Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ከ31 ዓመታት በኋላ ወደ አፍሪካ ዋንጫ ኢትዮጵያን የምናሳልፍበት እድል በፈጠረው ፍልሚያ የነበረው ጭንቀት የተፈጠረው ቅድም አዳነ በዘረዘራቸው ምክንያቶች ነው፡፡ የተለየ የምጨምረው ቢኖር በወቅቱ ባይሳካልንስ ብለን መስጋታችንን ነው፡፡ ከጨዋታ በፊት በየሚዲያው "የመጨረሻው እድላቸው" ተብሎ መነገሩም ያስጨንቅ ነበር፡፡ አሁን ግን በ29ኛው የአፍሪካ ዋንጫ መሳተፋችን በመረጋገጡ በምድብ የምናደርገው ውድድር ስለሆነ ብዙም የሚያስጨንቅ ነገር አለ ብዬ አላስብም፡፡ምንያህል
አሁን እየገባን ያለው ወደ አህጉራዊ ውድድር ነው። ባለፈው በሱዳን ጨዋታ ጭንቀት የተፈጠረብን ወደዚህ የውድድር ምዕራፍ ለመሸጋገር ወሳኝ ፍልሚያ ላይ በመድረሳችን ነበር፡፡ ወደ ታላቅ ምዕራፍ ለመሸጋገር ዋዜማ ላይ ስለነበርን ነው ከፍተኛ ጫና የተፈጠረብን፡፡ አሁን ስለአፍሪካ ዋንጫ ለማውራት የበቃነው ያንን ወሳኝ ፍልሚያ አልፈን ነው፡፡
ከፍተኛ ትኩረት የሰጠነው ካለፈው የአፍሪካ ሻምፒዮን ዛምቢያ ጋር የምናደርገው የምድቡ መክፈቻ ጨዋታን ነው፡፡ ሁላችንም እንደተከታተልነው ዛምቢያ በወዳጅነት ጨዋታዎች ተከታታይ ሽንፈት ስላጋጠማት በጥሩ አቋም ትገኛለች ለማለት ያጠራጥራል፡፡ በአንፃሩ የኛ ዝግጅት የተሳካ ነው፡፡ ሁለት የወዳጅነት ጨዋታዎች አሸንፈናል፡፡ በአንዱ አቻ ወጥተናል፡፡ በተለይ ከአፍሪካ ኃያል ቡድኖች አንዷ ከምትባለው ቱኒዚያ ጋር አቻ የወጣንበት ሁኔታ ጥንካሬያችንን ያጎላዋል፡፡ ከዚህ አንፃር የምድብ 3 የመክፈቻ ጨዋታ ከእኛ ይልቅ ፈታኝ የሚሆነው ለዛምቢያ ይመስለኛል፡፡ እነሱ ተሸብረው ይገባሉ። እኛ ግን ከዚህ በፊት ከሚያውቁን የተሻለ ጥንካሬ ይዘን እንገጥማቸዋለን፡፡
አዳነ እና ጌታነህ ሁለታችሁም የዋልያዎቹ ወሳኝ አጥቂዎች እንደመሆናችሁ አንድ የታዘብኩትን ሁኔታ እንዴት እንደምታዩት ማወቅ እፈልጋለሁ፡፡ ከ29ኛው የአፍሪካ ዋንጫ አራት ምድቦች መካከል ምድብ 3 በጥንካሬው ብቻ ሳይሆን በርካታ ምርጥ አጥቂዎች የተሰባሰቡበት ሆኖ ይለያል፡፡ የኢትዮጵያ ብሄራዊ ቡድን የአጥቂ መስመር ከመቸውም ጊዜ በላቀ ሁኔታ በምርጥ ስብስብ የተዋቀረ ይመስለኛል፡፡ የናይጄርያ ብሄራዊ ቡድንም የአፍሪካ ዋንጫውን ምርጥ አጥቂዎች በመያዝ የሚጠቀስ ነው፡፡ በዛምቢያም ቢሆን አንዱ ልዩ ጥንካሬ የአጥቂ መስመሩ ነው፡፡ በፈረንሳይ ሊግ ምርጥ የተባሉ አጥቂዎችን የያዘውና ከፍተኛ ልምድ ያላቸው የፊት መስመር ተሰላፊዎችን ያካተተው የቡርኪናፋሶ ቡድንም የሚናቅ አይሆንም። ይህን የምድብ 3 የአጥቂዎች መብዛት እንዴት ታነፃፅሩታላችሁ?ጌታነህ
ብዙ የማውቃቸው የናይጄርያ አጥቂዎችን ቢሆንም አንዳንድ የዛምቢያ አጥቂዎችንም አውቃለሁ፡፡ ይሁንና የእኛ ቡድንም በአጥቂዎቹ ብዙ የሚተናነስ አይደለም። የቡድናችን ሁላችንም አጥቂዎች ጠንካሮች ነን፡፡ በየጨዋታው ሁሉም አጥቂዎች ጎል እያገባን ቆይተናል። አንዳችን ገብተን ጎል ማስቆጠር ቢያዳግተን ተቀይረን በመግባት ጎል እያገባን እየወጣን ነው፡፡ አጥቂ ሆነህ ሜዳ ስትገባ ጎል ማግባት አለብህ። በእኛ ቡድን ያሉ አጥቂዎች ጥንካሬም ይህንኑ ሃላፊነት በአግባቡ እየተወጣ ነው። ሁላችንም ወደ ሜዳ የምንግባው በአንድ ሆነ በሌላ አጋጣሚ ጎል ለማስቆጠር እምነትና ጥንካሬ ይዘን ነው፡፡
ከዚህ በፈት የነበሩ የብሄራዊ ቡድን አጥቂዎች ጎል የማግባት ችግር ነበረባቸው፡፡ አሁን ያለን አጥቂዎች ግን ለውጤት የሚያበቁ ወሳኝ ጎሎችን በሜዳችን ሆነ ከሜዳ ውጭ ለማስቆጠር ብዙ ችግር የለብንም፡፡ የሁላችንም ወቅታዊ ብቃት ይህን ለማለት የሚያስተማምን ይመስለኛል፡፡ ቡድናችን ድሮ ከሜዳ ውጭ አያገባም ነበር፡፡ ያ ነገር አሁን ባለው የአጥቂ ትውልድ ተሰብሯል፡፡ ለዚህም ነው በ29ኛው የአፍሪካ ዋንጫ ጎል ለማግባት ብቃቱ እንዳለን በእርግጠኝነት ነው የምናገረው። በወዳጅነት ጨዋታዎቹ እንደታየውም በርካታ የግብ ሙከራዎችንም እናደርጋለን፡፡ በቡድናችን ኢላማውን የጠበቀ ሙከራ የማድረግ ብቃት እና ጥንካሬ ያላቸው አጥቂዎች መኖራቸውን ማንም አይክደውም፡፡ ስለሆነም በተቃራኒ ቡድኖች ስላለው የአጥቂ መስመር ጥንካሬ ብዙ ማሰብ አልፈልግም፡፡ የኢትዮጵያ አጥቂዎች ጥንካሬ በአፍሪካ ዋንጫው ማጣርያ ብቻ ሳይሆን በዓለም ዋንጫው ማጣርያ ሲታይ የቆየ በመሆኑ ይህ ጥንካሬ አሁንም በአፍሪካ ዋንጫው ቀጥሎ ለውጤት እንደሚያበቃን ነው ተስፋ የማደርገው፡፡
እንግዲህ የአፍሪካ ዋንጫን ለየት ከሚያደርጉት ባህርያት መካከል ጎል ከገባ በኋላ በየቡድኖቹ ተጨዋቾች የሚታየው የደስታ አገላለፅ ነው፡፡ የኢትዮጵያ ብሄራዊ ቡድን ጐል ሲያገባ ደስታውን እንዴት ለመግለፅ ታስቧል?አዳነ
እንደ ብዙ የአፍሪካ አገራት ኢትዮጵያም ብዙ ባህል ያላት አገር ናት እና መልካም ገፅታዋንና እና ባህሏን የሚያስተዋውቅ የደስታ አገላለፅ ለማድረግ እንሞክራለን። በዚህ ታላቅ መድረክ ጎል በማግባት የሚፈጠረውን አጋጣሚ ማንነታችንና አገራችንን ለማስተዋወቅ ብንችል ደስ ይለናል፡፡ ሁሉም ይህን ያስባል ብዬ እገምታለሁ፡፡ በቡድን ደረጃ እንዲህ አይነት የጎል ደስታ አገላለፅ እንስራ ብለን የመከርነው ነገር የለም፡፡ ግን ቀላል ነገር ነው። በየጨዋታው መግቢያ ላይ ተመካክረን የምናደርገው ነው፡፡ጌታነህ
ልክ ነው ከወዲሁ የተዘጋጅንበት ነገር የለም፡፡ እኔ ግን የማስበው ጎል ያገባው ተጨዋች የሚያሳየውን ደስታ አገላለፅ በመከተል የምንፈልገውን ጭፈራ የምናሳይ ይመስለኛል፡፡ አሁን አዳነ አግብቶ ኦሮምኛ ቢጨፍር እሱን አጅበን ነው ኦሮምኛ የምንጨፍረው። ጎል አግቢው ያሳየውን የደስታ አገላለፅ ሁላችንም የቡድኑ አባላት በደስታ የምንጋራው ይመስለኛል፡፡ አስቀድመን ብንዘጋጅም ባንዘጋጅም በአንድ መንፈስ ማራኪ ደስታ አገላለፅ እንደምናሳይ አውቃለሁ፡፡
የኢትዮጵያ ብሄራዊ ቡድን በተለይ ባለፉት ሁለት ዓመታት ስኬታማ እየሆነ መጥቷል፡፡ የዚህ ልዩ ብቃት ምስጢር ምንድነው? የቀድሞዎቹ ቡድኖች ግብ አያስቆጥሩም ነበር፤ ከሜዳ ውጭ ማሸነፍም ሆነ ነጥብ መጋራት በጣም ሲከብዳቸው ቆይቷል። አሁን ግን ከሜዳ ውጭ ግብ ማስቆጠርና ነጥብ ይዞ መውጣት እየተለመደ ነው፡፡ አስቀድሞ ቢገባም ከኋላ ተነስቶ ግብ በማስቆጠር ውጤት ማስጠበቅ እየተቻለ ነው። ይህ አይነቱ ስኬት በአጋጣሚ የሚገኝ አይደለም፡፡ ለሚታዩት ለውጦች አበይት ምክንያቶች ምንድን ናቸው?አዳነ
የመጀምሪያው ምክንያት ይህን ቡድን ለረጅም ጊዜ ሲያሰለጥን የቆየው አንድ አሰልጣኝ መሆኑ ነው። ከዚህ በፊት እንደሚታወቀው የብሄራዊ ቡድን አሰልጣኝ በየጊዜው ይቀያየራል፡፡ ይህም ቋሚ ቡድን ለመስራት የሚያመች አልነበረም፡፡ የአሰልጣኞች መቀያየር በየጊዜው በአዳዲስ ልጆች ወጥ አቋም ሊኖረው የማይችል ቡድን መስራትን ያስገድዳል፡፡ ይህ ደግሞ የውጤት እንቅፋት ነው፡፡ አሁን ያለው ብሄራዊ ቡድን ለሁለት ዓመታት በአንድ አሰልጣኝ ሲገነባ እና ሲሰለጥን የቆየ ነው። ብዙዎቻችን አንድ ላይ ሆነን እሰከ 10 ጨዋታዎች አድርገናል። ይሄ ሁኔታ የቡድኑ ተጨዋቾች አብረን በመስራት ለረጅም ጊዜ እንድንቆይ ከማድረጉም በላይ፣ ከፍተኛ መግባባት እና መተዋወቅ ፈጥሮልናል፡፡ ጥሩ እና አሳማኝ ብቃት ያላቸው አዳዲስ ተጨዋቾች በየጊዜው ወደ ብሄራዊ ቡድኑ ይገባሉ፡፡ በየጨዋታው አዲስ ቡድን አዲስ ስብስብ እየተሰራ አልነበረም፡፡ ለየትኛው ቡድን ውጤታማነት ይሄ አይነቱ የቡድን መዋቅር እጅግ ወሳኝ ሚና ይኖረዋል፡፡ጌታነህ
በአዳነ አስተያየት ላይ የምጨምረው ቢኖር ባለፈው አንድ አመት ተጨዋቾችን በየጊዜው መቀያየር እና ቡድን ማፍረስ አልነበረም፡፡ ይህ ቡድን አዲስ ተጨዋች ቢጨመርበት እንጅ ባለፉት 10 ጨዋታዎች ቋሚ ልጆች አብረን ቆይተናል፡፡ ከዚህ ቀደም በየጊዜው አሰልጣኝ ሲቀያየር፤ ወደ ብሄራዊ ቡድን የሚመጣው አዳዲስ ስብስብ ችግር ነበረው፡፡አዳነ
የአመጋገብና የስነልቦና ባለሙያዎች ከቡድኑ ጋር መስራታቸውም ሌላ ለውጥ ነው፡፡ እነዚህ ሁሉ ሁኔታዎች በቡድኑ የተሰባሰቡ ተጨዋቾች በሁሉም ረገድ ተዋህደው እና ተግባብተው በአላማ እንዲሰሩ ምክንያት ነበር። የትኛውም የቡድን ተጨዋች ከሌላ የቡድን አጋሩ ጋር የመግባባት ችግር የለበትም፡፡ በሜዳ ላይም ሆነ ከሜዳ ውጭ ባለ ብቃት እና ባህርይ የሚጣጣም እና የሚግባባ ነው፡፡ አሁን በብሄራዊ ቡድን ያለው የተጨዋቾች ስብስብ ተበትኖ አንድ ሳምንት ልምምድ ሳይሰራ ቆይቶ በድጋሚ ቢሰባሰብ በቀላሉ ተቀናጅቶ ለመስራት አይከብደውም፡፡የብሄራዊ አንዳንድ አስተያየት ሰጪዎች ብሄራዊ ቡድኑ ለአፍሪካ ዋንጫ ያለፈው በተደረገው የማጣርያ ድልድል በተፈጠረለት ምቹ እድል ነው ይላሉ፡፡ የተወሰኑ ደግሞ ስኬቱን ተዓምር ያደርጉታል፡፡ ለዚህ አፍሪካ ዋንጫ ለማለፍ ወሳኝ አጋጣሚ የምትሉት ምንድነው? አዳነ
በአፍሪካ ዋንጫው ማጣርያ በተለይ ከሜዳ ውጭ ከቤኒን ጋር ተጋጥመን በአቻ ውጤት ነጥብ ተጋርተን ስንወጣ ወሳኙ አጋጣሚ ተፈጥሯል ብዬ አምናለሁ። ከቤኒን ጋር እዚህ በሜዳችን 0ለ0 ወጥተን፣ በመልስ ጨዋታ ወደዚያ አቅንተን ከሜዳችን ውጭ፤ በሌሎች ደጋፊዎች ጩኸት ተከበን የተጫወትን ሲሆን፣ አንድ እኩል በመውጣት ወደ ቀጣይ የማጣርያ ምእራፍ ያለፍነው ከፍተኛ መስዕዋትነት ከፍለን ነው፡፡ጌታነህ
በማጣርያው ያደረግናቸው ጨዋታዎች በሁለት ምእራፍ የተደረጉ ቢሆንም አራት ጨዋታዎች አድርገናል። ይህ ማለት እንግዲህ ማጣርያው በምድብ የተዘጋጀ ቢሆን የቀረን ተጋጣሚ አንድ አገር ብቻ ብቻ መሆኑ ነው፡፡ በምድብ ማጣርያ ሦስት፤ በሜዳችን ሶስት ከሜዳ ውጭ ሦስት በአጠቃላይ ስድስት ጨዋታዎች ነበር የሚደረገው። በሁለት ዙር በተካፈልነው ማጣርያ ያደረግነው ሁለት በሜዳችን ሁለት ደግሞ ከሜዳ ውጭ አራት ጨዋታዎች ነው፡፡ ስለዚህ የማጣርያው አይነት ብዙም እድል የሚፈጥር አለመሆኑን መረዳት ያስፈልጋል።አሉላ
ለአፍሪካ ዋንጫ ያለፈው ብሔራዊ ቡድን እንደ ቤተሰብ የተጠናከረ የቡድን ስብስብ አለው። ውጤታችን የህብረት ነው፡፡ በአገር ፍቅር መንፈስ የተገኘ ነው። በስነልቦናና በስነምግብ የነበረን አጠቃላይ ዝግጅትና አደረጃጀት ከፍተኛ ኃላፊነት ውስጥ ከቶን ነበር። ብሔራዊ ቡድኑ በከፍተኛ ልምምድ ነው ተገቢውን ብቃትና ጥንካሬ ሊያገኝ የቻለው፡፡
የአትዮጵያ እግር ኳስ ለበርካታ አመታት በፌደሬሽን ውዝግብ በአገር ውስጥ ሊግ አለመጠናከር እና በተለያዩ ምክንያቶች ተዳክሞ ቆይቷል፡፡ በእግር ኳሱ ዛሬ ለተከፈተው አዲስ የለውጥ እና የእድገት ምእራፍ በር ከፋች የሆኑ ክስተቶች እና ምክንያቶችን ልትነግሩኝ ትችላላችሁ?አዳነ
ካለፉት አምስት አመታት ወዲህ ለውጦች እየተፈጠሩ መጥተዋል፡፡ በተለይ አስቀድሞ የነበረው የፊርማ ክፍያ 35 ሺ ነበር፡፡ በ2000 ዓም እኔ ወደ ጊዮርጊስ ስገባ ወደ 70ሺ ብር አደገ፡፡ ይህ ብሩህ ተስፋ ነበር፡፡ ለብዙ ተጨዋቾች መነሳሳትም ምክንያት ሆኗል፡፡ አሁን የፊርማ ክፍያ በአማካይ እስከ 400ሺ ብር ነው፡፡ ከፍተኛው እስከ 800ሺ ብር ደርሷል። ተጨዋቾች ጠንክሮ ለመስራት ይሄ ጥቅም በቂ ምክንያት ይሆናቸዋል፡፡ጌታነህ
ከጊዮርጊስ ክለብ ባሻገር የፊርማ ክፍያ በሌሎች ክለቦች ባለሃብቶች ትኩረት ተሰጥቶት ይሰራበት መጀመሩም ሌላው የለውጥ በር ከፋች ይመስለኛል። አሁን እኔ በደደቢት ክለብ በ75ሺ ብር ፊርማ ስገባ የባለሃብቶች ትኩረት ወደሌሎች ክለቦች መስፋፋቱን ያሳየ ነበር፡፡ በደደቢት ክለብ ለተጨዋቾች ብቃት ማደግ ይሄው የፊርማ ክፍያ ከፍተኛ መነሳሳት እየፈጠረ ነው። ሁላችንም ተጨዋቾች ጠንክረን የምንሰራው ነገ ደህና የፊርማ ብር በማግኘት ለመጠቀም ነው፡፡ በብዙ ክለቦች የተጨዋቾች ደሞዝ እኩል ነው፡፡ የሚለያየን የፊርማው ክፍያ ነው፡፡አሉላ
እግር ኳስ ከኢኮኖሚ ጋር የተያያዘ ነው፡፡ በአገራችን እግር ኳስ የመዕለ ንዋይ ፍሰት እየጨመረ መምጣቱ እየታየ ላለው ለውጥና እድገት ጉልህ አስተዋጽኦ አበርክቷል፡፡ የአውሮፓ እግር ኳስ ከፍተኛ ደረጃ የደረሰው በገንዘብ አቅም ነው፡፡ የዚህ ዘመን ተጨዋቾች በእግር ኳስ ከፍተኛ ስኬት እያገኛችሁ ነው፡፡ ስኬታማነት አድናቆት እና ዝና ያመጣል፡፡ ዝነኛ መሆን ደግሞ አንዳንዴ ያዘናጋል፡፡ አዳነ
ስኬታማ ሲሆኑ አድናቆት እንደሚኖር ሁሉ፤ ስኬታማ ባለመሆንም ትችት ያጋጥማል። ስለሆነም አድናቆት ለእኔ ብዙ አይገርመኝም፡፡ አድናቆቱንም ትችቱንም ተላምጄዋለሁ፡፡ አድናቆት የሚያዘናጋ አይመስለኝም፡፡ ያው እንደምታውቀው የምጫወትበት ቅዱስ ጊዮርጊስ ክለብ ብዙ ደጋፊ ያለው ነው፡፡ አንዳንዴ በጨዋታ ላይ ሃትሪክ ስሠራ ከፍተኛ አድናቆት አገኛለሁ። ደጋፊዎች ያለናንተ ሰው የለም ሁሉ ይሉናል፡፡ በጨዋታ ላይ ደጋፊዎች ስሜን እየጠሩ ሲያወድሱኝ በውስጤ ጥሩ ስሜት ይፈጥራል። ግን አልኮፈስበትም፡፡ የደጋፊ ባህርይ ነገ ጥሩ ካልሆንክ ደግሞ ወደ ስድብ ይቀየራል፡፡ በርግጥ ለምን ተሰደብኩ ብዬ አልናደድም፡፡ ደጋፊዎች በብቃቴ ጥሩ አለመሆን ተበሳጭተው የፈለገውን ቢሰድቡኝ ምንም አይመስለኝም፡፡ ቤተሰቤን ሲነኩ ግን ደስ አይለኝም፡፡
ከታዳጊነቴ ጀምሮ በርካታ ድጋፍ ባለው የቡና ክለብ መጫወቴ ከአድናቆት ጋር አላምዶኛል፡፡ አድናቆት ኃላፊነትን ይጨምራል፡፡ በምትሠራው፣ በምታደርገው ሁሉ ጥንቁቅ ያደርግሃል፡፡ አድናቆት ክብር ያመጣል፡፡ እናም በክብር እንቀበለዋለን፡፡ ዩሱፍ
የኢትዮጵያ ህዝብ ድጋፍ በጣም ደስ የሚል ነው። በደቡብ አፍሪካም ብዙ ድጋፍ እንደሚጠብቀን አውቃለሁ፡፡ አድናቆት ለተሻለ ውጤት ያነሳሳል፤ ትበረታታለህ፡፡ በጣም ደስ ይልሃል፡፡ የተሻለ ትሠራለህ። በሙያህ አድናቆት እንዲኖርህ ትፈልጋለህ፡፡ የኢትዮጵያ ብሔራዊ ቡድኑን በተሳካ ሁኔታ ለመቀላቀል በመቻሌ የክለቤ ኃላፊዎች፣ የቡድን አጋሮቼ እና በስዊድን ያሉ ቤተሰቦቼ እጅግ በጣም ተደስተዋል፡፡ እርግጠኛ ነኝ፣ ብዙዎቹ በኢትዮጵያ ብሔራዊ ቡድን ተሰልፌ በደቡብ አፍሪካ በሚደረገው 29ኛው የአፍሪካ ዋንጫ ስሳተፍ በትኩረት ሁሉንም ይከታተላሉ፡፡
እንግዲህ የኢትዮጵያ ህዝብ ስፖርት አፍቃሪ ነው። ባለፉት 30 ዓመታት አትሌቶች በኦሎምፒክና በዓለም ሻምፒዮና መድረክ ባስመዘገቡት ውጤቶች ሲኮራና ሲደሰት ኖሯል፡፡ አሁን የእናንተ ትውልድ ለአፍሪካ ዋንጫ ካለፈ በኋላ በእግር ኳሱ እያበደ ነው፡፡ በኢትዮጵያ ተወዳጅ ስፖርት እግር ኳስ ነው አትሌቲክስ?ጌታነህ
ለኢትዮጵያ ህዝብ ተወዳጁ ስፖርት እግር ኳስ ነው የሚመስለኝ፡፡ ለአፍሪካ ዋንጫ ባለፍን ወቅት በመላው አገሪቱ ህዝቡ አደባባይ ወጥቶ ደስታውን የገለፀበትን ሁኔታ ስትመለከት ይህን ለማለት ያስደፍርሃል፡፡ አዳነ
እግር ኳስ የስፖርቶች ንጉስ ነው፡፡ ለምን ብትለኝ እግር ኳስ የቡድን ስራን መሠረት አድርጐ ውጤት የሚገኝበት መሆኑ ተወዳጅ ያደርገዋል፡፡ ሩጫ ብዙውን ጊዜ የአንድ ሰው ጥረት የሚታይበት ነው፡፡ እግር ኳስ የ90 ደቂቃ ልፋት፣ የህብረት ትግል የሚታይበት ነው፡፡ የፉክክር ደረጃውም ከፍተኛ መዝናናት የሚፈጥር ስለሆነ እግር ኳስ ከሩጫ ይልቅ ተወዳጅ ይመስለናል፡፡ ዮሴፍ
የህዝቡን ቀልብ የሚስበው እግር ኳስ ነው፡፡ በፊት በውጤቱ አለመኖር ፍቅሩ ቀንሶ ሊሆን ይችላል። አሁን የተገኘው ስኬት የኢትዮጵያ ህዝብ ለእግር ኳስ ፍቅር የተገዛ መሆኑን አስመስክሯል፡፡ እግር ኳስ ቅጽበታዊ ውሳኔን የሚጠይቅ፣ ከፍተኛ የፉክክር ደረጃ ያለው መሆኑ ልዩ ስፖርት ያደርገዋል፡፡
እስቲ በቅጽል ስያሜዎች ዙሪ እናውራ፡፡ የብሔራዊ ቡድን ተጨዋቾች ልዩ ልዩ ቅጽል ስሞች አላቸው፡፡ አሁን አዳነ አዴ፣ ወፍጮ ይሉሃል፣ ጌታነህስ ማን ብለው ነው የሚጠሩህ? አዳነ
ወፍጮ ብለው የሚጠሩኝ ደጋፊዎች ምን ማለታቸው እንደሆነ ከሌላ ነገር ጋር የሚያያዙት አሉ፡፡ እኔ ግን እንደስድብ የሚቆጠር ቅጽል ስያሜ ቢሆን እንኳን ምንም አይመስለኝም፡፡ አሁን የቡና ደጋፊዎች ወፍጮ ብለው እየጠሩ ሊሰድቡኝ ሲሞክሩ የሚገርምህ እልህ ውስጥ ገብቼ ከፍተኛ ውጤት ለማግኘት እነሳሳለሁ፡፡ ጌታነህ
አሁን አዳነን ወፍጮ ሲሉት ብዙ ምግብ ይበላል ከማለት ጋር የሚያያዙት ይኖራሉ፡፡ ይህ ስም የወጣለት ግን በሜዳ ላይ ሲጫወት በነበረው ሚና ነው፡፡ በአንድ ጨዋታ ላይ አዳነ ተሰልፎ የተቃራኒ ቡድን ተጨዋቾችን እየተጋፈጠና እየተጋጨ ሲጫወት ተመልክተው ነው አሰልጣ ሰውነት ይሄን ስም ያወጡለት፡፡ ስላደነቁት የወጣ ቅጽል ስም መሆኑ መታወቅ ይኖርበታል፡፡ ለነገሩ አዳነ ለብዙ የቡድን ተጨዋቾች ቅጽል ስም በማውጣትም ይታወቃል፡፡ እኔን አሁን ገዬ ነው የሚለኝ፡፡ አዳነ
በቅጽል ስም ሰው የምጠራው ሙሉ ስም መያዝ ልማዴ አልሆን ብሎ ነው፡፡ በተለይ በጨዋታ ላይ ከቡድን አጋሮቼ ጋር ለመግባባት እዚያው የመጣልኝን አጠራር እጠቀማለሁ፡፡ የቡድን ልጆች ይህን አጠራሬን ሰምተው ያፀድቁታል፡፡ አሁን ጌታነህን ኳስ እንዲያቀብለኝ ስፈልግ ጌታነህ ብዬ ከምጠራው የመጀመሪያውን ፊደል "ገ" እና ለማቆላመጥ "ዬን" ጨምሬ ገዬ ብዬ እጠራዋለሁ፡፡ ለአንዳንዶቹ ደግሞ ከአጨዋወታቸው እና ከድርጊታቸው ተነስቼ ስም አወጣላቸዋለሁ፡፡ አሁን አምበላችንን ደጉን "ስለ"ብዬ የምጠራው፡፡ ዩሱፍ
ብሄራዊ ቡድኑን ከተቀላቀልኩ በኋላ ሜዳ ላይ ብቻዬን ኳስ ሳንጠባጥብ አሰልጣኙ ተመልክተው በቃ የውጭ አገር ሰው መሆንህ ቀርቷል፡፡ አሁን አበሻ፣ እንደውም ጐንደሬ ሆነሃል አሉኝ፡፡ ይህንኑ ተቀብሎ ተጨዋቹ ሁሉ "ጐንደሬ" ይለኝ ጀመር፡፡ የቡድን አጋሮቼ በዚያ ሲጠሩኝ ደስ የሚላቸው ከሆነ ብዬ ተቀብዬዋለሁ፡፡ በስዊድን ስጫወት በአባቴ ስም ሳላህ ብለው ይጠሩኛል ፡፡ ምን ያህል
በክለብ ደረጃ መጫወት ስጀምር እናትና አባቴ ባወጡልኝ ስም ነበር የምጠራው፡፡ ድሮ ከሰፈር ጀምሮ ግን የወጣልኝ የቅጽል ስም ቤቢ ነው፡፡ አሁን ከፍተኛ ዕውቅና ካገኘሁ በኋላ ዋናው ስሜ ምንያህል መታወቅ ጀመረ እንጂ ብዙ ሰው ቤቢ እያለ ነው የሚጠራኝ፡፡ በቅጽል ስም መጠራራት ያዝናናል፡፡
ባለፈው ሰሞን እውቁ የአርሰናል አሰልጣኝ አርሴን ቬንገር ስለአፍሪካ ዋንጫ ተጠይቀው ባልተጠበቀ ሁኔታ ኢትዮጵያን ጠቅለዋል፡፡ በዘንድሮ የአፍሪካ ዋንጫ ኢትዮጵያ አለችበት፣ ግን ከኢትዮጵያ ቡድን የአምስት ተጨዋቾችን ስም ማንም አያውቅም ብለዋል፡፡ ከዚሁ የቬንገር አስተያየት ጋር ተያይዘው በወጡ ዘገባዎች፣ ኢትዮጵያ በዘንድሮው የአፍሪካ ዋንጫ የምትሳትፈው ለዓለምና ለቬንገር ማንነቷን ለማሳወቅ ነው ብለዋል፡፡ እኔ በበኩሌ የቬንገር አስተያየት የብዙ አሰልጣኞች፣ የእግር ኳስ መልማዮችና የዝውውር ደላሎችን ቀልብ የሚስብ የዝውውር ጥሪ ይመስለኛል፡፡ እናንተስ?አዳነ
የቬንገር ንግግር ያለምክንያት አይደለም፡፡ ኢትዮጵያ የሚታወቅ ምንም ፕሮፌሽናል ተጨዋች ስለሌላት ይመስለናል፡፡ እኛ እግር ኳስ ሙያችን አድርገን የምንጫወት ፕሮፌሽናሎች ብንሆንም የምንወዳደርበት ፕሮፌሽናል ሊግ አለመኖሩ ዕውቅናችንን ቀንሶታል። ብዙውን ጊዜ ግን በእግር ኳስ ዙሪያ ያሉ ባለሙያዎች ለሚታወቁ ተጨዋቾችና ቡድኖች ትኩረት ከመስጠት ይልቅ አዲስ መጤ ለሆኑት ይጓጓሉ፡፡ ለዚህም ይመስለኛል ቬንገር ኢትዮጵያን በተለይ ሊጠቅሱ የቻሉት፡፡ እነ ጋና፣ ናይጀሪያ ይታወቃሉ ታይተዋል፡፡ ኢትዮጵያን ግን ማንም አያውቃትም፡፡ ቬንገር ብቻ ሳይሆኑ ብዙዎች እኛ ላይ ትኩረት ያደርጉብናል፡፡ ጌታነህ
በአፍሪካ ዋንጫ የሚሳተፉ አገራት እነ ናይጀሪያ፣ ጋና፣ እና ሌሎችም በአውሮፓ አሰልጣኞች ይታወቃሉ። ቬንገር ኢትዮጵያን የጠቀሱት ስለማውቃት እናያታለን ብለው ነው፡፡
አሰልጣኝ ሰውነት፣ በአፍሪካ ዋንጫ ራሳችንን እናስተዋውቃለን፣ እናሳያለን ብለው ለቬንገር ምላሽ ሰጥተዋል፡፡ እስከ ሩብ ፍጻሜ የመድረስም ፍላጐት እንዳላቸው ተናግረዋል፡፡ ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለማርያም ደሳለኝ በበኩላቸው፤ ዋንጫ ባታመጡ እንኳን ጥሩ ተጫውታችሁ አገራችሁን አስጠሩ ብለዋችኋል፡፡ ኢትዮጵያ ከዚህ አፍሪካ ዋንጫ ምን አይነት ውጤት ትጠብቅ?አዳነ
ያለንበት ምድብ ጠንካራ ነው፡፡ የኛ ቡድንም ግን ጠንካራ ነው፡፡ አንዳንድ ሚዲያዎች በተለይ የአገር ውስጥ ቡድናችንን የሚያነሳሳ ግምት ከመሰንዘር ይልቅ በጣም በሚያሳዝን ግምት የቡድናችንን አቅም የሚያወርድ አስተያየት መስጠታቸው ያሳፍራል፡፡ እኛ በቡድናችን ውጤታማነት የራሳችን እምነት እና እቅድ ቢኖረንም ሚዲያው ባለን አቅም ላይ የተሻለ ሞራልና መነሳሳት የሚፈጥር ግምት መሰንዘር ቢለምድ ጥሩ ነው፡፡
አንድ ምሳሌ እዚህ ጋ ልጥቀስልህ፡፡ የእንግሊዝ ብሔራዊ ቡድን በሚሳተፍባቸው የዓለም ዋንጫና የአውሮፓ ዋንጫ ውድድሮች በአገሪቱ ሚዲያ ከጅምሩ የሚሰጠው ግምት ተጋንኖ ነው የሚቀርበው፡፡ ውድድሮቹ ከመጀመራቸው በፊት በርካታ የእንግሊዝ ሚዲያዎች ቡድናቸውን በሚሰጡት ግምት ለዋንጫ ያጩታል። ተጨዋቾቹ የዓለም ምርጦች መሆናቸውን አድንቀው ይዘግባሉ፡፡ በእኛ አገር ሚዲያዎች ግን አነስተኛ ግምት የመስጠት አባዜ አለ፡፡ አላግባብ የማናናቅ እና የማውረድ ተግባር በተደጋጋሚ አጋጥሟል፡፡ እኛ በዘንድሮው የአፍሪካ ዋንጫ የምንሳትፈው ራሳችንንም አገራችንንም ወደተሻለ ደረጃ ከፍ ለማድረግ ነው፡፡ የመጀመሪያ ዙር አልፈን ጥሎ ማለፍ ውስጥ መግባት እንፈልጋለን፡፡ ጌታነህ
የእኛ ስብስብ እዚህ ደረጃ መድረሱ አልተጠበቀም ነበር፡፡ ይህን ግምት ፉርሽ አድርጐ ለአፍሪካ ዋንጫ ደርሷል፡፡ እናም በ29ኛው የአፍሪካ ዋንጫ ላይ በሚኖረን ተሳትፎ በተደጋጋሚ እንደተገለፀው የኢትዮጵያ ብሔራዊ ቡድን ክስተት ይሆናል፡፡ ብዙ እየተወራልን ነው። ዛምቢያ ሳይታሰብ ዋንጫ ወስዳለች፡፡ ማንም ወደ ውድድር ሲገባ ለማሸነፍ ነው ሌላ ትርጉም የለውም። እያንዳንዱን ጨዋታ ለክብር ነው የምንጫወተው። እርግጠኛ ነኝ በዚህ አፍሪካ ዋንጫ በኢትዮጵያ ቡድን ማንም ያልገመተው ውጠት ይመጣል፡፡ ሁሉም ቡድን ዋንጫ ለመውሰድ ያስባል፡፡ እኔ እያንዳንዱን ጨዋታ በትኩረት አድርገን ውጤታማ በመሆን ክስተት ሆነን ለመምጣት እንፈልጋለን፡፡
ጥሩ ቡድን አለን፡፡ በራሳችን ጨዋታ ማንንም ሳንፈራ በጥሩ ፉክክር እንሳተፋለን፡፡ ቡድናችን ከፍተኛ በራስ መተማመን አለው፡፡ ስለዚህ በማራኪ እግር ኳስ ተሳትፎ እናደርጋን፡፡
የመጀመሪያው ማብራሪያ ሰጭያችን የአየር ብክለትን ያስከተለውን የጤና እና የአየር ብክለትን ተጽዕኖ ለማሳየት እና የአየር ብክለትን ለመግፋት እና በየዓመቱ በሚሊዮኖች የሚቆጠሩ ህይወቶችን ለማዳን የሚረዱ ብዙ አይነት መፍትሄዎችን ለማሳየት ይጠቀምበታል.
በኔፓል በየአመቱ በአጫሾች, በባህላዊ መስታዎትያዎች እና በነዳጅቶች ላይ ምግብ ማብሰል ከሚያስከትለው የቤት አየር ብክለት የተነሳ የ 23,000 ሰዎች ይገድላሉ. ይህም ከአምስት ዓመት ዕድሜ በታች የሆኑ አንዳንድ 1,400 ልጆች ያጠቃልላል. በንጹህ ምድጃ ተጠቅሞ ጤንነትዎን ይከላከላል እንዲሁም ምግብ ማከማቸት በደህና, በፍጥነት እና በቀላል የሚገኝ እንዲሆን ያደርጋል.
"ሶራጃሮ" እና ጓደኞቹ በጃፓን ውስጥ በአስደሳች እና በትናንሽ ልጆች ዘንድ በጣም ታዋቂ ናቸው. የተባበሩት መንግስታት የአካባቢውን የአካባቢውን ግንዛቤ ለመፍጠር ከኒፖን ቴሌቪዥን ጋር በመተባበር ለአካባቢያዊ ግንዛቤ ለማራመድ (አሠሪዎቹ 8 - 12 ዓመታት) - አስፈላጊ አዲስ አድማጭ ናቸው.
ዓለም አቀፍ የሴቶች ቀን ፣ ማርች 8 ቀን 2019. የዛሬ አካባቢያዊ ተግዳሮቶች ግማሾቻችን ሳይሆን ሁላችንም ያስፈልጉናል ፡፡ በቤት ውስጥ የአየር ብክለት ሴቶች እና ልጆች በተመጣጠነ ሁኔታ ተጎድተዋል ፡፡ በዚህ ቪዲዮ ላይ ጀግናችን ለቤተሰቦ and እና ለመላው ማህበረሰብ መፍትሄዎችን ታገኛለች ፡፡
ስለ አየር ብክለት እና ጤና ግንዛቤን ለማሳደግ የሙዚቃ ቪዲዮ - ጄኔቫ ውስጥ ከሚገኘው ኮንሰርት በሪኪ ኬጅ እና በአለም የጤና ስብስብ በተባበሩት መንግስታት የመጀመሪያው የአየር ብክለት እና ጤና ላይ በተካሄደበት ወቅት ፡፡
9/10 ሕፃናት በተበከለ አየር ሲተነፍሱ በየአመቱ 600,000 ሕፃናት በአየር ብክለት ይሞታሉ! ይህ ከልጆቻችን እጅግ በጣም መሠረታዊ የሆነውን መብታቸውን “እኛ እንፍቀድ!” ብሎ የሚጠይቅ ዘፈን ነው ፡፡ እና ይህን ዓለም ለእነሱ የተሻለች ስፍራ ለማድረግ ፡፡ ለ BreatheLife ዘመቻ እንደ WHO ፣ UNE ፣ CCAC እና World Bank የተፈጠረው ፡፡
የብክለት ፓድስ በመባል የሚታወቁ መስተጋብራዊ የጥበብ ክፍሎች በቅርቡ ወደ የተባበሩት መንግስታት የአየር ንብረት ጉባ Conference ወደ ማድሪድ መጡ ፡፡ በአምስት የተለያዩ ቤቶች የተገነቡ ጎብኝዎች በኖርዌይ ፣ ለንደን ፣ ኒው ዴልሂ ፣ ቤጂንግ እና ሳኦ ፓውሎ ውስጥ የአየር ብክለት ደረጃዎችን ሊያገኙ ይችላሉ ፡፡ በይነተገናኝ ተሞክሮው በዓለም ዙሪያ ካሉ መንግስታት ጋር ግንዛቤን ከፍ ለማድረግ እና በአየር ብክለት ላይ እርምጃ ለመውሰድ የ UNEP BreatheLife ዘመቻ አካል ነው።
በ 2018 (እ.ኤ.አ.) ባራንኪላ በ 250,000 ሚሊዮን ዶላር “Siembra Barranquilla” መርሃግብር አማካይነት ከአምስት ዓመት በላይ 100,000 ዛፎችን ለመትከል ዕቅድ ዋና ዜናዎች አድርገዋል ፡፡ እስካሁን ከ 34,000 ሺህ በላይ ዛፎችን ተክለዋል ፣ ይህ ደግሞ በአለም ጤና ድርጅት የአየር ጥራት መመሪያዎች ሦስተኛውን ጊዜያዊ ግብ ለማሳካት ሰፊ ዕቅድ አንዱ አካል ነው ፡፡
የቤንጋልሩ ግዛት መንግስት በቤንጋልሩ ከሚገኙ ሁሉም የመንግስት ተሽከርካሪዎች በ 2019 ወደ ኤሌክትሪክ እንደሚለወጡ አስታውቋል ፡፡ ይህ ቤንጋልሩዱን የህንድ ኤሌክትሪክ ተሽከርካሪ ዋና ከተማ ለማድረግ መንግስት እያደረገ ያለው ጥረት አካል ነው ፡፡ እ.ኤ.አ. በ 2019 ለመጀመሪያ ጊዜ የአየር ብክለት እንደ የምርጫ ጉዳይ ብቅ አለ ፡፡ ከዚያም ሁለቱ ዋና ዋና ብሔራዊ ፓርቲዎች በእያንዳንዱ ማኒፌስቶቻቸው ውስጥ አንድ አንቀጽ ለብክለት ሰጡ ፡፡
እ.ኤ.አ. ከ 2008 እስከ 2016 ሜክሲኮ ሲቲ የሞተር ብስክሌት ያልሆነ ማጓጓዣን ለማስተዋወቅ አዳዲስ ፖሊሲዎችን እና ፕሮጄክቶችን አስተዋውቋል ፡፡ የብስክሌት መጋራት ስርዓት ፣ ECOBICI ፣ የተለዩ ብስክሌት መንገዶችን እና ግዙፍ የብስክሌት መንደሮችን ያመጣ ነበር ፡፡ በስምንት ዓመት የሥራ ሂደት ውስጥ ECOBICI ከ 265,000 በላይ የዕለት ተዕለት ጉዞዎችን በመጠቀም ከ 35,000 በላይ የተመዘገቡ ተጠቃሚዎችን አሰባስቧል ፡፡ በከተማ ውስጥ የብስክሌት ጉዞዎች 500 በመቶ ጨምረዋል ፡፡
ዘ ጋርዲያን እንደዘገበው “ሰዎች በፖንቴቬድራ ውስጥ አይጮሁም - ወይም እነሱ ያነሰ ይጮኻሉ” ፡፡ በተጨማሪም “የሚያንቀሳቅሱ ሞተሮች ወይም ቀንድ አውጣዎች የሉም ፣ የሞተር ብስክሌቶች የብረታ ብረት ጩኸት ወይም የሰዎች ጩኸት እራሳቸውን ከዲን በላይ ለማሰማት” አለመኖራቸውን ያስተውላሉ ፡፡ ምክንያቱም ፖንቴቬድራ እ.ኤ.አ. በ 300,000 የመካከለኛው ዘመን ማእከሉን 1999 ካሬ ኪ.ሜ በሙሉ እግረኛ በማድረጉ ከተማዋን የሚያቋርጡ መኪኖችን አቁመው የመንገድ መኪና ማቆሚያዎችን አስወገዱ ፣ ምክንያቱም የመኪና ማቆሚያ ቦታ የሚፈልጉ ሰዎች በጣም መጨናነቅን የሚያመጣ ነው ፡፡ በከተማው መሃል ያሉትን የገቢያ መኪና መናፈሻዎች ሁሉ ዘግተው በ 1,686 ነፃ ቦታዎች በመሬት ውስጥ ያሉትን እና ሌሎችንም በዳርቻው ከፍተዋል ፡፡
እ.ኤ.አ. ከ 2020 ጀምሮ ለሚገነቡ የመንግስት እና የግል ህንፃዎች የኃይል ማመንጫ ስርዓቶችን መጫን ግዴታ ያደረጋት ደቡብ ኮሪያ ብቸኛዋ ሀገር ነች ፡፡ በፀሐይ ኃይል የሚሰራው የሮረን ቤት ህንፃ በመንግስት ህብረት የተገነባ ሲሆን የሀገሪቱ የመጀመሪያ “ዜሮ-ሀይል ነው ፡፡ የቤት አብራሪ ውስብስብ ”.
የጋና ወጣት ባህላዊና ባህላዊ ዋና ከተማ የሆነችው አሱ በ 2018 የብሪሄል ሌይ ዘመቻ የተቀላቀለች ሲሆን በ 2030 የአየር ብክለትን በአስተማማኝ ደረጃ ለማምጣት ቃል ገብታለች ፡፡ የ 2 ሚሊዮን ህዝብ ከተማም በአንዳንድ የከተማዋ የከፋ አደጋ መድረሱን እየረዳች ነው ፡፡ ማህበረሰቦችን ቆሻሻ ማቃጠልን ለመቀነስ እና የአረንጓዴ ቦታን ልማት ለማሳደግ ፡፡
የቤኒሻንጉል ጉሙዝ ክልል ኮሙዩኒኬሽንስ ኃላፊ አቶ መለሰ በየነ በበኩላቸው በአንዳንድ ወረዳዎች መንግሥት ኦነግ ሸኔ ብሎ የሚጠራቸው ታጣቂዎች እንቅስቃሴ መኖሩን ገልፀው ታሰሩ ስለተባሉ ሰዎች ግን መረጃ እንደሌላቸው አመልክተዋል።
የ14ኛ ሳምንት ኢትዮጵያ ፕሪምየር ሊግ ዛሬ ፍፃሜውን ሲያገኝ ሲዳማ ቡና ወደ ወልቂጤ አምርቶ በይገዙ ቦጋለ ብቸኛ ግብ ወልቂጤ ከተማን 1-0 በማሸነፍ ሁለተኛ ተከታታይ ድሉን አስመዝግቧል።
ክትፎዎቹ ባለፈው ሳምንት ወደ አዲስ አበባ አቅንተው ከኢትዮጵያ ቡና ነጥብ የተጋሩበትን አሰላለፋቸው የአንድ ተጫዋች ላይ ለውጥ በማድረግ በረከት ጥጋቡን ወደ ቋሚ አሰላለፍ ሲመልሱ። ሲዳማ ቡናዎች ደግሞ አዳማን ካሸነፈው ስብስባቸው የሁለት ተጫዋቾች ለውጥ አድርገው አዲስ ግደይ እና ግሩም አሰፋ ይዘው ገብተዋል።
በመጀመሪያዎቹ አጋማሽ በሁለቱም በኩል ረጃጅም ኳሶች ሲጠቀሙ የተስተዋለ ሲሆን። በተለይ ሲዳማ ቡናዎች ኳስ ይዘው ለመጫወት ፍላጎት ቢናኖራቸውም ሜዳው ኳስ ለማንሸራሸር አመቺ ካለመሆኑ ጋር ተያይዞ ረጃጅም ኳሶች እንዲጫወቱ አስገድዷቸዋል። ክትፎዎ በበኩላቸው ኳሶችን በሚያገኙበት ስአት በቀጥታ ወደ ፊት በማሻገር ለአህመድ ሁሴን እና ሳዲቅ ሴቾ በማድረስ የግብ እድሎችን ለመፍጠር ጥረት አድርገዋል። በሙከራ ደረጃ ቀዳሚ የነበሩት ባለሜዳዎቹ ሳዲቅ ሴቾ በቅጣት ምት የተገኘችውን ኳስ ተጠቅሞ ለኤፍሬም ዘካርያስ አቀብሎት ኳሷን ሙሉ በሙሉ ሳያገኛት ቀርቶ ወደ ውጭ የወጣችበት ነበረች። ከመሀል ሜዳ የተሻገረችለትን ረጅም ኳስ አዲስ ግደይ ኳሷ ላይ ከመድረሱ በፊት ግብ ጠባቂው ይድነቃቸው ኪዳኔ ከግቡ ወጥቶ ባከሸፈበት አጋጣሚ ወደ ግብ መድረስ የጀመሩት እንግዳዎቹ። 8ኛው ደቂቃ ላይ ይገዙ ቦጋለ ባስቆጠራት ግብ መሪ መሆን ችለዋል።
ደቂቃዎች እየገፉ በሄዱ ቁጥር በሁለቱም ቡድኖች በኩል ሀይል የተቀላቀለበት ረጃጅም ኳሶች ሲጫወቱ። የሲዳማ ቡና ተጫዋቾች በተደጋጋሚ ተጎድተናል በማለት ሜዳ ላይ እየተኙ ደቂቃዎች ሲገድሉ ተስተውሏል። በዚህ አጋማሽ ፍፁም ተረጋግተው ጨዋታቸውን ለማድረግ የተቸገሩት ባለሜዳዎች በርካታ አጋጣሚዎችን ቢፈጥሩም ኳስ እና መረብን ለማገናኘት ተቸግረዋል። አህመድ ሁሴን በቀጥታ ወደ ግብ መትቶ ፍቅሩ ወዴሳ የተቆጣጠበት። ኤፍሬም ዘካርያስ የመታውን ኳስ ፍቅሩ ወዴሳ እንደምንም ያወጣበት እና ጫላ ተሺታ ተቀልብሶ መቶት ወደውጭ ወጣ የወጣችበት ማሳያ ነበሩ። ጨዋታው ተጨማሪ ግብ ሳይታከልበት በሲዳማ ቡናዎች 1-0 መሪነት ለእረፍት አምርተዋል።
በሁለኛው አጋማሽ ወልቂጤ ከተማዎች ኳስን ተቆጣጥረው ሲጫወቱ ሲዳማ ቡናዎች በአንፃሩ እንደ መጀመሪያው ግማሽ የረጃጅም ኳሶችን አጨዋወት ተግባራዊ አድርገዋ። ቶማስ በረጅሙ የመታው ኳስ አህመድ ሁሴን በግንባሩ ገጭቶት ለጥቂት ወደ ውጭ ስትወጣበት። አዳነ በላይነህ ያደረጋትን ሙከራ ግብ ጠባቂው ፍቅሩ ወዴሳ ከግቡ ወጥቶ የወጣበት ኳስ ተጠቃሽ ጥሩ ሙከራዎች ናቸው።
ወልቄጤ ከተማዎች አጥቅተው ለመጫወት በማሰብ የተከላካይ መስመራቸውን በመቀነስ በሶስት ተካላካዮች ሲጫወቱ። ሲዳማ ቡናዎች ወደ ኋላ በማፈግፈግ ከተጋጣሚያቸው የሚሰነዘሩባቸውን ጥቃቶች በመመከት ላይ ተጠምደው ሲስተዋሉ ነበር። አሳሪ አልማህዲ በቅጣት ምት የተገኘችውን ኳስ በቀጥታ ወደግብ መትቶ ለጥቂት በአግዳሚ የወጣችበት በክትፎዎቹ በኩል አስደንጋጭ ሙከራ ነበረች። እንግዳዎቹ ይህ ነው የሚባል አጋጣሚ ያልፈጠሩ ሲሆን። ክትፎዎቹ በበኩላቸው ሳዲቅ ሴች ሳይጠቀምባት የቀረችው የሚያስቆጭ አጋጣሚ ነበር። ጨዋታው በሲዳማ ቡና 1-0 አሸናፊነት ሲጠናቀቅ። ሲዳማ ቡና ተከታታይ ሁለተኛ ድሉን ሲያስመዘግብ ወልቂጤዎች በዚህ አመት በሜዳቸው ሁለተኛ ሽንፈት አስተናግደዋል።
^^ ይህ ከኣሜሪካ ህብረት ኣገራት (ኣህኣ) መንግሥት ከራሱ ርዕዮት ኣንጻር ያወጣው ነው። ናይጀሪያዎችም የራሳቸው ኣላቸው። ቻይኖችም እንዲሁ። ስለዚህ የማንን ይከተሏል። እኔ የራሴን ነው የምከተል።
ከአንድ አመት በፊት የተጀመረው የኦሮ-ማራ መድረክ ወደ ብሄራዊ መድረክነት ማደጉ ተገለጸ ። መድረኩ ብሄራዊ መግባባት ለመፍጠርና የውይይትን ባህል ለማዳበር ትልቅ አስተዋጽኦ እንደሚኖረው ተጠቆመ።
በአዳማ ከተማ ትናንት መድረኩ ሲከፈት የመክፈቻ ንግግር ያደረጉት አንጋፋው ፖለቲከኛ አቶ ሊንጮ ለታ፣ ከዚህ ቀደም በአማራና በኦሮሚያ ክልሎች በሚገኙ ከፍተኛ የትምህርት ተቋማት የተነሳውን ውዝግብ ተከትሎ ችግሩን ለማርገብ መድረኩ በጠቅላይ ሚኒስትሩ አነሳሽነት የዛሬ ዓመት አካባቢ መጀመሩት አስታውሰዋል።
መድረኩ ወደ ብሄራዊ መድረክነት መሸጋገሩን አስታውቀው፣ መድረኩ ለኢትዮጵያ ፖለቲካ ትልቅ ተግዳሮት የሆነውን ልዩነቶችን በሰላማዊ መንገድ የመፍታት ችግር ለዘለቄታው ለመፍታት የሚያስችል እንደሚሆን አመልክተዋል ።
የችግሩ መሰረታዊ ምንጭ የዲሞክራሲ ባህላችን አለማደግ እንደሆነ የጠቆሙት አቶ ሌንጮ ፣ ለአንድ ዓመት ያህል የአማራና የኦሮሞ የፖለቲካ ድርጅቶች በአገራዊና በክልላዊ ጉዳዮች ሲወያዩ መቆየታቸው አስታውቀዋል። በዚህም በተለያዩ ጉዳይ ላይ መግባባት ላይ መድረሳቸውን ገልጸዋል ። ይህም በሰከነ መንፈስ የመነጋገር እና የዲሞክራሲን ባህልእየተለማመድን ለመሆናችን ማሳያ ነው ብለዋል።
አገር አቀፍና ሁሉንም ቡድኖች ያሳተፈው የውይይት መድረኩ ለፖለቲካ ችግሮችን ዘላቂ መፍትሄ ያስገኛል ተብሎ እንደሚታመን ገልጸው፣ በተለይ ምን አይነት ኢትዮጵያ ናት የምታግባባን እና ልታስማማን የምትችለው በሚለው ጉዳይ ላይ ስምምነት ይደረሳል ተብሎ እንደሚጠበቅም አመልክተዋል።
የመድረኩ አወያይ ዶክተር ዲማ ነጋዎ በበኩላቸው፤ የኦሮሞና የአማራ የፖለቲካ ድርጅቶች ከዚህ ቀደም በ10 ጉዳዮች ላይ ስምምነቶች መደረሳቸውን አመልክተው፣ በሁለቱ የፖለቲካ ፓርቲዎች፣ ምሁራንና ሽማግሌዎች ተወስኖ የቆየው የወይይት መድረክ ወደ አገራዊ መድረክነት እንዲሸጋገር መደረጉን አስታውቀዋል። ይህም በአገራችንን ያለውን የፖለቲካ የውይይት ባህል ለማዳበርና ብሄራዊ መግባባት ለመፍጠር ይረዳል ብለዋል።
የመድረኩ ሌላኛው አወያይ ዶክተር ገበያው ጥሩነህ በበኩላቸው፣ የአሮሞና የአማራ የፖለቲካ ፓርቲዎች የጀመሩት ውይይት ፍሬ አፍርቶ በተለያዩ ጉዳዮች ላይ ስምምነት ደርሰዋል ። የዚህ ፍሬ አንዱ ማሳያም በሁለቱ ወገኖች ተወስኖ የነበረው ውይይት ወደ አገራዊ ውይይት ማደግ መቻሉ እንደሆነም ጠቁመዋል።
በኢትዮጵያ ባለፉት ሁለት ዓመታት በመካሄድ ላይ ያለው አገራዊ የፖለቲካ ሽግግርና የለውጥ ሂደት መልካም አጋጣሚዎች በመጠቀም የተለያዩ ባለድርሻ አካላት በአገራዊ የፖለቲካ ፣ የኢኮኖሚና ማህበራዊ ጉዳዮች ዙሪያ የምክክር መድረኮች በመካሄድ ላይ መሆናቸውንም ጠቁመዋል።
በአማራና በኦሮሞ ብሄሮች ምሁራንና ተጋባዥ እንግዶች፣ ገዥውን ፓርቲ ጨምሮ የሁለቱ ህዝቦች ሁሉን አቀፍ ግንኙነቶች የበለጠ ለማጠናከር የሚያስችሉ ውይይቶችና ጉባኤዎችን ከታህሳስ 2012 ዓ.ም ጀምሮ በተደጋጋሚ ማካሄዳቸውን ጠቁመዋል።
በተለይም የፖለቲካ ፓርቲዎች መሪዎች በክልላዊና አገራዊ ነባራዊና ወቅታዊ ጉዳዮች ላይ ጥልቅ ምክክር ሲያደርጉ ቆይተው፣ በበርካታ ፖለቲካዊ አቋሞች ላይ የጋራ መግባባት በመድረስ መስከረም 23 ቀን 2013 ዓ.ም ታሪካዊ ስምምነት መፈራረማቸውን አመልክተዋል ።
በአዳማ ከተማ በተካሄደው አገራዊ መድረክም በአገሪቱ ከሚገኙ የተለያዩ የፖለቲካ ፓርቲዎች፤ ምሁራን፤ ታዋቂ ሰዎች፣ የሲቪል ማህበራት፣ ወጣቶች፣ ሴቶችና የብሄር ብሄረሰቦች ተወካዮች ተሳትፈዋል። ይኸው አገራዊ የምክክር መድረክም በቀጣይ ባህር ዳር ከተማ እንደሚካሄድ ዕቅድ መያዙም በወቅቱ ተገልጿል።
በመድረኩ ተሳታፊ የሆኑት የአማራ ክልል የእስልምና ጉዳዮች ፕሬዚዳንት ሼህ ሰይድ ማህመድ የፖለቲካ ፓርቲዎች፣ የአገር ሽማግሌዎችና የሀይማኖት አባቶች የአገርን ችግር ለመፍታት ያለመ ውይይት ማድረጋቸው ጥሩ ጅምር መሆኑን ገልጸው፤ ይህ ወደ ህዝቡ ወርዶ ፍሬ እንዲያፈራ መስራት ያስፈልጋል ብለዋል።
ውይይቱ የሰላም መታጣት ባለባቸውና ግጭቶች በሚከሰቱባቸው አካባቢዎች ተወያይቶና ችግሩን ለይቶ መፍትሄ ለመስጠት መንገድ ይጠርጋል የሚል እምነት እንዳላቸው አመልክተው፣ በተለይ የፖለቲካ ፓርቲዎች ከራሳቸውን ፍላጎት ይልቅ ለህዝብ ጥቅም አስበው ህዝብ እንዳይጋጭ የማድረግ አላፊነት እንዳለባቸው አመልክተዋል። ውይይቱ ለዚህ ስንቅ እንደሚሆናቸው ጠቁመዋል።
የሀይማኖት አባቶች ግጭት እንዳይከሰት፤ ከተከሰተም በእርቅ እንዲፈታና በህዝቦች መካካል ወንድማማችንትን፣ መተባበርና አንድነትን በማስረጽ ረገድ ትልቅ ኃላፊነት እንዳለባቸው አመልክተዋል።
“ በእነዚህ እሴቶች ዙሪያ በቤተ ክርስቲያናት፣ በመስኪዶች ትምህርቶች ቢሰጡም ሰው የአምላኩን ቃል ሰምቶ ቢተገብር ኖሮ ሰዎች አይፈናቀሉም፣ የሰው ህይወት አይጠፋም ግጭቶችም አይኖርም። ይህም ሆኖ በአገሪቱ በስነ ምግባር የታነጸ መልካም ዜጋና አንድነትን በሚሸረሽሩ ጉዳዮች የማይሳተፍ አማኝ ለማፍራት የማስተማር ስራቸውን አጠና ከረው ሊቀጥሉ ይገባል”ብለዋል ።
ሜይ ወቅት፣ DPS የስፕሪንግ ወቅት ርቀት ትምህርቱ እንዴት እንደነበር እና ዲስትሪክቱ ለሚቀጥለው የትምህርት ዓመት ሲያቅድ ተቀዳሚ ትኩረቶቻቸው ምን ሊሆኑ እንደሚችሉ ወላጆችንና ተማሪዎችን ጠይቆ ነበር። ወደ ት/ቤት የመመለስ ሥራ ቡድን በዳሰሳ መጠይቁ ያገኘውን ወሳኝ የማኅበረሰብ ግብረ መልስ አርብ ሜይ 29 ያጋራናችሁን ሦስት የጊዜ ሠሌዳ አማራጮችን ለመፍጠር ተጠቅመውበታል። ጁን 1 ሰኞ ዕለት ቀጣዩን የቤተሰቦች ዳሰሳ መጠይቅ (ለሠረታኞ ከተለየ መጠይቅ ጋር) አስጀምረናል። ይህም በጊዜ ሠሌዳ አማራጮች እና ወደ ትምህርት ቤት የመመለሱ እቅድ ውጤታማ ይሆን ዘንድ ምን ፍላጎቶች እንዳሏቸው በማወቅ ላይ የሚያተኩር ነው።
አሁን የተሻሻለ የጤና መመሪያ አለን እናም በሚቀጥለው የምህርት ዓመት ምን ያህል ተማሪዎች በአካል በክፍል ውስጥ ቁጭ ብለው ወይም በቤታቸው በመስመር-ላይ ለመማር እንደሚመርጥ ለመረዳት እንዲሁም የአውቶብስ የትራንስፖርት እና የቴክኖሎጂ ፍላጎቶች መረጃዎችን ለማግኘት ሦስተኛ የዳሰሳ ጥናት መጠይቅ ለቅቀናል።
ዓመታዊ የቤተሰብ ዝመና ቤተሰቦች የቤተሰባቸውን መረጃን ት/ቤት ከመጀመሩ በፊት በመስመር-ላይ የሚያዩበት እና የሚያረጋግጡበት የመስመር ላይ የምዝገባ ሂደት ነው። ምዝገባ ጁላይ 27 ይጀምራል። ስለ ዓመታዊ የቤተሰብ ዝመና ተጨማሪ መረጃን ለማግኘት የት/ቤት ምርጫ ድር ጣቢያችን ይጎብኙ ወይም የምዝገባ አገልግሎት ቀጥታ መስመር ወደሆነው ወደ 720-423-3493 ይደውሉ።
በዛሬው ጨዋታ የመቐለ ከተማው ተጫዋች አመለ ሚልኪያስ በ71ኛው ደቂቃ እንዲሁም ምክትል አሰልጣኝ ጎይቶም ሀይሌ የመጫወቻ ሜዳን መስመር አልፈው በመግባት በቀይ ካርድ ተሰናብተዋል።
ፕሪሚየር ሊጉን ጅማ አባጅፋር በ40 ነጥብ ሲመራ፥ ቅዱስ ጊዮርጊስ በተመሳሳይ ነጥብ በሁለተኝነት ይከተላል፥ መቐለ ከተማ ደግሞ በ39 ነጥብ ሶስተኛ ደረጃ ላይ ተቀምጧል።
የማስያዣ ቦንድ አልማዝ መፍጨት መንኮራኩር አነስተኛ መፍጨት ኃይል ፣ አነስተኛ የመፍጨት ሙቀትን ፣ ጥሩ ራስን ማጎልበት ፣ ከፍተኛ ውጤታማነት እና ከፍተኛ ወለል ማጠናቀሪያን ያሳያል። እሱ በዋነኝነት ለመቁረጥ ፣ ለመጨረስ መፍጨት ፣ ከፊል-ማለቂቅ መፍጨት ፣ ማጠር እና ማረም ነው።
ለእንጨት ሥራ መቁረጫዎች የሚሠሩ ጎማዎች ጥንቅር ማትሪክስ ሁለቱንም ጥብቅ እና አስደንጋጭ መቅረትን ሊያረጋግጥ ይችላል በዋናነት ለእንጨት ሥራ መቁረጫ መፍጨት ያገለግላል ፡፡ ጥራት ያለው እና ተወዳዳሪ በሆነ ዋጋ ላይ የቻይንኛ መፍጨት ማሽከርከር በሀገር ውስጥም ሆነ በውጭ ባሉ ደንበኞች ዘንድ ታዋቂ ነው.ግሪት እንደ አተገባበሩ ይለያያል። አልማዝ መፍጨት የጎማ ዋንጫ መሣሪያ መቁረጫ ለካርቦሃይድሬት ብረት ከፍተኛ መፍጨት ውጤታማነት ፣ መፍጨት የጎማ ፍጆታ በአንጻራዊ ሁኔታ ቀርፋፋ ነው ፡፡ ጥሩ ራስን ማሾር ፣ ትንሽ ሙቀትን መፍጨት ፣ ለመሰካት ቀላል ፣ ...
የአንድን የአልማዝ መፍጨት መንኮራኩር ከእንጨት ሥራ መሳሪያዎች ፊት ለመቁረጥ ተስማሚ ነው ፡፡ በእጅ ወይም ከፊል አውቶማቲክ መፍጨት ተስማሚ። ውጤታማ የመፍጨት ኃይል እና ዘላቂነት። ባህሪዎች-አልማዝ የተቀቀለ መፍጨት መንኮራኩር ጥሩ የማስመሰል ውጤት አለው። መፍጨት በሚፈጠርበት ጊዜ መፍጨት ሹል ሹል ነው እና ለማገድ ቀላል አይደለም። 1. የመፍጨት ውጤታማነት ከፍተኛ ነው ፣ እና መፍጨት የሚሽከረከርበት ፍጆታ በአንጻራዊ ሁኔታ ቀርፋፋ ነው። 2. በመጠምጠጥ ወቅት የራስ-ብሩህነት ፣ ዝቅተኛ ሙቀት ያለው ትውልድ መፍጨት ፣ ለማገድ ቀላል አይደለም ፣ የዊን ክስተት መቀነስ…
ለብረታ ብረት ለመቁረጥ የካርበሪ ክብ ክብ ቅርፊት, ለካርቦሃይድሬት ጎማዎች መፍጨት, አልማዝ መፍጨት ጎማዎች ለቱንግስተን ካርበይድ, ለአሸዋ ካርቦሃይድሬት አረንጓዴ ሽክርክሪት, አልማዝ / ሲቢኤን የማፅዳት አንግል መፍጨት መንኮራኩር ለማሽን መሳሪያ, 5inch Resin Bindin Broinding Carbide መሳሪያዎች ብረት ዲስክን ለመጠምዘዝ የጎማ መፍጨት ጎማ,
የኤሌክትሪክ ዑደት ማለቱ የኤሌክትሪክ አባላት እርስ በርስ ግንኙነት ነው። የኤሌክትሪክ አባላት (የኤሌክትሪክ መሰረታዊ ክፍሎች) ኤሌክትሪክ ተቃዋሚን፣ ኤሌክትሪክ ቃቤን፣ ኤሌክትሪክ አቃቤን፣ ቮልቴጅ ምንጭን፣ ኤሌክትሪክ ጅረት ምንጭን ማብሪያ ማጥፊያንና ሽቦን ይጠቀልላል። በኤሌክትሪክ መረብና በኤሌክትሪክ ዑደት ያለው ልዩነት የኤሌክትሪክ ዑደት ሽቦወች የተዘጋ መንገድ ሲሰሩ የኤሌክትሪክ መረብ ግን ክፍት ሊሆን ይችላል። በሌላ አነጋገር በኤሌክትሪክ ዑደት ውስጥ የሚፈጠር የኤሌክትሪክ ጅረት ክብ ሰርቶ ይመላለሳል እንጂ ወጥቶ የሚጠፋበት ክፍተት አያገኝም።
ከቮልቴጅ ምንጭና ከኤሌክትሪክ ተቃዋሚ የተሰራ ቀላል የኤሌክትሪክ ዑደት። በኦኽም ህግ መሰረት V = i R {\displaystyle V=iR} , V ቮልቴጅ ሲሆን i የኤሌክርኪክ ጅረትና R የኤሌክትሪክ ተቃውሞ መጠን ናቸው
ከቮልቴጅ ወይንም ጅረት ምንጮች፣ ከጉልት የኤሌክትሪክ አባላት (ፓሲቭ ኤለመንትስ - ምሳሌ ተቃዋሚ፣ አቃቤና ቃቤ)፣ ከቀጥተኛ የተበተኑ አባላት (የኤሌክትሪክ ማስተላለፊያ ሽቦ) የተሰሩ ማናቸውም የኤሌክትሪክ መረቦች በአልጀብራና ሽግግር (ላፕላስ ሽግግር፣ ፎሪየር ሽግግር ወዘት...) መንገዶች ሙሉ በሙሉ ተተንትነው በቀጥተኛ ጅረት (ዲሬክት ከረንት)፣ በአመንቺ ጅረት (ኦልተርኔቲንግ ከረንት)ናቅጽበታዊ ባህርይ የሚያሳዩትን ጸባይ ማስላት ይቻላል።
ተነሳሽ የኤሌክትሪክ አባላትን (አክቲቭ ኢለመንትስ) ያቀፉ የኤሌክትሪክ ዑደቶች ባንጻሩ ኤሌክትሮኒክ ዑደት ሲሰኙ፣ ትንታኔያቸው ጉልት የኤሌክትሪክ አባላት (ፓሲቭ ኮምፖኔንትስ)ን ብቻ ከያዘ መረብ ይወሳሰባል። ለዚህ ምክንያቱ ቀጥተኛ (ሊኒያር) ስላልሆኑና በቀላሉ የአልጀብራና የሽግግር መንገዶችን በኒህ ላይ መተግብር ስለማይቻል ነው።
ማናቸውንም የኤሌክትሪክ ዑደት ትልም (አናሎግ ኤሌክትሮኒክስም ሆነ ዲጂታል ኤሌክትሮኒክስ ለማቀነባበር የኤሌክትሪክ ኢንጂነሩ በያንዳንዷ የዑደቱ ነጥብ ላይ ሊኖር የሚችለውን የቮልቴጅ እና ጅረት መጠን በግልጽ ሊተነብይ ይገባል። በአንድ ዑደት ውስጥ ገቢውም ሆነው ወጭው የኤሌክትሪክ ድግግሞሽ የማይቀየር ከሆነ ያ የዑደት ሥርዓት ቀጥተኛ ዑደት (ሊኒያር ሰርኪዩት)ይባላል። እኒህ ወገን ዑደቶች የአቅጣጫ ቁጥርን በመጠቀም በእጅ ስሌት ሊሰሉና ሊተነተኑ ይችላሉ። ሌሎች ዑደቶች ጠባያቸውን በተመጣጣኝ ቀጥተኛ ዑደት በመተካት ወይንም ለዚህ ተግባር ተብሎ በተሰራ ሶፍትዌር፣ በኮምፒውተር ብቻ ሊተነተኑ ይገባል። ለዚህ ተግባር ተብለው ከተሰሩ ሶፍትዌሮች HSPICE ተጠቃሽነት ሲኖረው፣ ለትንተና ከተፈጠሩ የኤሌክትሪክ ሶፍትዌር ቋንቋወች VHDL-AMS እና verilog-AMS በኤሌክትሪካል እና ኤሌክትሮኒክ ኢንጂኔሮች ዘንድ ታዋቂነት ካገኙ ወገኖች ናቸው።
እነኚህ ሰኞ እለት ከመስመጥ የተረፉ ስደተኞች በዚህ ሳምንት እርዳታ ከተደረገላቸው በርካት የስደተኛ ጀልባዎች አካል ናቸው። ከተረፉት ስደተኖች መካከል በርካቶቹ ጨቅላ ህፃናት እንደሚገኙባቸውም ታውቋል።
በአሥራ አንድ የአፍሪካ፣ የእሥያና የላቲን አሜሪካ ሃገሮች ውስጥ የተካሄደው ጥናት እንደሚያሣየው በስድስቱ ውስጥ ካሉ የመድኃኒት ተጠቃሚዎች አሥር ከመቶ የሚሆኑት መድኃኒቱን ከተለማመደና አልበገር እያለ ከመጣ ቫይረስ ጋር ነው እየታገሉ ያሉት።
ከዓለም አጠቃላይ የኤችአይቪ ሥርጭት ከሁለት ሦስተኛው በላይ የሚገኝበት ከሠሃራ በስተደቡብ ያለው ክልል ሲሆን ኤችአይቪ መድኃኒቱን እየተለማመደ የሚገኘው የመድኃኒቱ አቅርቦትም በተመናመነባቸው አካባቢዎች መሆኑን በዓለም የጤና ድርጅት የኤችአይቪ ሕክምናና እንክብካቤ መርኃግብር አስተባባሪ ሜግ ዶኸርቲ ለቪኦኤ አመልክተዋል።
በደ/ብ/ብ/ህ/ክ/መ/በስልጤ ዞን በዳሎቻ ወረዳ የደ/ኮን/እን/ኮሌጅ/በ 2010 በጀት አመት ለድራፍቲንግ የሚያገለግሉ ዕቃዎች በጨረታ አወዳድሮ መግዛት ይፈልጋል ስለሆነም ከዚህ በታች የተዘረዘሩትን አሟልታችሁ መወዳደር ትቻላላችሁ፡፡ 1.የዘመኑን ግብር አጠናቆ የከፈለ፣ በመስኩ ንግድ ፍቃድ ያለው፣ የተጨማሪ እሴት ታክስ የምዝገባ ሰርተፍኬት ማቅረብ የሚችል እና የአቅራቢነት የምስክር ወረቀት የሚያቀ...
የሞች ንብረት ክፍፍል በኢስላም ውስጥ በቂ መመሪያ ያለው ጉዳይ ነው ይህ መጽሃፍ ስለዚሁ ጉዳይ ትምህርት በውስጡ ይዘዋል አንብበው ዕውቀት እንድቀስሙ ተስፋ እናደርጋለን።
እዚ መፅሓፍ ዝተሓፈ እዛ ሃገር ብሳይነሳውን ምብልሓትን ዓዲ ንወይምዕባይን ካብ ድኽነት ንዘይምውፃእን ኣብ ህልም ዝበለ ድቃስ ኣብ ዝነበረትሉ ፣ ግብረ ክፍኣት ንምፍፃም ግን ኣብ ሓያል ንቕሓትን ድቃስ ምስኣንን ኣብ ዝነበረትሉ እዋን እዩ ነይሩ። ሊቁ ገ/ሂወት ባይአዳኝ መንግስትን ህዝብን ከም ጥዑያት ሓሲቡ ቁምነገር ንዘይፈልጥን ዘይርድኦን ህዝብን መንግስትን ቁምነገር ዝፀሓፈሉ ዘበን ነይሩ፣ እንታይ ዋጋ ኣለዎ ፣ ኣየርእኻ ምበር እቲ ህዝቢ ካፍቲ ሽዑ ዝገደፍካዮ ገዲድዎ ይርከብ ፣ ብኸማኻ ዝበሉ ሊቃት ዝለምዐ ልምዓት ዘዕኑ ኮይኑልካ ኣሎ።
ጥንታውያን ግሪኮች ለጊዜ ሁለት ስም ነበራቸው። ክሮኖስ እና ካይሮስ ። ክሮኖስ አንድ ሁለት ብለን በሰከንድ፥ በደቂቃ፥ በሰዓት፥ በቀን፥ በወርና በዓመት የምንቆጥረውን ጊዜ ያመለክታል።ክሮኖሎጂ የሚለው ቃል ከዚህ የተገኘ ነው። ካይሮስ ደግሞ በእነዚያ ጊዜያት ውስጥ ያጋጠሙን ነገሮች ( ደስታም ይሁን ሐዘን) የተከሰቱበትን ወቅት ያመለክታል። ክሮኖስ ላይ ብቻ ካተኮርን ጊዜን ቆጥረን እንጨርሰዋለን። ሌላ ቀን ሌላ ወር ሌላ ዓመት ሲተካ ያው መቁጠራችንን እንቀጥላለን፤ ካይሮስ ላይ ካተኮርን ግን እግዚአብሔር የሰጠንን እያንዳንዱን ወቅት ወይም ቅጽበት በጥንቃቄ እናየዋለን። « በተወደደ ሰዓት ሰማሁህ በመዳንም ቀን ረዳሁህ» ብሎ እግዚአብሔር የተናገረን፥ እግዚአብሔር ወደ እኛ ስለቀረበበት ወቅት ነው። ባሳለፈፍነው ዓመት ክሮኖስን ቆጥረን ጨርሰናል። ካይሮስን አይተነዋልን? አሰላስለነዋል? ተምረንበታል? ንስሐ ገብተንበታል። ያዘናችሁበትም ሆነ የተደሰታችሁበት ወቅት በአስተዋይ ዓይን ከተመረመረ የዕድገታችሁ ጊዜ ይሆናልና። በዚህ የአዲስ ዓመት የመጀመሪያ ቀን ላይ ካሌንደር ( ክሮኖስ) ቆጣሪዎች ብቻ ሳንሆን የተሰጠንን ዕድል ( ካይሮስ) ነዋሪዎች እንድንሆን በጊዜ ባለቤት ፊት ቃል እንግባ። ብዙ ጊዜ የችግራችንን ወቅት የምሬት ወቅት እናደርገዋለን። የችግር ወቅት እንኳ ሳይቀር የበረከት ወቅት ነው። ምክንያቱም እግዚአብሔር ከምንም ጊዜ በላይ ወደ እኛ የሚቀርብበት ጊዜ ነው። ዘመንን ዋጁት ያለንም ይህን ነው። ካይሮስን ማስተዋል። እግዚአብሔር ወደ እኛ የቀረበበትን ወቅት።
ኣብቲ ህዝባዊ መጎዓዝያ እትጥቀመሉ ግዜን፡ ንነዊሕ ግዜ ተዓጺኻ ካብ ምጽቕቓጥ ከተምልጠሉ ዘይትኽእል ኩነታትን፡ ንሓደ ግዜ ዘገልግል ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ኣዘውትር። ይኹንምበር፡ ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ምግባር ማለት ነቲ ምስ ሰብ ምትንኽኻፍን ኣካላዊ ርሕቀት ምሕላውን ዚእዝዝ መምርሒ ከም ዘይትክኦ ክትፈልጥ ይግበኣካ።
ክሳዕ ዚከኣለካ ኣብ ገዛ ኴንካ ስራሕ። ኣብ ገዛ ኴንካ ክትሰርሕ ምስ ዘይከኣል ግን፡ ኣብቲ ስራሕካ ካብ ምጽቕቓጥ ተጠንቀቕ፡ ርሕቀትካ ሓሉ፡ ብዚከኣል መጠን ድማ ምስ ውሑዳት ሰባት ጥራይ ተራኸብ።
ኣብያተትምህርቲ ኣብ ሰሙን 9ን 10ን ከፊላዊ ናይ ርሕቀት ትምህርቲ ከካይዳ ይግባእ፡ ኣብተን ሰሙናት እቲኣተን ድማ ናይ ምቕናስ መደብ ኪህሉወን ኣይግባእን። ሓንቲ ቤትትምህርቲ ናይ መልከፍቲ ዝርጋሐ ምስ ዚረኣያ፡ ምስቲ ናይ ለበዳ ምክልኻል ሓኪም ብምምይያጥ ነቲ ርሕቀታዊ ትምህርቲ ንምውሳኽ ክትሓስበሉ ይግባእ።
ኣብ ግዜ ስራሕ ይኹን ኣብ ግዜ ዕረፍቲ እቲ ካብ ሜትሮን ፈረቓን ክሳዕ 2 ሜትሮ ዚህሉ ኣካላዊ ርሕቀት ኪትግበር ይግባእ። እዚ ነቶም ኣብቲ ከባቢ ቤትትምህርቲ ዘለዉ ኣባጽሕ ይምልከት።
ኣብቲ ብህዝባዊ መጎዓዝያ ዚግበር መገሻን፡ ኣብቲ ሰባት ካብ 15 ደቓይቕ ዚጸንሑሉን ካብ ካልኦት ሰባት ድማ 2 ሜትሮ ኪርሕቁሉ ዘይክእለሉ ዕጹው ቦታታትን፡ ኩሉ ግዜ ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ግበር። እዚ መምርሕ'ዚ ግን ኣብቲ ሃገራዊ መምርሒ ኣብ ግብሪ ዚውዕለሉ ዘሎ ከባቢ ቤትትምህርቲ ኣየገልግልን እዩ።
ንሓደ ግዜ ዚዝውተር ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ፡ ኣብ ህዝባውያን መጎዓዝያንን ኣብቲ ሓደ ሰብ ንኻልኦት ሰባት ንነዊሕ ግዜ ቀሪቡ ኪረኽቦም ዚኽእለሉ ውሽጢ ገዛን ኩሉ ግዜ ኪዝውተር ይግባእ።
ብመሰረት ናይዚ እዋናዊ ኩነታት'ዚ፡ ሓደ ሰብ፡ እቲ መገሻ ኣድላዪ ምስ ዚኸውን ጥራይ እዩ ኪገይሽ ዚግባኦ። ናይቲ ወረዳ ናይ ስፖርት ዕረፍቲ፡ ዝመጽእ ሰሙን ስለ ዚጅምር፡ እቶም ነቲ መገሻኦም ዚስርዙዎ ውሑዳት ኪኾኑ ይኽእሉ እዮም።
ናይቲ ብሪጣንያዊ ናይ ኮሮና ፍሉይ ዓሌት ቫይረስ ኣብቲ ማሕበረሰብ ዓቢ ምዝርጋሕ የርእይ ስለ ዘሎ፡ ወረዳ የቭለቦርይ ከባብያዊ መምርሒ ኣተኣታትያ ኣላ። ብተወሳኺ፡ ናይቲ ኮቪድ-19 ናይ ክንክን ጠለብ፡ ምጕዳሉ ደው ኣቢሉ ኣሎ።
ከምዚ ኪብሃል ከሎ፡ ነቲ ርሕቀትካ ክትሕልወሉ ዘይከኣለሉ ናይ ስራሕ ቦታ ዚምልከት ኪኸውን ይኽእል። እቲ ኣብ ህዝባዊ መጎዓዝያ ዚህሉ ምዝውታር መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን፡ ኣብ ሰዓታት ጽቕጥቅጥ ጥራይ ዘይኮነስ ኩሉ ግዜ ኪዝውተር ይግባእ። እዚ ድማ ነቶም ኣብ 2004 ከምኡውን ብድሕሪኡን እተወልዱ ሰባት ይምልከት። ይኹንምበር፡ ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ምዝውታር፡ ነቲ ምስ ሰብ ኣዚኻ ምቕራብን ርሕቀትካ ምሕላውን ዚምልከት መምርሒ ከም ዘይትክኦ ኣስተውዕል።
እቶም ኣብቲ ጌና ዓቢ ናይ ለበዳ ዝርጋሐ ኪህሉ ትጽቢት ዚግበረሉ ዘሎ ወረዳ ዚሰርሑ ወይ ኣብ ሓደ ፍሉይ ስራሕ ዕማም እተዋህቦም ሰባት፡ ምእንቲ ምስ ካልኦት ሰባት ምርኻቦም ኪቕንሱ፡ ምስቲ ማሕበረሰብ ብዙሕ ካብ ምጽናሕ ኪቑጠቡ ይግባእ።
እቶም ኣብዘን ዝሓለፋ ሽድሽተ ኣዋርሕ በቲ ናይ ኮቪድ-19 መልከፍቲ ሓሚሞም ዝደሓኑ ሰባት ካብዚ መምርሕ'ዚ ናጻ እዮም። እተን በዚ ዚትንከፋ ትካላት፡ ብወረዳ የቭለቦርይ ፍሉይ ርክብ ኪግበረለን እዩ።
ቁጽሪ ሓደስቲ ቀረባ መራኽብትኻ ደርቶ። ምስቶም ኩሉ ግዜ እትረኽቦም ሰባት ጥራይ ተዘናጋዕ። ምስ ካልኦት ምስ እትራኸብ ርሕቀትካ ሓሉ። ምስ ብጾትካ ኣብ ደገ ጥራይ ተዘናጋዕ፡ ግን ኣብኡ'ውን ርሕቀትካ ሓሉ።
ጽቕጥቅጥ ኣለዎ ኢልካ ምስ እትሓስብ፡ ካብ ህዝባዊ መጎዓዝያን ዕጹዋት ዕዳጋን ቡቲካትን ረሓቕ። ክትሽምት ምስ እትደሊ ነቲ ብዙሕ ሰብ ዘይብሉ ግዜ ምረጽ። ኣብቲ ቡቲክ ድማ ብዝከኣለካ መጠን ነዊሕ ኣይትጽናሕ፡ በይንኻ እንተ ሸመትካ ዝሓሸ እዩ።
ካብ ዘየድልዩ ጕዕዞታት ተዓቀብ። ክትገይሽ ግድን ምስ ዚኸውን፡ ብዚከኣል መጠን ከይትልበድ ተጠንቀቕ። ኣብቲ ህዝባዊ መጎዓዝያ እትጥቀመሉ ግዜን ካብ ምጽቕቓጥ ከተምልጠሉ ዘይትኽእል ኩነታትን፡ ንሓደ ግዜ ዘገልግል ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ኣዘውትር። ይኹንምበር፡ ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ምግባር ማለት ነቲ ምስ ሰብ ምትንኽኻፍን ኣካላዊ ርሕቀት ምሕላውን ዚእዝዝ መምርሒ ከም ዘይትክኦ ክትፈልጥ ይግበኣካ።
ክሳዕ ዚከኣለካ ኣብ ገዛ ኴንካ ስራሕ። ኣብ ገዛ ኴንካ ክትሰርሕ ምስ ዘይከኣል ግን፡ ኣብቲ ስራሕካ ካብ ምጽቕቓጥ ተጠንቀቕ፡ ርሕቀትካ ሓሉ፡ ብዚከኣል መጠን ድማ ምስ ውሑዳት ሰባት ጥራይ ተራኸብ። እዚ ኣብቲ ቡን ዚስትዮን ናይ ሰራሕተኛታት ቦታን እውን ኪሰዓብ ይግባእ። ናይ ምስትንፋስ ጸገም ምስ ዚህልወካ፡ ወላ'ውን ቅልል ዝበለ ይኹን፡ ኣብ ገዛኻ ጽናሕ።
ኣብ ሽወደን እቲ ናይ ለበዳ ዝርጋሐ ኣብ ቀጻሊ ልዑል ደረጃ ይርከብ። እዚ ዚካየድ ዘሎ ክልከላታትን ስጉምታትን ብውሑዱ ን3-4 ሰሙናት ከም ዚጸንሕ መንግስትን በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕናን ይግምት።
እቲ ኣብ ባራትን ቢስትሮታትን ኣብያተመግብን ምጽናሕ ምስቲ ልዑል ናይ ለበዳ ዝርጋሐ ስግኣት እተሓሓዘ እዩ። ስለዚ ከኣ'ዩ መንግስቲ ነቲ ካብ ሰዓት 8 ምሸት ክሳዕ 11 ቅድሚ ቀትሪ ካብ ለካቲት 28-2021 ዝጅምር ክልከላ ኣልኮላዊ መስተ ዘናውሖ ዘሎ። ካብ መጋቢት 1 ክሳዕ ሚያዝያ 11-2021 እቲ ናይ መስተ ክልከላ ከም ብሓድሽ ናብቲ ካብ ሰዓት 10 ምሸት ዝጅምር ክልከላ ኪምለስ እዩ።
መንግስቲ፡ ነቲ ኣብ ኣብያተ መስተ ዚካየድ ምስሳይ ኣልኮላዊ መስተ፡ ካብ ሰዓት 8 ምሸት ኪዕጾ ንዚብል መምርሒ ከናውሖ ወሲኑ ኣሎ፣ ኣብ ሕጊ ለበዳ ብምምርኳስ ድማ ብዙሕ ስጉምትታት ኪወስድ ኣሚሙ ኣሎ።
ካብ ለካቲት 14 ጀሚሩ፡ ኣብ ኣብያተመስተ፡ ድሕሪ ሰዓት 8 ምሸት ኣልኮላዊ መስተ ምስሳይ ክልኩል እዩ። ከምኡውን፡ እቲ ክልከላ ክሳዕ ለካቲት 28 ከም ዚቕጽል እቲ መንግስቲ ኣሚሙ ኣሎ፡ ነቲ እማመ ድማ ንምይይጥ ልኢኹዎ ኣሎ። ድሕሪ ለካቲት 28-2021 እቲ ንምስሳይ ኣልኮል ዚምልከት ክልከላ ካብ ሰዓት 10 ምሸት ንኺጅምር ተኣሚሙ ኣሎ።
እቲ ካብ ገዛ ኾይኑ ዚሰርሕ ቁጽሪ ሰራሕተኛ ንምውሳኽ ዚምልከት ናይ መንግስታውያን ትካላት ዕማም፡ ክሳዕ ግንቦት 31-2021 ተናዊሑ ኣሎ። እቶም ነቲ ስርሖም ግድን ብኣካል ተረኺቦም ከካውኑዎ ዘለዎም ጥራይ እዮም ኣብቲ ቦታ ስራሕ ኪርከቡ ዘለዎም።
ወረዳታትን ኮሙናትን፡ ነተን ኣድለይቲ ዘይኮና ትካላት ክሳዕ ለካቲት 21-2021 ኪዓጽዋአን ብቐጻሊ ይሕተታ ኣለዋ። እዘን ትካላት፡ እተን ንህዝቢ ክፉታት ዝኾና ትካላት እየን።
ተወሳኺ ተግባራዊ መምርሒ ንህዝባዊ ኣኼባታትን ጽምብላትን። እቲ ቁጽሪ ተሳታፊ ብመንጠን ናይቲ ፍጻመ ኩነታት እዩ ዚውሰን፡ ማለት፡ ኣብ ውሽጢ ገዛ ዲዩ ወይስ ኣብ ደገ ዚካየድ፡ እቲ ገዛ ወይ ቦታ'ኸ ክሳዕ ክንደይ ገፊሕ እዩ ዚብሉ ቅድመ ኩነታት ኪግምገሙ ይግባእ። እቲ መንግስቲ ነቲ ኣብ ደገ ዚካየድ ናይ ጉያ ስፖርት እውን ኪካየድ ዚኽእል ምዃኑ ይግምግሞ ኣሎ።
ኣብዚ እዋን'ዚ፡ እቲ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ነቶም ኣብ 2002 ድሕሪኡን እተወልዱ ዕብይ ዝበሉ መንእሰያት ኣብ እተወደበ ናይ ስፖርትን ትርፊ-ግዜን ንጥፈታት፡ ኣብ ውሽጢ ገዛን ኣብ ደገን፡ ንኺሳተፉ ዘሎ ተኽእሎ ክፉት ገይሩዎ ኣሎ። ከምዚ መግበሪኡ፡ እቲ ኣወንታዊ ናይ ህጻናትን መንእሰያትን ኣካላዊ ንጥፈታት ዝያዳ ረብሓ ስለ ዘለዎ እዩ፡ ስለዚ ድማ ኣብቲ ህዝባዊ መምርሒታት ለውጢ ገይሩ ኣሎ።
ኣብዚ ናይ ለበዳ ግዜ፡ ንስፖርታዊ ንጥፈታት ብዚምልከት፡ ነቶም ልዕሊ 13 ዓመት ዝዕድሚኦም መንእሰያት ምምልማልን ከም ዚቕጽሉ ምግባርን ዚግበር ጻዕሪ፡ በዳሂ ኮይኑ ኣሎ። ገለ መንእሰያት ነቲ ስፖርት ፈጺሞም ራሕሪሖምዎ ከይከዱ ዓቢ ስግኣት ኣሎ።
- ስለዚ፡ ህጻናትን መንእሰያትን፡ ኩነታቱ ብዝፈቐዶ መገዲ ብቕልጡፍ ናብ ስፖርታዊ ንጥፈታት ኪምለሱ ኣዚዩ ኣገዳሲ ምዃኑ እቲ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ይግምት። ከምዚ ኪኸውን ከሎ ግን፡ ነቲ ናይ ርሕቀትካ ምሕላውን፡ ምስ ሓመምካ ኣብ ገዛ ምጽናሕን፡ ንግሩም ናይ ንጽህና ኣገባብ ምኽታልን ዚምልከት መምርሒ ኪሰዓብ ይግባእ። ከም ግምትና፡ እቲ ናብ ተመሃሮ 2ይ ደረጃ ቤትትምህርቲ ዝዓለመ ናይ ምኽፋት ስፖርት ኣወንታዊ መዳይ፡ ብዝያዳ ኣርባሒ ኮይኑ ንረኽቦ፡ ይብል ጠቕላሊ ሓለቓ ዮሃን ካርልሶን።
መንግስቲ ሽወደን፡ ነቲ ኣብ ሰነ 1-2021 ኪቐርብ ዚሕሰብ ዘሎ ዲጂታላዊ ወረቐት ምስክር ክታበት ንምዳላው ንሰለስተ ትካላት ከም ዕማም ሂባተን ኣላ። ከምዚ ዝበለ ወረቐት ምስክር ካብ ብዙሓት ሃገራት ኣብ ግዜ ናይ ምእታው መገሻ ኪድለ እዩ፡ ወይ ድማ ኣብ ናይ ባህልን ስፖርትን ፍጻመታት።
- ዲጂታላዊ ወረቐት ምስክር ብምዝውታር ነቲ ውዱእ ክታበት ከተርእዮ ዝቐልጠፈን ዝቐለለን ይኸውን፡ ይብል ዲጂታላዊ ሚኒስተር ኣንደሽ ኢገማን ኣብቲ ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ።
በዓልስልጣን ዲጂታላዊ ምምሕዳር (Digg) ነቲ ዕማም ኪመርሖ ተወዚዑ ኣሎ። እቲ ዕማም ምስ ኢ-በዓልመዚ ጥዕና (E-hälsomydingheten)፡ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ከምኡውን ናይ ሽወደን ኮሙናትን ወረዳታትትን (SKR) ብምትሕብባር ኪካየድ እዩ። እቲ ዕላማ፡ ነቲ ዲጂታላዊ ወረቐት ምስክር ንምድላው ዚህሉ ተክኒካዊ መፍትሒ፡ ካብ ሰነ 1 ናይዚ ዓመት'ዚ ድሉው ንምግባር እዩ።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ነቲ ኣንጻር ኮቪድ-19 ክታበት ዚምልከት ቀዳምነት፡ ቀዪሩዎ ኣሎ። ኩሉ ሰብ 65 ዓመት ዝመልአ ኣብቲ ናይ መድረኽ 2 ክታበት ቀዳምነት ተዋሂቡዎ ኣሎ። ኣቐዲሙ እቶም ካብ 70 ዓመት ንላዕሊ እዮም ኣብዚ ዝምደቡ ነይሮም። ኣብዚ እዋን'ዚ፡ እቶም ካብ 60 ዓመት ንላዕሊ ዝኾኑን ገለ ሕማም ዘለዎምን እዮም ኣብቲ ሳልሳይ መድረኽ ዚምደቡ።
ናይ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ናይ ቀዳምነት ምደባ፡ ነተን ኣብ ጸረ ኮቪድ-19 ክታበት ተጸሚደን ዘለዋ ኮሙናትን ወረዳታትን ከም መምርሒ እዩ ቀሪቡ ዘሎ። እቲ ዕላማ፡ ነቶም ኣንጻር ሓደገኛ ሕማም፡ ምክልኻል ዘድልዮም ሰባት ቀዳምነት ንምሃብ እዩ።
እቲ መርመራ ናይ 48 ሰዓታት ዕድመ ዘለዎ ኪኸውንን ኣብቲ ምእታውካ ድማ ኪቐርብን ይግባእ። እዚ ጠለብ'ዚ ኪተኣታቶ ዝኸኣለ፡ ምዝርጋሕ ናይቶም እተፈላለዩ ናይ ቫይረስ ዓሌታት ንምንካይ እዩ፣ እቲ ሰብ ካበየናይ ሃገር ከም ዝመጸ ብዘየገድስ ድማ ንኹሉ ልዕል 18 ዓመት ዝዕድሚኡ ይምልከት።
እዚ ናይ መንግስቲ ውሳኔ'ዚ፡ ብሓደ ወገን ነቲ ኣቐዲሙ ንደንማርክን ኖርወይን ዓባይ ብሪጣንያን ካልኦት ሳልሳይ ሃገራት ዚምልከት ዝነበረ ናይ ምእታው ክልከላ ንምድልዳል እዩ፡ ብኻልእ ወገን ድማ ሽወደን ነቶም ካብ እተፈላለዩ ሃገራት ዚብገሱ መገሻታት ብዚምልከት ሓድሽ ናይ ምእታው ክልከላ ንምትእትታው እዩ።
ኣስትራ ዘነካ ክታበት፡ ብቐዳምነት ነቶም ዕድሜኦም ኣብ መንጎ 18ን 64ን ዝኾነ ሰባት ኪወሃብ ከም ዘለዎ፡ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ይሕብር። ልዕሊ 64 ዝዕድሜኦም ሰባት ኣብ ክንድኡ ካብቲ ኣቐዲሙ ተቐባልነት ዝረኸበ ናይ ፋይዘርን (Pfizer) ሞደርናን (Moderna) ክታበት ኪወሃቦም ይግባእ።
ክሳዕ ሕጂ ግን፡ እቲ ኣስትራ ዘነካ ክታበት፡ ነቶም ኣረጋውያን ክሳዕ ክንደይ ኣንጻር ኮቪድ-19 ኪከላኸለሎም ዓቕሚ ምህላዉ እኹል ዳታ ወይ ሓበሬታ የሎን። ከምዚ ዝበለ ሓበሬታ ንምህላው ክሳዕ ጽድያ ምጽባይ የድሊ። ክሳዕ ሽዑ ግን፡ እቲ ኣስትራ ዘነካ እተባህለ ክታበት ብቐዳምነት ነቶም ዕድሚኦም ካብ 65 ንታሕቲ ዝኾነ ሰባት ምሃብ ከም ዝሓይሽ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ይሕብር።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ልዕሊ 2000 መርመራታት ድሕሪ ምክያዱ፡ እቲ ባህርያቱ ዝለወጠ/ቅዩጥ ብሪጣንያዊ ፍሉይ ዓሌት ቫይረስ፡ ኣብ ሽወደን ከም ዝኣተወ ፈሊጡ። ካብቲ ቅምሶታት ዓሰርተው-ክልተ ሚእታዊት ናይቲ ብሪጣንያዊ ዓሌት ቫይረስ ምዃኑ ተገሊጹ።
– ኣብ ሽወደን፡ ብደረጃ ወረዳ ብዛዕባ ምዝርጋሕ ለበዳ ውሑስ መደምደምታ ምሃብ ጌና ግዜኡ ኣይበጽሐን። ይኹንምበር፡ ኣብቲ ናይ ቅምሶ መርመራ፡ ብዙሕ ኣጋጣሚታት ኪርከብ ብምኽኣሉ፡ ንሕና ከምቶም ካልኦት ኤውሮጳውያን ሃገራት ናይቲ ብሪጣንያዊ ዓሌት ቫይረስ ቀጻሊ ዝርጋሐ ከም ዘሎና እዩ ዘመልክት፡ ትብል ሳራ ቢፉሽ ኣብ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ናይ ክፍሊ ሓላፊት።
ኩሎም ኣብ ወጻኢ ሃገር ገይሾም ዝነበሩ፡ ምስ ተመልሱ ኪምርመሩን፡ ብድሕሪኡ ድማ ድሕሪ ሓሙሽተ መዓልታት ብተወሳኺ ኪምርመሩን፡ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ይጽውዕ። ብተወሳኺ ድማ፡ ንሳቶም እቲ ሓድሽ ዓሌት ቫይረስ ኣብ ሃገርና ኣትዩ ቀጻሊ ንምዝርጋሕ ዘለዎ ተኽእሎ ንምቕናስ፡ ንሓደ ሰሙን ዚኸውን ምስ ካልኦት ሰባት ካብ ምርኻብ ኪቑጠቡ ይግባእ።
ኤውሮጳዊ ሕብረት-ኮሚሽን ነቲ ጸረ ኮቪድ-19 ዝኾነ ኣስትራ ዘነካ ክታበት ኣጽዲቑዎ ኣሎ። እዚ፡ እቲ ኣብዚ እዋን'ዚ ብኤውሮጳዊ ሕብረት ኪዝውተር ዚኽእል ሳልሳይ ክታበት እዩ።
ብመሰረት ናይቲ ኤውሮጳዊ በዓልመዚ መድሃኒት ኣብ ክታበት ኣስትራ ዘነካ ዝገበሮ ግምገማ፡ እቲ ክታበት ነቲ ናይ ኤውሮጳዊ ሕብረት ንውሕስነትን ብቕዓትን ደረጃን ኣሰራርሓን ዚምልከት ቅድመኩነት የማልኦ ከም ዝኾነ ተሓቢሩ።
- ኣብ ልዕሊ እተን ክልተ ዛጊት ዝጸደቓ ናይ mRNA-ክታበታት፡ እዚ ምህላውና ኣዚዩ ጠቓሚ እዩ። እዚ ክታበት'ዚ ንምዕቋሩን ንምዝውታሩን ቀሊል እዩ፡ ጽቡቕ ውሕስነት ድማ ኣለዎ፡ ትብል ኻርሎታ በርይክቪስት፡ ኣወሃሃዲት ክታበት ኣብ ትካል ፍርያት መድሃኒት።
ናይ ኣስትራ ዘነካ ናይ ምክልኻል ብቕዓት፡ 60 ካብ ሚእቲ ምዃኑ እቲ ትካል ፍርያት መድሃኒት ይሕብር። እዚ ድማ ካብተን ኣቐዲመን ዝጸደቓ ክልተ ጸረ-ኮቪድ-19 ክታበታት ይትሕት። ይኹንምበር፡ ኣብቲ ናይ ጥቕምን-ኣስጋእነትን ሚዛን፡ ኣወንታዊ ሳዕቤን/ጥቕሚ ኣለዎ።
እቲ ካብ ደንማርክን ኖርወይን ዓባይ ብሪጣንያን ናብ ሽወደን ዚካየድ ጕዕዞ ክልኩል እዩ። ግን ገለ ሕድገታት ድማ ኣሎ። ፖሊስ ነዚ ጉዳይዚ ናብ ፍሉይ መሰጋገሪ-ዶብ የተሓላልፉዎ።
እቶም ኣብ ሽወደን ዚቕመጡ ወይ ዚሰርሑ ወይ ድማ ህጹጽ ስድራቤታዊ ምኽንያት ዘለዎም፡ ኪኣትዉ ይኽእሉ እዮም። ነቶም ኣብ ሽወደን ዚቕመጡ ወለዶም ኪረኽቡ ዚጓዓዙ ትሕቲ 18 ዓመት ዝዕድሚኦም ቆልዑን ነቶም ብናይ ጥዕናን ክንክንን መጎዓዝያ ዚጓዓዙን እቲ መምርሒ ኣይምልከቶምን እዩ።
ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ፡ ነቶም ካብ EU/EES/ ሃገራት ዞባ ሸንገንን ወጻኢ ዚፍጸሙ ኣድለይቲ ዘይኮኑ መገሻታት ዚምልከት ናይ ዘይምትብባዕ መምርሒ ክሳዕ መጋቢት 15 ንኺናዋሕ ወሲኑ ኣሎ።
ሓደ ሰብ፡ ቅድሚ ከምዚ ዝበለ መገሻ ምፍጻሙ፡ ኣብዚ እዋን'ዚ ግድን ኣድላዪ ዲዩ ኢሉ ኪሓስብ ከም ዚግባእ እቲ መምርሒ የዘኻኽር። መብዛሕትአን ሃገራት ዶባተን ዓጽየን እየን ወይ ድማ ነቲ ምእታውን ምውጻእን ዚምልከት መገሻታት ሰፊሕ ቀይዲ ገይረናሉ እየን፡ ከምኡውን ናይ ውሸባን ሰዓታት እቶ-እቶ መምርሒ ሂበን እየን።
እቶም ኣብ ወጻኢ ዘለዉ ሽወደናውያን ገያሾ፡ ኣብቲ svensklistan ኪምዝገቡ ይሕበሩ ኣለዉ (እቲ ገጽ ብቛንቋ ሽወደን እዩ)። ነቲ ናይ UD Resklar ኣፕሊከሽን ኣብ ሞባይልካ ምምላኡ እውን ጽቡቕ እዩ። ኣብኡ ናይቲ ኤምባሲ ናይ መገሻ መምርሒ ኣሎ። ነቲ እትርከበሉ ሃገር ዚምልከት መጠወቒ ምልክታ ጠውቆ።
እቲ ንዓባይ ብሪጣንያን ኖርዲርላንድን ከምኡውን ኖርወይ ዝዓለመ ኣቐዲሙ ከም ብሓድሽ እተወሰነ ናይ ዘይምትብባዕ መምርሒ፡ ክሳዕ ካልእ መምርሒ ዚትክኦ ከገልግል እዩ።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ንኹላቶም ካብ ኖርወይ ተበጊሶም ኣብ ሽወደን ዚገይሹ፡ ወይ ድማ ኣብ ቀረባ ግዜ ኣብኡ ነይሮም እንተ ኾይኖም፡ ናይ ኮቪድ-19 መርመራ ኪገብሩን ምስ ካልኦት ርክብ ከይገብሩን ይምሕጸን።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ንኹሎም እቶም ካብ ኖርወይ ናብዚ ዚጎዓዙ ሰባት ወይ ድማ ኣብዘን ዝሓለፋ 14 መዓልታት ኣብኡ ዝነበሩ፡ ኣብ ገዛ ብውሕዱ ሸውዓተ መዓልቲ ኪውሸቡ፡ ምስ ካልኦት ርክብ ከይገብሩ፡ ኣብ ሽወደን ምስ ኣተዉ ሽዑ ሽዑ መርመራ ከካይዱን ብድሕሪኡ ድማ ሓሙሽተ መዓልታት ጸኒሖም መርመራ ኪገብሩን ይምሕጸን። እቶም ኣብቲ ቤተሰብ ዘለዉ ካልኦት ኣባላት እውን ክሳዕ ናይ ቅምሶ መልሲ ዚውሃቦም ኣብ ቤቶም ኪጸንሑ ይግባእ።
እቶም ናብ ኖርወይ እናተመላለሱ ዚሰርሑ፡ ኣብ ስራሕ ምስ ዘይህልዉ፡ ብዘይካ ነቶም ኣብ ቤተሰቦም ዘሎዉ ሰባት ምስ ካልእ ከይራኸቡ ኪጥንቀቑ ይግባእ። ኖርወይ፡ ነቶም ተመላለስቲ ሰራሕተኛታት ቀጻሊ መርመራ ትገብረሎም እያ፡ ስለዚ ኣቶም ተመላለስቲ ሰራሕተኛታት ባዕላቶም ካልእ መርመራ ኪገብሩ ኣየድልን። እቶም ምስ ተመላላሳይ ሰራሕተኛ ዚቕመጡ ሰባት ምስ ካልኦት ሰባት ካብ ምርኻብ ኪቕየዱ ኣየድልን።
ብዛዕባ'ዚ ሓድሽ ዓሌት ቫይረስ ብዙሕ ዚፍለጥ ነገር የሎን፡ መርመራ ግን ይካየድ ኣሎ፡ ማለት ካብ ካልእ ዓይነት ቫይረስ ዝያዳ ተላባዒ ምዃኑን ዘይምዃኑን ንምርግጋጽ።
መንግስቲ፡ ነቲ ካብ ደንማርክ ናብ ሽወደን ምእታው ዚምልከት ግዜያዊ ክልከላ ንኖርወይ እውን ከም ዚምልከት ይሕብር። እቲ ናይ ምእታው ክልከላ ናብ ሰኑይ ጥሪ 25 ዘውግሕ ኣብ ግብሪ ይውዕል፡ ክሳዕ ለካቲት 14 ድማ ይጸንሕ።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ እቲ ኣስጋኢ ዝኾነ ለበዳ ምስቲ ሰፊሕ ዕጽዋ ተሓዊሱ፡ ንብዙሓት ሰባት ናብቲ ሽወደናዊ ወገን ዶባት ከም ዚውሕዙ ኪገብር ከም ዚኽእል ገምጋም ኣለዎ።
እዚ ድማ ነተን ኣብ ቀረባ ዶብ ዘለዋ ሽወደናውያን ኮሙናት ጽቕጥቅጥ ኪፈጥረለን ይኽእል እዩ፡ እዚ ድማ ብወገኑ ነቲ ሓድሽ ዓይነት ቫይረስ ብተወሳኺ ናብ ሽወደን ከም ዚዝርጋሕ ኪገብሮ ይኽእል እዩ።
እቲ ካብ ኖርወይ ናብ ሽወደን ንምእታው ዚምልከት ክልከላ ምስቲ ኣቐዲሙ ንደንማርክ ዚምልከት ዝነበረ ክልከላ ተመሳሳሊ እዩ። እቲ ሕድገታት እውን ተመሳሳሊ እዩ፡ ማለት፡ እቶም ኣብ ሽወደን ዚቕመጡ ወይ ዚሰርሑ ሰባት፡ ኣቕሑ ዘመላልሱን ወይ ድማ ካልኦት ኣብ መጎዓዝያ ዚሰርሑ ሰባትን ከምኡውን ህጹጽ ስድራቤታዊ ምኽንያት ዘለዎምን፡ ካብዚ ክልከላ'ዚ ናጻ እዮም።
እቲ መምርሒ፡ ኤውሮጳዊ ናይ መልከፍቲ ምክልኻል ትካል ECDC ነቲ ምንጩ ኣብ ብራዚል ዝኾነ ሓድሽ ዓሌት ቫይረስ ድሕሪ ምምዝጋቡ እዩ ወጺኡ። ቅድሚኡ እውን ዓባይ ብሪጣንያን ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃን ዝመበገሲኡ ዓሌት ቫይረስ ተመዝጊቡ ነይሩ እዩ።
ስለዚ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ነቶም ካብ ብራዚልን ዓባይ ብሪጣንያን ደቡብ ኣፍሪቃን ዚመጽኡ ተጓዓዝቲ ኣብ ገዝኦም እንተ ወሓደ ንሸውዓተ መዓልታት ኪውሸቡን ብዚከኣል መጠን ድማ ምስ ሰብ ከይቀርቡን ይመክር። ከምኡውን እቲ ገያሻይ ኣብ ሽወደን ምስ ኣተወ ኪምርመር፡ ጸኒሑ ድማ ድሕሪ ሓሙሽተ መዓልቲ ዳግማይ ኪምርመር ይሕተት ኣሎ። ኣብቲ ቤተሰብ ዚርከቡ ካልኦት ኣባላት እውን ክሳዕ ናይ ቅምሶ መርመራ መልሲ ዚመጾም ኣብ ገዛ ኪጸንሑ ይሕተቱ ኣለዉ።
መንግስታውያን ትካላት፡ ነቲ ካብ ገዛኻ ኴንካ ምስራሕ ዘሎ ተኽእሎ ከም ዚዓቢ ኪገብራ እየን። እዚ ድማ ክሳዕ ለካቲት 7-2021 ኪናዋሕ እዩ። ኩላቶም ሰብ ሞያ ካብ ገዛ ኮይኖም ኪሰርሑ ተኽእሎ ሰለ ዘየልቦ፡ ነቶም ተነቀፍቲ ናይ ስራሕ ቦታታት ቁጽጽር ኪግበረሎም እዩ።
እቲ ን2ይ ደረጃ ኣብያተትምህርቲ ዚምልከት ብበዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና እተኣመመ ክልከላ፡ ክሳዕ መጋቢት 1-2021 ኪናዋሕ እዩ። እቲ ትምህርቲ ብምትሕውዋስ ማዕዶኣዊ ወይ ርሕቀታዊ ከምኡውን ብናይ ቅርበት መገዲ ኪካየድ እዩ።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ነቶም ኣብ 2005ንን ድሕሪኡን እተወልዱ ህጻናትን መንእሰያትን ብዚምልከት፡ ኣብ እተወደበ ስፖርትን ናይ ትርፊ ግዜ ንጥፈታትን ኣብ ውሽጢ ገዛን ኣብ ደገን ንኺሳተፉ ጥያቔ ኣቕሪቡ፡ ከምኡውን ንመንግስቲ ነቲ ኣቐዲሙ ዘቐምጦ መምርሒታት ከፍኩሶ ሓቲቱዎ።
ብመሰረት እቲ ንመንግስቲ ብምውካል ብቻምበር ንግዲ ተፈሪሙ ዘሎ ስምምዕ፡ ኩሉ እቲ ቅድሚ ሕጂ ኣብቲ ናይ መድሃኒት ኢንሹራንስ ኣትዩ ዘይነበረ ናይ ኮቪድ-19 ክታበት፡ ሕጂ ኣትዩ ኣሎ።
- እቲ ንውልቀሰብ ዚምልከት ናይ ኢንሹራንስ ውሕስነት፡ ነቲ ኪጓነፍ ዚኽእል ኣሉታዊ ሳዕቤናት ክታበት ዚሽፍን ጥንካረ ኪህሉዎ ኣገዳሲ እዩ፡ ትብል ሚኒስተር ማሕበራዊ ጉዳያት ለና ሃለንገርን።
እቲ ካብ ሰዓት 8 ምሸት ክሳዕ ሰዓት 11 ቅድሚ ቀትሪ ኣልኮል ንምስሳይ ዚምልከት ክልከላ፡ ክሳዕ ጥሪ 24 ተናዊሑ ኣሎ። ናይዚ ክልከላ'ዚ ዕላማ፡ ንምስፍሕፋሕ ኮሮና ቫይረስ ንምቕናስ እዩ።
ናይዚ ውሳኔ'ዚ ድሕረባይታ፡ እቲ ብዓቢ ደረጃ ዚላባዕ ዘሎ ናይ ኮቪድ-19 ልኽፈት እዩ። ኣብ ቢስትሮታትን ባራትን ኣብያተመግብን ምጽናሕ ምስቲ ዚውስኽ ዘሎ ምስፍሕፋሕ ለበዳ ኪዛመድ ይኽእል እዩ።
ኣብ ኣብያተትምህርትን ኣብ ህዝባዊ መጎዓዝያን ጽቕጥቅጥ ንኸይፍጠር ብማለት፡ መንግስቲ ነተን 2ይ ደረጃ ኣብያተትምህርቲ ብናይ ርሕቀት ትምህርቲ ትምህርቲ ኪህባ ወሲኑ። እቲ ውሳነ ካብ ጥሪ 11 ኣብ ግብሪ ይውዕል።
ቅድሚ ርሕቀታዊ ትምህርቲ ኣብ ግምት ምእታዉ፡ እቲ ሓለቓ ቤትትምህርቲ ጽቕጥቅጥ ንምልጋስ ካልእ ስጉምቲ ፈጺሙ ተወሲዱ ምዃኑ ከረጋግጽ ይግባእ። ኣብቲ ናይ መንግስቲ ውሳኔ፡ ነቲ ናይ ለበዳ ምዝርጋሕ ንምቕናስ ዚውሰዱ ስጉምቲታት፡ ከም ኣብነት፡ ኩላቶም ተመሃሮ ብሓደ ግዜ ኣብቲ ቤትትምህርቲ ከይህልዉ ብማለት ነቲ ናይ ትምህርቲ ሰዓታት ምልዋጥ፡ ካልእ ቦታ እንተሎ ምዝውታር፡ተመሃሮን መምህራንን ካብ እተፈላለዩ ክላሳት ብሓደ ዚእከቡሉ ንጥፈታት ከም ዘይካየዱ ምግባር፡ ይርከቡዎም።
ማዕዶኣዊ ትምህርቲ Fjärrundervisning ኪብሃል ከሎ ምልልሳዊ ትምህርቲ ኮይኑ ብሓበሬታውን መራኸብያውን ተክኒክ እዩ ዚምራሕ፡ ኣብኡ ድማ እቶም ተምሃሮን መምህራንን ብቦታ ኪፈለለዩ ከለዉ ብግዜ ግን ኣይፈላለዩን እዮም።
ርሕቀታዊ ትምህርቲ Distansundervisning ፡ኣናሎግ ወይ ዲጂታል ኪኸውን ይኽእል እዩ። መብዛሕታኡ ግዜ ተምሃሮን መምህራንን ኣብ እተፈላለየ ቦታ እዮም ዚህልዉ፡ ግን ኣብ ሓደ ውሱን ግዜ ብሓደ ይሰርሑ ወይ ድማ ንኣብነት ነቲ ኣብ ውሁብ ግዜ ዚሰላሰል ዕዮ ብሓደ ይሰርሑዎ። መብዛሕትኡ ግዜ መምህራንን ተመሃሮን ሰነድን ቪደዮ-ዘተን ቻት ብሓባር ይጥቀሙ። ንሳቶም ብቦታን ግዜን ኪፈላለዩ ይኽእሉ እዮም።
ካብ ጥሪ 10 ጀሚሩ፡ ቡቲካትን ሽፉናት ዕዳጋታትን ጂምን መሐምበሲታትን ንሓደ ሰብ ዓሰርተ ትርብዒት/ስኴር ሜትሮ ከም ዚህሉዎ ኪገብራ ይግባእ። ብተወሳኺ፡ እቲ ኣብ በዓላትን ጽምብላትን ኣኼባታትን ዚህሉ ናይ ተሳተፍቲ ብዝሒ ኣብ ሸሞንተ ተደሪቱ ኣሎ። መንግስቲ ነዚ ዝወሰነ ኣብቲ ሓድሽ ናይ ለበዳ ሕጊ ብምምርኳስ እዩ።
ነተን ነቲ መምርሒ ዘይስዕባ ትካላት፡ መቕጻዕቲ ኪብየነለን ይኽእል እዩ። ነታ መምርሒ ዘይትስዕብ ትካል ዚምልከት ናይ ምዕጻው ዝርርብ እውን ኪካየድ ይኽእል እዩ።
ባይቶ ሽወደን ነቲ ብመንግስቲ ዝተኣመመ ግዜያዊ ንለበዳ ዚምልከት ሕጊ ተቐቢሉዎ። እቲ ሕጊ ንብዙሓት ትካላት ብመምርሒ ከም ዚኸዳ ኪገብር እዩ። ንኣብነት፡ ሓደ ሰብ ብመሰረት'ቲ ሕጊ፡ ድኳናትን ጂምን ኪዓጹ ይኽእል። እዚ ግዝያዊ ንኮቪድ-19 ዚምልከት ሕጊ፡ ካብ ጥሪ 10 ጀሚሩ ክሳዕ መስከረም 30-2021 ከገልግል እዩ።
ናይ ወረዳታት ምምሕዳር ቦርድን ኮሙናትን ንዞባዊ ስጉምቲታት ብዚምልከት ክውስና ይኽእላ፡ ንኣብነት፡ ንሓደ ትካል ንምዕጻው። ከምኡውን ነቶም ንውልቃዊ ኣኼባታት ዚካረዩ ኣባይትን ቦታታትን፡ ቅየዳታት ምንባር ይከኣል እዩ።
መንግስትን ሰብመዝን ብመሰረት ናይዚ ሓድሽ ሕጊ፡ ካብ ዝሓለፈ ግዜ ብዚዛይድ መገዲ ኣብ ብዙሕ ትካላት፡ ንምክልኻል ለበዳ ዚምልከት መምርሒታት ኪውስኑ ይኽእሉ ኢዮም። ንኣብነት፡ ኣብ ጂም፡ ናይ ስፖርት ቦታታት፡ ኣብያተንባብ፡ ኣብ በረኻታት ቴንዳ ምትካል፡ ኣብያተመዘክር፡ ናይ እንስሳታት ሕዛእቲ፡ ሽፉናት ድኳናት፡ ቡቲካት፡ ናይ ኣገልግሎት መሳለጥያታት፡ ናይ ጽባቐ ሳሎናት፡ ናይ ጽብምብል ቦታታትን ህዝባዊ መጎዓዝያታትን። እዚ ሓድሽ ሕግ'ዚ ነቲ ብዝሒ በጻሒ እውን ይድርቶ እዩ፡ ጽቕጥቅጥ ንምኽልካል ድማ ናይ መኽፈቲ ሰዓታት ኪቕይር ይኽእል እዩ።
መንግስቲ፡ ነቲ ኣጠቓቕማ ህዝባዊ ቦታታት እውን ደረት ኪገብረሉ ይኽእል እዩ። ንኣብነት፡ ኣብ ህዝባዊ ቦታታት ክንደይ ሰባት ከም ዚእከቡ፡ ከምኡውን ኣብ ገሊኡ ቦታታት ናይ ምጽናሕ ክልከላ ምግባር። ንኣብነት፡ ኣብ መሐምበሲታት፡ ናይ ከተማ መናፈሻታትን ተመሳሰልትን።
ናይ ኤውሮጳ በዓልመዚ መፍረዪ መድሃኒት EMA፡ ምጽዳቕ ክታበት ኮቪድ-19 ኪሰላሰል ይደሊ። እቲ ናይ ኤውሮጳዊ ሕብረት ኮሚሽን፡ ብዝሓለፈ ሮቡዕ ነቲ ክታበት ቅድመኩነታዊ ምጽዳቕ ኣንቢሩሉ ኣሎ።
ናይ EMA ገምጋም ከም ዚሕብሮ፡ እቲ ክታበት ነቲ ናይ ኤውሮጳዊ ሕብረት ንውሕስነትን ብቕዓትን ደረጃን መስርሕን ዚምልከት ጠለባት የማልኦ እዩ። እዚ፡ እቲ ኤውሮጳዊ ሕብረት ኮሚሽን ከም ጸረ-ኮቪድ-19 ክታበት ዘጽድቖ ዘሎ ካልኣይ ክታበት እዩ።
– ናይ ሞደርና ክታበት፡ ምስቲ ቅድሚኡ ዝጸደቐ ኮሚርናቲ (Comirnaty) እተባህለ ክታበት ብተመሳሳሊ ተክኒካዊ መገዲ እተሰርሐ እዩ። እዚ ሓድሽ ክታበት'ዚ 94% ኣንጻር ኮቪድ-19 ናይ ምክልኻል ዓቕሚ ኣለዎ፡ እቲ ዘኸትሎ ጎድናዊ ሳዕቤናት ድማ ቅቡልን ትጽቢት እተነብረሉን እዩ፡ ትብል ኻርሎታ በርይክቪስት፡ ኣብ መፍረዪ መድሓኒት፡ ናይ ክታበት ኣወሃሃዲት።
ኣብቲ ምስ 30 000 ተሳተፍቲ እተገብረ ናይ ቅምሶ መርመራ፡ ክታበት ሞደርና ነቶም ቅድሚ ሕጂ መልከፍቲ ኮቪድ-19 ዘይነበሮም ሰባት ብኸመይ መገዲ ከም ዚከላኸለሎም ተጸኒዑ። ብሓፈሻ፡ እቲ ክታበት 94% ኣንጻር ኮቪድ-19 ናይ ምክልኻል ዓቕሚ ከም ዚህብ እቲ መጽናዕቲ ኣርእዩ።
እቲ ንዝጸደቐ ሽወደናዊ ፍርያት ዚምልከት ናይቲ ክታበት ሓበሬታ፡ ኣብ ዝቐልጠፈ እዋን ኪሕተም ከም ዝኾነ መፍረዪ መድሃኒት ይሕብር። እቲ ሓበሬታ ነቶም ኣብ ሆስፒታላት ዚሰርሑ ዚምልከት ኮይኑ፡ ንሓፋሽ ዝዓለመ ጽሑፋዊ መግለጽን፡ ምስቲ ምጽዳቕ ክታበት እተኣሳሰረ ናይ ቅድመኩነት ሓበሬታ እውን ኣለዎ።
ቅድመኩነታዊ ምጽዳቕ ኪብሃል ከሎ፡ ነቲ ሕክምናዊ ጠለብ ዘማልእ መድሃኒት፡ ከም ናይዚ ሕጂ ዘሎ ለበዳ፡ ብኣጋኡ ንኺዕደል ብማለት ዘቃልል ናይ መምርሒ መካኒዝም እዩ።
እቶም ኣብ ቀረባ ግዜ ናብ ዓባይ ብሪጣንያን ናብ ደቡብ ኣፍሪቃን ተጓዒዞም ዝነበሩ፡ ምስ ተመልሱ ኣብ ገዝኦም ብውሕዱ ንሸውዓተ መዓልታት ኪውሸቡን ብእተኻእለ መጠን ምስ ካልኦት ከይቀርቡን፡ ድሕሪ ምምጻኦም ብቕልጡፍ መርመራ ኪገብሩን ድሕሪኡ ድማ ድሕሪ ሓሙሽተ መዓልታት ኪምርመሩን በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ይምሕጸን። እቶም ኣባላት ስድራቤት እውን ክሳዕ ናይ ቅምሶ መርመራ ዚካየደሎም ኣብ ገዛ ኪጽንሑ ይግባእ።
ናይዚ ብበዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ተዋሂቡ ዘሎ መምርሒ ምኽንያት፡ እቲ ናይ ደቡብ ኣፍሪቃ ፍሉይ ዓይነት ኮቪድ-19 ኣብ ሃገር ሽወደን ስለ እተራእየ እዩ። ብተወሳኺ'ውን ናይ ዓባይ ብሪጣንያ ፍሉይ ዓይነት ኮቪድ-19 ኣብ ሃገር ሽወደን ተራእዩ ኣሎ። ኩሉ'ቲ መልከፍቲ ምስቲ ናይቶም ነዘን እተጠቕሳ ሃገራት ዝበጽሑወን ወይ ድማ ካብአን ዝኣተዉ እተተሓሓዘ እዩ።
- እቲ ሓድሽ መልከፍቲ ነቲ ናይ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ናይ ኣስጋእነት ገምጋም ኣይጸልዎን እዩ። ይኹንምበር፡ ኩሉ ተጓዓዛይ ነቲ ኣብ ምብጻሕ ሃገራት ዓባይ ብሪጣንያን ደቡብ ኣፍሪቃን ዚግበር ጕዕዞ ዚምልከት መምርሒ ኪስዕቦ ከም ዘለዎ ብዕቱብነት ኪረአ ይግባእ፡ ኩሉ ሰብ ድማ ነቲ ምዝርጋሕ ለበዳ ንምቕናስ ነቲ መምርሒታት ኪኽተሎ ኣገዳሲ እዩ፡ ይብል ናይ ሃገር ሽወደን ስነ-ለበዳዊ ክኢላ፡ ኣንደሽ ተግነል።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ንገያሾ፡ ኣብ ህዝባዊ መጎዓዝያ ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ኪገብሩ ይዕድም። እቲ መምርሒ ኣብ መዓልታት ስራሕ፡ ካብ ሰዓት 7-9 ከምኡውን ካብ ሰዓት 16-18 ንዚካየዱ ጕዕዞታት ይጥርንፍ። እዚ ንመሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ዚምልከት ሓድሽ መምርሒ ካብ ጥሪ 7-2021 ይጅምር።
እቲ ናይ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ሓድሽ መምርሒ፡ ነቶም ብህዝባዊ መጎዓዝያ ዚጐዓዙን ኮፍ መበሊ ኪምዝግቡ ብዘይኽኣሎም ድማ ርሕቀቶም ኪሕልዉ ዚጽግሞም ተጓዓዝቲ እዩ ዚምልከት። እቶም ተጓዓዝቲ፡ መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ዚገብሩ ብፍላይ ኣብተን ብዙሕ ሰብ ብሓደ ዚጐዓዘለን እዋናት ኪኸውን ይግባእ፡ ማለት ኣብ መዓልታት ስራሕ፡ ካብ ሰዓት 7-9 ከምኡውን ካብ ሰዓት 16-18 ኣብ ዚካየዱ ጕዕዞታት።
ተጓዓዝቲ ናይ በይኖም ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ኪህሉዎም ሓላፍነቶም እዩ፡ ዝበለጸ ድማ CE ምልክት ዘለዎ። ይኹንምበር፡ ገለ ሰብ ናቱ መሸፈኒ ሒዙ ስለ ዘይመጽእ፡ እተን ናይ መጎዓዝያ ተሽከርከርቲ ኩባንያታት ነቲ ዘይብሉ ኪቕርባሉ እንተ ዚኽእላ ዝበለጸ እዩ።
ወረዳ ሶርምላንድ፡ እቲ መጀመርያ ኣብ ዓባይ ብሪጣንያ እተራእየ ሓድሽ ዓይነት ቫይረስ ኮቪድ-19 ከም ዝተራእያ ሓቢራ። እቲ መልከፍቲ ምስ ተራእየ፡ ብቕልጡፍ ናይ ኣሰር እለሻ ተጀሚሩ፡ ይኹንምበር እቲ ናይ ምዝርጋሕ ኣስጋእነቱ ኣዚዩ ትሑት እዩ።
እቶም ፖዚቲቭ እተባህሉ ሰባት ንበዓል ልደት ካብ ዓባይ ብሪጣንያ ናብ ሶርምላንድ ገይሾም ዝነበሩ እዮም። እቲ ብ VOC202012/01 ዚፍለጥ ቫይረስ፡ ካብ ካልእ ዓይነታት ቫይረስ ኮቪድ-19 ዝያዳ ተላጋቢ እዩ፡ ይኹንምበር፡ ናይዚ ቫይረስ ባህርያት ጌና ይጽናዕ እዩ ዘሎ።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ኩላቶም እቶም ካብ ታሕሳስ 12 ጀሚሮም ካብ ዓባይ ብሪጣንያ ናብዚ ዝኣተዉ ሰባት ኣብ ገዛውቶም ብውሑዱ ሸውዓተ መዓልታት ኪውሸቡን፡ ምስ ሰብ ካብ ምርኻብ ኪቑጠቡን፡ ናብዚ ሃገር ምስ ኣተዉ ድማ ድሕሪ ሓሙሽተ መዓልታት ኪምርመሩን ይምሕጸን።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ነቲ ንትካላት ዚምልከት መምርሒታት ኣሓዲሱዎ ኣሎ። ኣብዚ እዋን'ዚ፡ ትካላት ነቲ ደረት ቁጽሪ ናይቶም ብሓደ ግዜ ኣብ ሓደ ቦታ ኪህልዉ ዘለዎም ተስተናገድቲ ኪውስና ይግባእ።
ካብ ታሕሳስ 23 ጀሚሩ ንድኳናትን ሽፉናት ዕዳጋን ናይ ልምምድ ቦታታትን ዚምልከቱ ሓደስቲ መምርሒታት ከገልግሉ እዮም። እቶም እተሓደሱ መምርሒታት፡ ነቲ ብዙሓት ሰባት ኣብ ሓደ እዋን ኣብ ሓደ ቦታ ብምትእኽኻብ ዚፈጥሩዎ ጽቕጥቅጥ ብተወሳኺ ንምቕናስ ዝዓለሙ እዮም። ቁጽሪ ናይቶም ኣብ ሓደ ቦታ ኪህልዉ ዘለዎም ሰባት፡ ብመጠን ስፍሒ ናይቲ ቦታን፡ ብመጠን መናብራትን ሰደቓታትን ከምኡውን ብመጠን ናይ ሰብሰርሖ ንፋስ ወይ ናይ ቨንቲለሽን መሳለጥያታትን እዩ ዚውሰን።
– ብዙሓት ጽቡቕ ኣርኣያ ከም ዝኾኑን ውሑስ ቦታ ዕዳጋ ከም ዘለዎምን ምዝካር የድሊ። ይኹንምበር፡ እቲ ተወሳኺ ጥብቂ መምርሒ ኣብዚ ቅድሚ በዓላት ዘሎ ሓደገኛ ኩነት'ዚ ነቲ ምስፍሕፋሕ ለበዳ ይቕንሶ እዩ፡ ይሕብር ኣንደሽ ተግነል፡ ናይ መንግስቲ ሓላፊ ስነ-ለበዳ።
እቲ ምስፍሕፋሕ ለበዳ ንምቕናስ ዚውሰድ ስጉምቲ፡ ብቐዳምነት ናይ ኩሉ ውልቀሰብ ሓላፍነት እዩ። ነቶም መሰረታውያን መምርሒታት ሰዓቦም፥ ርሕቀትካ ሓሉ፡ ቍሩብ ናይ ኮቪድ-19 ምልክታት ምስ ዚረኣዩኻ፡ ኣብ ገዛ ጽናሕ፡ እንተ ተኻኢሉ ካብ ገዛ ዄንካ ስራሕ፡ ካብ ጽቕጥቅጥ ዚፈጥሩ ቦታታት ረሓቕ፡ ብዚከኣል መጠን ድማ ምስ ውሑዳት ኣባላት ቤተሰብን ብጾትን ጥራይ ተራኸብ።
ታሕሳስ 27 ኣብ ሽወደን ኣብ ገዛውቲ ኣረጋውያን ጸረ-ኮቪድ-19 ክታበት ኪጅምር እዩ። እቲ 9,750 ዓቐናት ወይ ዶዝ ዝሓዘ ናይ መጀመርያ ቀረብ፡ ናብተን ኩለን ናይታ ሃገር ወረዳታት ኪከፋፈል እዩ።
– እቲ ዕላማ፡ ኩላቶም ልዕሊ 18 ዓመት ዝዕድሚኦምን፡ ኩሎም ትሕቲ 18 ዓመት ዝዕድሚኦምን ኣብ ተነቃፊ ጉጅለታት ዘለዉን ክሳዕ ናይ 2021 ፈረቓ ዓመት ኪኽተቡ ኪጽውዑ እዮም፡ ትሕብር ሚኒስተር ማሕበራዊ ጉዳያት ለና ሃለንግረን።
ናይ ኮቪድ-19 ክታበት ከከም ኣድላዪነቱ እዩ ዚካየድ። እቶም ኣብ ገዛውቲ ኣረጋውያን ዚቕመጡን እቶም ዘቤታዊ ኣገልግሎት ዘዘውትሩን፡ ከምኡውን እቶም ምስዚኣቶም ዚሰርሑ ሰባትን ቀዳምነት ተዋሂቡዎም ኪኽተቡ እዮም።
ሰኑይ ታሕሳስ 21፡ መንግስቲ ነቲ ካብ ዓባይ ብሪጣንያን ካብ ደንማርክን ናብዚ ዝዓለመ መገሻ ብሰንኪ'ቲ ሓድሽ ዓይነት SARS-Cov-2 ቫይረስ ከም ዝኸልከሎ ይሕብር። እቲ ክልከላ ካብቲ ናብ ሰሉስ 22 ታሕሳስ ዘውግሕ ፍርቂ ለይቲ ጀሚሩ ኣብ ግብሪ ይውዕል። እቲ መንግስቲ፡ ነቲ ዘየድሊ ናብ ዓባይ ብሪጣንያ ዝዐለመ መገሻ'ውን ከልኪሉዎ ኣሎ።
እቲ ክልከላ ከምዚ ዚስዕብ እዩ፥ ኩሉ ሰብ ብዘይካ እቶም ሽወደናዊ ዜግነት ዘለዎም፡ ካብ ዓባይ ብሪጣንያ ወይ ካብ ደንማርክ ተበጊሶም ኣብ ውሽጢ ሽወደን ኪገሹ እንተ ፈቲኖም፡ ኪስጎጉ እዮም። ይኹንምበር፡ እቶም ኣብ ናይ ምግዕዓዝ ኣቕሑን ተመሳሳልን ስራሕ እተዋፈሩ ሰባት፡ ካብቲ ክልከላ ናጻ እዮም። እቶም ካብ ደንማርክ ዝመጹ ግን ኣብ ሽወደን ዚነብሩ ወይ ዚሰርሑ እውን ካብዚ ክልከላ'ዚ ናጻ እዮም።
ካብ ዓባይ ብሪጣንያ ዚብገሳ ናይ ተጎዓዝቲ ነፈርቲ፡ ካብ ሰኑይ ታሕሳስ 21 ሰዓት 4 ድ.ቀትሪ ጀሚሩ ክሳዕ ረቡዕ ታሕሳስ 23 ሰዓት 4 ድ.ቀትሪ ደው ኪብላ እየን። እዚ ዚኸውን፡ ድሕሪ ናይቲ ጉዳይ ምስ ኤውሮጳዊ ሕብረት ሓባራዊ ዝርርብ እዩ። ናይ ኣቕሑ መጎዓዝያ ነፈርቲ በዚ መምርሕ'ዚ ኣይቅየዳን እየን።
እቲ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ንኹላቶም ካብ ታሕሳስ 12 ንደሓር ካብ ዓባይ ብሪጣንያ ዚመጹ ተጎዓዝቲ፡ ብእተኻእለ መጠን ብቕልጡፍ ናይ ኮቪድ-19 መርመራ ኪገብሩ ይጽውዕ። እቶም ካብ ዓባይ ብሪጣንያ ዚመጹ ገያሾ፡ ኣብ ገዛውቶም ተወሺቦም ብውሑዱ ንሸውዓተ መዓልታት ምስ ሰብ ኪራኸቡ የብሎምን። እቲ መርመራ ካብቲ እተመልሱሉ መዓልቲ ሓሙሽተ መዓልቲ ጸኒሑ ኪድገም ይግባእ።
እታ ናይ ኤውሮጳ በዓልመዚ ኣሃዱ መድሃኒት ዝኾነት EMA ነቲ ጸረ ኮቪድ-19 ዝኾነ Pfizer/BioNTech ክታበት ምጽዳቕ ደጊፋቶ ኣላ። ኤውሮጳዊ ሕብረት ኮሚሽን ብሰኑይ ነቲ ክታበት ቅድመ-ኩነታዊ ኣፍልጦ እውን ሂባትሉ ኣላ።
ብመሰረት ናይ EMA ናይቲ ብስም ኮሚርናቲ (Comirnaty) ዚፍለጥ ክታበት ገምጋም፡ እቲ ክታበት ነቲ ንውሕስነትን ብቕዓትን ደረጃን ኣሰራርሓን ዚምልከት ናይ ኤውሮጳዊ ሕብረት ጠለባት ከም ዘማለአ ተፈሊጡ ኣሎ።
ኣብቲ 44 000 ሰባት እተሳተፉዎ ኣብ ክሊኒካት እተገብረ ፈተነ፡ እቲ ኮሚርናቲ እተባህለ ክታበት ነቶም ቅድሚ ሕጂ ብኮቪድ-19 ዘይተለኽፉ ሰባት ተኸላኺሉሎም ኣሎ። ብመሰረት እቲ መጽናዕቲ፡ እቲ ክታበት ብሓፈሻ 95% ንኮቪድ-19 ይከላኸል ምዃኑ ተራእዩ ኣሎ።
መንግስቲ፡ ነቲ ኣብ ቅነ ልደትን ሓድሽ ዓመትን ዚምልከት ክልከላታት ከበርትዖ እዩ። መብዛሕትኦም ካብቶም ክልከላታት ካብ ታሕሳስ 24 ክሳዕ ጥሪ 24 እዮም ዘግልግሉ።
በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ኣብቲ ህዝባዊ መጎዓዝያን ካብ ናብ ስራሕ ምምልላስን ወይ ኣብቲ ጽቕጥቅጥ ዚበዝሓሉ ግዜ፡ ናይ ኣፍን ኣፍንጫን መሸፈኒ ኪግበር ከም ዘለዎ ይሕብር። እዚ ሓድሽ መምርሒ'ዚ ካብ ጥሪ 7 ይጅምር።
ኩሉ ከም ዚከኣሎ ኣብ ገዛ ኮይኑ ኪሰርሕ ይግባእ። እዚ ድማ ብሃገራውን ወረዳውን ኮሙናውን ብሕታውን መገዲ ኣብ ግብሪ ይውዕል። ብቕልጡፍ ወይ ካብ 24 ታሕሳስ ይጅምር።
ኩሉ ኣድላዪ ዘይኮነ ናይ መንግስትን ኮሙናትን ወረዳን ንጥፈታት ካብ 24 ጥሪ ጀሚሩ ኪዕጾ ይግባእ። እዚ ድማ ከም ኣብነት መሐምበስን ናይ ስፖርት ቦታታትን ኣብያተመዘክርን ይጥርንፍ
እቲ ሃገር ነቲ ቅልጡፍ መርመራ ዚብሃል ኣገልግሎት ንምምዋል ኪተሓባበር እዩ፡ ከምዚ ዚገብር ዘሎ ድማ እተን ወረዳታት ነቲ ንኣብነት ኣብ ገዛውቲ ኣረጋውያን ዚህሉ መልከፍቲ ቀልጢፈን ንኺፈልጣ እዩ። እዚ፡ ብመንግስቲ እዩ ዚሕበር ዘሎ።
እዚ ከም ቅልጡፍ መርመራ ዚፍለጥ ናይ ጸረ-ጂን መርመራ፡ ምውሳኽ ብቕዓት ምስ ዘድሊ ምስ PCR-መርመራ ብሓደ ኮይኑ ኢዩ ዚዝውተር። እዚ፡ ንኣብነት፡ ኣብ ሰራሕተኛታት ክንክንን ጥዕናን ከምኡውን ኣብ ሰራሕተኛታት ገዛውቲ ኣረጋውያን ዚግበር መደበኛ መርመራ፣ ንተሓከምትን ንተኣለይትን ንምዕቃብ ተባሂሉ ኢዩ ዚዝውተር።
ጸረ-ጂን መርመራ፡ ማዕረ PCR- መርመራ ኣዚዩ ውጽኢታዊ ኣይኮነን፡ ይብል በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና። ኣብቶም ምልክታት ዘይረኣዮም ሰራሕተኛታት፡ ነጋቲቭ ውጽኢት ከርእይ ከሎ፡ ኮቪድ-19 የብሎምን ማለት ኣይኮነን፡ ስለዚ እቶም ሰራሕተኛታት ደጋጊሞም ኪምርመሩ ይግባእ፡ ንኣብነት ሓንሳእ ወይ ክልተ ሳዕ ኣብ ሰሙን።
ንነፍሰጾራት ዚምልከት ናይ ኮቪድ-19 ሓድሽ ኣፍልጦ መሰረት ብምግባር፡ እቲ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ነፍሰጾራት በቲ ለበዳ ከይልከፋ ዝያዳ ጥንቃቐ ከርእያ ይግባአን ንዚብል ምኽሩ ከደልድሎን ኪደግሞን ይደሊ።
ሓደስቲ መጽናዕቲ ከም ዚሕብሮ ግን፡ ነፍሰጾራት ብኮቪድ-19 ኪጥቅዓ ከለዋ ከቢድ ሕማም የኸትለለን እዩ። ከምዚ ኪብሃል ከሎ፡ እቲ ዕሸል ኣቐዲሙ ኣብ ዘይ ግዜኡ ኪውለድ፡ ወይ ድማ ካልእ ሓደገኛ ጥዕናዊ ሕልኽልኻት ኪፍጠር ይኽእል እዩ።
ስለዚ፡ እቲ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ነፍሰጾራት ዝያዳ ጥንቃቐ ከርእያ ይግባአን ንዚብል ምኽሩ ከደልድሎን ኪደግሞን ይደሊ። እዚ፡ ንኹለን ነፍሰጾራት ይምልከት፡ ብፍላይ ድማ ነተን ኣብ መወድእታ ጥንሲ፡ ማለት ኣብ መበል 36 ሰሙነንን ካብኡ ንደርሓር ዘለዋ።
– ኣብዚ እዋን'ዚ ንነፍሰጾራት ዓቢ ስግኣት ከም ዘምጽኣለን ፈሊጥና ኣሎና፡ ስለዚ ንኣታተን ጽዑቕ ሕክምና ካብ ምግባር ክንቁጠብ ንደሊ፡ ምኽንያቱ ድማ ኣብ ገለ ኣጋጣሚታት ነቲ ዕሸልን ነታ ኣደን ሓደገኛ ኪኸውን ይኽእል እዩ፡ ይብል ኣንደሽ ተግነል፡ ናይ ሃገር ሓኪም ለበዳ ኣብ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና።
ሰኑይ ታሕሳስ 14 ንህዝቢ ሽወደን ኤስ.ኤም.ኤስ ኪለኣኽ እዩ። እቲ ዕላማ፡ ነቲ ሕጂ ኣብ ኩሉ'ቲ ሃገር ኪዝውተር ጀሚሩ ዘሎ ጥብቂ መምርሒን ህዝባዊ ምኽርን ዚምልከት ሓበሬታ ንምሃብ እዩ።
ኣብ ሃገር ሽወደን ምስፍሕፋሕ ክቪድ-19 ኪጎድል እንተ ደኣ ኾይኑ፡ ኩሉ ሰብ ነቲ ናይ በዓልመዚ መምርሕን ህዝባዊ ምኽርን ብምስዓብ ኣስተዋጽኦ ኪገብር ይግባእ። ታሕሳስ 14 ሓድሽ ጥብቂ መምርሒ ኣብ ኩሉ ሃገር ሽወደን ኣብ ግብሪ ንምውዓል ኪጅምር እዩ። እቲ ጥብቂ መምርሒ፡ ኩሉ ሰብ ንነብሱን ንኻልኦትን ካብ ምስፍሕፋሕ ኮቪድ-19 ኪከላኸል ግዴታ ከም ዘለዎ ይሕብር።
እቲ ኣብቲ መልእኽቲ ዘሎ ሓበሬታ፡ ንመንግስቲ ብምውካል፡ ብሽወደናዊ ማሕበራዊ ምክልኻልን ምድላዋትን MSB፡ ብበዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕናን ኢዩ ተዋሂቡ ዘሎ። እቲ መልእኽቲ ብመገዲ ኦፐረይተራት ተለፎን ገይሩ ንኹሎም ዓመዊል ተልፎን ኪዝርጋሕ እዩ።
ብዙሓት ሰባት ክትረክብ ከሎኻ፡ እቲ ናይ ኮቪድ-19 ምስፍሕፋሕ ጠንቂ ድማ ምስኡ ይበዝሕ። ስለዚ ኣብተን ዓበይቲ በዓላት'ውን ነቲ ምስ ሰብ ዘሎካ ርክባት ደርቶ ወይ ድማ ኣስተኻኽሎ። ኣካላዊ ርሕቀትካ ምሕላው ከምኡውን ኣብ ደገ ወይ ብዲጂታላዊ መገዲ ምርኻብ ነቲ ናይ መልከፍቲ ምስፍሕፋሕ ጠንቂ ይቕንሶ እዩ። እቲ ምስ ናይ ቀረባ ብጾትካ ወይ መራኽብትኻ ዘሎካ ርክባት ኪድረት ይግባእ። ኣብ እተፈላለዩ ጉጅለታት እውን ምሕዝነት ኣይትመስርት። እቲ ምትእኽኻብ ውሑድ ምስ ዚኸውን ዝበለጸ እዩ። ናብቶም ንምስፍሕፋሕ ለበዳ ጠንቂ ዝኾኑ ምትእኽኻባት፡ ንኣብነት ናብ ኩሉ ጽቕጥቅጥ ዘለዎ ኣጋጣሚታት፡ ካብ ምኻድ ተቖጠብ።
ኣድላዪ መገሻ፡ በቲ ንምዝርጋሕ ለበዳ ኪቕንሶ ዚኽእል መገዲ ኪካየድ ይግባእ። ብእተኻእለ መጠን ነቶም ብእኩብ መገዲ ዚግበሩ መገሻታት ተጠንቀቐሎም፡ ክትድርቶም እውን ፈትን። ኣብቲ መገሻኻን ኣብቲ እትበጽሖ ቦታን፡ ብዘይካ እቶም ዛጊት እትፈልጦምን መሓዙትካን፡ ሓደስቲ ሰባት ካብ ምርካብ ተቖጠብ። ናይ ኮቪድ-19 ምልክታት ምስ ዚረኣዩኻ፡ ከመይ ጌርካ ብውሑስ መገዲ ክትውሸብ ወይ ንገዛኻ ክትምለስ ከም እትኽእል እውን ሕሰበሉ። ቅድሚ ምጋሽካ ኣብቲ መጎዓዝያ ናይ ቦታ/መቐመጢ ምርጫ ከም ዘሎካ ኣረጋግጽ፡ ብዝከኣል መጠን ናይ ቦታ ምርጫ ዘይብሉ ህዝባዊ መጎዓዝያ ኣይትምረጽ። ብቐዳምነት ግን ካልእ ዓይነት መጎዓዝያ ምረጽ፡ ከም ንኣብነት ብእግሪ ምኻድ፡ ብብሽክለታ ወይ ድማ ብናይ ውልቅኻ ማኪና። ካብ ጽቕጥቅጥ ዝመልኦ ናይ መበገሲ/ንቕሎ ቦታታት ርሓቕ።
ኣረጋውያንን ኣብ ካልእ ናይ ኣስጋኢ ጉጅለ ዚርከቡ ሰባትን፡ ንኸቢድ ሕማም ዝያዳ ተጠቓዕቲ ኢዮም። ስለዚ ከኣዩ እቶም ኣብ ተነቃፊ ጉጅለ ዘለዉ ሰባትን፡ እቶም ኣብ ከባቢኦም ዘለዉን፡ ንዝኾነ ርክባት ብውሑስ መገዲ ከካዪዱዎ ዘለዎም። ኣብዚ'ውን ቁጽሪ እትራኸቦም ሰባት ምድራት፡ ኣካላዊ ርሕቀትካ ምሕላው፡ ናይ ንጽህና መምርሒታት ምስዓብ፡ እቶም ናይ ኮቪድ-19 ውሑድ ምልክታት ዘለዎም እውን ካብ ምስ ሰብ ምርኻብ ኪቑጠቡን ኣገዳሲ እዩ። ኣብቶም ፍሉያት ናይ ኣረጋውያን መእለዪ ገዛውቲ ናይ ምብጻሕ ክልከላ ክሳዕ ዘይሃለወ፡ ምብጻሕ ይከኣል እዩ። እዚ ግን ብውሑስ መገድን ብመሰረት መምርሒ ናይቶም ገዛውትን እዩ ኪግበር ዘለዎ። ኣየናይ መምርሒ ከም ዘገልግል ንምፍላጥ፡ ነቲ ስራሕ ወይ ነቲ ናትካ ኮሙን ተወከሶ።
ብዘያካ'ዚ እውን፡ ነቲ ኣብ ገሊኡ ህዝባዊ ቦታታት ዚህሉ ናይ ምጽናሕ መሰላትን፡ መጠን ናይ ብጾት ምትእኽኻብን ብዚምልከት፡ ምድራት ኪህሉ ይኽእል እዩ። እዚ ድማ፡ ንኣብነት፡ ንኣደባባያትን፡ መናፈሻ ቦታታትን ፓርኪንግን ወዘተ ይጥርንፍ። ኮሙናት ኣብ ገሊኡ ፍሉይ ቦታታት ንዚህሉ ምጽናሕ/ምእካብ ንኪኽልክላ ብመንግስቲ መሰል ኪወሃበን ይኽእል እዩ።
ኣብ ሓደገኛ ኩነታት፡ ጽቕጥቅጥ ከይህሉ ንምዕጋት ክብድ ዝበለን ንነዊሕ ዚኸይድን ውሳኔ የድሊ። እዚ ድማ ከም ኣብነት፡ ንምዕጻው ዱካናትን ህዝባውያን መጎዓዝን ወይ ሽፉናት ዕዳጋታትን ዚምልከት ኪኸውን ይኽእል።
ናይዚ ሃገር 2ይ ደረጃ ኣብያተትምህርቲ ካብ ታሕሳስ 7 ጀሚሮም ብኸፊል ኪዕጸዉን ክሳዕ ጥሪ 6 ድማ ናብ ናይ ርሕቀት ትምህርቲ ኪምለሱን እዮም። እዚ ምኽር'ዚ ብበዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና እተዋህበ እዩ።
እዚ ስጉምት'ዚ ነቲ ካልእ ኣብ ግዜ ቀውዒ ዚህሉ ናይ ለበዳ ምክልኻል ስጉምቲ ተወሳኺ እዩ። ናይዚ ምኽንያት ድማ እቲ እናወሰኸ ዚላባዕ ዘሎ ምስፍሕፋሕ ኮቪድ-19 እዩ።
-- እቲ ዕላማ ነቲ ኣብ ማሕበረሰብን ኣብ ሓባራዊ ጕዕዞን ዘሎ ምጽቕቓጥ ብተወሳኺ ንምጕዳል እዩ። ኣብ ልዕል'ዚ'ውን ነቶም ተመሃሮ 2ይ ደረጃ ነቲ ዚቕጽል ዘሎ ህዝባዊ መምርሒታት ኪስዕቡዎ ኣገዳሲ ምዃኑ ክንሕብር ንደሊ፡ ኣብዚ ድማ ወላ'ውን ኣብ ናይ ምዝንጋዕ ግዜ ኣካላዊ ርሕቀት ኪሕሎ ይግባእ፡ ይሕብር ዮሃን ካርልሶን፡ ናይ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና ጠቕላሊ ኣካያዲ።
እቲ ን2ይ ደረጃ ቤትትምህርቲ ዚምልከት ናይ ቐውዒ ርሕቀታዊ ትምህርቲ መምርሒ፡ ብ15 ሰነ ተሰሪዙ ነይሩ እዩ። ናይ ርሕቀታዊ ትምህርቲ ዘላቒ ሳዕቤናት ገና ኣይተራእየን። ስለዚ ሕጂ እቲ ዝውሰድ ዘሎ ምስግጋር ብጥንቃቐ ኪረአ ይግባእ፡ ይሕብር በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና።
እቲ ናይ ትምህርቲ ተቖጻጻሪ ኣብቲ ጸብጻቡ ከምዚ ዚስዕብ ይብል፥ እቶም ኣብ ናይ መተኣታተዊ መደብ ከምኡውን ኣብ ናይ ቋንቋ መተኣታተዊ መደብ ዘለዉ ተመሃሮ፡ በቲ ናይ ቀውዒ ርሕቀታዊ ትምህርቲ ፍሉይ ብድሆ ገጢሙዎም ኣሎ። ብተመሳሳሊ መገዲ፡ እቶም ማሕበራዊ ጭንቀት ዘለዎም ወይ ኣብ እተጸቓቐጠ ገዛ ዚቕመጡ፡ ምስ መምህራን ናይ ቀረባ ርክብ ዘድልዮም፡ ኣብ ትምህርቶም ቅርጽን ኣገባብን ንኪረኽቡ ዚጽግሞም፡ ይትንከፉ ኣለዉ። ስለዚ ንኸምዚኦም ዝበሉ ተመሃሮ እቲ ኣብዚ ርሕቀታዊ ትምህርቲ ዘሎ ሓድሽ መምርሒታት ኣይምልከቶምን እዩ። ነቲ ጸብጻብ ኣብዚ ኣንብቦ (እቲ ሓበሬታ ብቛንቋ ሽወደን እዩ)
ብመሰረት እቲ መምርሒኡ ለዊጡ ዘሎ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ ኣብ ሓደ ኮቪድ-19 ዘለዎ ስድራቤት፡ እቶም ምልክት ሕማም ዘይብሎም ህጻናት እውን ኣብ ገዛ ኪጸንሑ ይግባእ።
እቲ መምርሒ ኣቐዲሙ ንዕብይ ዝበሉ ተመሃሮ፡ ከም ናይ 2ይ ደረጃ ተመሃሮ ይምልከት ነይሩ። እቲ በዓልመዚ ህዝባዊ ጥዕና፡ እቲ ለውጢ፡ ኣብቲ ናይ ቤትትምህርትን ማሕበረሰብን ዚህሉዎ ናይ ለበዳ ምስፍሕፋሕ ብሓፈሻ፡ ወሳኒ ሳዕቤን ኪህሉዎ እዩ ኢሉ ኣይግምትን።