Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በኢትዮጵያ የመጀመሪያው የኮሮና ቫይረስ ተጠቂ ከተገኙ (መጋቢት 4፣ 2012) አንድ ወር የተቆጠረ ሲሆን፣ በዚህ ጊዜ ውስጥ ከተለያዩ አካላት የተለያዩ ሐሰተኛ መረጃዎች የተሰራጩ ቢሆንም፥ የመንግሥት ትኩረት ግን በጋዜጠኞችና ጦማሪዎች ወይም አክቲቪስቶች ላይ ሆኖ ተስተውሏል። ከኮሮና ቫይረስ ስርጭት ጋር በተገናኘ የተዛባ እና ጉዳት ሊያስከትል የሚችል መረጃ አሰራጭታችኋል በሚል ሁለት ሰዎችን (ያየሰው ሽመልስ እና ኤልሳቤት ከበደን) አስሯል። የመብቶች እና ዴሞክራሲ ዕድገት ማዕከል (ካርድ) የተዛቡ መረጃዎች ስርጭት ሊያስከትል የሚችለውን አደጋ የሚረዳ ቢሆንም፣ የተዛቡ መረጃዎችን ስርጭት መከላከልም ይሁን መግታት የሚቻለው በእስር ነው ብሎ አያምንም። ከዚህ በፊት በተደጋጋሚ እንደገለጽነው፣ የተዛቡ መረጃዎች ከመንግሥት ግልጽነት እና ተጠያቂነት አለመኖር፣ ከብዙኀን መገናኛዎች ሐቅን የማረጋገጥ ባሕል/ልምድ እጦት እና ከሲቪል ማኅበራት የብዙኀን መገናኛዎች አረዳድ የማሳደግ ሥራ አለመሥራት የሚመነጭ ነው። እነዚህን ችግሮች መቅረፍ የመፍትሔው አካል መሆኑንም እናሰምራለን።
ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ መንግሥት የኮቪድ-19 ሥርጭትን ለመከላከል፣ ለመቆጣጠር እና የሚያስከትለውን ጉዳት ለመቀነስ የወጣውን የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ አውጇል። ለዚህ አዋጅ ማስፈፀሚያ የወጣው የሚኒስትሮች ምክር ቤት ደንብ (የመጨረሻ ረቂቅ) የሐሰተኛ መረጃዎችን ከመከላከል ጋር በተያያዘ ሁለት ድንጋጌዎች አሉት።
“ኮቪድ-19ኝና ተያያዥ ጉዳዮችን በተመለከተ ማኅበረሰቡ እንዳይረጋጋ የሚያደርግና በማኅበረሰቡ ላይ ሥነ ልቦናዊ ጫና የሚፈጥር ማናቸውንም መረጃ ማሰራጨት የተከለከለ ነው”
“የመንግሥት የኮሙኒኬሽን ባለሙያዎችና የግል የሚዲያ ተቋማት ኮቪድ-19ኝና ተያያዥ ጉዳዮችን በተመለከተ የሚያስተላልፏቸው መረጃዎች፣ የዜና ትንተናዎች ወይም ፕሮግራሞች ሳይጋነኑ ወይም ሳይቃለሉ ተገቢው መረጃ ወደ ሕዝቡ የማድረስ እና አላግባብ የሆነ ድንጋጤና ሽብርን የማይፈጥሩ መሆን አለባቸው።”
ይሁንና በአንቀጽ 3/26 የተጠቀሰው “እንዳይረጋጋ የሚያደርግ”፣ “ሥነ ልቦናዊ ጫና የሚፈጥር” የሚሉ እንዲሁም በአንቀፅ 4/10 የተጠቀሱት “ማጋነን” ወይም “ማቃለል” ብሎም “አላግባብ የሆነ” የሚሉ ቃላት እና ሐረጎች በሕግ አግባብ ግልት ፍቺ የሌላቸው እና በተለያዩ መንገዶች ሊ የሚችል ስለሆነ ከአዋጁ መውጣት አስቀድሞ ያስተዋልናቸው ችግሮች ተባብሰው እንዳይቀጥሉ ያሰጋናል።
ካርድ ይህንን ጥቆማ መግለጫ ለማውጣት የወሰነበት ምክንያት የኢትዮጵያ መንግሥት ከኮቪድ 19 ወረርሽኝ ጋር በተያያዘ የሚሰራጩ ተአማኒነት የሌላቸው ወይም ደግሞ በተለያዩ አካላት ላይ ጉዳት ሊያስከትሉ የሚችሉ መረጃዎችን ለመግታት እየወሰደ ያለው እርምጃ ላይ ያለውን ሥጋት ለመግለጽ እና አማራጭ መፍትሔዎችን ለመጠቆም ነው። ለዚህም የጋዜጠኛ ያየሰው ሽመልስ እና ጠበቃ ኤልሳቤት ከበደን የእስር ጉዳይ እንደማሳያ አቅርበናል።
ጋዜጠኛ ያየሰው ሽመልስ መጋቢት 17፣ 2012 ‘ኢትዮ ፎረም’ በተሰኘው የግል የዩቱዩብ ገጹ “200ሺህ የመቃብር ቦታዎች እንዲዘጋጁ መንግሥት አዘዘ” የሚል ዜና ሠርቶ በፌስቡክ ገጹም አጋርቶ ነበር። ያየሰው በዜናው ዝርዝር መንግሥት በምሥጢር በኮቪድ 19 ምክንያት ይሞታል ተብለው ለተገመቱ ሰዎች የመቃብር ቦታ እንዲዘጋጅ እንደተነገራቸው ምንጮቻቸው እንደነገሯቸው ገልጸዋል። አሁን የዚህ መረጃ ቪዲዮ ከዩቱዩብ ገጹ የተሰረዘ ሲሆን፥ የጋዜጠኛው የፌስቡክ ገጽም ተዘግቷል። የዛኑ ዕለት በኢትዮጵያ ከምሽቱ 2፡32 ላይ ያየሰው “ፌስቡኬን ዘግተውታል። በዚህ ልክ አስደንጋጭ እንደሚሆን አልገመትሁም ነበር። በተፈጠረው ነገር ሁሉ ይቅርታ እጠይቃለሁ።” የሚል መልዕክት በትዊተር ገጹ ላይ አስተላልፏል። ከዚያ በኋላ፣ ከምሽቱ 3፡59፣ የኢ.ፌ.ዴ.ሪ. ጤና ጥበቃ ሚኒስትር ባስተላለፈው ማስተባበያ “ከእውነት የራቀ ከመሆኑም በላይ ሕዝባችንን ለማደናገር ሆን ተብሎ የተደረገ አሳዛኝ የተንኮል ተግባር በመሆኑ በጥብቅ ሊወገዝ ይገባል” ብሏል። በማግስቱ ጠዋት፣ መጋቢት 18፣ 2012 ከዚሁ ጋር በተያያዘ በፖሊስ ቁጥጥር ሥር ውሏል።
ጋዜጠኛ ያየሰው ሽመልስ በጋዜጠኛነት መስክ ላለፉት ስምንት ዓመታት የሠራ ሲሆን፣ ለኢቲቪ፣ ፋና ብሮድካስቲን ኮርፖሬት፣ ኢኤንኤን ቴሌቪዥን እና ናሁ ቴሌቪዥኖች ሠርቷል። ኢኤንኤን ቴሌቪዥን ከተዘጋ ወዲህ በፍትሕ መጽሔት እና በትግራይ ቴሌቪዥን በተፈቀደለት የአየር ሰዓት በሚያሰራጨው ‘ኢትዮ ፎረም’ የተባለ ፕሮግራም የጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ መንግሥት ላይ የሰላ ነቀፋና ትችት አዘል ቃለ መጠይቆችን ሲያቀርቡ ቆይቷል።
ጋዜጠኛ ያየሰው ከዚህ በፊትም በመንግሥት የፀጥታ ኃይሎች ማስፈራሪያ እና ማዋከብ ይደርስበት እንደነበር ሲገልጽ ቆይቷል። ታኅሣሥ 24፣ 2012 ወደ መቐለ ጉዞ ሊያደርግ ቦሌ አየር ማረፊያ ሲደርስ በደኅንነት ሠራተኞች እንዳይሔድ መደረጉንና ለሁለት ሰዓታት የዘለቀ ዘለፋ እንደደረሰበት ተናግሮ ነበር።
ያየሰው ሽመልስ ለእስር የዳረገውን ዜና ካሰራጨ በኋላ መጋቢት 20፣ 2012 የጠቅላይ ሚኒስትር ጽ/ቤት በፌስቡክ ገጹ ባሰራጨው መልዕክት “በዚህ ፈታኝ ወቅት በሕዝብ ጤናና ደኅንነት ላይ በልዩ ልዩ መንገድ ሽብር የሚነዙ አካላት ላይ የሕግ አስከባሪ አካላት ሕግ የማስከበር ተግባራቸውን በጥብቅ እንዲያከናውኑ የታዘዙ መሆኑንም” ገልጧል።
የጋዜጠኛ ያየሰው ሽመልስ ጠበቃ ታደለ ገብረመድኅን ለካርድ እንደገለጹት፣ “ፖሊስ ከፍርድ ቤት ባገኘው የእስር ማዘዣ መሠረት ያየሰው ለገጣፎ በሚገኘው የአክስታቸው መኖሪያ ቤት በቁጥጥር ሥር ውለዋል። የታሰሩበትም ምክንያት ሐሰተኛ ዜና አሰራጭተዋል የሚል ነው” ብለዋል።
ያየሰው ሽመልስ በፖሊስ ቁጥጥር ሥር ከዋሉ በኋላ ወደ አዲስ አበባ ፖሊስ ኮሚሽን እስረኞች ማቆያ ተወስደዋል። በዚህ የእስረኞች ማቆያ የወዳጅ ዘመድ ጥየቃ በኮቪድ ወረርሽኝ ምክንያት ስለተቋረጠ፣ ያየሰው ሽመልስም ጠያቂ እንዳልተፈቀደላቸው ጠበቃቸው ተናግረዋል። ያየሰው በፌዴራል አንደኛ ደረጃ ፍርድ ቤት፣ አራዳ ምድብ የጊዜ ቀጠሮ ችሎት ሁለት ጊዜ (መጋቢት 25፣ 2012 እና ሚያዝያ 1፣ 2012) ቀርበው፥ የስድስት፣ የስድስት ቀናት ተጨማሪ የምርመራ ቀናት ለፖሊስ ተፈቅዶ እስራቸው የቀጠለ ሲሆን የዋስትና መብታቸውም አልተረጋገጠም።
ዋስትና የተከለከሉበትን ምክንያት ሲገልጹ፣ “ዐቃቤ ሕግ ተጠርጣሪው ተፈትተው ቢወጡ መረጃ ሊያጠፉ ይችላሉ፤ በተጨማሪም ከብሔራዊ መረጃ ደኅንነት የሚመጣ ማስረጃ ስላለኝ በዋስ መለቀቅ የለባቸውም ብሎ አመልክቶ ፍርድ ቤቱም ይህንን በመቀበሉ በድጋሚ ለሚያዝያ 7፣ 2012 ተቀጥረዋል” ብለዋል።
ጋዜጠኛ ያየሰው “በፖሊስ ምርመራ ወቅት ምንጭዎትን አውጡ እየተባሉ” እንደሆነ ጠበቃቸው ተናግረዋል። የተጠረጠሩበት አንቀጽ እስካሁን በይፋ አልተገለጸም። ጠበቃ ታደለ ገብረመድኅን አክለውም “ጋዜጠኛው የለጠፈው ነገር ወንጀል ነው የሚያስብለው ነገር አይደለም፤ ጋዜጠኛው የሚገደደው ማስተባበያ እንዲሰጥ ነው። እሱንም በትዊተር ገጹ ሰጥቷል። እንደውም እርሱ ያደረገው ነገር ሕዝቡ የበሽታውን አስከፊነት አውቆ እንዲጠነቀቅ ነው” በማለት የመንግሥትን ክስ ሞግተዋል።
ሌላኛዋ ከኮቪድ 19 ወረርሽኝ ጋር በተያያዘ በሐረር በቫይረሱ ከተያዘ ሰው ጋር ተገናኝተዋል በሚል የሥም ዝርዝር ፌስቡክ ላይ ለጥፈዋል በሚል የታሰሩት የሕግ ባለሙያ እና የኢትዮጵያ ሴት የሕግ ባለሙያዎች ማኅበር (ኢውላ) በጎ ፈቃደኛ ኤልሳቤት ከበደ ጣፋ ናቸው። ኤልሳቤት ከኤውላ በተጨማሪ ለአዲሲቷ ኢትዮጵያ የጋራ ንቅናቄ (አኢጋን) በበጎ ፈቃደኝነት ይሳተፋሉ። የአኢጋን ኤክሲክዩቲቭ ዳይሬክተር ኦባንግ ሜቶ ለካርድ እንደነገሩት “ኤልሳቤጥ በፌስቡክ ገጿ ላይ ስለ ኮቪድ 19 ባሰፈረችው ጽሑፍ ነው የታሰረችው” የሚል ነገር እንደሰሙና በሐረር ፖሊስ ትዕዛዝ መሠረት እንደተያዙ ገልጸዋል።
“ኤልሳቤት ከበደ በመጋቢተ 26 ቀን 2012 ቅዳሜ በቦሌ አራብሳ ኮንዶሚንየም ጥቃት ሲደርስባት የነበረችን ተበዳይ ለመረዳት በማሰብ ተበዳይዋን ይዛ ወደ ፖሊስ ጣቢያ በሔደችበት ሰዓት ከሐረሪ ክልል የወጣ መያዣ አለ በሚል በዛኑ ዕለት ወደ አዲስ አበባ ፖሊስ ኮሚሽን ተወስዳ እዚያው ካደረች በኋላ ማኅበራችን የሕግ ባለሙያ በማዘጋጀት ስለ ክሱ ለመረዳት እና የሕግ ድጋፍ ለማድረግ ከተወሰኑ አባላቱ እና ከማኅበሩ ዳይሬክተር ጋር ወደ ፖሊስ ጣቢያው እሁድ ጠዋት ያቀናን ቢሆንም ኤልሳቤት ወደ ሐረር የተወሰደች መሆኑ ተገልጾልናል” (የኢትዮጵያ ሴት የሕግ ባለሙያዎች ማኅበር)
የኢውላ ኤክስኪዩቲቭ ዳይሬክተር ሌንሳ ቢየና ከካርድ ስለጉዳዩ ተጠይቀው፣ ኤልሳቤት ከበደ የታሰሩት “በፌስቡክ ገጻቸው ላይ የኮሮና ቫይረስን በተመለከተ ባሰፈሩት ጽሑፍ” ምክንያት ነው ሲሉ ገልጸውልናል። ይሁን እንጂ “ኤልሳቤት የሐረሪ ክልልን ፕሬዝዳንት በመጥቀሷ ሥም ለማጥፋት በመሞከር ከሚለውም ጋር አገናኝተውታል” ብለውናል።
ታሳሪዋ ከዚህ በፊት ከኢውላ ጋር መልካም ግንኙነት የነበራቸው ሲሆን፥ ጫልቱ የተባለች እና በሐረሪ ባለሥልጣን የሆነ አሠሪዋ የመድፈር እና የአሲድ መድፋት ጥቃት አድርሶባት በዚሁ ሳቢያ ሕይወቷ ያለፈችን የ14 ዓመት ታዳጊ ሴት የፍርድ ቤት ጉዳይም ይዛው እንደነበር አስታውሰው፣ በዚህም ሳቢያ ዒላማ ሆነው ስለነበር፣ ‘አሁን እየሆነ ያለው ነገር ትክክል አይደለም የምንለው ለዚህ ነው’ ብለዋል ዳይሬክተሯ።
ኤልሳቤት የአዲስ አበባ ነዋሪ ሆና ቋሚ የአዲስ አበባ አድራሻ እያላት ወደ ሐረሪ ክልል ምንም ጉዞ ስታደርግ እና በፍርድ ቤት ቀርባ የተጠረጠረችበት ወንጀል ተፈፀመ የተባለው ሐረሪ የሚያስወስድ ምክንያት ያለው መሆኑ ሳይወሰን፣ ሐረሪ ክስ ቀርቦባታል በሚል አዲስ አበባ ፖሊስ ኮሚሽን ፖሊሶች በመታገዝ ወደ ሐረሪ ክልል የተላለፈችበትን አግባብ ትክክል ባለመሆኑ ኮሚሽኑ ምላሽ እንዲሰጥበት ጠይቀናል ብሏል ኢውላ በመግለጫው።
ኤልሳቤት ሐረሪ ከፍተኛ ፍርድ ቤት፣ የጊዜ ቀጠሮ ችሎት ሰኞ፣ መጋቢት 28፣ 2012 ቀርበው፣ ለሚያዝያ 13 ተለዋጭ ቀጠሮ የተሰጣቸው ሲሆን፣ የዋስትና መብት እስካሁን አልተከበረላቸውም። ኢውላ በጠበቃዋ በኩል አርብ ዕለት ያስገባው የዋስትና አቤቱታ የፊታቸውን ረቡዕ (ሚያዝያ 7፣ 2012) ሊደመጥ ቀጠሮ እንደተያዘለት ስምረት አንዳርጌ (የኢውላ ሌጋል ኦፊሰር) ገልጸውልናል።
ኦባንግ ሜቶ ለካርድ እንደተናገሩት፣ “ኤልሳ ለምን ታሰረች ለሚለው ጥያቄ በትክክል ምን እንደተፈጠረ አላውቅም፤ ነገር ግን በኮቪድ የተጠረጠሩ ሰዎችን ሥም በፌስቡክ ገጿ ላይ ይፋ አውጥታለች። በለይቶ ማቆያ ውስጥ ይሁኑ ስትል ጽፋለች” ብለዋል። ነገር ግን “የተወሰደባት እርምጃ ግን ትክክል አይደለም” ብለዋል። ኦባንግ የታሰረችበት ቀን ቅዳሜ ቀን ወንጀል ለማመልከት ራሷ ወደ ፖሊስ ጣቢያ በሔደችበት ወቅት ሲሆን፥ የፍርድ ቤት ማዘዣም አላሳዩዋትም ብለዋል።
ያየሰው ሽመልስ ፌዴራል መንግሥቱ ላይ እና ኤልሳቤት ከበደ የሐረሪ ክልል ላይ የተለያዩ ትችቶችን በመናገር ወይም በመጻፍ የሚታወቁ ሲሆን፥ ከኮቪድ 19 ወረርሽኝ ጋር በተያያዘ የተዛባ መረጃ እና አደጋ ሊያስከትል የሚችል መረጃ አሰራጭታችኋል በሚል ለእስር ተዳርገዋል። አልፎ ተርፎም፣ የዋስትና መብታቸው ሳይከበር በወረርሽኝ ወቅት አደጋ ሊያጋልጥ የሚችል እስር ቤት ለመቆየት ተገድደዋል።
የመብቶች እና ዴሞክራሲ ዕድገት ማዕከል (ካርድ) ይህንን ያልተመጣጠነ እርምጃ በፅኑ ይቃወማል። የኮቪድ 19 ወረርሽኝን በተመለከተ የተዛቡ መረጃዎች ስርጭትንም በተመለከተ የተቃዋሚዎችን ድምፅ ማፈኛ መሣሪያ መሆን እንደሌለበት ያሳስባል። ስለሆነም፣ ካርድ ሁለቱም ተጠርጣሪዎች በአስቸኳይ በፍቺ እንዲሰናበቱ ይጠይቃል። ካርድ ተጠርጣሪዎቹ ተላልፈውታል የሚባል የሕግ አግባብ ካለ የዋስ መብታቸው ተከብሮ፣ ጉዳዩን የማየት ሥልጣን ባለው ፍርደ ቤት እንዲቀርቡና በፈጣን እና ፍትሐዊ የሕግ ሒደት ዳኝነት እንዲያገኙ ጥሪውን ያስተላልፋል።
ካርድ እንደዚህ ዓይነቶቹ ስህተቶች እንዳይደገሙ፣ መንግሥት ከያየሰው ሽመልስ እና ኤልሳቤት ከበደ ጉዳይ ጋር በተያያዘ የተፈፀመውን ያልተመጣጠነ እርምጃ እንደ ትምህርት በመውሰድ መንግሥት ኃላፊነት በተላበሰ መልኩ ተመጣጣኝ ለተመሳሳይ ሁኔታዎች ተመጣጣኝ እና ሕጋዊ አግባብነት ያለው የእርምት ሥራ እንዲሠራ ጥሪ ያደርጋል። ስለሆነም በአስቸኳይ ጊዜ አዋጁ ማስፈፀሚያ ደንብ ላይ ከሐሰተኛ መረጃዎች ስርጭት እና አዘጋገብ ጋር በተያያዘ ከላይ የተጠቀሱት አንቀፆች ላይ ያሉት አሻሚ እና ሰፊ ትርጉም ያላቸው ድንጋጌዎች እንዲከለሱ መልዕክቱን ያስተላልፋል። በመጨረሻም፣ የሐሰተኛ መረጃዎችን ስርጭት ለመቀነስ ዘላቂው መንገድ የመንግሥት ግልጽነትን ማሳደግ፣ የብዙኀን መገናኛዎችን የሐቅ ማረጋገጥ ሥራ እና የሲቪል ማኅበራትን የሚዲያ አረዳድ ግንዛቤ ማሳደግ መደገፍ እና ማጠናከር መሆኑን በድጋሚ ለማስታወስ ይፈልጋል።
የድምፃዊ ሃጫሉ ሁንዴሳን ግድያን ተከትሎ በአዲስ አበባ እና በተለያዩ የኦሮሚያ ክልል ከተሞች ሁከቶች ተከስተው ነበር። በዚህም የጸጥታ ኃይሎችን ጨምሮ የበርካታ ሰዎች ሕይወት አልፏል። አሁን መጠኑ በውል ያልታወቁ ንብረትም ወድሟል።
አለመረጋጋቱ ክፉኛ ካናወጣቸው የኦሮሚያ ክልል ከተሞች መካከል ከአዲስ አበባ 165 ኪሎ ሜትር ገደማ ርቃ የምትገኘው የባቱ (ዝዋይ) ከተማ አንዷ ናት። በዚህም በከተማዋ ታዋቂ ከሚባሉት ተቋማት መካከል የሚገኙት የአባይ ሆቴል ባለቤት አቶ ሰለሞን ማሞ እና በድርጅቴ ስም ጥሩኝ ያሉት የቫሊ ላንድ ሆቴል ባለቤት ለአስርተ ዓመታት ያፈሩት ንብረታቸው በግፍ እንደወደመባቸው ይናገራሉ።
አቶ ሰለሞን ማሞ ይባላሉ። ተወልደው ያደጉት በዝዋይ ከተማ ሲሆን ባለትዳርና የአራት ልጆች አባት ናቸው። እርሳቸው እንደሚሉት እናታቸው የተወለዱትም የኖሩትም እዚያው ከተማ ውስጥ ነው። ከዝቅተኛ የኑሮ ደረጃ የቀን ሥራ ከመስራት ተነስተው በርካታ ንብረቶችን እንዳፈሩ እና 6 ሱቆች፣ ፎቶ ቤት፣ ሆቴል (አባይ ሆቴል)፣ መጋዘን፣ ባለቤታቸው የሚሰሩበት ልብስ ቤት እንደነበራቸው ይናገራሉ።
አቶ ሰለሞን እንደሚሉት የዚያን ዕለት ቀን ላይ ሥራ በዝቶባቸው ስለዋሉ ወደ ቤት የገቡት የንግድ ድርጅቶቻቸውን ሂሳብ እንኳን ሳይሰሩ ነበር። ምንም የሰሙት ነገር አልነበረም። ከዚያ ግን ከሌሊቱ ሰባት ሰዓት ገደማ ስልካቸው ጠራ። በዚያ ውድቅት ሌሊት ስልክ ላለማንሳት ቢወስኑም ከእንቅልፋቸው መነሳታቸው አልቀረም።
በዚህ ወቅት ጩኸት ሰሙ። ጩኸቱ ምን እንደሆነ ለማረጋገጥ በር ከፍተው ሲወጡ “ከፍተኛ የጩኸት ድምፅ ይሰማል ነበር” ይላሉ። እንዳሉን ከሆነ የሆነ አደጋ የተፈጠረ አሊያም ድንገተኛ የእሳት ቃጠሎ እንደተከሰተ ነበር የገመቱት። ሁኔታው ምን እንደሆነ ስላልተገለጠላቸው ተመልሰው ወደ ቤት በመግባት ወደ ተደወለላቸው ስልክ መልሰው ደወሉ።
ይህን ጊዜ ነበር የድምፃዊ ሃጫሉ ሁንዴሳን መገደል የሰሙት። የሰሙት መርዶ ድንጋጤና ሃዘን ቢፈጥርባቸውም፤ እየጨመረ የመጣው ጩኸትም ቀልባቸውን በተነው። “ከዚያም ከጓደኞቼ ጋር መደዋወል ጀመርን” ይላሉ።
ሆቴሎች፣ መኪናዎች እየተቃጠሉ እንደሆነ መረጃ ደረሳቸው። የስልክ መረጃ ልውውጡም ቀጠለ። ብዙም ሳይቆይ ከጎናቸው ያለ ሆቴልና የሆቴሉ ባለቤት መኖሪያ ቤት ተቃጠለ። ባለቤቶቹ እርዳታ ቢማፀኑንም፤ በወቅቱ ሊደርስላቸው የቻለ አካል እንዳልነበር አቶ ሰለሞን ይገልፃሉ።
ሁኔታው እየከፋ መጣ በየቦታው የቃጠሎ ዜና መጉረፍ ጀመረ። እርሳቸውም ሊታደጉኝ ይችላሉ ያሏቸው ሰዎች ጋር ደጋግመው ቢደውሉም፤ የሁሉም ስልክ ዝግ ነበር። በዚህ ሁኔታ ቀጥሎ ከማለዳው 12 ሰዓት ሆነ።
በዚህ ጊዜ እርሳቸው ሆቴል የሚያድሩ ሠራተኞች ጋር ደውለው “ውጡና እራሳችሁን አድኑ” ሲሉ መልዕክት አስተላለፉ። ትንሽ ቆይቶም በችግር ላሳደገቻቸው እናታቸው መታሰቢያነት በእናታቸው ስም ‘አባይ’ ሲሉ የሰየሙት ሆቴላቸው መቃጠል ጀመረ።
“በዚህ ጊዜ የሆቴሉ ሠራተኞችና ጎረቤቶች ጉዳቱ እንዳይከፋ ሲሊንደሮችን ለማውጣት ሲሞክሩ እነርሱም ላይ ድብደባ ደረሰባቸው” ይላሉ። ታዲያ ይህን ያዩ ጎረቤቶቻቸው ከባለቤታቸውና ከአራት ልጆቻቸው ጋር ከመኖሪያ ቤታቸው እንዳስወጧቸውና ሕይወታቸውን እንደታደጉላ ቸው ይናገራሉ። መኖሪያ ቤታቸውንም እንደተሰባበረ ጠቅሰው፤ በግምት ከ10 ሚሊዮን ብር በላይ ንብረት እንደወደመባቸው ይገልፃሉ።
ግራጫ መስመር የንግድ ድርጅቴ ታዋቂ ስለሆነ በድርጅቴ ስም ልጠራ ያሉት ሌላኛው ተጎጂ ደግሞ የቫሊ ላንድ ሆቴል ባለቤት ናቸው። እርሳቸውም እንደ አቶ ሰለሞን ሁከቱ ሲፈጠር እርሳቸውን ጨምሮ ከ6 የቤተሰብ አባላቸው ጋር ቤት ውስጥ ነበሩ። ከሌሊት ሰባት ሰዓት ጀምሮ ከፍተኛ ድምፅ እየተሰማ ነበር ይላሉ። ሁከቱ ሲነሳ ግን የድምፃዊውን መሞት እንኳን እንዳልሰሙ ይናገራሉ።
በባቱ ከተማ ተወልደው እንዳደጉ የሚናገሩት ግለሰቡ “ከቀን ሥራ ከልዋጭ ልዋጭ ከቆራሌው ጀምሬ ነው ይህንን ከተማ ሳለማ የኖርኩት” ይላሉ – በ30 ዓመታት ጥረው ግረው ያፈሩት ንብረትም እንደወደመባቸው በምሬት ይገልጻሉ።
እርሳቸው እንደሚሉት ቁጥር አንድ እና ቁጥር ሁለት ቫሊ ላንድ ሆቴሎች ተቃጥለውባቸዋል። ቁጥር አንዱ ከሁለት ዓመት በፊት የተከፈተ ሲሆን 51 የመኝታ ክፍሎች ነበሩት ቁጥር ሁለቱ ደግሞ አዲስ ሊያስመርቁ ያዘጋጁት 50 ክፍሎችን የያዘ ሆቴል ነበር።
ከዚህም ባሻገር መጋዘን ሙሉ እቃ፣ ቢራ የጫነ አይሱዙ መኪና እና መኖሪያ ቤታቸው እንደተቃጠለባቸው በመግለፅ “አንድም ንብረት የለኝም፤ ከሰው ጋር ተጠግቼ ነው ያለሁት” ሲሉ በደረሰው ጥፋት በጣም ማዘናቸውን ለቢቢሲ ገልፀዋል።
ባለሃብቶቹ ከኅብረተሰቡ ጋር ጥብቅ ትስስር እንዳላቸውና ከዚህ ቀደም ምንም ዓይነት የከፋ ችግር አጋጥሟቸው እንደማያውቅ ይናገራሉ። አቶ ሰለሞን እንደሚሉት በአገሪቷ የተከሰተውን የኮሮናቫይረስ ወረርሽኝን ተከትሎ የኢኮኖሚ አቅማቸው ዝቅተኛ የሆኑ ሰዎችን ለመደገፍ በተዋጣው 500 ሺህ ብር የተገዛ እህል ጭምር ነው የተቃጠለው ይላሉ።
ንብረታቸውን ሁሉ ያጡት አቶ ሰለሞን ቤተሰባቸው ከዘመድ ጋር እንደተጠጉ እንዲሁም ከእርሳቸው ጋር ይሰሩ የነበሩ 45 ሠራተኞቻቸውም መበተናቸውን አስረድተዋል። “የልማት አምባሳደር ተብዬ የተሸለምኩበት ከተማ ናት፤ ይህንን ጥቃት ምን እንዳመጣብኝ አላውቅም” የሚሉ ት የቫሊ ላንድ ሆቴል ባለቤት በበኩላቸው ከ170 በላይ ሠራተኞቻቸው እና ቤተሰቦቻቸውም እንደተበተኑ በመግለፅ “ለስንት ሰው የምተርፍ ሰው ዛሬ ራሴንም ማስጠለል አቅቶኝ ነው ያለሁት” ሲሉ በተሰበረ ስሜት ለቢቢሲ ተናግረዋል።
ጥቃቱ ሲፈፀም ተጎጂዎችን ለመታደግ ሲጥሩ የነበሩ የአካባቢው ነዋሪዎችን መኖራቸውን የሚጠቅሱት የቫሊ ላንድ ሆቴል ባለቤት፤ “ከስንዴ ውስጥ እንክርዳድ ይኖራል” በማለት ጥቃቱን ተከትሎ ድርጊቱን የአንድ ማኅበረሰብን ድርጊት ማድረግ እንደማይገባ ይገልፃሉ።
በወቅቱ ከቤታቸው ሊወጡ የቻሉትም በአካባቢው ነዋሪዎች እርዳታ መሆኑን ይናገራሉ። አክለውም “ጥቃት አድራሾቹ የድምፃዊውን ሞት እንደ አጋጣሚ ተጠቀሙበት እንጂ ድርጊቱ ከዚህ በፊት የተጠናና የተቀነባበረ ይመስላል” ሲሉም ሁኔታውን ይገልጹታል።
“አዕምሮው የተበላሸ ትውልድ አለ” የሚሉት አቶ ሰለሞንም የተመረጡና የሚሰሩ ሰዎች ኢላማ እንደተደረጉ እንዲሁም ጥቃቱን የፈፀሙት ቡድኖች በጣም የተደራጁ እንደሚመስሉ ለቢቢሲ ተናግረዋል።
ጥቃቱን ለመከላከልና ሰዎችን ለመታደግ ሲረባረቡ የነበሩ ሰዎች እንደነበሩ የሚጠቅሱት አቶ ሰለሞን ምንም እንኳን ዕድሜ ልክ ለፍተው ያፈሩት ንብረት ቢወድምባቸውም ጎረቤቶቻቸው ጥፋቱን ለማስቆም ላደረጉት ጥረት ያላቸውን አክብሮትና ምስጋና ከመግለጽ አልተቆ ጠቡም።
አቶ ሰለሞን አክለውም በዕለቱ ጥቃቱ ከጀመረበት ከሌሊቱ 7 ሰዓት አንስቶ እስከ ምሽቱ 12 ሰዓት ድረስ ያዩት የከተማው የፀጥታ አካል እንደሌለና ምሽት 12 ሰዓት ላይ መከላከያ ከገባ በኋላ በተወሰነ መልኩ ውድመቱ ጋብ ማለቱን ያስታውሳሉ። የቫሊ ላንድ ባለቤት ግን ወዳጆቻቸው የፀጥታ አካላትን ጠርተው በእነርሱ እርዳታ እርሳቸውንና ቤተሰባቸውን ከሞት እንዳተረፉላቸው ያስረዳሉ።
በከተማው ብዙ ሆቴሎችና መኖሪያ ቤቶች መውደማቸውን የጠቀሱት ባለሃብቱ “ከተማዋ የተለያዩ ብሔር ብሔረሰቦች የሚኖሩባት ናት ተመርጦ ነው ጉዳት የደረሰብኝ ለማለት እቸገራለሁ የማውቀው ንብረቴ ብቻ እንደወደመ ነው” ብለዋል።
የአሁኗ ዝዋይ ከተማ በባለሃብቶቹ ዕይታ አቶ ሰለሞን በከተማዋ ላይ በአንድ ቀን ብቻ የተፈጸመው ጥቃት ባቱን 20 እና 30 ዓመታት ወደ ኋላ መልሷታል ብለው ያምናሉ። የቫሊ ላንድ ባለቤትም ከዚህ የተለየ ሃሳብ የላቸውም። “ከተማዋ በ20 ዓመታት እንኳን የምታንሰራራ አይመስል ም” ሲሉ ለቢቢሲ ተናግረዋል።
ሁለቱም የከተማዋ ነዋሪዎች እንደሚሉት በአካባቢው በተፈጠረው ስጋት በጥቃቱ የተጎዳውም ሆነ ያልተጎዳው ከተማዋን ጥሎ እየወጣ እንደ ሆነም ይናገራሉ። “እንዲህ ዓይነት ነገር ካለ ሰውስ እንዴት ነው ወደ ግንባታ ፊቱን የሚያዞረው? ሰው እንዴት የአገር ሃብት ያወድማል? ነፍሴን ይዤ የወጣሁ ሰው እንዴት ነው ወደ ልማት መመለስ የምችለው?” ሲሉም ይጠይቃሉ።
ባለሃብቶቹ ይህንን ጉዳት ያደረሱት ሰዎች ለሕግ እንዲቀርቡ መንግሥትም አስፈላጊውን እርምጃ እንዲወስድ ጥሪ አቅርበዋል። በከተማዋ ውስጥ ሰኞ ሰኔ 22 ከሌሊቱ ጀምሮ ማክሰኞ እስከ አመሻሹ ድረስ በተፈጸመው ጥቃትና የንበረት ውድመት በባቱ ከተማ ላይ የደረሰው ውድመት ጥቂት የሚባል አይደለም።
ኃይሌ ሪዞርት፣ ቤተልሔም ሆቴል እንዲሁም ሌሎች በከተማዋ የሚገኙ በርካታ ትላልቅ ሆቴሎችና የንግድ ተቋማት መውደማቸውንም አቶ ሰለሞንና የቫሊላንድ ባለቤት ለቢቢሲ ገልጸዋል። እስካሁን የደረሰውን ውድመትና ጉዳት ለማወቅ የከተማዋ ባለስልጣናት በየቦታው እየሄዱ በመመዝገብ ላይ ሲሆኑ ቢቢሲም ስለደረሰው ውድመት ከኃላፊዎቹ ዝርዝር መረጃ ለማግኘት ያደረገው ጥረት አልተሳካም።
Fana Tv, Live ,Fana Lamrot, Final Program ሰለሞን ጥጋቤ፣ ኤልያስ ተ/ሃይማኖት ፣ ኤልያስ ተሾሜ፣ ዮናታን ንብረት ፣ አሸብር ሙላት ፣ ፋና ላምሮት ዛሬ
በኦሬንጅ ካፍ ኮንፌድሬሽን ካፕ የምድብ ሁለተኛ ጨዋታዎች መርሃግብር ትላንት በተደረጉ ሁለት ጨዋታዎች ተጠናቀዋል፡፡ ሚዲአማ ከኤምኦ ቤጃያ ጋር ያለግብ አቻ ሲወጣ የ2015ቱ ኮንፌድሬሽን ካፕ አሸናፊ ኤቷል ደ ሳህል እና ፉስ ራባት 1-1 ተለያይተዋል፡፡
ሚዲአማ ሙሉ የጨዋታ ብልጫ በወሰደበት ጨዋታ ጠንካራውን የቤጃያ የተከላካይ ስፍራ ማስከፍት ሰይችል በሜዳው አቻ ወጥቷል፡፡ በኮንፌድሬሽን ካፕ ጨዋታዎች ምክንያት ከፍተኛ ፋይናንስ ቀውስ ውስጥ የገባው ሚዲአማ በተደጋጋሚ የቤጃያን የተከላካይ ክፍል ቢፈትንም ግብ ማስቆጠር ሳይችል ቀርቷል፡፡ ቤጃያ ጥብቅ የመከላከል ተክቲክን የተጠቀመ ሲሆን የሚፈልጉትን ውጤት ይዘው ወደ አልጄሪያ እንዲመለሱ አስችሏቸዋል፡፡ የሚዲአማ ባለበት የፋይናንስ ቀውስ ምክንያት ከውድድሩ እራሱን ለማግለል እያሰበ እንደሆነ ከጋና የሚወጡ መረጃዎች ጠቁመዋል፡፡ በምድብ አንድ ቤጃያ በአራት ነጥብ ቲፒ ማዜምቤን ተከትሎ ሁለተኛ ሲሆን ሚዲአማ በአንድ ነጥብ ሶስተኛ ነው፡፡
በሳምንቱ ታላቅ ጨዋታ ሶስ ላይ የቱኒዚያ ሻምፒዮን እና የሞሮኮ ሻምፒዮን ሲያገናኝ ፉስ ራባት ወሳኝ የሆነ አንድ ነጥብ መያዝ ችሏል፡፡ ከሽንፈት ለመመለስ ለጨዋታው ሰፊ ትኩረት የሰጡት ኤቷል ደ ሳህሎች ሶስት ነጥብ ሳያገኙ ቀርተዋል፡፡ አህመድ አኪያቺ ኤቷልን ቀዳሚ ማድረግ ቢችልም አቡዱልሰላም ቤን ዣሉን ለራባቱ ክለብ የአቻቷን ግብ ማስቆጠር ችሏል፡፡ የአቻ ውጤቱን ተከትሎ ፉስ በአራት ነጥብ የምድብ ሁለትን ሁለተኛነት ሲያስጠብቅ ኤቷል በአንድ ነጥብ ሶስተኛ ነው፡፡
ሳል ፣ የጉሮሮ ቁስለት ፣ ከአፍንጫ የሚወጣ ፈሳሽ እንዲሁም የትንፋሽ ማጠር የመሳሰሉትን ከመተንፈሻ አካላት ህመም ጋር ተያያዥነት ያላቸውን ምልክቶች የሚያሳዩ ሰዎች
የበሽታውን ምልክት ከማሳየቱ ከ14 ቀናት በፊት የበሽታው ስርጭት በስፋት ከተስተዋለባቸው ሃገራት (ቻይና፣ ሆንግ ኮንግ ፣ ማካው ፣ ታይዋን ፣ ሲንጋፖር ፣ ጃፓን ፣ ደቡብ ኮሪያ ፣ ጣሊያን እና ኢራን) ተጉዞ የነበረ ከሆነ ወይም ወደ እነዚህ ሃገራት ከተጓዘ ሰው ጋር በአንድ ቤት ዉስጥ አብሮ የሚኖሩ ሰዎች
1. ወደ ሆስፒታሉ የሚመጡ ሰዎች በሙሉ በቴርሞስካን መሳሪያ የታገዘ የሰውነት ሙቀት ምርመራ እንዲደረግላቸው ያመች ዘንድ በግራውንድ ፍሎር ላይ የሚገኘው (ድንገተኛ ክፍል አጠገብ) የፊት ለፊት በር ብቻ ወደ ውስጥ ለሚገቡም ሆነ ወደ ውጪ ለሚወጡ ደምበኞች አገልግሎት የሚሰጥ ይሆናል
መኪና ምድር ቤት(Basement) በሚገኘው የመኪና ማቆሚያ ስፍራ የሚጠቀሙ ተገልጋዮች ወደ ሆስፒታሉ ለመግባት በግራውንድ ፍሎር በሚገኘው በር በኩል እንዲጠቀሙ ይደረጋል
በተጨማሪም መኪናቸውን በ 2ኛ ፤ 3ኛ እና 4ኛ ፎቅ በሚገኙ የፓርኪንግ ስፍራዎች ላይ ለሚያቆሙ ተገልጋዮች ሆስፒታሉ በየፎቆቹ ላይ ታካሚዎቹ ከመኪናቸው እንደወረዱ ወደ ተገቢው መግቢያ በር የሚያጓጉዙ መኪኖች ተዘጋጅተዋል
2. በበሽታው ተይዘዋል ተብለው ለሚጠረጠሩ ሰዎች በተለይም የሰውነት ሙቀታቸው ከፍተኛ የሆኑ እና ከመተንፈሻ አካላት ችግር ምልክቶችን ለሚያሳዩ ታካሚዎች የተዘጋጀ በሰለጠኑ ባለሙያዎች የሚመራ ልዩ ክሊኒክ
6. በበሽታው ከተጠቁ ሰዎች ጋር ግንኙነት ሊኖራቸው ለሚችሉ የጤና ባለሙያዎች እንዲሁም ሌሎች ታካሚውን ለሚረዱ የሆስፒታሉ ሰራተኞች አለም አቀፍ ደረጃውን የጠበቀ የመከላከያ አልባሳት እና የህክምና ቁሳቁስ አቅርቦት
የ ProForm ትሬድሚል የምርት ስም በ ICON ጤና እና አካል ብቃት የተሰራ ነው። አይኮን ጤና እና አካል ብቃት ከዩታ በመነሳት የአካል ብቃት እንቅስቃሴ መሣሪያዎችን በማምረት ላይ ያተኮረ ኩባንያ ነው ፡፡ ICON Health & Fitness ኖርዲክ ትራክን ፣ ጤና አጠባበቅ፣ እና ፍሪሜሽን ከእያንዲንደ የምርት ስም ሞዴሎችን ካነፃፀሩ ከእያንዲንደ ብራንድ የመጫጫ ማሽን አሃዶች በጣም ተመሳሳይ መሆናቸውን ያስተውሊለ ፡፡
ባለፉት በርካታ ዓመታት የፕሮፈርት ታዋቂ ስም በጣም ተሻሽሏል. የፕሮቶኮል ስፖርተሩ በጣም የተሻሻለ ሲሆን የቦስተን ማራቶን ታዋቂውን የቲዮርክ ማራቶን እምብርት ነው. ነገር ግን በዚህ ብራንድ ስም ውስጥ ሰፊ ማራቢያዎች አሉ. ውጤታማነታቸው, ረጅምነታቸው እና ዋጋቸው በጣም የተለያየ ነው.
ፕሮፎርም ለ 2016 የተለያዩ የመርገጫ ማሽን መስመሮችን ይ Theል ፡፡ የኃይል ተከታታዮቹ ከ 999 እስከ 1999 ዶላር የሚከፍሉ መርገጫዎችን ያሳያል ፡፡ ከፍ ያለ ዝንባሌዎች በ PRO ተከታታይ እና በቦስተን ማራቶን ተከታታይ ውስጥ ተካትተዋል ሆኖም እነዚህ ክፍሎች የበለጠ ዋጋ ያስከፍላሉ ፡፡ የቦስተን ማራቶን ትሬድሚልስ የፕሮፎርም እጅግ የላቁ ማሽኖች ናቸው ፡፡ እነዚህ በአንድ ጊዜ ለሰዓታት ለሚሮጡ አትሌቶች ነው ፡፡
የማራቶን ማራቢያዎች በጣም ውድ ለሆኑት ProForm አማራጮች ናቸው. የ 4 ዶላር ማይሎች ለመደገፍ ኃይለኛ እና የማይቻሉ ናቸው. ከከፍተኛ አትሌቶች በተጨማሪ የማራቶን ስልጠና ፕሮግራሞች ይካተታሉ. የ የቦስተን ማራቶን ማረፊያ በቦስተን የውድድር ኮርስ ላይ የተቀረጹ ከፍተኛ ጥራት ያላቸው የቪዲዮ ልምምዶች እና ተስተካካይ የማረፊያ ፣ ራስ-ሰር ዝንባሌ እና ማሽቆልቆል ሊያጋጥማቸው ይችላል ፡፡ የአካል ብቃት እንቅስቃሴዎቹ በ 10 ″ የቀለም ንክኪ ላይ ይታያሉ ፡፡
የ 2 ዝርያዎች የቦስተን ማራቶን ታዲሚል 3.0 እና የቦስተን ማራቶን ታሪሚል 4.0 ናቸው. 4.0 የ SpeedRing ቴክኖሎጂ አለው. SpeedRing የብሉቱዝ አገልግሎቶችን የሚጨርስ የእጅ-ነጻ ፍጥነት መቆጣጠሪያ ነው.
ፕሮፎርም ልዩ የጠረጴዛ መርገጫዎችን ይሠራል ፡፡ የጠረጴዛ መርገጫ ሞዴሎች ናቸው ፕሮፈሪ ቱላይን እና ProForm Thinline Pro. እነዚህ ሊደረድረሱ የሚችሉ አሃዶች ከጡባዊዎ ወይም ላፕቶፕ ኮምፒተርዎ ጋር አብሮ መጠቀም ይችላሉ.
ከአብዛኛው አብዛኞቹ የጠረጴዛ መጥረሻዎች በተለየ, እያንዳንዱ የ ProForm ጠረጴዛ ማልበሪያው ሰፋፊ ትራክ አለው እና የ "30" እና "40" የአካል ብቃት እንቅስቃሴዎች እና የ iFit ቴክኖሎጂን ጨምሮ የተለያዩ ባህሪዎችን ያካተተ ነው.
የፕሮፎርም ስፖርት ተከታታዮች የበለጠ ተመጣጣኝ የአካል ብቃት እንቅስቃሴ መሣሪያዎችን የሚፈልጉ ሰዎችን ያረካል ፡፡ አብዛኛዎቹ የመርከቦች ርዝመት 60 ″ ርዝመት ያላቸው እና እያንዳንዱ የመርገጫ ማሽን ስፔስቭቨርስ ናቸው ፡፡ የወለል ቦታን ከፍ ለማድረግ የስፔስ ሳቨር ትሬድሚል በአቀባዊ ሊታጠፍ ይችላል ፡፡ የ “ፕሮፎርም ስፖርት” ተከታታይ መርገጫዎች የ ‹12%› የማክስየም ዝንባሌ ያላቸው ሲሆን አይ ኤፍት ነቅተዋል ፡፡ የ iFit አባልነት ግን በተናጠል ይሸጣል ፡፡ የእነዚህ መርገጫዎች ሞተሮች ከ 2.75 እስከ 3.5 HP ናቸው ፡፡
የ Proform Performance Series ውስጥ በርካታ ክፍሎች ያካትታል. በእነዚህ ክፍሎች ያሉ ሞተሮች ከ 2.0 እስከ 2.75 CHP ይደርሳሉ. በአፈፃፀም ተከታታይ ውስጥ ያሉት አሃዶች ይህን ክልል ከ 10-12% ጋር ያነጣጥሩታል.
በእነዚህ ክፍሎች ላይ ያሉት መደረቢያዎች በጣም የከፍተኛ ደረጃ ማሻሻያ ሞዴሎች አጠር ያሉ ናቸው። በአፈፃፀም ተከታታይ ላይ ያሉት አብዛኛዎቹ የመርከብ ወለል 55 ″ ርዝመት አላቸው ፡፡ እነዚህ መርገጫዎች ከ 400 - 800 ዶላር ሊሆኑ ይችላሉ ፡፡ በአጠቃላይ የእነዚህ ክፍሎች ዋስትና የአንድ ዓመት ክፍሎች እና የአንድ ዓመት የጉልበት ሥራ ነው ፡፡
የ ProForm ኃይል መስመሮች ታይሚልቶች ከ "Performance Series" ደረጃዎች ናቸው. የመንጠባጠብ ብስባቶች ተመሳሳይነት ያላቸው, ነገር ግን ዋስትናዎቹ ረዘም ናቸው. የ ኃይል 1495 የኃይል ስብስብን ይመራል. የ 10 "ማሳመሪያ, የ 34 ውስጠ-ዎ የተጫወቱ ፕሮግራሞች እና ገመድ አልባ የልብ ተቆጣጣሪ ክትትል አለው. በጥቂት የኃይል ማመንጫዎች ላይ ያሉ ክፍሎች ለ 5 ዓመታት ተሸፍነዋል. ከ $ 1500 በፎርሳው ዋጋ, Power 1495 ለዋነኛ የቤት ማፈላለጊያ ሸማቾች በጣም በጣም ከሚቆዩ ProForm እሴቶች መካከል አንዱ ነው. በእያንዳንዱ የኃይል ማመንጫው ውስጥ ያሉት ታልሞሌሎች አንድ 3.0 ወይም 3.5 CHP ሞተር, ሙሉ የ 20 "x 60" ዱካ እና አንድ የ 15% በግራፊክ መስመር ውስጥ አላቸው. እያንዳንዱ የኃይል ስብስቦች isiFit-ready ነው.
የ “ፕሮፎርም ፕሮ” ፕሮራም ከማራቶን ትሬድሚል አሰላለፍ ውጭ የፕሮፎርምን መሪ ቴክኖሎጂ ያሳያል ፡፡ በዚህ ተከታታይ ውስጥ 4 መርገጫዎች አሉ ፡፡ የፕሮፎርሜሽን ፕሮ ተከታታይ ሞተሮች ከ 3.5 ወደ 4.25 ፒ.ፒ.ፒ. የፕሮ ተከታታይ መርገጫዎች ከ -15% ቅናሽ በተጨማሪ የ 3% ዝንባሌን ያሳያሉ ፡፡ እነዚህ መርገጫዎች እንዲሁ iFit ተስማሚ ናቸው ፡፡ በፕሮ ተከታታዮች ውስጥ በጣም ውድ የሆነ የመርገጫ ማሽን ፕሮ 900 መርገጫ ነው ፡፡ የ Pro 900 መርገጫ ማሽን በቅርቡ ለ 2016 ተሻሽሎ የ 10 ″ የማያንካ ማሳያ አለው ፡፡
ስለፕሮፎርሜሽን ጥሩ ነገር ከማንኛውም በጀት ጋር የሚስማማ መርገጫ መሰኪያዎችን ማቅረባቸው ነው ፡፡ ዋጋዎች ከ 399 ዶላር እስከ 3999 ዶላር ይደርሳሉ። ቀናተኛ ሯጭ ከሆኑ መሰረታዊ ሞዴልን ወይም የበለጠ የተጣራ ነገርን መምረጥ ይችላሉ ፡፡ አብዛኛዎቹ የፕሮፎርም መርገጫዎች ሊታጠፉ ይችላሉ። ድንጋጌውን ለማስወገድ የፕሮፎርሙ አዳዲስ የመርገጫ ቀበቶዎች በደንብ ተጠብቀዋል ፡፡ በጣም ውድ ከሆኑት ሞዴሎች መካከል አንዳንዶቹ ከቤት ውጭ ሥልጠናን ለመምሰል ትራስ ማድረጉን እንዲያሰናክሉ ያደርጉዎታል ፡፡ የመድረክ አገልግሎት ዋስትናዎች ቶን ይለያያሉ ፡፡ የማራቶን መርጫ መሳሪያ እስከ 6 ዓመት ድረስ ክፍሎችን ይሸፍናል ፡፡ አንዳንድ የበጀት ተስማሚ ሞዴሎች ግን ከ 90 ቀናት የጉልበት ዋስትና ጋር ብቻ ይመጣሉ ስለሆነም የፕሮፎርሜሽን መርጫ ለመግዛት ከመወሰንዎ በፊት የቤት ስራዎን እንዲሰሩ እርግጠኛ ይሁኑ ፡፡
ለሁሉም አቅራቢዎች አረንጓዴ ተመሳሳይ ማለት አይደለም ፡፡ ግሪንፔስ በጣም አስደሳች ንፅፅር አደረገ እና በመጨረሻም አንድ አቅራቢ ብቻ ጎልቶ ይታያል-ኤንሬክፕ ፡፡ ይህ ከትብብር ባህሪው እና በእውነቱ ታዳሽ ኃይል አነስተኛ ምንጮች ምርምርና ልማት ውስጥ ያለው ተሳትፎ ይጠበቃል ፡፡
ሓይልታት ሕብረት ኣፍሪካ ወታደራት ኢትዮጵያ ንዝተቖፃፀርዎም ከባቢታት ክሳብ ዝርከቡ ኣብ ሱማሊያ ከምዝፀንሑ ቀዳማይ ምንስቴር ኢትዮጵያ ኣቶ ሃይለማሪያም ደሳለኝ ኣፍሊጦም።ናይ ሱማሊያ ፕሬዝዳንት ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ነሓሰ ካብ ዝምረፁ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ፈላማይ መንግስታዊ ዑደተ የካይዱ ኣለው።
ምስ ሓድሽ ፕሬዝዳንት ሱማሊያ ሓሰን ሸኽ ማሕሙድ ብሓባር ኮይኖም ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝብሃብዎ ጋዜጣዊ መገልፂ ቀዳማይ ምንስቴር ኢትዮጵያ ኣቶ ሃይለማሪያም ደሳለኝ ኢትዮጵያ ኣብ ማእኸላይ ሱማልያ ንዝተቖፃፀረተን ቁልፊ ከተማታት ሓይልታት ሕብረት ኣፍሪካ ንኽርከቡዋ እናተፀበየት እያ ኢሎም።ክልቲኦም ኢትዮጵያን ሕብረት ኣፍሪካን ወታደራት ኢትዮጵያ ንዝተወሰነ እዋን ከምዝፀንሑ ሓሳብ ካብ ምሃብ ዝዘለለ ካብተን ከተማታት እትስሕበሉ ግዜ ብንፁር ኣየቐመጡን።
ከም መንግስቲ ሱማሊያ ኣብ ውሽጢ ሱማሊያ ምስ ዝርከቡ ናይ ወፃኢ ተዋጋእቲ ርክብ የብልናን፣ክህልወና እውን ኣይንደልን ዝበሉ ፕሬዝዳንት ሓሰን ኣስዒቦም ‘’ዘለዎም እንኮ መማረፂ ካብታ ሃገር ወፂኦም ናብ ዝመፅሉ ምኻድ ጥራሕ እዩ።እንድሕር ዘይወፂኦም ዝወፅእሉ ሃዋህው ምፍጣር ናትና ሓላፍነት እዩ።’’
ቀዳማይ ምንስቴር ሃይለማሪያም ደሳለኝ ፕሬዝዳንት ሱምሊያ ንልዕሊ 20 ዓመታት ብዕግርግርን ብኵናትን ንዝተሃሰየት ሃገሮም ዳግም ኣብ ምህናፅ ንዘቕረቡዎ ናይ ሓገዝ ሕቶ ብኣዎንታዊ ተቐቢሎምዎ።’’ምስ መንግስቲ ሱማሊያ ብሓባር ኮይንና ብዝትሓተ ዓቕሚ ግን ብዝለዓለ ድልየት ነዞም ትካላት እዚኦም ዳግማይ ክነተዓራረዮ ኢና።’’
ብኻሊእ ዜና ሶማሊላንድ ሎማዕንቲ ረቡዕ ናይ ከተማታት ኣብያተ ምኽሪ ምርጫ ኣካይዳ።ኣብቲ ምርጫ ሸውዓተ ፖለቲካዊ ፓርታት ተሳቲፎም ኣለው።ነቲ ምርጫ 52 ዓለምለኸ ተዓዘብትን 15 ሃገራትን ተዓዚቦምዎ ኣለው።ናይ ሱማሊያ ፕሬዝዳንት ሓሰን ሸኽ ማሕሙድ ሶማሊላንድ ነቲ ምርጫ ምክያዳ እንዃዕ ኣሐጎሰኩም ኢሎም።ሶማሊላንድ ካብ 1991 ኣ/ፈ ጀሚራ ንዓራሳ ነፃ ሃገር ኢላ እንተኣወጀት እውን ዓለምለኸ ተቐባልነት ኣይረኸበትን።
“–የኦሮሞ ህዝብ መሰረታዊ ጥያቄ፣ የቁመቱን ያህል ጃኬት ማግኘት ነው፡፡ ለሱ ቁመት የሚሆን ጃኬት ማግኘት ነው ጥያቄው፡፡ የስልጣን፣ በሀብት የመጠቀም፣ መብቱ ተከብሮለት የመኖር ጥያቄ ነው፤ የኦሮሞ ህዝብ ጥያቄ፡፡ የኦሮሞ ህዝብ ከእነዚህ ጥያቄዎች ባለፈ፣ ልገንጠል ብሎ ጠይቆ አያውቅም፡፡ የኦሮሞ ፖለቲከኞች ብለዋል፤ ግን ህዝቡ አላለም፡፡–”
በርካታ አመራሮቹን በእስር ያጣው የኦሮሞ ፌደራላዊ ኮንግረስ አመራር የሆኑትና የቀድሞ የፓርላማ አባል አቶ ገብሩ ገብረማርያም በፓርቲያቸው ፖለቲካዊ እንቅስቃሴና በወቅታሪ የሃገሪቱ ፖለቲካዊ ጉዳዮች ላይ ከአዲስ አድማስ ጋዜጠኛ አለማየሁ አንበሴ ጋር ተከታዩን ቆይታ አድርገዋል እነሆ፡-
ኢህአዴግ የመድብለ ፓርቲ ስርአት አሰፍናለሁ ብሎ ሃገሪቱን መምራት ከጀመረ ከ25 ዓመት በላይ ሆኗል፡፡ በእነዚህ ዓመታት ግን የመድብለ ፓርቲ ስርአቱ መስፈኑ ቀርቶ ጭራሽ ተቀልብሶ ወደ ኋላ የተመለሰበት ደረጃ ላይ ይገኛል፡፡ እንዳለመታደል ሆኖ ጠንካራ ፓርቲዎች በየጊዜው በኢህአዴግ እየተደፈጠጡ፣ ጥንካሬያቸውን አጥተው፣ በሀገሪቱ የመድብለ ፓርቲ ግንባታ ውስጥ መሳተፍ አልቻሉም፡፡ ከእነዚህ እጅ እግራቸው ከታሰረ ፓርቲዎች መካከል ደግሞ የኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስ (ኦፌኮ) አንዱ ነው፡፡ ይህ ፓርቲ የኦሮሞን እንዲሁም በአጠቃላይ የኢትዮጵያን ሁኔታ በአትኩሮት እየተከታተለ የሚንቀሳቀስ ድርጅት ነው፡፡ በዚህ ክትትላችን ያረጋገጥነው ደግሞ የሀገሪቱ የመድብለ ፓርቲ ስርአት ግንባታ ተቀልብሶ፣ ውጥረቶች አይለው፣ ሃገሪቱ መስቀለኛ መንገድ ላይ መሆኗን ነው፡፡
ኢህአዴግ ራሱ ያወጣውን ህገ መንግስት አለማክበሩ ብሶበት፣ ዛሬ ከምንጊዜውም በባሰ ዜጎች ያለ ፍርድ ተይዘው እየታሰሩ ዓመታትን በወህኒ ቤት እያስቆጠሩ ነው፡፡ የኛ ድርጅት መሪ ዶ/ር መረራ ጉዲና፤ ለአንድ አመት ምንም ፍትህ ሳያገኙ በወህኒ አስቆጥረዋል። በእነዚህ መንገዶች ነው ፓርቲዎች የተዳከሙት፡፡ የእነዚህ ድምፆች መታፈን፣ ከመድረኩ መገለል ደግሞ አሁን በሀገሪቱ የምናየውን ቀውስ ፈጥሯል፡፡ ኢህአዴግ የምናወጣቸውን የማስጠንቀቂያ መግለጫዎች፣ ከቁም ነገር ባለመቁጠሩ፣ በየጊዜው የተከማቹ ችግሮች ናቸው፣ በየቦታው እየፈነዱ፣ መያዣ መጨበጫ ያሳጡት፡፡ በህገ መንግስቱ አለመመራት ደግሞ የእነዚህ ችግሮች መነሻ ነው፡፡ ዛሬ ሀገሪቷ አስቸጋሪ ወቅት ላይ ለመሆኗ እነዚህ በምክንያትነት የሚጠቀሱ ናቸው፡፡
ህገ መንግስቱ እየተከበረ ላለመሆኑ አንደኛው ዜጎች ያለ ፍርድ ማሰር ነው፡፡ የዜጎችን ሰብአዊ መብት መጣስ፣ የስቃይ ምርመራዎች፣ ግርፋቶች ሊጠቀሱ ይችላሉ። የዜጎችን የመፃፍ፣ የመሰብሰብ፣ የመደራጀት፣ ሰላማዊ ሰልፍ የመውጣት መብቶች መከልከል ኢ-ህገመንግስታዊ ነው፡፡ እነዚህ ሁሉ የህገ መንግስት ጥሰቶች ደግሞ ህገ መንግስቱ ከፀደቀ ማግስት ጀምሮ በተግባር ታይተዋል፡፡ አሁንም ጥሰቶቹ እንደቀጠሉ ናቸው፡፡ ሌላው መከላከያ ሰራዊትን፣ በሰላም ተቃውሞ ወደሚያሰማ ህዝብ ማዝመት፣ ኢ-ህገ መንግስታዊ ነው፡፡ ያለ አንድ ክልል እውቅና እና ጥያቄ፣ መከላከያ ሰራዊት ገብቶ መተኮስ፣ህገ መንግስት መጣስ ነው፡፡ ህገ መንግስትን በጥቂት ሰአታት ውስጥ አርቅቆ ማፅደቅ ይቻላል፤ ቁም ነገሩ መተግበሩ ላይ ነው፡፡ በዚህች ሀገር ደግሞ የፀደቁ የሰብአዊ መብት ህገ ደንቦች በመንግስት ተፈፅመው አያውቁም፡፡
ኢህአዴግ አርጅቷል፤ይበቃዋል፡፡ አንድ መንግስት ወይም ገዥ ፓርቲ ሲያረጅ ወይም ሊወድቅ ሲቃረብ ሶስት ምልክቶች ያሳያል ይባላል፤ በፖለቲካል ሳይንስ አስተምህሮ፡፡ አንደኛው፡- በገዥው ፓርቲ መካከል የሚፈጠር የእርስ በእርስ ክፍፍል ነው፡፡ በዚህ በኩል የሃሳቦች መዛባትና አለመስማማት ይመጣል፡፡ ይሄ በተጨባጭ አሁን በኢትዮጵያ ውስጥ እየታየ ነው። አሁን ግማሹ በራሱ ጥሎ እየወጣ ነው፡፡ ግማሹ እዚያው እርስ በእርሱ እየተዳቆሰ ነው፡፡ መንግስቱ በየጊዜው የካቢኔ ለውጥ እያደረገ ነው፤ይሄ የእርጅና ምልክት ነው፡፡ ሁለተኛው ደግሞ መመሪያዎች፣ ህግ፣ ደንቦች አይከበሩም። ከታች ያለው፣ የላይኛው ያወጣውን አያከብርም፡፡ ይሄ በተጨባጭ እየታየ ነው፡፡ ሶስተኛው የውድቀት ወይም የእርጅና ምልክት ቀድሞ ሰጥ ለጥ ብሎ ይገዛ የነበረ ህዝብ፣ ባህሪው ሲቀየርና ለመንግስቱ ትዕዛዛት አልገዛም ሲል ነው፡፡ በአጭሩ የህግ የበላይነት ሲጠፋ ነው፡፡ እነዚህ ናቸው ምልክቶቹ፡፡
ለዚህ መፍትሄው ደግሞ መታደስ አይደለም፡፡ ነፃ፣ ዲሞክራሲያዊና ተዓማኒነት ያለው ምርጫ ማካሄድ ነው፡፡ የዚህን መደላደል ፈጥሮ ወደ ምርጫ ገብቶ፣ለተመረጠው ስልጣን ማስረከብ ነው የሚበጀው፡፡
በመጀመሪያ ደረጃ እኛ በደቦ ድርድር ስለማናምን፣ ”በተናጥል እንደራደር” ብለን ለጠቅላይ ሚኒስትሩ አሳውቀን ነው ከድርድሩ የወጣነው፡፡ በሌላ በኩል የምርጫ ስርአት ዝም ብሎ አይቀየርም፡፡ የህገ መንግስት ማሻሻያ የሚያስፈልገው ነው፡፡ የህገ መንግስቱን ጉዳይ ወደ ጎን ብለው፣ ዛሬ ተስማምተንበታል ያሉትን ተመጣጣኝ የምርጫ ሥርአት ደግሞ መድረክ ለዓመታት ሲያቀርበው የነበረ ጥያቄ ነው፡፡ ለኛ አዲስ ነገር አይደለም፡፡ ነገር ግን አሁንም ተመጣጣኝ የተባለው ይህ ስርአት የተጭበረበረ ነው፡፡ 20 በ 80 በመቶ ነው የተሰላው፡፡ ይሄ ጥቅም የለውም፡፡ ስለዚህ ምንም የረባ ውጤት አያመጣም፡፡ ዝም ብሎ የፖለቲካ ጨዋታ ነው የሚሆነው፡፡ እንደ እኔ ሀገሪቱ ለገባችበት የፖለቲካ ቀውስም መፍትሄ አይሆንም፡፡
እውነት ለመናገር ለአንድ ቀን በሩ ቢከፈትልን፣ ኦፌኮ፤ በኦሮሚያ ነገሮችን ለማረጋጋት አይከብደውም። ህዝቡ የሰለቸው የእነሱን ፕሮፓጋንዳ ነው፡፡ ተቃዋሚዎች እድሉን ቢያገኙ፣ የህዝቡን ጥያቄ ወደ አንድ ቅርፅ በማምጣት፣ሰላምን ማስጠበቅና በሰላም ጥያቄ የማቅረብ ባህል ይዳብር ነበር፡፡ የፖለቲካ ፓርቲዎች ከመጀመሪያውኑ ባይታፈኑ ኖሮ ይሄ አይፈጠርም ነበር። ፖለቲካዊ ቀውሱን በመፍታት ረገድ የድርሻችንን ባለመወጣታችን ብዙ ችግር ደርሷል፡፡ ኢህአዴግም ይሄን ያህል ጭንቅ ውስጥ አይገባም ነበር፡፡
ኢህአዴግ ኦፌኮን ለማጥፋት ከሚያደርጋቸው እንቅስቃሴዎች አንዱ አመራሩን ማሰር ነው፡፡ አሁን በተለይ በእስር ቤት የሚገኙት እኛን እንዲተኩን ያዘጋጀናቸው ወጣት አመራሮች ናቸው፡፡ በአሁኑ ጉባኤ እኛን እንዲተኩን ነበር እነዚህን ወጣቶች ያዘጋጀነው፡- እነ ደጀኔ ጣፋ፣ እነ ጉርሜሳ አያኖ፣ እነ ደስታ— ለአመራር ያዘጋጀናቸው ወጣቶች ናቸው፡፡ እነዚህ ሰዎች ቢታሰሩም ኦፌኮ በኦሮሞ ህዝብ ውስጥ መንፈስ ሆኗል፤ እንዲህ በቀላሉ አይጠፋም፡፡
አሁን ያለውን የፌደራሊዝም አስተሳሰብ እንቀበለዋለን፡፡ ፌደራሊዝም ነው ይህቺን ሀገር በአንድነት ሊጠብቃት የሚችለው፡፡ አሃዳዊ ስርአት ከዚህ በኋላ አይመጣም፡፡ ይህቺ ሃገር ስትታመስ የቆየችው የብሔር ብሔረሰቦች መልስ ባለመመለሱ ነው፡፡ ይሄ ፌደራሊዝም በአግባቡ ባይሆንም አቅጣጫውን አስቀምጧል፡፡ ትልቁ ችግር ያለው አተገባበሩ ላይ ነው እንጂ ፌደራሊዝሙ ብሄር ተኮር መሆኑ አይደለም፡፡ በብሄር መደረጃት ኢትዮጵያዊነትን የሚያስክድ አይደለም፡፡ ማንነትን ማወቅ ተፈጥሮአዊ ነው፡፡ ማንነታችንን አውቀን ኢትዮጵያዊነትን ማበልፀግ እንችላለን፡፡
ይሄ ዝም ብሎ የፖለቲካ ጨዋታ ነው፡፡ የአማራ እና የኦሮሞ ህዝብ፣ የአማራ እና የትግራይ ህዝብ መች ተጣላ፡፡ የተጣሉት ፖለቲከኞቹ ናቸው፡፡ ህዝብ ከህዝብ ሊጣላ አይችልም፡፡ የኦሮሞ ህዝብ አማራ ሲበደል፣ አማራው ኦሮሞው ሲበደል መናገሩን እኮ ዛሬ አይደለም የጀመረው፡፡ “የኦሮሞ ህዝብ ደም፣ የኔ ደም ነው” ብሎ የአማራ ህዝብ መፈክር ያሰማው’ኮ፣ህዝብ ለህዝብ ከመከናወኑ በፊት ነው፡፡ ህዝቡ የልብ ለልብ ትስስር ያለው ነው፡፡ አሁን ያለው የህዝብ ለህዝብ ግንኙነት፣ ፖለቲካዊ ጨዋታ ነው፡፡ ምናልባት ለየዋህ ሰዎች ጉዳዩ ቀና ይመስላል፡፡
እርግጥ ነው የማረጋጋት ስራ እየሰሩ ነው፤ ነገር ግን የህዝብ ጥያቄ እየመለሱ አይደለም፡፡ ህዝብን አረጋግቶ የኦህዴድን ህይወት እንደገና ለመዝራት እየታተሩ ነው። አንዳንድ “ያዝልቅላቸው” የሚያስብሉ ስራዎችን እየሠሩ ነው፡፡ ነገር ግን መሰረታዊ የሆኑ ጥያቄዎችን አልነኳቸውም፡፡ የፍትህ፣ የዲሞክራሲ፣ የእኩልነት ጥያቄዎችን ገና አልነኳቸውም፡፡ እነዚህን እስካልነኩ ድረስ የህዝብን ጥያቄ እየመለሱ ነው ማለት አይቻልም። መሬት መልሶ መስጠት የመሳሰሉ የማባበያ የሚመስሉ ነገሮች ይታያሉ፡፡ ያላወቁት ነገር ግን ህዝቡ ከዚህ በላይ ርቆ መሄዱን ነው፡፡ የህዝቡ ጥያቄ፣ ከኛም ከእነሱም አልፎ ሄዷል፡፡
የኦሮሞ ህዝብ መሰረታዊ ጥያቄ፣ የቁመቱን ያህል ጃኬት ማግኘት ነው፡፡ ለሱ ቁመት የሚሆን ጃኬት ማግኘት ነው ጥያቄው፡፡ የስልጣን፣ በሀብት የመጠቀም፣ መብቱ ተከብሮለት የመኖር ጥያቄ ነው፤ የኦሮሞ ህዝብ ጥያቄ፡፡ የኦሮሞ ህዝብ ከእነዚህ ጥያቄዎች ባለፈ፣ ልገንጠል ብሎ ጠይቆ አያውቅም፡፡ የኦሮሞ ፖለቲከኞች ብለዋል፤ ግን ህዝቡ አላለም፡፡ ከሁሉም የኢትዮጵያ ብሄር ብሄረሰቦች ጋር ተፈቃቅዶ መኖር ነው ፍላጎቱ፡፡ በዚህች ሃገር ገዥው ፓርቲ እንደሚለው፣ በህዝቡ መሃል አክራሪ ብሄርተኝነት የለም፡፡ ፖለቲከኞቹ ጋ ሊኖር ይችላል፡፡ ህዝቡ ጋ ግን የለም፡፡
በሶማሌ ክልል እና በኦሮሚያ አዋሳኞች በተፈጠሩ ግጭቶች፣ ከፍተኛ የሰብአዊ ቀውስ ደርሷል፡፡ ብዙዎች እንዴት ችግሩን መቆጣጠር አልተቻለም የሚል ጥያቄ ያነሳሉ፡፡ እርስዎ ምን ይላሉ?
እኛ በመሃሉ ሴራ እንዳለ እንረዳለን፡፡ አንደኛው የኦሮሞን ህዝብ ከመሰረታዊ ጥያቄው ለማዘናጋትና የትኩረት አቅጣጫውን ለማስለወጥ የሚደረግ ነው። በሂደቱ የተደራጀ አካል እንደተሳተፈበት መረጃዎች አሉን። ግጭቱ ህዝብ ለህዝብ እንዳልሆነ ብዙ ማረጋጋጫዎችን ማቅረብ ይቻላል፡፡ ሁለቱ ብሄሮች ከፍተኛ መስተጋብር ያላቸው ናቸው፡፡ ይሄ አይነት ሴራ ደግሞ ለሃገርም የሚበጅ አይደለም፡፡ አንድ ሊሰመርበት የሚገባው ነገር፣ ይህ በሴራ የታጀበ ግጭት፣ የቆየውን የሁለቱን ብሄሮች ታሪካዊ ግንኙነት መቼውንም ቢሆን አይበጥሰውም፡፡
ይህቺ ሃገር ሠፊ ሃገር ነች፡፡ ኢህአዴግ ብቻው እንደ ድሮው ሊያስተዳድራት አይችልም፡፡ ስለዚህ ብሄራዊ የአንድነት መንግስት ጥሪ ማቅረብ አለበት፡፡ በኢትዮጵያ ጉዳይ ያገባናል የሚል ግለሰብ ሣይቀር ጠርቶ፣ “ይህቺን ሃገር ምን እናድርጋት” ብሎ ማወያየት፣ አሁንም ብቸኛው መፍትሄ ነው፡፡ ኢህአዴግ የሚሳተፍበት፣ በይቅር መባባል ላይ የተመሠረተ ብሄራዊ የአንድነት መንግስት መመስረት ያስፈልጋል፡፡ ከችግሮች የመውጫ ቀዳዳም ይሄ ነው። እንደዚህ እንቀጥላለን ከተባለ፣ መያዣ መጨበጫው ነው የሚጠፋው፡፡ ህዝብ ምን ሊያደርግ እንደሚችል አሳይቷል፡፡ ሌላው ጠቅላይ ሚኒስትሩ፤ ከመድረክ ጋር በተናጠል ለመደራደር ቃል ገብተዋል። ይሄን ቃላቸውን ማክበርም፣ አንዱ ሃገርን የማዳን መንገድ ነው፡፡
Ethiopia : ሕወሓት እያበቃለት ነው። የስልጣን ክፍፍሉ መከላከያውንና ደህንነቱን ጨምሮ ይደረጋል ጋዜጠኛውንም ፖለቲከኛውንም እንፈታለን። የሚለው በሕወሓት እንባ የታጀበው ቃል ኪዳን ኦሕዴድና ብአዴንን አዘናግቶ ገደል ይከታቸዋል። ጄኔራሎችን ጨምሮ አዜብና አባይን ወንጀለኛ ናቸው ካላቹ በፍትሕ አደባባይ ለማቆም እንችላለን ያሉት ሕወሓቶች ይህንንም ለማዘናጊያነትና ከገቡበት አዘቅት ለመውጣት የቆፈሯት የተንኮል ጉድጓድ ነች።
አባዱላ ስልጣን ለቀቀ የተባለው ትላንትና በፓርላማ ሕወሓት ይዞ የመጣውን አጀንዳ ለማስፈፀም ጎፍታኮ እያለ ኦሕዴዶችን ለማግባባት ሲሞክር ተልእኮው ምንድነው ያሉ የፓርላማ አባላት አልጠፉም። ከኦሕዴድና ከብአዴን ጀርባ ያለው ሕዝብ ጥያቄው የስልጣን ክፍፍል አሊያም የሙሰኞች ታስሮ ዝምታ ሲልም የሕወሓት በስልጣን መቀጠል አይደለም። ሕዝቡ ስርነቀል የስርዓት ለውጥ ይፈልጋል። ስር ነቀል የስርዓት ለውጥ ማለት ደግሞ መርዘኛው ሕወሓት መወገድ አለበት።
ሕዝቡ ኦሕዴድ በስልጣን ብአዴን በመሬት ጉዳይ ከሕወሓት ጋር ተደራድረው እንዲመጡ አጋዥ ሃይል ሆኖ አልቆመም። ይህ ሊታሰብበትና ሊታወቅ የሚገባው አቢይ ጉዳይ ነው። ሕወሓት በስልታንና በተነሱ ጥያቄዎች ዙሪያ ከኦሕዴድና ብዐዴን ጋር ተደራድሮ ጊዜ በመግዛት አዘናግቶ የፖለቲካ ደባ በመፈፀም ራሱን ማዳን ይፈልጋል። ይህ ሊታሰብበት የሚገባ ጉዳይ ብቻ ሳይሆን ሊሰራበትና የሕወሓትን ሴራ ሳይጀመር ማክሸፍ የሚገባ ግዴታ ነው።
* እንቁላልን ለማጥቃት ልዩ ማሽን ፣ ከፍተኛ ብቃት ፣ ዝቅተኛ የመቋረጥ ፍጥነት ፡፡ * ከማይዝግ ብረት ፣ ደህንነት እና ንፅህና የተሰራ ፡፡ * ልዩ ዲዛይን ፣ የታመቀ አወቃቀር ፣ ውበት እና መገልገያ ፣ * የተቀቀለ እንቁላል ፣ ቅመማ ቅመም እንቁላል ፣ የብረት እንቁላል እና በቀይ ቀለም የተቀቡ የእንቁላል ምርቶችን ለማምረት ተስማሚ ነው ፡፡
የእንቁላል ፓከርን ማጥመድ, የተቀቀለ የእንቁላል ልጣጭ ማሽን, የእንቁላል ሰባሪ ማሽን አምራቾች, ራስ-ሰር የእንቁላል ሰባሪ ማሽን, የእንቁላል መደርደር እና ማሸጊያ ማሽን, የእንቁላል ማሸጊያ ማሽን,
ግብፅ የጉምዝ ታጣቂ ሀይሎችን እንደምትደግፍ የስለላ መረጃዎች እንደተገኙ የቱርኩ የዜና ወኪል አናዶሉ ዘገበ፡፡ (አሻራ ጥር 16፣ 2013 ዓ.ም) የቱርኩ ዋነኛ የዜና ወኪል አናዶሉ ባ… – EthioExplorer.com
ግብፅ የጉምዝ ታጣቂ ሀይሎችን እንደምትደግፍ የስለላ መረጃዎች እንደተገኙ የቱርኩ የዜና ወኪል አናዶሉ ዘገበ፡፡ (አሻራ ጥር 16፣ 2013 ዓ.ም) የቱርኩ ዋነኛ የዜና ወኪል አናዶሉ ባ…
ግብፅ የጉምዝ ታጣቂ ሀይሎችን እንደምትደግፍ የስለላ መረጃዎች እንደተገኙ የቱርኩ የዜና ወኪል አናዶሉ ዘገበ፡፡ (አሻራ ጥር 16፣ 2013 ዓ.ም) የቱርኩ ዋነኛ የዜና ወኪል አናዶሉ ባጠነቀረው ዝርዝር ዘገባ መሰረት ግብፅ በሱዳን በኩል የጉምዝ ታጣቂዎችን ማስታጠቋን ይፋ አድርጓል፡፡ መተከልን የብጥብጥ ማዕከል በማድረግ ግድቡን የራስ ማድረግ በሚል የፖለቲካ ስሌት ጉባ ወረዳን በጉምዝ ታጣቂዎች ያስያዘች ሲሆን፣ አንዳንድ የጉምዝ አመራሮችም መኖሪያቸውን በሱዳን ብሉናይል ግዛት አድርገዋል፡፡… ግብፅ ያኮረፉ ሀይሎችን በማደራጀት ቢሻንጉል ጉምዝ ሙሉ በሙሉ የሱዳን ነው እንዲሉም እየሰራች ትገኛለች ተብሏል ፡፡ አናዶሉ ምንጮችን ጠቅሶ እንደዘገበው ግብፅ ደቡብ ሱዳንን የኢትዮጵያ ታጣቂዎች ነፃ ቦታ እንዲሰጣቸው ማግባባቷንም ዘግቧል፡፡ ደቡብ ሱዳን ግን ከኢትዮጵያ ወዳጅ ስለሆንኩ ኢትዮጵያን የሚወጋ ሀይል በጁባ አላሰለጥንም እንዳለች አናዶሉ በስፋት ዘግቧል፡፡ ግብፅ ኢትየዮጵያን ለማተራመስ ሱዳን እየተጠቀመች ሲሆን፣ በዋነኛነት ግን የሀገር ውስጥ ታጣቂዎች የግብፅ ወኪል እንደሆኑ አናዶሉ አስነብቧል፡፡ የመተከሉ ከጉምዝ ባለፈ ኦነግ ዋነኛ ተዋናይ ሲሆን፣ ዋነኛ ዓላማውም በሀገር ውስጥ የግዛት ማስፋፋት እንደሆነ ተሰምቷል፡፡ መተከልን እርስ በእርስ ጦርነት ማዕከል ሲሆን ግድቡ ይረሳል፡፡ ኢትዮጵያም ልማቱን ትረሳለች፡፡ ይህን ግብፅ በስኬት ወስዳዋለች፡፡ በሌላ በኩል አቶ ደመቀ መኮንን ትናንትና የመተከል ተፈናቃዮችን የጠየቁ ሲሆን፣ እንዲታጠቁ እና ከቦታቸው እንዲመለሱ ይደረጋል ብለዋል፡፡ ሀገርም የጋራ ነው፡፡ መጤ የሚባል የለም ሲሉ ተደምጠዋል፡፡ ነገር ግን የመተከል ችግር መዋቅራዊ ሆኖ ስለተሰራ የአመራር አመዳደብ እና የህግ መሰረታዊ ማሻሻያ ካልተደረገ መተከል የንፁሃን ጭፍጨፋ እና የውጭ ሀይሎች የፖለቲካ ሜዳ መሆኑ አይቀርም፡፡ በመተከል ሁለት ሺ ያህል ሰዎች ፍርድቤት ሳይቀርቡ ለሁለት ዓመት የታሰሩ ሲሆን፣ ከ 600 በላዮ በዚህ ሳምንት በዋስ ተለቀዋል፡፡ በመተከል ያለው የመንግስት መዋቅር ሁለት ዓመት ያለ ፍርድቤት ትዕዛዝ ያስራል፡፡ ያስጨፈጭፋል፡፡ ያፈናቅላል፡፡ ህዝብን በመጤ እና በነባርነት እየመደበ ለገዳዮች ሽፋን ይሰጣል፡፡ ይህን የመሰለው የበሰበሰ የመንግስት መዋቅር እና ስራዓት በመሰረታዊነት ካልተቀየረ፣ ተጠያቂነት ካልሰፈነ በመተከል ያለው ሁኔታ አስቸጋሪነቱ ሊቀጥል ይችላል፡፡ በመተከል ከ200ሺ ሰዎች በላይ ተፈናቅለው እስካሁን አልተመለሱም፡፡ ግድያ እና መፈናቀሉም አንፃራዊ መሻሻል ቢኖርም፣ አሁንም የቀጠለ ሲሆን፣ በመተከል መሰረታዊ ለውጥ አልመጣም፡፡
Previous Postየምርጫ ቦርድ የወንበር ብዛት ከወቅቱ ጋር መመጣጠን አለመቻሉ ቅሬታ ፈጥሯል፡፡ (አሻራ ጥር 16፣ 2013 ዓ.ም) የህዝብ ተወካዮች ምክርቤት ወንበር በ1987 ዓ.ም እንደፀናው 547 አካባ…
የባይደን-ሃሪስ ደጋፊዎች የሃገሪቱን ትላልቅ ከተሞች ጎዳናዎች አጥለቅልቀው ውለዋል፤ አምሽተዋል። የትረምፕ ደጋፊዎች ደግሞ ተቃውሟቸውንና ቅሬታዎቻቸውን የገለፁባቸቅን ሰልፎች አድርገዋል፤ በተለያዩ መድረኮችና አጋጣሚዎችም እየገለፁ ነው።
ግብረ ሰላም ማለት ‹‹ ገብረ ሰላመ››መድኅነ ዓለም ኢየሱስ ክርስቶስ በመስቀሉ ሰላምን አደረገ ፤ተጣልተው የነበሩ ሰማያውያን መላዕክት እና ምድራዊያን ደቂቀ አዳም በመስቀሉ ታረቁ ፤ሰላም ወረደ ማለት ነው፡፡ ይሄውም‹‹የእግዚአብሔር ሙላቱ በእርሱ እንዲኖር በእርሱ በኩልበመስቀሉ ደም ሰላም አድርጎ በምድር ያሉት ሁሉ ለራሱ እንዲያስታርቅ ፈቅዷልና ›› በማለት ቅዱስ ጳውሎስ በቆላ 1፤19-20 ፍንትው አድርጎ ክርስቶስ በመስቀሉ ሰላም እንዳደረገ ገልጾት እናገኛለን፡፡ተድያ ካህናት አባቶች ይህንን ብስራትእና የምስራች ይዘው ከቤተ- እግዚአብሔር ወደ ምዕመናን ቤት‹‹ አዋጅ አዋጅ›› በማለት ይሄዳሉ፡፡ትንሳኤውንም ያበስራሉ፡፡ ይህም ምሰጢር አለው ፡፡ጌታችን እና አምላካችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ተሰቅሎ፤ሞቶ፤ወደ መቃብር በወረደብት ጊዜ ሐዋርያት ፍሩኀን ፤ድንጉጻን ነበሩ፡፡በኋላም በ3ኛው ቀን ከሙታን ተለይቶ በመነሳት ትንሳኤውን በአበሰራቸው ጊዜ ሐሴት አድርገዋል(ዮሐ 20፤20)፡፡በዚህ መሰረት ካህናት የክርስቶስን ትንሳኤ ይዘው ለሐዋርያት ምሳሌ ለሆኑት ለምዕመናን ክርስቶስ ተነስቷል እያሉ ብስራቱን ይናገራሉ፡፡ካህናት ለምዕመናን ‹‹የክርስቶስ ቸርነቱ ብዛቱ፤40 ፆሙ 50 ብሉ ማለቱ ፤ጾም እንዳትውሉ ፤ዘር እንዳትመትሩ›› በማለት ጊዜው የደስታ፤የሐሴት መሆኑን ይናገራሉ፡፡ምዕመናንም በክርስቶስ ትንሳኤ ደስ በመሰኘት ቀንዱ የዞረዉን፤ጮማው የሰባውን ፤ጠላው የጠራውን አዘጋጅተው ካህናትን፤የቤተ-ክርስቲያን አገልጋዮችን በየቤታቸው በመጥራት የትንሳኤውን በረከት በአንድ ላይ ያከብራሉ፡፡ይህም ግብረ ሰላም ይባላል፡፡
በሌላ በኩል ግብረ ሰላም ማለት ምዕመናን የክርስቶስን ተዝካር አወጣን በማለት ስለ ግርፋቱ፤ስለ መንገላታቱ፤ስለመሰቀሉ እና ስለመሞቱ በማሰብ እና በማዘን የክርስቶስ ምሳሌ የሆኑትን ካህናን በመጥራት ያከብሩታል፡፡በአንጻሩ ካህናት ምዕመናንን አይዟችሁ ክርስቶስ ምንም መከራ ሞት ቢቀበል ሞቶ አልቀረም ከሙታን ተለይቶ ተነስቷል፡፡ በማለት ደስታን ያበስሯቸዋል፤ትንሳኤውን ይሰብኩለቸዋል፤ያረጋጓቸዋል‹‹ሰላም ….እምይእዜሰ፤ይኩን …ፍስሐ ወሰላም ››በማለት ሰላም መታወጁን ይናገራሉ፡፡
በዓብይ ፆም ወቅት ቅድመ-ዝግጅት ማድረግ እና በዓብይ-ፆም ወቅት ሲያገለግሉ የነበሩ ሙሉ የአጥቢያ ቤተ ክርስቲያን አገልጋዮች እንዲገኙ ማድረግ ያስፈልጋል፡፡ነገር ግን አሁን አሁን ከኑሮ ውደነቱም፤ትኩረት ካለመስጠትም የተነሳ ይህ ስርዓት ሙሉ በሙሉ ቀረ ባይባልም ፤ምዕመናንም በተወሰነ መጠን ድግስ በማዘጋጅት የሚያውቋቸውን አገልጋዮች እናመምህራንን ብቻ በመጥራት ሲያከብሩት ይስተዋላል፡፡ቀድሞ ግን በስፋት ይከበር የነበረው ፣መጀመርያ በተገለጸው መሰረት ነበር፡፡
በቀድሞ ጊዜ የኢትዮጵያ እናቶቻችን ለካህናት ካላቸው ፍቅር እና ከበሬታ የተነሳ ለግብረ ሰላም ዝግጅት በሚደርጉበት ጊዜ ማክሰኞ የታረደውን ለረቡዕ፤ረቡዕ የተረደውን ለኀሙስ፤ኀሙስ የተረደውን ለአርብ አያደረጉትም፤በዚያው እለት የተዘጋጀውን ሳይውል ሳያድር በዚያው እለት ያቀርቡ ነበር እንጅ፡፡ አሁን አሁንም ይህ ስርዓት በተወሰኑ አካባቢዎች ቀጥሏል፡፡
ስለ ክርስቶስ መሰቀል፤መሞት በሌለም ጊዜ ሲነገር ይኖራል፡፡ ነገር ግን በዚህ ጊዜ ካህናቱ ‹‹ የክርስቶስ ብስራቱ መነሳቱ በማለት ›› የክርስቶስን ትንሳኤ አበከረው በየቤቱ ፤በየግበረ ሰላሙ ፤በየቤተ ክርስቲያኑ ይሰብካሉ፡፡በሌላ ጊዜ ካህናት ወደ ምዕመናን ቤት የሚሄዱት በዘመነ ልደት፤በዘመነ ጥምቀት፤በቅዱስ ዮሐንስ ወ.ዘ.ተ ሲሆን ይሄውም እንኳን አደረሳችሁ ለማለት ፤የንስሐ ልጆቻቸውን ለማስተማር እና ለመጠየቅ ነው፡፡
ግበረ ሰላም ካህናት በሌሉበት አይደረግም፤ቢደረግም ግብረ ሰላም አይባልም፡፡ምክንያቱም ካህናት የክርስቶስ ፤ምዕመናን የሐዋርያት ምሳሌዎች ናቸውእና ፤ ብስራት ያለክህናት፤የለም ፤ካህናት ያበስራሉ ምዕመናን ይበሰራሉ፡፡ግብረ ሰላም ዓላማው መብላት እና መጠጣት አይደለም፡፡የክርስቶስ ሞት፤እንግልት፤ስቅለት ብሎም ትንሳኤው ለማሰብ የሚዘገጅ ዝክር ነው እንጅ፡፡
ተብሎ ዝክሩን ለዘከሩት ‹‹ ይዕቀብ ለነ ››እየተባለ ይጸለያል፡፡ከዚያም ለህዝበ ኢትዮጵያ ይዕቀባ ተብሎ የተዘጋጅው ጸበል ለህዝበ ክርስትያኑ ይረጫል፤ጸዲቀ መበለቱ ተቆርሶ ይሰጠል፡፡ማዕዱ ቀርቦ ይበላል፡፡ከተበላ በኋላ በሊቃውንቱ ጣዕመ-ዝማሬ ወረብ፤ቅኔ ይቀርባል፡፡በዚህ ጊዜ የሚቀርቡት ያሬዳዊ ወረቦች በሦስት አበይት ክፍል ይከፈላሉ፡፡
ሊቃውንቱ ውቅቱ ፋሲካ ፤ትንሳኤ ነውና ስለ ክርስቶት ትንሳኤ ፤ስለ ታወጀው ሰላም ፤ሀጥአን፤ጻድቃን፤ቅዱሳን፤ መላዕክት፤ደቂቀ አዳምም ሁሉም በትንሳኤው ደስ መሰኘታቸውን ፤ሰይጣን ድል መነሳቱን ፤ሲኦል መበርበሯን በማሰብ በሚንቆቀቆር ዜማ እየመላለሱ፤ያመሰግናሉ፡፡
ዝክሩን ወጥተው፤ወርደው፤እጃችን ደከመ ወገባችን ጎበጠ ሰይሉ፤እንደ አብርሐም እና ሳራ እንግዳ ለመቀበል ሳይሰለቹ ለደከሙ፤ድግሱን አዘገጅተው ፤ሊቃውንቱን የአብነት ተማሪዎችን ስመ ሥላሴ ጠርተው እና አስጠርተው ያበሉትን ምዕመናን ሊቃውንቱ በዝማሬ ያመሰግኗቸዋል፡፡
ምዕመናንም ምርቃንኑ ከልባችው ተቀብለው፤የዛሬ ዓመት ከቁጥር ሳትጎድሉ፤አገልግሎት ሳታስተጓጉሉ እኛም ሳንጎድል፤ወጥተን ሳንኮበልል በሰላም ጠብቆ ካገናኘን ድግሱን ይዘን እንቀርባለው በማለት ይሳላሉ፡፡
ሊቃውንቱ ፤ስለ ክርስቶስ ትንሳኤ ፤ ስለ ዝክሩ ባለቤቶች በተራ ዝማሬ ካቀረቡ በኋላ ‹‹ የአቤል መስዋዕቱ ተመርጦ ቀረበ ማዕዱም ህይወት ነው አበበ አበበ ›› በማለት አቤል መስዋዕቱን ተጨንቆ በእግዚአብሔር ፊት እንዳቀረበ፤እና መስዋእቱ ተቀባይነት እንዳገኘ ሁሉ ዛሬ እናንተ በክርስቶስ ፊት ትንሳኤውን አስባችሁ የተመረጠውን ይዛችሁ፤ያልታየውን ደብቃችሁ፤ቀንዱ ሰማይ ጠቀስ ፤ጮማው የሰባውን ፤ ጠላው የጠራውን ጠምቃቹሁ፤ተጠባችሁ፤ተጨንቃችሁ ያዘጋጀቸሁት ድግስ እጅግ ያመረ እና የጣፈጠ ነው በማለት ስለ እህል ውሃው እያመሳጠሩ ያመሰግናሉ፡፡
@ ትርጉም፤- ይህ ማዕድ ምንኛ ታላቅ ነው፡፡እስራኤላውያን የተመገቡት ከሰማይ የወረደ ጠፋጭ መና ነው፡፡ ወይኑም እንደ ቃና ዘገሊላው ወይን እጅግ ጠፋጭ ነው በማለት ያመሰግናሉ፡፡
ይህም ማለት ፤በማጀት የተዘለለው ጠላ ለመጠጣት ተዘጋጀ/ወረደ/ ፤እንደ ወይን እና እንደ ትርንጎ ጠፋጭ ሆነ ማለት ነው፡፡እንዲህ እያለ ምስጋናው አንድ ሁለት እያለ ይቀጥላል፡፡በዝማሬው ጊዜ ድምጹ ያማረለት፤ ቅኔው የሰመረለት ተማሪ በሽልማት ይዥጎደጎዳል፡፡በግብረ ሰላም ጊዜ የአብነት መምህራን ፍሬ የሆኑት ደቀመዛሙርቶች ሰፊ እድል አግኝተው ዜማ/ቅኔ የሚያቀርቡበት ጊዜ በመሆኑ ሰፊ ቅድመ-ዝግጅት ሳያደርጉ ወደ ግበረ ሰላሙ አይታደሙም ፡፡በመሆኑም የአብነት መምህራን አልፎ አልፎ ካልሆነ በስተቀር ተማሪዎቻችን ከማየት፤ከመሸለም ፤ከማበረታታት እና ያስተማሩዋቸውን የተመረቁ ተማሪዎች ከማስተዋወቅ የዘለለ በዜማው/በቅኔው ላይ ተሳትፎ የላቸውም፡፡በዚህ ጊዜ መምህራን ለተማሪዎቻቸው፤ካህናት ለዲያቆናት ሽልማት ያበረክታሉ፡፡ሽልማቱ ፎጣ፤ነጠላ፤መጽሐፍ ፤መቋምያ፣ጸናጽል እና ብር ወዘ.ተ. ሊሆን ይችላል፡፡
ግብረ ሰላም በአብዛኛው በጎንደር፤በደብረ ታቦርእና በጎጃም አካባቢ በስፋት ይከናወናል፡፡ ስርዓቱ በቀድሞው ጊዜ በሰፊው ይከናወን የነበረ ቢሆንም አሁን አሁን ግን እየቀነሰ መጥቷል፡፡የግብረ ሰላም ፋይዳው ሰፊ ነው ለአብነትም ያህል
* ስለክርስቶስ መንገላታት፤መሰቀል መሞት ፤ብሎም ክርስቶስ በመካከላችን ሰላም አደረገ፤ደስታም ሆነ በማለት ፤ካህናቱ ሙሉ በተገኙበት፤የአብነት መምህራን እና ተማሪዎች በሚሳተፉበት፤ግብረ ሰላም ማድረግ በረከተ ስጋ በረከተ ነፍስ ይገኛል፡፡
* በምዕመናን እና ካህናት መካከል ያለውን ግንኙነት ያጠናክራል፡፡ይህ ግብረ ሰላም ግን በአሁኑ ሰዓት እየቀረ፤ምዕመናንም እጃቸው እያጠረ መጥቷል ፤ወጭ መቆጠብም ይሁን ትኩረት አለመስጠት ብቻ ስርዓቱ በምዕመናንም በካህናትም ትኩረት ተነፍጎታል፡፡ ስርዓቱ መጽሐፍ ቅዱሳዊ መሰረትነት እንዳለው ከላይ በመግቢያው ላይ ለመግለጽ ሞክረናል፡፡ስለዚህ ባለግበረ ሰላሞችን ሰላም እያልን ….ግብረ ሰላሙን እንጠብቅ መልዕክታችን ነው፡፡
የማነ ገብረመስቀል፡ (ቻርሊ) ንሚኒዝትሪ ንግድን እንዳስትሪን ብግዝያውነት ክመርሕ ብኢሳያስ ተመዚዙ። / ኣዘዝቲ ሰራዊት ምስ ስታፎም ክቕየሩ ዘቕረቡዎ ጠለብ ተነጺጉ። – Assenna.com
የማነ ገብረመስቀል፡ (ቻርሊ) ንሚኒዝትሪ ንግድን እንዳስትሪን ብግዝያውነት ክመርሕ ብኢሳያስ ተመዚዙ። / ኣዘዝቲ ሰራዊት ምስ ስታፎም ክቕየሩ ዘቕረቡዎ ጠለብ ተነጺጉ።
ሓላፊ ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ዝነበረ የማነ ገብረመስቀል፡ (ቻርሊ) ካልእ ሰብ ዝምደብ ንሚኒስትሪ ንግድን እንዳስትሪን ብግዝያውነት ክመርሕ ብኢሳያስ ከምዝተመዘዘ ምንጭታት ሓቢሮም። በዚ መሰረት ድሮ ስርሑ ጀሚሩ ‘ሎ።
ኣነ ውን ምዚ ሐውና እየ ዘለኩ እዚ መደብ ጽብቅ እዩ ግና ናይ ገዛ ሕክያ እየ ዝብል እቲ ስቢከር ንምታይ ድዬም ተዋህቦሞ ከም ባምብላ ሒዞሞ ደሓ ንሲኪ ክትሐቲ ኣይትሰምዒ ክትስሕቂ ክትጋያየጺ ጥራይ ትስምዒ ኣለኪ በጄኪ ክዛረቡ ክለው ሐፍ ኣብሎም ይዛረቡ ከምዚ እንጀራ ብልዑዎ በሊዬም ንሶም ውን ጌጋ ኣለዎም ወይ ግደፉዎ ዋ ኣን ዝገርመኒ ክትስሕቁ ዓው ትብሉ ኣለኩም 80 ገርናያ ጎረቤት ረብሽና ኣለና ምናልባት ቶብ ሽው ጸውዑዎ::
ራብዓይቲ ጉጅለ ኣብ ማእከላይ ባሕሪ እተካይዶ ስርሒት መድሓን ሂወት ደው ተብል ። ኤውሮጳ ናይ ዝበጽሑ ቁጽሪ ስደተኛታት እንዳጎደለ ብዝሒ ዝሞቱን ዝዕመጹን ይዛይድ
የሆውለር cufflinks ከቀይ ፒር ብራውን ከቀይ ማህበረሰብ ጋር ባለው ምልክት ውስጥ የቤት ማርስ የተኩላ ራስ ምልክት ያሳያል ቀይ መጨመር ተከታታይ የ “Howlers cufflinks” ደራሲው በይፋ ፈቃድ ተሰጥቷቸዋል።
ዝርዝሮች: የሃውለር cufflinks ጠንካራ ስሪቶች ብር እና 26.6 ሚ.ሜ ርዝመት ፣ በሰፊው ቦታ 15.5 ሚ.ሜ እና ውፍረት 2 ሚሜ ናቸው ፡፡ በግምት 13.5 ግራም ይመዝናል ፡፡ የምልክቶቹ ጀርባዎች በሰሪዎቻችን ምልክት ፣ በቅጂ መብት እና በብረት ይዘት የታተሙና የታተሙ ናቸው ፡፡
በተጠቃሚ የፊት መጠን ተሰተካካይ መሠረታዊ የሌንስ እሳቤ እና የእይታ መመርመሪያ መሳሪያ ለሕክምና ተደራሽነት ለሌላቸዉ የሕብረተሰብ ክፍሎች ያለምንም የዐይን ሀኪም አስፈላጊነት በቀላሉ በምናሰለጥናቸዉ ሠራተኞች አስፈላጊዉን አገልግሎቶች ያለምንም መንገላታት እና ዉጣ ዉረድ ያገኛሉ፡፡
የማህበረሰቡን የመነጽር አቅርቦት ችግር ለማቃለል ዶት የመነጽር ሥራ (DOT Glasses) እርካሽ መነጽሮችን ያለሃኪም ባለሞያ አስፈላጊነት በሰለጠኑ ባለሙያዎች አማካኝነት ያቀርባል
ከዛሬ ሁለት አመት በፊት “የአዲስ አበባ ግዛት የማስመለስ ንቅናቄ” ይፋ ስናደርግ ጥቂት የማይባሉ “ተደጋፊ ተደማሪዎች” ተሳልቀውብን ነበር። የዋሽንግተን ዲሲን “ግዛት የማስመለስ ንቅናቄ” ልምድ መውሰድ አለብን ስንል ” ይህ ሌላ፣ ያ ሌላ” በማለት ወርፈውን ነበር። የበርሊንን ልምድ በአካል ተገኝተን በመመልከት እኛም ይህን መንገድ መከተል አለብን ስንል እንደ ቅዠት ተቆጥሮብን ሲሾፍብን ነበር።
ዛሬ ቀኑ ደርሶ “ተደጋፊ ተደማሪው” ሂሱን በአግባቡ ሳይውጥ “የአዲስ አበባ ክልል ሎዲንግ…” ማለት ጀምሯል። እርግጥ ይሄ ሀይል የጀርባ አጥንት ስለሌለው እንደ ሐረግ ከአራቱ “የኦሮሙማ” ፍንካቾች አንዱ ላይ ተደግፎ ውሃ እየጠጣ የሚፋፋ በመሆኑ አሁንም በአቋሙ እምነት የሚጣልበት አይደለም። ነገ ተጠምጥሞ የተደመረበት ግንድ ሲቆጣው ከመሞት መሰንበት በሚል ወደ ቅርፊቱ ሊመለስ ይችላል። ይህም ሆኖ ለጊዜው ለያዘው አቋም ” ጐሽ!ጐሽ! በርታ!” ማለት ያስፈልጋል። እንኳን ደህና መጣችሁ! እግዜር ራሳችሁን ችላችሁ እንድትቆሙ ይርዳችሁ! ማለት ያስፈልጋል።
በዚህ አጋጣሚ ባልደራስ ከንቅናቄው ምስረታ ጀምሮ፣ በተፈጠረው አስገዳጅ ሁኔታ የፓለቲካ ፓርቲም ከሆነ በኃላ በፓለቲካ ፕሮግራሙም ሆነ ለጊዜው ምርጫው በመራዘሙ ይፋ ከማድረግ በተቆጠበው “የምርጫ መወዳደሪያ ማኒፌስቶ” አንዱ የትግል ማዕከል የአዲስ አበባ ክልልነት መሆኑን አውቃለሁ። በዚህ አጋጣሚ በባልደራስ ልክ በፕሮግራሙ ላይ ያስቀመጠ የፓለቲካ ፓርቲ ካለ ለመስማትና ለማመስገን ዝግጁ መሆኔን ከወዲሁ ለመግለጽ እፈልጋለሁ።
በሌላ በኩል በቀድሞ አዴፓ( አሁን የአማራ ብልጽግና) ውስጥ ባሉ አንዳንድ ከፍተኛ አመራሮች ዘንድ የሀሳቡ ደጋፊዎች መኖራቸውን፣ በአጀንዳ ደረጃ ጉዳዩን አንስተው እንደተወያዩበት፣ የአዲስአበቤን ንቅናቄ በማቀጣጠል የኦሮሙማን ተስፋፊነት መግታት እንደሚቻል እምነት እንዳላቸው አለመግለጽ የህሊና እዳ ነው። ይሄ ብልጽግና ውስጥ ያለ ህዳጣን አመራር ስልጣን ወዳድና ህዝብን ስለሆነ አዲስአበቤ መነቃነቅ ከጀመረ በገዥው ፓርቲ ውስጥ ያለውን ትግል ሊመራና አጀንዳውን አደባባይ ሊያወጣው ይችላል።
በዚህ አጋጣሚ የአዲስ አበባ ወደ ቀድሞው ግዛትነት መመለስ የኢትዮጵያን ፓለቲካ ግልብጥብጡን እንደሚያወጣው፣ የኢትዮጵያ የመዳኛ አንዱ መንገድ መሆኑ ግንዛቤ እየተያዘበት መመጣቱ እጅግ የሚያስደስት ነው። ከዚህ በኃላ አጀንዳውን ከነብር ጭራ መያዝ ጋር ማዛመድ ነው።
“...ሀገራችን ፀሐይ ወጥቶ! አሁንማ ፀሐይ ወጥቶልናል። ሆስፒታላችን ከተሰራልን ወዲህ ምን ችግር አለ... ሞትማ እንዲህ በቀላሉም አይደፍረን፡፡ መቼም ነብስ የእግዚሀር ናትና ሲያበቃላት መትረፊያ የላትም እንጂ... እንዲህ በምኑም በምኑም አልጋ መያዝማ ቀርቶአል፡፡ ይኼው አሁን እኔን ከበሽታ ነጻ አውጥቶኛል፡፡ እዚህ ጉያዬ ስር አንድ ሕመም ነበረብኝ... ፍልፍል አድርጎ አውጥቶ ወርውሮልኝ... ይኼው አሁን ነጻ አውጥቶኛል፡፡ ሐኪሙም አየለ የሚባለው ዶ/ር ነው...”
ከላይ ያነበባችሁት በመርሐቤቴ አለም ከተማ እናት ሆስፒታል ያገኘናቸው አባወራ እማኝነት ነው፡፡ መርሐቤቴ በአማራው ክልል የምትገኝ ስትሆን ከአዲስ አበባ በጎጃም መንገድ መካጡሪ ከተማ ሲደረስ ወደ ቀኝ በመታጠፍ ወደ /111/ አንድ መቶ አስራ አንድ ኪሎ ሜትር ጥርጊያ መንገድ ተገብቶ የምትገኝ ነች፡፡ መርሐቤቴ ተራራማ ስትሆን ዠማ የሚባል ወንዝ መሐል ለመሐል የሚጉዋዝባት እጅግ አስደናቂ ተፈጥሮአዊ ውበት ያላት ናት፡፡ በእርግጥ ከስድስት አመት በፊት መንገዱ እንዲህ በዋዛ የማይደፈር ሲሆን አሁን ግን ዳገት ቁልቁለቱ እንዳለ ቢሆንም ጥርጊያው በማማሩ በጥንቃቄ መንዳት እንጂ እንደቀድሞው ሰውን ማሰቃየቱ አብቅቶአል፡፡ እንደሀገሬው ተስፋም ብዙም ሳይቆይ ወደ አስፋልትነት ይቀየራል፡፡ ግራና ቀኙን እያዩ የተራራውን አቀማመጥ፣ ተፈጥሮአዊ ሀብቱን እያደነቁ ከአንዱ ተራራ ወደአንዱ እየተ ዙዋዙዋሩ ሲጉዋዙ ድካሙን ሳያስቡ ከመርሐቤቴ አለም ከተማ ይደርሳሉ፡፡ አለም ከተማ መሐል አደባባይ ላይ አንድ ልጅ የታቀፈ ሰው ሐውልት ያያሉ፡፡ ቀረብ ብለው ሲያጣሩ ምስሉ የሜንሽን ፎር ሜንሽን መስራች የዶ/ር ካርል ሄንዝ ቦም ነው፡፡ ሜንሽን ፎር ሜንሽን በመርሐቤቴ ከሰራቸው የልማት ስራዎች መካከል እናት ሆስፒታል አንዱ ሲሆን በመሀል ከተማው አደባባይ ላይ የሚገኘው ሐውልት ለአስተዋጽኦው ማስታወሻ ሐገሬው ለመስራቹ ዶ/ር ካርል ያቆመለት ሐውልት ነው፡፡ እኛም ፈልገን የተጉዋዝነው እናት ሆስፒታልን ነውና በመጀመሪያ የሆስፒታሉ ስራ አስኪያጅ የሰጡትን ማብራሪያ ለንባብ እንላለን፡፡
“...እኔ አቶ ደነቀ አየለ እባላለሁ፡፡ በዚህ ሆስፒታል ቀደም ሲል የጤና መኮንን ሆኜ የሰራሁ ስሆን አሁን ደግሞ ስራ አስኪያጅ ነኝ፡፡ በአለም ከተማ እናት ሆስፒታል የተሰራው በሜንሽን ፎር ሜንሽን አማካኝት ሲሆን የመሰረት ድንጋዩ እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር በ1991 ዓ/ም ተጥሎ በ1996 ዓ/ም በቀድሞው ጠቅላይ ሚኒስትር መለስ ዜናዊ እና በሆስፒታሉ መስራች ዶ/ር ካርል ሄንዝ ቦብ ተመርቆ ህብረተሰቡን በማገልገል ላይ ይገኛል፡፡
መ/ የሆስፒታሉ መጠሪያ እናት እንዲሆን የተወሰነው በመስራቹ በዶ/ር ካርል ነው፡፡ ይኼውም የመሰረት ድንጋይ በሚጣልበት ወቅት ለሚሰራው ሆስፒታልም ስም እንዲወጣ ህብረተሰቡ ተነጋግሮ ሁሉም ለምርጫ የሚሆነውን ስም በልቡ ይዞ ነበር ወደስፍራው የተሰበሰበው፡፡ ከወጣው ህብረተሰብ መካከልም ህጻናትም ይገኙ ነበር፡፡ ከህጻናቱ መካከል አንዲት በዝቅተኛ ደረጃ ከሚኖሩ ቤተሰቦች የተወለደች ልጅ በጣም ቆሽሻ፣ በዝንብ ተወርራ በሚያሳዝን ሁኔታ ቆማ ነበር፡፡ ዶ/ር ካርልም ከልጆቹ መካከል ብድግ አድርገው አቅፈው እያዘኑ ከተመለከቱዋት በሁዋላ ስሙዋ ማን እንደሆነ ጠየቁ፡፡ ስሙዋ እናት መሆኑ ሲነገራቸው ...በቃ ሆስፒታሉ እናት ተብሎአል ብለው ወሰኑ፡፡ በጊዜው ህብረተሰቡ በተለያዩ ስሞች ላይ ውይይት አድርጎ የነበረ ስለሆነ ለምን በሚል ቅር ቢለውም ውሳኔው በመወሰኑ ሆስፒታሉ እናት ሆስፒታል ተብሎ ተሰይሞአል፡፡ ልጅቱም በሰዎች ለሰዎች ድርጅት ከነቤተሰቦችዋ እየተረዳች ትምህርቷን እንድትቀጥል ተደርጎአል፡፡
መ/ አለም ከተማ እናት ሆስፒታል ደረጃው በመጀመሪያ ደረጃ ወይንም በወረዳ ደረጃ ዲስትሪክት ሆስፒታል ሆኖ የሚሰራ ነው፡፡ ከአካባቢው አቀማመጥ ጋር ተያይዞ ሌላም ተመሳሳይ የጤና ተቋም ባለመኖሩ በአካባቢው የሚኖሩ ወደ 250‚000 /ሁለት መቶ ሀምሳ ሺህ/ የሚሆኑ የህብረተሰብ ክፍሎችን በማገልገል ላይ ነው፡፡ ከሌሎች አጎራባች ክልሎች ወይንም ዞኖች ...ለምሳሌ ከኦሮሞ የሚመጡትንም ተገልጋዮች አካቶ በርካታ ሰዎችን እያገለገለ ይገኛል፡፡ በአሁኑ ወቅት ወደ /158/ አንድ መቶ ሀምሳ ስምንት ሰራተኞችን የያዘ ሲሆን በተለይም ባለሙያዎችን በሚመለከት ከአምስት በላይ ዶክተሮች እና አንድ የጽንስና ማህጸን ሕክምና እስፔሻሊስት ስለሚገኝ ከደረጃው በላይ እየሰራ ነው ማለት ይቻላል፡፡
መ/ እኔ ተወላጅነቴም እድገቴም በዚሁ በመርሐቤቴ ነው። አሁን የምኖርበት ቤት ቀደም ሲል ጤና ጣቢያ የነበረና እኔም የተወለድኩበት ማዋለጃ የነበረ ቤት ውስጥ ነው፡፡ ከህክምና ትምህርት ቤት ተመርቄ እንደወጣሁ በጠቅላላ ሐኪምነትም የሰራሁት በዚሁ ሆስፒታል ነው፡፡ ከዚያም ለአራት አመት ያህል ከ2000-2004 እንደገና ስፔሻላይዜሽን ተምሬ በመመለስ የጽንስና ማህጸን ሕክምና እስፔሻሊስት በመሆን በማገልገል ላይ እገኛለሁ፡፡
መ/ እኔ በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ሕክምና ትምህርት ቤት በጥቁር አንበሳ የመጀመሪያ ዲግሪዬን ስማር የማህጸን መፈንዳት ሪፖርት ሲደረግ ብዙዎች ከመርሐቤቴ የሚመጡ መሆናቸው የሚነገር ነበር፡፡ በጊዜው መንገዱ እጅግ አሳዛኝ እና አስቸጋሪ ስለነበር እንዲሁም የሚፈለገው ሕክምና በጊዜው በአካባቢው ካለው የጤና ጣቢያ አቅም በላይ የሆነ ችግር ስለሆነ ወላዶች በጣም ይሰቃዩ ነበር፡፡ በእርግጥ የሰዎች ለሰዎች ድርጅት አምቡላንስ ይሰጥ ስለነበር ወደአዲስ አበባ እንዲደርሱ የሚደረግ ቢሆንም ከመዘግየት የተነሳ ረጅም ጊዜ በምጥ በመቆየት ሴቶቹ ይጎዱ ነበር፡፡ እናም አንዳንድ ጊዜ የጠዋት ሪፖርት ላይ የማህጸን መፈንዳት ደርሶአል ሲባል ከየት ከመርሐቤቴ ናት? እስከማለት ድረስ መነጋገሪያ መሆኑ በጣም ያሳዝነኝ ነበር፡፡ በእርግጥ ካለው ዘርፈ ብዙ የጤና ችግር ምክንያት አንባቢው በጤና ጣቢያ ደረጃ ባለበት ጊዜም ሶስት እና አራት ሐኪሞች ይመደቡ የነበረ ቢሆንም ሐኪሞቹም በዚህ የመቆየት ፍላጎት ስለሌላቸው እና ከጤና ጣብያው አቅምም ጋር በተያያዘ በተለይም ለወላዶች በቀላሉ የማይፈቱ የጤና ጠንቆች ይገጥሙዋቸው ነበር፡፡ ስለዚህ እኔም ትምህርቴን ልጨርስ እንጂ በዚያ ገጠራማ ቦታ ገብቼ ህብረተሰቡን ማገልገል አለብኝ ብዬ ወሰንኩ፡፡ መጀመሪያ ላይ ምንም እንኩዋን ጠቅላላ ሐኪም ብሆንም የእናቶችን ችግር ስለማውቅ ከሰዎች ለሰዎች ድርጅት ጋር ተነጋግሬ ለሶስት ወር ለወላዶች የድንገተኛ ቀዶ ሕክምና ስልጠና አግኝቼ በማዋለድ ተግባር ላይ እንድሰማራ እራሴን አዘጋጀሁ፡፡ ከዚያም ከኢትዮጵያ የጽንስና ማህጸን ሐኪሞች ማህበር በተገኘው እድል እንደገና ለስድስት ወር ባለሙያዎችን አሰልጥኜ እኔም ስራዬን እዚሁ ቀጠልኩ፡፡
መ/ በጀት ስለሌለ የገጠር ሆስፒታል ውስጥ እስፔሻሊስት አይመደብም፡፡ እናም የጤና ቢሮው እምቢ ቢልም ከዚህ የስራ አመራር ቦርድና ሽማግሌዎች ሄደው በማስፈቀዳቸው እና የእኔም ፍላጎት ስለነበረበት እንድመደብ ተደርጎ በመስራት ላይ ነኝ፡፡
“...አንዲት ሴት በምጥ ተይዛ በቤቷ ትቆይና ልጇን ትገላገላለች፡፡ ነገር ግን እንግዴ ልጁ እምቢ ስላለ ወደሆስፒታል ያመጡአታል፡፡ ሴትየዋ በሞት እና በህይወት መካከል ነበረች። ስለዚህም እንግዴልጁን ለማውጣት መጀመሪያ የደም ልገሳ እንደሚያስፈልግ ስንነግራቸው እንዴት ተደርጎ የሚል ነገር ተነሳ፡፡ እኛም ምንም ችግር የለውም አልንና... ባለቤቷን...
አንተ ባለቤቷ አይደለህም? አልነው... ነኝ የእርሱ መልስ ነበር፡፡ ታድያ ሚስትህ ከምትሞት አንተ ደም ስጥ... ስንለው ...አረግ …እኔማ ገበሬ ነኝ ከየት አምጥቼ ነው ለእሷ ደም የምስጥ? መልሱ ነበር፡፡
አረግ ...እኔማ ልጄ ብትሞት አልሻም፡፡ ነገር ግን ...እኔ አሮጊት ነኝ ደም ከወዴት አመጣለሁ? ለእኔም አልበቃኝ... መልሳቸው ነበር፡፡ አብረው የነበሩትም ይልቁንም ሳትሞት ይስጡን እና እንውሰድ፡፡ ከሞተች መውሰጃውም አይገኝ ወደሚል ውይይት ገቡ፡፡ እኛም አይናችን እያየ እንዳትሞት ተነጋገርንና ሰዎቹን አስወጥተን ...አንድ ሰራተኛና አንድ አስታማሚ ደም ሰጥተው ህይወቷን አተረፍናት፡፡
ከዚያም ያ ደም የለገሰ ሰውየ ተናደደና ወደሰዎቹ በመሄድ ...ሴትየይቱ እኮ ሞታለች ...ለምን አስከሬኑን አትወስዱም ሲላቸው... ከተማይቱ እስክትናወጥ ድረስ ኡኡታቸውን አቀለጡት፡፡ በሁዋላም በሉ ዝም በሉ ...እሱዋ ድናለች ሲባል ተደሰቱ፡፡ ከዚያም ወደህብረተሰቡ ሄደው ምስክርነታቸውን ሲሰጡ ለካንስ ይኼም አለ በሚል አሁን ደም የሚለግሱ ሰዎች ማህበር ተቋቁሞአል፡፡ ወደ ሁለት መቶ የሚደርሱ ሰዎች የደም ልገሳ ማህበርተኞች ሆነው ተመዝግበዋል፡፡ ስለዚህም ሰዎቹ የደም አይነታቸው፣ የሚኖሩበት አካባቢ፣ የስልክ ቁጥራቸው ተመዝግቦ የሚገኝ ስለሆነ አስፈላጊ በሆነ ጊዜ ካሉበት ድረስ አምቡላንስ እየላክን እንጠራቸዋለን፡፡ ከሰራተኞቹም እኔን ጨምሮ ፈቃደኞች የሆንን በየሶስት ወሩ ደም እንሰጣለን። እናት ሆስፒታል የደም ባንክ ባይኖረውም አስፈላጊው የላቦራቶሪ ስራ እየተሰራ ለተጠቃሚዎች ደም ይሰጣል፡፡ በእርግጥ ከአዲስ አበባም ደም ባንክ የተቻለውን ያህል ደም ቢሰጠንም በቂ ስለማይሆን ከህብረተሰቡ የሚደረግልን እገዛ ችግሩን አስቀርቶልናል፡፡ ይህም ጥሩ ተሞክሮ ስለሆነ ለሌሎች እንደምሳሌ የሚነሳ ሆኖአል፡፡
በሃዋሳ ከተማ በተለምዶ ኬሮ ሰፈር እየተባለ በሚጠራው አካባቢ ተወልዶ ያደገው ወጣት ምህረቱ ገብሬ፣ የመጀመሪያ ደረጃ ትምህርቱን በቀድሞው ሀዋሳ ኮምቦኒ የመጀመርያ ደረጃ ት/ቤት ነው የተከታተለው። የሁለተኛ ደረጃ ማጠናቀቂያና የመሰናዶ ትምህርቱንም በቅዱስ ዳንኤል ኮምቦኒ የሁለተኛ ደረጃና የመሰናዶ ት/ቤት አጠናቋል። ከሃዋሳ ዩኒቨርሲቲ በ2001 ዓ.ም በሲቪል ምህንድስና የመጀመሪያ ዲግሪውን ካገኘ በኋላም፤ እስከ 2004 ዓ.ም ድረስ በዩኒቨርሲቲው ውስጥ በመምህርነት አገልግሏል፡፡ በመቀጠልም ነጻ የትምህርት ዕድል በማግኘት፣ ወደ ጣሊያን አምርቶ የሁለተኛ ዲግሪ ትምህርቱን በመከታተል ላይ ይገኛል፡፡
በቅርቡ ለእረፍት ወደ አገሩ የመጣውና በሃዋሳ ቆይቶ ወደ ጣሊያን ለመመለስ አውሮፕላን የተሳፈረው ምህረቱ፣ ባለፈው ሰኞ በረዳት አብራሪው ተጠልፎ ጄኔቭ እንዲያርፍ በተደረገው የኢትዮጵያ አየር መንገድ ቦይንግ 767 አውሮፕላን ውስጥ ከነበሩት 200 ገደማ ተሳፋሪዎች ውስጥ አንዱ ነበር፡፡ በአሁኑ ወቅት በጣሊያን የሚገኘው ምህረቱ፣ የጠለፋውን አጋጣሚ በተመለከተ ጋዜጠኛ አንተነህ ይግዛው በኢ-ሜይል ለላከለት ጥያቄዎች የሰጠውን ምላሽ እንደሚከተለው አጠናቅረን አቅርበነዋል፡፡
አርፍዶ ወደ አውሮፕላን ጣቢያ መምጣት የሚያደርሰውን ጣጣ ስለማውቀው፣ አውሮፕላኑ ከሚነሳበት 50 ደቂቃ ያህል ቀድሜ ነበር የተገኘሁት፡፡ ከምሽቱ አራት ሰዓት አካባቢ ማለት ነው፡፡ ያው ጉዞው ሲጀመር እንደሌላው ጊዜ ሁሉ ስርአቱን የጠበቀና ሰላማዊ ነበር። አውሮፕላኑ ከበራራ ሰዓቱ ሰባት ደቂቃ ያህል ዘግይቶ ነበር የተነሳው።
የመቀመጫዬ ቁጥር 27F ነበር። የተሳፈርንበት ቦይንግ 767 በርዝመቱ ትይዩ 7 የመቀመጫ መደዳዎች አሉት። ሁለት ሁለት መደዳዎች በሁለቱም ጥጎች እና ሶስት መደዳዎች መሃል ላይ። እኔ የተቀመጥኩት ከመሃል ሶስቱ መደዳዎች የመሃለኛዋ ወንበር ላይ ነበር። ከበስተግራዬ ያለችው ወንበር ላይ የተቀመጡት ሪካርዶ የተባሉ የ85 አመት የዕድሜ ባለጸጋ ጣሊያናዊ ነበሩ፡፡ በቀኜ በኩል እንዲሁ በግምት በስድሳዎቹ ዕድሜ ክልል ውስጥ የሚገኙ ሌላ ጣሊያናዊ ተቀምጠው ነበር፡፡ ተዋውቀን ነበር፣ አሁን ግን ዘንግቼዋለሁ። ኢትዮጵያን ተዟዙረው እንደጎበኟት እያጫወቱኝ ነው ጉዞውን የጀመርነው፡፡
እንደማስታውሰው ጉዞው ሲጀመር ሰላማዊ ነበር። ከፓይለቱ ጋርም ግንኙነት (ኮሙኒኬሽን) ነበረን፡፡ እኔ ድካም ስለተሰማኝ ወዲያው አሸለብኩ፡፡ በረራው ከተጀመረ በግምት ከ1 ሰዓት በኋላ የሱዳን አየር ክልል ውስጥ ይሆናል ብዬ እገምታለሁ. . . መብራት ሲበራ ከእንቅልፌ ነቃሁ፡፡ የምግብ ሰዓት መድረሱ ገብቶኛል። ወደ ፊት አሻግሬ ሳይ ሆስተሶቹ እያስተናገዱ ከእኔ ፊት 4ኛ ይሁን 5ኛ ረድፍ ደርሰዋል። ሁሉም ተዘገጃጅቶ እየተጠባበቀ ነበር። በዚህ መሃል የፕሌኑ ፍጥነት ሲጨምር ይታወቀኛል፡፡ ከፍታዉም ሲጨምር በጆሮዬ ላይ በሚሰማኝ ስሜት አስተዋልኩ። በተሳፋሪዎች ፊት ላይ የመረበሽ ስሜት ሲፈጠር አየሁ። እኛ ኢኮኖሚ ክላስ ስለነበርን ከፊት ምን እየተካሄደ እንደነበር አላየንም። በኋላ ስሰማ ከፊት የነበሩትም የቢዝነስ ክላስ ተሳፋሪዎች ምንም መረጃ አልነበራቸውም፡፡
“ተሳፋሪዎች ከ 12 ደቂቃዎች በኋላ ሚላን እናርፋለን” አለ ረዳት አብራሪው፡፡ ጥቂት ቆይቶም፣ “ስለተፈጠሩ አንዳንድ መጉላላቶች ይቅርታ እንጠይቃለን” ሲል አከለ-በእንግሊዝኛና በአማርኛ ቋንቋ። የረዳት አብራሪውን ንግግር ተከትሎ የተወሰኑ ተሳፋሪዎች ማጉረምረም ጀመሩ፡፡ አንዳንዶችም ጮክ ብለው ሲያወሩ ይሰሙ ነበር፡፡ ከኔ በስተግራ በኩል ሶስት አራት መደዳዎችን አልፎ ከፊቴ ተቀምጦ የነበረ አንድ ወፍራም ሰው፣ በጣሊያንኛ ቆጣ ብሎ እየጮኸ ተናገረ - “መጀመሪያ ሚላን ሳይሆን ሮም ነው ማረፍ ያለብን ፣ ወደ ሮም ውሰዱን!” በማለት። ሌሎችም የሰውየውን ሃሳብ ደገፉ፡፡ ምክንያቱም አብዛኛው ተሳፋሪ ወደ ሮም ነበር የሚጓዘው። ረዳት አብራሪው ሚላን ላይ እንደምናርፍ መናገሩ ብዙዎችን አበሳጭቶ ነበር፡፡
እውነቱን ለመናገር፣ እኔ ግን ሚላን እንደምናርፍ ስሰማ ደስ ብሎኝ ነበር፡፡ ምክንያቱም እኔ ሚላን ወራጅ ነኝ፡፡ ረዳት አብራሪው የነገረን አስራ ሁለቱ ደቂቃዎች እየተገባደዱ መሆናቸው ሲገባኝ፣ ከአውሮፕላኑ ለመውረድ መዘገጃጀትና ጓዜን መሸካከፍ ሁሉ ጀመርኩ። ሆኖም አስራ ሁለቱ ደቂቃዎች አልፈውም አውሮፕላኑ አላረፈም፡፡ ካሁን አሁን ሚላን አውሮፕላን ማረፊያ ደረስን እያልን ስንጠባበቅ፣ ሌላ አስራ ሁለት ደቂቃዎች አለፉ፡፡ አሁንም ሌላ አስራ ሁለት ደቂቃዎች---
ተሳፋሪው ሁሉ ግራ በመጋባት ሰዓቱን ደጋግሞ መመልከትና እርስ በርስ በጥርጣሬ መተያየት ጀመረ። ከአስራ ሁለት ደቂቃዎች በኋላ ሚላን ላይ ያርፋል የተባለው አውሮፕላን፣ ከአንድ ሰዓት ተኩል በላይ በአየር ላይ ቆየ፡፡ የሚገርመው ያን ያህል ጊዜ አየር ላይ መቆየቱ ብቻ አይደለም፡፡ አበራረሩ የተለየ ነበር፡፡ አንዴ ፍጥነቱን ጨምሮ ይከንፋል፣ ከዚያ ደግሞ ፍጥነቱን ይቀንስና ተረጋግቶ ይበራል፡፡ እንደገና ይፈጥናል፣ እንደገና ይረጋጋል፡፡ ግራ ገብቶን እያለን፣ ከመቅጽበት አውሮፕላኑ ማረፊያው ላይ ደርሶ ማኮብኮብ ጀመረ፡፡ ያንን ያህል ግዙፍ አውሮፕላን፣ በዚያች ጠባብ ቦታ ላይ ያለችግር ማሳረፍ መቻሉ፣ የረዳት አብራሪውን ብቃት ያሳያል፡፡ ለማንኛውም አውሮፕላኑ በሰላም አረፈና እኛም እፎይ አልን፡፡
የሚገርመው ነገር፣ አውሮፕላኑ እንዳረፈ በተሳፋሪው ፊት ላይ ከታየው ደስታና እፎይታ በተጨማሪ፣ ተሳፋሪው ለረዳት አብራሪው የሰጠው አድናቆት ነበር፡፡ አብዛኛው ተሳፋሪ ስለረዳት አብራሪው ችሎታ ነበር ተደንቆ የሚያወራው፡፡ በከፍተኛ የአድናቆት ስሜት ተውጠው፣ ለረዳት አብራሪው ያላቸውን አድናቆት በጭብጨባና በፉጨት የገለፁም ነበሩ፡፡ እኔም በደመነፍስ ሳጨበጭብ ነበር፡፡ ሚላን ምድር ላይ በሰላም እንዲያሳርፈኝ ለፈጣሪዬ ያደረስኩትን ጸሎት የማውቀው እኔ ነኝ፡፡
የሚገርመው እኮ እሱ ነው!... አውሮፕላኑ መሬት ከነካ በኋላ ሁሉ፣ ተሳፋሪው በሙሉ ጣሊያን ሚላን እንዳረፈ ነበር የሚያውቀው፡፡ ሚላን እንደምናርፍ ነው ረዳት አብራሪው የነገረን፡፡ ትኬት ከፍለን የተሳፈርነውም ወደ ጣሊያን እንጂ ወደ ስዊዘርላንድ ለመሄድ አልነበረም። በዚህ ቅጽበት ጄኔቭ የምትባል ከተማ በምን ተአምር እንሄዳለን ብለን እናስብ?
አውሮፕላኑ በሰላም ካረፈ በኋላ ተሳፋሪው ከጭንቀቱ ተገላግሎ መረጋጋት ጀመረ፡፡ አንዳንዶች ሞባይል ስልኮቻቸውን አውጥተው መነካካት ያዙ። በሞባይላቸው የኢንተርኔት መስመር በመጠቀም ጎግል ማፕ የተሰኘውን የአገራትና የከተሞች ካርታ የሚያሳይ ድረገጽ፣ ጂ ፒ ኤስ ከሚባለው አቅጣጫ ጠቋሚ ቴክኖሎጂ ጋር አያይዘው ሲመለከቱ፣ ፊታቸው ላይ ድንገተኛ መደናገር ሲፈጠር አየሁ፡፡ አንዱ ተሳፋሪ ሞባይሉ ላይ ያየውን መረጃ በመጠራጠር፣ የሌላኛውን ሞባይል ማየት ጀመረ፡፡ “የት ነው ያለነው?” ለሚለው ጥያቄ እርግጠኛ የሆነ መልስ የሚሰጥ ጠፋ፡፡ ግማሹ “ ኦስትሪያ ነን!” ሲል፣ ገሚሱ “የለም ፈረንሳይ ነን!” ብሎ ይመልሳል፡፡ አንዳንዱ “ጀርመን ውስጥ ነው የምንገኘው!” ይላል፡፡ ሌላው “ስዊዘርላንድ ጄኔቭ ነው ያረፍነው!” እያለ ይናገራል፡፡ ጭንቀትና ውጥረት የፈጠረው መደናገር ሊሆን እንደሚችል ያሰብኩት በኋላ ነው፡፡
እያንዳንዱ ተሳፋሪ አውሮፕላኑ ያረፈበትን አገርና ከተማ በተመለከተ የየራሱን መላምት እየሰነዘረ ግራ ተጋብቶ ጥቂት ደቂቃዎች አለፉ፡፡ በዚህ መሃል ነው፣ ድንገት የአውሮፕላኑን ዋና አብራሪ ድምጽ የሰማነው። በረራው ከተጀመረ አንስቶ የዋና አብራሪውን ድምጽ ስንሰማ ለመጀመሪያ ጊዜያችን ነበር፡፡ ዋና አብራሪው በጣሊያንኛ ቋንቋ ነበር የሚያወሩት፡፡ በጣሊያን ቆይታዬ የቀሰምኳት ቋንቋ ብዙም የምታወላዳ አልነበረችምና፣ ደቂቃዎችን ከፈጀው የአብራሪው ንግግር የተወሰነችዋን ተረድቼ፣ ቀሪውን ከጎኔ ከተቀመጡት ጣሊያናውያን ጠይቄ ለመረዳት ሞከርኩ፡፡
አብራሪው ወደመጸዳጃ ቤት ሲወጡ ረዳት አብራሪው በር እንደዘጋባቸው፤ አውሮፕላኑን ለሰዓታት ሲያበር የቆየው ረዳት አብራሪው እንደነበር፤ አውሮፕላኑ ያረፈው ጄኔቭ መሆኑን፤ በተፈጠረው ነገር ማዘናቸውን መግለጻቸውን እንዲሁም እያንዳንዱ ተሳፋሪ የስዊዘርላንድ ፖሊሶች ለሚያደርጉት ምርመራ ተገቢውን ትብብር እንዲያደርግ ጥሪ ማስተላለፋቸውን ነገሩኝ፡፡ ተሳፋሪው ስለ ጠለፋው ያወቀው በዚህ ጊዜ ነው፡፡
እውነቱን ለመናገር በወቅቱ የሁሉም ተሳፋሪ ጸሎትና ምኞት በረራው በሰላም መጠናቀቁና አውሮፕላኑ አደጋ ሳያጋጥመው ማረፉ ብቻ ነበር፡፡ የተሳፋሪው ፍላጎት የትም ይሁን የት፣ ብቻ የሆነ መሬት ላይ ማረፍና ከጭንቀት መገላገል ነበር፡፡ አስበው እስኪ… ከአብራሪውም ሆነ ከሆስተሶቹ ጋር ምንም አይነት ግንኙነት በሌለበት አደናጋሪ ሁኔታ ውስጥ ነው ለሰዓታት የበረርነው፡፡ ከዚያ ደግሞ… ሮም የማረፍ ዕቅዱ ተሰርዞ፣ ከ12 ደቂቃዎች በኋላ ሚላን እንደምናርፍ ድንገት ተነገረን፡፡ ይሁን ብለን ተቀብለን፣ አስራ ሁለቱን ደቂቃ በጉጉት ስንጠባበቅ ደግሞ፣ ለተጨማሪ አንድ ሰዓት ተኩል ያህል ጊዜ በረራው ቀጠለ፡፡ በዚያ ላይ በረራው ጤነኛ አልነበረም፡፡ አንዴ የሚፈጥን፣ ሌላ ጊዜ ደግሞ የሚረጋጋ ምቾት የማይሰጥ በረራ ነበር፡፡
በዚህ ሁኔታ ውስጥ ያለ ተሳፋሪ፣ የትም ቢሆን ማረፍን እንጂ፣ማረፊያ ቦታውን አይመርጥም፡፡ እኔም ሆንኩ ሌሎች ተሳፋሪዎች ጉዳዩን ያወቅነው፣ ጠለፋው ከተጠናቀቀና አውሮፕላኑ ጄኔቭ ውስጥ በሰላም ካረፈ በኋላ ዋና አብራሪው ሲነግሩን በመሆኑ እምብዛም አልተደናገጥንም፡፡
አውሮፕላኑ ጄኔቭ ካረፈ በኋላ በግምት ለአንድ ሰአት ያህል በሩ ሳይከፈት ቆሞ ቆየ፡፡ ዋና አብራሪው ሁሉንም ነገር በግልጽ ከነገሩን በኋላ፣ ከእግር ጣታቸው እስከ ራስ ጸጉራቸው የብረት ጭንብል የለበሱ ሰዎች፣ በሩን በርግደው በፍጥነት ወደ ውስጥ ገቡ። አገባባቸውና መላ ሁኔታቸው አክሽን ፊልም የሚሰሩ ነበር የሚመስሉት፡፡ ሁኔታው እጅግ ያስጨንቅ ነበር፡፡ በመካከል አንደኛው ፖሊስ በእጁ በያዛት አነስተኛ የድምጽ ማጉያ ፈረንሳይኛ በሚመስል እንግሊዝኛ መናገር ጀመረ።
“ዚስ ኢዝ ኤ ፖሊስ ኦፔሬሾን። ዶንት ሙቭ!... ፑት ዩር ሃንድስ ኦን ዩር ሄድ!... ዶንት ሜክ ሙቪ ባይ ሞባይል (በሞባይል አትቅረጹ ማለቱ ነው)” ሲል ቀጭን ትዕዛዝ አስተላለፈ፡፡ ሁሉም እጆቹን አናቱ ላይ ጭኖ ድምጹንም አጥፍቶ አቀረቀረ፡፡ ተሳፋሪው በፖሊሶቹ መሪነት አንድ በአንድ ከአውሮፕላኑ እየወረደ፣ ሁለት ሁለት ጊዜ ተበርብሮ ተፈተሸ፡፡
ፍተሻው እንደተጠናቀቀም በትላልቅ ሽንጣም አውቶብሶች እየጫኑ ወደ ተርሚናሉ ወሰዱን፡፡ ተርሚናሉ ላይ ስንደርስ የሚገርም አቀባበል ተደረገልን፡፡ የምንበላው ቁርስና ሻይ ቡና እንዲሁም ለብርዱ ብርድልብስ ተዘጋጅቶ ጠበቀን፡፡ የህክምና ባለሙያዎችና የስነልቦና ባለሙያዎች እርዳታ ሊሰጡን እየተጠባበቁ ነበር፡፡ አስገራሚ አቀባበል ነው የተደረገልን።
ተርሚናሉ ዉስጥ ገብተን ትንሽ እንደቆየን አንድ ኢትዮጵያዊ ወደ እኛ ሲመጣ ተመለከትን፡፡ ለጊዜው ስሙ ትዝ አይለኝም። ከኢትዮጵያ ኤምባሲ እንደመጣ ነገረንና ስለሁኔታው ጠየቀን። “አይዟችሁ!... ደርሰንላችኋል!...” የሚል መንፈስ ያለው ማበረታቻ ሰጠን፡፡ ከዚያም የግል ሞባይሉን ከኪሱ አውጥቶ አገር ቤት ያሉ ቤተሰቦቻችን ጋ ደውለን ደህንነታችንን እንድናረጋግጥ ራሱ እየደወለ ያገናኘን ጀመር፡፡
በዚህ ጊዜ ነው፣ በስዊዘርላንድ የኢትዮጵያ አምባሳደር የመጡት፡፡ በአውሮፕላኑ ውስጥ የነበርን ኢትዮጵያውያንን አነጋግረው አረጋጉን፡፡ በስተመጨረሻም ከተርሚናሉ እንዲወጡ ስለታዘዙ የማስታወሻ ፎቶግራፍ አብረውን ተነሱና ጉዳያችንን በቅርብ እንደሚከታተሉ ነግረውን አበረታቱንና ሄዱ፡፡ ሌሎች ሁለት የኤምባሲው ባልደረቦችም፣የሚፈቀድላቸው ቦታዎች ላይ ሁሉ እየተገኙ ድጋፍ በማድረግ እስከመጨረሻው አብረዉን ነበሩ።
እናቴ እንደነገረችኝ፣ በህፃንነቴ የወራት ዕድሜ ላይ እያለሁ፣ የሆነ ቀን ከታላቅ ወንድሜ መላኩ ገብሬ ጋር ከጎማ ላስቲክ የተሰራ አልጋ ላይ ተኝቼ ነበር። ቡና ስታፈላ ምንጊዜም ዕጣን ማጨስ እማትዘነጋው እናታችን፣ ያጨሰችዉን እጣን እኛ የተኛንበት አልጋ አጠገብ አስቀምጣው ኖሮ፣ እሷ ጎረቤት ደርሳ ስትመለስ ቤቱ በጭስ ተሸፍኖ ጨልሞ ጠበቃት። ጩኸቷን ለቀቀችው። ጩኸት ሰምቶ የመጣ ጎረቤት ነው አሉ ፈልጎ አግኝቶኝ በመስኮት ወደ ውጭ የወረወረኝ። ምህረቱ የተባልኩትም በዚያ ምክንያት ነው። እንዳጋጣሚ እሳቱ ቀድሞ የተያያዘው ወንድሜ በተኛበት በኩል ስለነበር እሱን ማትረፍ አልተቻለም።
የፈጣሪ ምህረት ዛሬም አልተለየኝም፡፡ በአውሮፕላኑ ላይ ሊደርስ ከሚችለው አሰቃቂ አደጋ አትርፎኛል። እንደትላንትናው ሁሉ ነገዬም በፈጣሪ እጅ እንደሆነች አምናለሁ። እርሱ ይሁን ያለው ሁሉ መልካም ነው። ቸርነቱ አይለየኝና ፍቃዱ ሆኖ ለነገ ካበቃኝ ለልጆቼ የምነግረው ተጨማሪ ታሪክ አግኝቻለሁ።
ደህና ነኝ እንኳን ብላት የማታምነኝ እናቴ ብርሃነማርያም ኪአን፣ እጮኛዬ ዮዲት ቦርሳሞን፣ ወንድሞቼን፣ ብቸኛዋን እህቴን፣ አክስቶቼን ከነቤተሰቦቻቸው፣ ጓደኞቼን፣ስለደህንነቴ የሚጨነቁልኝን ሁሉ ደህና መሆኔን ንገርልኝ። ከሁሉ አስቀድሞ ስለሆነውም ስለሚሆነዉም ክብር ሁሉ የእርሱ ነውና ፈጣሪ የሚገባዉን ክብር እና ምስጋና ይውሰድ።
ቀልድ መቼና እንዴት መጠቀም አለብን ብሎ መጠየቅ ያባት ነው፡፡ ቀልድ በመደበኛም ሆነ በኢመደበኛ ንግግር ውስጥ መሠረታዊ ግብዓት ሆኖ ያገለግላል፡፡ ቀልድ ቅመም ነው፡፡ ወጥ በቅመም እንደሚጣፍጥ ሁሉ በጥንቃቄ መመረጥ፣ መመጠንና በትክክለኛው ሰዓት መጨመር ይኖርበታል፡፡ ቀልድ በትክክል ከተመጠነና ከተጨመረ በብርቱ ጥንቃቄ በበቃ ባለሙያ የተነገረውን ዲስኩር እንኳ የበለጠ አመርቂና ለታዳሚው እጅግ የሚጥም ያደርገዋል፡፡
ጆርጅ ጄሰል የተባለ ፀሐፊ፣ “ጥሩ ንግግር ልክ እንደጥሩ ካልሢ፣ ካልሢው በተሰራበት ጨርቅ ዓይነት ይወሰናል” ይላል፡፡ (የቻይናን አቃጣይ ካልሲዎች ልብ ይሏል) የቀልድ ጥግ የሚለው የአምድ-ሩብ፤ ታላላቅ ሰዎች፣ ነጋዴዎች፣ ወጣቶች፣ የጥበብ ሰዎች፤ በንግግር፣ በውይይት፣ በስብሰባ መግቢያና ሌሎች የዕለት ተዕለት የንግግር እንቅስቃሴዎቻቸው ውስጥ፤ ትኩስ የቀልድ ምንጭ እንዲሆን የታሰበና የተዘጋጀ ነው። ቀልዶቹ በዘርፍ የተከፋፈሉ ስለሆነ በአጫጭር ጭውውቶች፣ ገጠመኞች፣ ተረቦች፣ ውጋውጎች /witticisms/፣ የነገር አዋቂዎች አባባሎች፣ ተረቶችና የአንዳንድ ሀሳቦች ትርጓሜዎች ወዘተ እየተመረጠ የሚቀርብበት ነው፡፡
በመሰረቱ ቀልድ መጠቀም ያለብን አንድን መልዕክት ፅኑ ነጥብ ለማጠንከር ስንሻ ወይም የተደበረና የተኮሳተረን ታዳሚ ላላ ለማድረግ ስናስብ፤ አሊያም የከረረና የመረረ ስሜቱን በተለየ አቅጣጫ ለመቃኘት ስንፈልግ ነው፡፡
ቀልድ ሌላውን ሰው ወይም ታዳሚ ለማጥቃት የምንጠቀምበት መሆን የለበትም፡፡ ስለዚህ ከመጠቀማችን በፊት የታዳሚው ምላሽ ምን ይሆናል? ታዳሚው ምን ይሰማዋል? ብሎ ማሰብ መልካም ነው፡፡ ለማረጋገጥ በራሳችን የቅርብ ሰው ላይ ሞክረን የሚያስከፋው መሆኑን ማጤን ይገባል፡፡
ቀልድ ለዛ የሚኖረው በቦታው ሲቀርብ፣ በሰዓቱ ስንገለገልበት ነው፡፡ ቀልድ በኮስታራ ንግግር ውስጥ ጣልቃ አስገብተን ከምንጠቀምበት ሰዎች ጀምሮ፤ ለመዝናኛ እንደማሺንገን የሚተኩሱ፣ እንደተልባ የሚንጣጡ ኮሜዲያኖች እስከሚጠቀሙበት ድረስ፤ የተለያየ የመገልገያ መንገድ አለው፡፡ ሆኖም ብዙዎች በዚህ ጉዳይ ላይ የተመራመሩ ፀሐፍት ቀልዶች አንድ ላይ እንደጥይት ዝናር ከሚደረደሩ ከቁምነገር ንግግሮች መካከል ጣልቃ ቢገቡ እንደለዘዘ ቆሎ ጥርስ ከማስቸገር ይድናሉ ይላሉ፡፡
የቀልዶቹ ዘርፎች ለምሳሌ አንድ ሳምንት በሰካራሞችና በአካል ዙሪያ፣ በሌላ ሳምንት በዶክተሮችና በሕክምና ዙሪያ፣ ቀጥሎ በባንክና በባንከሮች ዙሪያ፣ ከዚያ በነጋዴዎችና በንግድ ዙሪያ እንቀጥላለን፡፡ እናንተም ያጋጠማችሁን የሰማችኋቸውን ብትልኩልን ደስ ይለናል፡፡ ሣምንት እንጀምርላችኋለን፡፡
ባለፈው የጥምቀት በዓል ሰሞን በጎንደር ከተከናወኑት ጉዳዮች አንዱ የጎንደር እህት ከተማ በሆነችው የፈረንሳይዋ ቬንሰን ከተማ ሁለገብ እድሳት ተደርጎለት የተጠናቀቀውን የ“ራስ ግንብ”ን ማስመረቅ ነበር፡፡
ዌል! ይሄ ረጅም ጊዜ ነው፡፡ ለ 21 ዓመታት የቱሪስት ጋይድ ነበርኩ፤ የጎንደር አካባቢ ሲኒየር ጋይድ ሆኜ ሰርቻለሁ፡፡ ከዛ በኋላ የጎንደር ዓለም አቀፍ ቅርስ አስተዳደር (የአብያተ መንግስታት አስተዳደር) ማናጀር ሆንኩኝ፡፡ የዩኔስኮም ተጠሪ (ፎካል ፐርሰን) ሆኜ ሰርቻለሁ፡፡ የጎንደር ቅርሶች በዓለም አቀፍ ደረጃ የተመዘገቡ በመሆናቸው፣ አሁን እኔ ስራዬን ወደ ፌደራል ባህልና ቱሪዝም በመቀየር የዛሬ አንድ ዓመት ከአምስት ወር አካባቢ ጀምሮ የቱሪዝም ከፍተኛ ኤክስፐርት ሆኜ እየሰራሁ ነው፡፡
ጎንደርን ለመጎብኘት እጅግ በርካታ ቱሪስቶች ይመጣሉ፤ አንዱ ሲሄድ ሌላው እየተተካ በቀን ለብዙ ጎብኚዎች ገለፃ ማድረግ ይኖርብዎታል፡፡ አድካሚነቱ ምን ያህል ነበር?