተይቲ ናይ ኣደታታ ክብርን መዓርግን ስኢና መርወዪ ስምዒት ስበስልጣን ህግደፍ ኮይና ኣደዳ ተመሓላለፍቲ ሕማማትን ዘይተደላዪ ጥንስን ሕርስን ኮይና ብመሪር ሓዘንን ዓሚቕ ድኽነትን መጻኢኣ ጸልሚቱ መልከዓ ተዳዊኑ ኣሎ። እቲ ጠንቂ ሕሰም ናይ ኩሉ ሕብረተሰብ ኤርትራን ኤርትራዊት ጓል-ኣንስተይትን ዝኾነ ጠላም ኢደ-ወነናዊ ስርዓት ድሮ ሓቀኛ መንነቱ ተፈሊጡስ ብወሳኒ መልክዑ ካብ ህዝቢ ኤርትራን ዞባናን ደላዪ ሰላም ማሕበረሰብ ዓለምን ተነጺሉ ማይ-ቤቱ ተሓቑዊኑ ብባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ኣብ’ቲ መንግስቲ ጥራሕ ዘነጻጸረ እገዳ ተበዪኑሉ ይርከብ።
ኤርትራዊት ጓል-ኣንስተይቲ ሎሚ ብሃገር ደረጃ ኣጋጢሙ ዘሎ ከም ህዝብን ሃገርን ቀጻልነትና ናበይ ዘብል ኣሰካፊ ሓደጋ ንምእላይ፡ ምስ ኩሎም ወገናታ ሓቢራ፡ ነቶም ወሰንቲ ሕቶታት ሰላምን ደሞክራስን ንምምላስ ብዝነጸረ ኣንፈት ናይ ቃልስን ብዝጸፈፈን ዝሓየለን ውደባን ዝጀመረቶ ቃልሲ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ከተጎሃህርን ከተስፍሕን’ዩ ዘለዋ። ደኒንካ ምብካይ ወይ በበይንኻ ብዝተበታተኸ መልክዕ ኣንጻር ምልኪ ዝግበር ተቓውሞ ከምዘየዐውት፡ ተመክሮ 20 ዓመት ኣንጻር መግዛእቲ ህግደፍ ዝመጻእናዮ ጉዕዞ ኣብሪሁልና’ዩ። ሎሚ ህግደፍ መንእሰይ ገፊፉ ኣብ ዘይፍትሓዊ ኲናት ኣእትዩ ጠጢቑ፤ ኣብ ዶባት ብተኲስካ ቅተል ትእዛዝ መእሰያት ረሺኑ፤ ፍቐድኡ ብኣጸያፊ ዓመጽ ደቀንስትዮ ተጋሲሱ፣ ንብረት ኣራሲዩን፣ ዕዳጋ ገቢቱን፣ እናተባህለ እታ ስድራ-ቤታዊ ጾር ዝተሰከመት ፈራይትን ኣላይትን ኤርትራዊ ኣደ፡ ሓሲምዋ ከፊእዋ ዝብል ዜና ምስማዕን መሬት እንዳቖስቆስካ ምቑዛምን መድረኹ ኣይኮነን።
እዚ መድረኽ’ዚ፡ መድረኽ ሕኑን ቃልስን ለውጥን’ዩ። ውጽዕቲ ኤርትራዊ ጓል-ኣንስተይቲ ኣብ ስልጣን ዘሎ ወተሃደራዊ መንግስቲ ብባህሪ ዘይውክላ፡ ብሕጊ ብመንገዲ ህዝባዊ ምርጫ ዘይተሰቕለ፡ ብተግባር ኣብ ዘይጽሒ ሓዘንን እህህታን ክትነብር ዝፈረደ፡ ሕሉፋት ባዕዳውያን ገዛእቲ ዘይገበርዎ ዝገብር ብቃልሲ ክውገድ ዘለዎ ጨካን ገዛኢ ምዃኑ ብንቕሓት ተረዲኣ፡ እቲ እንኮ ኣማራጺኣ ዝርገሐ ውዳበአ ብምስፋሕን ብምጉልባትን ምስ ኩሎም ንለውጢ ዝቃለሱ ወገናት ቀላጽማ ብምውህሃድ፡ ዕምሪ ጸላኢኣ ዝሓጽረሉ ኩሉ ኣገባባት ቃልሲ ተጠቒማ ምቅላስ ጥራሕ’ዩ። ውደባ ናይ ደቂ-ኣንስትዮ በቲ መድረኽ ዝጠልቦ ዓይነትን ዓቐንን ኣይኹን’ምበር፡ ኣብ ትሕቲ ዝተፈላለያ ፖለቲካዊ ውድባት ነብሰን ውዲበን ክነጥፋ ጸኒሐን’የን። ከምቲ ኣብዝሓለፈ መድረኻት ዘመስከርናዮ ሕጂው‘ን ምስ ምምጻእ ኤርትራዊ ባይቶ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ነንሕድሕድና ተፋሊጥናን ዝምድናታትና እንዳስፋሕናን እንረኽቦ መድረኻት ተጠቂምና ኣብ’ቲ ዝካየድ ዘሎ ህዝባዊ ቃልሲ ዘይስገር ኣበርክቶ ንምግባር በቒዕና ንርከብ።
እዚ ሎሚ ተበጺሑ ዘሎ ናይ ቃልሲ መድረኽ ብዕድል ወይ ብኣጋጣሚ ዝመጸ ኣይኮነን። ፍረ ውጽኢት ናይ’ቶም ኣላሽ ከይበሉ ብጽንዓትን ሓቦን ጸረ-ምልኪ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ክቃለሱ ዝጸንሑ ሃገራውያን ደሞክራስያውያን ሓይልታት’ዩ። ቃልስና እንዳወደቐን እንዳተንሰአን ኣብ’ዚ በጺሑ ኣሎ። ካብ ሕጂ ግን ንቕድሚት ናብ ዘይተርፍ ዓወት ደኣምበር ንድሕሪት ዘብል የብልናን። ጥጡሕ መቃለሲ ባይታ ተፈጢሩ ኣሎ፡ ዘመናዊ መራኸቢታትን፡ ብዕውት ሃገራዊ ጉባኤ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ኣቢልና ዝጨበጥናዮ ሕድሕድ ኣፍልጦን ሕጋዊ ውደባን ረኺብናኣለና። ስለዚ መታን ዝወጠናዮ መደባት ብኣድማዕነት ክንፍጽም፡ ሓሳባትና ከነስምዕን ናይ መወዳእታ ሸቶና በቲ ንደልዮ ክንሃርምን ግዜ ከይወሰድና ናትና ተሓታትነት ዘለዎ ውደባ ካብ ላዕሊ ክሳብ ታሕቲ ክንዝርግሕን ነቲ ብምሉእ ተሳትፎና ዘጽደቕናዮ ውሳኔታት ሃገራዊ ጉባኤ ንደሞክራስያዊ ለውጢ፡ ኣብ ተግባር ንምትርጓም ብዘይተጎላባነት ክንሰርሕ ብኣጋጣሚ እዛ ታሪኻዊት ዕለት ዳግም ቃልና ኣሐዲስና ክንምርሽ ኣለና። ኤርትራዊት ጓል-ኣንስተይቲ ዝያዳ ተሰካሚት ኣደራዕ ናይ’ቲ ሕሰም ንስኺ ከም ምዃንኪ መጠን፡ ኣብ ንደሞክራስያዊ ለውጢ ዝግበር ዘሎ ቃልሲ ኣብነት ናይ ስሕበትን ዓወትን ደኣምበር፡ ተጸባይትን ተጎታቲትን ክትኮኒ ኣይግባእን።
ንሕና ኣብ ዝተፈላለያ ዩኒቨርሲቲታት ኢትዮጵያ እንመሃር ኤርትራዊያን ስደተኛታት። ብዛዕባ ህሉዉ ኩነታት ሃገርና ንምምይያጥ “ንቑሕ ዉዳበ – ህዝባዊ ሕቶ ይምልስ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ካብ 13 ክሳብ 18 ነሓሰ 2012 ኣብ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ተጋቢእና፣ ኣብዚ ን6 መዓልታት ዝቐጸለን ዉዕዉዕ መንፈስ ኩሉ ተሳታፊ ዝተንጸባረቐሉን መኣዲ ዘተ። ንኩነታት ሃገርና ብኹለንትናኡ። ማለት ብፖለቲካዊ። ማሕበራዊ። ቁጠባዊን ዲፕሎማስያዊን ሸነኻቱ ብዕምቈት ገምጊምና፣
እዚ ዋዕላ’ዚ ከም ትጽቢት ኩሉ ተሳታፊ ኣብ መንጎ ተማሃሮ ጥሙር ኣረኣእያታት ኣብ ምምዕባልን ኣብ ጉዳይ ሃገር ሚዛናዊ መረዳእታ ኣብ ምሓዝን ኣወንታዊ ኣበርክቶ ዝነበሮ ኣብ ርእሲ ምዃኑ። ንህጹጽነት ጉዳይ ሃገርና ኣብ ግምት ዘእተወ ዘተ ዝተኻየደሉን ህሉዉ ዓቕምታት ተማሃሮ ብምፍታሽ ናብ ምዉህሃድ ዝቐንዐ ናጻ ሓሳባት ዝወሓዘሉን ኣጋጣሚ እዩ ነይሩ፣ በዚ መሰረት ተሳተፍቲ ዋዕላ ብጉጅለታት ተኸፋፊሎም ኣብ ዘካየድዎ ደሞክራስያዊ ዘተን ምርድዳእን ንኩነታት ሃገርና ኣብ ኣርባዕተ ዓበይቲ ኣርእስታት ከፋፊሎም ብምርኣይ ነዚ ዝስዕብ ገምጊሞም።-
ለ።- ብሕሱም ዉሽጣዊ መግዛእቲ። ምዝመዛን ባርነትን ዘሰክሖ ህዝብና። እግሩ ናብ ዝመርሖ እናተሰደ መመሰሊ ስደትን ከርተትን ይኸዉን ምህላዉ ትንታነ ብዝመልኦ ኣገባብ ተዘትዩሉ፣ ብተወሳኺ ጉጅለ ህግደፍ ንስደትን ማሕበራዊ ቅልዉላዉን ህዝብና ከም ምንጪ ኣታዊ ዝጥቀም ኣብ ታሪኽ ናይ ፈለማ ኣረሜናዊ ስርዓት ምዃኑ ተገምጊሙ፣
ሐ።- ጉጅለ ህግደፍ ንዶባዊ ሽግር ከም መመሳመሲ ብምጥቃም ዓንዲ ማእከል ስርዓተ ፍትሒ ዘየፍቅድን ብዙሕነት ኣረኣእያታት ዘይጻወርን ፖለቲካዊ ስርዓት ብምህናጽ ልጓም ኩሉ ዓይነት ስልጣን ጨቢጡ ንሃገርና ናብ ኣንፈት ጥፍኣትን ምብትታንን ይጋልባ ከም ዘሎ ገምጊምና፣ ከም ዉጽኢቱ ኣንጻር ህዝቢ ሂትለራዊ ሴፉ ብምምዛዝ ጸዊኻ ዘይዉዳእ ቅትለትን መጭወይትን ይፍጽም ከም ዘሎ በሪሁ፣ ኣብ ርእሲኡ ኣንፈቱ ዝሰሓተ ፖሊሲ ብምኽታል ናብ ክብሪ ህዝቢ ዘዋርድ ዉድቀት ይመርሓና ከም ዘሎ ብግልጺ ዘቲናሉ፣
መ።- ብገታርን ግን ከኣ ምስሉይ ፖሊሲ ዝምራሕ ጉጅለ ህግደፍ “ኣነ ዝበልክዎ ጥራይ ይኹን” ብዝብል ትምክሕታዊ ኣከይዳ ንህዝቢን ሃገርን ኤርትራ ካብ ማሕበረሰብ ዓለም ነጺሉ ጅሆ ሒዝዎ ከም ዝርከብን ኣብ ሰላምን ሰናይ ጉርብትናን ዘይኣምን ናይ ወጻኢ ፖሊሲ ብምኽታል’ዉን ርግኣት ዞባና ናይ ምሕማስ ተራ ይጻወት ከም ዘሎን ብዕምቈት ተዘትዩሉ፣
ኣብዚ ኩነታት ሃገርና ካብ ዝኸፋአ ናብ ዝገደደ እናዓረገ ዝኸደሉ ዘሎ ተኣፋፊ እዋን። ሃገርና ኤርትራ ልዕሊ ዝኾነ ካልእ ግዜ ብዝያዳ ኣብዚ እዋን ህጹጽ ረድኤት ዜጋታታ ትጠልብ ከም ዘላ ብምእማን ኣበርክቶና ከም ተማሃሮ እንታይ ክኸዉን ከም ዘለዎ ምስ ተመያየጥና’ዉን ኣብዚ ዝስዕብ መደምደምታ በጺሕና፣
ብዉልቂ ዝግበር ምንቅስቓስ ተማሃሮ ዘምጽኦ ለዉጢ ከም ዘየለ ብምእማን። ምስ ሃገራዊ ባይቶ ንደሞክራስያዊ ለዉጢን ስምረት መንእሰያት ኤርትራ ንድሕነት ሃገርን ተሓባቢርካ ምስራሕ
ኤርትራዊያን ተማሃሮ ኣካል ናይቲ ዝዓበየ ኤርትራዊ ስደተኛ ኣብ ኢትዮጵያ ከም ምዃንና መጠን። ማሕበራዊ ሽግራት ስደተኛታት ዘፋኹስ ንጥፈታት ኣብ ምስልሳል እጃምና ምብርካት
አቤ የድንገተኛ የጤና ችግር አጋጥሞት ላለፋት ወራት በአሜሪካን ዋሽንግተን ሆስፒታል የገባው አቤ ከፍተኛ የህክምና ክትትል ሲደረግለት ከቆየ በዋኃላ ዛሬ የተሻለ የጤነት ደረጃ ላይ ስለሚገኝ ወደ ቤቱ መግባት ችሏል።
የብረት አሚሌት እና አስገዳጅ ማራኪዎች አትቲክስን ለ 750 ዓመታት ለመሥራት ፣ ለማሰር እና ለማጠናቀቅ ወስደዋል ፡፡ የአንገት ጌጣ ጌጥ የተሠራው ከቀዝቃዛ የብረት ሜታሮይት በተሠራው ማዕከላዊ የብረት ክታብ ዙሪያ ነው ፡፡ በብረት ኤሌሜንታል እገዛ ፣ አቲቲስ የብረት አምቱን ከኦራቱ ጋር በማሰር ከአስማት ጥቃቶች እንዲከላከልለት አደረገ ፡፡ ብረት የአስማት ተቃራኒ ነው እናም ከአስማት ተጠቃሚዎች እና ከፋይ ልዩ የመከላከያ መስክ ይሰጠዋል ፡፡ ባዕድ አመጣጥ በመኖሩ ምክንያት ቀዝቃዛ ብረት ከምድር ጋር ምንም ዓይነት ግንኙነት የለውም እናም በምድር ላይ ከሚገኘው ብረት በተሻለ አስማት ማገድ ወይም ማጥፋት ይችላል ፡፡ ለእርስዎ አመጡ ከኬቪን ሄሪን ተከታታይ ገጾች ፣ የብረት ድሩዝ ዜና መዋዕል.
ዝርዝሮች: የብረት አሚቱ በትክክለኛው ብረት ውስጥ ይጣላል እና ዲያሜትሩ 32 ሚሜ እና ክብደቱ 11 ግራም ነው ፡፡ ማራኪዎች በግምት 13 ሚሜ በ 13 ሚሜ ይለካሉ ፡፡ ማራኪዎቹ በብር 1.1 ግራም እስከ 2.1 ግራም ባለው ብር ፣ ከ 1.2 ግራም እስከ 1.7 ግራም በፒተር ውስጥ ይመዝናሉ ፡፡ የብረት ክታብ እና አስገዳጅ ማራኪዎች በ 20 "ረዥም አይዝጌ ብረት ሮሎ ሰንሰለት ላይ ተሰቅለዋል። ሰንሰለቱ 4 ሚሜ ውፍረት አለው።
እያንዳንዱ የአንገት ጌጣ ጌጥ ላይ ያሉት አሥሩ ማራኪዎች ብዙውን ጊዜ ከሚጠቀሙባቸው የአትቲከስ ማያያዣዎች ወይም አስማቶች መካከል አንዱን ይይዛሉ ፡፡ ጉንጉን በሚለብስበት ጊዜ እነዚያን ማሰሪያዎችን በፍጥነት መጣል ይችላል ፡፡
የ ስታግ, Olfልፍሆንድ, ጉጉት ና Otter ቅርጾች ወደ እነዚያ እንስሳት ቅርጾች ቅርፅን ለመቀየር ማሰሪያዎችን ይይዛሉ ፡፡ የኦተር ማራኪነት እንዲሁ አቲቱስን የውሃ ውስጥ መተንፈስ እንዲችል ያስችለዋል እናም ከብረት አምቱ ጋር በመተባበር ከሴልኪዎች ፣ ከሲረን እና ከመሳሰሉት ነገሮች ይጠብቃል ፡፡
የ አስማታዊ እይታ ወይም የ “ፋየር እስክፕስ” ውበት ፣ ሦስተኛው ዐይን በአስማታዊ እና ከተፈጥሮ በላይ በሆነ ህብረ-ህዋስ ውስጥ እንዲታይ ፣ በፋይ ማራኪዎችን ለማየት እና አስማታዊ ጁጁን ለመለየት ያስችለዋል።
ማስታወሻ: - ለረጅም ጊዜ በውኃ ወይም በእርጥበት መጋለጥ ብረት ዝገት ያስከትላል ፡፡ ዝገት ከማንኛውም የብረት ዘይት ውስጥ በተነከረ ጨርቅ በማሸት ከብረት ሜዳሊያዎ ሊወገድ ይችላል።
አቲቱስ ኦሱሊቫን በብረት ኬር ሄርኔን በተከታታይ በተከታታይ በተከታታይ በተጠቀሰው የብረት ድሩይ ዜና መዋዕል መጽሐፍ ውስጥ ገጸ-ባህሪይ ነው ፡፡ "የብረት ድሩዝ ዜና መዋዕል" እና በውስጡ ያሉት ገጸ-ባህሪዎች እና ቦታዎች ፣ ለባዳሊ ጌጣጌጥ ፈቃድ የተሰጠው የኬቪን ሄረን የንግድ ምልክቶች ናቸው ፡፡ መብቱ በህግ የተጠበቀ ነው.
ምርጥ የደንበኞች አገልግሎት ዙሪያ! የአንገት ሐውልት በጣም የሚያስደንቅ ሲሆን በየቀኑ የምለብሰውን የባዳሊ ጌጣጌጥ ቁራጭ ለመምረጥ በዚህ ጊዜ በጣም ተቸገርኩ ፡፡ በሁሉም ማራኪዎች ላይ ዝርዝሮች በቦታው ላይ እና የአንገት ጌጡ እራሱ ምቹ እና አስደሳች ከሆነ! ይህንን ይግዙ እና እንደ እውነተኛ የብረት ድሩይ ይሰማዎት! በግዢዎቼ የበለጠ ደስተኛ መሆን አልተቻለም
በተከታታይ አባዬን እና እኔ ከብረት ድሩይድ ጋር ያስተዋወቀችው እናቴ ናት እናም ስለዚህ ብዙ ጊዜ ወደ ባዳሊ ጌጣጌጥ እና ወደ ብረት ድሩይድ ምርቶ turned ለእርሷ ስጦታዎች ዘወር እላለሁ ፡፡ ይህንን ከፈተች እና የአንገት ጌጣ ጌጥ ምን እንደ ሆነ ስትገነዘብ እና ሁሉንም ዝርዝሮች ስታስተውል ደነገጠች - መቀደድ የጀመረች ይመስለኛል!
ይህንን ለዓመታት ፈልጌ ነበር ፡፡ ሌሎች ብዙ የባዳሊ ቁርጥራጮችን ከገዛሁ በኋላ በመጨረሻ ቀልቼ ገዛሁት ፡፡ በጣም እወደዋለሁ! ይሆናል ብዬ ካሰብኩት የበለጠ በጣም ረቂቅ ነው ፡፡ ከፒውስተር ይልቅ ፈታኝ ማራኪዎችን አግኝቻለሁ ፣ በአሳማጆቹ ላይ ያለው ዝርዝር በጣም ጥሩ ነው ፡፡ ሁል ጊዜ እለብሳለሁ.
በአብዛኛው ጥሩ ፡፡ የብረት አሚት ስሜት እና ጥራት እወዳለሁ። የብር ማራኪዎች ከቅርብ ጥንታዊ ዘይቤ ጋር ቆንጆ እና ውስብስብ ናቸው። በሰንሰለቱ ውስጥ ካሉ ማያያዣዎች በአንዱ ትንሽ መቧጠጥ የአንገት ጌጡ በአንገቴ ላይ ይቀመጣል ፡፡ በቅርብ ምርመራ ላይ አገናኞቹ ትንሽ ሻካራ ያላቸው ትንሽ ጠርዞች አሏቸው ፡፡ አለበለዚያ በጣም የሚያምር ቁራጭ።
ሄይ ኪት! ያንን ወደ እኛ መላክ ከፈለጉ ፣ እኛ ሻካራ ባልሆነ በሌላ መተካት እንችላለን! ቁራጭዎን በመደሰትዎ በጣም ደስተኞች ነን። የባዳሊ ጌጣጌጥ በጣም እናመሰግናለን
ይህን ያገኘሁት ከዓመታት በፊት የብረት ድሪድ ዜና መዋዕል ያሳየኝን ጓደኛዬን ነው ፣ የመጨረሻውን መጽሐፍ አጠናቅቆ እሱ እዚያው ይገኛል ፡፡ ለልደቱ ይህን አገኘሁት እና በጣም አስደናቂ ነበር ፡፡
ዝርዝሮች: የሽማግሌው የምልክት ታንኳዎች በጥቁር ጥንታዊ ቅፅ የተጠናቀቁ ሲሆን 14 ኪ የወርቅ የጆሮ ሽቦዎችን ያጠቃልላል ፡፡ የጆሮ ጌጦቹ 23.1 ሚሜ ርዝመት ፣ 15.1 ሚ.ሜ ስፋት እና 1.4 ሚ.ሜ ውፍረት አላቸው ፡፡ የጆሮ ጉትቻዎች በግምት 7.8 ግራም (እያንዳንዳቸው 3.9 ግራም) ይመዝናሉ ፡፡ የጆሮ ጌጦቹ ጀርባ በሸካራነት እና በሰሪዎቻችን ምልክት እና በብረት ይዘት የታተመ ነው ፡፡
የቤቱን 40 ኛ አመትን በማክበር ከ Remi Landier እጅግ በጣም ውስን እትም Cognac። ለዚህ አገላለጽ ጥቅም ላይ የዋለው ክንዶቹ ቦይ ኢ-ዴ-ቪ በ 1970 ዎቹ መጀመሪያ ላይ ለሪሚ ላየር ተለወጠ እናም በ 2013 የልጅ ልጁ ግሬይንዲን ይሸጥ የነበረው 40 ጠርሙሶችን ብቻ ይሸጣል ፡፡ የ 40 ኛ ዓመትዎን / ዓመትዎን ለማክበር የሚሄዱ ከሆነ ፣ በጣም የቆየ ኮጎዋክ ይህን ለማድረግ ጥሩ መንገድ ይመስላል ፡፡
ከክልሉ ባህልና ቱሪዝም ቢሮና ከፌዴራል የዱር እንስሣት ጥበቃ ባለሥልጣን የተውጣጡ ባለሙያዎች ወደ ፓርኩ ሄደው የጉማሬዎቹን ድንገትና በብዛት መሞት ምክንያት እያጣሩ መሆናቸውን ቢሮው አስታውቋል፡፡
‹‹የፍትህ ሰቆቃ›› በሚል በተሰራጨው ዘጋቢ ፊልም ላይ በማዕከላዊ የወንጀል ምርመራ በደረሰበት ድብደባ በአካሉ ላይ ጉዳት የደረሰበት ወጣት ዮናስ ጋሻው ከተለያዩ አካላት ዛቻና መስፈራሪያ እየደረሰበት መሆኑን ተናገረ።
ከአዲስ ዘመን ጋዜጣ ጋር ባደረገው ቃለ መጠይቅ ላይ ወጣቱ እንደገለጸው፤ «የደረሰብኝን ግፍ በመገናኛ ብዙኃን ይፋ ማድረጌን ተከትሎ የተለያዩ ዛቻና ማስፈራሪያዎች እየደረሱብኝ ነው” ብሏል።
“ከሁሉ በላይ ግን ልቤን የሰበረው በበደል ፈፃሚዎች ባለሥልጣናት የሚደርስባቸውን ጫና በመፍራት አንዳንድ አከራዮች ለህይወታ ቸው አስጊ በመሆኔ ቤታቸውን እንድለቅ ማድረጋቸው ነው» ሲልም ነው ወጣት ዮናስ የተናገረው።
እርሱም ሆነ ሌሎች የታሰሩ ወገኖች ዋጋ የከፈሉት በፍትህ እጦት እንደመሆኑ ህዝቡም ሆነ መንግሥት የሚገባውን ከለላ ሊያደርግላቸው እንዲሁም ካሳ ሊከፈላቸው እንደሚገባ አስታውቋል።
በኢትዮጵያ ቤትኪንግ ፕሪምየር ላይ ደካማ ጉዞን እያደረገ የሚገኘው እና በደረጃ ሰንጠረዡ ግርጌ ላይ የተቀመጠው አዳማ ከተማ በዛሬው ዕለት ኢትዮጵያ ቡናን ሲመራ ከቆየ በኃላ ከእረፍት መልስ በተቆጠሩበት አራት ጎሎች 4ለ1 ለመሸነፍ ተገዷል፡፡ ከጨዋታው መጠናቀቅ በኃላ የክለቡ አሰልጣኝ አስቻለው ኃይለሚካኤል በገዛ ፍቃዳቸው ከክለቡ አሰልጣኝነት መሰናበታቸውን የገለፁ ሲሆን ክለቡ ከአሰልጣኙ መለያየት በኃላ በምትካቸው አዲስ አሠልጣኝ ለማምጣት ንግግር ጀምሯል። ሶከር ኢትዮጵያ ከምንጮቿ እንዳገኘችው መረጃ ከሆነ አዲስ ፕሬዝዳንት ያገኙት አዳማዎች አሠልጣኝ አዲሴ ካሳን ለመቅጠር መቃረባቸው ታውቋል።
የቀድሞ የሀዋሳ ከተማ፣ ደቡብ ፖሊስ፣ ወልቂጤ ከተማ እንዲሁም ከ2011 እስከ ተሰረዘው የዓምና የውድድር ዓመት አጋማሽ ድረስ በድጋሚ የሀዋሳ ከተማ አሰልጣኝ የነበሩት አሰልጣኝ አዲሴ ከክለቡ የበላይ አመራሮች ጋር በመሠረታዊ ቅድመ ሁኔታዎች ላይ መነጋገራቸው ተሰምቷል። አዲስ ነገር እስካልተፈጠረ ድረስም ቀጣዩ የክለቡ ዋና አሠልጣኝ ለመሆን መቃረባቸውን ለማረጋገጥ ችለናል።
ምስ ተቃወምቲ ሰልፍታት ሃገራዊ ዘተ ብምክያድ ጽገናዊ ለውጢ ክገብር ምዃኑ ክገልጽ ዝጸንሀ ፕረዚደንት ሱዳን ዑመር ሓሰን ኣልበሽር ንሓደ ካብ ጸለወቲ መራሕቲ ተቓወምቲ ሳዲቕ ኣል ማህዲ ኣብ ቀይዲ ከምዘእተዎ ተሓቢሩ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ሱዳን ዝነበረን ድሕሪ ድማ መራሒ ሰልፉ ዑማ ዝኾነን ሳዲቕ ኣልማህዲ፣ ብቀዳምይ ኣብ ቀይዲ ዝኣተወ፣ ሃሃገራዊ ጥልመት ስለዝፈጸመ’ዩ ክብል ንሓደ ላዕለዋይ በዓል ስልጣን መንግስቲ ምጥቃስ ሮይተርስ ገሊጹ።
እንተኾነ ሳዲቕ ኣልማህዲ ሓደ ካብ ጸለውቲ ፖለቲከኛታት እታ ሃገር ብምዃኑ፣ እቲ ዝመጽእ ዓመት ፕረዚደንታዊ ምርጫ ከካይድ ምዃኑ ዝገልጽ ዘሎ ፕረዚደንት ኣልበሽር ኣብ ልዕሊኡ ከምዚ ዓይነት ስጉምቲ ከምዘይወስድ ሓያሎ ሱዳናውያን ትንታነታቶም ይህብሉ።
ኢትዮጵያ የእግዚአብሔር መንግሥት አገልግሎት፡ ከመላው ዓለም፡ ቁም-ነገር ያዘሉ በርካታ ጥያቄዎች ተቀብላ ማስተናገድ ከጀመረች፡ እነኾ በርካታ ዓመታት አስቆጥራለች። ለዕድምተኞቻችን፥ ለተከታታዮቻችን፥ ለአገርና ወገን፡ እንዲኹም፡ ለወደፊት ቋሚ ቅርስ እንደሚኾን በማመን፡ የምታስተናግዳቸው እነዚኽ ጥያቄዎች፡ ተገቢ መኾናቸው ቢታመንም፡ አንዳንዶቹ ጥያቄዎች፡ ምናልባት፡ ኹሉም፥ አለዚያ፡ አብዛኛዎቹ፡ ቀደም ብለው ቀርበውልን መልስ በሰጠንባቸው፦
ከእርሱ በላይ ምንም ነገር የሌለ፤ ነገር ግን ኹሉን ነገር ያስገኘ፤ ወደርና ምሳሌ የሌለው፤ ፍጡር አሰቦ ሊደርስበት የማይችል፤ አንድ ረቂቅ ምሥጢራዊ ማዕከል፤ ምንጭና ኃይል ያለው የህልውና ባሕርይ ነው። ይህን የሚታየውንና የማይታየውን ግዙፉንና ረቂቁን፤ የሚንቀሳቀሰውንና የማይንቀሳቀሰውን፤ ሕያውንና ምውቱን ፍጥረት ኹሉ ከራሱ አስቦ የፈጠረ፤ በራሱ አግዝፎ የሠራና ለራሱ አዘጋጅቶ ያቀረበ፤ እርሱ ስለኾነ፤ “ፈጣሪ” ይባላል።
፪ኛ. እግዚአብሔር የአንድነቱ ስም ሲኾን፤ “እግዚእ፡- አብ፡- ሔር” የሚለው ደግሞ የሦስትነቱን ስም ያመለክታል። ይኻውም ፍጥረቱን የፈጠረው ጌታ ወልድ፤ ከአባቱ፤ ከአብና ከሕይወቱ ከመንፈስ ቅዱስ ጋር ያለውን፤ የአንድነትና የሦስትነት ምሥጢር በማሳየቱ ይታወቃል።
ኢትዮጵያ፡ የእግዚአብሔር መንግሥት፡ በኅዋ ሰሌዳዎቿና መድረኮቿ፡ በሌሎቹም፡ የመገናኛ መስመሮቿ አማካይነት፡ ለአንባብያን ባቀረበቻቸው፡ "ኢትዮጵያዊው፡ በማንነቱ ፍለጋ!"፥ "ኢትዮጵያ፡ የዓለሙ መፋረጃ!"፥ "ኢትዮጵያ እና ኢትዮጵያዊነት"፥ "አዳምና ሔዋን በኢትዮጵያ!"፥ እንዲሁም፡ “ምሥራች! ከእናት ኢትዮጵያ! ለኢትዮጵያ ልጆች፤ ስለኢትዮጵያዊነት"፥ ደግሞም፡ "Ethiopia: The Classic Case"፥ በተባሉት መጻሕፍቷ ውስጥ፡ ስለዚህ፡ ታላቅ ርእሰ ነገር፡ ዝርዝር ሓተታ፡ በሚበቃ ተሰጥቶበታል። እዚህም ላይ፡ ከዚያ መጽሓፋዊ ማብራርያ የተውጣጣ፡ የተጨመቀ አጠቃላይ መግለጫ እንደሚከተለው ቀርቧል።
ረዥም ዕድሜ ባለውና ሕያው በኾነው፡ በኢትዮጵያ ትውፊት፡ ህልውናን አግኝተው፥ እውን ኾነውና በሰውነት ጎልተው የሚታዩ፥ በቅዱሳት መጻሕፍት ውስጥ፡ በክብር ተመዝግበው የሚነበቡ፥ እግዚአብሔር አምላክ፡ ከፍጥረት መጀመሪያ አንሥቶ፡ ከሰው ልጆች ጋር የተካየዳቸው፡ ሰባት ኪዳናት ይገኛሉ።
“ኢትዮጵያዊነት” ከሚለው ቃል ጋር፡ የጥሬ ዘርና የምሥጢር፥ የዘይቤና የትርጉም ተዛምዶ ያላቸው፡ በዓለም ሕዝቦችና ቋንቋዎች ዘንድ የታወቁ፡ አንዳንድ ይፋ ቃላት አሉ። ከእነዚህ መካከል የሚከተሉት ተጠቅሰዋል፦
፪ኛ. ጥንታውያን የዓለም ፈላስፎችና ደራስያን፡ የኢትዮጵያን፡ ምድራዊት ገነትነትና የኢትዮጵያውያንን መልአካዊ አኗኗር፡ በመንፈስ በማየትና በዜና በመስማት፡ የኢትዮጵያን፡ ማንነትና የኢትዮጵያዊነትን ምንነት፡ በየጽሑፋቸው ለመግለጽ ይጠቀሙበት የነበረው፥ ይህን የመሰለውን ሕይወት፡ በምድር ላይ ለመፍጠርና ለማግኘት ይቻላል በሚል እምነት፡ የሰው ልጅ፡ ዛሬም እየተጠቀመበት የቀጠለው፡ “ዩቶፒያ” (Utopia) የሚለው የቅርስ ቃል፤
፫ኛ. ጥንት፡ በዛሬይቱ ኢትዮጵያ፡ ምድራዊ ክልል ውስጥ ይኖር የነበረ፡ ዓሣ በላተኛ ሕዝብ፡ ተለይቶ ይጠራበት የነበረው “ኢትዮፓጊ” (Ichthyophagi) የሚለው የስያሜ ቃል፤
ስለ“ኢትዮጵያ” የሚቀርበው መልእክት፡ ሰው-ሠራሽ ከኾነችውና ስለኾነችው፡ ወይም ዓለማውያን የታሪክ ጸሓፊዎችና ምሁራን፡ እንደዚያች አስመስለው፡ ካቀረቡዋትና ስላቀረቧት፡ ወይም በዛሬው ኹኔታ፡ በገሃድ እንደሚታየው፡ ከቅርብ ጊዜ ወዲህ፡ በሥጋውያን የሥነ መንግሥት ፈሊጠኞች (Politicians) ከተፈጠረችውና ስለተፈጠረችው፡ “አስመሳይቱ ኢትዮጵያ”፡ አይደለም።
ለተደረገልን፡ አንድ በጎ ተግባር፡ በብዙኋኑ ዘንድ፡ ተቀባይነት ያገኘውንና የተለመደውን፡ ‘አመሰግናለሁ!’ የሚለውን ቃል መጠቀም፡ ተገቢ አለመኾኑ ለምን ነው? ከዚኽ የተሻለ ሌላስ፡ ምን ሊኖር ይችላል?
ምስጋና የሚቀርበው፣ የሚገባውም፡ ለሰው ሳይኾን፡ ለእግዚአብሔር ብቻ ነው። ለሰው፡ በሚያስፈልግበትና ደግሞም፡ አግባብ በሚኾንበት ጊዜ፡ የሚመለስለት አጸፋ፡ ‘እግዚአብሔር ይመስገን! እግዚአብሔር ይስጥልኝ! ዋጋህን፥ ዋጋሽን፥ ዋጋውን፥ ዋጋችሁን፡ እግዚአብሔር ይክፈልልኝ! ይባርክህ! ይባርክሽ! ይባርካችሁ!’ ወይም፡ እንደነገሩ ኹኔታ፡ የሚስሰጠው የማበረታች ቃል፡ ‘ጎሽ! መልካም! በርታ! በርቺ! በርቱ!’ የሚለውን የመሰለ ሊኾን ይገባል።
በዚህ ረገድ፡ መምህራችን፣ ‘እናንተ፡ ያዘዝኋችሁን ኹሉ አድርጋችሁ፡ ‘ምንም ያልሠራን አገልጋዮች ነን፤ ያደረግነውም፡ የሚገባንን ነው፤’ በሉ!’ ሲል፡ የሰጠን መሪ ቃል ይታወሳል። ማቴ. ምዕ. ፮፣ ቁ. ፯-፲፭፣፴-፴፫፤
''መንግሥት''ማ፡ ግዙፉና ረቂቁ ዓለማት፡ በውስጣቸውም፡ በየወገኑና በየፊናው፡ በሕያውነት ያሉት፡ ፳፪ቱ (ኻያ ኹለቱ)፡ ሥነ-ፍጥረታት፡ ገና፡ የመፈጠር ክብርና ጸጋ፣ ብዕልና ሀብት፣ ዕድልና ጥዋ፡ ሳይደርሳቸውና ሳያገኙ፡ በባሕርይ ሕይወቱና ህልውናው፡ መንፈስ የኾነውና በዚህ አኗኗሩም፡ ''ምሉዕ በኵለሄ''፡ ማለትም፡ ''በኹሉ ለመላው'' አንዱ መለኮት፡ ልክ ለሰው ልጆች በነፍስ ወከፍ እንደተሰጠችውና የእግዚአብሔርን መልክ ነሥታ እንደተፈጠረችው፡ ''እስትንፋስ''፡ ይህችዪቱ መንግሥትም፡ የባሕርይው ማንነት ናት።
ከዓለሙ ሕዝብ ተለይተን፡ ''ኢትዮጵያውያን''፡ የመባልን፡ አክሊለ-ጸጋንና ልብሰ-ተክህኖን፡ በፈቃዳችን ስለተቀዳጀንና ስስለተጐናጸፍን፥ ዘውዱንና በትረ-ሥልጣኑንም፡ በፈቃዳችን ስለደፋንና ስለጨበጥን፥ የጨዋነት (የኢትዮጵያዊነት)፡ ሃይማኖትንና ምግባር መታወቂያንም፡ ስለያዝንና ስላነገብን ብቻ! ፈተናውና መከራው፥ ሥቃዩና ችግሩ፥ ሰቆቃውና ልቅሶው፡ በእኛ፡ በኢትዮጵያውያንና በኢትዮጵያውያት ዘንድ፡ እንደሚጸናና እንደሚበረታ፡ ከቶውኑ አያጠያይቅም።
ራሱን፡ “የሰው ልጅ” እያለ የሚጠራው፡ የእግዚአብሔር ልጅ የኾነው፡ ዘለዓለማዊው ካህንና እውነተኛው ንጉሥ፡ ኢየሱስ ክርስቶስ፡ በመጨረሻው የሕይወት ዘመን እስኪገለጥ ድረስ፡ “መልከ ጼዴቅ” እና “ንጉሠ ሳሌም”፡ የልዑል እግዚአብሔር ካህንና የሰላም ንጉሥ፡ በሚል ስያሜ፡ የእርሱ ምሳሌ ኾኖ፡ በምድር ላይ የሚታይ፡ አንድ ደግ ሰው፡ ከኖኀ ዘመን አንሥቶ፡ በሰዎች መካከል፡ በተከታታይ፡ በኢየሩሳሌም፡ እየተሠየመ ይኖር ነበር።
ጉዳዩን አግዝፎ ለማስረዳት፡ በሰብአዊው ተፈጥሮ፡ ቋሚ የኾነችው የነፍስ አካል፡ ሥጋዊ አካልና መንፈሳዊ አካል እንዳሏት ኹሉ፡ የእግዚአብሔር በኾነችውም መንግሥት፡ ቤተ ሕዝቡ፡ እንደነፍስ፥ ቤተ ምልክናው እንደሥጋ፥ ቤተ ክህነቱም፡ እንደመንፈስ አካላት ኾነው ይመደባሉ።
ከእግዚአብሔር፡ በእግዚአብሔር ጣቶች፡ የተጻፈባቸውና ኹለቱን ጽላት የያዘችው፡ለሙሴም የተሰጠችው፡ አሥሩን ቃላት የያዘችው ሰሌዳ ጽላት ይባላል። የእርሷ ማኅደር የኾነው ደግሞ ታቦት ይባላል። የመጀመሪያዎቹ አምስቱ፡ ከሃይማኖታዊ አምልኮ ጋር የተያያዙ ሲኾኑ፤ ነፍስ፡ ሃይማኖቷን የምትመሠርትባቸውና እውነተኛነቷን፡ ለራስዋና ለፈጣሪዋ አረጋግጣ የምታሳይባቸው ባሕርያት ናቸው። የኋለኞቹ አምስቱ ደግሞ ከሃይማኖታዊ ምግባር የተያያዙ ሲኾኑ፤ ነፍስ፡ በሥጋዋ አማካይነት፡ ሃይማኖታዊ ምግባዋን፡ ለሌሎች ፍጡራን አረጋግጣ የምታሳይባቸው የሥራ መግለጫዎች ናቸው።
ኹለቱን፡ የብሉዩን ኪዳን ጽላት ተክቶ፡ በአዲሱ ታቦት ውስጥ የተቀመጠው፡ አዲሱ፡ አራት ማዕዘን ነጠላ ጽሌ፡ በላዩ ተቀርጾ የሚታየው ጽሑፍ፡ እንደቀደሙት ጽላት፡ አሥሩን ትእዛዛት የያዘው፡ የእግዚአብሔር ቃል ሳይኾን፡ ያ ቃል፡ በድንግል ማርያም ማኅጸን፡ ሰው መኾኑን ለማሳየት፡ በመኻል፡ የኢየሱስ ክርስቶስ ሥነ ስቅለት ኾኖ፡ በቀኝ፡ የቅድስት ድንግል ማርያም፥ በግራ፡ የወንጌላዊው ዮሓንስ ሥዕሎች፥ ዙሪያውንም፡ የእግዚአብሔር፡ የአምላክነቱ ስሞች ተጽፈውና ተሥለው ነው።
ያ፡ ታቦት የሚገኝበት ቤተ መቅደስ፡ በጌታ ወይም በእመቤታችን ስም እንደኾነ፡ ስማቸው፥ አለዚያ፡ መታሰቢያነቱ፡ ለነቢይ፥ ለሓዋርያ፥ ለጻድቅ፥ ለሰማዕት ወይም ለመልአክ ከኾነ፡ የዚያ ቅዱስ ስም፡ “ዝ ጽላት፡ ዘቅዱስ እከሌ” ተብሎ፡ ከጀርባው ይቀረጽበታል።
“የመጀመሪያዋ ሰንበት”፡ ከኹለተኛዋና ከዘላለማዊቷ “ሰንበተ ክርስቲያን” በፊት፡ አስቀድማ የነበረች መኾኗን ለመግለጽ፡ “ቀዳሚት ሰንበት” ወይም “ቅዳሜ” የሚለው ስያሜ ያረጋግጣል። እንዲህ አድርጋ፡ ኹለቱን ሰንበታት፡ በየመልካቸውና በየማዕርጋቸው የምታከብረው፡ ኢትዮጵያ ብቻ በመኾኗ፡ በዓለም ላይ ካሉ ሃይማኖቶችና አብያተ ክርስቲያናት መካከል፡ እርሷ ለያዘችው ቀዳሚነት፡ አንዱ ማስረጃ፡ ይህ መኾኑን ማስተዋል ይገባል።
ኋላ፡ እግዚአብሔር፡ ታቦተ ጽዮንን፡ ከእስራኤላውያን እጅ አውጥቶ፡ በባለአደራነት፡ ለእነርሱ፡ ለኢትዮጵያውያን እንድትሰጥ ያደረገው፡ አንዱም፡ በዚሁ፡ በኪዳነ ልቦና ይፈጽሙት በነበረው፡ ንጽሕ አምልኮታቸው ምክንያት መኾኑ፡ ሊታበል ከቶ አይቻልም። ይኽም እውነታ፡ ዓለም በተቀበላቸው፡ ቅዱሳት መጻሕፍት ውስጥ ስማቸው በተመዘገበው፡ በመልከ ጼዴቅ፥ በዮቶርና በንግሥት ሳባ ሃይማኖት፥ አምልኮና ምጋባር ተረጋግጦ ይታወቃል።
በቅዱሱ ኪዳን ጸንታ የኖረችው፡ ጥንታዊቷ ኢትዮጵያ፡ ቀደም ብላ፡ ከኪዳነ ልቦና ወደኪዳነ ኦሪት ተሸጋግራ ከቆየችበት እምነቷ፡ በምሥጢረ ጥምቀት፡ ለክርስትና እምነት፡ ማለትም፡ ለኪዳነ መንፈስ ቅዱስ የበቃችው፡ ከክርስቶስ ልደት በኃላ፡ አርባ ዓመት ሳይሞላ እንደኾነ ይታወቃል። ይኹን እንጂ፡ ቤተ ክህነቷ፡ “ቤተ ክርስቲያን” ተብላ፡ እንደአዲስ የተቋቋመችው፡ ክርስቶስ በተወለደ፡ በአራተኛው ምዕት ዓመት እንደኾነ የሚያስመስል፡ የሓሰት ይትበሃል፡ በግብፃውያን አማካኝነት ሠርጎ እንዲገባ ተደርጓል። የዚሁ፡ የባዕዳኑ ይትበሃል ጠንቀኛ ውጤቶች የኾኑትን፡ “Coptic” (ኮፕቲክ) እና “Orthodox” (ኦርቶዶክስ) የተባሉትን፡ የግብጽና የግሪክ የሃይማኖት መለያ የኾኑትን ቃላት፡ በተቀጽላነት በመጨመር፡ “የኢትዮጵያ Coptic ኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን” ወይም “የኢትዮጵያ Orthodox ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን” የሚለው አጠራር ጸንቶ እንዲቀጥል ተደርጓል።
የሃይማኖት ወገኖቻችን በኾኑት፡ በባዕዳን አብያተ ክርስቲያናት፡ በተለይም፡ በግብፅ ቤተ ክርስቲያን የተጽዕኖ ኃይል ሠርገው ገብተው፡ መሠረት ከያዙትና እስከዛሬ ድረስ በኢትዮጵያውያን የእምነት ባህል ላይ ሰፍነው ከሚታዩት፡ ረቂቃን ደባዎች መካከል፡ ጥቂቱን፡ እስቲ፡ አልፎ አልፎ፡ ከዚኽ እንደሚከተለው እንመልከት!
፩ኛ. “የአዳምና ሔዋን ልሳን” ተብሎ፡ ለዓለም ቋንቋዎች፡ ሥርና ግንድ ለኾነው ለ“ግዕዝ” ማንነት፡ መታወቂያው የኾነውንና በአሌፋቱ (በፊደሎቹ) ተራ፡ በግልጽ የሚታወቀውን፡ የ“አ(ኧ)በገደ”ን ሥርዓተ ፊደል፡ ግብፃውያን፡ ኾን ብለው፡ መሠረታዊ አቋሙን አፋልሰው፡ ደብዛውን ጭምር ለማጥፋት ሲሉ፡ ሥርዓቱን፡ ወደ“ሀሁ” ለውጠዋል።
እኛ፡ የቅዱሱ ኪዳን ኢትዮጵያውያን፡ የመጀመሪያው ትንሣኤ ሕይወት ባለዕድሎች ስለኾንን፡ ‘የትንሣኤ ብርሃን ልጆች!’ ነንና፡ ከደስታ በስተቀር፡ ኀዘን የለብንም። በሠርግ፥ ወይም፡ የደስታ በዓሎቻችንን በምናከብርባቸው ጊዜያት ብቻ ሳይኾን፡ ሕያዋን ወገኖቻችን፡ ከመካከላችን፡ በሥጋ ዕረፍት ሲያንቀላፉ፥ ነጭ ልብስን ለብሰን፡ በሓሤት ተመልተን የምንሸኛቸው፡ በዚህ ምክንያት ነው። ጌታ፡ ‘ሙታናቸውን ይቀብሩ ዘንድ፡ ሙታንን ተዉዋቸው!’ ያላቸው፡ ሌሎች፡ “ክርስቲያኖች ነን” ባዮች ግን፡ የሞቱ ወገኖቻቸውን፡ ጥቁር ልብስን ለብሰውና መራራ የኀዘን ልቅሶን በማድረግ ሲቀብሩዋቸው እናያለን።
እኛ የቅዱሱ ኪዳን ኢትዮጵያውያንና ኢትዮጵያውያት፡ በክርስትና ጥምቀታችን ጊዜ፡ በየአንገታችን ሊታሠርልን የሚያስፈልገው፡ በኖኅ አማካይነት፡ ከእግዚአብሔር፡ በቃል ኪዳን የተቀበልነውና የሰንደቅ ዓላማችንን ቀለማትን አዋሕዶ የያዘው፡ አረንጓዴ፥ ብጫና ቀይ ክር ማተብ ሊኾን ይገባል። ዳሩ ግን፡ ግብፃውያን፡ ያን፡ መለኮታዊ ሕያው ቅርሳችንን፡በእነርሱ፡ የባዕድ አምልኮ አረማዊነት ምልክታቸው ለውጠውት ይገኛል፤ ይኸውም፡እነርሱ፡ እስከዛሬ እየሠሩበት ባለውና ነጭ፥ ጥቁርና ቀይ በኾነው፡ በግብፃውያን ብሔራዊ ሰንደቅ ዓላማቸው ቀለማት መተካታቸው ነው።
፬ኛ. በሰባት ብዛት የሚወሰን ቁጥር፤ የመለኮታዊ ሥራ ምሥጢር እንዳለበት ስለሚታመን፤ እያንዳንዱ ፊደል፤ በሰባት ስሞች ድምጾችና መልኮች ተለይቶ የሚታወቅና የሚነገር መኾኑ
፭ኛ. ሌሎቹ የሰዎች ቋንቋዎችና ፊደሎቻቸው በተናጋሪዎቻቸው ሕዝቦች ወይም ጎሣዎች ስም ለምሳሌ፤ ዐማርኛ፤ በዐምሓሮች፤ ዕብራይስጥ በዕብራዊያን፤ ዐረብኛ በዓረቦች ስም ሲጠሩ “ግዕዝ” ግን በራሱ ብቻ የሚጠራ መኾኑ
፩. ዕለት (ቀን) የሚቀየረው፡ ከእኩለ ሌሊት፥ ማለትም፡ ከጨለማው ፮ኛ (ስድስተኛ)፥ ወይም፡ ከዕለቲቷ ፳፬ኛ (ሃያ አራተኛ) ሰዓት በኋላ ባለችው ቅጽበት ነው፤ ምክንያቱም፡ መሬት፡ በፀሓይ ዙርያ የምታደርገው፡ የ፩ (አንድ) ዕለት፥ ማለትም፡ የ፳፬ (ሃያ አራት) ሰዓታት፥ ወይም፡ የ፷ (ስድሳ) ኬክሮስ ዑደት አብቅቶ፡ የአዲሱ ዕለት ዑደት፡ ፩ ኬክሮስ፥ ወይም፡ ፩ ሰዓት ተብሎ የሚጀመርበት፡ የጊዜ ቀመር (አቈጣጠር) መነሻ፡ በዚያች በእኩለ ሌሊቷ አፍታ ላይ ስለኾነ ነው።
እኩለ ሌሊት፥ ማለትም፡ የጨለማው ጊዜ ፮ኛ፥ ወይም፡ የዕለቱ፡ ፳፬ኛ ሰዓት፡ ከዑደቱ ኺደት ዓናት፥ ወይም ቍንጮ፥ ወይም፡ ጫፍ ከደረሰ በኋላ፡ "ውድቅት" የተባለውን፡ የማዘቅዘቅ ርደቱን ወጥኖ፡ የንጋት ፍንጭ የኾነው የጎህ መቅደድና የፀሓይ ብርሃን ውጋጋን፡ የመፈንጠቁ ነፀብራቅ፡ በስተምሥራቁ አድማስ በኩል መታየቱ የሚጀመርበት አፍታ ነው።
ኢትዮጵያ፡ የእግዚአብሔር መንግሥት መኾኗን፡ ኢትዮጵያውያንም፡ የቅዱሱ ኪዳን ሕዝብ ስለመኾናቸው፡ እስከዛሬ የቀረበውና ወደፊትም የሚቀርበው የጽሑፍ ማስረጃዎች ምንጭ፡ ከየት ነው?
ልኡል እግዚአብሔር፡ በመልኩ በፈጠረው ሰብኣዊ ፍጡሩ ልቦና ውስጥ፡ ያሳደረው፡ ፍጹም እግዚአብሔራዊ እውቀትና በልቡ ጽላት ላይ ጽፎ ያስተማረው፡ ፍጹም እግዚአብሔራዊ ትምህርት አለ። ይኽ እውቀትና ትምህርት፡ በስነፍጥረታዊው የመለኮት ጥበብ፡ የተፈጸመ ትንግርትና በአምላካዊ ቸርነት የተደረገ የቃል ኪዳን ፍሬ ነው። ከዚኽ እውቀትና ትምህርት የሚበልጥ፡ የፍጡር እውቀትና ትምህርት ከቶ የለም። የዚኽ ተፈጥሮዋዊ ጸጋና ዘለአለማዊ በረከት፡ ተቀባይና ባለቤት ከኾነው ከራሱ ከእያንዳንዱ ሰው በኩል፡ ቢዘኽ ረገድ የሚጠበቅና የሚፈለግ በነፍስ ወከፍም ሊፈጸም የሚገባ፡ አንድ ብቸኛ የግዴታ ድርሻ አለ። ይኽም፡ ከፈጣሪው በልግስና የተሰጠውን ይኽንንው የልዕልና ዘውድ፡ በብቅዓት መቀዳጀትና ባህሪው የኾነውን የዚኽን ብልጽግና ተክል ኮትኩቶ ማሳደግ፡ ለበጎ ጥቅምም ማዋል ነው።
ተለክ 1000 የሚሉ እና ትኩስ Virtuagirl ተቆርጠው እና በራስዎ ኮምፒውተር ላይ መብት ጭፈራ ሞዴሎች, ሠላም ባለከፍተኛ ጥራት ያላቸውን ቅርጽ አኃዝ በማሳየት ላይ. አሁን ዳውንለውድ ያደርጉ ይህ ነጻ virtualgirl ሶፍትዌር እና ማግኘት ነጻ የማያ,
የፍትወት ቀስቃሽ ልጃገረዶች ዳንስ, በኮምፒተርዎ የመሳሪያ አሞሌ ላይ በቀጥታ መኖር እና መጎተት • ነፃ የዊንዶውስ / ኦኤስ ኤክስ ሶፍትዌር • በየማለዳው አዲስ ሴት ልጅን በራስ-ሰር ያግኙ • ያልተገደቡ ዝመናዎች ተካትተዋል, አድዌር, ምንም ቫይረስ, ኖርተን የተረጋገጠ – 100% ንጹሕ.
ነጻ የግድግዳ እና ነጻ ያልሆኑ እርቃን ትዕይንቶች, የእርስዎ ዴስክቶፕ እያንዳንዱ ነጠላ ቀን ሰር ባልዳነም ነበር ይህም. እነዚህን ከፈለጉ virtuagirls ለእርስዎ ለመግፈፍ, የ «ግዛ ሴቶች ላይ በግለሰብ ደረጃ እነሱን መግዛት ይችላል’ ምናሌ.
ይህ ድር ጣቢያ የሚሰራው በ www.hghphuket.com. በጣቢያው ውስጥ “እኛ” ፣ “እኛ” እና “የእኛ” የሚሉት ቃላት የሚያመለክቱት www.hghphuket.com። ከዚህ በታች የተዘረዘሩትን ሁሉንም ውሎች ፣ ሁኔታዎች ፣ ፖሊሲዎች እና ማሳሰቢያዎችዎ ተቀባይነት ሲያገኙ ለእርስዎ ፣ ተጠቃሚው ከዚህ ጣቢያ የሚገኙትን ሁሉንም መረጃዎች ፣ መሣሪያዎች እና አገልግሎቶች ጨምሮ ይህንን ድረ ገጽ ያቀርባል ፡፡
በየትኛውም ጉዳይ ላይ hghphuket.comዳይሬክተሮች, ሰራተኞቻችን, ተባባሪዎች, ወኪሎች, ኮንትራክተሮች, ሰልጣኞች, ተባባሪዎች, አገልግሎት አቅራቢዎች ወይም ፈራሚዎች ለማንኛውም ጉዳት, ኪሳራ, ይገባኛል ጥያቄ ወይም ማንኛውም ቀጥተኛ, ቀጥተኛ ያልሆነ, ድንገተኛ, የሚያጋጥም, ልዩ ወይም በተከታታይ የሚደረጉ ጉዳቶች ተጠያቂ አይሆኑም. , ያለገደብ ትርፍ, የጠፋ ገቢ, የጠፋ ቁጠባ, ውሂብ ማጣት, የመተካት ኪሳራዎች, ወይም በውል ላይ የተመሰረቱ, ሆን ተብሉ (የቸልተኝነትን ጨምሮ), ጥብቅ ሀላፊነት ወይም በሌላ መልኩ ከሚከሰቱ ተመሳሳይ ጉዳቶች, አገልግሎቱን በመጠቀም የተሰጡ አገልግሎቶችን ወይም ማንኛውንም አገልግሎትን ወይም ማንኛውንም ምርት በተመለከተ እርስዎ ከየትኛውም መንገድ ጋር የሚገናኙ ጥያቄዎችን ጨምሮ, ማንኛውም ይዘት ወይም ማንኛውም አይነት ኪሳራ ወይም ብልሽት, በአገልግሎቱ ወይም ማንኛውም ይዘት (ወይም ምርት) በአገልግሎቱ አማካይነት እንዲጠቀሙ በመደረጉ ምክንያት ሊከሰቱ እንደሚችሉ ቢነገርም የተከሰተ ነገር ነው. አንዳንድ ግዛቶች ወይም ክልሎች በተጠቀሱት ክፍለ ሃገራት ወይም ስልጣኖች ላይ ለተፈጸሙ ወይም ድንገተኛ አደጋዎች ተጠያቂነትን ማስወገድ ወይም ገደብ ስላልተፈቀዱ, ኃላፊነታችን በሕግ ከተፈቀደው ከፍተኛው ገደብ የተገደበ ስለሆነ.
ወላጆችን ፣ አጋሮቻችን ፣ አጋሮቻችን ፣ አጋሮቻችን ፣ መኮንኖች ፣ ዳይሬክተሮች ፣ ወኪሎች ፣ ሥራ ተቋራጮች ፣ ፈቃድ ሰጭዎች ፣ የአገልግሎት አቅራቢዎች ፣ ሥራ ተቋራጮች ፣ አቅራቢዎች ፣ የስራ ፈጣሪዎች ፣ ሠራተኞች እና ሠራተኞች ምንም ጉዳት ከሌለው የይገባኛል ጥያቄ ለማንሳት ፣ ለመከላከል እና ለመጠበቅ ፣ በእነዚህ የአገልግሎት ውሎች በመጣሱ ምክንያት ወይም በማጣቀሻ ያካተቷቸውን ሰነዶች ወይም በማንኛውም ሕግ ወይም የሶስተኛ ወገን መብቶች በሚጣሱ ምክንያት በማንኛውም የሦስተኛ ወገን ወገን የሚጠየቁ ምክንያታዊ የጠበቃ ክፍያዎችንም ጨምሮ።
ኣብ ዋና ከተማ አዲስ አበባ ዝርከብ ብ’መርካቶ’ ዝፍለጥ ዝዓበየ ናይ ዕዳጋ ቦታ ዝርከቡ ነጋዶ ትማሊ ሶሉስ አብያተ ንግዶም ዓጽዮም ምውዓሎም ተገሊጹ። እቶም ነጋዶ ነዚ ስጉምቲ ዝወሰዱ ብሰንኪ ልዑል ግምት ዕለታዊ እቶትን ቀረጽ ምኳኑ’ውን ተፈሊጡ’ሎ።
እዘን ክልተ ከተማታት ኣብ ክልል ኦሮምያ ዝርከባ እየን፡ እዚ ክልል ድማ ኣብ 2015 ዓ.ም ኣብታ ሃገር ዝተላዕለ ተቓውሞን ግጭትን ዝተራእየሉ ክልል ምኳኑ ይፍለጥ።
ይኹን ደአ እምበር ድሕሪ ኣብ ወርሒ ጥቅምቲ,2016 ዓ.ም ምእዋጅ ናይ ህጹጽ እዋን ኣዋጅ ፡ ኣብቲ ክልል ሰላም ምስፋኑን እዚ ናይ ዝሓለፈ ሰሙን ኣድማ ኣብያተ ንግዲ ድማ ናይ መጀመርያ ዝተወሃሃደ አድማ ምኳኑ ይግለጽ አሎ።
አገልግሎት ዜና AFP ዘዘራረቦም መንነቶም ክግለጽ ዘይፈቐዱ ነበርቲ እቲ ክልል ዝሓለፈ ሰሙን ንሰለስተ መዓልታት ኣብያተ ንግዲን አገልግሎት መጉዓዝያን ስራሕ ደው ናይ ምባል አድማ ምክያዶም ይገልጹ።
ትማሊ ሶሉስ ድማ ኣብያተ ንግዲ ዋና ከተማ ኣዲስ አበባ ተዓጽዮም ምውዓሎም ዝገለጸ ኣገልግሎት ዜና AFP ገለ ወነንቲ መፈራርሒ ደብዳበ ከምዝበጽሖም ብተወሳኺ እቲ ኣገልግሎት ዜና ይሕብር።
ብዙሓት ወነንቲ ኣብያተ ንግዲ ብዛዕባ እቲ ኩነታት ንምዝራብ ፍቃደኛታት ከምዘይነበሩን ሲቪል ክዳን ዝተኸድኑ አባላት ሓይልታት ጸጥታ ንጋዜጠኛ AFP ካብ መርካቶ ክወጽእ ከምዘገደዱ እቲ ኣገልግሎት ዜና ይገልጽ።
ወሃቢት ቃል ኣብ ክፍሊ ቀረጽን አታዊ ውሽጢ ሃገርን ፋሲካ በላይ “መንግስቲ ንግምት ዕለታዊ እቶት ከምዘይወሰኸ ይኹን ደአ እምበር እቶም ወነንቲ እቲ ግምት ከመይ ከምዝስራሕ ዓሙቕ አፍልጦ ስለዘይብሎምን ብዘይ ምርዳእን ዝኾነ እዩ” ኢለን።
ታልሙን (ኮሪይኛ፦ 달문) በኮርያ ልማዳዊ አፈ ታሪክ በጥንታዊ ኮርያ (ጎጆሰን) የነገሠ ንጉሥ ወይም «ዳንጉን» ነበር። እርሱ ከዳንጉን ጉዕል መንግሥት ቀጥሎ ገዛ። ታልሙን ከጉዕል ፭ ሚኒስትሮች «ዉጋ» የተባለው ነበር።
በ1903 ዓም. በኮሪይኛ የተዘጋጀው ዜና መዋዕል ኋንዳን ጎጊ ስለዚሁ አፈታሪካዊ ዘመን መረጃ ይሰጣል፤ ሆኖም በብዙ የኮርያ መምህሮች ዘንድ ይህ መጽሐፍ እንደ ትክክለኛ ታሪክ አይሆንም። ስለ ዳንጉን ታልሙን ዘመን የሚከተለው ብቻ ይለናል፦
በ1831 ዓክልበ. ግድም ታልሙን የነገዶቹን አለቆች በሳንግቹን አሰበሰባቸው፤ መስዋዕት ለሰማያት ከሠዋ በኋላ ሚኒስትሩን ባዓሊ የመሐሌ ድርሰት እንዲጽፍ አዘዘው። ይህ ድርሰት ስለ ቺ ዮው ይተርካል፤ በመጨረሻም «ግብረገብ ምንጊዜም እንደ ጎንዛላ ሣር ይታደስ። ቅሬታ ያለው ቂሙን አይበቅል» የሚል ነው። በዚህ ወቅት፣ ፪ ትላላቅ ክፍላገራት፣ ፳፪ ትንንሽ ክፍላገራትና 3,624 መንደሮች በታልሙን መንግሥት ተቆጠሩ።
በገዙት እቃ ላይ ችግር ካለው፣የገዙበት ሱቅ የእቃውን ምትክ፣ የገንዘብ መመለስ፣ የጥገና አገልግሎት ወይም ሌላ አይነት መላ መፍጠር አለበት፡፡ እንደ ችግሩ ሁኔታ የመፍትሄ አይነቶች ይቀርባሉ።
እቃው ሰለተነገረት ወይም መግለጫ ከተደረገለት ጋር አይዛመድም (ለምሳሌ, ከምልክት አሰጣጥ ላይ ወይም በቲቪ ከታዬው ማስታዎቂያ ጋር). የተገዛው እቃ ከተነገረለት ወይም ከተባለለት የተለዬ ከሆነ እርስዎ ገንዘብዎን ማስመለስ መብትዎ ነው፡፡
ለመኪና ሻጩ እኔ የምፈልገው መኪና ጀልባ የሚጎትት ነው ብዬ ነው፡፡ያልሁትን ይሰራል በማለት እርሱም አንድ ሸጠልኝ :: ማታ የመኪናውን መረጃ ሳነብ መኪናው ጀልባ እንደማይጎትት ተረዳሁ፡፡
እርስዎ ሃሳብዎን ሰለቄሩ ብቻ ሱቁ እቃውን አይመልስም። ነገር ግን፣ አንዳንድ ሱቆች የራሳቸው የሆነ የውስጥ መመሪያ ሊኖራቸው ሲችል ይህም እቃን ለመመለስ ወይም ለወደፊቱ ሌላ እቃ እንዱገዙ ነጥብ መያዝ ይሆናል።
ነገር ግን ሱቁ ችግር መኖሩን ነግረዎት አውቀው ለሚገዙት እቃ ወይም እርስዎ ሲመረምሩ ችግር መኖሩን አውቀው ለገዙት መመለስ አይችሉም፡፡ ለምሳሌ ከናቲራው ላይ ያለው ታግ ቅናሽ ያገኙት ብልሽት ስላለው ነው ብሎ ካመለከተ ነው፡፡
ከሱቅ ከሆነ: ልክ አዲስ እቃ ሲገዙ ያለዎት መብት አሮጌም እቃ ሲገዙ መብቱ አለዎት, ነገር ግን እቃውን ሲገዙ የእቃውን ሁኔታ፣እድሜ እና ዋጋ ከግንዛቤ ማስገባር አለብዎት.
ከግለሰብ ሻጮች: ሻጩ የገዙትን እቃ የመመለስ፣ የመተካት ወይም የመጠገን ግዴታ የለበትም(ለምሳሌ ከጋራጅ ሴል ወይም በምደባ (ከእንሸፃለን) ማስታዎቂያ በኩል የገዙት ከሆነ)፡፡
እቃውን የገዙት አውስትራልያ ውስጥ ካለ የኢንተርኔ ድርጅት ከሆነ ልክ ከሱቅ እንደገዙት ያለወት መብት የተጠበቀ ነው፡፡ ነገር ግን የገዙት ከግለሰብ ካልሆነ በስተቀር፡፡ ከላይ ይመልከቱ፡፡
ለሱቁ እቃውን እንዲጠግነው እድል መስጠት ይእላሉ፡፡ አነሱ እቃውን መተካት፣ መጠገን ወይም ገንዘብዎን መመለስ ይችላሉ፡፡. ሱቂ እቃውን መጠገን እንፈልጋለን ካለ፣ እቃውን ለፋብሪካው እንዲጠገን የመመለስ ሃላፊነት የራሳቸው ነው (ከመመሪያ ጋር)፡፡
የዩናይትድ ኪንግደም (ዩኬ) ሚኒሰትር ናዜም አልዛሃዊ እንዳስታወቁት በአሁኑ ወቅት በመላው አለም 4ሺ የሚሆኑ አዲስ የኮሮና ቫይረስ አይነቶች መኖራቸውንና የኮሮና በሽታ እንደሚያስከትሉ አስታውቀዋል።
በዩኬ ለክትባት ማከፋፈል ሀላፊነት ያለባቸው ሚኒስትሩ ለስካይ ኒውስ እንደተናገሩት የአሁኑ ክትባት በአዲሱ የኮሮና ቫይረስ በተለይም ከባድ ምልክት ባሳዩና በታመሙ ሰዎች ላይ ውጤታማ የማይሆንበት እድል ጠባብ ነው ብለዋል።
ሚኒስትሩ እንደተናገሩት ሁሉም አምራቾች ፒፋይዘር፣ሞደርናና አስትራዜነካ የሚያመርቷቸውን ክትባቶች ለማንኛው አይነት ቫይረስ እንዲሆኑ እያሻሻሉ ነው፤ አራት ሺ የሚሆኑ የሚሆኑ የኮሮና ቫይረሶች አሉ።
የኮሮና ቫይረስ በላፈው አመት ታህሳስ በቻይና ሁቤ ግዛት የተቀሰቀሰ ሲሆን በወራት ውስት መላው አለምን በማዳረስ የማህራዊ፣ኢኮኖሚያዊና ፖለቲካዊ ቀውስን ማስከተል ችሏል።
ሀገራት የኮሮና ቫይረሳ ክትባት ለማግኘት መጠነ ሰፊ ስራ እያከናወኑ ይገኛሉ፤ ግማሾቹም ክትባቱን ማምረት ጀምረዋል። የአለምጤና ድርጅት የሀገራቱን ክትባት ለማግኘት እሽቅድምድም ተችቷል፤ ቅድሚያ ለድሃ ሀገራት እንዲደርስም አሳስቧል።
በሕገ መንግስታዊ የፌደራል ስርዓት በምትመራ ሀገር፣ በስልጣን ላይ ያለው መንግስት በአራቱ የኢህአዴግ አባል ድርጅቶች፤ ህወሓት፥ ብአዴን፥ ኦህዴድ እና ደኢህዴን ጥምረት...
እሱ በሥራው ነበር ግን ከባዱን ዋጋ የከፈሉት የጀርመን ወይዛዝርት የከፈሉት ዋጋ ለመላው የጀርመን ሕዝብ ጠባሳው የማይጠፋ ቅስም የሚሰብር ነበር ሴቶች ለጅምላ ወንዶች ተደፍረዋል እንደሰው ሳይሆን ተራ መጫወቻ ነበር የሆኑት ትዕቢት ና ትምክህት የመጨረሻውን ውጤት አይተነዋል ኃይል ከእግዚአብሔር መሆኑን እናምናለን ።
የጎንደር ሕዝብ ወሎን ሸዋን ጎጃምን ይዞ አርበኞት አንተን ለመዋጋት ለመቶ ዓመት ቢሆንም ቀለብና ስንቅ አይቸግራቸውም ጦርነቱን ጀምረው በመጀመሪያ የውስጥ ሰላዮችህ ከአማራ ምድር ተጠርገው ይወጣሉ ከዛ በኋላ አርበኞች በቀን በየዘመድ ቤቱ ይውላሉ ፀሀይ አይመታቸውም ይህ ቅጥረኛው ብአዴንና አማረኛ ተናጋሪው ትግሬ የአማራ ምድር አትታገሳቸውም ሁሉም ይወጣሉ።
ምንም አብሮ የመኖሩን እሴቶች ጨርሳችሁ ብትቆርጡትም ከዚህ ላይ ብታቆሙት የብዙኃን ደም ሳይፈስ እንደጭራ የመነመነች አብሮ መኖር ተስፋ ጨርሳ አልሞተችም እንደገና ትለመልማለች ።
ኮረሪማ – የጣዕም መገኛ ነጩን ጥቁር ሳትል ሁሉን አቅፋ ይዛ ጣዕም ያላችውን ምግብ አዘጋጅታ ትጠብቆታለች – ኮረሪማ – ገብተው ውበት ያደንቃሉ፡ በመስተንግዷቸው ረክተው ይወጣሉ፡ አፎ ብቻ ሳይሆን አይኖንም መግበው ባህልና ወጉን የዕቃ አቀማመጡን አይተው ያደንቃሉ፡ አንዴ ከቀመሱት ዘመድ አዝማድ ይዘው ደግመው ይመጣሉ።… በደንነሽ ሩፋ
መበል 54 ዓመት ዝኽሪ ምብሳር ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ብ30 ነሃሰ 2015 ኣብ ኣዲስ ኣበባ ብክብ ዝበለ ደረጃ ተዘኪሩ ውዒሉ። ነዚ ታሪኻዊ መድረኽ ዝወደበት “ኣውሃህዲት ኮሚተ ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ትዮጵያ” እያ። ኣብዚ ዝያዳ 3 ሺሕ ኤትራውያን ዝተሳተፍሉ ናይ ዝኽሪ መድረኽ ናይ’ዛ ወዳቢት ኮሚተ ጸብጻብ ቀሪቡ። ኣብዚ ጸብጻብ ድማ ነቲ መድረኽ ምውዳብ ዘድለየሉ ምኽንያታትን ኣብ ኤርትራ ዘሎ ሕሰምን መከራን ብዝርዝር ተገሊጹ።
ኣብዚ መብዝሕትኦም መንእሰያት፡ ስድራቤታትን ህጻናትን ኤርትራውያን ዝተሳተፍሉ መድረኽ፡ ኣብ ትሕቲ “ማሕበር ስነ ጥበባውያን ኤርትራውያን ስደተኛታት” ዝብል ማሕበር እትነጥፍ ጉጅለ ሙዚቃን ድራማን ዝተፈላለዩ መደባት ኣቕሪባ። ብፍላይ ድማ ብግጥምታትን ናይ 60ታት ደርፍታትን ዝተወሃሃደ ሙዚቃዊ ድራማ ኣዝዩ ሰሓቢ ነይሩ። ልዕሊ ኩሉ ድማ “ዝዜ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ኣርእስቲ ዝቐረበትን፡ ነቲ ኤርትራውያን ኣብ ሃገሮም ኮነ ኣብ ጉዕዞ ናብ ስደት ዘጋጥሞም ስቓይን ሞትን ብሰፊሑ ዘረኣየት ስለ ዝነበረት ኣብ ተሳተፍቲ ፍሉይ ጦብላሕታ ዘሕደረት ነይራ። ብዘይካዚ ስደት ግዝያዊ እምበር መሰረታዊ መፍትሒ ከም ዘይኮነ ዘንጸባርቑ ግጥምታት እውን ቀሪቦም።
ኣብዚ “ከም ገስጋስ ናይ ናጽነት ንቕሎ ንሓርነት” ዝብል ጭረሖ ዘምረሐ መድረኽ፡ ተወካሊ ምምሕዳር ከተማ ኣዲስ ኣበባ ናይ ደገፍ ቃል ኣስሚዕም። እቶም ተወካሊ ጉጅለ ህግደፍ ንህዝቢ ኤርትራ ጠሊሙ ዝፍጽሞ ዘሎ በደላት ጠቒሶም፡ እቲ ስርዓት ብሰንኪ ሕማቕ ባህርያቱ ይቃላዕን ይንጸልን ከም ዘሎ ሓቢሮም። ኣተሓሒዞም ድማ ኢትዮጵያ ብዘይካቲ ስደተኛታት ክትቅበል ዘለዋ ዓለም ለኻዊ ግዴታ፡ ጉዳይ ኤርትራውያን ስደተኛታት ከም ኣሕዋት ብፍሉይ ከም እትርእዮ ገሊጾም።
“አዬ ያ አስተማሪ ያለበት አባዜ አስተዋይ ተማሪ የጠየቀው ጊዜ!” የጥንት ግጥም - Addis Admass Newspaper | Amharic news | Ethiopian news
የዛሬውን ርዕሰ - አንቀፅ ለየት ከሚያደርጉት አንዱና መልኩንም ይሁን ገበሩን ልዩ የሚያደርገው ተረቱ በትርክት ዓይነት አለመቅረቡ ነው፡፡ ታዲያ በምን ሊቀርብልን ነው መባሉ አይቀርም፡፡ መልሱ በግጥም፣ የሚል ነው! በማን ግጥም? በፀሐፌ ተውኔትና ገጣሚ መንግሥቱ ለማ፡፡ የመንግሥቱ ለማ ግጥምን የመረጥነው ተራኪ በመሆኑ ነው፡፡ እንደሚመች አቅርበነዋል፡፡
ለንጉሣቸው፣ ለባንዲራቸው፣ ለሀገራቸው፣ ለራሳቸውም የሞቱ እልፍ አዕላፋት ናቸው፡፡ ሆኖም ዕውቅና የሚሰጣቸው ቀርቶ የሚናገርላቸው፣ የሚዘምርላቸው የለም፡፡ አስከፊው ነገር ይህ በመሆኑ የሚሳቀቅም፣ የሚፀፀትም፣ የሚዘገንነውም የለም፡፡ በእኛ አገር ከቀደሰው ጋር ለመቀደስ፣ ማረስ ከጀመረው ጋር ለማረስ፣ ከተኮሰው ጋር ለመተኮስ ዝግጁ ያልሆነ ማንም የለም፡፡ ችግሩ ማን ይጀምርለት? ነው! “እድመቱ አንገት ላይ ማን የማትጊያውን ቃጭል ይሠር?” ነው፡፡
በሰላም ውስጥ ዕርቀ - ሰላም አለ፡፡ ብሔራዊ መግባባት አለ፡፡ በመግባባት ውስጥ ልማትና ዕድገት አለ፡፡ የጤና ልማት፣ የትምህርት ልማት፣ የፍትሕ ልማት፣ የዲሞክራሲ ልማት፣ የማህበራዊ ልማት ወዘተ የመግባባት ልጅ ልጆች ናቸው፡፡
እንዳለው ነው ሎሬት ፀጋዬ፡፡ እንቅፋቶቹ፤ በጐሣ ግጭትም፣ በሙስናም ይምጡ፣ በመማር ማስተማርም ሆነ በነዳጅ እጥረት ወይም በሥርዓተ- አልበኝነት፤ መንግሥት፣ ተፎካካሪ ፓርቲዎች እና ህብረተሰቡ ሊጋተራቸው ይገባል፡፡ ተጠያቂው መጠየቅ አለበት፡፡ አዋቂና በሳሉ መጠየቅ አለበት፡፡
More in this category: « ከተስማሙ ዘጠኝ ቂጣ ለባልና ሚስት ይበቃል	“ከእንግዲህ እንቅልፍ የለችም፣ የዕረፍት አድባር አጣች መቅኖ ማክቤዝ እንቅልፍን ገደላት፣ በእኩለ-ሌሊት አፍኖ” »
13፤ እግዚአብሔርም ሙሴን አለው። ማልደህ ተነሣ፥ በፈርኦንም ፊት ቆመህ በለው። የዕብራውያን አምላክ እግዚአብሔር እንዲህ ይላል። እንዲያገለግሉኝ ሕዝቤን ልቀቅ።
29፤ ሙሴም። ከከተማ በወጣሁ ጊዜ እጄን ወደ እግዚአብሔር እዘረጋለሁ፤ ምድሪቱ ለእግዚአብሔር እንደሆነች ታውቅ ዘንድ ነጎድጓዱ ይቀራል፥ በረዶውም ደግሞ አይወርድም።
አጋሮ በኢትዮጵያ የኦሮሚያ ክልል ከተማ ሲሆን በጅማ ዞንና በጎማ ወረዳ ይገኛል። በ1998 ማዕከላዊ የስታትስቲክስ ባለስልጣን እንደተመነው የ41,616 ሰው መኖሪያ ሲሆን ከነሱም 21,549 ወንዶችና 20,067 ሴቶች ይገኙበታል።[1] እስከ 1878 ዓ.ም. ድረስ የጎማ መንግሥት ዋና ከተማ ነበረ።
በሌላ ገለልተኛ ትምና ደግሞ የ28,668 ሰው መኖሪያ ተደርጎ ተገምቷል። የከተማው አቀማመጥ በ7°5′ ሰሜን ኬክሮስ እና 36°39′ ምሥራቅ ኬንትሮስ ላይ ነው።[2]
አዎን, የእኛን ምርቶች ሁሉ ETL / CETL / ዓ.ም. / ROHS / CEC certificated ናቸው. በተጨማሪም በእርስዎ ገበያ ላይ ያስፈልጋል ያለውን ልዩ የምስክር ወረቀት ለማግኘት ማመልከት ይችላሉ.
ሸቀጦች የእኛን ፋብሪካ ለቀው ጀምሮ እኛ 12 ወራት ዋስትና ጋር ይሰጣሉ. በተጨማሪም የረጅም ለገበያ ጋር ማቅረብ እና በኋላ-ሽያጭ ድጋፍ, የባለሙያ መሐንዲስ የእርስዎ ደንበኞች 'መስፈርቶች በማጥናት በኋላ በጣም ተስማሚ ምርቶች የሚመክሩበት ይረዳሃል, እና ልዩ መተግበሪያዎች ለማንኛውም መፍትሄ ማበጀት
ሞተር እያሄደ ጊዜ አብዛኛውን ጊዜ ግፈኞችም መጓጓዣ ሳቢያ ነው, ሞራለቢስ bents እና rotor stator ጋር ጅ መሃረብ. ፓምፕ እርስዎ ሲደርስ ጊዜ ፓኬጅ በጥሩ ሁኔታ ላይ ካለ ይፈትሹ.
በጭንቅ ውኃ ካልሳበው ጊዜ ፓምፕ ደግሞ አንድ እንግዳ ድምፅ የሚያደርገው ከሆነ, ፓምፕ, መፈታታት እባክዎ እና impeller ጥቂት ድንጋዮች በ የተቀረቀረ ከሆነ ያረጋግጡ. አንተ ትንሽ ድንጋዮች ውጭ ንጹሕ ያለ ፓምፕ ለመጫን ጊዜ ይህ አዲስ የተገነባው ገንዳዎች ውስጥ ሊከሰት ይችላል. ምንም እንግዳ ድምጽ የለም ወደ እርስዎ በአግባቡ ከተጫነ ከሆነ, እባክዎ ይፈትሹ ከሆነ የእርስዎን ክፍተት መሣሪያዎች ካልተሳካ ጊዜ, ይህ ሊከሰት ይችላል.
መኽፈቲ ኣኼባ ብቁርኣነል ከሪም ድሕሪ ምኽፋቱ፡ ኣቦ-መንበር ጨንፈር ዕድመና ኣኽቢርኩም ምምጽኣኩም እንዳ ኣመስገንኩ፡ ባዓልና ኣብቲ ጽንኩር ኩነታት ሃገርና ዘላቶ ይካይድ ምህላዉ እዚ ኻኣ ኣብቲ ንሃገርናን ንህዝብናን እነካይዶ ቃልስና ቀጻልነቱ ንምርግጋጽ ኢዩ ክብል ገሊጹ፡ ቀጺሉ ነዚ ባዓል ዘዳለወት ኣሳናዳኢት ሽማግለ ድሕሪ ምምስጋኑ፡ መጻኢ ጽምብልና ኣብታ ተፈታዊት ሃገርና እንሻኣላህ ክነውዕሎ ኢሉ።
ቀጺሉ ምክትል ኣቦ-መንበር ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ፡ ኣብ መስራቲ ጉብኤ ብዕለት 06/01/2006 ዝተመስረተ ሰልፊ ንድሕነት ህዝብን ሃገርን ኮይኑ፡ ኣብቲ ናይ ታሪኻዊ ቃልሲ ሃገርና መቀጸልታ ብረታዊ ቃልሲ ጥራይ ዘይኮነስ መሰረቱ ካብቲ ምእንቲ ናጽነትና ንምጉንጻፍ ዝጠለብን ዝተቃለስን ኢዩ ክብል ገሊጹ፡ ሰልፊ ናህዳ ኣብ ኩነታት ሃገርና ምስ ኩሉ መሰሉ ዝተገፈ ኣብ ጎኑ ደው ክምዝብልን፡ እጃሙ ብጉቡእ እንዳ ኣበርከተን እንዳ ፈጸመን ኣብቲ ድሕሪ እዚ ስርዓት ምውዳቅ እቲ ህንጻ ሃገርና ምስ ኩለን ፖለቲካውያን ሓይልታት ጎኒ ንጎኒ ኮይኑ ከምዝሰርሕ ገሊጹ፡ ቀጺሉ ንተሳተፍቲ እዚ ሰልፊ ካባኹም ናባኹም ኢዩ ክብል ኣብሪሁ።
ቀጺሎም ቃሎም ዘስምዑ ፡ ሓላፊት ማሕበር ደቂ-ኣንስትዮ ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ፡ ክምእ’ውን ኣቦ-መንበር ሃገራዊት ባይቶ ንዲሞክራሲያዊ ለውጢ ጨንፈር ርያድ ፡ ኣባል ማእከላይ ሽማገለ ስምረት ምንቅስቃስ ኤርትራውያን ንድሕነት ሃገር፡ ሓላፊት ማሕበር መንእስያት ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ፡ሰልፊ ኣብ ደምበ ተቃውሞ ይኹን ኣብ ዝተፈላለየ መዳይት ዘሰረሖም ስራሓት ብምምስጋኖም፡ ንጽምብል መበል ዓስራይ ዓመት ምምስራት ሰልፊ ናህዳ ኤርትራ ዮሃና ኢሎም።
ብምኽንያት ጽምብል ምምስራት ስልፊ ናህዳ ኤርትራ ብዝሕ ዝበለ ግጥምታትን ፡ ክምኡ’ውን ብወገን ተሳተፍቲ ካብ ዘስምዕዎ ቃል ኣብዚ ጽምብል ምስታፎምን ንዝራኣይዎ ኣገባብ ምድላውን ድሕሪ ምምስጋን፡፡ ነታ ኣብ ትሕቲ ነጋዶ ሰብ ኣትያ ትሳቀ ዘላ ጓል ስዉእ ዝኾነት ጓል 15 ዓመት ንስድራ/ቤታን ናዓኣን ዝጋጠመ ብሓቂ ኣሕዛኒ ሽግር ምስ ተገልጸ ተሳታፋይ ብሓቂ ሓዚኑ ዓይኒ ንብዓቱ ኣብ ዘይቋጻጸረሉ በጺሑ ተራእየ፡ ካብዞም ነጋዶ ንምግልጋል ካኣ ሽዑ ንሽዑ ሽሕን ሓሙሽተ ሚእትን ዶላር ተዋጺኡ።
ሀዲያ ሆሳዕና በቤት ኪንግ ፕሪምየር ሊጉ ሻምፒዮና አራት ጨዋታዎችን በማሸነፍ እና አንድ ጨዋታን ደግሞ አቻ በመለያየት በሊጉ የመሪነት ስፍራ ላይ ተቀምጧል፤ በአሰልጣኝ አሸናፊ በቀለ የሚመራው ይኸው ቡድን እስካሁን ባደረጋቸው አምስቱ ተከታታይ ጨዋታዎች ባለመሸነፍ ሪከርድም የተጓዘ ብቸኛው ቡድን ሲሆን በአምስተኛው ሳምንት የሊጉ መርኸ ግብርም ከወልቂጤ ከተማ ጋር ያደረገውን ጨዋታም ብቻ ነው ነጥብ በመጣል በጥንካሬው እየተጓዘ የሚገኘው፡፡
የሀዲያ ሆሳዕናን የውጤታማነት ሚስጥር በተመለከተ፣ ቡድኑ የቤት ኪንግ ፕሪምየር ሊጉን ስለመምራቱና ስለ ቀጣይ የውድድር ተሳትፎአቸው እንደዚሁም ደግሞ ከራሱ ጋር በተያያዙ ጥያቄዎች ዙሪያ ለቡድኑ ጎል እያስቆጠሩ ካሉት ተጨዋቾች መካከል አንዱ የሆነውን ዳዋ ሁጤሳን የሀትሪክ ስፖርቱ ጋዜጠኛ መሸሻ ወልዴ አናግሮት ላቀረበለት ጥያቄዎች ሁሉ ተጨዋቹ ምላሹን ሰጥቷል፤ በሚከተለው መልኩም ቀርቧል፡፡
“የቤት ኪንግ የፕሪምየር ሊጉ የውጤታማነት ጉዞዋችን በጣም አሪፍ እና ለብዙዎችም መነጋገሪያን የፈጠርንበት ነው፤ በእስካሁኑ ጨዋታችንም አራት ጨዋታዎችን አሸንፈን በአንዱ አቻ ተለያይተናል፡፡ ያለ መሸነፍ ሪከርዳችንን በማስጠበቅም እኛ ብቸኛው ቡድን ሆነናል፤ ከዚያም በተጨማሪ በኢትዮጵያ ፕሪምየር ሊግ በእዚህ መልኩ በተሳካ የውጤት ደረጃ በመጓዝም የሚከብደውን ነገርም እያስመዘገብንም ይገኛል፡፡ የእዚህ የውጤታማነት ሚስጥራችንም ቡድናችን ጠንካራ ቡድንን ስለገነባ እና አጥቅቶም የሚጫወት ቡድን ስለሆነ ነው፡፡ ከወልቂጤ ከተማ ጋር ስለዳረግነው ጨዋታ ደግሞ ቡድናችን በመጀመሪያው አጋማሽ ጥሩ አልነበረም፤ በሁለተኛው አጋማሽ ደግሞ በተወሰነ መልኩ ተሽለን መጥተን ግብ ብናስቆጥርም የትኩረት ማነስ /ኮንሰንትሬሽን/ አጥተን ግጥሚያውን በአቻ ውጤት አጠናቀቅናል፤ ይሄን ነጥብ እንድንጥል ያደረገንም በአሁን ሰዓት በርካታ ቡድኖች እኛ የሊጉ መሪ መሆናችንን ስለሚያውቁና ባለመሸነፍ ሪከርዱም እየተጓዝን ስለሆነ እኛ ላይ ከፍተኛ ትኩረትን አድርገው የሚመጡበት ሁኔታም ስላለ ነው”፡፡
“ወልቂጤ ከተማ ጥሩ ቡድን ነው፤ የሚያምር የኳስ ፍሰትንም በመጫወት ላይ ይገኛሉ፤ ከዛም በተጨማሪ እስከአሁን ከገጠምናቸው ቡድኖችም ተጭኖ በመጫወት እነሱ የተሻሉ ናቸው፡፡ እነሱ ላይ ያየሁት አላስፈላጊ ነገር ከእኛ ጋር ሲጫወቱ ለውሳኔ ተገዥ ባለመሆን ዳኛን የመክበብና የመጫን ነገርን ነው፤ ወልቂጤን ብቻ ሳይሆን እንደ አጠቃላይ በሊጉ የሚገኙትን ብዙ ቡድኖችን አሁን ላይ ስመለከት እኛ እያሸነፍን ከመምጣታችን አኳያ በአሁን ሰዓት በጣም ጠንካራ እየሆኑብን ነው የመጡት፤ ወራጅ ላይ ያለው ቡድን በራሱ ከባድ ነው የሚሆንብንና ከእዚህ በኋላ በሚኖሩን ጨዋታዎች እኛም በጣም ጠንክረን መምጣት እንዳለብንም ነው ለመረዳት የቻልነው”፡፡
“የፕሪሚየር ሊጉ ውድድር ሲጀመር የትኛውም ቡድን እንደሚይዘው ዓመታዊ እቅድ ሁሉ እኛም የት ደረጃ ላይ መድረስ እንደሚኖርብን እናውቃለን፤ የአሁኑን ግን ገና ከጅማሬያችን ስናየው ካሰብነው በላይ ለመጓዝ እንደምንችል እየተደራን ስለሆነና እስከ ሻምፒዮናነትም ደረጃ ሊያስጉዘን የሚችልን ነገር ስለተመለከትን ይሄን የውጤታማነታችንን ሚስጥር አስቀጥለን እንሄድበታለን”፡፡
“የእኛ ትልቁ ጥንካሬ ጎል ጋር እንደርሳለን፤ ያገኘነውንም ጎል እናስቆጥራለን፤ ጉድለታችን ወይንም ደግሞ ክፍተታችን ብዙ ባይኖርም ኳስ ፍሰቱ ላይ ግን በደንብ ሰርተን በመምጣት የበለጠ ጥንካሬያችንን እናሳምራለን”፡፡
“ጎል ነዋ! ያውም በየጨዋታው፤ ያ አልፎ አልፎ ካልተሳካ ደግሞ ለጓደኞቼ የግብ ኳሶችን በማቀበል /አሲስት በማድረግ/ መርዳትና ቡድኔን ደግሞ በሁሉም መልኩ ጥሩ በማገልገል ክለባችን እስከ ሻምፒዮንነት ደረጃ እንዲጋዝ የሚቻለኝን ሁሉ አደርጋለው”፡፡
በቤት ኪንግ የዘንድሮ ፕሪምየር ሊግ ተሳትፎአችሁ…. ላይ የድል ግብን በመጨረሻዎቹ ደቂቃ ላይ ካስቆጠርክ በኋላ ወደ ደጋፊዎቻችሁ ሄደህና እነሱን አቅፈህ ደስታህን በመግለፅህ
“በእግር ኳስ አንድ አንዴ እንዲህ ያሉ የድል ግቦችን በምታገባበት ሰዓት ስሜታዊ ያደርግሃል፤ እኔም በጨዋታው ስሜታዊ ሆኜ ያንን በማድረጌ የዕለቱ ዳኛ በቀይ ካርድ ከሜዳ አስወጥቶኛል፤ ዳኛውም ትክክል ስለነበር ነው ከሜዳ ያስወጣኝ፤ እኔ ነኝ ለየክለቡ በክለብ ደረጃ የተሰጠውን የኮቪድ መመሪያን ስላላከበርኩ ከሜዳ የወጣሁትና አጥፍቻለው”፡፡
“የሊጉን ቀጣይ ጨዋታዎች ወደ ጅማ እና ባህር ዳር ስታድየም ሄደን መጫወታችን ለእኛ ጥሩ ነው፤ ሜዳዎቹም ከአዲስ አበባ አንፃር በጣም ጥሩም ናቸው፤ ኳስን በደንብ አንሸራሽሮም ለመጫወት እንድንችል ያደርገናልና ይሄ ለቡድናችን ጥሩ አጋጣሚም ነው ሊሆንልን የሚችለው”፡፡
“ሁሉም ቡድኖች ጠንካራዎች ናቸው፡፡ እነዚህ ክለቦችም ከእዚህ በፊት ለቅ/ጊዮርጊስ እና ለኢትዮጵያ ቡና የሚሰጡትን ግምትም ነው አሁን ላይ ለእኛ የሚሰጡትና በየጨዋታው ከእዚህ በኋላ ሁሉም ክለቦች ናቸው ለእኛ ፈታኝ የሚሆኑብን”፡፡
“ሀዲያ ሆሳዕና ጥሩ ቡድን ነው፤ ከእዚህ በኋላም ውጤታችንን በእያንዳንዱ ጨዋታዎች ላይ ማስጠበቅ ይኖርብናል፤ በወራጅ ቀጠና ላይ ለሚገኙትም ሆነ ለሌሎቹ ቡድኖች እኩል ግምትን ልንሰጥ ስንችልም ነው የሻምፒዮናነቱን ዋንጫ ልናነሳ የምንችለውና ለእዚህ በጥንካሬችን እንጓዛለን”፡፡
የጆንስ ሆፕኪንስ ዩኒቨርስቲ የኮቪድ-19 መረጃ ማዕከል ዛሬ ባወጣው አሃዝ መሰረት የቫይረሱ ተጋላጮች ቁጥር ሁለት ሚሊዮን አራት መቶ ስድሳ አራት ደርሱዋል ፤ በበሽታው ሳቢያ ለህልፈት የተዳረጉት ደግሞ አንድ መቶ አስራ ሁለት ሲህ ዘጠን መቶ ሃያ አራት ደርሷል።
ሃያ አንድ የአሜሪካ ክፍለ ግዛቶች በዚህ ሳምንት ከእስካሁኑ ከፍተኛ የቫይረሱ ተያዦች ቁጥር መዝግቧል፤ የሚበዙት አሪዞና፤ ኒው ሜክሲኮ፤ ቴክሳስና ዩታህ መሆናቸው ተገልጿል።
የኮሮናቫይረስ ተጠቂዎች አሃዝ የጨመረው ክፍለ ግዛቶቹ የእንቅስቃሴ ክልከላዎችን እያነሱ ባሉበትና የበጋ ዕረፍት መግቢያ የሚያበስረው ዓመታዊ የሚሞሪያል ዴይ በዓል በተከበረበት በዚህ ሰሞን መሆኑ ተጠቅሷል።
ብ12 ሕዳር 2013 ተጨውያ ናብ ስዑዲ ዓረብ ዝዓለበት ነፋሪት ሓይሊ ኣየር ኤርትራ ንምምላስ፣ መንግስቲ ኤርትራ ኣብረርትን ቴክኒሻናታን ናብታ ሃገር ከምዝልኣኸ ምንጭታት ሬድዮ ኤረና ሓቢሮም።
እቶም ዝሓለፈ ሰሙን ዝተላእኩ ኣብረርትን ቴክኒሻናትን፣ ነታ ንኣስታት 3 ወርሒ ኣብ ጂዛን ኣብ ዝርከብ መዓርፎ ነፈርቲ ንጉስ ዓብደላ ተታሒዛ መርመራን ምጽራይን ክካየደላ ዝጸንሐት ነፋሪት ሒዞም ኣብዚ ሰሙን እዚ ናብ ኣስመራ ክምለሱ ትጽቢት ኣሎ።
እንተኾነ ብህድማ ምኩራት ኣብረርትን ቴኪኒሻናትን ኣብ ከቢድ ወጥሪ ዝርከብ ሓይሊ ኣየር ኤርትራ፣ ካብዞም ነታ ነፋሪት ንምምላስ ዝተላእኩ ቴክኒሻናትን ኣብረትርን’ውን ከይሃድሙ ኣብ ሻቕሎት ከምዝርከብ እቲ ዝበጽሓና ሓበሬታ የመልክት።
ኣብ 12 ሕዳር፣ ሓደ ሜጀርን ሓደ ካፕተይንን ዝምርሑዋ ኣብ ምቅራጽን ምስናድን ካርታ እትነጥፍ፣ ነፋሪት ምስ ሓደ ኣባል ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ክፍሊ ካርቶግራፊ ብሃንደበት ኣብ ጂዛን ከምዝዓለበት ኣይርሳዕን።
ኣብ ጥቕምቲ 2012’ውን ክልተ ካፕቴታናት ዝመርሑዋ ነፋሪት ሓያሊ ኣየር ኤርትራ ኣብ ስዑዲ ዓረብ ዑቕባ ድሕሪ ምሕታቶ፣ እታ ነፋሪት ድሕሪ ናይ ሽዱሽተ ወርሒ ግዜ ንኽትምለስ ካብ ዝተላእኩ ኣበርትን ቴክኒሻናትን ሓንቲ ጓለነስተይቲ ኣብራሪት ዑቕባ ንምሕታት ከምዝተረፈት ይዝከር።
የእነ አቶ ጀዋር መሐመድን ችሎት ለመከታተል ቢጫ ልብሰው ልደታ ከፍተኛ ፍርድ ቤት ተገኝተው የነበሩ እና ፖሊስ ያሰራቸው ከ80 በላይ ሰዎች መለቀቃቸው ተገልጿል። ታሳሪዎቹ ልደታ መጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት ቀርበው በዋስ መፍታታቸውም ተገልጿል።
እርሱ ያ በምድር ውስጥ ምትኮች ያደረጋችሁ ነው፡፡ የካደም ሰው ክህደቱ በእርሱው ላይ ብቻ ነው፡፡ ከሓዲዎችንም ክሕደታቸው ከጌታቸው ዘንድ መጠላትን እንጂ ሌላ አይጨመርላቸውም፡፡ ከሓዲዎችንም ክሕደታቸው ከሳራን እንጂ አይጨምርላቸውም፡፡
ማዕከናት ዜና ኬንያ ንኮሚሽነር እቲ ዞባ ብምጥቃስ ኣብ ዘቕርብኦ ዘለዋ ጸብጻብ፣ ሓይልታት ጸጥታ ኢትዮጵያ ዶብ ኬንያ ብምስጋር፣ ኣብ ሞያለ፣ ቦሪ ኣብ ዝተባህለ ቁሸት ድሕሪ ምእታዎ ንክልተ ኬንያውያን ጨውዮም ከምዝወሰድዎም የመልክታ።
መንግስቲ ኬንያ ብዛዕባ’ቲ ጉዳይ ብዝምልከት ምስ ሰበ ስልጣን ኢትዮጵያ ይዘራረብ ከምዘሎ ዘመልከታ ማዕከናት ዜና ኬንያ፣ ኢትዮጵያ ዶብ ኬንያ ዝጠሓሰትሉ ምኽንያት ተቓወምቲ ኦሮሞ ንምህዳን ብዝብል ምኽንያት ክኸውን ከምዝክእል ይእምታ።
ኢትዮጵያን ኬንያን ኣብቲ ዘዳውበን ከባቢታት ንዝርአ ዘሎ ተደጋጋሚ ግጭታት ንምውጋድ፣ መራሕቲ ክልትኤን ሃገራት ኣብ ወርሒ ታሕሳስ ናይ 2015፣ ኣብ ዞባ ማርሳቢት ብምርኻብ ስምምዕ ከምዝኸተሙ ኣይርሳዕን።
ታታሪው ሰው ነገሮች ሁሉ ከተጠናቀቁ በኋላ መግለጫ ሰጠ። መግለጫ እንዲህ በረከሰበት ዘመን እሱ ገላለጠው!! “የግድቡ የመጀመሪያ ምዕራፍ ሙሌት ተጠናቅቋል። እንኳን ደስ ያለን” አለ። እኔ ግን ከፋኝ!! ቅር አለኝ! ደነገጥኩ!! “ግድቡን የሸጠው ጠቅላይ ሚኒስትር” የሚለው ትንታኔ ተናነቀኝ። ተጽፎ፣ ተነብቦ፣ ተቀርጾ፣ ተቀናብሮ፣ ስምና ባለቤት ኖሮት ለአለም የቀረበው ትንተና ትዝ አለኝ። ዕውቀት ቀፈፈሽ። ስዩም መስፍን ያለቀሰለት ግድብ ትዝ አለኝ። ጌታቸው ረዳ ሲሸጥ ያየው ግድብ ትዝ አለኝ። አሜሪካና አለም ባንክ፤ ግብጽና ጂዳ ተጠቃቅሰው የገዙት ግድብ ትዝ አለኝ። ተደራዳሪዎቹ እየቆራረሱ የቸበቸቡት ግድብ ትዝ አለኝ። ያለ ልምድ፣ ያለ እውቀት እና ያለሀገር ፍቅር የተመራው የድርድር ቡድን አይኔ ላይ ድቅን አለብኝ!! ይሄ ሁሉ የክስ ናዳ፤ ይሄ ሁሉ የትንተና ካብ ስድስት … [Read more...] about የተሸጠውን ግድብ ዐብይ ገዛው‼
ሐይሌ ሪዞርት በዝዋይ እና በሻሸመኔ ከተሞች ለወደመበት ኢንቨስትመንት መንግስት ድጋፍ ካደረገ ወደ ስራው እንደሚመለስ አስታውቋል። የድርጅቱ ባለቤት አትሌት ሃይሌገብረስላሴ ለኢትዮ ኤፍ ኤም አንዳለው የድምጻዊ ሀጫሉ ሁንዴሳ ሞትን ተከትሎ በዝዋይ እና ሻሸመኔ ከተሞች በስራ ላይ የነበሩት ሆቴሎች ሙሉ ለሙሉ ወድመዋል። አትሌት ሃይሌ ከዚህ በፊት በነዚህ ከተሞች የነበረውን ኢንቨስትመንት ማቋረጡን ያስታወቀ ቢሆንም አሁን ግን መንግስት ለወደመበት ከ300 ሚሊዮን ብር በላይ ኢንቨስትመንት ድጋፍ ካደረገለት ወደ ስራ እንደሚመለስ ገልጿል። የዝዋዩን ሪዞርት ወደ ስራ ለመመለስ ከአንድ ዓመት በላይ የጥገና ጊዜ የሚፈጅ ሲሆን የሻሸመኔው ሀይሌ ሪዞርት ቅርንጫፍ ግን የግድ እንደ አዲስ መገንባት ስለሚጠይቅ ወደ ስራ ለመመለስ በትንሹ ሶስት አመታትን እንሚፈጅ አትሌት ሀይሌ … [Read more...] about በሁለት ሪዞርቶች ከ300 ሚሊዮን ብር በላይ ውድመት
አሜሪካ ለኢትዮጵያ የምትሰጠውን ዕርዳታ ለመከልከል እያሰበች ነው በአባይ ግድብ ጉዳይ ከጅምሩ ለግብፅ ወገንተኛ መሆኗን ስታሳይ የነበረችው አሜሪካ በኢትዮጵያ ላይ የዕርዳታ ዕቀባ ለማድረግ እያሰበች መሆኑን ፎሪይን ፖሊሲ (Foreign Policy) ዛሬ (ረቡዕ) ባወጣው ዘገባ ገለጸ። ይህ የፕሬዚዳንት ትራምፕ አቋም በአስተዳደራቸው ውስጥ ክፍፍል መፍጠሩ አብሮ ተዘግቧል። አባይን በተመለከተ “ማድረግ የምችለውን መንገድ ሁሉ እጠቀማለሁ” በማለት ስትናገር የነበረችው ግብፅ የፕሬዚዳንት ትራምፕን እጅ በመጠምዘዝ በኢትዮጵያ ላይ እርምጃ እንዲወሰድ በርትታ እየሠራች ነው። ግብፅና አሜሪካ ለዘመናት የቆየ የጥቅም ተጋሪዎች ናቸው። እኤአ ከ1980ዓም ጀምሮ አሜሪካ ለግብፅ $40 ቢሊዮን ዶላር የሚሊታሪና $30 ቢሊዮን ዶላር የኢኮኖሚ ዕርዳታ ማድረጓን የስቴት ዲፓርትመንት መረጃ … [Read more...] about የትራምፕ ለግብፅ መወገን የውስጥ ክፍፍል ፈጥሯል
አባል ፓርላማ ኢትዮጵያ ዝኾኑ ዓሊ ገዱ ብዝብል ስም ዝፍለጡ ዓሊ ማሕሙድ አብዲ ኣብ ክንዲ’ቲ ዝወከሎም ህዝቢ ስለዝተዛረብኩን ንህይወተይ ሰጊኣ ተሓቢኣ ኣለኹ ክብሉ ንድምጺ ኣሜሪካ ሓቢሮም: እንተኾነ ናይቲ ዝተወከልሉ ክልል ሶማል ምምሕዳር ግን ነዚ ክሲ ነጺግዎ ኣሎ።
ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ሶማል ከተማ ጂጂጋ ብምውካል አባል ፓርላማ ዝኾኑ ዓሊ ገዱ ወይ ዓሊ ማሕሙድ አብዲ ንድምጺ ኣሜሪካ ክፍሊ ቋንቋ ሶማል ኣብ ዝሃብዎ ቃለ መጠይቕ ኣብ ክንዲ’ቲ ዝወከሎም ህዝቢ ብምዝራቦም ንህይወቶም ብምስጋእ፤ ተሓቢኦም ከምዝርከቡ ብምግላጽ ምምሕዳር ክልል ሶማል ይፍጽሞም ኣሎ ዝበልዎ ፖለቲካዊን ኢኮኖሚያዊን ምንቅስቃስ ጭቆና ዝበልዎ ብምግላጽ ነቲ ምምሕዳር ዘሕጉስ ዘይተዛረበ ከቢድ ጭካነ ዘለዎ መቕጻዕቲ ከምዘጋጥሞ ሓቢሮም።
ኣብዚ ሕጂ እዋን ብደረጃ ፈደራል ዝተራእየ ለውጢ ናብ ክልል ሶማል ሓዊሱ ናብ ኹለን ክልላት’ታ ሃገር ክባጻሕ ተስፋ ኩሉ ኢትዮጵያዊ ምዃኑ ብምግላጽ ህጹጽ ትኹረት ዘድልዮ ጉዳያት ግን ኣሎ ይብሉ።
ወቐሳን ርእይቶን ንኹለ፤ ሻራ ዘይብለ፡ ከም መምርሒ ዝእምነታ ዓምዲ መድረኽ፡ ብዝተፈላለየ ስክፍታታት፡ ክሳብ ኣብ ዝሓለፈ ሓጺር እዋን ትኽርድድ፡ ኣብ ኤእዋኑ ክትቀላቐል ጸኒሓ እያ። ገለ ካብቲ ስክፍታታት ድማ፡ እቲ ኣብ ከባቢ ቀርኒ ኣፍሪቃ፡ ጸጥታዊ ኩነታት መመሊሱ እናገደደ ኣብ ዝኸደሉ እዋን ፡ ብፍላይ ድማ እቲ ኣብ ኢትዮጵያ፡ ኣብዚ ሓጺር እዋን፡ /ምናልባሽ/ ኣብ ቀዳማይ ክፍላ ናይ 2015 ዓም፤ ናይ ክብ ወይ ግብ ተረኽቦ ክኽሰት ከም ዝኽእል ተኽእል ከምዘሎ ይግመት። ከምኡ እንተ ደኣ ተኸሲቱ፡ ቀጥታዊ ሳዕቤናት ኣብ ልዕሊ ሃገርናን ህዝባን: ከየስዕብ ከይክእል መታን፡ ኩላትና ሃገራውያን፡ ካብ ናይ ሓድሕድ ምትህልላኽ ኣቋሪጽና፡ ኣብ ተጠንቀቕ ክንሓድር፡ ቀዲማይ ጠለብ ከም ምዃኑ ምእማን የድሉ።
እቲ ካልእ ስክፍታ ድማ፡ ዳርጋ ኩለ እቲ ኣብ ሞንጎ ተቓውሞን ተኸላኸልትን፡ ፈሽፈሽ ዝብል ዘሎ ፡ ውራይ ሃገር ጠቀስ ፖለቲካዊ ሃልክታት፡ መዓት ሓሶታት ዝመልኦ ጥራይ ዘይ ኮነስ፡ ብጀካ ኣበይ ኣላ ክፍእቲ ነገር እናበልካ፡ ከም ደርሁት ምቑቛው እንተ ዘይ ኮይኑ፡ በዚኣ ሸነኽ እዚኣ ጽብቕቲ ነገር ኣላታ ዝብል መልእኽቲ፡ ስለ ዘይ ዝውተር ዘል፡ ኣዝዩ ዘተሓሳስብ ብምኳኑ፡ ትኩር ቆላሕታ ዝሓትት እዩ።
ገለ ካብቶም ሓያሎ ቃቓዊ ዕግርግር ንምጥቃስ ድማ፡ እቲ ኣብ ሕለፍ ኣውራጃዊ ሽበራ፡ ተነቑቱ ዘል ዓጻቕ እምነት እዩ። ጉጅለታት ናይ ሓደ ኣውራጃ፡ ኣብ ልዕሊ / ናይ ካልእ ጉጅለታት ኣውራጃ፡ ከተፋንን ከይ ክእል መታን ድማ፡ ማይክሮስኮፓዊ ቆላሕታ የድሌዮ። በዞም ሰርታት እዚኣቶምን፡ ንዓታቶም ዘሰራስርዎም ዘለዉ ፖለቲካታት ድማ ፡ እቶም ናይ ሃይማኖትን ዓሌትን /ኩሎም ብሰንኪ ተቓወምቲ ንስርዓት ኤርትራ ኢና በሃልቲ / ምስ ተደመሮ፡ መኣዝን ተቓውሞ ንቑልቁል ተደፊኡ፡ ኣብ መራሒ ዘይብሉ ተግባረ ዕግርግር፡ ክሽመም ይረኤ ኣሎ።
እዚ ዕግርግር እዚ፡ ክእረም እንተ ደኣ ኮይኑ ድማ፡ ብኹሉ ሰንጣቒታውን ጋድማውን ኣከናውንኡ ተራእዩ፡ ክጣጣእ ወይ ክመዓራረ ኣለዎ። ሓራ ካብ መግቢ ስርዓት ወያነን ጓሰይቶምን፤ ሓራ ካብ ብልሽውና፡ ናይ ዓውለማዊ ሰብኣዊ መሳላት ተሓለቕቲ በሃልቲ፤ ሓራ ካብ ጻዊዒት እገዳ፤ ሓራ ካብ ጻዊዒት ምድርዓም፡ ንሰራዊት ምክልኻል ኤርትራ፡ ብደገፍ ናይ ደጋዊ ሓይልታት፤ ሓራ ካብ ነዝሕታት ሓሶት፡ ንጠቐነ ሃገረ ኤርትራ.. ወዘተ ምዃን።
እንተ ዘየሎ፡ ነቲ እምነ ሰረት ህላዌና ዝኾነ፡ ንሓድነት ህዝቢ ኤርትራ፡ ከላሕልሖ ከይ ክእሌ መታን ንምክልኻል፡ ጉሁድን ሰልሕታውን ሜላታት ብምጥቃም፡ ምምካቱ ተጠላቢ ስለ ዝኾነ፡ ዓምዱ መድረኽ ንግዚኡ ትም ኢላ ክትዕዘብ ተመራጺ እዩ። ይኹን ደኣ እምበር፡ ክልተ ኣገደስቲ ዝዕባታት፡ ክትማልኤን ዝነበራ፡ ብጽባሕ ድሕሪ ጽባሕ ግን፡ ተወንዚፈን ዝጸንሓ፡ እዘን ዝስዕባ ተቐድም።
እዛ ዛዕባ’ዚኣ፡ ኣብ ጠንቅታትን ሳዕቤናትን፡ ናይቲ ቀደም ዝነበረ ስደት፡ ምስ ናይ’ዚ ሎሚ ዝኸይድ ዘሎ ጉዕዞ ፡ ንምምዝዛን ዝሓለነት ነበረት። እቲ ናይ ቀደም ጉዕዞ፡ ከም ኩልና እንፈልጦ መጠን፡ ስደት ንናይ ነብሰይ ኣውጽእኒ ህድማ ዝነበረ እዩ። እዚ ናይ ሎሚ ዘል ጉዕዞ ግና፡ መገሻ ንኣውሮፓ ንስለ ለውጢ ናብራ፡ ከም ምዃኑ ዝምስክር፡ ብናይ ሽሕ ኣሽሓት ዶላራት እናኸፈልካ ዝካየድ፡ ሓደገኛ ንቕሎ መቕዘፍቲ ኮይኑ ዘሎ እዩ፡፡ ነዙ ቁስልታት እዚን፡ ሒዝዎ ዘሎ ምጉልታትን ንምንትዑ፡ ከም ልክዑ ክንቀስ ከም ዘለዎ ሕልና ነይሩ። ብሓጺሩ፤ ስደት ናይ ቀደም ምስ መገሻ ናይ ሎሚ ንምንጽጻር እዩ። ዝኾነ ኮይኑ፡ ካብ ገል ርዝነት ዘለዎም፡ ማእረርቲ ወይ በርበርቲ ጉዳያት: ዝተዘርግሔ ጸብጻብ ከም ዝሓበሮ መጠን፡ ጠንቂ ናይ’ዚ ሓደገኛ መገሻ’ዚ ፡ 99 % ብሰንኪ ካብ ግህሰት፡ ናይ ሰብኣዊ መሰላት ሕቶ፡ ዝምንጩ ምኽንያታት ከም ዘይኮነ ‘ዩ ዘብርህ። ካብዙ ዝያዳ ግን፡ ንሎሚ ትም ጥዑም።
የአገር መከላከያ ሠራዊት አባላት የነበሩ እና በጡረታ በክብር ተሰናብተው የጁንታውን ታጣቂ ኃይል ሲመሩ እና ሲያዋጉ ቆይተው በቅርቡ እጃቸውን የሰጡት ሜጀር ጄኔራል መሐመድ እሻ እና ብርጋዴር ጄኔራል ሙሉጌታ በርሄ አዲስ አበባ ገብተዋል።
በተለይ ከ2000 ዓ.ም በኃላ ተወራራሽ፣ ተደጋጋፊ እና ተካካቢ በሆነው የኢትዮጵያ የባህል ባላ ላይ በፍጥነትና በብዛት አያሌ ቅጠሎች እያቆጠቆጡበት ይገኛሉ፡፡ የቤተሰብ፣ ትምህርት ቤት፣ ሀይማኖት እና መንግስዊ ተቋማት ቅርጻቸው ብቻ ሳይሆን እድገታቸውና ይዘታቸውም እየተቀያየረ መጥቷል፡፡ ቅርብ የነበሩ እሴቶች እሳት እንደነካው ፌስታል ሲጨማደዱና…
ጋዜጠኛ፣ ተርጓሚና ደራሲ ነው – ኤፍሬም እንዳለ። አለቀ። ከዚህ ውጪ ስለ እሱ ግላዊ ህይወትና ማንነት፣ ጥረትና ልፋት በሕትመትና ብሮድካስት ሚዲያዎች ሲነገር ሰምቼ አላውቅም። የእሱም ፍላጎትም፣ ግድም አይመስለኝም አደባባይ መውጣቱ። ደም ለመመለስ ቤቱን አቃጥሎ የሸፈተ ሰው፣ መልኩን አይደለም ጥላውን ሳያሳይ ጫካና…
ሥነ ጠፈራዊ ሰዓቱ ፕራግ የቼክ ሪፐብሊክ ዋና ከተማ ናት:: በቼክ ውስጥ ከፍተኛ ገቢ የሚያስገኙ የተለያዩ የቱሪስት መስህቦች ሲኖሩ፤ ከእነዚህም ውስጥ ‘ፕራግ ኦርሎጂ’ ተብሎ የሚጠራውና በሰሜናዊ ምዕራብ ጥንታዊ ከተማ የሚገኘው አስትሮኖሚያዊ ወይም ሥነ ጠፈራዊ ሰዓት ይገኝበታል፡፡ ብዙ መቶ ሺህ የዓለም ቱሪስቶች…
ሳውል ኬ. ፓዶቨር የተባሉ ምሁር ስለ ቶማስ ጀፈርሰን ደብዳቤዎች የፖለቲካ፣ የማህበረሰብና ስነ-ልቡና በጻፉት መጽሐፍ ላይ ያሰፈሩት የምትደንቅ፣ሁሌ የምትቆረቁርና የምታሳዝን እውነት አለች፡፡ታዲያ ይህቺ ሀሳብ ሁሌም የምትነገር፣ግን ደግሞ ሁሌም የሰው ልጅ የሚሸነፍባት ጉድለቱ ትመስለኛለች፡፡አጥንት ውስጥ ታሳክካለች፡፡…ጀፈርሰን የሚለው እንዲህ ነው፡፡ "inspite of individual…
የቫይረሱን የስርጭት ፍጥነት መቀነስ፤ በሰፊው እንዳይዛመትም መገደብ እንደሚቻል በየአገሩ በግልጽ ታይቷል፡፡ እጅን አዘውትሮ በሳሙና ከመታጠብና የግል ርቀትን ከማክበር ጀምሮ፣ የእንቅስቃሴ ቁጥብነትና የለይቶ ማቆያ ስፍራ፣ የምርመራና የሕክምና አሰራሮችን ጨምሮ፣ አገር ምድሩን ‹‹ኳራንቲን›› እስከ ማድረግ የደረሱ እርምጃዎች የቫይረሱን የስርጭት ፍጥነት ለማርገብ፤ በሰፊው…
መልሲ፡ ብዙሓት ክርስትያን ብጉዳይ ዕሽር ይዋጠሩ እዮም፡፡ ኣብ ገለ ማሕበራት ከኣ ጉዳይ ሞባእ ወይ ዕሽር እምብዛ ይጽቀጠሉ፡፡ ብኻልእ ወገን ድማ ብዙሓት ክርስትያን ነቲ ንኣምላኽካ ኣቕርብ ወይ ሃብ ዝብል ማዕዳ መጽሓፍ ቅዱስ ኣይእዝዘዎን ኣለዉ፡፡ ዕሽር ወይ ሞባእ ንሓጎስን በረኸትን ክኸውን ዝተሰርዐ እዩ፡፡ ኣብ እዋንና ከምኡ ዘይምዃኑ ግና ዘሕዝን እዩ፡፡
ዕሽር ኣብ ብሉይ ኪዳን ዝተሰርዐ እዩ፡፡ እስራኤላውያን ዓሰርተ ሚእታዊት ናይቲ ዘፍረይዎ እኽሊ ወይ ዘፍረይዎ እንስሳ ናብ ቤት መቕደስ ኣምላኽ ከቕርቡ ዝእዝዝ ሕጊ ኣሎ (ዘሌዋውያን 27፡30፤ ዘሁልቁ 18፡26፤ ዘዳግም 14፡24፤ 2ዜና መዋእል 31፡5)፡፡ እዚ ጥራይ ዘይኮነ ግና እቲ ሕጊ ብሉይ ኪዳን ሰለስተ ዓይነት ዕሽር ከቕርቡ ይእዝዝ፡፡ ሓደ ዕሽር ንሌዋውያን፡ ሓደ ዕሽር ኣብ ቤት መቕደስን በዓላትን ዝውዕል፡ ሳልሳይ ዕሽር ድማ ንድኻታት ዝውሃብ፡፡ እዚ ኹሉ ተደሚሩ ድማ 23.3 ሚእታዊት ናይቲ እቶት ይኸውን፡፡ ገለ ወገናት ከኣ እዚ ኣብ ብሉይ ኪዳን ዝተሰርዐ ዕሽር ነቶም ካህናትን ሌዋውያንን ስርዓት መስዋእቲ ንኽፍጽሙ ክሕግዞም ተባሂሉ ዝተሰርዐ ቀረጽ እዩ ይብሉ፡፡
ሓድሽ ኪዳን ግና ክርስትያን ብሕጊ ዝቕይዶም ስርዓት ዕሽር ኣይኣዘዘን ወይ ኣይደገፈን፡፡ ኣብ ሓድሽ ኪዳን፡ እቲ ውህበት ወይ ምሃብ ከከም ኣታዊ ክኸውን እምበር ብሚእታዊት ተተሚኑ ካብ ኣታዊ ክቐርብ ኣለዎ ኣይበለን (1ቆሮንጦስ 16፡2)፡፡ ገለ ወገናት ከኣ ኣብ ብሉይ ኪዳን ተመርኵሶም ነፍሲወከፍ ክርስትያን እንተወሓደ ዕሽር ኣታዊኡ ከቕርብ ይጠልቡ፡፡
ሓድሽ ኪዳን ስለ ኣገዳስነትን ጠቕምን ሞባእ ወይ ምሃብ ይዛረብ እዩ፡፡ ከምቲ ዝከኣለና ወይ ከከም ዓቕምና ክንህብ ይግብኣና፡፡ እዚ ማለት ከኣ ልዕሊ ዓሰርተ ሚእታዊት ወይ ትሕቲኡ ክኸውን ይኽእል፡፡ ኣብ ዓቕሚ ናይቲ ክርስትያንን ከከም ኣድላይነት ናይታ ስጋ ክርስቶስ ዝኾነት ማሕበርን ይውሰን፡፡ ነፍሲወከፍ ክርስትያን ኣብ ዕሽር ንምስታፍ ኮነ ክንደይ ክህብ ከም ዝግባእ ንኽፈልጥ ጥበብ ካብ ኣምላኽ ይለምን (ያእቆብ 1፡5)፡፡ ልዕሊ ኹሉ ድማ ኩሉ ዕሽርን ሞባእን ብንጹህ ሃቐና፡ ንኣምልኾ ኣምላኽን ንኣገልግሎት ስጋ ክርስቶስን ክቐርብ ኣለዎ፡፡ ኣምላኽ ሕጉስ ወሃቢ እዩ ዝፈቱ እሞ ነፍሲወከፍ ብጓሂ ወይስ ብግዲ ዘይኮነስ ከምቲ ብልቡ ዝሕልኖ ይሃብ (2ቆሮንጦስ 9፡7)፡፡
አሁንም ድረስ እልባት ያልተገኘላቸው፥ ገና ያልተመለሱ ጥያቄዎች አሉ። ሆኖም፥ ሁነቱ ረዥም ዓመታት ከዘለቀው የእርስ በእርስ ግጭታቸው ይልቅ ሁለቱን አገሮች በመተባበርና የጋራ ጥቅምን በሚያስጠብቅ ግንኙነት ላይ የተመሠረተ ግንኙነት መፍጠር የሚያስችል ዕድል ሊሰጣቸው ይችላል።
ለዓለማችን የ193ተኛዋን ለአህጉሩ ደግሞ የ55ተኛዋን አገር መወለድን ተከትሎ የደቡብና ሰሜን ሱዳን ቀጣይ ግንኙነትና ህልውና ምን ዓይነት ዕጣ ይኖረው ይሆን? ሁነቱ በአገሮቹ ዘላቂ ሠላምና ፀጥታ ላይስ ምን ዓይነት አንድምታ ሊያሳድር ይችላል? ከአካባቢው አገሮች ጠቅላላ ፖለቲካ፥ ፍላጎትና ጥቅም አንፃርስ? የሚሉትን አበይት ጭብጦች የሚፈትሽ የባለ ሞያ ትንታኔ ነው።
ላስ ቬጋስ፣ ኔቫዳ ውስጥ አንድ ማንነቱ ያልታወቀ ሰው፣ ትናንት ዕሑድ የአሜሪካ ሀገረ - ሰብ ሙዚቃ በሚካሄድበት ስፍራ ከፎቅ ላይ ተኩስ ከፍቶ ቢያንስ ሃምሳ ሰዎች መግደሉና ሌሎች ከ4መቶ በላይ ማቁሰሉን ፖሊሶች ገለፁ።
ኣካያዲ ስራሕ ኢንዱስትሪ ፓርክ ሃዋሳ ኣቶ በላይ ሃይለሚካኤል እቲ ፀገም ከምዘሎ ብምግላፅ ምምሕዳራት ሓድ ሓደ ኩባንያታት ክመሓይሹ ከምዝተነግሮም ግን ድማ ፍታሕ ከምፅኡ ብዘይምክኣሉ ዝፍፀም በደል እዩ እዩ ኢሎም።ኣብቲ ኢንዱስትሪ ፓርክ ልዕሊ 20 ኩባንያታትን ልዕሊ 20 ሽሕ ሰራሕተኛታትን ከምዘለው እውን ኣቶ በላይ ገሊፆም ኣለው።
ሎሚ ረቡዕ ንዝነበረ ምስሕሓብ ንምፅብፃብ ናብቲ ቦታ ዝተጉዓዙ ጋዜጠኛታት ድምፅን ምስልን ከይወስዱ ከምዝተኸልከሉ እውን ወኪል ድምጺ ኣሜሪካ ካብ ከተማ ሃዋሳ ሓቢሩ’ሎ።
ኢትዮጵያ በትግራይ ክልል የሚገኙ ሁለት የኤርትራውያን ስደተኞች መጠለያ ጣቢያዎችን ልትዘጋ ነው። እንዲዘጉ ውሳኔ የተላለፈባቸው የስደተኞች መጠለያ ጣቢያዎች፤ ሽመልባ እና ህጻጽ የተሰኙት እንደሆኑ የስደት እና ከስደት ተመላሾች ጉዳይ ኤጀንሲ ዛሬ አስታውቋል።
ሽመልባ የተመሰረተበት ቦታ ከኢትዮ-ኤርትራ ድንበር በቅርብ ርቀት ላይ የሚገኝ በመሆኑ ለመዘጋቱ በምክንያትነት ተጠቅሷል። በደደቢት በረሃ የሚገኘው ለኑሮም ሆነ ለስደተኞች መጠለያነት አመቺ ባለመሆኑ በተመሳሳይ መልኩ ከአገልግሎት ውጪ እንዲሆን መወሰኑን የስደት እና ከስደት ተመላሾች ጉዳይ ኤጀንሲ ዋና ዳይሬክተር አቶ ተስፋሁን ጎበዛይ ተናግረዋል።
“ሽመልባ ያው የመጀመሪያ ካምፕ ነው። ግን ከኢትዮ- ኤርትራ ድንበር 20 ኪሎ ሜትር ብቻ ነው የሚርቀው። በUNHCR ህግ መሰረት አንድ የስደተኛ ጣቢያ ከድንበር ቢያንስ 50 ኪሎ ሜትር መራቅ አለበት ይላል። ምክንያቱም [ስደተኞች] ለክፉም ለደጉም ኢላማ (target) እንዳይሆኑ እና ደህንነታቸው መረጋገጥ ስላለበት ማለት ነው” ብለዋል ዋና ዳይሬክተሩ።
በ1996 ዓ.ም. የተመሰረተው የሽመልባ የስደተኞች መጠለያ ጣቢያ፤ ኢትዮጵያ እና ኤርትራ በቁርሾ ላይ በነበሩባቸው ዓመታት እንኳ ስድስት ሺህ ገደማ ስደተኞችን ሲያስተናግድ የቆየ ነበር። በኢትዮጵያ ያሉ ስደተኞችን ጉዳይ በቀጥታ የሚመለከተውን መስሪያ ቤት የመምራት ኃላፊነት ከሁለት ወራት በፊት የተረከቡት አቶ ተስፋሁን፤ የስደተኞች ጣቢያው ዓለም አቀፉን ህግ በተቃረነ መልኩ መጀመሪያውኑ “እንዴት እንደተመሰረተ አላውቅም” ብለዋል።
“እንደ መንግስት ይመለከተናል ግን እኛ አልነበርንም። ዞሮ ዞሮ አሁን ከUNHCR ጋር ተነጋግረን ‘ይሄ መጀመሪያውኑ ልክ አልነበረም። አሁንም የሚቀጥልበት አግባብ የለም’ በሚለው ተነጋግረን ሽመልባ ላይ ያሉ ስደተኞችን ወይ ወደ ሌሎች ካምፖች በመውሰድ ወይ ከካምፕ ውጪ እንዲኖሩ መብት በመስጠት ወይም ከማህበረሰቡ ጋር በመቀላቀል ያንን ካምፕ መዝጋት በሚቻልበት መንገድ ላይ ተነጋግረን፣ ተሰማምተናል” ሲሉም በጋዜጣዊ መግለጫው ወቅት አብራርተዋል።
በትግራይ ክልል ከሚገኙት 92 ሺህ ገደማ ኤርትራውያን ስደተኞች ውስጥ፤ ግማሽ ያህሉ በክልሉ ባሉ አራት የስደተኞች ጣቢያዎች የሚኖሩ እንደነበር ይፋዊ መረጃዎች ያመለክታሉ። ከሽመልባ እና ህጻጽ ውጪ ያሉት የስደተኛ መጠለያዎች አዲ ሃሩሽ እና ማይ አይኒ በሚል መጠሪያ የሚታወቁ ናቸው።
በክልሉ ውጊያ ከመቀስቀሱ አስቀድሞ በነበረው ጊዜ በሽመልባ ይኖሩ የነበሩ ስደተኞች ብዛት 8,400 እንደነበር የስደተኞችን ጉዳይ የሚከታተለው የኢትዮጵያ መንግስት መስሪያ ቤት አስታውቋል። እንደ ሽመልባ የመዘጋት ዕጣ ፈንታ ከፊቱ በተደቀነው በህጻጽ የስደተኞች ጣቢያ፤ 11,800 ኤርትራውያን ይኖሩ እንደነበርም መስሪያ ቤቱ ጨምሮ ገልጿል።
የህጻጽ የስደተኞች መጠለያ “በረሃ ውስጥ ያለ ካምፕ” መሆኑን የሚናገሩት የስደት እና ከስደት ተመላሾች ጉዳይ ኤጀንሲ ዋና ዳይሬክተር፤ “ብዙ ጊዜ ስደተኞች እዚያ ካምፕ ላይ ይመዘገቡና፣ አንዴ መታወቂያ ካወጡ በኋላ ጥለውት ነው የሚወጡት” ይላሉ። ስደተኞች ይህን የሚያደርጉት በአካባቢ ያለው ሁኔታ “ለኑሮ የማይመች” በመሆኑ ምክንያት እንደሆነም ያስረዳሉ።
የኢትዮጵያ መንግስት በ2005 ዓ.ም የተመሰረተውን የህጻጽ የስደተኞች መጠለያን እንደሚዘጋ ሲያስታውቅ የአሁኑ የመጀመሪያው አይደለም። የፌደራል መንግስት ባለፈው ዓመት ተመሳሳይ ውሳኔ ማሳለፉን ተከትሎ በመጠለያ ጣቢያዎች ለሚኖሩ 12 ሺህ ስደተኞች የከተማ መታወቂያ ሰጥቷቸው እንደነበር አቶ ተስፋሁን አስታውሰዋል።