Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ሽመልስ ያለውን ብሏል፡፡ የፌዴራል መንግሥቱም የሽመልስን ንግግር ደግፎ ወይም ተቃውሞ መግለጫ ባያወጣም በተግባር የሚታዬው ግን የሽሜን ንግግር በተግባር ላይ የሚያውል ሁለንተናዊ እንቅስቃሴ ነው፡፡ ጉንጭአልፋነቱ እየታወቀም ቢሆን በዚህ መከራከር ይቻላል፡፡ የጦሩን ስብጥር፣ የፌዴራል ሥልጣኑን ኦሮሞኣዊ ይዞታ፣ የልዩ ኃይል ግንባታውን፣ የባለሥልጣናትን ሃይማኖታዊ ማንነት፣ የኬኛና ፊንፊኔ ፖለቲካ፣ የመሬት ቅርምት፣ የአዲስ አበባን የሕዝብ አሰፋፈር (ዴሞግራፊ) በኦሮሞ የመለወጥ ጥድፊያ፣ ለአማሮችና ለኦርቶዶክሶች ዕልቂት መንግሥት ያለውን “ገደብ የጣሰ ርህራሄ”፤ ወዘተ. ማየት ይቻላል፡፡ ለምሣሌ በገዛ ሀገሩ ከ300 በላይ ሕዝብ በእምነቱና በዘሩ ተጨፍጭፎ ሳለ ባንዲራ ዝቅ ተደርጎ እንዲውለበለብና የሀዘን ቀን እንዲታወጅ መመርያ መስጠት ቀርቶ በአንዲት መስመር ደብዳቤ ሀዘኑን ለሚዲያ ፍጆታ እንኳን መግለጽ ያቃተው ጠ/ሚኒስትር ለአንድ ክልል አንድ ታዋቂ አርቲስት ሞት በሀዘን በመንጨርጨር ስንትና ስንት የስም ማስጠሪያ የመታሰቢያ ሀውልትና የጎዳና፣ የትምህርት ቤትና የመናፈሻ ስያሜዎችን በስሙ ሲያስጠራና ቀጥሎም በውጭ ሀገር በደረሰ አደጋ ለሞቱ 100 ሰዎች ማንም ሳይቀድመው የሀዘን መግለጫ መላኩን በተገነዘብንበት ወቅት … ያን ነገር ለታሪክ ፍርድ ከመተው ባለፈ ያኔም ሆነ አሁን ምንም ማለት አልተቻለንም፡፡ የዳዊት ልጅ ሶሎሞን ጨርሶታል – ለሁሉም ጊዜ አለው፡፡ ከዚህ አኳያ ኢትዮጵያ እንደ አዲስ ሀገር እየተገነባች አይደለችም ብሎ ራስን ማሞኘት የማንችልበት ደረጃ ላይ እንገኛለን፡፡
በመሠረቱ አንድ ግዛት ከአንድ ነባርም ይሁን አዲስ አካባቢ ተገንጥሎ ራሱን እንደሀገር ለመመሥረት እስካልጣረ ድረስ አንድ ነባር ሀገር በየ50 እና 100 ዓመቱ ሀገር እየፈረሰ ከዜሮ ተጀምሮ አይገነባም፡፡ ለሽዎችና ለመቶዎች ዓመታት ብዙ ብሔር ብሔረሰቦች ተስማምተውና ወደው በአንድ ሉዓላዊ ግዛት ውስጥ መኖር ከጀመሩ በኋላ ሊፈጠሩ የሚችሉ የአስተዳደር ችግሮችን ከማረምና ከማስተካከል ባለፈ እያንዳንዱ ጎሣና ነገድ ሙቀቱ በጨመረ ቁጥር በየጊዜው እየተነሣ ሀገርን አፍርሼ ልገንባ ቢል ሁከትና ትርምስ ይፈጥራል እንጂ ፍላጎቱ እውን የሚሆንበት ዕድል እጅግ ጠባብ ነው – በተለይ እንደ ኢትዮጵያ ባሉ ከ80 በላይ ቋንቋዎችና ብሔር ብሔረሰቦች ባሉባት ጥንታዊት ሀገር፡፡ የነዚህ በቁማቸው የጠፉ ልጆች ዓላማና ፍላጎት ከዚህ አኳያ ሲታይ ከማሳቅና ለጊዜው ከማሳዘን ባለፈ ሚዛን የማይደፋው ለዚህ ነው፡፡ ከትናንትናው ከሕወሓት እንኳን መማር አለመቻል በትንሹ አለመታደል ነው፤ ከፍ ሲልም መረገም፡፡ ኃይልና ዕብሪት ሲሰማህ ተቆጣጠረው ወንድሜ – አለበለዚያ ማጣፊያው ለሚያጥር ችግር ይዳርግሃል፡፡ በጠላትነት የፈረጅከው ወገን የሞተ ከመሰለህም ግዴለህም እንደተኛም ቁጠርና ጠንቀቅ በል፡፡ የእውነትን ዘገር ደግሞ አጥብቀህ ያዝ፡፡
ስለዚህ የሽመልስ አብዲሣ ንግግር ራስን በጊዜ ከማሳወቅ በዘለለ ትርጉም እንደሌለው መረዳት ተገቢ ነው፡፡ እንደሽሮ ድንፋታ ዓይነት ውሰዱት፡፡ እንደእውነቱ ከሆነ ይህ ዓይነቱ አስተሳሰብ በ21ኛው መቶ ክፍለ ዘመን መታየቱ በርግጥ አሳዛኝ ነው፡፡ የዚህ ሰውዬ ቅድመ አያቶችና ምንጅላቶች የኢትዮጵያ ነገሥታት ነበሩ – በየጁም በጎንደርና በሸዋም፡፡ አፄ ገላውዴዎስ ኦሮሞ ነበሩ፣ አፄ ምኒልክ ኦሮሞ ነበሩ፤ አፄ ኃይለ ሥላሤ ኦሮሞ ነበሩ፤ ፊታውራሪ ዲነግዴ (አባ መላ) ኦሮሞ ነበሩ፤ ጓድ ሊ/መንበር መንግሥቱ ኃ/ማርያም ኦሮሞ ነበሩ፤ ጓዶች ሌ/ጄ ተስፋየ ገ/ኪዳንና ተስፋየ ዲንቃ ኦሮሞዎች ነበሩ፤ …. ድንቁርና መጥፎ ነውና – አራትና አምስት መቶ ዓመታትን ወደ ኋላ ወስዶም በጋሪዮሻዊ የ“አሳደህ በለው” የመንጋ አስተሳሰብም ያሣውራልና እነዚህ ሁሉ አማራ ያልነበሩ ወይም በከፊል አማራ የነበሩ ነገሥታትና የጦር መሪዎች የሀገሪቱን የጋራ መግባቢያ ቋንቋ ኦሮምኛ ማድረግ ጠፍቷቸው እንዳልነበረ እነገመቹና ጫልቱ አያውቁም፡፡ ትግሬው ሀፄ ዮሐንስም በአማርኛ የገዙት ትግርኛን ብሔራዊ ቋንቋ ማድረግ ከብዷቸው አልነበረም፡፡ ግን እነዚያኞቹ ኢትዮጵያውያን ከዚህኛው ደንቆሮ ትውልድ በበለጠና ሊወዳደርም በማይችል ሁኔታ ሰውና ቋንቋ ባሕርያዊ ግንኙነት እንደሌላቸው ጠንቅቀው ያውቁ ስለነበር እንደነዚህኞቹ አልዘቀጡም፡፡ ቋንቋና ባህል የሰው ናቸው እንጂ ሰው የቋንቋና ባህል እስረኛ አይደለም፡፡ እንደድንቁርና ያለ ፈውስ የለሽ በሽታ መቼም የለም፤ አያድርስ ነው፡፡ አማርኛ አማራ ለሚባሉ ወገኖች ከሚሰጠው ጥቅም ይልቅ በትረ መንግሥቱን ለያዙት ኦሮሞዎች ይበልጥ እንደሚጠቅም የሥነ ልሣን ምሁራን ያውቃሉ፡፡ ሰማንያ ስድስቱን የኢትዮጵያ ነገዶች ያስተሳሰረውን አማርኛን ማጥፋት ደግሞ በቀን 86 ንጹሓን ዜጎችን እንደማረድና ማሳረድ ቀላል አለመሆኑን ደናቁርቱ አይረዱም፡፡ ተዘጋጅቶ ማዕድ ላይ የቀረበን ምግብ ብላ ሲሉት ገና ጫካ መንጥሬ፣ መሬት አለስልሼ፣ ዘር ዘርቼ፣ የዘራሁት በቅሎና ተወቅቶ፣ ተፈጭቶና ተቦክቶ ተጋግሮ ነው የምበላው ካለ ሰውዬው በሽተኛ ነው፡፡ በተሠራ ድልድይ ተሻግረህ ጉዳይህን አከናውን ሲሉት “የለም! ጠላት በሠራው ድልድይ ከምሻገር ጠላቴ የሠራውን ድልድይ አፍርሼ፣ አዲስ ድልድይ ራሴው ገምብቼ በራሴው ድልድይ ነው የምሻገረው” የሚል ደደብ ከገጠመህ ችግሩ የማንም ሣይሆን አሳዳጊ የበደለው የዚያ ዘገምተኛ ሰውዬ ነው፡፡ አምልኮተ ተቃርኖ የሚያጠቃቸው ሰዎች ያሳዝናሉ፡፡ ወደው አይደለም፡፡
ሽመልስ ያለውን ለመስማት በየዩቲዩቡ ግቡና ፈትሹ፡፡ ደግሞም ስሙት፡፡ ጥሩ ነው፡፡ የሀገሬ ባላገር “ሽልም ከሆነ ይገፋል፤ እህልም ከሆነ ይጠፋል” የሚለው አለነገር አይደለም፡፡ በእጅ የገባን የሀገር አስተዳደር ሥልጣንና ኃላፊነት በአግባቡ ይዞ በፍትህ እንደማስተዳደር እንዲህ ያለ ቅሌት ውስጥ ከገቡ ዋጋ ከፋዮቹ እነሱ እንጂ ሌላ አይሆንም፡፡ ኦሮምያ በሚባለው አካባቢ የጠፋው ያ ሁሉ የሰው ሕይወትና የወደመው ሀብትና ንብረት ምክንያቱ እንደሚባለው ኦነግ ሸኔና ወያኔ ሳይሆኑ እዚሁ ማዕከላዊ መንግሥት ውስጥ መሆኑን ልብ ልንል ይገባል – የተጠቀሱት ኃይሎች ሚና ቀላል ነው ባይባልም፡፡ አባይን ተሻግረው በማሳመንም በማደናገርም (ሽሜ convince and confuse ሲል የገለጸው) የሠሩትን “ጀብድ”ም ዘግይቶም ቢሆን አንዳንድ የዋሃን እንዲገነዘቡ መደረጉ አይከፋም፡፡ የሽመልስ መረጃ በገንዘብ ቢተመን ቢሊዮኖችም ያንሱታል፡፡ መረጃ ደግሞ አይናቅም፤ አይካበድምም፡፡ ኦሮምያ ያሰለጠናቸው በመቶ ሽዎች የሚቆጠሩ የልዩ ኃይል አባላት፣ ምሥኪን አማሮች ሲታረዱና ለዘመናት የለፉበት አንጡራ ሀብታቸው በእሳት ሲጋይ እንዲያድኗቸው ሲለምኗቸው “ትዕዛዝ አልደረሰንም!” የማለታቸውን ምሥጢር መረዳት የሚቻለው የሽመልስን ንግግርና የነአዳነች አቤቤን በህግ ስም ንጹሓን ዜጎችን በመናጆነት አስሮ ማሰቃየት ስንታዘብ ነው፡፡ ስለዚህ መረጃው እንደመረጃ ወርቅ ነው፡፡ አሁን ሁሉም ግልጽ ነው – ሰበቢን እንጂሩ፡፡
ለማጠቃለል ያህል – ይህን በጠራራ ፀሐይ በግልጽ የተነገረን ኢትዮጵያን የማፈራረስ ዕቅድ የምታስተባብሉ እንዳላችሁ ለመረዳት ችለናል፡፡ ለምሣሌ አክቲቪስት ሥዩም ተሾመ የተባለው ሰው ለሀገሩ ብዙ እንዳልደከመ አሁን አሁን ሚናውን ከሀገር አፍራሾች ጋር በመወገን የዚህን ልጅ ንግግር ሲያስተባብል ሰምቻለሁ (ይህን ንገሩልኝማ – ሽመልስ የተናገረውን ነገር የዛሬ ሰባት ወርም ተናገረው የዛሬ ሰባ ዓመት በመረጃው ዋጋ ላይ ልዩነት የለውም፡፡ ልዩነት ሊኖር ይችል የነበረው ለምሣሌ ፍሬኑ የማይሠራን መኪና ፍሬኑ እንደማይሠራ አንድ ሰው ተናግሮ ሳለ ነገር ግን ያን መረጃ ያላወቀ ሰው መኪናውን ነድቶ በራሱም ሆነ በሌላ ወገን ላይ ጉዳት ቢያደርስ ነው … ስለዚህ ይህን መረጃ ከጊዜ አንጻር ለማስተባበል መሞከር ‹የእናቴ መቀነት አሰናከለኝ› ከሚለው የጦጢት ፉርሽ አመክንዮ ጋር የሚመሳሰል ነው)፡፡ በዶ/ር አቢይ የሚያማልል ንግግር የተንበረከኩና ለፍርፋሪ ሥልጣን ደጅ የሚጠኑ ወይም በካፈርኩ አይመልሰኝ “አንዴውኑ ደግፌዋለሁና የመጣው ቢመጣ ወደኋላ አላፈገፍግም” የሚሉ ግትሮች ሁሉ ከአሁን በኋላ ምን አፍ እንዳላቸው አላውቅም፡፡ ከዚህ አንጻር የኢሳት ቴሌቪዥን፣ የኢዜማ ፓርቲና ጥቂት የማይባሉ ዕውቅናና ዝና ያላቸው ግለሰቦች በሕዝብና በሀገር ስቃይ ነግዶ ለማትረፍ የሚያደርጉትን ሽር ጉድ ቢያቆሙ የመጀመሪያ ተጠቃሚዎቹ ራሳቸው ናቸው፡፡ የሚያልፍ ቀን የማያልፍ ጠባሳ ትቶ እንዳያልፍ እያንዳንዳችን ራሳችንን ብንፈትሽ ጥሩ ነው፡፡ ይህ ጨለማ በርግጠኝነት ይነጋል፤ ትዝብቱና በታሪካችን መዝገብ ላይ የምናሳርፈው ቁስል ግን መቼም ሲጠዘጥዘን ይኖራልና ያን ነው መጠንቀቅ፡፡ እናም እባካችሁን ወንድም እህቶቼ! ሆድ መጥፎ ነውና የሆዳችንን ልክ በእውነተኛ ገቢያችን መጠን እናድርግ፤ የሥልጣን ሱስ ያለብንም ቆም ብን እናስብ – ሥልጣን ከሀገርና ከወገን ጉስቁልና አይበልጥምና፡፡ የዓለምና የሥጋ ፍላጎት ወሰን የለውም፡፡ ዝም ብለን ከተከተልነው ገደል ይከተናል – ሣሩን አይቶ ገደሉን ሳያይ ዥው ወዳለው ገደል ገብቶ እንደተንኮታኮተው በሬ፡፡ ለዚህች ትንሽ ቀሪ ሕይወት ብለን የኅሊና ኪሣራ ውስጥ አንግባ፡፡ ሽመልስን ለማስተባበል ስንንደፋደፍ ራሱም ሊታዘበንና “መቼ እንደሱ እንደምትሉት ወጣኝ!” ብሎ ሊያዋርደንም ይችላል፡፡ ለዚህ ሰውዬ ሽፋን ለመስጠት መሞከር የፍየል ጅራት መሆን ነው – ምንም ገመና የማይሸፍን ብጣቂ ነገር፡፡ የልጁ ንግግር በጣም ግልጽ ነውና የአንድምታ ፍቺ መምህራን አያስፈልጉትም፡፡ ግመል ሰርቆ አጎንብሶ መሄድ እንደማይቻል ወግቶ ይማርህም አያዋጣምና ሰውዬውን ይቅርታ ማስጠየቅም ሆነ ከኃላፊነቱ ማስነሳት መፍትሔ አይሆንም፡፡ መፍትሔውን ጊዜ እንደሚያመጣው በልበ ሙሉነት በግሌ ባውቅም ለአሁኑ ግን ጥጋብን በረድ አድርጎ አካባቢያዊ ኹነቶችን ማጤን ነው፡፡ በቃ – ወደ ኅሊና ተመልሶ ሰው መሆን፡፡ ጠላት ባጠመደው ፈንጅ ከመረማመድ ተቆጥቦ የጤናማ አስተሳሰብ ባለቤት መሆን፡፡
ደቡብ ግሎባል ባንክ አ.ማ ለሰጠው ብድር በዋስትና የያዘው ከዚህ በታች በሠንጠረዡ የተመለከተው ንብረት በአዋጅ ቁጥር 97/90 በተሰጠው ሥልጣንና ውክልና መሠረት በግልጽ ጨረታ አወዳድሮ ለመሸጥ ይፈልጋል
5. የጨረታው አሸናፊ መሆኑ በደብዳቤ የተገለጸለት ተጫራች ያሸነፈበትን ዋጋ በ15 ቀን ውስጥ ለባንኩ ገቢ ማድረግ ይኖርበታል፡፡ ባይከፍል ግን ያስያዘው ገንዘብ ለባንኩ ገቢ ሆኖ ጨረታው ይሰረዛል፡፡ ላላሸነፉት ተጫራቾች ያስያዙት ገንዘብ ይመለስላቸዋል፡፡
8. ለበለጠ ማብራሪያ ደቡብ ግሎባል ባንክ ዋናው መሥሪያ ቤት በስልክ ቁጥር 0115581259 ወይም 0118 965760 ደውሎ መጠየቅ ወይም አበዳሪ ቅርንጫፍ በአካል ቀርቦ ማነጋገርና ንብረቱን የሚጎበኙበት ሁኔታ ማመቻቸት ይቻላል፡፡
አዲስ አበባ፣ ሚያዚያ 20፣ 2012 “ፈጠራ በቀውስ ጊዜ” የአዲስ ወግ ዌቢነር ውይይት በቪዲዮ ኮንፈረንስ ተካሄደ:: በጠቅላይ ሚኒስትር ጽህፈት ቤት አዘጋጅነት…
የሕዳሴው ግድብ የብረታብረት ሥራ ሙሉ በሙሉ ተጠናቀቀ:: የታላቁ ህዳሴ ግድብ ፕሮጀክት የብረታብረት ፍሬም ሥራ 100 ፐርሰንት የተጠናቀቀ ሲሆን፤ የሲቪል ሥራው…
ባሕር ዳር፡ የካቲት 14/2013 ዓ.ም (አብመድ) እርሳቸው ብቻ ሳይሆኑ የአኗኗር ዘይቤያቸው እንኳን ሳይቀር ፍፁም ኢትዮጵያዊ እንደሆነ ይነገራል፡፡ የተወለዱት ሀረር፤ ከልጅነት ጀምሮ እድገታቸው ደግሞ አዲስ አበባ ውስጥ ነው፡፡ የወታደር ልጅ የነበሩት የያኔው ታዳጊ እና የቅርብ ዘመኑ የዓለማችን እጅግ ክቡር ሰው የበዛውን የልጅነት ጊዜያቸው በወታደር ካምፕ ውስጥ ማሳለፋቸው ጥልቀት ላለው ኢትዮጵያዊ እሳቤያቸው እና ድርጊታቸው መሰረት ሳይጥልላቸው አልቀረም፡፡
ንኣጠቓቕማ ፈለግ ናይል ብዝምልከት ኣብ መንጎ ኢትዮጵያ፣ ግብጽን ሱዳንን ዝካየድ ዝነበረ ዝርርብ ተቛሪጹ ድሕሪ ምጽናሕ፣ ዳግማይ ክበራበር ተስፋ ከምዘሎ ተገሊጹ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ሱዳን ዓብደላ ሓምዶክ ብዓርቢ 14 ነሓሰ ምስ ላዕለዎት ሰበስልጣን ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ድሕሪ ዘካየዶ ዝርርብ፣ ጉዳይ ፈለግ ናይል ብዘተ ጥራይ ክፍታሕ ከምዘለዎ ኣብ ስምምዕ ምብጽሑ ገሊጹ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ሱዳን ነቲ ናይ ቴሌፎን ዝርርብ ምክያዱ ሓደ መዓልቲ ድሒሩ፣ ቀዳማይ ሚኒስተር ግብጺ ሙስጣፋ ማድቡሊ ናይ ሓደ መዓልቲ ናይ ስራሕ ምብጻሕ ንምፍጻም ናብ ካርቱም ኣትዩ።
ድሕሪ’ቲ ኣኼባ ግብጺን ሱዳንን ኣብ ዘውጸኦኦ ናይ ሓባር መግለጺ፣ ተቛሪጹ ዘሎ ዘተ ኣብ መንጎ ሰለስቲኤን ሃገራት ክቕጽል ዘኽእል እማመታት ብምሕንጻጽ ኣብ ናይ ሓባር መረዳእታ ክብጻሕ ከምዘለዎ ተሰማሚዐን።
ግብጺ፣ ነቲ ጉዳይ ባይቶ ጸጥታ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ክኣትዎ ምሕታታ ዝፍለጥ እዩ። እንተኾነ ኢትዮጵያ፣ ምትእትታው ሳልሳይ ኣካል እንተተደልዩ ዞባውያንን መሻርኽቲ ሃገራትን ከምዘለዋ ድሕሪ ምግላጻ እዩ፣ ብመንጎኝነት ደቡብ ኣፍሪቃን ሕብረት ኣፍሪቃን እቲ ዘተ ቀጺሉ። እንተኾነ ንሱ’ውን ፍረ ከይተረኽቦ ኣብ ዕጹው ማዕጾ እዩ በጺሑ።
ብሰንኪ’ዚ ኢትዮጵያ እትሃንጾ ዘላ ዲጋ ዝተፈጥረ ወጥሪ ኣብ መንጎ’ዘን ሰለስተ ሃገራት፣ ናብ ዲፕሎማስያዊ ቁርቁስ ክዓርግ ብዙሕ ግዜ ኣይወሰደሉን። ካብኡ ከይሓልፍ ግና ኩሎም ወገናት ብርግኣት ናብ መኣዲ ዘተ ክቐርቡ ካብ ኣህጉራዊ ማሕበረሰብ ዓለም ጻውዒት ክቐርብ ጸኒሑ’ዩ።
የአራተኛው አገራዊ ምርጫ ውጤትን በመያዝ የተጀመረው የ2003 ዓ.ም. ፓርላማ ከአንድ ተቃዋሚ ፓርቲ አባል በቀር የተለየ ሐሳብ የሚያንፀባርቅ አባል አልነበረውም፡፡ በግል ተወዳድረው ፓርላማውን የተቀላቀሉት ዶ/ር አሸብር ወ/ጊዮርጊስም፤ ከጅምሩ ..ዓላማዬ የኢሕአዴግን ዓላማ ማስፈም ነው.. በሚል የምርጫ ቅስቀሳ ነው የተወዳደሩት፡፡ እናም ለኢሕአዴግ ያላቸውን…
ሕዝብን ማን ይምራ? (ፍልስፍናዊ ምላሽ)ይህ ጥያቄ ረዥም ታሪክ ያለው ዐቢይ ጥያቄ ነው፡፡ ለምሳሌ፣ በግሪኮቹ የፖለቲካ ፍልስፍና ውስጥ አንዱ ወሳኝ ጥያቄ ..ማን ይምራ? ማን ያስተዳድር?.. የሚለው ነበር፡፡ ይህን ጥያቄ ይዘን እስከ ዛሬው የዘመናዊነት አስተሳሰብ(Modernity) ድረስ መዝለቅ እንችላለን፡፡ በጥንቱ ዘመን ግሪኮቹ የራሳቸውን…
ሐምሌ 16/2003 ዓ.ም ታትሞ በወጣው የአዲስ አድማስ ጋዜጣ ..በአደባባይ ሙግት የተረቱበትን፤ በጦማር ምን ያደርጉታል?.. በሚል ርዕስ የቀረበውን የአቶ ዘሩባቤል አሰፋን ጽሁፍ አነበብኩት፡፡ ጽሁፋቸውን ሳነብብ፤ የነገር አያያዛቸው ..እኔ ጨረቃዋን ሳሳየው፤ እርሱ ጣቴን ይመለከታል.. ቢያሰኘኝም፤ ሀሳብን - ከፀሃፊው መለየት ተስኗቸው ..ስሜት እና…
አቶ ተስፋዬ ታሪኩ፤ የመኢአድ ዋና ፀሐፊ4.5 ሚሊዮን የኢትዮጵያ ህዝብ ተጨማሪ የምግብ እርዳታ እንደሚያስፈልገው በመንግስት ቢነገርም፤ ቁጥሩ ይህ ብቻ ነው የሚል እምነት የለኝም፡፡ አብዛኛው የኢትዮጵያ ህዝብ በብልሹ የኢኮኖሚ ፖሊሲ፣ በሙስናና በአላስፈላጊ ወጪዎች ለችግር ተዳርጓል፡፡ ተጨማሪ የምግብ እርዳታ የሚባለው መጀመሪያ ምን ተገኝቶ፣…
አቶ ተመስገን ዘውዴ፤ የአንድነት የፋይናንስ ጉዳይ ኃላፊዜጎች ለረሃብ የሚጋለጡት፣ በአጋጣሚና በአንድ ሌሊት በተፈጠረ ችግር ሰበብ አይደለም፡፡ ባለፈው ዓመት የተከሰተው ርሃብ ከዘንድሮው ጋር ተመሳሳይ ነው፡፡ ዘላቂ መፍትሔ ሊያገኝ የሚገባው ነገር ነው፡፡ ድርቅን ለመቋቋምና ወገኖቻችን በረሃብ አደጋ ላይ እንዳይወድቁ ለማድረግ መንግስት ዘላቂ…
አቶ ሙሼ የኢዴፓ ሊቀመንበርድርቅ የተፈጥሮ ጉዳይ ነው፤ ይሁን እንጂ ድርቅ በተከሰተበት አገር ሁሉ ረሃብ ይፈጠራል ማለት አይደለም፡፡ በቂ ክትትልና ዝግጅት ቢኖር ኖሮ፤ ድርቅ የዜጎችን ህይወት እንዳይፈታተን ማድረግ ይቻላል፡፡ በአገራችን ግን፤ በድርቅ ምክንያት ብዙ ወገኖቻችን የረሃብ ተጠቂ ሆነዋል፡፡ መንግስት ከመናገሩ በፊት፤…
የዐቢይ ጾም ስድስተኛ ሰንበት ገብር ሔር (ቸር አገልጋይ) የተሰኘው ሲሆን ይህንን ስያሜ ያገኘበትም ምክንያት ከዋዜማው ጀምሮ የሚዘመረው ጾመ ድጓ ‹‹ገብር ሔር ወገብር ምእመን ገብር ዘአስመሮ ለእግዚኡ፤ ጌታውን ያስደሰተው አገልጋይ ታማኝና ቸር አገልጋይ ነው፡፡ ገብርሔር በጎ አገልጋይ ማለት ሲሆን የስያሜውን መነሻ የምናገኘው በዕለቱ ሥርዓተ ቅዳሴ ከሚነበበው የወንጌል ክፍል ማቴ.25-14-30 ነው፡፡
ማቴ. 25÷14-30 “መንገድ እንደሚሄድ÷ አገልጋዮቹንም ጠርቶ ሊያተርፉበት ገንዘቡን እንደ ሰጣቸው ሰው እንዲሁ ይሆናልና፤ ለእያንዳንዱ እንደ ችሎታው ለአንዱ አምስት÷ ለአንዱ ሁለት÷ ለአንዱም አንድ ሰጠና ወዲያውኑ ሄደ፡፡ ያ አምስት መክሊት የተቀበለውም ሄደ፤ ነግዶም ሌላ አምስት መክሊት አተረፈ፡፡ እንዲሁም ሁለት የተቀበለው ሌላ ሁለት አተረፈ፡፡ አንድ መክሊት የተቀበለው ግን ሄዶ ምድርን ቈፈረና የጌታዉን ወርቅ ቀበረ፡፡ ከብዙ ጊዜም በኋላ የእነዚያ አገልጋዮች ጌታ ተመልሶ ተቈጣጠራቸው፡፡ አምስት መክሊት የተቀበለውም ቀረበና፡- አቤቱ አምስት መክሊት ሰጥተኸኝ ነበር፤ እነሆ ሌላ አምስት አተረፍሁ ብሎ አምስት መክሊት አስረከበ፡፡ ጌታውም፡- መልካም÷ አንተ የታመንህ በጎ አገልጋይ በጥቂት የታመንህ ስለ ሆንህ በብዙ እሾምሃለሁ፤ ወደ ጌታህ ደስታ ግባ አለው፡፡ ሁለት መክሊት የተቀበለውም መጥቶ፡- አቤቱ÷ ሁለት መክሊትን ሰጥተኸኝ አልነበረምን? እነሆ ሌላ ሁለት መክሊትን አተረፈሁ አለ፡፡ ጌታውም፡- መልካም÷ አንተ የታመንህ በጎ አገልጋይ በጥቂቱ የታመንህ ስለ ሆንህ በብዙ አሾምሃለሁ፤ ወደ ጌታህ ደስታ ግባ አለው፡፡ አንድ መክሊት የተቀበለውም መጣና እንዲህ አለ፡- አቤቱ÷ አንተ ካልዘራህበት የምታጭድ÷ ካልበተንህበትም የምትሰበስብ ጨካኝ ሰው እንደ ሆንህ አውቃለሁ፤ ስለ ፈራሁም ሄድሁና መክሊትህን በምድር ውስጥ ቀበርሁ፤ እንግዲህ እነሆ÷ መክሊትህ፡፡ ጌታውም መልሶ አለው፡- አንተ ክፉና ሰነፍ አገልጋይ÷ እኔ ካልዘራሁበት የማጭድ÷ ካልበተንሁበትም የምሰበስብ ጨካኝ ሰው እንደ ሆንሁ ታውቃለህን? ገንዘቤን ለለዋጮች መስጠት በተገባህ ነበር፤ እኔም ራሴ መጥቼ ገንዘቤን ከትርፉ ጋር በወሰድሁ ነበር፡፡
ከዚያ የቆሙትንም እንዲህ አላቸው፤ ይህን መክሊት ከእርሱ ተቀብላችሁ ዐሥር መክሊት ላለው ስጡት፡፡ ላለው ሁሉ ይሰጡታልና፤ ይጨምሩለታልም፤ ለሌለው ግን ያንኑ ያለውን ይወስዱበታል፡፡ ክፉውን አገልጋይ ግን÷ ልቅሶና ጥርስ ማፋጨት ወዳለበት በውጭ ወደ አለ ጨለማ አውጡት፡፡
2ኛ ጢሞ.2÷1-15 ልጄ ሆይ÷ አንተም በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ጸጋ በርታ፡፡ በብዙ ምስክሮች ፊት ከእኔ የሰማኸውን ትምህርት ለሌሎች ሊያስተምሩ ለሚችሉ ለታመኑ ሰዎች እርሱን አስተምራቸው፡፡ ኢየሱስ ክርስቶስን እንደሚያገለግል በጎ አርበኛ ሆነህ መከራ ተቀበል፡፡ ወደ ሰልፍ የሚሄድ÷ አለቃውን ደስ ያሰኝ ዘንድ ነው እንጂ የዚህን ዓለም ኑሮ አያስብምና፡፡ የሚታገልም ቢሆን እንደ ሕጉ ካልታገለ አክሊልን አያገኝም፡፡ የሚደክም አራሽም አስቀድሞ ፍሬውን ሊያገኝ ግድ ነው፡፡ ያልሁህን አስተውል፤ እግዚአብሔርም በሁሉ ነገር ጥበብን ይስጥህ፡፡
በወንጌል እንደምሰብከው÷ ከሙታን ተለይቶ የተነሣውን ከዳዊት ዘር የሆነውን ኢየሱስ ክርስቶስን አስበው፡፡ ስለ እርሱም እንደ ወንጀለኛ አስክታሰር ድረስ መከራ እቀበላለሁ፤ የእግዚአብሔር ቃል ግን አይታሰርም፡፡ ስለዚህ እነርሱ ደግሞ በኢየሱስ ክርስቶስ ያለውን ሕይወትና የዘለዓለም ክብር በሰማያት ያገኙ ዘንድ÷ ስለ ተመረጡት ሰዎች በሁሉ ነገር እታገሣለሁ፡፡ ነገሩ እውነት ነው፤ ከእርሱ ጋር ከሞትን ከእርሱ ጋር ደግሞ በሕይወት እንኖራለን፡፡ ብንታገሥም ከእርሱ ጋር ደግሞ እንነግሣለን፤ ብንክደው ግን እርሱም ይክደናል፡፡ ባናምነውም እርሱ የታመነ ሆኖ ይኖራል፤ ራሱን መካድ አይቻለውምና፡፡
እንግዲህ ይህን አሳስባቸው፤ በቃልም እንዳይጣሉ÷ በእግዚአብሔር ፊት ምከራቸው፤ ይህ ምንም የማይጠቅም÷ የሚሰሙትንም የሚያፈርስ ነውና፡፡የእግዚአብሔርን ቃል በእውነት አቃንቶ ሲያስተምር እንደማያፍር ሰራተኛ ሆነህ ፣ራስህን የተመረጠ አድርገህ ለእግዚአብሔር ታቀርብ ዘንድ ትጋ።
1ኛ ጴጥ.5÷1-11 እንግዲህ እኔ ከእነርሱ ጋር ሽማግሌ÷ የክርስቶስም መከራ ምስክር÷ ደግሞም ሊገለጥ ካለው ክብር ተካፋይ የሆንሁ በመካከላቸው ያሉትን ሽማግለዎችን እማልዳቸዋለሁ፡፡ በእናንተ ዘንድ ያሉትን የእግዚአብሔርን መንጋዎች ጠብቁ፤ ስትጠብቁአቸውም እንደ እግዚአብሔር ፈቃድ በውድ እንጂ በግድ አይሁን፤ በበጎ ፈቃድ እንጂ መጥፎውን ረብ በመመኘትም አይሁን፡፡ ለመንጋዉ ምሳሌ ሁኑ እንጂ ሕዝቡን በኀይል አትግዙ፡፡ የእረኞችም አለቃ በተገለጠ ጊዜ የማይጠፋውን የክብር አክሊል ትቀበላላችሁ፡፡ እንዲሁ እናንተ ጐልማሶች ሆይ÷ ለሽማግሌዎች ተገዙ፤ ሁላችሁም ትሕትናን ልበሷት፤ እግዚአብሔር ትዕቢተኞችን ያዋርዳልና፤ ራሳቸውን ዝቅ የሚያደርጉትን ግን ያከብራቸዋል፡፡
እንግዲህ በጐበኛችሁ ጊዜ ከፍ ከፍ ያደርጋችሁ ዘንድ ከጸናችው ከእግዚአብሔር ክንድ በታች ራሳችሁን አዋርዱ፡፡ እርሱ ስለ እናንተ ያስባልና የሚያስጨንቃችሁን ሁሉ በእርሱ ላይ ጣሉት፡፡ እንግዲህ ዐዋቂዎች ሁኑ፤ ትጉም፤ ጠላታችሁ ጋኔን የሚውጠውን ፈልጎ÷ እንደሚያገሳ አንበሳ ይዞራልና፡፡ እርሱንም በእምነት ጸንታችሁ ተቃወሙት፤ እንዲህም ያለ መከራ በዓለም በአሉ ወንድሞቻችሁ ሁሉ እንደሚፈጸም ዕወቁ፤ ፍቅርንም አጽንታችሁ ያዙአት፡፡ በኢየሱስ ክርስቶስ ወደ ዘለዓለም ክብሩ የጠራችሁ የጸጋ ሁሉ አምላክ ለጥቂት ጊዜ መከራን ከተቀበላችሁ በኋላ ፍጹማን ያደርጋችኋል፤ ያጸናችኋል፤ ልባሞችም ያደርጋችኋል፡፡ለእርሱ ክብርና ኅይል እስከ ዘለአለም ይሁን፤አሜን።
የሐዋ.1÷6-8 እነርሱም ተሰብስበው ሳሉ÷ "ጌታ ሆይ÷ በዚህ ወራት ለእስራኤል ልጆች መንግሥትን ትመልሳለህን?” ብለው ጠየቁት፡፡ እርሱም መልሶ እንዲህ አላቸው÷ “አብ በገዛ ሥልጣኑ የወሰነውን ቀኑንና ዘመኑን ልታውቁ አልተፈቀደላችሁም፡፡ነገር ግን መንፈስ ቅዱስ በእናንተ ላይ በወረደ ጊዜ ኅይልን ትቀበላላችሁ፤በኢየሩሳሌምና በይሁዳ ሁሉ፣በሰማሪያና እስከ ምድር ዳርቻ ድረስም ምስክሮቸ ትሆኑኛላችሁ።"
ካናዳዊና ትውልደ ኢትዮጵያና ኤርትራ ማህበረሰባችን ባህሉንና ቋንቋውን በቅርበት ተረድተንና አክብረን ወገኖቻችን ኑሯቸውን እንዲያሻሽሉ ለወጣቶችና ቤተሰብ ተገቢውን ማህበራዊ ግልጋሎት እንዲያገኙ እንሰራለን።
ኢትዮኬር በዋናነት በስነልቦና ጤንነታችን ላይ ትኩረት አድርጎ በቅድመ መከላከል ላይ ትኩረት ስለሚያደርግ ማህበረሰባችን ከስልጠናና ትምህርት ባለፈ የተሳካ ሕይወት ለመምራት በሚያስችሉ መደጋገፎች ላይ ትኩረት ያደርጋል።
የ«D» መነሻ ከቅድመ-ሴማዊ ጽሕፈት «ዳሌት» እንደ ሆነ ይታስባል። በዚህ ጽሕፈት ፊደሉ የደጃፍ ስዕል መስለ። ተመሳሳይ የግብጽ ሀይሮግሊፍ ነበር። ቅርጹ ከዚያ በፊንቄ (ከነዓን) ሰዎች ተለማ፣ ከዚህም በግሪክ አልፋቤት «ደልታ» (Δ δ) ደረሰ። የነዚህ ፊደላት ሁሉ ድምጽ «ድ» ነው።
አንድነት ያለ ልዩነት የሚያስገኘው ወጥነትን ነው፤ ወጥነት ደግሞ ሞትን የማምጣት አዝማሚያ አለው። ሕይወት በአንድነት እና በልዩነት መካከል ያለ ሚዛን ነው። የሰው ሰውነት በሚሞትበት ጊዜ፥ «ሥርዓቶቹ» እያዘገሙ ይሄዱና ሁሉም ነገር ወጥ ወደ መሆን ያጋድላል። በእርግጥ ማሳረጊያው፥ ሥጋ ራሱ ወደ አፈር መለወጡ ነው።
ይህ አንዳንድ አብያተ ክርስቲያናት (እንዲሁም ሌሎች ክርስቲያናዊ አገልግሎቶች) ተዳክመው የሞቱበትን ሁኔታ ለማብራራት ይረዳል። ይኸውም በእንዲህ ዓይነት ሁኔታ አንድነት ወደ ወጥነት እንዳይዘቅጥ ለማድረግ በቂ ልዩነት አልነበረም። ዶክተር ቫንስ ሃቭነር እንዲህ ሲሉ ገልጸውታል፤ «በመጀመሪያ ሰው ነው፥ ከዚያም እንቅስቃሴ፥ ብሎም ማሺን እና በመጨረሻም ሐውልት ነው»። የሞተ ሃይማኖትን» በመቃወም የተወለዱ አገልግሎቶች ራሳቸውም ሙት ሆነዋል፤ ምክንያቱም በዶክትሪን ጤናማ ና ንጹሕ ሆኖ ለመቀጠል ባላቸው ፍላጎት ፈጠራን ና አዳዲስ እሳቦችን በማፈናቸው ነበር።
ይሁንና ልዩነት በቁጥጥር ሥር ካልዋለ ደግሞ አንድነትን ያጠፋል፤ እና በዚህ ጊዜ ሥርዓት አልበኝነት ይሰፍናል። አንድነትን ና ልዩነትን በሚዛን የሚጠብቀው ብስለት መሆኑን በምዕራፍ 13 እንደርስበታለን። በአካል ውስጥ በእያንዳንዱ ብልት ና በአጠቃላዩ አካል መካከል ያለው ውጥረት የሚፈታው ስብስለት ነው።
አካል፥ እንዲኖር፥ እንዲያድግ እና እንዲያገለግል ካስፈለገ የተለያዩ ሥራዎች ያስፈልጉታል (12፡14-20)። ማንም ምእመን ከሌላው ከማንም ጋር ራሱን ማወዳደር የለበትም፤ ምክንያቱም እያንዳንዱ ልዩ ና ጠቃሚም ነው። በእጆቼ መራመድን መማር እችል እንደነበር እገምታለሁ፤ ነገር ግን እግሮቼን መጠቀምን እመርጣለሁ፣ ምንም እንኳን እስካሁን ድረስ በእግሮቼ መተየብ ወይም መብላት ባልማርም። ጆሮ አያይም፥ ዓይን እይሰማማ፥ ሆኖም ግን እያንዳንዱ አካል ጠቃሚ አገልግሎት አለው። በጆሮዎችህ ለማሽተት ሞክረህ ታውቃለህን?
ዛሬ አንዳንድ ሰዎች «ስሜት ቀስቃሽ» ስጦታዎችን ወደ ማጉላቱ አዝማሚያ ላይ ናቸው። አንዳንድ አማኞች ስጦታዎቻቸው ለሕዝብ ዓይን የሚያበቁአቸው ስላይደሉ ጥፋተኝነት ይሰማቸዋል። ጳውሎስ በዚህ አንቀጽ የተቃወመውና ውድቅ ያደረገው እንዲህ ዓይነቱን እመለካከት ነው። ልዩነት የበታችነትን አያመለክትም። እንዲህ ከሆነ ሉዓላዊው ጌታ ስጦታዎችን በሰጠ ጊዜ ስሕተት ሠራ ብለን ልናምን ነውን?
ብልቶች አንዳቸው በሌላቸው ላይ መደገፋቸውን ሲያውቁት እንድነትን ያጠነክራሉ (12፡21-26)። በአካል ውስጥ የሚታይ ልዩነት የእግዚአብሔር ጥበብ ማስረጃ ነው። እያንዳንዱ ብልት ሌላውን ይፈልጋል፥ የትኛውም ብልት ነፃ መሆን አይችልም። የሰው አካል እንዱ ክፍል ነፃ በሚሆንበት ጊዜ፥ ለበሽታ እና ለሞትም እንኳ የሚዳርግ ከባድ ችግር ይፈጠራል። በጤናማ ሰብአዊ አካል፥ ቀውስ በሚፈጠርበት ጊዜ ልዩ ልዩ ብልቶች እርስ በርስ ይተባበራሉ፤ ደግሞም አንዱ ሌላውን ይተካል። የአካል የትኛውም ክፍል ለሌላው ክፍል፥ «አታስፈልገኝም!» በሚልበት ጊዜ መዳከም እና መሞት እንዲሁም ለመላው አካል ችግር መፍጠር ይጀመራል።
እንድ ዝነኛ ሰባኪ በአገልጋዮች ስብሰባ ላይ ይናገር ነበር። ተሳታፊዎቹን ከስብሰባው በፊት ና በኋላ ጊዜ በመውሰድ ሰላምታ ይሰጣቸውና ያነጋግራቸው ነበር። አንዱ ተሳታፊ፥ «ዳግመኛ ከቶ ለማታየው ለዚህ ቡድን ለምን ጊዜ በመውሰድ ትቸገራለህ?» ብሎ ጠየቀው። ይህ ዓለም ያደነቀው ሰባኪ ፈገግታ እያሳየ እንዲህ አለ፥ «ጀግ፥ ባለሁበት ያለሁት እኮ በእነርሱ ምክንያት ነው! በከፍታ ሕይወቴ ባልፈልጋቸው፥ በዝቅታ ሕይወቴ እፈልጋቸው ይሆናል!» የትኛውም ክርስቲያን አገልጋይ ለሌላው አገልጋይ፥ «የእኔ አገልግሎት ያለአንተ ሊከናወን ይችላል!» ብሎ መናገር አይችልም።
ጳውሎስ ከቁጥር 23-24 ባለው የሚያመለክተው ድብቅ ለሆኑ አካል ክፍሎች ሳይሆን አይቀርም። እንዲህ ከሆነ ደግሞ፥ «ክብር እናለብሳቸዋለን» የሚለው የሚያመለክተው የተዋቡ ልብሶችን ስለ መጠቀም ነው። የበለጠ ውብ የሆኑ የአካል ክፍሎች የተለየ እርዳታ እያስፈልጋቸውም።
የእግዚአብሔር ፍላጎት በቤተ ክርስቲያን ክፍፍል እንዳይኖር ነው። ብልቶች እርስ በርስ የሚፎካከሩ ከሆነ ልዩነት ወደ መፈራረስ ያመራል። ብልቶች እንዳቸው ለሌላቸው ክብካቤ የሚያደርጉት እንዴት ነው? እያንዳንዱ በእግዚአብሔር ፈቃድ በመሥራት እና ሌሎች ብልቶች እንዲሠሩ በማገዝ ነው። አንዱ ብልት ቢሠቃይ ሁሉም ብልቶች ይነካሉ። አንዱ ብልት ጤናማ ከሆነ፥ ሌሎች እንዲጠናከሩ ይረዳል።
የብልቶች ልዩነት እግዚአብሔር በአካሉ ላይ ያለውን ፈቃዱን ከፍጻሜ ያደርሳል (12፡27-31)። ስጦታዎቹንና የአገልግሎት ኃላፊነቶችን የሚሰጠው እግዚአብሔር ነው። እርሱ ለመላው ቤተ ክርስቲያን ብቻ ሳይሆን፥ ለእያንዳንዱ አጥቢያ ጉባኤም ፍጹም የሆነ ዕቅድ አለው። በአዲስ ኪዳን ያሉት እያንዳንዱ የአጥቢያ ቤተ ክርስቲያን ሁሉም ስጦታዎች ይኖሩታል ብለን ለማመን ምክንያት የለንም። በቆሮንቶስ የነበረች ቤተ ክርስቲያን በልዩ ሁኔታ በስጦታዎች የበለጸገች ነበረች (1፡4-7፤ 2ኛ ቆሮ. 8፡7)። ይሁንና፥ እግዚአብሔር ለእያንዳንዱ ጉባኤ በሚፈልግበት ወቅት የሚያስፈልጉትን ስጦታዎች ይሰጣል።
በዚህ አንቀጽ፥ ጳውሎስ እንዳንዶቹን ከሌሎች የበለጠ ተፈላጊ የሚያደርግ «የቅደም ተከተል ዝርዝር» ለስጦታዎቹ መኖሩን ያሳያል። ነገር ግን ይህ እውነት—እያንዳንዱ ስጦታ እና እያንዳንዱ አማኝ አስፈላጊ ነው ተብሎ ቀደም ሲል የተነገረውን አይቃረንም። አለመኖራቸው በመጠኑም ቢሆን ሰንካላ ቢያደርገንም፥ በሰብአዊ አካል አንዳንድ ክፍሎች ጎድለውም በሕይወት መቀጠል ይቻላል።
ሐዋርያትና ነቢያት፥ በእርግጥ የምሥረታ አገልግሎት (ኤፌ. 2፡20) ስለነበራቸው በመጀመሪያው እይታ ላይ ነበሩ። አስተማሪዎች፥ እማኞችን በእምነት እንዲመሠረቱ ለመርዳት ነበር ያስፈለጉት። ሌሎችም ስጦታዎች እያንዳንዱን እማኝና ቤተ ክርስቲያን ለማነጽ እንዲረዱ ከጊዜ ወደ ጊዜ የተጨመሩ ናቸው።
ከቁጥር 29-30 ያለው የግሪኩ እገባብ ለእነዚህ ጥያቄዎች ለእያንዳንዳቸው «አይደለም» የሚል ምላሽን የሚፈልግ ነው። ሁሉንም መንፈሳዊ ስጦታዎች የሚያካብት ማንም ግለሰብ አማኝ የለም። እያንዳንዱ አማኝ በጌታ ለእርሱ የተመደበለት/ የተመደቡለት እና ተፈላጊ የሆነ/የሆኑ ስጦታ/ ስጦታዎች ይኖሩታል።
በቁጥር 31 የሚበልጠውን ተብሎ የተተረጎመው «ከፍተኛውን» ማለት ነው። አንዳንድ የመንፈሳዊ ስጦታዎች ከሌሎች የበለጠ ተፈላጊነት ስላላቸው አማኞች እነዚህን መሻታቸው ተገቢ ነው (14፡1)። ጳውሎስ ለትንቢት ከፍተኛ ዋጋ ሲሰጥ ቆሮንቶላውያን ግን ልሳኖችን አስበልጠው ይመለከቱ ነበር። ጳውሎስ ልሳኖችን ያስቀመጠው በዝርዝሩ መጨረሻ ላይ ነበር።
እንድነትና ልዩነት ከብስለት ጋር መጣጣም አለባቸው፤ ብዕለት ደግሞ ከፍቅር ጋር አብሮ የሚመጣ ነው። መንፈሳዊ ስጦታዎችንና ከመንፈስ ስጦታዎችን መቀበል ብቻ በቂ አይደለም። ለእርስ በርሳችን ስጦታዎችን በምንጠቀምበት ወቅት የመንፈስ ጸጋዎች ያስፈልጉናል።
በጀነቲክ ሀብትና የማኅበረሰብ ዕውቀት አርክቦት የማኅበረሰብ መብቶች አዋጅ ቁ.482/1998 አንቀጽ 23 ንዑስ አንቀጽ 1 መሠረት ጀነቲክ ሀብት አሰሳ ለማድረግ የሚፈልግ አመልካች ከዚህ በታች የተጠቀሱትን መሥፈርቶች አሟልቶ ሊያቀርብ ይገባል፡፡
በስኬታማ ሰዎች መንደር እጅግ የሚታወቀዉና ለረጅም ጊዜያት ከፍተኛ ሺያጭ የነበረዉና ከምንግዜም አስር ምርጥ መጽሃፎች መካከል አንዱ የሆነዉ የ ናፖሊዮን ሂል Think and Grow Rich የሚባለዉ መጽሃፍ ነዉ። ይሄም መጽሃፍ ማንኛዉም በህይወቱ ትርጉም ለሚፈልግ ሰዉ ስንቅም ተደርጎ በብዙዎች ዘንድ ይወሰዳል። እኔም ይሄንን መጽሃፍ ደጋግሜ ካጣጣምኳቸዉ መጽሃፎች አንዱ ሲሆን የሚያትታቸዉን ቁምነገሮች እምብዛም የንባብ ልምድ ለሌላቸዉና ጊዜ ለሚያጥራቸዉ ሰዎች በማሳጠር 13 የብልጽግና አስተሳሰብ መርሆች በማለት አቅርቤላችኋለሁ። መልካም ንባብ።
ይሄ ከ 80 ሚሊየን በላይ ኮፒዎች በመሸጥ የሚንጊዜም በብዛት የተሸጡ መጽኃፎች ዝርዝር ዉስጥ የተካተተ መጽሃፍ የተጻፈዉ ናፖሊዮን ሂል በተባለ ጸሃፊ ሲሆን እንደ ጎርጎሮሳዉያኑ አቆጣጠር በ 1937 አንድሪዉ ካርኒጌ በተባለ አንድ አሜሪካዊ ባለሃብት አነሳሽነት ነበር። መጽሃፉም የተጻፈዉ በአሜሪካ የሚገኙ 500 ባለ ሃብቶችን ቃለመጠይቅ በማድረግ ነዉ። ጸሃፊዉም ከ 500 ባለ ሃብቶች ያገኘዉን መረጃ በማቀናጀት ThinK and Grow Rich የተባለዉን መጽኃፍ አሳተመ። ጸሃፊዉም ወደ ብልጽግና መንገድ የሚያስገቡ አስተሳሰብ መርሆችን 13 መርሆችን በመጠቀም እንዴት ማሳካት እንደሚቻል ያሳየናል።
እንዲሳካለት የሚፈልግ ማንኛዉም ሰዉ በዉስጡ ካለዉ የተሻለ ደረጃ ላይ የመድረስ ጠንካራ ፍላጎት ሊኖረዉ ይገባል። ጠንካራ ፍላጎት የሌለዉ ሰዉ በምኞት ብቻ የፈለገበት መድረስ ላይሆንለት ይችላል። ጠንካራ ፍላጎት የሌለንን ነገር ወደ መኖር ለማምጣት የሚያስፈለግ የሚቀጣጠል ዉስጣዊ ሃይል ሲሆን፣ ባዶ ምኞት ግን የሌለንን ነገር በማሰብ ተስፋ እንድናጣ የሚያደርግ ነዉ። ስለ ጠንካራ ፍላጎት በመጽኃፉ ከተካተተ ታሪክ የጦር መሪዉን ሄርናን ካርቴዝ ተጠቅሷል።
በ 16ኛዉ ክፍለ ዘመን ሄርናን ኮርቴዝ የተባለ አንድ የጦር መሪ ወደ ሜክሲኮ በማቅናት ባራክሩዝ የተባለን ቦታ ለመዉረር በመርከብ በሄደበት ወቅት የጠበቀዉ የጠላት ጦር በጣም ብዙ እና አስፈሪ ነበር። በዚህም ምክንያት ወታደሮቹ የማቅማማትና ወረራዉን ትቶ የመመለስ ሃሳብ ሲያመጡ መሪዉም ሁሉም የመጡባቸዉን መርከቦች እንዲቃጠሉ አስደረገ። ከዚያም ወታደሮቹ ምንም አማራጭ ስላልነበራቸዉ ለነፍሳቸዉ ሲሉ ተዋግተዉ አሸነፉ። ከዚህም ታሪክ የምንረዳዉ ካፒቴይን ኮርቴዝ በዉስጡ ከነበረዉ የማሸኘፍ ጠንካራ ፍላጎት የተነሳ ወደ ኋላ የመመለስ ሃሳብ እንኳን እንዳይኖረዉ መርከቦችን እንዲቃጠሉ አስደርጓል። ይህም በዉስጡ የነበረዉ ጠንካራ የማሸኘፍ ፍላጎት እንጂ ምኞት አልነበረም። ስለዚህ ማንኛዉም መበልጸግ ወይም ያሰበዉን ማሳካት የሚፈልግ ሰዉ በዉስጡ ሊኖር የሚገባዉ ፍላጎት እንደ ኮርቴዝ ወደ ኋላ መመለሻ መርከቦቹን እስከማቃጠል መሆን አለበት።
5. ከላይ ያስመጣቸዉን ነገሮች ጥርት ያለ እቅድ መጻፍ (የፈለገዉን ትክክለኛ የገንዘብ መጠን፣ ምን ያህል ዋጋ እንደሚከፍል፣ መቼ ማግኘት እንደሚፈልግ፣ ምን ሰርቶ እንደሚያሳካ)
ስለነገሮች ያለን ጽኑ ፍላጎት ስር ሲሰድ እና ከጽኑ አስተሳሰባችን የሚመነጭ ስሜት ጋር ሲሆን እምነትን ይወልዳል። ፍላጎታችን እዉን እንዲሆን እንደሚሳካ የማይወላወል እምነት ያስፈልገናል።
95 በመቶ የሚሆነዉን ሃሳባችንን እና ድርጊታችንን የሚቆጣጠረዉ ከፊል ንቁ የአዕምሮአችን ክፍል sub concious mind የሚባለዉ ሲሆን አብዛኛዉን ጊዜ በልምድ እና ባጋጠሙን ሁኔታዎች ድግግሞሽ ይማራል። ስለዚህ በራሳችን እምነት እንዲኖረንም ሆነ ፍላጎታችንን ለማሳካት ትክክለኛ የህይወታችን ግብ መሆኑን አዕምሮአችን እንዲያምንበት ለ ለከፊል ንቁ አእምሯችን ማረጋገጫ እና የተደጋገመ ትዕዛዝ መስጠት ወይም ማስተማር ያስፈልጋል። ብዙ ጊዜ እንደሚታወቀዉ “ማየት ማመን ነዉ!” የሚለዉ ብሂል በ “ማመን ማየት ነዉ” ይተካል ማለት ነዉ።
ይህም የብልጽግና ሃሳብን አዕምሮአችን ላይ የምንቀርጽባቸዉ ሁለቱን የመጀመሪያ ክፍሎች በመዉሰድ ሶስተኛዉ እና ሃሳባችንን ወደ ድርጊት ወደምንቀይርብት ክፍል ያመራናል።
ግለ አስተያየት በስሜት ህዋሶቻችን የምንቀበላቸዉን መረጃዎች በጥቅል ሲገለጹ ማለት ነዉ። ግለ አስተያየት ነገሮችን በፍጥነት የምናስተዉልበትን ንቁ ወይም Conscious Mind እና መሰረታዊ አስተሳሰባችን የሚቀረጽበትን ከፊል ንቁ የሆነዉን የአዕምሯችንን ክፍል (Sub Conscious Mind) የምናገናኝበት ድልድይ ነዉ። ማንኛዉም አይነት ሃሳብ ከንቁ ወደ ከፊል ንቁ የአዕምሯችን ክፍል መሸጋገር ሲችል ለዘላቂ አስተሳሰባችን እና አመለካከታችን መሠረት ይጥላል። ብዙ ጊዜ ምኞቶቻችን እንደማይሳኩልን እና ዋጋ እንደሌለን፤ ያለንበት አከባቢ፣ ሁኔታ ወይም አጠገባችን ያሉ ሰዎችም ቢሆኑ የሚነግሩን እና ያም ትክክል እንደሆነ ማሰባችን ፍላጎታችን እንደማይሳካ አምነን እንድንቀመጥ ሊያደርገን ይችላል። ነገር ግን ከላይ ያየናቸዉን ሁለት ክፍሎች (ፍላጎት እና እምነትን) በመጠቀም ከፊል ንቁ የአዕምሯችንን ክፍል የራሳችንን ጊዜ በመዉሰድ ደጋግመን ለራሳችን በመንገር እና በማስተማር የስኬታችንን እዉንነት ልናሳምነዉ እንችላለን። በምናደርገዉ ነገር ሁሉ የእቅዳችን መሳካት እንዲያስደስተን እና ግባችንን ከሃሳባችን ጋር የተቀናጀ በማድረግ ጉዞአችን ሁሉ ወደ ፍላጎታችን መሳካት እንዲሆን እና አዕምሮአችንም ሁሌ እሱን እንዲያስብ ማድረግ እንችላለን። በዚህም ምክንያት ከፊል ንቁ አዕምሮአችንም የምናደርጋቸዉን ነገሮች ሁሉ ከግባችን አንጸር በመመዘን ጊዜ፣ ገንዘብ እና ጉልበታቸችንን ለማይረባ ነገር ማባከንን ትተን ለግባችን መሳካት እንድንጠቀምበት ይረዳናል።
ለብልጽግና መሰረቱ እዉቀትን መሰብሰብ ብቻ ቢሆን ኖሮ አብዛኞቹ ባለጠጎች የአለማችን ፕሮፌሰሮች ብቻ ይሆኑ ነበር። ስለብዙ ነገሮች ማወቅ ብቻ አንድን ሰዉ ብልህ እና ባለጠጋ ሊያደርገዉ አይችልም። ወደ ብልጽግና የሚያደርሰዉ ብዙ መረጃ መሰብሰብ ሳይሆን፣ የሰበሰብነዉን መረጃ ትርጉም ባለዉ መልኩ መጠቀም መቻላችን ነዉ። የሰዉ ልጅ በተፈጥሮ አንድ ነገር ብቻ አተኩሮ ሲሰራ ዉጤታማ ይሆናል። ለዚህም ነዉ የፎርድ መኪና ባለቤት ሄንሪ ፎርድ “ስለ ብዙ ነገር ራሴ ለመሆን ከምጥር ይልቅ ስለተለያዩ ነገሮች የሚያዉቁ ሰዎችን ባውቅ ይሻለኛል” ያለዉ። ይሄንንም ለመረዳት እንዲረዳን ሁለት አይነት የዕዉቀት አይነቶች እንመልከት። አንደኛዉ ጠቅላላ እዉቀት ሲሆን ሁለተኛዉ ደግሞ አንድ ነገር ላይ ያተኮረ ወይም ልዩ እውቀት የምንላቸዉ ናቸዉ።
ልዩ እዉቀት ድግሞ በፍላጎታችን እና ባተኮርነዉ ዘርፍ ላይ ተመስርተን የምናካብተዉ እዉቀት ነዉ። ስለዚህ ብዙ የጠቅላላ እዉቀት ከሚኖረን ይልቅ እቅዳችንን ለማሳካት የምንሰራዉ ስራ ላይ ጠለቅ ያለ እዉቀት ቢኖረን ይመረጣል።
ምናብ ፍላጎታችን፣ ሃሳባችንና እቅዶቻችን ቅርጽ የሚይዙበት የአዕምሯችን ቤተ ሙከራ ማለት ነዉ። ፈጠራዊ የሆነ ከፍላጎታችን አንጻር እቅዶቻችንን፣ የምንሄድበትን መንገድ እና ግባችንን የምናይበት ሲሆን ለፍላጎታቸን መሳካት ትልቅ ቦታ አለዉ። የሰዉ ልጅ በፈጠራዊ ምናቡ ማየት የቻለዉን ሁሉ መፍጠር ይችላል። ለምሳሌ ቶማስ ኤዲሰን አምፖል ለመስራት ብዙ ጊዜ ቢሞክርም ከሙከራዉ ይልቅ ከባዱ የአምፖልን ሃሳብ ማምጣቱ ነበር። አንዴ ያንን ምናባዊ ሃሳብ ካመጣ በኋላ ግን በምናቡ ያየዉን መፍጠር ችሏል። ስለዚህ ፍላጎቱን በምናቡ ማየት የቻለ፣ ያኔ በእዉኑ ለመፈጸም አይቸገርም።
ፍላጎታችን እንዲሳካ የተደራጀ ዕቅድ መወጠናችን የስኬታችንን ሁኔታ የላቀ ያደርገዋል። በመጀመሪያዉ መርህ ላይ ያሰብናቸዉን አቀናጀተን በማስቀመጥ በቀላሉ ወደ ስኬት መቀየር የሚችል እቅድ ማድረግ ይኖርብናል። ይሄንንም ለማድረግ ልንከተለዉ የሚገባ መንገድ፡-
እነዚህን መንገዶች በመመከተል፣ እቅዳችን ጠንካራ እና ጊዜ ተሻጋሪ እንዲሆን ማድረግ እንችላለን። እቅዳችንንም በየጊዜዉ መገምገም እና መስተካከል ያለበትን ወይም መታደስ ያለበትን ነገር ከቡድኑ አባላት ጋር በመሆን ማደስም ያስፈልጋል።
በአሜሪካ ዉስጥ በ25, 000 ዉድቀት በህይወታቸዉ ባጋጠማቸዉ ሰዎች ላይ በተደረገዉ ጥናት ከ 30 የዉድቀት ምክንያቶች መካከል የዉሳኔ አወሳሰድ ድክመት ከግንባር ቀደም የዉድቀት ምክንያቶች መካከል ተጠቅሷል። ዉሳኔ ለመወሰን መቸገር እና በወሰኑት ዉሳኔ ጸንቶ እስከመጨረሻዉ ያለመጓዝ ወይም በየጊዜዉ በደምብ ሳያገናዝቡ ዉሳኔ መቀያየር የብዙዎቹ ብልጽግና መንገድ ጀማሪዎች ዉድቀት ምክንያቶች ናቸዉ።
አብዛኞቹን ባለጠጎችን የሚያመሳስላቸዉ ነገር ዉሳኔን ለመወሰን ፈጣን በመሆናቸዉ በአቅራቢያቸዉ የሚገኙ ሁኔታዎችን መጠቀም መቻላቸዉ ነዉ። ይሄንንም ለማድረግ ቶሎ ይወስናሉ እንደ አስፈላጊነቱም በጥናት ላይ ተመስርተዉ ዉሳኔያቸዉን መቀየር ካለባቸዉ ይቀይራሉ፣ ነገር ግን በመሰኑት ዉሳኔ መጨረሻቸዉን ማየት ይችላሉ።
ጽናት ማለት ፍላጎትን ለማሳካት በሚደረግ ጉዞ፣ ከመንገድ ሳይወጡ ወይም ሳያቋርጡ መቆየት ነዉ። ጽናት ለብልጽግና ከሚደረግ ጥረት ዉስጥ ቁልፉን ሚና ይጫወታል። የአላማ ጽናትን ለማዳበር ቁርጠኝነት ያስፈልጋል። በመንገዳችን በመጽናታችን በዉስጣችን ያለዉ ፍላጎት ምን ያህል ጠንካራ እንደሆነ ማወቅ ይቻላል። ለዚህም ጥሩ ምሳሌ የሚሆነዉ ኮሎኔል ሳንደርስ ሲሆን የ KFC ባለቤት ነዉ። ይህ ሰዉ ስኬታማ ከመሆኑ በፊት ከአንድ ሺህ ጊዜ በላይ የወደቀ ቢሆንም በመንገዱ ላይ የነበረዉ ጽናት ግን ተስፋ ቆርጦ በወደቀበት እንዳይቀር እና ፍላጎቱን ለማሳካት ደግሞ ደጋግሞ እንዲሞክር አድርጎታል። ስለዚህ የምንፈልገዉን እስክናገኝ ድረስ ምንጊዜም ደግመን ደጋግመን የመሞከር እና በአላማችን ጸንተን መጓዝ ሊኖርብን ይገባል።
ወደ ብልጽግና በምንሄድበት መንገድ ሃይል አስፈላጊ ነገር ነዉ። እቅዶቻችን ያለ ሃይል ምንም ጥቅም የላቸዉም። በዚህ አገባብ ሃይል ማለት በብልሃት የተደራጀ እና አቅጣጫ የተቀመጠለት ዕዉቀት ማለት ሲሆን ይህም ማለት የሁለት እና ከዚያ በላይ የሆኑ ሰዎችን የተቀናጀ ትጋት ነዉ። ይህም ሃይል ወደ ብልጽግና የምናደርገዉን ጉዞ የሚያቀልልን እና ያገኘነዉንም ስኬት ቀጣይነት እንዲኖረዉ አስተዋጥኦ ያለዉ ነዉ። ማንኛዉም ሰዉ ቢሆን ይሄንን ብቻዉን ለማድረግ በሚሞክርበት ወቅት የማሳካት አቅሙ በጣም ትንሽ ነዉ። ነገር ግን በሁለት እና ከዚያ በላይ ባሉ ተመሳሳይ አላማ አንግበዉ በሚጓዙ ሰዎች መሃል በሚፈጠር ህብረት ከህብረቱ አባላት ከሚመጣ ሀይል በተጨማሪ የአንድነታቸዉ መስተጋብር የሚፈጥረዉ ሌላ ሶስተኛ ሃይል መኖሩ ለስኬት የሚያደርጉትን ጉዞ ያፋጥነዋል። ነገር ግን አብረናቸዉ የምንሆናቸዉ ሰዎች በተመሳሳይ እይታ ካልሆኑ እና ጉልበታችንን የሚጨርሱ እና ወደ ኋላ የሚጎትቱን እንዳይሆኑ ሰዎችን በጥንቃቄ መምረጥ አለብን።
መጽሃፉ ስለ ብልጽግና አስተሳሰብ መርሆች እንጂ ስለወሲባዊ ግኑኝነት የሚተነትን አይደለም። ይሄኛዉ መርህ ለመረዳት ግር የሚል ቢመስልም ተፈጥሮ ያደለንን ጠንካራ እና ገዢ የሆነዉን የወሲብ ስሜት በአግባቡ በመግራት እና ወደ ፈጠራዊ ምናብ ሃይል በመቀየር ለስኬታችን እንዲዉል ማድረግ ስለሚቻልበት መንገድ ይነግረናል። ወሲባዊ ስሜትን መግራትና በምንፈልገዉ መልኩ መጠቀም የሚለዉ አስተሳሰብ ከጥንት ጀምሮ በተለይም በምስራቃዊ የአለማችን ክፍሎች ሲተገበር የቆየ ቢሆንም በሰፊዉ አይታወቅም። አዕምሯችን በቶሎ መልስ ከሚሰጣቸዉ ቀስቃሽ ነገሮች መካከል ወሲባዊ ስሜት ቀዳሚዉና ከፍተኛ ሃይል ያለዉ ነዉ። የሰዉ ልጅ ፍትወታዊ ፍላጎት በሚያድርበት ጊዜ ፍላጎቱን ለማሳካት በሌሎች ጊዜያት የማያሳየዉን ብርታት፣ ቁርጠኝነት እና ጽናት እና አስተሳሰብ ይተገብራል። ወሲባዊ ፍላጎት ጠንካራ ከመሆኑ የተነሳ የሰዉ ልጆች ክብራቸዉን እና ህይወታቸዉን ሳይቀር አሳልፈዉ ለርሱ ይሰጣሉ። ይሄንን ፍላጎት፣ ሃይል በፈለግነዉ መልኩ የብልጽግና አላማችንን ለማሳካት ልንጠቀምበት ብንችልስ? ማንኛዉም ሰዉ ፍትወታዊ ስሜቱን ለማርካት የሚጥረዉን ያህል በስራዉ ላይ ዉጤታማ ለመሆን ቢደክም የት መድረስ ይቻል ነበር። ወሲባዊ ፍላጎት ተፈጥሯዊና ስንወለድ ጀምሮ አብሮን የሚቆይ ዉስጣዊ ስሜት ሲሆን ይህ ስሜት ሊወገድም ሆነ ሊገታ አይችልም። ነገር ግን ሌላ መዉጫ ሊበጅለት ይችላል። ሌላ መዉጫ ሲባል ሰዉነትን አዕምሮንና መንፈስን በጋራ ወደሚያጎለብት ስሜታዊ ሀይል መቀየር ማለታችን ነዉ። ይሄንን ሃይል ለስኬታችን መጠቀም እንዴት እንችላለን የሚለዉን ጥያቄ ስናነሳ የፍትወትን ስሜት ለማርካት ሰዎች የተለያዩ መንገዶችን የግድ ሊጠቀሙ እንደሚችሉ ሁሉ ያንን አጋጣሚ ላበጀንለት አላማ ፈጠራዊ ምናብ ሃይል እንዲሆንን ብንጠቀም ሃይሉን ለስኬታችን እንደ ግብዓት ልንጠቀመዉ እንችላለን ማለት ነዉ። ስለዚህ ወሲባዊ ስሜትን ወደ ሌላ ገንቢ ሃይል ለመለወጥ መደረግ ካለባቸዉ እርምጃዎች ጤናማ የወሲብ ህይወት መምራት አንዱ ነዉ። ከመጠን ካለፈ የአዕምሮአችን የመፍጠር አቅም ሊያዳክም ይችላል። ስለዚህ የተለያዩ የወሲብ ስሜት ማርኪያ የሆኑትን ለምሳሌ፡- ፖርኖግራፊ (የወሲብ ፊልሞችን ማየት) ወይም ግለወሲብ መተግበር የአዕምሯችንን አቅም ከማሳጣቱም በላይ ለራሳችን ያለንን ክብር ያወርደዋል። ስለዚህ ይህ ስሜት በሚመጣበት አጋጣሚ ወደ ስራ መመለስ፣ ስለ አላማችሁ ማሰብ የስሜቱን ሃይል ለጥቅም እንድታውሉት ይረዳችኋል ማለት ነዉ። ይሄንንም ድርጊት እየለመዳችሁት ስትሄዱ ዉጤታማ እየሆናችሁ ትሄዳላችሁ ማለት ነዉ። ከዚያም በመቀጠል ሙሉ ትኩረትን አላማችን ላይ ማድረግም ወደ ዉጤታማነት ያደርሰናል።
ከፊል ንቁ የሆነዉ የአዕምሯችን ክፍል በአምስቱ የስሜት ህዋሶቻችን የሚገቡ የተለያዩ ሃሳቦች እና መረጃዎችን ይመዘግባል ያስቀምጣል። አመለካከቶቻችን የቆዩ ትዉስታዎቻችን ከዚህ ክፍል አዉጥተን የምንጠቀምባቸዉ ናቸዉ። በዚህም 95 በመቶ የሚሆነዉን የእለተዕለት ማሰብ ስራችንን የሚሰራዉን የአዕምሮ ክፍላችንን በመቆጣጠር እና ወደ አዕምሯችን የሚገቡትን ሃሳቦች በመጠንቀቅ ወደ ስኬት በምናደርገዉ ጉዞ ሁልጊዜ ገንቢ ሃሳቦችን ማምጣት እና ለእርሱም ተገዢ መሆን እንችላለን። ጥሩ ወይም ገንቢ ስሜቶች እና አመለካከቶች በአዕምሯችን የበላይ ማድረግ የሁሉም ሰዉ የየራሱ ሃላፊነት ነዉ። ለሰዉነት የምንመገበዉን ምግብ ጥንቃቄ እንደሚደረግ ሁሉ ለምናያቸዉ፣ ለምንሰማቸዉ እና ወደ አዕምሯችን ለሚገቡ ሃሳቦችም በጥንቃቄ ከአላማችን አንጻር በመምረጥ ይሄንን ክፍል በመቅረጽ ለስኬታችን ማዋል እንችላለን። ስለዚህ ዋነኞቹን አዎንታዊ ስሜቶችን ማለትም ጠንካራ ፍላጎት፣ ጽኑ እምነት፣ ዉስጣችንን እንዲቆጣጠሩ በማድረግ ወደ ስኬታችንን የምንሄድበትን ጉዞ ማፋጠን እንችላለን።
አዕምሮ የሃሳባችን ማሰራጫ እና መቀበያ ጣቢያ ሲሆን የተለያዩ አዳዲስ ሃሳቦችን ያስተናግዳል። አስተሳሰባችንንም ያሰራጫል። ፍላጎታችንን አላማችንና እቅዳችንን በጽኑ እምነት ከራሳችን ጋር ካዋኸድናቸዉ በኋላ ወደ ተግባር የምንለዉጥበት እና የምናሰራጭበት የአእምሯችን ቦታ ከፊል ንቁ የሆነዉ ክፍል ነዉ። የፈጠራ የምናባችን ክፍል ደግሞ ፍላጎታችን እና እቅዳችንን የሚቀበል የአዕምሯችን ክፍል ነዉ። የፈጠራ ምናባችን ሃሳብ የሚቀበለዉ በዙሪያዉ ከሚያስተዉላቸዉ ነገሮች በመነሳት ነዉ። ነገር ግን እኛን ለዉጤታማነት የሚያበቁ አዳዲስ ሃሳቦችን ለማፍለቅ አርቴፊሻል የምናባችንን ክፍል በአብዛኛዉ እንደምንጠቀም መርሳት የለብንም። ይህ ማለት በዙሪያችን ከምናስተዉላቸዉ ነገሮች በመነሳትና አርቴፊሻል ምናባችንን በመጠቀም አዲስ ሃሳብ ማመንጨት እንችላለን ማለት ነዉ። ስለዚህ የግል አስተያየት መርህን በመተግበር አዕምሯችን ስራ እንዲጀምር በማድረግ ወደ ማሰራጫ ጣቢያ አዳዲስ ሃሳቦችን በማድረስ የአዕምሮአችንን አቅም በመጠቀም ወደ ብልጽግና የምንሄድበትን ጉዞ ማሳለጥ ይቻላል።
ስድስተኛዉ የስሜት ህዋስ የዕውቀት መግቢያ በር የሚባል ሲሆን ያለምንም ጥረት እና ልፋት ከምድራዊ እዉቀቶች ጋር ግኑኝነት መፍጠር የሚያስችለንን ብቃት የሚሰጠን ነዉ። ይሄንን መርህ ለመተግበር ከላይ ያሉት 12 መርሆች ላይ ብቁ መሆን ያስፈልጋል። ይሄዉም የስሜት ህዋሳችን የፈጠራ የምናባችን ክፍል ነዉ። በሌላ መልኩ 99 በመቶ ትክክለኛ የሆነ ደመ ነፍስ፣ ግምት ወይም ትንበያ ማለት ነዉ። ሰዎች ቀልቤ ነግሮኛል በማለት የሆነን ሁኔታ በትክክል የሚሰማቸዉ በዚሁ ህዋስ ነዉ። ይህ ስሜት የሚኖረን ከሆነ ለዉጤታማነት በምናደርገዉ እንቅስቃሴ ዉስጥ ሊሰጠን የመሚችለዉ ጠቀሜታ የጎላ ነዉ። ስድስተኛዉን የስሜት ህዋስ ለመረዳት ከራስ ጋር የጥሞና ጊዜ በማሳለፍ የሚመጣ የአዕምሮ ብስለት ያስፈልጋል። የሄንን ሃይል ለመጠቀም ሌሎችን መርሆች በአግባቡ በመተግበር ቀስ ብሎ በሂደት የሚመጣ ነዉ።
ኤርትራዊ ሃገራዊ ባይቶ ንዲሞኩራስያዊ ለውጢ ሩም ንበጻሕታ ናይ ዘተ መኣዲ ከፊታ ካብዚ ኣረሚናዊ ስርዓት ኢሳያስ ንህዝብና ከጽንት መደብ ሰሪዑ ዘህልቐና ዘሎ ንምግልጋል ኣብ ካላኣይ መስርሕ ጉባኤ ኤርትራዊ ሃገራዊ ባይቶ ከነዕውቶ ዘለና ኣብ ኣርእስቲ ኣስፊርና ህዝቢ ክታዓሉን ክዝትየሉን ሓሳብና ጾሚቕና ናብ መስርሕ ጉባኤ ክንኣቱ ኣብ ሙሉእ ዓለም ዘለኹም ጉዱሳትን ሙሁራትን ሰብ ዓቕምን ኣብዚ ሩም እዚ መጺኹም ጉቡኹም ንዓዲ ዘእቱ ሓሳብ ክትልግሱ ብኽብሪ ንዕድም።
በዚ ኣጋጣሚ ንዝምልክቶ ኣብ ላዕሊ ጽፍሒ መሪሕነት ዘለው ኣብዚ ሩም እና ኣምጻእና ንህዝቢ ሓበሬታት ክህቡ ህዝባዊ ሕቶ ክምሉሱን ድማ እና ዓደምና ከነቕርቦም ምዃና ክንሕብር ንፈቱ።
ንሓደዓቢ መቃለሲ ባይታ ሃሪምካ ብዋጋ ድኽመታት ኤርትራዊ ሃገራዊ ባይቶ ንበይኖም ክዓብዩ ዝደልዩ ንሰምዕም ኣሎና ንበይኑ ዝዓቢ ክኣ ናይ ሓባር ረብሓን ድልየታትን ባህግታትን ኣህዛብ ጨፍሊቑ ናይ ውልቐ ረብሓኡ ኢዩ ዘመዝግብ እዚ ግን ኣበደን ሃራሚና ተሞኩሮ ኣይ ንደግሞን ኢና ሰተት ክኣ ኣይ ነብሎምን ናይ ኢሳያስ ውድብ ንኻልእ እና ጨፍለቐ ካብ ናይ ሓባር ቃልሲ እና ተፈንጨለን ስለ ዝዓበየ ኢሳያስ ሎሚ ንኤርትራ ናይ በይኑ ተረባሒ ንኹሉ ኤርትራዊ ኣብ ዲቕ ዝበለ ሞትን ህልቀትን ስደትን ውርደትን ስለ ዘእተወና ንመበል ካላይ ግዜ ንበይኑ ዝዓቢ ኣይ ነፍቅድን
ኣብ 1468 ዓ.ም. ድህረ ዕረፍቲ ስካንደርበርግን ብወረራ ቱርክን ብዙሓት ኣልባንያውያን ካብ ሃገሮም ተሰዲዶምን ካብቶም ዝተሰዱ መብዛሕቲኦም ኣብ ኢጣሊያ ብፍላይ ኣብ ክፍለ ሃገር ካላብሪያን ሲቺሊያን ከምዝኣተዉን፡
መበል 550 ዓመት ዕረፍት ኣበው ሃገረ ኣልባኒያ ጆርጆ ካስትሪዮታ ስካንደርበግ ምኽንያት ቅዱስ ኣቦና ካብ ኣልባኒያ ንመንፈሳዊ ንግደትን ንወግዓዊ ምብጻሕን ሃገረ ቫቲካን ንዝኣተዉ ናይ ኣልባኒያ ብፁዓን ጳጳሳትን ናይ ፖለቲካ መራህትን ናይ ዝተፈላለያ ሃይማኖታት መንፈሳዊ መራሕትን ዕለት 19 ሕዳር 2018 ዓ.ም. ተቐቢሎም ቃለ ምዕዳን ለጊሶም።
ጆርጆ ካስትሪዮታ ስካንደርበግ ኣብ ኣልባኒያ ናይ ክርስቶስ ስፖርተይና ዝብል መጸውዕ ስም ዝተወሃቦን ምእንቲ መንፈሳያን ዕሴታትን ክርስቲያናዊ መጸውዕ ሕይወት ኣሕሊፍካ ክሳብ ምሃብ ዝተኸላኸሉ ናይታ ሃገር ባህሊ መለለዪ ብቓልን ሕይወትን ዝቐረጹ ኣብ ክትዕ ዘይኣትዉ ናይ ጥምረትን ብሔራዊ ሓድነትን ትእምርቲ ዝዀኑ ብነጻነት ንዝተቐበልዎም ልዑላን ዕሴታት ብዘይ ምንም ዓይነት ስክፍታ ብተኣማንነት ዝነበሩ ሰማዕት ኣበው ኣልባኒያ ዝብል መጸውዕ ዝተወሃቦም ምዃኖም ቅዱስ ኣቦና ኣብ ዝለገስዎ ቃለ ምዕዳን ኣዘኻኺሮም፡ እዞም ኣብ 15 ከፈለ ዘመን ሃገረ ኣልባኒያ ዘወሃዱን ካብ ባዕዳዊ ወራሪ ቱርካዊ ኦቶማን ዝተኸላኸሉን ምዃኖም ታሪኽ ጠቒሶም ምስ ገለጹ፡
ዝኽሪ መበል 550 ዓመት ዕረፍት ስካንደበግ ይብሉ ቅዱስ ኣቦና ነቶም ኣብ ቀለመንጦስ ናይ ጉባኤ ኣዳራሽ ንዝተቐበልዎም ናይ ኣልባኒያ ብፁዓ ጳጳሳትን ናይ ፖለቲካ ኣካላትን፡ ናይ ዝተፈላለያ ሃይማኖታት መንፍሳውያን መራሕትን መፈሳውያን ነጋዶን፡ ቅድሚ 50 ዓመት ጳውሎስ ሻድሻይ ብምኽንያት ዝኽሪ መበል 500 ዓመት ዕረፍት ኣበው ኣልባኒያ ስካንደርበርግ ንኣልባኒያውያን ልኡካን ተቐቢሎም ቃለ ምዕዳን ለጊሶም ከምዝነበሩ ኣዘኻኺሮም፥
እዚ ተዘክሮ’ዚ ዓመት መጸ ዝደጋገም ናይ ዝሓለፈ ታሪኽ ኣብ ምምስጋን ጥራሕ ዝተሓጽረ ልምዲ ዘይኰነስ፡ ኩሉ ኣልባንያዊ መግስትን ዜጋን ብፍላይ ካብ ሃገሮም ንኽስደዱ ዝመርጹ ንምዕባሌኣ ወሳኒ ተራ ዘለዎም በዚ ምርጫኦም’ዚ ሃገሮም ንድኻምነት ክትቃላዕ ዝገብሩ ንሰብኣውን በርገሳውን ዕብየታ ዘገድሱ ንመንእስያትን ሓድሽ ወለዶን ንምዕሩይን እውነተይና ምዕባለ ንዘረጋጽ ንዝተሓደስ ህርኩት ጻዕሪ ምእንቲ ሃገርን ሕዝብን ዘተባብዕ ይኹን
ኣብ 1468 ዓ.ም. ድህረ ዕረፍቲ ስካንደርበርግን ብወረራ ቱርክን ብዙሓት ኣልባንያውያን ካብ ሃገሮም ተሰዲዶምን ካብቶም ዝተሰዱ መብዛሕቲኦም ኣብ ኢጣሊያ ብፍላይ ኣብ ክፍለ ሃገር ካላብሪያን ሲቺሊያን ከምዝኣተዉን፡ ካብቲ ኣዋን ኣትሒዞም ኣብቲ ከባቢ ናይ ኣልባንያ ባህልን ስርዓትን እትኽተል ቤተ ክርስቲያን ከምዘቖሙን፡ እዚ ኣርበረሽ ማሕበርሰብ ዝብል መጸውዕ ዘለዎ ኣልባንያዊ ሕብረተሰብ ካብ ትውልዲ ናብ ትውልዲ እቲ ኣበው ሃገረ ኣልባኒያ ዘውረሶ ባህልን ቋንቋን ዕሴትን ኣብ ምስግጋር ዝርከቡ ምዃኖም ቅዱስ ኣቦና ጠቒሶም፡ ኣርበሽ ምስ ሃገሮም ፍርያም ዝዀነ ርክብ ከምዘለዎም ርእዩ እዩ ኢሎም።
እዚ ብርቃዊ ሃብቲ’ዚ እቲ ኣብ መንጐ ናይ ዝተፈላለያ ሰዓብቲ ሃይማኖታት ምእመናን ዜጋታት ዘሎ ኣብ ፍልልይ ዝቖመ ጥምረትን ስምረትን ነጻነትን ናይ ሓደ ሕዝቢ ተራ ዝዀነ ሰላማዊ ናይ ሓባር ናብራን ምትሕብባርን ሕውነትን ዘምጽእ መሃዝነትን ብሉጽ ሓይልን የበራብር፡ እቲ ዘሎ ፍልልይ ንናይ ሓባር ዘተ ባይታን ኣጋጣምን ይኸውን፡ ስለዚህ ብሓባር ነባሪ ሰላም ንምሕናጽ ዝብል ኣብ ሕድ ሕዳዊ ምክብባርን ሰብኣዊ ክብሪ ኣብ ምኽባርን ናይ ሓባር ድላይ ዝምስክር እዩ።
ቅዱስ ኣቦና ዝለገስዎ ቃለ ምዕዳን፥ እምነትን ሕይወቶም ብምስዋዕ ዝመስከሩ ሰማእታት ኣልባኒያን ተወላዲት ኣልባኒያ እናቴ ቅድስቲ ተረዛ ዘካልኩታን እናሕሓቡ በቶም ኣብ ቀለመንጦስን ናይ ጉባኤ ኣዳራሽ ዝተረኽቡ ኣልባንያውያን ኣቢሎም ሓዋርያዊ ቡራኬኦም ንመላእ ሃገርን ሕዝብን ኣልባኒያ ኣመሓላሊፎም ዛዘሙ።
ኩሉ ናይ መጽሓፍ ቅዱስ ፍልጠትን ናይ ስነ-መለኮታዊ መጽናዕትታትና፣ ንእግዚኣብሄር ዘሎና ፍቕር ንምሕያልን ንገዛእ ርእስና ድማ ብባህርን ናብራን ዝሓሸ ሰብ ምእንቲ ክገብረና ክኸውን ኣለዎ። ነዚ ነገር ክውን ንምግባሩ ድማ መሰረታዊ ክርስትያናዊ ትምህርቲ ምፍላጥ ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ፈጺሙ ዝኣቱ ኣይኮነን። ርትዒ ዘለዎ…
ብመሰረት ኣረዳድኣን ብጽሒትን ሃዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ፡ ብዛዕባ ወንጌል፣ ወንጌል ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ብኸምዚ ዝስዕብ ክትንተን ይኽእል እዩ። ብመጀመርታ እግዚኣብሄር ንዓለም ብወዱ ክርስቶስ የሱስ ከድሕና መዲቡ (1ቈረ 2፡7, ሮሜ 16፡25)። እዚ ዓላማ ምድሓኑ ድማ ኣቀዲሙ ቅድሚ ብዙሕ እዋናንት ብነብያቱ ገይሩ ኣፍሊጡን…
መእተዊ “...ብጐይታን ብጽንዓት ሓይሉን በርትዑ።” ብዙሕ ግዜ ክእለት ከለና፣ ብስንኪ ብርታዔ ምስኣን፡ ብዙሕ ነገራት ካብ ኢድና ይወጽእ᎓ ብጸላኢ ድማ ይማረኸና። ቃል ኣምላኽ ምንጪ ብርታዐ ኣማኒ እንታይ ከም ዝኾነ ኣብዚ ክፍሊ ይነግረና። ብርቱዕ እንተ ኾይኑ ኣማኒ ብጐይታ እዩ ዝብርትዕ። ቀዳማይ ንክርስቶስ…
More in this category: « ሰሜን ኮርያውያኑ የክፍለ ዘመኑ ቀንደኛ የባንክ ዘራፊዎች 1.3 ቢ. ዶላር በማጭበርበር ተከሰሱ	በአለማችን የመጀመሪያዋ በራሪ መኪና ፈቃድ ማግኘቷ ተነገረ »
የድል ፓከሎች የተለያዩ ስእሎች እና ደረጃዎች ይመጣሉ እና በ Star Wars ጦር Arena ውስጥ ባሉ የ 1 እና 1 Arena ውጊያዎች ላይ ሽልማቶችን ካሸነፉ በኋላ ይገኛል. ዘመናዊ የጎን ድልድዮች ጥቅሎች ጥቁር የጭጋጭ ውጊያ በማሸነፍ እና የተለያዩ ጥቁር የሲቲ ካርዶችን በማቅረብ ይቀርባሉ ተረቶች እና ልዩ ካርዶች በከፍተኛ ደረጃ ጥቅሎች ውስጥ በሁሉም ውስጥ ገጸ-ባህሪያትን ለመደገፍ የድል ፓኮች. ልክ እንደ ማንኛውም ጨዋታ, ገጸ-ባህሪያቶቻችሁን ለመንከባከብ በጣም ጥሩው መንገድ, ወይም በዱቄት ወ / ሮ ሳውዝ ውስጥ, ተጨማሪ ውጊያዎችን እና ተጨማሪ ካርዶችን እንዲያገኙ ነው.
የቀድሞውን ደቡብ አፍሪካ ዘረኛ ስርዓት ሲታገሉ የኖሩት አህመድ ካትራዳ በ87 ዓመት እድሜያቸው አረፉ። ከኔልሰን ማንዴላ ጋር ሮብን ደሴት ላይ ለ18 ዓመታት ያህል በእስር ማቀዋል።
ያለፉትን ዓመታት የደቡብ ካስቴል ዋንጫ በመባል ሲጠራ የቆየው ውድድር የሥያሜ ለውጥ በማድረግ የደቡብ ሠላም ዋንጫ በሚል የሚጠራ ሲሆን ነገ በሀዋሳ ሴንትራል ሆቴል የዕጣ ማውጣት ሥነ-ስርአትም ይደረጋል፡፡
ከጥቅምት 20 እስከ ህዳር 1 ድረስ በሀዋሳ የሚደረገው ይህ ለሰባተኛ ጊዜ የሚከናወን ሲሆን በካስቴል ስያሜ ለአምስተኛ ጊዜ ይደረጋል ተብሎ ቢጠበቅም ስያሜው ተለውጦ ደቡብ የሠላም ዋንጫ በሚል ይጠራል፡፡ ሊለወጥ የቻለበት ምክንያት ደግሞ የክለቦችን ግንኙነት ሠላማዊ ለማድረግ እና ከእግር ኳስ ውጪ ሌሎች የሚንፀባረቁ እግር ኳሳዊ ያልሆኑ ነገሮች እንዳይኖሩ በማሰብ እንደሆነ ተጠቁሟል፡፡ ነገ በሴንትራል ሀዋሳ ሆቴል ቀን 10:00 የዕጣ ማውጣት ሥነ-ስርአትም ይከወናል፡፡
በክልሉ የሚገኙት ሀዋሳ ከተማ፣ ሲዳማ ቡና፣ ወላይታ ድቻ፣ ሀዲያ ሆሳዕናን ከፕሪምየር ሊጉ የሚያካትት ሲሆን ወደ ፕሪምየር ሊጉ በፌዴሬሽኑ ከሰሞኑ በፎርማት ለውጥ ምክንያት አድጋችዋል ተብለው የነበሩትና በከፍተኛ ሊጉ የሚወዳደሩት አርባምንጭ ከተማ እና ደቡብ ፖሊስን ጨምሮ በተጋዥነት መቐለ 70እንደርታ እና የአዳማ ሲቲ ካፕ ላይደረግ የሚችልበት ሁኔታ በመኖሩ አዳማ ከተማም ተካፋይ ሊሆን እንደሚችል አቶ ወልደሚካኤል መስቀሌ የደቡብ ክልል እግር ኳስ ፌድሬሽን ፅ/ቤት ኃላፊ ለሶከር ኢትዮጵያ ተናግረዋል፡፡
ውድድሩን ካለፉት ዓመታት ለየት ባለ መልኩ ለማዘጋጀት የታቀደ ሲሆን በየጨወታው ጥሩ እንቅስቃሴን ላደረጉ ተጫዋቾች (የጨዋታው ኮከብ) ሽልማት እንዲሁም አሸናፊ ለሆኑ ክለቦች እና ተሳታፊዎች የገንዘብ ሽልማቶች እንደሚበረከት ኃላፊው ጨምረው ገልፀዋል፡፡
FTኢትዮጵያ ቡና1-2ድሬዳዋ ከተማ 56′ ሳሚ ሳኑሚ | 6’ፍቃዱ ወርቁ 37′ ቴድሮስ ሁሴን ቀጥታ የጽሁፍ ስርጭት ተጠናቀቀ ጨዋታው በድሬዳዋ ከተማ አሸናፊነት ተጠናቋል፡፡ የአሰልጣኝዝርዝር
በሀዋሳ ከተማ ሲካሄድ የቆየው የደቡብ ክልል ካስቴል ዋንጫ ነገ በሀዋሳ ኢንተርናሽናል ስታድየምፍፃሜውን ሲያገኝ አርባምንጭ ከተማ እና ሲዳማ ቡና ዋንጫውን ለማንሳት 09፡00 ላይ ይፋለማሉ፡፡ ትላንት በተካሄዱት የግማሽ ፍፃሜ ጨዋታዎች አርባምንጭ ከተማዝርዝር
ደቡብ ካስትል ዋንጫ | 24-01-2009 የደቡብ ክልል ካስትል ዋንጫ ዛሬ በይፋ ሲጀመር በመክፈቻው አርባምንጭ ከተማ ድል ቀንቶታል፡፡ በርካታ ቁጥር ያለው ተመልካች በታደመመበት የዛሬው የመክፈቻ ጨዋታ በቢሾፍቱ ከተማ በኢሬቻ በአልዝርዝር
ደቡብ ካስትል ዋንጫ | 23-01-2009 በሰባት ክለቦች መካከል ከመስከረም 24 እስከ ጥቅምት 3 ቀን 2009 በሀዋሳ ከተማ የሚካሄደው የደቡብ ክልል ካስትል ዋንጫ የምድብ ድልድል ይፋ ሆኗል፡፡ የደቡብ እግር ኳስዝርዝር
ደቡብ ካስቴል ዋንጫ | 16-01-2009 የደቡብ ክልል እግርኳስ ፌዴሬሽን የሚያዘጋጀው የደቡብ ካስቴል ዋንጫ ላይ የሚካፈሉ 7 ቡድኖች ተለይተው ታውቀዋል፡፡ ሶከር ኢትዮጵያ ከፌዴሬሽኑ ባረጋገጠችው መረጃ መሰረት ከሀዋሳ ከተማ ፣ ወላይታዝርዝር
ደቡብ ካስቴል ዋንጫ| 07-01-2009 6 ክለቦችን የሚያሳትፈው የደቡብ ካስቴል ዋንጫ በመጪው መስከረም 24 በሀዋሳ ከተማ እንደሚጀምር የደቡብ ክልል እግርኳስ ፌዴሬሽን አስታውቋል፡፡ ቢጂአይ ኢትዮጵያ በካስቴል ቢራ ምርቱ ስፖንሰር ያደረገው ይህ ውድድርዝርዝር
የኢትዮጵያ በዚህ ሳምንት ( Ethiopian This Week) ድህረ ገጽ ለመላው ኢትዮጵያውያን እስልምና ተከታዮች እንኴን ለ 1488 የመውሊድ በዐል በሰላም አደረሳችሁ ሲል በአሉ የፍቅር የመልካምና የደስታና የመተሳሰብእንዲሆንላችሁ በመመኘት ነው ::
ጆሰፍ ስሚስ በክርስቲያን ኅብረተሠብ የተወለደው ቢሆንም፣ በወጣትነቱ እንደ አስማተኛ ዝነኛ ሆኖ ነበር። በ«ንግርተኛ ድንጋዮች» እርዳታ የጠፉትን ቅርሶች ለማግኘት ችሎታው እንደ ነበረው ማሳመን ቢሞክር፣ በማናቸውም ፈተና ይህ ዘዴ ሐሣዌ መሆን ሲገለጽ፣ ከድፍረቱ ግን አልዞረም ነበር።
በ1820 ዓም «ሞሮናይ» የተባለ አንድ መልአክ «የወርቅ ጽላቶችን» እንዳሳዩት ብሎ እነኚህን ጽላቶች ወደ እንግሊዝኛ በ«ንግርተኛ ድንጋዮች» ለማስተርጐም ዋና እቅዱ ሆነ። ስሚስ እንደ ነገረው ጽላቶቹ የተቀረጹበት ቋንቋ «ተሐድሶ ግብጽኛ» እንደ ነበር አለ። ለመሆኑ በዚያ ዘመን ያሕል የታሪካዊ ግብጽኛ ማንበብ ችሎታ እየተፈታ ሲሆን፣ ስሚስ በእውነት ስለ ግብጽኛ ወይም ስለ ቋንቋ ጥናት ያወቀው ብዙ ነገር እንዳልነበረ ግልጽ ነው።
የወርቅ ጽላቶቹ በሰዎች መቸም አልታዩም፤ ስሚስ እንዳለው እያስተረጎማቸው አንድላይ ከሱ ጋር መኖራቸው አስፈላጊ አልነበረም፣ በመላዕክት እርዳታ ነው ብሎ ድንጋዮቹን በመመልከት የጽሑፉን እንግሊዝኛ ትርጉም በቃል ያወራ ነበር፤ ጓደኞቹም ከዚያ ያወራውን ይጽፉ ነበር። እንዲህ መጽሐፈ ሞርሞን ተፈጠረ። በዚህ መጽሐፍ ዘንድ አይሁዶች በጥንት ከእስራኤል ወጥተው ወደ አሜሪካ ፈለሱ፤ በኋላም ኢየሱስ ክርስቶስ ደግሞ ወደ እነርሱ በአሜሪካ መጣላቸው ይላል።
በስሚስ ኗሪ ክፍላገር በኒው ዮርክ የነበሩት ሕዝብ በአጠቃላይ ስለ ተቃወሙት፣ ከተከታዮቹ ጋር ወደ ምዕራብ ሸሹ። በአዲስ ሃይማኖቱ ከክርስትና ከሚለዩ ትምህርቶች መካከል፣ ሥላሴን አያስተምርም፣ ኢየሱስና እግዚአብሔር የተለያዩ ናቸው፣ ስሚስ ነቢዩ ነው፣ በተጨማሪ «አንድ ባንድ» ሳይሆን አንዱ ሰው አያሌ ሚስቶች ማግባት መልካም እንደ ሆነ ሁሉ የሚያስተምር ሃይማኖት ሆነ። ሌሎችም ስነ ሥርዐቶች በምስጢር ተጠበቁ።
አንድ ጊዜ የእውነተኛ ግብጽኛ ብራና ከነጋዴ ገዝቶ ይህን ደግሞ «አስተረጎመ»። በጆሰፍ ስሚስ ትርጉም ጽሑፉ የሞርሞኖች «መጽሐፈ አብርሃም» ሆነ። ይህም ብራና አሁን ለሊቃውንት ታውቆ ግን ምንም ስለ አብርሃም የሚል ነገር ሳይሆን፣ በውኑ የግብጻውያን «መጽሐፈ ሙታን» ቅጂ መሆኑን ገለጹ። ሆኖም ሞርሞኖች እስካሁን የስሚስ ብልሃትና ቅንነት ደጋፊዎች ናቸው።
ስሚስ ደግሞ ደብረ ጽዮን እና አዲስ ኢየሩሳሌም በውነት በጣም ለጥ ባለ ቦታ በሚዙሪ ክፍላገር እንደ ተገኙ አስተማረ። በዚህ ስፍራ ግን እጅግ ለጥ ብሎ ምንም ተራራ በፍጹም አይታይም። ያም ሆነ ይህ እስካሁን ድረስ በብዙ ሞርሞኖች እንደ ተቀደሰ ቦታ ይቆጠራል።
ቅድሚ ሎሚ ብዝኾን ይኹን መንግሥትን ኣመሓደርትን ተገይሩን ተሰሚዑን ዘይፈልጥ፦ ካብ 30 ዓመት ንታሕቲ ዝዕድሜኦም ካቶሊካውያን ፈለስቲ፡ ካህናትን፡ ደናግልን ናብ ሳዋ ወሪዶም ተዓሊሞም፡ ሃገራዊ አገልግሎት ክገብሩ፦ ማለት ወትሃደራት ክኾኑ፤
ካብ 50 ዓመት ንታሕቲ ዝዕድሜኦም ካህናትን፡ ካብ 40 ዓመት ንታሕቲ ዝዕድመኤን ደናግልን፡ ብትምህርቲ ይኹን ብሥራሕ ምኽንያት፡ ካብ ሃገረ-ኤርትራ ክወጽኡ መንግስቲ ኤርትራ ኣይፈቅድን እዩ፤
ኣፍ ቤተ-ክርስትያን ኮይነን ንሕዝቢ መንፈሰ-ሕሊናኡ ዜብርሃሉ ዝነበራ መጽሔታት/ጋዜጣታት ከም “ሓቅን ሕይወትን” ከምኡውን “ብርሃን” ዝኣመሰላ፡ ተኸልኪለን፡ ካብ ሥራሕ ደው ኢለን ይርከባ።
ነቲ ቤተ-ክርስትያን ካቶሊካውያን እትህቦ ማሕበራዊ አገልግሎታት፦ ከም ሕክምናን ቤት ትምህርትን ከይተረፈ፡ ካብ ኢዳ ንምሕዳግ፡ ብዙሕ ሜላታት ተፈቲኑ እዩ። ብሳላ ተሪር ተቓወሞ መራሕቲ ቤተ-ክርስትያን ግን ኣይተተግበረን። ካህናትን ደናግልን ንሳዋ እንተ ወሪዶም፤ ሽዑ ዘካይዶ የብሉን ብዝብል ጉልባብ መንግሥቲ ከይወርሶ ድማ የፍርህ፤
አብዚ ቀረባ አዋን፡ ኣብ ባሕሪ ሊብያ፡ ንዓለም ምሉእ ዘሰንበደን ዘሕዘነን ህልቂት መንእሰያት ኤርትራውያን ምስ ተሰምዔ፡ ኣብ መላእ ኤርትራ ዘለዋ ቊምስናታት፡ በቲ ሃይማኖትና ዝሰርዖ መሠረት፡ ነቶም ዝሞቱ ጸሎት-ፍትሓት ክንዲ ዝገበሩሎም፡ ሰበ-ሥልጣን መንግሥቲ፡ ንካቶሊካውያን ካህናት ብሕማቕ ይጥምቱዎም ኣለዉ። ኣብቲ ጸሎተ-ፍትሓት ናይ ድጕዓ ግጥሚ ዘቕረቡ ገለ ምእመናን ከኣ ናብ ዘይተፈልጠ ቤት ማእሰርቲ ተወሲዶም ዝብል ወረ ይስማዕ እዩ።
ቀዳማይ: ኣብዚ ዝሓለፈ ሰሙናት፡ መንግስቲ ንብዙሓት ካቶሊካውያን ካህናት፦ ቁምስናኹምን ካልእ ኣገልግሎትኩምን ገዲፍኩም፡ ንሳዋ ንቐሉ ዝብል መጸዋዕታ ምስ ሃቦም፦ ምእመናን ቊምስና ሠገነይቲ፡ ነቲ ብመንግሥቲ ዝተዋህበ ትእዛዝ፡ እንተ ቐየሩሎም ኢሎም ናብ አመሓዳሪ ንኡስ ዞባ ሠገነይቲ ፡ ተኣኪቦም፡ መስቀሎም ኣምሪሖም፡ ክልምኑ ምስ ነቐሉ፦ አብ ቤት ጽሕፈት ኣመሓዳሪ ከይበጽሑ ብዘሰንብድ ኣገባብ አጋፊዖም ኣሲሮምዎም።
ሰበ-ሥልጣን መንግሥቲ ደኣ ዝተረድኡዎ ኣይመስሉን እምበር፡ ንዘመናት ዝጸንሔ ባህልን ልምድን አሎ:: ንሱ ክኣ፦ ንኹሉ ሕዝቢ ዜፍርሕ ጸገም እንተ ተረኺቡ፡ ወይውን ንሕዝቢ ዝልክም ኣዋጅ አንተ መጺኡ፡ ሕዝቢ መስቀሉ ኣምሪሑ ናብ ሰበ–ስልጣን መንግስቲ ከይዱ ይጠርዕ። ጥርዓኑ ክኣ ይስምዓሉ ነበረ። ዓበይቲ ከምዘበሉዎ፡- ሕዝቢ ተኣኪቦም፡ መስቀሎም ኣምሪሖም ለሚኖሞስ ዝኣበየ መንግሥቲ ኣይተራእየን፡ ኣይተሰምዔን።
እዞም ምእመናን ቊምስና ቅዱስ ሚካኤል ሠገነይቲ፡ ከምቲ ልማዶም ክኾንሎም፡ መንግስቲ ሽግሮም ክፈትሓሎም ተጸብዮም ኔሮም፡፡ ኣመሓደርቲ መንግሥቲ ኤርትራ ግን፡ ብፖሊስ እኳ ከይከውን፡ ዕጡቓት ሠራዊት ኣኽቲቶም፡ እንዳ አጋፍዑ ብጅምላ፡ ናብ 200 ዝጽጋዕ ሕዝቢ አብ ቤት ማሕዩር ዳጒኖምዎ። ወላኳ ብዕድመ ዝደፍኣ/ኡ ሽማግለታት፡ ደቂ 80 – 90 ዓመት እንተ ነበሩዎም፡ እቶም ወተሃደራት ከይነሓፉ፡ ደፊሮምዎም፡ እንዳ ኣጓነጹ ኽኣ፡ ኣብ መካይን ጸፍጺፎም ናብ ማሕዩር ክእሰሩ ወሲዶምዎም። ገለ ካብተን አረጋውያን አንስቲ ኣዕይንተን ዘጸግመን እኳ እንተኾና፤ እቶም ወትሃደራት ግን ኣይነሓፉወንን። ሰብ ዘሰንበደ፡ ኣተሓሕዛ ድኹማት ዘይፈልጥ ሜላ እዩ ዝነበረ። ብሓቂ እግዚኦ ምሓርና ክርስቶስ ዘበለ ፍጻሜ እዩ።
ኣመሓዳሪ ሠገነይቲ፡ ናብቲ ቤት ማሕዩር ከይዶም፡ ነቲ ብትሕትና፡ ክቡር መስቀሉ ኣምሪሑ፡ ክልምኖም ዝዓቀነ ምእመን ሕዝቢ፡ ብዙሕ አጕባዕቢዖምሉ። “ከምዚ ኢልኩም ተኣኪብኩም ናብ ቤት ጽሕፈተና ክትመጽኡ ምፍታንኩም ጌጋ እዩ፡፡ መንግስቲ ብፖሊቲካዊ ዓይኒ እዩ ዝጥምቶ፤ እዚ ኣድማ ኢና እንብሎ፤ መንዩ ልኢኹኩም?…” ድሕሪ ምባል፡ “ልኡኻት ወያኔ ኢኹም” ዝብል ክሲ ብመልክዕ ምፍርራሕ ኣቕሪቦምሎም።
እቶም ምእመናን ግን ኣብ እምነቶም ጸኒዖም “ድላይኩም ድኣ ግበሩና እምበር፡ ንሕናስ ሓሳብናን እምነትናን ኣይንቕይርን ኢና፤ ካህናትና ናብ ዕስክርና ኣሕሊፍና ኣይንህብን ኢና፤ ከምቲ ሓንቲ ሃገር ብዘይ መንግስትን ብዘይ መራሕትን ክትነብር ዘይትኽእል፦ ከምኡ ድማ ሓደ ሃይማኖት ብዘይ መራሒ ኣይቀውምን እዩ። ካህናትና መራሕትናን አገልገልትናን እዮም፤ ጸዋዕታ ካህናትን ደናግልን ንእግዚአብሔር ምግልጋል ካብ ምዃን ሓሊፉ ምስ ሥራሓት ውትህድና ዚቃዶ ኣይኮነን…” ኢሎም ትምህርቲ ሓዘል ምላሽ ሂቦምዎም። ከምኡ ስለዝገበሩ ክኣ ኣብ ማሕዩር ተኣሲሮም ቀንዮም።
እቶም ምእመናን ዝበዝሑኳ እንተ ተፈትሑ፡ ገሊኣቶምስ ጌና አብ ቀይዲ እዮም ዘለዉ። ካብቶም ብጽኑዕ ተቐይዶም ዘለዉ፡ 4-5 ዝኾኑ ካቶሊካውያን መምህራን እዮም። መንግስቲ ነቶም መንእሰያት ዝኾኑ ምእመናን ኣይለቅቕን ምስበለ፡ እቶም ምስኦም ዝነበሩ ዓበይቲ፡- ደቀና ገዲፍና ኣይንኸይድን ኢሎም ማእሰርቲ መሪጾም ቀንዮም። ሰበ-ሥልጣን መንግሥቲ ግን ፈላለዮም ስለዝኣሰሩዎም ኣታሊሎም ነቲ ዝበዝሔ ሕዝቢ ኣፋንዮምዎ።
ምእመናን ተኣሲሮም ምስ ሰምዑ ካቶሊካውያን ጳጳሳት ኤርትራ፡ ንሰበ-ስልጣን መንግስቲ ተወኪሶም እዮም። ግዳስ ዜዕግብ መልሲ አይረኸቡን። ቅድሚ ሕዢ’ውን፡ “ገዳማትኩም መዕቆቢ ካብ ሳዋ ንዝሀድሙ መንእሰያት ኮይኑ አሎ” ዝብል ጉዳም ዝኾነ ክሲ ካብ መንግሥቲ መጺኡዎም ኔሩ እዩ። እዚ ክሲዚ ናብ ውሻጠ ቤተ-ክርስቲያን መተኣታተዊ ንክኸውን ዝተጠጅኤ እንተ ዘይኮይኑ፡ ገዳማትስ መሕብኢ ኣይኮናን። ሽዑ ኣቡናትና አትሪሮም ነጺጎምዎ ከም ዝነበሩ ዚዝከር እዩ፡፡
ካልኣይ አብነት፦ አብ ዝሓለፈ ዓመታት’ውን፡ ሰበ–ሥልጣን መንግሥቲ ኣብ ልዕሊ ምእመናን ካቶሊካውያን ሓደ ከቢደ ጾር ሰቒሎም ኔሮም። ንሱ ድማ፡ አብ ከባቢ ከረን ዘለዉ ምእመናን፡ ንደቅኹም ካብ ቤተ-ክህነት ኣውጺእኩም ንሳዋ ስደዱዎም ዝብል ትእዛዝ ሂቦም ኔሮም። እቶም ወለዲ፡ “ደቅና ንኣምላኽ ኣወፊናዮም ኢና፤ ካብ ኣምላኽ ኣሕዲግና ኣይንህበኩምን ኢና” ኢሎም ጽኑዕ ምላሽ ሂቦምዎም። ብድሕሪዚ እቶም ሰበስልጣን መንግሥቲ፡ ናብ ካቶሊካዊ ጳጳስ ከረን ከይዶም ነቶም ተምሃሮ ክንወስዶም ኢና ምስበሉዎም ንሶምውን ተቓዊሞም። ብድሕሪኡ እቶም አምሓደርቲ ናብቶም ወለዲ ተመሊሶም ወይ 50 ሽሕ ናቕፋ ንነፈሲወከፍ ቆልዓ ትኸፍሉ ወይ ከኣ ትእሰሩ ኢሎምዎም። ክሳብ ዓመት ዝኣሰሩዎምን ዘጋፍዑዎምን ምእመናን አለዉ። ወዮ ናብ ጸዋዕታ ምንኵስና ዝውፈዩ መንእሰያት ተረኺቦምስ፡ ካብ መንግስቲ ከምዚ ዘበለ ተጻብኦ ኬጋጥም ከሎ ንዓና ይገርመናን የፍርሃናን ኢዩ’ሞ፦ እግዚኦ ምሓረና ክርስቶስ ንበል!!
መንእሰያት ኣብ ቤተ-ክህነትን ማሕበር ደናግልን ኣትዮም ከይኵስኰሱ መኸላእታ እንተ ተጌሩሎም፦ ጽባሕ ንግሆ ንካህናትን ደናግልን ዝትክኡዎም ክስእኑ እዮም። እዚ ሕጂ ቤተ-ክርስትያንና እትህቦ ዘላ ኣገልግሎት ክትገብር ኣይክትክእልን እያ። ኣብ ካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን፦ ሓደ ፈላሲ/ት → ተመልሚሎም መሠረታዊ መዓርግ ክህነት ንክቕበሉ፡ ካብ 10 ዓመት ንላዕሊ ይወስደሎም። ንደናግልን ናይ ደቅ-ተባዕትዮ ፈለስትን እውን፡ እቲ ንሕይወቶም ምሉእ ክነብሩሉ ቢሎም ናብ አምላኽ ዜቕረቡዎ መብጽዓን ማሕላን ንኽፍጸሙ፡ ተመሳሳሊ ግዜ እዩ ዝወስደሎም።
ካብ 30 ዓመት ንታሕቲ ዝዕድሜኦም፡ ካህናትን ደናግልን፡ ናብ ዕስክርና እንተ ወፊሮም፡ እቲ ንምእመናን ይኹን ንኹሉ ሕብረተሰብ ዝህቡዎ ኣገልግሎት ብሃንደበት ጠጠው ክብል እዩ። መንግስቲ ንቤተ-ክርስትያን ክሃሰያ ደልዩ እምበር፡ ካህናትን ደናግልን ንሳዋ ክዕስከሩ ወሪዶም ብዝሒ ወተሃደራት ኤርትራ ክውስኽ፡ ወይ ድማ ብዓይነቱ ክጸፍፍ ተባሂሉ ኣይኮነን።
ካህናትን፥ ፈለስትን፥ ደናግልን፡ ናይ ትምህርቲ ዕድመኦም ክሳዕ ዝሓልፍ፡ ካብ ኤርትራ ክወጽኡ ኣይፍቀደሎምን ክብሃል ከሎ፦ ኣብ ወጻኢ ከይዶም መንፈሳዊ ትምህርቶም ክቕጽሉ፡ ሓዋርያዊ ሥራሖም ክገብሩ፡ ወይውን ካልእ ዘመናዊ ፍልጠት ክምሃሩ መሰል የብሎምን ማለት እዩ። ከም ቀደሞም፡ ፍልጠት ትምህርትን ሕክምናን፡ ሰብኣዊን፡ ሕብረተሰብኣውን ብቕዓቶም ጸብለል አይክብልን እዩ። ካብኣቶም ዝርከብ ዘበለውን ክጎድል እዩ። እዚውን ንቤተክርስትያን ንምህሳይ እንተ ዘይኮይኑ፡ ካልእ ዕላማ ይህልዎ ኢልካ ክትግምት ዘጸግም እዩ። ንሕዝቢ ኤርትራ ብሓብራ እውን ዝጎድኦ ኢኣ ኢምበር ዝጠቕሞ የብሉን።
እቶም ንሓደስቲ ካህናትን፥ ፈለስትን፥ ደናግልን ዝምልምሉን ዝዅስኵሱን፡ ደቂ ቤተ-ክርስትያን፦ ኣብ ወጻኢ ሃገራት ከይዶም እንተ ዘይሰልጢኖም፡ ብግቡእ ክሰናደዉ አይክእሉን እዮም። ብዓለምለኻዊ ደርጃ ዝምዘን ፍልጠትን ብስለትን ክጎደሎም እዩ። ካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን፡ ዓለምለኻዊት ከም ምዃና መጠን ክማላእ ዝግባኦ ነገራት ምፍጻም ክኸብዶም እዩ።
ቤተ–ክርስትያና ካብታ ኣካላ ዝኾነት ካቶሊካዊት፡ ዓለምለኻዊት ቤተክርስትያን ተፈልያ፡ ትዝኽትም ኣላ ማለት እዩ። እዚ መደብዚ እንተ–ቐጺሉ መንነታ ክትዕቅብ መሰል የብላን ማለት እዩ።
ገሊኣተን ማሕበራት፡ ብባህሪኤን ኣብ ዓለም-ለኻዊ ሚስዮናዊ ኣገልግሎት ዝነጥፋ እየን። ብዙሓት ኤርትራውያን ደናግልን፡ ፈለስትን፡ ካህናትን፡ ኣብ ዝተፋላለያ ሃገራት ዓለም ተመዲቦም ይሰርሑ እዮም። ከምኡ ክኣ ደቂ ካልእ ሃገራት ኣብ ሃገርና መጺኦም የገልግሉ እዮም። መንግስቲ ኤርትራ ግን ነዚ ኰሊፉዎ ይርከብ። ንሕዝብና ዝጠቅም ብዙሕ ቁምነገር ዝገብሩ ዝነበሩ ደቂ ወጻኢ ሃገራት፡ ምስ ክንደይ ሞያኦም፡ መንግሥቲ ሰጕጉዎም፤ ነቶም ደቂ ዓዲ ክኣ ብዕድመ ክሳብ ዝደፍኡ ካብ ሃገር ከይወጽኡ ከልኪሉዎም ኣሎ። ኣብ ዕድመ ሽምግልና ምስ በጽሑ ካብ ሃገር ወጺኦም ክምሃሩ ይኹን ክሥርሑ ኣይክኽእሉን እዮም።
ሰብ ሠናይ ዝኽሪ ዝኾኑ፡ ቁሩባት ዓበይቲ ደቂ ቤተ-ክርስትያን ክንጠቅስ። ከም ነፍሰ–ሄራን ካርዲናል ጳውሎስ ጻድዋ፤ አቡነ አብርሃ ፍራንሷ፤ አቡነ ተስፋማርያም ብድሆ፤ አባ አጎሰጢኖስ ተድላ፤ ኣባ አድሓኖም ሥእሉ፡ ከምኡውን ብዙሓት ዝሓለፉን ብሕይወቶም ዘለዉን ፈለስቲ፡ ካህናትን ደናግልን አብቲ ዝለዓለ ዩኒቨርሲቲታት (ንኣብነት ኣብ ሮማ ዝርከብ) ክመሃሩን ክምህሩን ዝበቕዑ ብንኡሳቶም ከለዉ፡ ኣብ ሃገርና ዝውሃብ ትምህርቲ ፈጺሞምስ፡ ኣብ ወጻኢ ሃገር ከይዶም ክምሃሩ ዕድል ስለ ዝረኸቡ እዮም። ገሊኣቶም ካብቶም አብ ወጻኢ ዝተማህሩ አባላት ቤተ-ክህነት፡ ኣብ ሃገርና ጥራሕ ዘይኮነ፡ አብ ወጻኢ ከይተረፈ፡ ኣብ ክብ ዝበለ ደረጃ ሓላፍነት ኮይኖም ክንርእዮም ከሎና፡- ንካቶሊካውያን ጥራሕ ዘይኮነ ንኹላቶም ኤርትራውያን ዜዅርዕ እዩ። እዞም ሰባት እዚኣቶም፡ ብንኣሽቱኦም ከለዉ፡ ካብ ሃገር ከይወጽኡ እንተ ዝኽልከሉ፡ ኣብኡ ኣይምበጽሑን ኔሮም። ሎሚ፡ እዚ መደብ መንግሥቲ ኤርትራ እንተ ቐጺሉ፡ ቤተክርስትያን፡ ከምዚኦም ዝበሉ ዓበይቲ ሰባት ክተፍሪ ኣይክትክእልን እያ። ዜሕዝን፡ ዓቢ ክሳራ ምዃኑ እዩ።
መንግስቲ ኤርትራ ካህናትን ደናግልን ከይመሃሩን ከይነቕሑን፡ ብጽፈት ሞያኦምን እጃሞምን ከየበርክቱ ደልዩ እንተ ዘይኮኑስ፦ ካቶሊካውያን ካህናትን ደናግልን ካብ ኤርትራ ከይወጽኡ ኮፍ እንተበሉ እንታይ ይኸስብ? ወጻኢ ሃገር ከይዶም ተማሂሮም እንተ ተመሊሶም ግዳ ንካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን ጥራሕ ዘይኮነ፡ ንመላእ ሕብረተሰብ እዮም ዝጠቕሙ። እዚ ከኣ ብጸሎቶም ጥራሕ ዘይኮነ፡ ብትምህርቲ፡ ብሕክምና፡ ብማሕበራዊ ኣበርክቶ ክጥመት ይኽእል እዩ። ቅንዕና እንተሎስ እዚኣ ብምንታይ ትጽላእ? ሰበ-ሥልጣን መንግሥቲ ነዚ ከተባብዑዎዶ ኣይምተገብኤን?
1. መደባቱ ክቕይር እሞ፡ ነቲ ኣብ ልዕሊ ቤተ-ክርስትያና ሰቒሉዎ ዘሎ ከቢድ አርዑት ከውርዶ፡ ብስም ልዑል ፈጣሪ ንልምኖ። መንግሥቲ ኤርትራ፡ መደባቱ (ፖሊሲታቱ) ምስቶም ቅድሚኡ ዝነበሩ መንግሥታት እንተ ዘነጻጽሮሞ፡ ካብቶም ቅደሚኡ ዝነበሩ ዝሓሸ እንተ ዝገብሮ መማዕረገሉ።
2. እዞም ካብ ቤተ-ክርስትያን ቅዱስ ሚካኤል ሠገነይቲ ጥርዓን ክንዲ ዜቕረቡ፡ ተኣሲሮም ዘለዉ መንእሰያትን መምህራንን፡ ምእመናን ብቕልጡፍ ኪፍትሑ ንልምን አለና። ንዝለመነካ ሰብ፡ ወይ ትተዅበሉ ወይ ከኣ ይርዳእካ ትብሎ እምበር፡ ተገምጢልካ ኣይትሳላበጦን። እዞም ብማእሰርትን ብምግፋዕን ዝተቐበልኩምዎም ምእመናን ከአ፡ ክቡር መስቀሎም አምሪሖም ድኣሎም ዝለመኑኹም እምበር ካልእ ኣይደለዩን። ወይ ትኾቡሎም ወይ ይርዳእኩም ኢልኩም ኣፋንዉዎም።
4. ነተን ተኣጊደን ዘለዋ፡ ጽሑፋት ቤተ-ክርሰትያን ዝዝርግሓ ዝነበራ፡ ከም ብዓል ‘ብርሃን’ ‘ሓቅን ሕይወትን’ ዝኣምሰላ ጋዜጣታት/መጽሔታት ከምብሓድሽ ሥርሔን ክጅምራ መንግሥቲ ክፈቅድ ንጽውዕ። ንመገዲ መንግሥተ-ሰማያት ዝኸውን ስንቂ ድኣለን ዝህባ እምበር፡ ካልእ ዝገብራኦ በደል የብለንን። እዚኣተን ኣብ ዘመን ደርግ ይኹን ቅድሚኡ ተኸልኪለን አይፈልጣን። እንተ ገደደ፡ ብሳንሱር ይሓልፍ እምበር መንፈሳዊ ጽሑፋት ከይዝርጋሕ ምእጋድ ኣይግባእን’ዩ፤ ተሰሚዑ ድማ ኣይፈልጥን።
5. ካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን፡ ንጽጉማት እትህቦ ዝነበረት ሓገዝ ክትቅጽሎ፡ ክፍቀደላ ንልምን። እዚ ትካል’ዚ ብዘመን ደርግ ከምድላዩ ዝሰርሕ ዝነበረን፡ ንብዙሓት ጽጉማት ዜጋታት ዝዓንገለን ዘሳለየን እዩ ዝነበረ።
ብሕለፊ ድማ ተኸተልቲ ቤተ-ክርስትያን ኦርቶዶክሳዊት ተዋህዶ፡- ብስምታ ኣደ ኵላትና ዝኾነት፡ እመ–አምላክ፡ ብጸሎቶምን ብኻልእ ምግባሮምን፡ ቤተ–ክርስትያና ብሰንኪ ግጉይ ሜላ መንግስቲ ከይትጸንት፡ ክድግፉናን አብ ሓልዮቶም ኬቐድሙናን፡ ብትሕትና ንምሕጸኖም። “ናፍቅር ቢጸነ ወንትፋቀር በበይናቲነ” ብዝበሎ መሠረት፡ ፍቕሪ ሓድሕድን ሓልዮትን ከይጎድል እሞ፡ ካብ ወንጌል ክርስቶስ ወጻኢ ዝኾነ አተሓሳስባ ከይነግሥ፡ ብትሕትና፡ ኣብ ጸሎትኩምን አብ ሓልዮትኩምን ዘክሩና ንብለኩም።
ነቲ አብ ልዕሊ ኩላቶም አመንቲ ክርሰቶስ ዝወርድ ዘሎ ግድዓት (ንኣብነት ጉዳይ ፓትርያርክ አቡነ ኣንቶንዮስን ካልኦት እሱራትን) ከአ ብመንፈስና ከም እንካፍሎን፡ ምስኣቶም ብጸሎት “ምሓረነ መሓሪ” እንዳ በልና ከም እንሰምሮምን ነረግጸሎም። ንዅላትና አይጠዓመናን፦ ብስዉር ድኣ ይመስል ይኸውን እምበር፡ ኣብ ኤርትራ፡ ናይ ሃይማኖት ስደት እዩ ዝካየድ ዘሎ! ሰኣሊ ለነ ቅድስት ንበል!
መደባት መንግሥቲ ኤርትራ፡ ንሃይማኖትኩም እውን ከም ዘየናሕስየሉ አይጠፍኣናን። በብዘሎናዮ ከፊኡና እዩ ዘሎ። ሃይማኖት ዘይፈቱ ኣተሓሳስባ ገኒኑ፡ ንብዙሓት ዜጋታት እውን የሳቒ’ሎ። ስቓይ ኣብ ዝገነነሉ ሃገር፡ ቅሳነት አብ ዘይብሉ ሃገር፡ ዕቤትን ምዕብልናን አይርከብን እዩሞ፦ ንኹላትና ክጥዕምና፤ ከምታ ቀደምና ተሓቛቝፍና እንነብረላ ሃገር ክትኮነልና፡ በብመዳይና ንስራሕ።
እንዛረበሉ ዘሎና ቀንዲ ጉዳይ፡ ማለት አብ ልዕሊ ካቶሊካዊት ቤተክርስተያን ዝወርድ ዘሎ ጸገማት፡ ንሓዋሩ ክሃስያ እዩ’ሞ፦ ከም ዓቕምኹምን ከም ሕልናኹምን ክትድግፉና፡ ዓገብ ክተባህሉና፡ ብትሕትና ንምሕጸነኩም። ንአምላኽ ዝተወፈዩ፡ ንስለ መንግሥተ-ሰማያት ቢሎም፡ ዓለም ዝመነኑ፡ ዘይምርዓዉ ሰባት፡ ናብ ውትህድርና ክጽውዑ ከለዉ፡ ንኹላትና ዝልክም ቊጥዓ አምላኽ ከይፍንወልና ንፈርህ! ንስለ ሕውነት ዓገብ አባህሉና።
ብትሕትና ሓደ ታሪኽ ክንዝክር ፍቐዱልና። ብዘመን ኮምዩኒስት ሶቬት፦ ሌኒንን ሰታሊንን ዝመርሑዎ ፖሊቲካዊ ውድብ፡ ሃይማኖት ዘይብላ ሓዳስ ሃገር ክንሃንጽ ብዝብለ ዕላማ፡ ብዙሓት ክርስትያን ምእመናን ምስ በዙሓት ፈለስትን ካህናትን አህሊቑ እዩ፡፡ ንምሸቱ ግን፡ ከምቲ ድላዮም ኣይኮነሎምን። እኳድኣ ብግልባጥ፡ ወዮ ፍልስፍናኦም ብጸሓይ ከም ዝብተን ግመ ፋሕ ኢሉ ተሪፉ።
ሰብ አብ ሃይማኖቱ ጸኒዑ፡ ዓጊቡ እንተ ተናበረ፡ ንሓንቲ ሃገር ጸጋ እምበር፡ ግድዓት ኣይፈጥረላን እዩ። በዚ መሠረት ቤተክርስትያና ንምድኻም ንዝግበር ዘሎ ሜላ፡- ዓቕምኹምን ሕልናኹምን ብዝፈቕዶ ሓግዙና፤ ዓገብ አባህሉና፡ እንዳ በልና ብሕውነት ንምሕጸኖም።
መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ልዕሊ ካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን ዝወስዶ ዘሎ ስጉምቲ (ከምኡ’ውን አብ ልዕሊ ካልኦት)፡ ንዓና ጥራሕ ዘይኮነ፡ ንመላእ ሕዘቢ ኤርትራ ዝጎድእ እምበር ዝጠቅም ኣይኮነን። መንግስቲ ብሱል ኣመሓዳድራ ክገብር፤ ብደረጃን ብወረጃን ኬመሓድር፤ ካብ ጉዳይ እምነትን፡ ካብ ጕዳይ ታቦትን ከልግስ፡– እቲ ዘሎኩም ተሰማዕነት ተጠቂምኩም፡ ናብ መገዲ የማን ከትመልሱዎ፡ ንልምነኩም። ቤተ-ክርስትያን ካቶሊካውያን ኤርትራ እንተ ፈረሰትን እንተ ለመሰትን፤ ወይውን ኩላተን ሃይማኖታት እንተ ተቐየዳ፡ ንሃገርና ክሳራ እምበር ዘምጽኣላ መኽሰብ የብሉን።
እዚ ተግባራት እዚ ዘኽፍኣልኩም ምዃኑ ይጠፍኣኩም እዩ አይንብለን። ዝተኣዘዝኩምዎ ነገር ትገብሩ ከምዘሎኹም ንፈልጥ ኢና። ክንድዚ ዝሓስም ትእዛዝ ክተኽብሩ ከሎኹም፡ ክንደይ መሪሩኩም ከምዘሎ ክንግምት ንኽእል ኢና። ንሰላማዊ ሕዝቢ ኣጋፍዑ ክብሉኹም ከልዉ፡ ሕራይ ኢልኩም፡ ንወለድኹም ክተጋፍዑ ከለኹም፡ ኣብ ቅድሚ ሕልናኹምን አብ ቅድሚ ኣምላኽን፡ አብ ቅድሚ ታሪኽን ክትውቀሱ ምዃንኩም ግን ክትፈልጡ ይግባእ።
ኣብ መወዳእታ እነቕርቦ ሓሳብ ከኣ፡– ኩላቶም ክርስትያንን፡ ኩላቶም ኣስላምን ተሓባቢሮም፡ ንመንግሥቲ ኤርትራ፡ ‘ተለመነና’ ቢሎም ናይ ሃይማኖት ናጽነት ክረጋገጽ፡ ብሥምረት ክምሕጸኑዎ፡ ብትሕትና ለበዋና ነመሓላልፍ። ፍቕሪ ዘበለ ናይ አምላኽ እዩሞ ንከተሎ፤ ጽልኢ ዘበለ ከኣ ናይ ሰይጣን እዩሞ ያዕ ንበሎ።
ZhongShan መሪ መሪ 12 ቮ DC SMD5050 LED ROPE LIGHT ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong መሪ መሪ 12 ቮ DC SMD5050 LED ROPE LIGHT ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ መሪ መሪ 12 ቮ DC SMD5050 LED ROPE LIGHT ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
የፓርቲውን ሕዝብና ዓለም አቀፍ ግንኙነት ሐላፊ አቶ አወሉ አብዲ በጉዳዮ ላይ ከአሜሪካ ድምጽተጠይቀው፤ “ስብሰባዎቹ የተደረጉት የኮረና ቫይረስ ስርጭትን ለመግታት መደረግ ስለሚገባውጥንቃቄ ለመነጋገርና አንድ ዓይነት አቅጣጫ ለማስቀመጥ ነው’’ ብለዋል። “የኢንተርኔትመጨናነቅና ገጠር አካባቢ ደግሞ ከስብሰባ ውጪ የመገኛ አማራጭ ስለሌለ የተካሄዱ ናቸው’’ብለዋል።
በተጨማሪም “የብልፅግና ስብሰባ ብቻ ሳይሆን በመላ አገሪቱ በተለያየ ቦታ ሰዎች በጣምተጠጋግተውና ተፋፍነው እየታዩ በመሆኑ መንግስት በምንድነው የሚይስቆመው?” በሚልለቀረበላቸው ጥያቄ ምላሽ ሰጥተዋል።
በሌላ በኩል ጠቅላይ ሚኒስትር አብይ አሕመድ በዛሬው ዕለት ከደህንነት ዘርፍ ኃላፊዎች ጋርባደረጉት ውይይት ከዛሬ መጋቢት 14 ቀን አንስቶ፣ የደህንነት ዘርፉ በቁጥር የበዛ ሰውየሚሳተፍባቸውን ስብሰባዎች የሚያስቆም እና ማሕበራዊ ርቀትን መጠበቅን እንደሚያስተገብር ተገልጿል።
1-	ከግራ መጋባትና ከጥርጣሬ መዳን፦ የሁሉም ነገሮች ጌታ የሆነ፣የፈጠረውና ያስተካከለው ያከበረውና ከሌሎች ፍጥረታት ብልጫ የሰጠው፣በምድር ላይ ተጠሪው ያደረገው፣በሰማያትና በምድር ያለውን ሁሉ ከርሱ ሲሆን ለግልጋሎቱ የገራለት፣ግልጽና ስውር ጸጋዎቹን የዘረጋለት፣ፈጣሪ ጌታ እንዳለው የሚያውቅ ሰው፤በርሱ ተጽናንቶ ወደርሱ የተጠጋ፣ሕይወት አጠር ያለች፣ ጥሩና መጥፎ፣ፍትሕና ግፍ፣ደስታና ሲቃይ የተቀያየጠባት መሆኑን የሚያውቅ ሰው በግራ መጋባትና በጥርጣሬ እንዴት ይጠቃል?!
የአላህን ጌትነት የሚያሰተባብሉ፣ከርሱ ጋር መገናኘት መኖሩን የሚጠራጠሩ ደግሞ ሕይወታቸው ጣዕምም ሆነ ትርጉም የለውም። ሕይወታቸው በጭንቀት፣በጥርጣሬ፣በግራ መጋባትና መልስ በሌላቸው ተከታታይ ጥያቄዎች የተሞላ ሲሆን፣የሚጠጉበት ማእዘን የሌላቸው ያሻቸውን ያህል ብልጠትና የሰላ አእምሮ ቢኖራቸውም አእምሯቸው በጥርጣሬና በጭንቀት የሚዋልል ነው። በዚህ መልኩም የዱንያ ዓለም ቅጣትና ስቃይ ጧትና ማታ ልቦቻቸውን እየለበለበ ይኖራሉ።
የመንፈስ እርካታ፦ የመንፈስ እርካታና የሕሊና ሰላም ምንጫቸው አንድና አንድ ብቻ ሲሆን፣እሱም በአላህና በመጨረሻው ቀን ማመን ብቻ ነው . . ጥልቀት ያለው፣ጥርጣሬ የማያጎድፈውና አስመሳይነት የማይበክለው እውነተኛ ኢማን ብቻ ነው። ይህ ተጨባጩ ሁኔታ የሚመሰክረው፣ታሪክ የሚደግፈው፣ለራሱና በዙሪያው ላሉት ታማኝና ፍትሐዊ የሆነ አስተዋይ የሆነ ማንኛውም ሰው በተግባር የሚመለከተው ጥሬ እውነት ነው። ከሰዎች ሁሉ ይበልጥ በጭንቀት በውጥረትና በብኩንነት ስሜት የሚጠቁት፣የኢማንን ጸጋና የእርግጠኝነትን እርካታ የተነፈጉ መሆናቸውን ተምረናል። ሕይወት ትርጉም እንዳለው ስለማይገነዘቡ፣ዓላማ አለው ብለውም ስለማያስቡ፣ምስጢሩን ስለማይረዱ፣ሕይወታቸው በመደሰቻዎችና በአዝናኝ ነገሮች የተጥለቀለቀ ቢሆንም ጣዕም አልባ ነው። ከዚህ ጋር የመንፈስ እርካታና የሕሊና ደስታን እንዴት መጎናጸፍ ይችላሉ?! እርካታና እውነተኛ ደስታ የኢማን ፍሬ ሲሆን፣ተውሒድ ደግሞ በጌታዋ ፈቃድ ሁሌም የምታፈራ መልካም ዛፍ ናት። ሰዎች መረጋጋትን አጥተው ሲናወጡ ይጸኑ ዘንድ፣ሰዎች ሲከፉ ይደሰቱ ዘንድ፣ሰዎች በጥርጣሬ ሲመቱ እርግጠኞች ይሆኑ ዘንድ፣ሰዎች ሲብሰለሰሉ ይታገሡ ዘንድ፣ሰዎች ሲንቀዠቀዡ ይረጋጉ ዘንድ፣አላህﷻ በምእመናን ልብ ላይ የሚያወርደው መለኮታዊ በረከት ነው። ይህ እርጋታ ነው ጭንቀትም ሆነ ሐዘን ዝር ሳይልበት፣ፍርሃትም ሆነ ስጋት ሳይደርስበት፣ጥርጣሬም ሆነ ግራ መጋባት ሳይኖርበት፣በህጅራ ቀን የአላህ መልክተኛን ልብ ሞልቶ ያጥለቀለቀው። አላህﷻ እንዲህ ብሏል፦
‹‹(ነቢዩን) ባትረዱት፣እነዚያ የካዱት ሕዝቦች የሁለት (ሰዎች) ሁለተኛ ኾኖ (ከመካ) ባወጡት ጊዜ፣አላህ በእርግጥ ረድቶታል፤ሁለቱም በዋሻው ሳሉ፣ለጓደኛው አትዘን፣አላህ ከእኛ ጋር ነውና ባለ ጊዜ፣››
የባልደረባቸው የአቡ በክር (ረ.ዐ) ልብ፣ለራሳቸውና ለገዛ ሕይወታቸው ሳይሆን ለአላህ መልክተኛ ﷺ እና ለመልእክተ ተውሒድ ዕጣ ፈንታ በሐዘንና በመሳሳት ስሜት ተሞልቶ ነበር። ጠላቶች ዋሻው አፍ ላይ ደርሰው እንደቆሙ ሲመለከቱ እንዲህ እስከ ማለት ደርሰውም ነበር፦
‹‹የአላህ መልክተኛ ሆይ! አንዳቸው ወደ እግሮቹ ቢመለከት ከእግሩ ሥር ያየናል፤›› ሲሉ ነቢዩ ﷺ ልባቸውን በማረጋጋት ‹‹ አቡ በክር ሆይ! አላህ ሦስተኛቸው የሆነ ሁለት ሰዎችን እንዴታ?!›› አሏቸው።
ይህ እርጋታ ፈሪ የሚረጋጋበት፣የተጨነቀ የሚጽናናበት፣ያዘነ የሚታገስበት፣የታከተው የሚያርፍበት፣ደካማው ብርታት የሚያገኝበት፣ግራ የተጋባው የሚመራበት፣ከአላህ የሆነ መንፈስና ብርሃን ነው። ይህ እርጋታ አላህﷻ ለምእመናን ባሮቹ በሠሩት በጎ ተግባር፣ካዘጋጀላቸው ድሎት ውስጥ በዚህ በረከት በሰላሙና በጸጥታው ይረኩ ዘንድ፣ጥቂቱን ሊያቀምሳቸው፣አነስተኛውን ሞዴል ሊያሳያቸው፣በነርሱ ላይ መዓዛና ሽውታው ከርሷ የሚለቀቅበት፣ብርሃኑ በነርሱ ላይ ከርሷ የሚያፈነጥቅበት፣ሽቶው ከዚያ የሚያውድበት መስኮት ነው።
በአላህﷻ ላይ መተማመን፦ መጥቀምም ሆነ መጉዳት ሁሉም ነገር በርሱ እጅ ነው። ሲሳይ ሰጭና አቀነባባሪ ጌታ እርሱ ብቻ ነው። የሰማያትና የምድር መክፈቻዎች ሁሉ የርሱ ብቻ ናቸው። በመሆኑም አንድ ሙእምን ጥሩም ሆነ መጥፎ፣ጠቃሚም ሆነ ጎጂ ነገር አላህ ከጻፈለት ተቃራኒው እንዲሆን ፍጥረታት ሁሉ አንድ ላይ ቢሰባሰቡ እንኳ እርሱ ከወሰነለት ውጭ የማያገኘው መሆኑን ካወቀ፤ጠቃሚና ጎጂ፣ሰጭና ነሺ አንድ አላህ ብቻ መሆኑን ይረዳል። ይህም በአላህﷻ ላይ ያለውን መተማመን እንዲጨምር፣ተውሒዱንም እንዲያልቅ ያደርገዋል። ለዚህ ነው አላህﷻ የማይጠቅመውን፣የማይጎዳውንና ከምንም የማያብቃቃውን ነገር የሚያመልከውን ሰው የወቀሰው። አላህﷻ እንዲህ ብሏል፦
አላህንﷻ ማክበርና ማላቅ፦ የዚህ አሻራ በአላህﷻ በሚያምን፣በአምልኮት በጸሎት በፍላጎትና በዓለማ እርሱን ብቻ በሚያልም ሙእምን ሕይወት ውስጥ በጣም ጎልቶ የሚታይ ነው። አላህﷻ በሰማያትና በምድር ግዛቶቹ ውስጥ ያሉትን አማኝኙ ሰው ሲያሰተነትን፣እንዲህ ከማለት ሌላ የሚለው ነገር አይኖረውም፦
ይህ ሁሉ የሚያመለክተው ልብ በፈጣሪ አምላክ ላይ የሚንጠለጠል መሆኑን፣ውዴታውን ለማትረፍ ጥረት ማድረግን፣ሸሪዓውንና ሕግጋቱን ለማክበር መትጋትን፣በምድርም ሆነ በሰማያት ለራሱም ሆነ ለሌላው ቅንጣት ያህል መጥቀምም ሆነ መጉዳት የማይችልን ከአላህ ጋር አለማሻረክን ያመለክታል። አላህን ﷻ ማላቅና ማክበር በሙእምኑ ላይ የጌትነቱ ተውሒድ ከሚተዋቸው አሻራዎች አንዱ ነው።
ፊትን ወደ አላህ ﷻ መመለስ እንጂ ሌላ የማይሰበስበው መበታተን፣ከርሱ ጋር ብቻ መገለል እንጂ ሌላ የማያስወግደው ብቸኝነት፣እርሱን በማወቅና ለርሱ ፍጹም በመሆን መደሰት ብቻ እንጂ ሌላ ነገር የማያጠፋው ሐዘን ልብ ውስጥ ይገኛል።
ዋሕዚ ኤርትራውያን ዝርከብዎም ስደተኛታት ዝተፈላለያ ሃገራት ናብ ሃገራት ኤውሮጳ ካብ ዝኾነ ይኹን እዋን ንላዕሊ ገኒኑሉ ኣብ ዘሎ እዋን፣ ሓለዋ ባሕሪ ጀርመን ህይወት 400 ሰባት ካብ ናይ ምጥሓል ሓደጋ ከምዘድሓነ ገሊጹ።
ኢጣልያ እዚ ብማእከላይ ባሕሪ ዝመጻ ዘሎ ዋሕዚ ስደተኛታትን ንዘጋጥም ሓደጋታት ንምቁጽጻር ካብ ዓቕማ ንላዕሊ ብምዃኑ ሓገዝ ሃገራት ኤውሮጳ ምሕታታ ይፍለጥ። ነዚ ምላሽ ንምሃብ ሓይሊ ባሕሪ ፈረንሳን ጀርመንን ካብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣትሒዞም ኣብ ናይ ህይወት ኣድሕን ወፍሪ ይሳተፉ ኣለዉ።
ዝበዝሑ ካብቶም ዝደሓኑ ስደተኛታት ዜጋታት ኤርትራ፣ ኢትዮጵያ፣ ሶማልያን ሱዳንን ክኾኑ እንከለዉ፣ ናብ መንግስቲ ኢጣልያ ክርከቡ ምዃኖም ኣዛዚ ናይቲ ኣብ ህይወት ኣድሕን ተዋፊሩ ዘሎ ሓይሊ ባሕሪ ጀርመን ኣፍሊጡ። ንሱ ብተወሳኺ፣ ክንድዚ ብዝሒ ሰብ እሞ ከኣ ትሕቲ ዕድመ ህጻናትን ኣዴታትን ዘለዉዎ፣ ንህይወት ኣብ ዝፈታተን ጉዕዞ ክኣቱ፣ ርኢኻ ከማን ንምእማኑ ኣጸጋሚ ምዃኑ ገሊጹ።
እዚ ብማእከላይ ባሕሪ ኣቋሪጽካ ናብ ኤውሮጳ ንምእታው ዝግበር ጉዕዞ ኣዝዩ ሓደገኛ ኣብ ርእሲ ምዃኑ፣ እተን ዝጥቀሙለን ጀላቡ’ውን ውሕስነት ዘይብለን፣ ካብ ዓቕመን ንላዕሊ ሰባት ዝጸዓና፣ ገንዘብ ምእካብ እምበር ተመኩሮ ናይ ባሕሪ ጉዕዞ ብዘይብሎም ዘይሕጋውያን ኣሰጋገርቲ ደቂሰብ ስለ ዝካየድ፣ ህይወት ኣሽሓት ሰባት ወሲዱ እዩ።
ስለ ቢትኮይን ለብዙ ዓመታት በዜና ብቻ ሳይሆን በቴሌቪዥን ተከታታዮችም እየሰማን ነው ፡፡ ችግሩ በአብዛኛዎቹ አጋጣሚዎች በተለይም በቴሌቪዥን ተከታታዮች ውስጥ በእውነቱ Bitcoins ምን እንደሆኑ እና ከእነሱ ጋር ምን ማድረግ እንደምንችል የተዛባ ነው ፡፡ Bitcoin እሱ ምናባዊ ምንዛሬ ነው በማንኛውም የተፈቀደ አካል ቁጥጥር አይደረግም ፣ በባንኮች ውስጥ አይከማችም ፣ ሊመረመር የማይችል እና በብዙ አጋጣሚዎች በተለይም በመጀመሪያዎቹ ቀናት ከአደንዛዥ ዕፅ እና ከጦር መሳሪያዎች ሽያጭ ጋር በተያያዘ ከህገ-ወጥ ድርጊቶች ጋር የተቆራኘ ነው (ሐር መንገድ ይሰማል ለሁላችንም የምናውቅ) ግን ይህ አዲስ ሳንቲም በእውነቱ ምን እንደሆነ በጥልቀት ከገባን በቅርብ ጊዜ ውስጥ ተጠቃሚዎች በሰፊው የሚጠቀሙበት ሳንቲም ሊሆን እንደሚችል ማየት እንችላለን ፡፡
በተጨማሪም ቢትኮይን በዋጋው ላይ አስገራሚ ጭማሪ ደርሶበታል ፣ ለዚህም ነው በገንዘባቸው ከፍተኛ ተመላሽ ለማድረግ ለሚፈልጉ ሁሉ ትልቅ የኢንቨስትመንት ዕድል የሆነው ፡፡ € 5.000 ፣ € 10.000 ፣ € 200.000 ፣ ... በዘርፉ ውስጥ የወደፊቱን የት እንደሚገምቱ የሚናገሩ ባለሙያዎችም አሉ ቢትኮይን አንድ ሚሊዮን ዩሮ ሊሆን ይችላል. ከእንደዚህ ዓይነት የይገባኛል ጥያቄዎች ጋር የተጋፈጡ ብዙ ሰዎች እንደ ኢንቨስተር ወደ Bitcoin ገበያ እየገቡ ነው ፡፡
ከላይ እንደገለጽኩት ቢትኮይን ዲጂታል ገንዘብ ነው ፣ ግብይቶችን የሚያከናውንበት ማስታወሻ ወይም አካላዊ ሳንቲሞች የሉትም. Bitcoins በይነመረብ ላይ ፈጣን ክፍያዎችን የምንፈጽምባቸው የምናባዊ የኪስ ቦርሳዎች ውስጥ ይቀመጣሉ ፡፡ የተዛመደበትን የተለመደ አጠቃቀም ትቶ በአሁኑ ጊዜ ማይክሮሶፍት ፣ የእንፋሎት ጨዋታ መድረክ ፣ የላስ ቬጋስ ካሲኖዎች እና ሌላው ቀርቶ የ NBA የቅርጫት ኳስ ቡድኖች ይህንን የዲጂታል ምንዛሬ እንደ የክፍያ ዓይነት ይቀበላሉ ፣ ግን ከንግዶች ብዛት ጀምሮ እነሱ ብቻ አይደሉም ፡ እና የዚህ ምንዛሬ አጠቃቀምን መደገፍ የጀመሩ ትልልቅ ኩባንያዎች እየጨመሩ ነው ፡፡
በአጭሩ እንዲህ ማለት እንችላለን ቢትኮይን ሙሉ በሙሉ ዲጂታል ፣ ያልተማከለ እና በተጠቃሚ የሚነዳ ምንዛሬ ነው. በማንኛውም የገንዘብ ድርጅት ቁጥጥር ስለሌለው ስለዚህ አዲስ ገንዘብ ምን ያህል ዕውቀት ባለመኖሩ አንዳንድ አገሮች እንደ ሩሲያ ፣ ቬትናም ፣ ኢንዶኔዥያ ያሉ በዚህ ምንዛሬ እንዲሰሩ የሚያስችሉ ድር ጣቢያዎችን ማገድ ጀምረዋል ፡፡ ሆኖም እንደ አሜሪካ እና ብራዚል ያሉ ሌሎች አገሮች ቢቲኮችን በቀጥታ ከኪስ ቦርሳችን ጋር በማያያዝ የምንገዛባቸውን ኤቲኤሞች ቀድሞውኑ ያቀርባሉ ፡፡
እንደ ኤተር ያሉ ሌሎች ምስጢራዊ ምንዛሬዎች አሉ Litecoin እና Ripple ግን እውነታው ቢትኮይን ዛሬ በዓለም ዙሪያ አስፈላጊነት እና ክብደት ያለው ብቸኛ የገንዘብ ምንዛሬ ነው።