Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ከግብጽ ኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን ከመጡ ልኡካን ጋር የተደረገው የልምድ ልውውጥና የተሰጠው ሥልጠና፣ ብፁዕ ወቅዱስ አቡነ ጳውሎስ ከግብጹ ፖፕ አቡነ ሺኖዳ ጋር ቀድሞ በደረሱበት ስምምነት መሠረት የተፈጸመ፣ ነገር ግን ዘግይቶ የተፈጸመ ስለኾነ እንጂ ከፓትርያሪኩ ኅልፈት በኋላ የታቀደና ለምርጫ ድጋፍ ቅሰቀሳ የታሰበ አይደለም፤ በቀጣይም ከሌሎች አኀት አብያተ ክርስቲያናት ለምሳሌ ከሕንድ ኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን ጋር በተመሳሳይ መድረኮች የመገናኘት ዕቅድ አለን፡፡
ለአህጉረ ስብከት ሥራ አስኪያጆችና ሌሎች ሓላፊዎች በጥቅምት ወር ከሀገር አቀፉ አጠቃላይ የሰበካ መንፈሳዊ ጉባኤ ጋር ተያይዞ የተሰጠው ሥልጠና አምናም በተመሳሳይ ወቅት የነበረ ነው፡፡ በ2004 ዓ.ም ጥቅምት ወር ፓዝፋይንደር ኢትዮጵያ በሰጠው የገንዘብ ድጋፍ በሥነ ተዋልዶና የሴት ልጅ ግርዛት ላይ ያተኮረ ሥልጠና ለቅዱስ ሲኖዶስ አባላትና ለአህጉረ ስብከት ሥራ አስኪያጆች ተሰጥቷል፡፡
በዚህ ዓመት ‹‹ዳቦ ለዓለም›› በተባለ ገባሬ ሠናይ ድርጅት ድጋፍ በአቅምና የሰላም ግንባታ ጭብጥ ዙሪያ በታቀዱ በርካታ ርእሰ ጉዳዮች ላይ በመስኩ ባለሞያዎች ሥልጠና ተሰጥቷል፡፡ ዋና ዓላማው በቤተ ክርስቲያናችን መልካም አስተዳደር እንዲጠናከር፣ ፍትሕ እንዲሰፍንና የልማት አቅም እንዲፈጠር ነው፡፡ ስለዚህ ምርጫው ስላለ ወይም ከምርጫው ጋር ተያይዞ የታቀደ ነገር አይደለም ማለት ነው፡፡
የዚህ ዓመት ሥልጠና የበጀት ምንጩ እንደተናርኹት እኛው ቀርጸን ለ‹‹ዳቦ ለዓለም›› (Bread For the World) ገባሬ ሠናይ ድርጅት ባቀረብነው ፕሮፖዛል መሠረት የተገኘ ገንዘብ ነው ለሥልጠናው ማስፈጸሚያና ለአበል የተከፈለው፡፡ ይህም በየዓመቱ በተለያዩ ርእሰ ጉዳዮች ላይ ፕሮፖዛል እየቀረጽን፣ ድጋፍ ሰጪ ድርጅቶችን እየጠየቅን ስንሠራው የቆየና ለወደፊቱም የሚቀጥል ነው፡፡ ለሥልጠናው ወጭ የተደረገው ገንዘብ ለአፋርና ለሶማሌ ክልሎች ለሚሠሩ የልማት ፕሮጀክቶች የተገኘ ገንዘብ ነበር ለተባለው በክልሎቹ ለምንሠራው ሥራ ድጋፍ ያገኘነው ከተመድ የስደተኞች ማእከል (UNCR) ነው፤ ገንዘቡንም የሚቆጣጠረው ራሱ ማእከሉ ነው፡፡ ስለዚህ ከሥልጠናው ወጪ ጋር አይገናኝም፡፡
ለመሾምም፣ ሕንጻ ለማከራየትም፣ በሥራ ለመመደብም፣ ወደ ውጭ ለመላክም ሥርዐት አለው፡፡ ከተጠቀሱት የትኛውም ነገር ከሥርዐት ውጭ እንዳይፈጸም ተከፍቶ የነበረው መንገድ ተዘግቷል፡፡
በሌላ በኩል የፓትርያሪክ ምርጫ መንፈሳዊ ጉዳይ ነው፡፡ በዚህ መንገድ ፕትርክናውን ለማግኘት ማሰብና መሞከር ሕግም አይፈቅድም፡፡ ይህ የሥልጣን ስግብግብነት ነው፡፡ መራጮቹስ እነማን እንደኾኑ በስም ይታወቃሉ ወይ? ይህን አሉባልታ ያመነጩትና የሚያስተጋቡት የምርጫውን ሂደት ለማወናበድ፣ ሕጋዊውን አሠራር ወደ ቤተሰባዊነት፣ ዘረኝነትና አድሏዊነት ለመውሰድ ማመኻኛ የሚሹ ሕገ ወጥ ቡድኖች ናቸው፡፡
ስድስተኛው ፓትርያሪክ ኾነው እንዲመረጡ ብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳትን፣ የቤተ ክህነት አመራሮችንና ታዋቂ ግለሰቦችን አግባብተዋል? ስለጉዳዩ ላይ ሊቃነ ጳጳሳቱ ትችት እንደሰጡ ተዘግቧል።
ምረጡኝ ብዬ አላልኹም፤ ምረጡኝ ብዬ አላውቅም፡፡ ይህን አድርገኻል የሚሉኝ ወገኖች እውነተኛ ከኾኑ መረጃውን ለምን አያቀርቡም? የቤቱን [የጠቅላይ ቤተ ክህነቱን] ዕድገት፣ ልማትና መሻሻል ርምጃዎች ሲያኮላሹ የነበሩ ሰዎች ስሜት ነው፡፡
ጅራፍ ራሱ ገርፎ ራሱ ይጮኻል፤ በየትኛውም አቅጣጫ የተለያዩ አካላት ብዙ ሊናገሩ ይችላሉ፤ ይህንንም የሚሉት የቤታችንን የዕድገትና ልማት ርምጃ ሲያኮላሹ የነበሩ ግለሰቦችና አሁን ደግሞ በምርጫው ዙሪያ የተደራጁ ቡድኖች ናቸው፡፡
ፓትርያርክነት የአባትነት፣ የቡራኬ ሥልጣን ነው፤ ለእኔ አገልጋይነት ይሻለኛል፤ አገልጋይ መኾን ነው እንጂ፤ አገልጋይነት÷ ሃይማኖትን መጠበቅና ማስጠበቅ፣ ሕዝብንና እግዚአብሔርን በማእከል ኾኖ ማገናኘት እንጂ አዛዥ፣ ገዥ፣ አሳሪ፣ አሳሳሪ መኾን አይደለም፡፡
ለመኾኑ እንዴት ነው የፓትርያሪክነት ሥልጣን ይሰጠኝ ብዬ የምጠይቀው? ሹመቱ የመንፈስ ቅዱስ ምርጫ ነው፤ ሥርዐቱ የሚፈጸመው በፍትሕ መንፈሳዊ፣ በሕገ ቤተ ክርስቲያን፣ በፓትርያርክ ምርጫ ሕገ ደንቡ መሠረት ነው፤ ሕጉን፣ ሥርዐቱን የሚፈጽመውና የሚያስፈጽመው ቅዱስ ሲኖዶሱና ሕዝቡ እንጂ መንግሥት አይደለም፤ በሕገ መንግሥቱ የመንግሥትና ሃይማኖት ግንኙነት ምን መኾን እንደሚገባው በግልጽ ተደንግጓል፡፡ ያግባባኹትም የጠየቅኹትም የመንግሥት አካል ይኹን ባለሥልጣን የለም፡፡
በየብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳቱ ቤት፣ በእኔም ቤት ሳይቀር እየዞሩ እገሌን ካልመረጣችኹ፣ ካላስመረጣችኹ የሚሉ አካላት እንዳሉ ግልጽ ነው፡፡ ሥልጣን ባለው አካል መንፈሳዊ ሥልጣንን ለመያዝ የሚደረገው ሽር ጉድ ሁሉ በፍትሕ መንፈሳዊ፣ በቀኖና ቤተ ክርስቲያን የተወገዘ ነው፤ ይህን የሚያደርጉ አካላት በሰውና በእግዚአብሔር ዘንድ ይጠየቃሉ፡፡ እንዲህ ኾኖ የሚሾመው አባትም ቢኾን ሢመቱ ሥጋዊ ሹመት ይኾንና በነፍስም በሥጋም ያጎድለዋል፤ ያለጊዜውም ሊያሥቀስፍ ይችላል፡፡
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ LED flood floodlights 25 ዋ 48 ዋ ካሬ LED ጎርፍ አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan LED flood floodlights 25 ዋ 48 ዋ ካሬ LED ጎርፍ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong LED flood floodlights 25 ዋ 48 ዋ ካሬ LED ጎርፍ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ LED flood floodlights 25 ዋ 48 ዋ ካሬ LED ጎርፍ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
በአዲሱ የኤክሳይዝ ታክስ አዋጅ ቁጥር 1186/2012 አንቀጽ 43(1) /እንደተሻሻለ/ የኤክሳይዝ ታክስ ፈቃድ የሌለው የኤክሳይዝ ታክስ የሚከፈልባቸውን ምርቶች ማለትም በአዋጁ ሰንጠረዥ 1 ላይ የተመለከቱ ምርቶችን የሚያመርት ማንኛውም ሰው ከመጋቢት 02/2013 ዓ.ም በፊት ለታክሱ ተመዝግቦ የኤክሳይዝ ታክስ ፈቃድ ሳይዝ የኤክሳይዝ ታክስ የሚከፈልባቸውን ምርቶች ማምረት የማይችል በመሆኑ ከህዳር 15/2013 ዓ.ም እስከ ህዳር 30/2013 ዓ.ም ድረስ የኤክሳይዝ ታክስ ምዝገባ እንዲያመለክቱ በሚዲያ እና በተቋሙ ማህበራዊ ድህረ-ገጽ ማስታወቂያ መነገሩ ይታወሳል፡፡ ሆኖም ግን እስከአሁን ድረስ ለኤክሳይዝ ታክስ ምዝገባ ያላመለከቱ በርካታ ታክስ ከፋዮች ያሉ በመሆኑ እና የምዝገባ ሰርተፍኬት የሚሰጥበት ጊዜ እየተጠናቀቀ በመምጣቱ ከወዲሁ የምዝገባ ጊዜውን ማራዘም አስፈልጓል፡፡ ስለሆነም በኤክሳይዝ ታክስ አዋጁ ሰንጠረዥ አንድ ላይ የተመለከቱ ዕቃዎችን የሚያመርት ማንኛውም ሰው ከመጋቢት 02/2013 በኋላ ለኤክሳይዝ ታክስ ሳይመዘገብ የሚያመርት ከሆነ በአዋጁ መሠረት አስተዳደራዊ እና የወንጀል ተጠያቂነት ያለበት መሆኑን አውቃችሁ እስከ የካቲት 10/2013 ዓ.ም ድረስ በታክስ ከፋይነት በተመዘገባችሁበት ቅ/ጽ/ቤት እየቀረባችሁ ለምዝገባ እንድታመለክቱ የገቢዎች ሚኒስቴር በጥብቅ ያሳስባል፡፡
“የመናገር ነጻነት” መንግሥት፣ ፓርቲ ወይም አንድ ሌላ አካል ለፈለገው የሚሰጠው አለያም ላልፈለገው የሚነፍገው ርጥባን አይደለም፡፡ ተፈጥሮ ያጎናጸፈችን መተኪያ የሌለው ታላቁ ስጦታችን፣ ሰው በመሆናችን ብቻ የምናገኘው ጸጋ ቢኖር ያሰብነውን በነጻነት መናገር ነው፡፡ ሰው የፈለገውን ሐሳብ በፈለገው መንገድ ለፈለገው ሰው የማቅረብ መብት አለው፡፡
ዴሞክራሲያዊ ሥርዓት ማለት ፈርጣማ ሐሳብ ያላቸው ሰዎች የሚረቱበት እንጂ ፈርጣማ ጡንቻ ስላላቸው ሌላው እንዳይናገር በማፈን ስንኩል ሐሳባቸው እንዲያሸንፍ የሚያደርጉበት ሜዳ አይደለም። በሀገራችን ዴሞክራሲ እንዲያብብ ብቻ ሳይሆን አሽቶና ጎምርቶ ፍሬውን እንድንበላ ከተፈለገ ሐሳብን በነጻነት የመግለጽ መብት ከወረቀት ባለፈ በተጨባጭ መሬት ላይ ሳይሸራረፍ ሲተገበር ማየት አለብን። ያለንበት የታሪክ ምዕራፍ ይሄንን እውነታ በምልአት የሚቀበልበት ወቅት ነው። “በአፍ ይጠፉ በለፈለፉ” የሚባልበት ዘመን አብቅቶ “ካለመናገር ደጃዝማችነት” የሚቀርበት ዘመን ከፊታችን እጁን ዘርግቶ እየጠበቀን ነው። አሁን ኢትዮጵያ በመናገር የሚገኘውን በረከት የምትሻበት እንጂ ለዘመናት እንዳደረገችው ተናጋሪውንም ንግግሩንም ደብዛውን የምታጠፋበት ዘመን ተደምድሞ አዲስ ምዕራፍ ተከፍቷል።
የዓለም የፕሬስ ነጻነት ቀን በሀገራችን መከበሩ ብቻ ሳይሆን በዚህ ወቅት መከበሩ ለእኛ መልካም አጋጣሚ ነው፡፡ የፕሬስ ነጻነትን አታከብርም ተብላ ስትወቀስ በቆየች ሀገር ዓለም አቀፉ የፕሬስ ነጻነት ቀን እንዲከበር የተደረገው ያለምክንያት አይደለም፡፡ የተለወጠ፣ የተሻሻለ ነገር መኖሩን ዓለም መረዳት ጀምሯል ማለት ነው፡፡ መንገዳችን ፈታኝ ቢሆም ልንደርስበት ያሰብነውን ግብ ዓለም ተገንዝቦታል ማለት ነው፡፡ በዚህ ቀን ከመላው ዓለም ተሰባስባችሁ በአዲስ አበባ የተገኛችሁትን የፕሬስ ተዋንያን፣ የፕሬስ ነጻነት አቀንቃኞችና የፕሬስ ነጻነት ተከራካሪዎች ሁሉ በዚህች ሀገር እየተካሄደ ያለውን ለውጥ በቅርበት ለመረዳት፣ ተረድታችሁም ለማገዝ እንደመጣችሁ እናምናለን፡፡ እናንተ እዚህ በተሰባሰባችሁበት ጊዜ ኢትዮጵያ በሁሉም
ረገድ ለሰው ልጅ ኑሮ ምቹ ሀገር እንድትሆን ለማስቻል እየተረባረብን ነው፡፡ ለዚህም መሰረት የሆነውን ሐሳብን በነጻነት የመግለጽ መብትን ቅድሚያ በመስጠት ባለፈው አንድ ዓመት አያሌ የለውጥ ርምጃዎችን ወስደናል፡፡
● እድሜ ልክና ሞት የተፈረደባቸው የመንግሥት ተቃዋሚዎች ከእሥር ተፈተዋል፡፡ በአሥር ሺዎች የሚቆጠሩ የፖለቲካ እሥረኞች አሁን የሚገኙት ከእሥር ቤት ውጭ ነው፡፡
ከዓለም ታሪክ እንደምንረዳው ብልጽግናና ሥልጣኔ ሐሳብን በነጻነት ከመግለጽ ጋር የጠበቀ ግንኙነት አላቸው፡፡ በጥንታውያኑ ገናና የግሪክ ከተሞች ሥልጣኔም ሆነ፣ በዛሬዎቹ ሥልጡን ሀገሮች ሐሳብን በነጻነት መግለጽ የዴሞክራሲያቸው ዋልታ፣ የመሠልጠናቸው መሠረት እንደሆነ ለሁሉም ሰው ደምቆ የሚታይ እውነታ ነው፡፡ ሐሳብ በነጻነት በማይገለጽባቸው ሀገሮች ብልጽግና የለም፡፡ በአንፃሩ ልማትና ብልጽግናን በተጎናጸፉ ሀገራት ውስጥ ነጻ ፕሬስና በነጻነት ሐሳብን የመግለጽ መብት በተግባር ተረጋግጦ ይገኛል፡፡
እናንተ ወደ አዲስ አበባ የመጣችሁበት ወቅት ሀገራችንን ወደፊት ለማስኬድና ወደኋላ ለማስቅረት ትግል በሚደረግበት ጊዜ ላይ ነው፡፡ የምትሰሟቸው ግጭቶች፣ መፈናቀሎች፣ ውጥረቶችና እንካ ሰላንትያዎች ወደኋላ ለመቅረት ወይም ባሉበት ለመቸከል በሚፈልጉ ሐሳቦችና ኃይሎች የሚፈጠሩ ናቸው፡፡ እነዚህ ኃይሎች የለውጡን ጉዞ ፈታኝ፣ ከባድና መራራ ያደርጉት ይሆናል እንጂ አያስቀሩትም፡፡ ያለፈው አንድ ዓመት እንደተጓዝን ሁሉ ቀጣዮቹን ሺህ ዓመታትም እንጓዛለን፡፡ እናንተም የዚህ ታሪክ ምስክሮች ትሆናላችሁ፡፡
ለእኛ የፕሬስ ነጻነት ማለት የጋዜጠኞች ነጻነት ማለት ብቻ አይደለም፡፡ የሁላችንም ነጻነት ጭምር ነው፡፡ ፕሬስ የሁላችንንም ሐሳብን የመግለጽ ነጻነት ማሳለጫ መንገድ ነው፡፡ ለፕሬስ ነጻነት የምናደርገው ትግል ለጋዜጠኞች መብት ስንል የምናደርገው ሳይሆን ለራሳችን መብት ስንል የምናደርገው ትግል ነው፡፡ የፕሬስ ነጻነትም የራሳችን ነጻነት ነው፡፡ ባለፉት ወራት በዋጋ ጭማሪ ምክንያት የጋዜጣ ወረቀት ከ70 በመቶ በላይ ጨምሯል፤ መንግሥት ግን ይሄ ጭማሪ በጋዜጦችና መጽሔቶች ላይ እንዲጨመር አልፈቀደም፡፡ በብርሃንና ሰላም ማተሚያ ቤት በኩል ከ50 በመቶ በላይ የሚሆነውን ጭማሪ ራሱ መንግሥት ድጎማ አደርጎ ተሸክሞታል፡፡ ይህንን ያደረግነው የፕሬስ መብት የኛም መብት ስለሆነ ነው፡፡ የሠለጠነና የዘመነ ማኅበረሰብ
እንዲኖረን የሠለጠነና የዘመነ ፕሬስ ያስፈልገናል፡፡ የሠለጠነና የዘመነ ፕሬስ ስንልም መብቱን የሚያስከብር፣ ኃላፊነቱንም የሚወጣ ማለታችን ነው፡፡ መብት የሌለው ኃላፊነት ባርነት ነው፤ ኃላፊነት የሌለው መብትም ልቅነት ነው፡፡ እኛ ደግሞ ባርነትንም ሆነ ልቅነትን አንፈልጋቸውም፡፡
መንግሥት የፕሬስ ነጻነት መብት በሚገባ እንዲከበር ብዙ ሥራዎች ቢሠራም ሌሎች ብዙ ሥራዎች ደግሞ ይቀሩታል፡፡ የሚዲያዎችን ዐቅም ለማሳደግ፣ የሥልጠናና የልምድ ልውውጥ ዕድሎችን ለማመቻቸት፣ የተሻለ ሥራ የሚሠሩትን የሚያበረታታበት መንገድ ለመፍጠር፣ ለሚዲያ የሚያስፈልጉ መሣሪያዎችን የቀረጥ ዋጋ ለመቀነስ፣ መረጃ ለማግኘት ያለውን ፈተና ለመቀነስ፣ የሚዲያ ተደራሽነትን ለማስፋት፣ ሚዲያዎቻችን አካባቢያዊ ወይም ብሔራዊ ብቻ ሳይሆን ዓለም አቀፋዊ ቁመና እንዲኖራቸው ለማድረግ ብዙ መሥራት እንዳለብን ተረድተናል፡፡ ማኅበራዊ ሚዲያው ሚናውን ተገቢው መንገድ ለመወጣት የሚችልበትን ሕግና አሠራር መዘርጋት እንደሚገባን ተገንዝበናል፡፡ እነዚህን ለማከናወን የሚያስችል የሕግና የአሠራር ማሻሻያዎችን እያደረግን ነው፡፡ አንዳንዶቹም በቅርቡ ተግባራዊ ይሆናሉ፡፡
በዚሁ ተነጻጻሪ ፕሬሶቻችን መብትና ኃላፊነትን አጣምሮ በሚይዝ መልኩ እንዲጓዙ እንፈልጋለን፡፡ አራተኛው መንግሥት ኃላፊነት ያለበት መንግሥት ነው፡፡ ጠያቂ ብቻ ሳይሆን ተጠያቂም መንግሥት ነው፡፡ በተለይ ደግሞ በሽግግር ውስጥ ያለ ማኅበረሰብን ለማገዝና ለማሻገር የሚያስችል የሚዲያ ከባቢያዊ ሁኔታ ያስፈልገናል፡፡ ከግጭት ቀስቃሽነት፣ ከጠብ ጫሪነት፣ ከአሉታ አነፍናፊነትና ከስሜታዊነት የወጣ ፕሬስ ያስፈልገናል፡፡ ሞያዊ ብቃቱን የጠበቀ፣ የሞራል ልዕልና ያለው፣ የሚሠራው ሥራ የሚያስከትለውን ውጤት ቀድሞ ለመገመት የሚችል ፕሬስ ያስፈልገናል፡፡ በተለይም በቀጣዩ ዓመት ከሚኖረን ምርጫ ጋር ተያይዞ በእውነት፣ በዕውቀትና በሚዛናዊነት የሚሠራ ፕሬስ ያስፈልገናል፡፡
በፕሬስ ነጻነትና ዕድገት ላይ የሚሠሩ አካባቢያዊ፣ አህጉር አቀፍና ዓለም አቀፍ ተቋማት እንዲደግፉን በዚህ አጋጣሚ ጥሪዬን አቀርባለሁ፡፡ የፕሬስ ተቋሞቻችን ሞያዊና ቴክኖሎጂያዊ ዐቅም እንዲጎለብት፣ ዕውቀትና ሥነ ምግባር ያለው ፕሬስ እንዲኖረን፣ ዓለም አቀፍ ተሞክሮ ያላቸው ጋዜጠኞች እንድናፈራ፣ የጋዜጠኝነት ትምህርት ቤቶቻችን ሁለንተናዊ ዐቅም እንዲዳብር፣ የፕሬስ ማኅበራት እንዲጠናከሩ እዚህ የተሰበሰባችሁትን የሁላችሁንም ድጋፍ እንሻለን፡፡ በዚህ ረገድ ሊያግዙን ከሚመጡ ጋር ሁሉ ለመሥራት መንግሥታችን ዝግጁ መሆኑንም ልንገልጥላችሁ እንወዳለን፡፡
በዛሬው እለት አስቸኳይ ስብሰባ ያደረገው የተወካዮች ምክር ቤት በምኛቸውም መንገድ ህግን የተላለፉ ላይ አፋጣኝ እርምጃ እንዲወሰድ ተዕዛዝ ሰጠ። እስካሁን ከተያዙት...
በሟ ቤት ትወጣ ቤተው የቸኘኸ ሴራናይ… ባንኻርኸ አባሃ ዋ ዳኮሃ ባንጦርኸ አባኸ ዋ ዳኮ በላኘኸ የባሊቅ… ባንታዘዝኸ የቃዲይ… ባንተከተልኸ የገለፈዪ... ባንታዠኸ የጨኘትና ጣምባ ዋ ቢኸ በጭ ባበኘኸ በሜጠቃኸ ያነይ ኸ...
ድረሁ ያነበረ ዜጎም ድቤ ጮረ ጀበሊያ ቢቸኝ ግችም አማከረ ግችም በሃሮተሁ አጊናናም ባደረ ጀበል በድንባጨ ቴሰጭም ሰከረ ግችም በወንፈለሁ እንቁሰሁ ሜጠረ አንዘተሁ ቲቆቅስ ጌምመሁ አደረ ንቡርም ባናሰቧት አ...
ትምህርት ቤት ብናር ካርደኝ ኧቅየብሬ በሜጋፎ ሰማሁ ሽመኛ ቲጠሬ ሽልማት ቲይቡኝ ዋይም ደስ የበሬ ኧኳ በመቂቾ ህዌት ቃር አዠነ የለፋ ቲደደቅ ዘዋርቱ አዘነ ካርደውታ ቲቀበር ኢፍተሁ ችማ ኸነ ባታቲማ ክፍል ይበሂም ሰብ...
የተብወን ገመሁ አዥም ኤገፉርኩ ማረጋሁ ብዠው አጥሜጥ የቁርንኩ ተህም በድገደግሁ ቃዋ ያፉለንኩ ባቄላ ቢዘሬ ባቄላ በቀለ ቦቆላም ቢዘሬ ቦቆላ በቀለ ፊሳ የውልጊቾ ባብወችም ጠቀለ በደቶ ትጨኜው ዲለሞ ቲቡር ሰማኸም ቲኽር...
ፎስፈረስ ፎስፌት ፣ ፎሊክ አሲድ ጨው ከሚባለው ከሌላው የማሟሟት ወኪሎች በበለጠ ውጤታማ ነው-የፖታስየም አሲት ዩሪያ ግላይሴሮል ከ 100% አንፃራዊ በሆነ ውጤታማ የፖታስየም አተነፋፈስ ፣ አሁን ባለው የሙቀት መጠን ላይ በመመርኮዝ Thi ...
ለኃይል እና ጥሬ ዕቃዎች ቁፋሮ አስቸጋሪ እና የሚፈለግ ንግድ ነው ፡፡ ርካሽ rigs ፣ አስቸጋሪ አካባቢዎች እና አስቸጋሪ የጂኦሎጂካል ሁኔታዎች አስቸጋሪ እና ለአደጋ ተጋላጭ ያደርጉታል። የዘይት እና የጋዝ መስኮች ትርፋማነትን ከፍ ለማድረግ ፎርማቶች እጅግ በጣም ጥሩ አፈፃፀም እና የአካባቢ አከባቢን ይሰጣሉ ...
ሰሜን ትግራይ ውስጥ ባህላዊ ወርቅ ለቃሚዎች ተግባር ላይ ከተሰማሩ ስዎች ከሰማንያ አምስት በላይ የሚሆኑት ተጠልፈው ወደ ኤርትራ እንደተወሰዱ፣ ሁለት ሰዎች ደግሞ እንደሞቱ ከመጠለፍ ተረፍን ያሉ ሁለት ሰዎች ገለጸዋል።
መንግስቲ ኢትዮጵያ ናይ ህፁፅ እዋን ኣዋጅ ዝኣወጀሉ ምኽንያት ካብ ዝተፈላለዩ ኣንፈታት ይመፅእ ብዘሎን ኣብታ ሃገር ብዘንፀላለወን ስግኣት እዩ ኢሎም ሚኒስትር ጉዳያት ኮሚኒኬሽን ኢትዮጵያ።
ንመንግስቲ ጥራሕ ዘይኮነስ ነታ ሃገር ዘጥፍኡ ናይ ወፃኢ ፀላእቲ ኣለው ዝበሉ ሚኒስትር ጉዳያት ኮሚኒኬሽን ኣቶ ጌታቸው ረዳ እቲ ናይ ህፁፅ እዋን ኣዋጅ ኣብ ምሉእ እታ ሃገር ክትግበር ዝተወሰነሉ ምኽንያት እዞም ፀላእቲ ኣበይ ደው ከምዝብሉ ስለ ዘይፍለጥ እዩ ኢሎም።
ንዝሓለፈ ሓደ ዓመት ኣብ ኢትዮጵያ ዝፀንሐ ተቓውሞ ስዒቡ ዝተረኣየ ቅልውላው ምኽንያት ብምግባር ቤት ምኽሪ ሚኒስትራት ብቕድሚ ትማሊ ቀዳም ዝጀመረን ንሽዱሽተ ኣዋርሕ ዝፀንሕን ህፁፅ ኣዋጅ ትማሊ ሰንበት ኣዊጁ’ሎ።እዚ ኣዋጅ ብቀዳማይ ሚኒስትር ሃይለማሪያም ደሳለኝ ወግዓዊ ኮይኑ ኣሎ።
ብዛዕባ እቲ ኣዋጅ ንናይ ወፃኢ ጋዜጠኛታት ሎሚ መግለፂ ዝሃቡ ሚኒስትር ጉዳያት ኮሚኒኬሽን መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣቶ ጌታቸው ረዳ እቲ ኣዋጅ ኣብ ክልላት ኦሮሚያን ኣምሓራን ምስ ዝተልዓሉ ናይ ተቓውሞ ምንቅስቓሳት ብዝተኣሳሰረ ኣይኮነን ኢሎም።
ጠቕላሊ ዓቃቢ ሕጊ ፌደራል ኣቶ ጌታቸው ኣምባየ ትማሊ ንመራኸቢ ብዙሃን ውሽጢ ዓዲ ኣብ ዝሃብዎ መግለፂ ኣፈፃሚ ኮማንድ ፖስት እቲ ህፁፅ ኣዋጅ ንሕገ መንግስታዊ ስርዓት፣ንሰላምን ደሕንነትን ህዝብታትን ዜጋታትን ንምሕላው ኣድላዩ እዩ ኢሉ ይኣምን እዩ ዝበልዎ ዝርዝር ጉዳያት ከምዝፍፅም ሓቢሮም።
ቻይና / ኤስ / ወይን ወይን ቀይ ቻይና / XL / WineRed ቻይና / ሊ / ወይን ቻይና / ሜ / የወይን ቀይ ቻይና / ኤስ / የባህር ኃይል ቻይና / ኤክስ.ኤል / የባህር ኃይል ቻይና / ሊ / የባህር ኃይል ቻይና / ኤም / የባህር ኃይል ቻይና / ኤስ / ጥቁር ቻይና / ኤክስኤል / ጥቁር ቻይና / ኤል / ጥቁር ቻይና / ኤም / ጥቁር
ሰሞኑን አከራካሪ በሆነው የኦሮሚያ ቤተ ክህነት ጽሕፈት ቤት ማቋቋም ጉዳይና ወቅታዊ ሁኔታ እንዲወያይ የቅዱስ ሲኖዶስ አስቸኳይ ምልዓተ ጉባኤ ስብሰባ ለሐሙስ ተጠርቷል ተብሏል።
በኦሮምያ አካባቢ የቤተ ክርስቲያን አገልግሎት በመዳከሙ፣ የካህናት እጥረት በመፈጠሩና ፤ በኦሮምኛ ቋንቋ የሚቀድስና የሚያስተምር አገልጋይ በበቂ ሁኔታ ባለመኖሩ የኦሮሚያ ቤተ ክህነት ጽሕፈት ቤት እንዲቋቋም ያቀረቡት ጥያቄ ምላሽ እንዲሰጠው እንደሚፈልጉ ሊቀ አእላፍ ቀሲስ በላይ መኮንን ለአሜሪካ ድምፅ ገለፁ።
በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተክርስቲያ መንበረ ፓትርያርክ ጠቅላይ ቤተ ክህነት የስብከተ ወንጌልና ሐዋርያ ተልኮ መመሪያ ዋና ኃላፊ መጋቤ ሰላም ቀሲስ ሰለሞን ቶልቻ በበኩላቸው፤ የተነሳው ችግር ተገቢ መሆኑን ገልፀው ነገር ግን አቀራረቡና ችግሩን ለመፍታት በሚል የቀረበው አማራጭ ተገቢ አይደለም ብለዋል።
አያይዘውም ጉዳዩ በአጠቃላይ ቤተክርስቲያኒቱ ካለባት ችግሮች አንዱ መሆኑንን እና አገልግሎቱንም ለማስፋት ከፍተኛ ጥረት እየተደረገ መሆኑን ገልፀው፤ ነገር ግን “የብቻ ቤተ ክህነት ጽሕፈት ቤት ማቋቋም”፤የሚለው ጥያቄው የቀረበበት መንገድ ቤተክርሲያኒቱን ወደፊት ሊያፈራርስ የሚችል አደገኛ አካሄድ ነው ብለውታል። ከዚህ አንፃር ጉዳዩ አሳሳቢ በመሆኑም ሐሙስ ዕለት የቅዱስ ሲኖዶስ ለምልዓተ ጉባኤ ተጠርቷል ብለዋል።
ሓያሲ በእንግሊዝኛው አጠራር "ክሪቲክ" critic በመባል የሚታወቀው ሐሳብ ገባሪውንም ያመለክታል። በአማርኛ ሒስ የግብሩ፣ ሐያሲ ደግሞ የገባሪው መጠሪያ ሆኖ ያገለግላል ። ግብሩ ግምገማ፣ ግምት፣ ፍርድ፤ ገባሪው ደግሞ ገምጋሚ፣ ገማች፣ ፈራጅ ማለት ነው።
በጽንፈኛው ቡድን የተገደለችው ሀዋ ሞሐመድ ሊማን እንደምትባል የኢንፎርሜሽን ሚኒስቴር ተናግሯል። በዓለምቀፍ የቀይ መስቀል ኮሚቴ በሚረዳ ሆስፒታል ትሰራ እንደነበር ተገልጿል።
ፅንፈኛው ቡድን በቦርኖ ክፍለ ሀገር ራን በተባለችው ከተማ ላይ ባለፈው መጋቢት ወር ወረራ ባካሄደበት ወቅት ነበር ሁለቱ ሰራተኞች የተጠለፉት። አሊስ ሎክሻ የተባለች የተባበሩት መንግሥታት የህጻናት መርጃ ድርጅት ሰራተኛ ነርስም አብራ ተይዛለች።
ፅንፈኛው ቡድን ኾርሳን ባለፈው ወር ገድሎ መንግሥት እስከ መጪው ሰኞ ጥያቄውን ካላሞላ በስተቀር ከሁለቱም ሴቶች አንዷን እንደሚገድል ባስታላለፈው ቪድዮ ዝቶ ነበር፣ ጥያቄው ምን እንደሆነ አለተገለፀም።
ምላሽ ሰጪዎች የአትክልት ዘይቶችን እንደ ነዳጅ የመጠቀም ኢኮኖሚያዊ እና ሥነ-ምህዳራዊ ጎን የተሳሉ ይመስላሉ ፡፡ አንዳንድ ሰዎች በፈረንሣይ ስለተደፈረው አጠቃላይ የማምረቻ አቅም ጥያቄዎችን ይጠይቃሉ ሌሎች ደግሞ በተደፈረ ዘር ለማደግ ሊያገለግል ስለሚችል መሬት ስለማውራት በተዘዋዋሪ መልስ ይሰጣሉ ፡፡
እታ ሬድዮ ብዘቕረበቶ ጸብጻብ መሰረት፣ ሓይልታት ጸጥታ ሱዳን ዘይሕጋውያን ኣሰጋገርቲ ኣብ ዝሃድንሉ ዝነበሩ እዋን፣ እቲ ግጭት፣ ኤል ሳዋቒ ኣብ ዝተባህለ ከባቢ ብ11 ጥቅምቲ’ዩ ተኻይዱ።
ኣዛዚ ፖሊስ ዞባ ከሰላ ሜጀር ጀነራል ያህያ ኤል ሃዲ ሱሌማን ድሕሪ’ቲ ፍጻሜ ኣብ ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ፣ ኣብቲ ናይ ቶዅሲ ምልውዋጥ ክልተ ኤርትራውያን ስደተኛታት ክቕተሉ እንከለዉ፣ ጅሆ ተታሒዞም ዝነበሩ 20 ካልኦት ግና ናጻ ከምዝወጹ’ዩ ሓቢሩ።
ምንጭ ለ የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192W ሊታይ የማይገባ የውሃ መከላከያ LED ግድግዳ ማጠቢያ በቻን ዳንግ, ቻንግች ውስጥ በጅች ከተማ ከተማ የሚገኙ አምራቾች
የአንድ ድርጅት የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192W ሊታይ የማይገባ የውሃ መከላከያ LED ግድግዳ ማጠቢያ ከጉንግ ካውን ከተማ, ዞንሺንግ ሲቲ, ጂንግዶንግ ግዛት, ቻይና
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192W ሊታይ የማይገባ የውሃ መከላከያ LED ግድግዳ ማጠቢያ አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192W ሊታይ የማይገባ የውሃ መከላከያ LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192W ሊታይ የማይገባ የውሃ መከላከያ LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን 96W 192W ሊታይ የማይገባ የውሃ መከላከያ LED ግድግዳ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
የንባብ ሰዓት: 3 ደቂቃዎች ለደንበኞቻችን ስዊቸር ስቱዲዮን በመጠቀም እና የብዙ ቪዲዮ ዥረት መድረክን ሙሉ በሙሉ በመወደድ የተወሰኑ የፌስቡክ ቀጥታ ቪዲዮዎችን እያደረግን ነበር ፡፡ ምንም እንኳን እኔ ለማሻሻል የፈለግኩበት አካባቢ የእኛ መብራት ነበር ፡፡ ወደነዚህ ስትራቴጂዎች ሲመጣ እኔ ትንሽ የቪዲዮ አዲስ ነኝ ፣ ስለሆነም በአስተያየቶች እና በሙከራዎች ላይ በመመርኮዝ እነዚህን ማስታወሻዎች ማዘመን እቀጥላለሁ ፡፡ እንዲሁም በዙሪያዬ ካሉ ባለሙያዎች አንድ ቶን እየተማርኩ ነው - አንዳንዶቹ እዚህ የማካፍላቸው!
ማዕከን ዜና ብሉምበርግ ኣቕሪብዎ ብዘሎ ሓበሬታ፣ 450 ሽሕ ሜትሪክ ቶን ኣእካል ዝጸዓና 10 ዝኾና መራኽብ ኣብ ወደብ ጅቡቲ ንምርጋፍ ሪጋ ሒዘን ምህላወን ኣፍሊጡ።
ሓላፊ ኣህጉራዊ ትካል ድሕነት ንቆልዑ፣ ጆን ግርሃም ካብ ድሬዳዋ፣ ነቲ ማዕከን ዜና ብቴሌፎን ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፣ ኣእካል ዝጸዓና ብዙሓት መራኽብ ተሰሪዐን ምህላወን ኣረጋጊጹ።
ብጠቕላላ እቲ ኣካል ተሸሚቱ ናብ ወደብ ጅቡቲ ክሳብ ዝራገፍ ከኣ 120 መዓልታት ወይ ከኣ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ይወስድ ምህላዉ’ውን እቲ ኣብ ብሪጣንያ ዝመደበሩ ኣህጉራዊ ትካል ድሕነት ቆልዑ ኣብ ዝሃለፈ ወርሒ ኣብ ዘውጽኦ ጸብጻብ ምጥቃሱ ይፍለጥ።
ኣብ ኢትዮጵያ፣ ህጹጽ ናይ መግቢ ረድኤት ዘድልዮ ህዝቢ ልዕሊ 10 ሚልዮን ምዃኑ ኣብ ዝግለጸሉ ዘሎ እዋን፣ ካብ ለገስቲ ዝልኣኽ ረድኤት ይኩን መንግስቲ ኢትዮጵያ ዝሽምቶ ኣእካል፣ ብእዋኑ ናብ ተጠቃሚ ንኸይበጽሕ ብዘይካ’ቲ ናይ ወደብ ኣገልግሎት ጸገም ናይ መጓዓዝያ ብድሆ’ውን ተደሚርዎ ምህላዉ ዝተፈላለዩ ወገናት ካብ ሃገር ይሕብሩ።
ሓላፊ ክፍሊ ህጹጽ ረዲኤትን ኢትዮጵያ ኣቶ ምትኩ ካሳ፣ ኣብ ወደብ ጅቡቲ መዓልታዊ ዝርጋፈ ዘሎ ኣእካል 3000 ቶን ጥርይ ምዃኑ ምስ ብሉምበርግ ኣብ ዘካየዶ ቃለ መጠይቕ ኣረጋጊጹ።
መንግስቲ፣ ነቶም ህዙብ ናይ መግቢ ረድኤት ዘድልዮም ዜጋታቱ ኣብ ግዚኡ ንምርድኦም፣ ተወሰኽቲ ናይ ጽዕነት መካይን፣ ግዝያዊ መኻዚኖታትን፣ መዐደሊ ነቑጣታትን ኣዳልዩ ከምዘሎ’ውን ኣቶ ምትኩ ጠቒሱ።
ረዲኤት ናብቲ ዝድለ ንምብጽጻሕ ተደናጉዩ ከምዘሎ ዝሓበረ ሓላፊ ድሕነት ቆልዑ፣ ጆን ግርሃም ግና፣ ቁጽሪ ብዋሕዲ መግቢ ናይ ዝጥቕዑ ሰባት ክንህር ከምዝኻል ኣተሓሳሲቡ።
ብሰንኪ’ዚ ኣብ ኢትዮጵያ ተኽሲቱ ዘሎ ከቢድ ሓደጋ ደርቂ፣ ኣስታት 450 ሽሕ ቆልዑ ብሰንኪ ዋሕዲ መኣዛዊ መግብታት ተጠቒዖም ከምዘለዉ ጸብጻብ ድሕነት ንቆልዑ የመልክት።
ሻብያ ባለፈ ጊዜ የሚኖር የደም አፍሳሾች ጥርቅም ነው። የሚያስበውና የሚተነፍሰውም በናቅፋ ተራራ እያለ በተገጠመለት ጭንቅላትና ሳንባ ነው። ከ26 አመታት በህዋላ ከበሮ የሚጎሽምበት ሌላ የሥራ ስኬት ባለመኖሩ ልክ እንደ ትላንቱ ገድሉ ወንድሙንና እህቱን የገደለበት ታሪክ ብቻ ነው። ፓለቲከኖች ልበቢሶች ናቸው። የጎረቤት ሃገርን ባንዲራ መረጋገጥና እንደ ታላቅ ጀብዱ በየአመቱ ባለፈ ጊዜ ያዙኝ ልቀቁኝ ማለት የሻቢያ አመታዊ የስራ ስኬት ውጤት ነው። ዛሬ በዓለም ዙሪያ የሻቢያን መሰሪና አፋኝ አስተዳደር አክ እንትፍ በማለት ከሃገራቸው ተሰደው ራሳቸውን ለመከራና ለምዝበራ እንዲሁም ለሞት ስለሚዳርጉት ወገኖች ሻቢያ ደንታ የለውም።
የሻቢያ ጥል ከራሱ ጋር ነው። የታመመ እሳት ለኳሽና እሳት አቀባይ ድርጅት ነው። ታሪክን የማያውቁ ራሳቸው በፈጠሩት ጠባብ ዓለም ውስጥ እኛን ምሰሉ የሚሉ ሰው በራሱ አስቦ እንዳይኖር አፍነው ለዘመናት ህዝባችንን ሰቆቃ ውስጥ የከተቱ በደንበር ገተር የሚመሩ ተልካሾች ናቸው። በሃገር ውስጥና በውጭ ባሰለፏቸው የክፍያ ደጋፊዎቻቸው በግል ተንፍሰው በግል ማሰብ የመረጡ ወገኖችን የሚያሳድደው ሻቢያ ኢትዮጵያዊነትን ከልቡ ይጠላል። የሃገራችን ባንዲራ መረጋገጥም ዛሬ የተጀመረ አይደለም። በፊትም ተረግጧል። ሻብያ በሃገራችን ላይ ያደረሰው ክስረትና ሴራ በአሃዝ ማስቀመጥ ይከብዳል። በአንድ በኩል የኢትዮጵያን አንድነት እንደግፋለን፤ የተቃዋሚ ድርጅቶችንም በአስመራ መጠለያ በመስጠት እያደራጀን ወያኔን እንዲወጉ እናደርጋለን የሚለው ሻብያ ለኢትዮጵያዊያን ደህንነት አንድም ቀን ተመኝቶ አያውቅም። ለዚህም ነው ለግንቦት 7ና ሌሎችም በየዘራቸው ለተደራጁ ድርጅቶች ገና ከጅምሩ በሻብያ ሥር ያለ ምንም ዓይነት ወያኔን የሚቃወም ድርጅት ፋይዳ ቢስ ነው ያልነው። ሻቢያ ለራሱ ጥቅም የሚገለገልባቸው ገልቱዎች ናቸው።
ባጭሩ የሻቢያ የሃገራችንን ባንዲራ መረጋገጥ ሊያሳዝነን አይገባም። ተማርከው እጃቸውን ባነሱ ወታደሮች ላይ ታንክ የነዳ፤ የተማረኩ ወታደሮችን አፋቸውን እየከፈተ በጉጠት የወርቅ ጥርስ የለቀመ፤ አዕላፍ ወታደሮችን ኮንጎ ውስጥ ወስዶ የረሸነ፤ ከሙትና ከመቁሰል የተረፉትን ከህዋላ እየተኮሶ በበረሃ ውሃ ጥም እንዲያልቁ ያደረገ አረመኔ ድርጅት ነው። ሞኞች እኛ ነን። ዛሬ በመቀሌ ዙሪያ የሰፈሩ አ እላፍ ኤርትራዊያን፤ በአዲስ አበባ በየትምህርት ተቋሙ ዜጎች ተባረው በነጻ የሚማሩና የሚነግዱ ነገ ዙረው የሃገራችን ጠላቶች እንደሚሆኑ ከወዲሁ መገመት አይከብድም። አቶ ኢሳይያስም እኛን ይመሰል ነበርና። ወያኔ ባመቻቸው በአዲስ አበባው የሻብያ የነጻነት በዓል ላይ የተዘከረውን መመልከት በቂ ይሆናል። ሻቢያም ሆነ ወያኔ ኢትዮጵያን የሚፈልጓት ለምዝበራ ብቻ ነው። ታሪክ ታሪክን ይሽራል፤ ጊዜም በጊዜ ይሞረዳል። የሻቢያና የወያኔም መውደቂያ ቅርብ ነው። ከስልጣንም የሚያወርዳቸው እንደ አሸን የበዛው የተቃዋሚ ሃይል ሳይሆን በራሳቸው ገመድ ተተብትበው ይወድቃሉ። ያኔ የት ይገቡ ይሆን?
ይህም ፕሮጀክት የመፅሐፍ ቅዱስ ቃል መሰረት አድርጎ የተነሳ ነው። በዘፀ. 36 ፥1 “እግዚአብሔር ጥበብና ማስተዋልን የሰጣቸው ባስልኤልና ኤልያብ በልባቸው ጥበበኞችም ሁሉ እግዚአብሔር እንዳዘዘው ነገር ሁሉ አደረጉ” ይላል። የዚህ የገቢ ማሰባሰቢያ ፕሮጀክት መሰረት ያደረገው እንደ ባስልኤል ሁሉ በእያንዳንዱ ሰው ልብ ላይ ይተዳደርበት ዘንድ ከእግዚአብሔር የተሰጠውን
15 August በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) ምንጊዜም ነሐሴ 9 ቀን ማለት ነው።
እቶም ብሰሉስ 21 ሚያዝያ ዝሃደሙ ውሹባት፣ ካብቲ ማእከል ዝጾለቝሉ ኣገባብ ብቪድዮ ስኢሎም፣ ብማሕበራዊ ሜዳያታት ድሕሪ ምዝርግሖም ኣብታ ሃገር ኣዘራራቢ ጉዳይ ኮይኑ ይርከብ።
ፕረዚደንት ኬንያ፣ ኡሁሩ ኬንያታ፣ ብዛዕባ’ቲ ፍጻሜ ኣመልኪቱ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ ነቶም ንህዝቢ ንለበዳ ዘቃልዑ’ዮም ዝበሎም ሰባት ናይ ግድን ክርከቡ ምዃኖምን ተታሒዞም ድማ ናብ ዝነበርዎ ክምለሱን ምዃኖም ኣፍሊጡ።
ንኣስታት ክልተ ቕነ ኣብ ማእከላት ዝውሸቡ ሰባት፣ ከከም ዓይነት ናይቲ ማእከላት፣ መዓልታዊ ካብ 20 ክሳብ 100 ዶላር፣ ብገዛእ ርእሶም ክሽፍንዎ ከምዝግደዱ’ዮም ዝገልጹ።
ዝሓለፈ ወርሒ ብዕጡቅ ሓይሊ ዓፋር (ኣርዱፍ) ተጨውዮም ዝተወስዱ ክልተ ጀርመናውያንን ክልተ ኢትዮዽያውያንን ተለቂቆም እንተኾይኖም ዝተፈልጠ ነገር ከምዘየለ ሓደ ባዓል ስልጣን ምንስቴር ኢትዮዽያ ገሊፆም።
ኢትዮዽያ ናብ ካልእ ስጉምቲ ቅድሚ ምንቃላ፣ሽማግለታት ዓዲ ዝጀመርዎ መስርሕ ምፍታሕ‘ቶም ጭውያት ዕድል ክንህብ ኢና ኢልና ገሊፅና ነይርና ኢና ዝበሉ ኣቶ ጌታቸው፣እቲ መንግስቲ ጀርመን‘ውን ይነጣጠፈሉ ዘሎ መስርሕ ክሳብ‘ቲ ቃለ-ምልልስ ዝሃቡሉ ሰዓት ኣፍርዩ እንተኾይኑ ዝረኸብዎ ሓበሬታ ከምዘየለ ጠቂሶም።
እዚ ከምዚ‘ሉ ከሎ፣እቶም ዝተጨወዩ ሰባት ብመሰረት ባህሊ ዓፋር ከምዝተለቀቁ ካብ ዝተፈላለዩ ምንጭታቶም ከምዘረጋገፁ ፕረዚደንት ተሓላቂ ሰብኣዊ መሰላት ህዝቢ ዓፋር ኣቶ ኣሕመድ ጋዓዝ ገሊፆም።
ምንስትር ወፃኢ ጀርመን ግና፣እቶም ይዝረበሎም ዘሎ ዝተጨወዩ ጀርመናዊያን ተለቂቆም እንተኾይኖም መረጋገፂ ክህብ ከምዘይኽእል፣ ብተወሳኺ ስለ ድሕነት‘ቶም ኣብ‘ቲ መስርሕ ይሳተፉ ዘለውን፣ንምፍታሕ እቲ ምስሕሓብን ኢሉ ተወሳኺ ሪኢቶ ካብ ምሃብ ከምዝቁጠብ ምግላፁ ሮይተርስ ዝፈነዎ ዜና ሓቢሩ።
ኣብ ሽወደን ዝነብሩ ኤርትራዉያን ብምኽንያት 20 ዓመት ዘቁጸረ መሪታዊ ነጻነት ኤርትራ ማሕበረሰብ ዓለም ኣብ ጎድኒ ሕዝቢ ኤርትራ ደዉ ብምባል ጸቕጢ ኣብ ልዕሊ ዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግደፍ ከዛይድ ዝጽዉዕ ሰለማዊ ሰልፊ ብምድላዉ ብድሙቕ ኣገባብ ሎሚ 18 ግንቦት ኣማስይኡ ኣብ ኣፍደገ ሃገራዊ ባይቶ ሽወደን ተኻይዱ፡፡
እዚ ናይ ሎሚ ሰለማዊ ሰልፊ ካብ ዝተፈላለዩ ቦታታት ሽወደን ብዝመጹ ቆልዑ መንእሰያት ደቂ-ኣንስትዮን ደቂ-ተባዕትዮን ኤርትራዉያን ዝተሳተፍዎ ኮይኑ፡ ህዝቢ ኤርትራ ቅድሚ 20 ዓመት ብቓልሱን ብዝኸፈሎ መስዋእቲን ካብ ገዛእቲ ሓይልታት ሓራ እኳ እንተወጸ፡ ነቲ ቃልሲ ተሞኽልዮም ንዓዲ ብዝኣተዉ ህግደፋዉያን ካብቶም ዝተሳዕሩ ገዛእቲ ብዝኸፈኤ መንገዲ ኣብ እንግዳዓ ህዝብና ተቖይጦም መዳርግቲ ዘይብሉ ናይ ግፍዒን ጭቆናን ምሕደራ ተኺሎም ሃገርና ብኽብ ዝበለ ግህሰት ሰብኣዊ ክብሪን ብዓፈና ኩሎም ደሞክራሲያዊ መሰላት ዝተፈልጠት ቀዳመይቲ ሃገር ኣብ ቅድሚ ሙሉእ ዓለም ዝተላለየት ኣብ ርእሲ ምዃና፡ ዜጋታታ ዋላ ዉን ሂወት ዘኽፍል መገዲ ስደት እንዳተጠቀሙ ካብ ምሕደራ ህግደፍ እንዳምለጡ ኣብ ዓለምና ብዝላዓለ ዸረጃ ስደተኛታት ትፍብርኽ ሃገር ኮይና ከምዘላ ኣብዚ ናይ ሎሚ ሰለማዊ ሰልፊ ካብ ዝተጸባረቑ ኣገደስቲ ጉዳያት ኔሮም፡፡
ሰለማዊ ሰልፊ ልክዕ ኣብ ዝተመደበሉ ሰዓት ማለት ሸዓት 17፡00 ድሕሪ ምጅማሩ ብመራሕቲ መደብ ኣሕዋት ኣልኣዛር ሓጎስ፡ዓብደልከሪም ሙስጦፋ፡ ዮውሃንስ ዮሴፍ ዕላማን መደባትን እቲ ሰለማዊ ሰልፊን ብቛንቋታት እንግሊዝኛ ትግርኛ ሽወደን ዓረብኛ ንተሳተፍትን ዕዱማት ኣጋይሽን ኣላልዮም። ብድሕሪ እዚ ካብ መንግስቲ ሽወደን ኣብ ባይቶ ሽወደን ዝላዕለ መናብር ዘሎወን ዓበይትን ጸለዉትን ዝኾና ሰልፍታት ሽወደን ማለት ኣብ ስልጣን ናይ ዘሎ ልፍንታዊ መንግስቲ መሪሕ ዝኾነ ሰልፊ ሞደራት ከምኡ እዉን ካብ ሰልፊ ሶሻል ደሞክራት፡ሰልፊ ሓምላይ፡ሰልፊ ህዝቢ ተረኺቦም ህዝብን
መንግስትን ሓይልታት ፖለቲካ ሽወደን እብ ጎድኒ እቲ ንዕስራ ዓመት መሬታዊ ድኣ እንበር ሕዝባዊ ሓርነቱ ብህግደፍ ተጨዉዩት፡ ትዕድሎቱ ሞትን ማእሰርትን ስደትን መከራን ኮይኑ ንዘሎ ህዝቢ ኤርትራን ካብዚ ንምንጋፍ ዝኻየድ ዘሎ ደሞክራሲያዊ ቃልሱን ምዃኑ ኣረጋጊጾም፡፡ ኩሎም እቶም ሰልፍታቶም ወኪሎም ኣብዚ ናይ ሎሚ ሰለማዊ ሰልፊ ዝመጹ ሽወደናዉያን ሰበ-ስልጣን ብሓደ ቓል ንተሳተፍቲ ኣዳለዉትን እዚ ሰልፊ ብዲክታቶርያዊ ስርዓት ኢሰይያስን ደገፍቱን ከይተሰናበዱን ዕጅብ ከይበሎምን ኣብ ጎድኒ ፍትሕን ደሞክራስን ደዉ ብምባሎም ክተባብዑን ክኾርዑን ከምዝግብእ ድሕሪ ምምካር ኩሉ ግዜ ኣብ ጎድንኹም ኢና ድሕሪ ምባል፡ ንስለ ዝተገብረሎም ዕድመ ኸኣ ንኣዳለዉቲ ኣመስጊኖም፡፡
ኣብ ናይ ሎሚ ማዓልቲ ሰለማዊ ሰልፊ ፍሉይ ተርእዮ ንሰብኣዊ ስምዒት ኤርትራዉያንን ሽወደናዉያንን ኣብቲ ሰልፊ ንዜናዊ ጸብጻብ ዝተሳተፉ ብርክት ዝበሉ ጋዜጠኛታት ዝተንከፈ ካብ ግዳያት ስርዓት ህግደፍ ካብ ዝኾኑ ናይ ሓንቲ ስድራቤት ቃለ ምስክርነት ዘቕረቡ ኣርባዕተ ትሕቲ ዕድመ ቆልዑ እዩ ኔሩ፡፡ እዞም ክልተ ኣዋልድን ክልተ ኣወዳትን ኮይኖም ቅድሚ 4 ዓመት ኣብ ከተማ ምጽዋዕ ወላዲ ኣባሓጎኦምን ሓደ ካብቶም ቀዳሞት ጀመርቲ ሰዉራን ዝኾኑ ገዲም ተጋዳላይ ካፕተን ሸኽ መሓመድ ፈረስ ብሓልታት ጸጥታ ሕግደፍ ምስ ተጨወዩ ኣብዚኣ ኣቲዮም ከይተባህሉ ምጥፈኦም ዝምስክር ብዛዕባ ነዛ ሃገር ሃገር ንኽትከዉን ካብ ዝገበሩ ገዳይም ቀዳሞት ተጋደልቲ ሓደ ንዝኹኑ ኣባሓጎኦምን ኣገባብ ኣታዓፋፍነኦም ዝገልጽ ብዝርዝር ብቛንቋ ሽወደን ብምቕራብ ስድራቤታት ኤርትራ ዘሕልፍኦ ዘሎዋ መከራን ስቓይን ምስክርነቶም ሂቦም፡ እዞም ስእሊ ኣባሓጎኦም ገዲም ተቓላሳይ ኣቦና ካፕተን ሸኽ መሓመድ ፈረስ ኣብ ግዜ ንእስነቶምን ቅድሚ ሜዳ ምስላፎምን ናይቲ ብሞያ ዝሰርሕሉ ዝነበሩ ሓይሊ ባሕሪ ኢትዮጽያ ወታሃደራዊ ክዳንን ምስ ማዕርጎምን ለቢሶም በቲ ሓደ ወገን፡ ድሕሪ ነጻነት ኤርትራን ብህግደፍ ቅድሚ ምጭዋዮምን ዝለበስዎ ባህላዊ ክዳን ዓደ-ኣቦኦም ተኸዲኖም ዝተሳእልዎ ክልተ ኣብ ታቤላ ዝተለጠፈ ስእልታት ሒዞም፡ ኣብ ቅድሚ ሰልፈኛታት ብምዉጻእ ታሪኽ ኣባሓጎኦም ብዘደንቕ ኣቀራርባ መስኪሮምን ንጨካን ተግባራት ህግደፍ ኮኒኖምን፡፡
ኣብ ናይ ሎሚ ሰለማዊ ሰልፊ ካብ ኣርባዕተ ዓበይቲ ጋዜጣታትን ብርክት ዝበሉ ናይ ሬድዮን ተሌቭዥንን ሽወደን ልኡኻትን ጋዜጠኛታትን ነቲ ሰለማዊ ሰልፊ ተኸታቲሎሞ።
ኣብ መወዳእታ ሰለማዊ ሰልፊ ካብ ዝተፈላለዩ ማሕበራት ናይ ዝተፈላለዩ ሃገራት ዝመበቆሎም ተወከልቲ ናይ ደገፍ ቃል ድሕሪ ምስማዕ፡ ካብ ተሳተፍቲ ሰልፊ ዝነበሩ ኤርትራዉያን እዉን መደረታት ኣስሚዖም፡ ብድሕሪ እዚ ኣዳለዉቲ ኩሉ ደላይ ለዉጢ ኣብቲ ንቕዳም ዕለት 21 ግንቦት ኣብ ቤት መግቢ ኦሜጋ ብምኽንያት ባዓል ነጻነት ተዳልዩ ንዘሎ ሓባራዊ ናይ ባህላዊን ዘተን ድራርን ምሸት፡ ምስ ደሞክራሲያዉያን ሓቢሩ ከምስይ ንኩሉ ኤርትራዊ ብምዕዳም፡ ስነ-ስርዓት ሰለማዊ ሰልፊ ብዝኽረ ሰማዕታት ተዛዚሙ፡፡
ህሉው ኲነታት መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ እዋን ኮሮናቫይረስ እንተድኣ ብንቕሓትን ብምርምርን ተዓዚብናዮ፣ ምስቲ ብ16. ታሕሳስ 1989 ዓ.ም.ፈ. ኣወዳድቓ ብዲክታቶራዊ ስርዓት ፕረሲደንት ኒኮላስ ቻውቻስኩ (President Nicolae Ceausescu) ዝምራሕ ዝነበረ መንግስቲ ሩማንያ ዝመሳሰል ወይ ዝወዳደር ተርእዮን ኲነታትን እዩ። እዚ ኣብዚ እዋንዚ ብፕረሲደንት ትራም ዝምራሕ ዘሎ መንግስቲ ሕቡራት ሃገራት እሜሪካ፣ ንገዛእ ህዝቡ ዲሞክራሲ ዘየውሓሰትስ ክነሱ፣ ንህዝቢ ዓለም ዲሞክራሲ ክውሕስ ከምዘይኽእል፣ ኣብ ውሽቲ ዓብይቲ ሃገራት ኣሜሪካ ዝርአ ዘሎ ህሉው ኲነታት ኣጒሊሑ የሪኤና ኣሎ። ጥራይ ምቕናይ!! ብመርበብ ሓበሬታ ደቀባት ዝተዳለወ
ህሉው ኲነታት መንግስቲ ኣሜሪካ ኣብ እዋን ኮሮናቫይረስ እንተድኣ ብንቕሓትን ብምርምርን ተዓዚብናዮ፣ ምስቲ ብ16. ታሕሳስ 1989 ዓ.ም.ፈ. ኣወዳድቓ ብዲክታቶራዊ ስርዓት ፕረሲደንት ኒኮላስ ቻውቻስኩ (President Nicolae Ceausescu) ዝምራሕ ዝነበረ መንግስቲ ሩማንያ ዝመሳሰል ወይ ዝወዳደር ተርእዮን ኲነታትን እዩ።
እዚ ኣብዚ እዋንዚ ብፕረሲደንት ትራም ዝምራሕ ዘሎ መንግስቲ ሕቡራት ሃገራት እሜሪካ፣ ንገዛእ ህዝቡ ዲሞክራሲ ዘየውሓሰትስ ክነሱ፣ ንህዝቢ ዓለም ዲሞክራሲ ክውሕስ ከምዘይኽእል፣ ኣብ ውሽቲ ዓብይቲ ሃገራት ኣሜሪካ ዝርአ ዘሎ ህሉው ኲነታት ኣጒሊሑ የሪኤና ኣሎ። ጥራይ ምቕናይ!! ብመርበብ ሓበሬታ ደቀባት ዝተዳለወ
መንግስቲ ኣሜሪካ ብማእከላይ ስለላ መርበብ ኣሜሪካ ተሰኒዩ፣ ካብ 2ይ ኲናት ዓለም ጀሚሩ፣ ክሳብ ሎሚ ካብ ኣሜሪካ ወጻኢ ጥራይ እዩ ኲናታት ከካይድ ጸኒሑ። ብዚ ብልሓት እዚ ድማ ኣብ ውሽጢ ኣሜሪካ ህዝቢ ኣሜሪካ ብሰላም ከምዝነብር ዘምስል እዩ። እዚ ግን ኣይኮነን! ተመራመርቲ ታሪኽ መንግስቲ ኣሜሪካ ከምዝሕብሩዎ ግና፣ “ሰራዊት ኣሜሪካ ንህዝቢ ኣሜሪካ ዘይኮነስ፣ ነቶም ንዓለም ብቚጠባ ተቛጻጺሮማ ዘለው፣ ማለት ወነንቲ ባንክታት ዓለም፣ ዋናታት ነዳዲን ጋዝን፣ ስታንዳርድ ኦይልን፣ ባህርያዊ ሃብቲ ሃገራት ኣዕራብን፣ ኣፍሪቃን ዝኾኑ ብዩሁዳውያን ዝፍለጡ፣ ግንከኣ ብዘርኢን መበቆልን (ብDNA) ይሁዳውያን ዘይኮኑ፣ (ብስያበር ጀውስ ዝፍለጡ) እዮም ከገልግሉ ጸኒሖም”። ብዝኾነ ብታሪኽ ከምዝትዓየብናዮ መንግስቲ ኣሜሪካ ካብ 2ይ ኲናት ዓለም ጀሚራ ክሳብዚ ዘሎናዮ ዘመን ብህዝቢ ዓለም ከም ፖሊስ ዓለም ኮይና እያ ክትርአ ጸኒሓ። ኣብዚ ኣብዚ ዘሎናዮ ዘመነ ኮሮና እዋን ግን መንግስቲ ቻይናን ሩስያን ዝዕንትራሉ ኣሜሪካ ግና ትደኽመሉ መድረኽ እዩ ኮይኑ ዝርአ ዘሎ። እቲ ካብ ኲሉ ዝገርም እምብኣር፣ እታ ብፕረሲደንት ዶናልድ ጥራም እትመሓደር ዘላ ኣሜሪካ፣ ንዓለም ፖሊስ ዓለም ኮይና ክትርአ ከምዘይጸንሐት፣ ኣብዚ ሰሙናትዚ ሰራዊታ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኣሜሪካ ከተኽትት ከላ ንዕዘብ ኣሎና። “ንተሰቒሉ ዘሎ ቋንጣ ከትውርድስ ኣብ ትሽትሻ ዘሎ ስቡሕ ስጋ ደርበየት”፣ ከምዝብሃል፣ እንሆ እምብኣር ኣሜሪካ ንህዝባ ብዲሞክራሲ ዘየውሓሰትስ ንህዝቢ ዓለም ከተውሕስ ከምዘይትኽእል ህሉው ኲነታት መንግስቲ ፕረሲደንት ትራም ኣጒሊሑ የሪኤና ኣሎ። ጥራይ ምቕናይ!! ብመርበብ ሓበሬታ ደቀባት ዝተዳለወ ርእይቶ
ከዶ/ር አብይ ወደ ስልጣን መምጣት ወዲህ የተጋጋመው የሲዳማ ልሂቃን የክልል ጥያቄ ማጠንጠኛ የአዋሳ ከተማ ባለቤትነት ጉዳይ ነው፡፡ላይ ላዩን ‘ክልል ባለመሆናችን ማንነታችን ተጨፈለቀ‘ የሚሉት የሲዳማ ልሂቃን ዋናው ጥያቄያቸው የደቡብ ብሄረሰቦችም ሆኑ የፌደራሉ መንግስት ተባብሮ ያሳመራትን አዋሳ ከተማን የግላቸው ማድረግ ነው፡፡ የእነዚህ ልሂቃን ጥያቄ የሲዳማ ክልል ጥያቄ ከመሆን ይልቅ “የአዋሳ ጥያቄ” ቢባል የልሂቃኑን እውነተኛ መሻትም ሆነ የነገሩን ውስብስብነት ይበልጥ ይገልፀዋል፡፡
የሲዳማ ክልልነት ጥያቄ የአዋሳን የባለቤትነት ነገር በውስጡ ባይሸጉጥ ኖሮ ነገሩን መፍታቱ ለማዕከላዊው መንግስትም፣ ክልሉን ለሚመራው ደኢህዴንም ይህን ያህል አዳጋች አይሆንም ነበር፡፡የሲዳማ ልሂቃንም በክልል ጥያቄው ላይ ይሄድን ያህል አክርረው ባልሄዱ ነበር፡፡ሌላው ነገሩን ያወሳሰበው ጉዳይ እንደ ጃዋር እና ፀጋየ አራርሳ ያሉ አክራሪ የኦሮሞ ፖለቲከኞች የሲዳማ ልሂቃንን እጋለቡ ሊያስፈፅሙ የሚፈልጉት ራሳቸው ጠባብ ብሄርተኛ ፍላጎት ያላቸው መሆኑ ነው፡፡
የሲዳማ ልሂቃን አዋሳ ከተማን መናገሻው ያደረገ የሲዳማ ክልል ምስረታ ጥያቄ አቶ መለስ በህይወት እያሉም ጀምሮ ይጠየቅ የነበረ ቢሆንም የተጋጋለው ህወሃት ከስልጣን ከተባረረ በኋላ ነው፡፡ ጥያቄው ረዘም ያለ ጊዜ ያስቆጠረ ቢሆንም እልባት ያላገኘው ለምንድን ነው? የሚለውን ወሳኝ ጥያቄ አንስቶ መመርመር ያስፈልጋል፡፡
የሲዳማ ልሂቃ የክልል እንሁን ጥያቄ መልስ ያላገኘበት የመጀመሪያው መሰረታዊ ምክንያት ጥያቄው ራሱ በሃገራችን ያለው ኋላቀር የዘር ፌደራሊዝም እና የዘር ፖለቲካ የወለደው፣ በገሃዱ ዓለም በተግባር ለመተርጎም የሚያስቸግር ስለሆነ ነው፡፡ የሰው ልጆች ተፈጥሯዊ መስተጋብር አንድን መሬት መቼ እዛ ምድር ላይ የተገኘ፣ ማን የተባለ ዘር ባለቤት መሆን እንዳለበት ቁርጥ አድርጎ ለመወሰን አስቸጋሪ ያደርገዋል፡፡ ከዚህ ባሻገር የሆነ ዘር ባለቤቱ ነኝ የሚለው ምድር እግዜር እንደሰራው ያልተቀመጠ፣ ይልቅስ በዘር ፌደራሊዝሙ የመሬቱ ባለቤት ተደርገው የማይቆጠሩ፣ መጤ የሚባሉ ሰዎች ብዙ ዘመናትን ባስቆጠረ የተባበረ ጥረት ያለሙት መሆኑ ነው፡፡
ሃገራችን የምትመራበት ኋላቀር የዘር ፖለቲካ/ፌደራሊዝም ደግሞ በመሬቱ ላይ በተለያዩ ዘሮች ብዙ ተለፍቶበት የመጣውን ልማት እና ኢንቨስትመንት ካመጡ ሰዎች ይልቅ እግዜር በሰራው መሬት ላይ ዝም ብለው ለተቀመጡ ሌሎች የሃገር ባለቤትነት የሚሰጥ፣ ልማታዊ ነኝ እያለ ከልማት ጋር የማይተዋወቅ ስርዓት ነው፡፡ በዚህ ምክንያት ይህ ኋላቀር የዘር ፖለቲካ/ፌደራሊዝም በዘራዊ ሽንሸናው የሆነ መሬት ባለቤት ናችሁ ያላቸው ወገኖች ባለቤት ነን በሚሉት መሬት ላይ የተሰራውን ልማት፣ የተለፋውን ልፋት ከመጤፍ ሳይቆጥሩ “እኛ ባለቤት ነን፤ እናንተ ግን መኖር ትችላላችሁ” ይላሉ፡፡
አዋሳን ማዕከሉ ያደረገ የሲዳማ ክልል የሚጠይቁ የሲዳማ ልሂቃን የአዋሳ ባለቤት መሆናቸውን ጠቅሰው በሚከራከሩ ጊዜ አዋሳ የለማችው የደቡብ ብሄርብሄረሰቦች መዲና በመሆኗ፣ በሁሉም ብሄረሰቦች በጀት እንደሆነ ክርክር ሲቀርብላቸው “የመሬቱ ባለቤቶች እኛ ነን፤ ልማት የምትሉት ነገር የጣራ እና ግርግዳ ነገር ነው፣ ወጭውን አስልተን እንከፍለችኋለን” ሲሉ ከዘር ፖለቲካው ፍርደ-ገምድልነት የሚቀዳ መልስ ይሰጣሉ፡፡ እዚህ ላይ ነገሩ እውነት የጣራ እና ግርግዳ ጉዳይ ከሆነ ከተማዋን ላለሙ በክልሉ የሚገኙ ሃምሳ ምናምን ብሄረሰቦች “የጣራ እና ግርግዳ” ክፍያ ሲከፍሉ ለስንቱ ስንት ይደርሳል ብለው፣ በምን መንገድ ሊከፍሉ እንዳሰቡ ለዘር ፖለቲካኛ ጥያቄ ማቅረብ በድንጋይ ተወግሮ መሞትን ያስከትል ይሆናል እንጅ መልስ የሚኖረው ነገር አይደለም፡፡ የሆነ ሆኖ የሲዳማ ልሂቃን የክልል ጥያቄየቸው እንዲመለስ የሚፈልጉበት መንገ
ድ በሁሉም ብሄረሰብ ብዙ የተለፋባትን አዋሳ ከተማን ለእነሱ አዲስ የሲዳማ ክልል ብቻ ሸልሞ አዋሳን ያለማው ሌላው የደቡብ ህዝብ የጣራ እና ግርግዳ ሂሳብ ከእነሱ ተቀብሎ የሚሄድ ከሳሪ የሚያደርግ ነው፡፡ በዚህ ላይ የጣራ እና ግርግዳውን ክፍያ ከየት አምጥተው እንደሚከፍሉትም ሌላ ጥያቄ ነው፡፡
የሲዳማ ልሂቃን ሌላው የደቡብ ክልል ህዝብ የአዋሳ ባለቤትነት ድርሻውን እንዳይጠይቅ መከራከሪያ ብለው የሚያመጡት ነገር “አዋሳ ከተማ የለማችው በራሷ ገቢ ነው” የሚል ግንዛቤያቸውን ጥያቄ ውስጥ የሚጥል መልስ ነው፡፡ ለዚህ ክርክራቸው ማጠናከሪያ አድርገው የሚያቀርቡት ነገር ከተማዋ ከፌደራል መንግስት እና እንደ ዓለም ባንክ ካሉ ተቋማት የምታገኘውን ገቢ መጥቀስ ነው፡፡ ይህ ይረዳናል ብለው የሚያመጡት ክርክር የአዋሳ ባለቤት ነኝ በሚለው የሲዳማ ዞን ያልለማች ይልቅስ የፌደራሉ መንግስት አግባብቶ በሚያመጣቸው ዓለም ዓቀፍ ተቋማት ዳረጎት ያደገች፣ ፌደራል መንግስት ለእድገቷ የተበደረው ሰማይ ጠቀስ እዳ የማያጣት ከተማ መሆኗንም ጭምር ነው፡፡ ይህ ደግሞ የከተማዋን ባቤትነት ከአንድ ጎሳ ይልቅ ወደ ፌደራል መንግስት የሚጠቁም ነው፡፡
ከላይ ከተጠቀሰው ክርክራቸው ባፈነገጠ ሁኔታ ደግሞ የሲዳማ ዞን የሚያመርተው የጫት እና የቡና ሃብት ከተማዋን ለማልማት አቅም እንዳለው፣ ሲዳማ ዞንም ከሌላው የደቡብ ክልል ዞኖች ላቅ ያለ የተፈጥሮ ሃብት እንዳለው የሚያወሱት ነገር ነው፡፡ይህም ብዙ ርቀት የሚያስኬድ አይደለም፡፡ የሲዳማ ቡና እና ጫት ቀርቶ ሃገራችን ከሁሉም ክልሎቿ ወደ ውጭ የምትልከው ቡና፣ የቅባት እህል፣ ቆዳ ሌጦ፣ ቅመማቅመም፣ የቁም ከብት፣ ስጋ ሆነ ሌላ ምርት ሁሉ ተደምሮ የሚያመጣው ገቢ ወዴትም የሚያደርስ ላለመሆኑ ምስክሩ የኢትዮጵያ ዲያስፖራ አንድ ሳምንት ዶላር ላለመላክ ሲያምፅ የሃገሪቱ ኢኮኖሚ ማጣፊያ የሚያጥረው መሆኑ ነው፡፡ከሁሉም በላይ ዝናብን ጠብቆ በገበሬ ጓሮ የሚበቅል ቡናም ሆነ ሌላ የግብርና ምርት ገቢ እንዲህ የሚያዝናና አለመሆኑ ነው፡፡ የዓለም የቡና ገበያ አኪር ጓዙን ጠቅልሎ ወደ ላቲን አሜሪካ ሃገራት የገባ መሆኑን መረጃ ማገላበጥ ከሲዳማ ገጠራማ ቦታዎች በእጅ ተሸምጥጦ የሚመጣ ቡና አዋሳን እዚህ እንደማያደርስ ለመረዳት ያስችላል፤ ቅዠት በሚመስል ሁኔታ ራስን በአጉሊ መነፅር ከማየትም ይታደጋል፡፡ የሲዳማ ዞን የተፈጥሮ ሃብት በደቡብ ተወዳዳሪ የሌለው ተደርጎ ለሚቀርበው አስቂኝ ነገርም ሌላው የደቡብ ክልል ይቅርና በትንሹ ወደ አርባምንጭ ጎራ በሉና ከአንድ ትንሽ መንደር ለሃገር የሚዋጣውን ምርት ተመልከቱ ከማለት ውጭ ብዙ ድካም የሚፈልግ ነገር አይደለም፡፡
የሲዳማ የክልልነት ጥያቄ መልስ ሊያገኝ ያልቻለበት ሌላው ምናልባትም ዋናው ምክንያት ጥያቄው ክፉኛ ከአዋሳ ከተማ ባለቤትነት ጋር የተጣበቀ መሆኑ ነው፡፡ የሲዳማ ልሂቃን የክልልነት ጥያቄ ዋና ዓላማው እነሱ እንደሚያወሩት የራስን ቋንቋ እና ባህል ማሳደግ እና ራስን በራስ ማስተዳደር ቢሆን ኖሮ በሲዳማ ዞን ካሉት ከተሞች በአንዱ (ለምሳሌ ይርጋዓለም፣ በንሳ፣ ሃገረሰላም፣ አለታ ወንዶ) ዋና ከተማቸውን አድርገው ክልል የመመስረት ትግላቸውን እውን ማድረግ የሚችሉበትን አማራጭም ያቀርቡ ነበር፡፡ ነገር ግን ለሲዳማ ልሂቃን ይህ የማይዋጥ ብቻ ሳይሆን ሊሰሙት የማይፈልጉት ነገር ነው፡፡ አዋሳን ማዕከል ማድረግ ካልቻሉ ሲዳማ የሚባል ክልል ዛሬውኑ እውን የሚሆን
ቢሆን እንኳን በፍፁም የሚፈልጉት ነገር አይደለም፡፡ ከዚህ መረዳት የሚቻለው ነገር የሲዳማ ፖለቲከኞች ዋነኛ ጥያቄ በብዙዎች ድካም ያማረችውን አዋሳ ከተማን የግል ማድረግ መሆኑን ነው፡፡ ይህ ደግሞ የራስን ብቻ ከማየት የመጣ አጉል እሳቤ ነው፡፡
ሌላው የሲዳማ ልሂቃን ያልተረዱት ወይም ሊረዱት የማይፈልጉት ወሳኝ ጉዳይ አዋሳ ከተማ የሲዳማ ዞን አካል ያልሆነች ይልቅስ በከተማ አስተዳደር የምትመራ ከተማ መሆኗን ነው፡፡ በ1995 ዓም በደቡብ ክልል ምክር ቤት በወጣ አዋጅ አዋሳ ከተማ በራሷ የከተማ አስተዳደር የምትመራ፣ ተጠሪነቷም ቀጥታ ለክልሉ መስተዳድር እንዲሆን ተወስኖ በዚሁ ሁኔ
ታ እየተዳደረች ያለች ከተማ እንጅ በሲዳማ ዞን ውስጥ ያለች ግዛት አይደለችም፡፡ ይህ አዋጅ የታወጀው ደግሞ ራሳቸው የሲዳማ ተወላጅ የክልል ምክርቤት አባላት ባሉበት ጉባኤ ነው፡፡ስለዚህ ጥያቄያቸው ህጋዊ ስለመሆኑ ህገመንግስት አስታከው የሚከራከሩ የሲዳማ ልሂቃን የክልል ጥያቄያቸው ሲዳማ ዞን በአሁኑ ወቅት የሚይዘውን ቆዳ ስፋት ብቻ ያማከለ ሊሆን ይገባል፡፡ እንጅ የሲዳማ ልሂቃን አዋሳን ስለለፈለጓት ብቻ በዞኑ ውስጥ የማትገኝን ከተማ ለሞት በሚያደርስ ሁኔታ መመኘት ህጋዊነት አይደለም፡፡
አማካሪዎቻቸው የኦሮሞ ልሂቃ አዲስ አበባ የኦሮሞ የተፈጥሮ ዕርስት ነች እንደሚሉት አዋሳም የሲዳማዎች የተፈጥሮ ዕርስታችን ነች የሚሉ ከሆነ ደግሞ በ1995 የአዋሳን የከተማ አስተዳደርነት አስመልክቶ በደቡብ ክልል ምክርቤት የወጣውን አዋጅ በሌላ የክልል ምክርቤት አዋጅ አስሽረው መሆን አለበት፡፡ የደቡብ ክልል ምክር ቤት አዋሳ ለሲዳማ ትገባች እኛ በየፊናችን አዲስ ዋና ከተማ እንገነባለን የሚል የቂል ውሳኔ የሚያሳልፍና አዋጅን በአዋጅ የሚሽርላቸው ከሆነ ምኞታቸው ይሰምራል ማለት ነው፡፡
አዋሳ በታሪክ የሲዳማ እርስት ነች የሚለው እሳቤ መነሻው ኦሮሞዎች አዲስ አበባ የኦሮሞ ተፈጥሯዊ እርስት ነች ከሚሉት ነገር ጋር ተመሳሳይ የሆነ፣ ከተጨባጭ ሃቅ ይልቅ ስነ-ልቦናዊ መሻቱ የሚበዛ ነገር ነው፡፡ በዚህ ተመሳስሎሽ ሳቢያም ነው እንደ ጃዋር እና ፀጋየ አራርሳ አይነት የኦሮሞ አክቲቪስቶች የሲዳማ የክልልነት ጥያቄ አማካሪ ሆነው ብቅ ያሉት፡፡ የሲዳማ ልሂቃን ሲዳማ ክልል መሆን አለበት የሚለውን ጥያቄ ትክክለኝነት ለማስረዳት በንጉሱም ሆነ በደርግ ዘመን የሲዳሞ ክፍለሃገር የሚባል ግዛት ከመኖሩ ጋር አቆራኝተው ሲያቀርቡት ይደመጣል፡፡ሆኖም የዛ ዘመኑ የሲዳሞ ክፍለ ሃገር የአሁኑን የሲዳማ፣ ወላይታ፣ የጌዲኦ ዞኖች፣ የአማሮ ልዩ ወረዳን አካሎ ወደታች በመውረድ ከአሁኑ የኦሮሚያ ክልል ያቤሎን ጨምሮ የተዘረጋ ሰፊ ግዛት ነበር፡፡ ዋና ከተማውም በንጉሱ ዘመን ይርጋዓለም ከተማ በኋላም በራስ መንገሻ ስዩም ቆርቋሪነት ወደ አዋሳ የተዛወረ ነው፡፡ የሲዳሞ ክፍለ ሃገር ዋና ከተማ ወደ አዋሳ ከመዛወሩ በፊት የአሁኑ የአዋሳ ከተማ መሬት የከብት መጋጫ ሜዳ እና የአራዊት መናኸሪያ ጫካ ነበር፡፡ የየትኛው ዘር ከብቶች ይግጡበት ነበር ወደ ሚለው ስራ ፈት ጥያቄ እንሂድ ከተባለ ደግሞ ጉጂም፣ ጌዲኦም አዋሳ ላይ ከብቶቼን አሰማርቻለሁ ይላል፡፡
አዋሳ ጫካነቷ እየጠፋ ከተማ እየሆነች ስትሄድ ደግሞ ከተማዋን ከመቆርቆር ጀምሮ እስከማሳደጉ ድረስ በአቅራቢያው የሚገኙ ብሄረሰቦች ብቻ ሳይሆኑ የኢትዮጵያ ህዝቦች ምናልባትም ከሲዳማ ተወላጆች በበለጠ ተሳታፊ እንደነበሩ እድሜ የጠገቡ ከተማዋ ተፀንሳ ስታድግ በአይናቸው ያዩ አረጋዊያን የሚናገሩት ነው፡፡ ከዚህ ታሪካዊ ዳራ የምንረዳው አዋሳን የሲዳማ ብሄር ብቻ ንብረት የሚያደርጋት ታሪካዊ አመክንዮ እንደሌለ ነው፡፡ አዋሳ በንጉሱ ዘመን የሲዳሞ ጠቅላይ ግዛት፣ በደርግ ዘመን የሲዳሞ ክፍለ ሃገር ዋና ከተማ የነበረችበትን ወቅት ተጠቅሶ የባለቤትነት ጥያቄ የሚነሳ ከሆነ በዚህ ወቅት አዋሳ የወላይቶችም፣ የጌዲኦዎችም፣ የአማሮዎችም ቦረና እና የጉጂ ኦሮሞዎችም ዋና ከተማ ነበረችና እነዚህ ህዝቦችም የባለቤትነት ጥያቄ የማንሳት ታሪካዊ መብት አላቸው ማለት ነው፡፡
የአሁኑ የሲዳማ ዞን ብቻ አዋሳን ዋና ከተማው አድርጎ እንደ መንግስታዊ አስተዳደር የተዳደረበት የታሪክ አጋጣሚ የለም፡፡ ስለዚህ አዋሳ የሲዳማ ንብረት ነች የሚለው የአሁኑ የሲዳማ ልሂቃን ክርክር ብቸኛው መደገፊያው አዋሳን የከበባት የሲዳማ አርሶ አደር ስለሆነ ለእኛ ትገባለች የሚለው የደመነፍስ ክርክር ነው፡፡ ኢህአዴግ ወደ ስልጣን እንደመጣም
የአሁኑን የደቡብ ክልል ለአምስት ክልሎች በሸነሸነ ወቅት ሲዳማ፣ ጌዲኦ እና አማሮ በክልል ሰባት ስር ተካለው አዋሳን ዋና ከተማቸው አድርገው፣ ክልሎ ተጨፍልቆ የደቡብ ክልል እስኪባል ድረስ ቆይተዋል፡፡ በዚህኛው የታሪክ አንጓም ቢሆን የአዋሳ ባለቤትነት የጌዲኦ እና አማሮም ተጋሪነት ያለው ነገር እንጅ የሲዳማ ህዝብ ብቻ የሚሆንበት አመክንዮ አይኖርም፡፡
ኢህአዴግ ወደ ስልጣን ከመጣ በኋላ በእጅጉ ማደግ የጀመረችው አዋሳ የደቡብ ክልል ዋና ከተማ ሆናም የሲዳማ ዞን ደግሞ መቀመጫ ነች፡፡ የሲዳማ ልሂቃን በአዋሳ ከተማ ላይ አይናቸውን እንዲጥሉ ያደረጋቸው ነገር እነሱ ከተማዋ በታሪክ የእኛ ነች ከሚሉት ማስረጃ አልቦ ጉዳይ በተጨማሪ አዋሳ ከተማ የሲዳማ ዞን መቀመጫ መሆኗም ነው፡፡የሲዳማ ዞን መቀመጫ እንድትሆን የሆነውም አቶ መለስ አዋሳ ላይ አይኑን የተከለውን የሲዳማ የክልልነት ጥያቄ ያቀዘቀዙ መስሏቸው ባመጡት መላ ነው፡፡ ይህ ግን ጭራሽ ጉጉታቸውን ጨመረው እንጅ አላስታገሰውም፡፡
የራስን ምኞት ብቻ ተከትሎ ለሚሰግረው የሲዳማ ሊሂቃን ጥያቄ ጥሩ ከለላ የሆነው ደግሞ ኢህአዴግ ስልጣን ከያዘ ጀምሮ የደቡብ ክልልን የስልጣን ቁንጮ ተቆናጦ የያዘውን የርዕሰ መስተዳድርነቱን ቦታ (አንድ ጊዜ አቶ ሃይለማርያም ጣልቃ ከመግባታቸው ውጭ) የሲዳማ ልሂቃን ብቻቸውን የተቆጣጠሩት መሆኑ ነው፡፡ በአዋሳ ከተማም ሆነ በደቡብ ክልል የመንግስት መዋቅር ላይ በርከት ብለው የሚገኙት የሲዳማ ልሂቃን እጅ በክልሉ መክበዱ ሌሎችን የክልሉ ብሄረሰቦች ባይትዋርነት እንዲሰማቸው ሲያደርግ ቆይቷል፡፡ በዚህም ሳቢያ በ1995ቱ አዋጅ “ሰባ ሰላሳ” የሚባል ቀመር በአዋሳ ከተማ አስተዳደሩ ላይ እንዲተገበር ሆኖ ነበር፡፡
በዚህ ቀመር መሰረት በአዋሳ ከተማ ላይ አይናቸውን የጣሉት የሲዳማ ልሂቃ በከተማ አስተዳደሩ ላይ የሰላሳ ፐርሰንት የስልጣን ቅርምት እንዲኖራቸው እና የተቀረው ሰባው ፐርሰንት በሌሎች ብሄረሰቦች እንዲያዝ የሚደነግግ ነበር፡፡ ሆኖም ይህ ለሲዳማዎች የሰላሳ ፐርሰንት የስልጣን ይዞታ የሚሰጠው አካሄድ ለሲዳማዎች ያደላ ነው በሚል ከሲዳማ ውጭ ያሉትን የደቡብ ልሂቃን ያስደሰተ አልነበረም፡፡ የባሰው ሲመጣ ግን በአዋሳ ከተማ አስተዳደር በዛ የተባለው የሲዳማዎች የሰላሳ ፐርሰንት የስልጣን ይዞታ ወደ መቶ ፐርሰንት ተጠግቶ ለስሙ የደቡብ ክልል ዋና ከተማ የተባለውን የአዋሳ ከተማ አስተዳደር የሲዳማ ልሂቃን እንዳሻቸው ያደርጉታል፡፡ በዚህ ምክንያት የድሬዳዋ ህዝብ 40-40-20 በሚል የስልጣን ድልድል ሳቢያ ተጎዳን ብሎ ሲያምፅ የሰማ ሰሞን የአዋሳ ህዝብ “እኛ በመቶ ፐርሰንት የሲዳማ ገዥዎች ወድቀን በድንጋይ ተገድለን እሳት የሚለቀቅብን ምን እንበል?” እስከ ማለት ደርሰው ነበር፡፡ በአጠቃላይ በደቡብ ክልል የሲዳማ ፖለቲከኞች የደቡብ ክልል ህወሃቶች ተደርገው የሚወሰዱ እበልጣለሁ ባዮች ናቸው፡፡
በአዋሳ ከተማ የሚኖር በንግድ፣ በኢንዱስትሪ፣ ኢንቨስትመንት እና አገልግሎት ዘርፍ የተሰማራው ከተሜው እና ባለሙያው መደብ የመኖሪያ ቤት መስሪያ አጥቶ በኪራይቤት እየኖረ ከአዋሳ ከተማ ውጭ
በአንዱ የሲዳማ ዞን ገጠር የሚኖር የሲዳማ ተወላጅ አዋሳ ከተማ ከአንድ በላይ ቦታ ተመርቶ ሁለቱን ሸጦ ሶስተኛው ላይ ቤት ይሰራል፡፡ በከተማ አስተዳደሩ መዋቅር ላይ ሁሉ ያሻውን ነቅሎ የወደደውን ይተክላል፡፡ የከተማ አስተዳደሩ የስራ ቋንቋ አማርኛ መሆኑ በህግ በተደነገገበት ሁኔታ “ኤጀቶ” የተባሉ (ከሲዳማ ገጠራማ ቦታዎች መጥተው አዋሳ ከተማን የሚያምሱ) ጎረምሶች በደቦ ወጥተው በከተማዋ ውስጥ በአማርኛ የተፃፈን የግልም ሆነ የመንግስት ድርጅቶች በመግቢያ በሮቻቸው ላይ ስማቸው የተፃፈባቸውን ባነሮች ሁሉ ሲቀዱ፣ ሲሰብሩ በሲዳማ ዘረኛ ካድሬዎች የሚዘወረው የክልሉም ሆነ የከተማ አስተዳደሩ መንግስት በዝምታ ያያል ወይም ያበረታታል፡፡ በአሁኑ ወቅት በከተማ አስተዳደሩ ቀርቶ በአዋሳ ከተማ የሚገኙ ነገር ግን በፌደራል መንግስት ስር ናቸው የሚባሉ እንደ አዋሳ ዩኒቨርሲቲ ያሉ ተቋማት ጭምር በሲዳማ ልሂቃን ከመዘወር አልፈው ኤጀቶ የተባለው የሲዳማ ጎረምሶች ስብስብ የሚያሾራቸው ሆነው አርፈዋል!
በደቡብ ክልልዋና ከተማ አዋሳ የሲዳማ ልሂቃን ሶስት ነፍስ አላቸው፡፡ አንደኛው እና ዋነኛው የክልል ርዕስ መስተዳድርነቱን ይዘው የክልለሉን ፀጥታ ሃይል ጨምሮ ሁሉን የሚዘውሩበት ነው፡፡ ይህን ስልጣን ተጠቅመው ኤጄቶ በሚል ስም ለሚንቀሳቀሰው ጎረምሶች ቡድን ድጋፉን ይሰጣል፡፡ይህን ለማረጋገጥ የክልሉ ርዕሰ መስተዳድር ተብለው ተቀምጠው እንደ ኤጀቶ የሚናገሩት አቶ ሚሊዮን ማቲዎስ ለተለያዩ መገናኛ ብዙሃን የሚሰጡትን ቃለ-ምልልስ ማዳመጥ ነው፡፡ ሁለተኛው ነፍሳቸው የአዋሳ ከተማ አስተዳደርን መንግስታዊ መዋቅር ጠቅልለው ይዘው የከተማዋን ሁለመና የሚያሾሩበት ነገር ነው፡፡ በዚህ ምክንያት በከተማዋ መሃል አናት ላይ የቆመው ሃውልት ካዘለው መልዕክት እና ምስል ጀምሮ በከተማዋ የሚታየው ነገር ሁሉ ከደቡብ ክልልነት ይልቅ የሲዳማ ክልልነት ዝንባሌ ያለው ነው፡፡ ሶስተኛው ነፍሳቸው በአዋሳ ከተማ በተቀመጠው የሲዳማ ዞን መቀመጫ አማካይነት የክልሉን ዋና ከተማ አዋሳን የሲዳማ ዞን ከተማ ብቻ ለማስመሰል የሚሰሩት ስራ ነው፡፡
በዚህ ምክንያት የሲዳማ ብሄር ዘመን መለወጫ በመጣ ቁጥር የአዋሳ ህዝብ ሳይወድ በግድ ገንዘብ እንዲያዋጣ፣ በየንግድ ቤቱ በር ላይ የዘመን መለወጫ መልካም ምኞቱን በባነር አሳትሞ እንዲለጥፍ ግልፅ ባልሆነ ግዳጅ ይገደዳል፡፡የመልካም ምኞት ባነር መለጠፍ በዓል አክብረው በሚመለሱ የሲዳማ ጎረምሶች የድርጅቱን እቃ ከመሰባበር ለማዳን የሚደረግ መከላከያ እንጅ በየ አመቱ መጤነቱ እየተነገረው የሚሰደብበትን፣ ከገጠር በመጡ ጎረምሶች የሚዋከብበትን በዓል ለማክበር ውስጣዊ መሻት ኖሮት አይደለም፡፡ የሆነ ሆኖ አዋሳ ሲዳማ ላልሆነው ኢትዮጵያዊ የማትመች ከተማ ከሆነች ሰንበት ብላለች፡፡ ይህን ነገር ለማስቀጠል የሲዳማ ዘረኛ ልሂቃን እና ካድሬዎች ምን እየሰሩ እንደሆነ ይህን ለመግታት ክልሉን የሚመራው ደኢህዴን እና የፌደራል መንግስቱ እንዲሁም የአዋሳ ህዝብ ሊወስዳቸው ስለሚገቡ እርምጃዎች ሃሳቤን ለማጋራት በሚቀጥለው ሳምንት እመለሳለሁ፡፡
በሚችሏቸው ቋንቋዎች ሁሉ ስር ፊርማዎን (~~~) በማስቀመጥ አማርኛ የማይችሉ ተጠቃሚዎችን ለመርዳት ፈቃደኛ መሆንዎን መግለጽ ይችላሉ። አንዱ ወይም ሌላው ቋንቋ ካልተዘረዘረ ደግሞ ዝርዝሩ ውስጥ ከመጨመር ወደኋላ አይበሉ። ይህን ሲያደርጉ ግን ቋንቋዎቹ በሁለት ፊደል ምህጻረ ቃሎቻቸው መሰረት በፊደል ተርታ (alphabetically) መቀመጣቸውን ያረጋግጡ።
የኮሮና ቫይረስ ወረርሽኝን ለመከላከል ሰዎች በግል የሚጠቀሟቸው ግብዓቶች የአካባቢ አየር ብክለት እያስከተሉ እንደሆነ የአየር ንብረት ለውጥ ተሟጋቾች እየገለፁ ነው። ይህ ስጋት ያሳሰባቸው በእንግሊዝ አገር የሚገኙ ካምፓኒዎች ከፕላስቲክ ነፃ የሆኑና በቀላሉ የሚበሰብሱ፣ ነገር ግን ከአንዴ በላይ ጥቅም ላይ የሚውሉ የአፍና አፍንጫ መሸፈኛ ጭምብሎችን ማምረት ጀምረዋል። የቪኦኤዋ ዘጋቢያችን ማሪያማ ዲያሎ ያጠናቀረችውን ሪፖርት ስመኝሽ የቆየ እንደሚከተለው ታቀርበዋለች።
በየመንገዱ ዳር ወይም በየቆሻሻ መጣያውግ ውስጥ ወድቀው የሚታዩት ከፕላስቲክ የተሰሩ የእጅ ጕንቶች አሁንም በኮርኖና ቫይረስ ስጋት ውስጥ እንደምንኖር የእለት-ተእለት ማስታወሻችን ናቸው። በእንግሊዝ አገር የሚገኝ የፕላስቲክ ፕላኔት የተሰኘ ድርጅት የጋራ መስራች የሆኑት ሲያን ሱዘርላንድ፣ አገራት ዜጎቻቸውን ከዚህ ወረርሽኝ ለመጠበቅ በሚያደርጉት ትግል ቫይረሱን ለመከላከል የሚያስፈልጉ ግብዓቶች ፍላጎት እንዲጨምር ማድረጉን ያስረዳሉ።
"የኮሮና ቫይረስ ወረርሽኝ ከጀመረ ወዲህ የፕላስቲክ ምርቶች መጠን ማሻቀብ ሁላችንም የምናስተውለው ነው። በተለይ ደግሞ በፕላስቲክ የተሰሩ የቫይረሱ መከላከያ ግብዓቶች ምርት እጅግ በጣም ጨምሯል።"
ሱዘርላንድ፣ የግብዓቶቹ ምርቶች ምን ያክል እንደጨመረ እንግሊዝን ምሳሌ አድርገው ሲያስረዱ፣ ወረርሽኙ አገሪቱ ውስጥ ከገባበት የካቲት መጨረሻ አንስቶ እስከ ሚያዚያ ባለው ጊዜ ወደ 750 ሚሊዮን የሚጠጋ የኮሮና ቫይረስ መከላከያ ግብዓት በእንግሊዝ አገር ለቫይረሱ የፊት ለፊት ተጋላጭ ለሆኑ ሰራተኞች እንዲከፋፈል ተደርጕል ይላሉ።
"ለአንድ ግዜ ተጠቅመን አውልቀን ወደ ቆሻሻ መጣያ የምንጨምራቸው ግብዓቶች ካልተቃጠሉ በስተቀር ለዘለዓለም ምንም አይሆኑም። ለዛ ነው ለተፈጥሮ ተስማሚ በሆኑ ምርቶች ልንተካቸው ይገባል የምንለው።"
ሌላው ሪል ብራንድስ የተሰኘ፣ ለአካባቢ ተስማሚና አስተማማኝ በሆኑ ምርቶች የማሸግ ስራ የሚሰራ ድርጅት ካለፈው ግንቦት ወር አንስቶ በሳምንት ከሚሊዮን በላይ የፊት መሸፈኛ ፕላቲኮችን ማምረት ጀምሯል። የድርጅቱ መስራች የሆኑት ኢያን ቤትስ ድርጅታቸው የሚያመርቷቸው ለኮሮና ቫይረስ መከላከያነት የሚውሉት የፊት መሸፈናዎች ለተፈጥሮ ተስማሚ ከሆኑ ቁሳቁሶች እንደተሰሩ ያስረዳሉ።
"ሙሉ ለሙሉ በቀላሉ ሊበሰብሱ ከሚችሉና ለረጅም ግዜ ሊቆዩ ከሚችሉ ቁሳቁሶች ነው የምንሰራቸው። ለምሳሌ ፊትን የሚሸፍነው ክፍል ከዛፍ ከሚገኝ ቃጫ ነው የሚሰራው። መጨረሻ ላይ እንዴት አስተላላፊ መስታወት ሆኖ እንደሚወጣ እራሱ አስገራሚ ሂደት ነው። የኮፍያውን ክፍል ደግሞ ለአጠቃቀም ምቹ በሆን ሁኔታ ከካርቶን ነው የምንሰራው። ስለዚህ ከእሽጉ ሲወጣ ምንም አይነት የመገጣጠም ስራ ሳይኖረው በቀጥታ ጭንቅላት ላይ ማጥለቅ ነው። "
ሪል ብራንድስ በቅርቡ ጋዎኖችንና የእጅ ጕንቶችንም ማምረት እንደሚጀምር ቤትስ ያስረዳሉ። ልክ እንደ ሪል ብራንድስ እንግሊዝ ውስጥ የሚገኙ ሌሎች ካምፓኒዎችም ዘላቂ ጥቅም መስጠት የሚችሉ የኮሮና ቫይረስ መከላከያ ምርቶችን ወደማምረት ፊታቸውን እያዞሩ ነው። ከነዚህ አንዱ 'ኦሽን ቪዩ' የተሰኘ ደግመው ጥቅም ላይ የሚውሉ "VP195" የተሰኙ
የፊት መሸፈኛ ጭምብሎችን የሚያመረተው ድርጅት ነው። የድርጅቱ የስራ ሂደት ሀላፊ ኒኮል ማክደርሞት፣ በሶስት ደረጃ የሚሰሩት የፊት ማስኮች እስከ 30 ጊዜ መታጠብ ይችላሉ።
"አሁን የምናረጋቸው የፊት ማስኮች አንድ ግዜ፣ አንድ ቀን ብቻ አርገን የምንጥላቸው መሆኑ እብደት ይመስለኛል። ልክ ቁምሳጥናችን ውስጥ ያሉ በየግዜው የምንለብሳቸውን ልብሶች አንድ ግዜ እየለበሱ እንደመጣል ማለት ነው። ይሄ ዘላቂነት የለውም።"
የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ያወጣው ሪፖርት በየእለቱ እየተጠቀምን የምንጥላቸው ራስን ከኮሮና ቫይረስ መከላከያ ግብዓቶች በየአመቱ ወደ ውቅያኖሶች ውስጥ የሚገቡትን 13 ሚሊዮን ቶን የሚሆኑ የፕላስቲክ ምርቶች የበለጠ እንዲጨምሩ ሊያደርግ እንደሚችል ያሳያል።
ንንጉስ ከአ፡ ንጉስ ንዘለኣለም ይንበር፡ እታ ቤት መቓብር ኣቦታተይ ዘለዋ ኸተማ ፈሪሳ፡ ደጌታታውን ብሓዊ ተወዲኤን ከለዋ ደአ፡ ከመይ ገይረ ገጸይ ዘይጽልም፡ በልክዎ።
ንንጉስ ድማ፡ ንጉስ ጽቡቕ ኮይኑ እንተ ተራእይዎ፡ ጊልያኻ ድማ ኣብ ቅድሜኻ እንተ ደአ ኣሐጉሱካስ ነታ ኸተማ መቓብር ኣቦታተይ ክሰርሓ ናብ ይሁዳ ስደደኒ በልክዎ።
እቲ ንጉስ ከአ፡ ንግስቲ ኣብ ጥቓኡ ኾፍ ኢላ ኸላ፡ ናብኡ ኽትከይድ ክንደይ ጊዜ የድልየካ፡ መኣዝከ ትምለስ፡ በለኒ። ነቲ ንጉስ ዘመኑ ቖሪጸ ነገርክዎ፡ እዚ ነቲ ንጉስ ባህ ኣበሎ ሰደደኒ ኸአ።
ንንጉስ ድማ፡ እቶም ስግር ክንየው ርባ ዘለው መሳፍንቲ፡ ምድሪ ይሁዳ ኽሳዕ ዝአቱ ምእንቲ ኼሕልፉኒ፡ ንንጉስ ጽቡቕ እንተ መሰሎ፡ ናይ ንጉስ ፈቓድ ደብዳበ ይወሀበኒ፡
ንኣሳፍ ሓላው ዱር ንጉስ ድማ ነታ ቤት ግምብን ደጌታትን፡ ነታ ኸተማ ኸኣአ መካበብያን ኣነ ንዝአትዋ ቤትውን ክሰርሓሉ ኣእዋም ኪህበኒ፡ ደብዳቢ ሀበኒ በልክዎ። ከምታ ሕያወይቲ ኢድ ኣምላኸይ ምሳይ ዝነበረት ከአ፡ ንጉስ ሀበኒ።
ናብ እቶም ስግር ክንየው ርባ ዘለው መሳፍንቲ ድማ መጻእኩ። እቲ ናይ ንጉስ ደብዳቤታት ከአ ሀብክዎም። እቲ ንጉስ ድማ ሓላቑ ሰራዊትን ፈረሰኛታትን ምሳይ ሰዲዱ ነበረ።
ኮነ ኸአ ብለይቲ ተንሳእኩ፡ ሒደት ሰባትውን ምሳይ ነበሩ። እቲ ኣነ ንዮርሳሌም ክገብረላ፡ ኣምላኸይ ኣብ ልበይ ዝሀበኒ ኸአ ንሓደ ሰብ እኳ ኣይነገርኩን። ብዘይ እታ ኣነ ተወጢሔያ ዝነበርኩ እንሳሳ ኸአ ካልእ እንስሳ ኸአ ምሳይ ኣይነበራንን።
እቶም ሓላቑ ግና ኣነ ዝኸድክዎን ኣነ እንታይ ከም ዝገበርኩን ኣይፈለጡን ነበሩ። ክሳዕ እዛ ግዜ እዚኣ ድማ ንኣይሁድን ንኻህናትን ንኸበርተን ንመሳፍንትን ነቶም ዝተረፉ ዕዮ ዚዐዩ ዝነበሩን ምንም ኣይነገርኩን።
እታ ኢድ ኣምላኸይ ኣብ ልዕለይ ሕያወይቲ ኸም ዝኾነትን እቲ ንጉስ ዝነገረኒ ዘረባን ነገርክዎም። ንሳቶም ከአ፡ ንልዐል እሞ ንስራሕ፡ ኢሎም ኣእዳዎም ነቲ ጽቡቕ ስራሕ ኣጽንዕወን።
ሳንባላጥ እቶ ሖሮናውን ጦብያ እቲ ዓሞናዊ ባርያን ጌሸም እቲ ዓረባውን ምስ ሰምዑ፡ ኣላገጹልና ነዐቑናን እሞ፡ እዚ ንስኻትኩም እትገብሮ ነገር እንታይ እዩ፡ ንስኻትኩምሲ ኻብ ንጉስዶ ኽትዐልዉ ትደልዩ ኣሎኹም ድማ በሉ።
ሽዑ ኣነ ኸምዚ ኢለ መለስኩሎም፡ ኣምላኽ ሰማይ ኬቕንዓልና እዩ እሞ፡ ንሕና ባሮቱ ተንሲእና ኽንዐዪ ኢና። ንስኻትኩም ግና ኣብ ዮርሳሌም ክፍልን ግቡእን መዘከርታን የብልኩምን በልክዎም።
ሰሞኑን ሁላችንም እንደተከታተልነው በኮሮና ምክንያት የኢትዮጵያ መንግስት በምርጫ ሰበብ የሕገ መንግስት መሻሻያ ለማድረግ እንደ አንድ አማራጭ ሀሳብ አቅርቧል። ስለዚህ የሕገመንግስት መሻሻያ የሚቀርብ ከሆነ መንግስት በእንጥልጥል ለረጅም ጊዜ ስያንከባለለቸው የነበሩት የቋንቋ እና የሕዝብ ተወካይ ብዛት ከምርጫ አጀንዳ ጋር አብሮ መቅረብ ይችላል። ጊዜና የሀብት ብክነት ይቆጥባል።
የሕገመንግስት ማሻሻል የሚቻለው የ6 ክልሎች ምክር ቤቶች ሲያፀድቁ ነው የሚለውን መንግስት መከራከያ አቅርቧል። ስለዚህ መንግስት የሕገመንግስት ማሻሻያ አጀንዳ ይዞ ወደ ክልሎች መሄዱ የግድ ልሆንበት ነው። ከሆነ ደግሞ የኦሮሞ ፖለቲከኞች እና አክቲቪስቶች ሌሎች ክልሎችን በማስተባበር እነ ዶር አብይ በቀደዱት ቦይ ውስጥ አጀንዳቸውን ማፍሰስ ይችላሉ። ወይም በአብዛኛው ክልሎች በሕዝብ ዘንድ የብልፅግናን ተቀባይነት የበለጠ እንድሸረሸር አጋጣሚ ይፈጥርላቸዋል። ስለዚህ ክልሎች ፍላጎት መጤን አለበት።
የሶማሌ፣ አፋር፣ ትግራይ እና ኦሮሚያ ክልሎች የቋንቋ እንዲሁም የሕዝብ ተወካዮች ብዛት እንዲከለስ ይፈልጋሉ። በሌላ በኩል ደቡብ እና ቤንሻንጉል ክልሎችም የሕዝብ ተወካዮች ቁጥር እንዲከለስ ይፈልጋሉ። በተለይ ሲዳማ በቋንቋ ጉዳይ ላይ ግልፅ አቋም አለው። ስለዚህ የሕገመንግስት ማሻሻያ የሚቀርብ ከሆነ ብያንስ ብያንስ 6 ክልሎች የተቀራረበ ፍላጎት ስለአለቸው አጀንዳውን የማፅደቅ አጋጣሚው ሰፊ ነው። ያፀድቃሉ። የሐረር እና የጋምቤላ ድጋፍ ከተጨመሩበት 8 ክልሎች ይሆኑና ከበቂ በላይ ይሆናል ማለት ነው።
እስካሁን የዶር አብይ መንግስት አብዛኛውን የኦሮሞ ሕዝብ መሠረታዊ ጥያቄዎች (በተለይ ቋንቋን) ለመመለስ ያልቻልኩት የሕገመንግስት ማሻሻያ ስለሚያስፈልግ ነው የሚል መከራከያ ያቀርባል። አሁን አጀንዳው በጠረጴዛ ላይ ተዘርግቷል። በመሆኑም የኦሮሞ የፖለቲካ ድርጅቶች እና የተገፉ የቀድሞ የ”OPDO” ሰዎች የጋራ አጃንዳ በመቅረፅ አሁን የመንግስት ሥልጣን የተቆጣጠሩትን የብልፅግናን ባለሥልጣነት የሚግደራደሩበት አጋጣሚ ተፈጥሮላቸዋል። የእነ ዶር አብይ ቡድን ከቃላት ሽንገላ በዘለላ ስለ ለኦሮሞ ሕዝብ መብት ያላቸውን ቁርጠኝነት ለመፈተን የሚያስችል ጥሩ አጋጣሚ በእጃቸው ገብቷል። ይህን አጋጣሚ አለመጠቀም ለተቃዋሚዎች የፖላቲካ ክሳራ ነው። በተለይ የኦሮሞ አክቲቪስቶች የሙሉ ጊዜ ዘመቻ መክፈት የሚችሉበት ምቹ አጋጣሚ አሁን እና አሁን ብቻ ነው።
ከተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅቶች የሚጠበቀው አሁን ወጥመድ ውስጥ የገባላቸውን የፖለቲካ ድርጅት ወይ በደንብ አድርጎ ማቁሰል (አጀንዳውን እንድቀበል ማስገደድ) ካልሆነ መግደል (ብልፅግና የሕዝብ ጥቅም የማያስከብር ፓርቲ መሆኑን ለኦሮሞ ሕዝብ ማሳየት) የሚችሉበት ወቅት ነው። ብልፅግና አንዱን አጀንዳ አቅርቦ ሌላውን አላቀርብም የሚልበት ሞራል አይኖረውም። ካለቀረቡ ደግሞ የእነ ዶር አብይ ቡድን በየትኛውም መድረክ ላይ (በተላይ በምርጫ ቅስቀሳ ጊዜ) የሕገመንግስት ማሻሻያ የሚል ማዘናጊያ የማቅረብ ዕድሉን ይዘጋባቸዋል። ስለዚህ ተቃዋሚዎች በኮሮና ምክንያት የተነፈጉትን ሕዝብን የመቀስቀስ ዕድል በዚህ አጋጣሚ ሞቅ ሞቅ ማድረግ ይችላሉ።
እስካሁን በዶር አብይ አህመድ አካሄድ ላይ ሙሉ በሙሉ ተስፋ ያልቆረጥንና ጠጋግኖ ማሸገር አይከፋም (ይሻለል) የሚል እምነት ያለን ሰዎች ይህ አጋጣሚ አቋማችንን እንድንፈትሽ ዕድል ይሰጠናል።
***በኣገር ክህደት ኣገርን ኣሳልፎ በመሸጥ የበርካታ ንፅሀን ዜጎችን የወለጋ ፣ጉጂና ቦረና የጅምላ ፍጅት የቅማንትና የጉምዝ ህዝቦች ጭፍጨፋ በሲዳማ ኤጄቶ ላይ የተደረገው የጅምላ ግድያ በአንተና በነፍጠኞች የተደረገ ወንጀሎች በጠቅላላ ተመዝገበው ቁጭ ብለዋል
የጀርመንን ታሪካዊ ጎን ማየት ከፈለጉ, ወደ ጀርመን የመጡትን ሞቃት ጓደኞችን እና የግብረ-ሰዶማውያንን ህይወት ገና እያጋጠመዎት ከሆነ, ድሬስዌንት እርስዎ ቦታው ነው. በምስራቅ ጀርመን ውስጥ በአካል ተጉዘዋል, እጅግ በጣም ብዙ ሙዚየሞች እና የደስታ ታሪክን የሚያንፀባርቁ እጅግ ዘመናዊ ሥነ-ሕንፃዎች ምሳሌዎች አሉ, እንዲሁም አገሪቷን ታዋቂ ያደረጓት ሳውና እና ጎብኚዎች አካባቢም እንዲሁ እዚህ አለ. በክረምት ሙቀትን ይልበሱ, እናም በበጋው ለመውሰድ ይዘጋጁ. ይደሰቱ!
ታሪኽ ሃገርና ይኹን ታሪኽ ናይ ዝኾኑ ኣህዛብን ማሕበረሰባትን፡ከከም ኩነታቱን ከከም ደስ ዝበለካን ዝተራእየካን ዝለዋወጥ ወይ ዝማዛበል ተርእዮ ኣይኮነን። ታሪኽ ታሪኽዩ ነናቱ ኣሉታውን ኣውንታውን ጎድንታትን በሰላን ሓድግን ገዲፉ ድማ ይምርሽ። ደስ ስለዘይበለካ ወይውን ዊን ኢሉካ ኣብ ኣፍካ ከከምዝመጽልካ ንታሪኽ ምጽብባቕ ወይውን ምንእኣስ፡ ኣብ ልዒሊ ህዝብኻን ሰዓባይ ወለዶን ምድንጋር ምፍጣርን ገበንውን እዩ እንተተባህለ ኣይተጋነነን።
ከዲሞክራሲያዊ ለውጥ በኢትዮጲያ የድጋፍ ድርጅት በኖርዌይ በወያኔ እና በየመን መንግስት የተቀነባበረው የአቶ አንዳርጋቸው ጽጌን መታፈንና አሳልፎ መስጠትን ኣስመልክቶ የወጣ መግለጫ!
የዲሞክራሲያዊ ለውጥ በኢትዮጵያ የድጋፍ ድርጅት በኖርዌይ ከሚደግፋቸውና በቅርብ ኣብሮ ከሚሰራቸው የፖለቲካ ድርጅቶች ኣንዱ የሆነው የግንቦት 7 የፍትሕ፣ የነፃነትና የዲሞክራሲ ንቅናቄ ዋና ፀሕፊ ኣቶ ኣንዳርጋቸው ጽጌ በወያኔ መንግስት ደባ በየመን የፀጥታ ኃይሎች በሕገወጥ መንገድ መታገት ከተሰማበት ወቅት ጀመሮ የድጋፍ ድርጅታችን ኣባላትን እጅግ በመረረ ቁጣ ውስጥ ከቷል።
ሐሙስ፣ 03 ጁላይ በብሪታኒያ ኤምባሲ ታላቅ ሰላማዊ ሰልፍ በማድረግ፣ የእንግሊዝን መንግስት ስናስጨንቅ ውለናል። የዜጋችሁን መብት ኣስጠብቁ፣ መሪያችንን ኣስረክቡን በማለት። በግማሽ ቀን ባደረግነው ጥሪ በርካታ ኢትዮጲኣውያንን በመየታችንም በተቃውሞ ቤተሰብ ላይ እጅግ እንድንኮራ ኣድርጎናል።
ይህ የሁለት የማይረቡ መንግስታት ኣምባገነናዊና ተልካሻ ደባ የትግል ስሜታችንንም ሆነ ወኔያችንን ኣያቀዘቅዘውም። ኣይታሰብምም። እኛ ዲሞክራሲያዊ ለውጦች ከእባብ እንቁላል እርግብ ጠብቀን ኣናውቅም። የየመን መንግስት የፈጸመው ታሪካዊ ስህተት ግን ቀን የማይሽረው ታርካዊ እዳ ያስከፍለዋል።
የትግል መሪያችንን በማሰር ትግላችንን ማሰር ኣይቻልም። ተስፋም ኣያስቆርጥም። በማይታመን እልክ ውስጥ ይከታል እንጂ። ትግሉን እንድ ሰደድ እሳት ያንቦለብለዋል እንጂ። ተቃዋሚውን ቤተሰብ ኣንድ ኣድርጎ ትግሉን በማሳደግ፣ የወያኔን ቤተሰብ ከኣገራችን ቅዱስ ምድር ይጠራርጋል እንጂ።
ኣንዳርጋችው ጽጌ ከዲሞክራሲያዊ ለውጥ ጋር በቅርብ የሚሰራ በምንፈልገው ጉዳይ ሁሉ ኣንድም ቀን ከጎናችን ያልተለየ እጅግ የምንኮራበት መሪ ነው። ኣባሎቻችን ሁሉ ኣንዳርጋቸው ጽጌዎች ናቸው። ወያኔን ጠራርጎ በመጣል ኣገራችንን መረከቢያውን ሰዓት ለማቅረብ በማይበርድ ቁጣ ተነስተናል።
የብስክሌት መቆጣጠሪያ የአየር ሁኔታ የሙቀት መጠን መለኪያ መሳሪያ, የአየር ሁኔታ ሙቀት ምርመራ-LIB-Chinese,China,Manufacturer,Supplier,Factory,Price
“የቻይና-መካከለኛው እና ምስራቅ አውሮፓ አገራት አካባቢያዊ ትብብር ፣ አዲስ ዕድሎች ፣ አዲስ መስኮች ፣ አዲስ ቦታ” በሚል መሪ ቃል ሦስተኛው የቻይና - መካከለኛው እና የምስራቅ አውሮፓ አገራት የአካባቢ አመራሮች ስብሰባ እ.ኤ.አ. ከሰኔ 16 እስከ 20 ባለው በሄቤ ግዛት ታንግሻን ውስጥ ተከፈተ ፡፡ እ.ኤ.አ. ከመካከለኛው እና ከምስራቅ አውሮፓ ሀገሮች የተውጣጡ 58 የክፍለ-ግዛት (ግዛት ፣ ማዘጋጃ ቤት) ገዥዎች በኤግዚቢሽኑ ላይ ለመሳተፍ የመንግስትን እና የንግድ ልዑካንን ይመራሉ ፡፡ በስብሰባው ላይ የተገኙት እንግዶች በድምሩ ከ 400 በላይ ሰዎችን በማካተት በማዕከላዊ እና ምስራቅ አውሮፓ የሚገኙ 16 አገሮችን ሙሉ ሽፋን አግኝተዋል
ሦስተኛው የቻይና-ሲኢኢኢ የአካባቢ አመራሮች ስብሰባ ከቅርብ ዓመታት ወዲህ በሄቤ ግዛት የተካሄደው ከፍተኛና ትልቁ ዓለም አቀፍ ስብሰባ ነው ፡፡ በፓርቲው ማዕከላዊ ኮሚቴ እና በክልል ምክር ቤት ለሄቤይ የተሰጠው ይህ አስደናቂ ተልዕኮ ነው ፡፡ የቻይና-ሴኢኢሲዎች የመሪዎች ስብሰባ ተግባራዊ እንቅስቃሴ ተግባራዊ ለማድረግ ብቻ ሳይሆን ለሄቤይ ከማዕከላዊ እና ምስራቅ አውሮፓ አገራት ጋር በምርት አቅም ትብብርን ለማጠናከር እና ክፍት ልማት ለማበረታታት ወሳኝ እርምጃ ነው ፡፡
ከአምስት ዓመት በፊት በሞት የተለየን ታዋቂ የሙዚቃ ባለሙያ ተስፋዬ ለማ የተወለደው አዲስ አበባ ተፈሪ መኮንን ትምህርት ቤት አጠገብ ነው። አባቱ በቤተመንግስት በግርማዊት እቴጌ መነን እልፍኝ አስከልካይ ነበሩ። እናቱ ደግሞ የቤት እመቤት። ቄስ ትምህርት ቤት ገብቶ እስከ ዳዊት ተምሯል። የአንደኛና ሁለተኛ ደረጃ ትምህርቱን ደግሞ በተፈሪ መኮንን ተከታትሏል። ከልጅነቱ ጀምሮ ስሜቱ ወደ ሙዚቃ ያጋድላል። ሠርግ ላይ፣ በጥምቀት፣ በመስቀል፣ በተለያዩ በዓላት ሰዎች ሲዘፍኑ ሲያይ ስሜቱ ወደዚያ ይሄዳል። የክብር ዘበኛ ሙዚቀኛ ክፍል “የነጥላሁን ገሠሠ፣ የነተፈራ ካሳ፣ የነብዙነሽ በቀለ፣ የእነ እሳቱ ተሰማና የመሳሰሉትን ሥራዎች ሲሰማ ይሳባል። በቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ (ዛሬ አዲስ አበባ) ዩኒቨርሲቲ ኪነጥበባት ወቴያትር [Creative Arts Center] ውስጥ ይቀጠራል፡ ፡ ዲሬክተሩ ታዋቂው የቴያትር ባለሙያና መምህር አቶ ተስፋዬ ገሠሠ ነበር፣ ማዕከሉ ኦርኬስትራ ኢትዮጵያን በሥሩ ይዟል፡፡ ዜማና ግጥም መድረስ ጀመረ። ለእነ ፀሃይ እንዳለ፣ ለእነ ጌታ መሳይ አበበ፣ ለእነ ዘሪሁን በቀለና ለመሳሰሉት የሚሰጣቸው ዜማዎችም እየተወደዱለት መጡ። ሆኖም ዩኒቨርሲቲው ኦርኬስትራ ኢትዮጵያን ለማስተዳደር አልፈለገም። ቀደም ሲል 20 ያህል አባላቱን ቀጥሎ የቀሩትን 15 ባለሙያዎች አሰናበተ። ያኔ ተስፋዬና ሙዚቀኞቹ ከዩኒቨርሲቲው ወጡ፡፡
ሺ ሰማንያ ተብሎ በሚጠራው ሠፈር ውስጥ ቤት ተከራይተን በሠርጎች፣ እንዲሁም ቱሪስቶች ሲመጡ እንሠራ ነበር። የማልዘነጋው ወንድሜ፣ ወዳጄ የሆነው ቻርልስ ሳተን ያኔ ለሰላም ጓድ [Peace Core] ተልዕኮ መጥቶ በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የኢንጂነሪንግ ኮሌጅ የእንግሊዝኛን ቋንቋ ያስተምር ነበር። ታዲያ የዚህ ኦርኬስትራ መቅረት አሳዝኖት “በእኔ ምትክ ሌላ ሰው መድቡና እኔ ድጋፍ አሰባሳቢ [Fund raiser] ሆኜ አስተዳድረዋለሁ፣ ከመፍረስ አድነዋለሁ” ብሎ አለቃውን ጠየቀና ተፈቀደለት። ከዚያ ከልዩ ልዩ ኤምባሲዎች ጋር በመፃፃፍ የነፃነት ወይም ብሔራዊ በዓላቸው ሲሆን እንዲጋብዙን አግባባቸው፡፡ በተለይ ከአሜሪካ ኤምባሲ ብዙ ጥሪዎች አመጣልን። ኦርኬስትራውም ከመፈራረስ ዳነ። ቻርልስ በዚህ አላበቃም። አሜሪካ መጥቶ መሰንቆውን እየተጫወተ ‘ኦርኬስትራ ኢትዮጵያ የሚባል የጥንት ሙዚቀኞችን የያዘ ቡድን ሊፈርስ ነው፣ የዓለም ሃብት ነውና እርዱኝ’ ብሎ ወደ ሶስት ሺህ የአሜሪካን ዶላር ሰብስቦ ላከልን። ያን ጊዜ ኢትዮጵያ ውስጥ የኑሮው ሁኔታ በጣም ግሩም ነበር። ስምንት ብር ምን የመሰለ በግ ይገዛል። እንደውም ቆዳው ሲሸጥ ስጋውን በነፃ እንደመብላት ነበር። ጤፍም ቢሆን መቶ ኪሎ ሰላሣ ብር እንደዚህ ቢሆን ነው። እና ያ ገንዘብ በእውነቱ ለአስራ ስድስታችን ከአንድ ዓመት ተኩል በላይ ደሞዛችንን ሊሸፍን ቻለ።
ከዚያ ወደ አሜሪካ ሄደን ትርኢት እንድናቀርብ “ሼልደንስ ኦፈር” ከሚባል የሙዚቃ አስተናባሪ ድርጅት ጋር ተነጋግሮ ተመለሰ። ከሁለት ወር ዝግጅት በኋላም አሜሪካ ሄደን ከሃያ በላይ በሆኑ ክፍለ ግዛቶች [States] ትርኢታችንን በማሳየታችን የኢትዮጵያ ሙዚቃ ተደናቂነትን ሊያገኝ ቻለ። በእውነቱ ወጥ በሆኑት ባህላዊ መሣሪያዎች በመሰንቆ፣ በክራር፣ በከበሮና በመሳሰሉት ስለሠራንና የኢትዮጵያን ሙዚቃ ለአሜሪካ የማስተዋወቂያ ጊዜ ስለነበር በጥሩ ሁኔታ ተቀበሉን። በኒው ዮርክ ታይምስም፣ በዋሽንግተን ፖስትም፣ በሌሎችም ጋዜጦች ምስጋና አገኘን። ተመልሰን ስንመጣ ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ደግሞ አሜሪካን አገር ያሳተምነውን ሸክላ ያለቀረጥ በነፃ እንድናስገባ ፈቀዱልን። ከዚህ በኋላ ኦርኬስትራ ኢትዮጵያ እየጠነከረ መጣ። እኔም በርካታ ድርሰቶችን ሠራሁ። ኦርኬስትራ ኢትዮጵያ ባገሪቱ ከሚገኙ የሙዚቃ ቡድኖች እንደ አንዱ ሆኖ ለረጅም ዘመን ሲሠራ ቆይቶ ደርግ ሲመጣ ባለሙያዎቹ ወደ ማዘጋጃ ቤት እንዲዘዋወሩ ተደረገ። እኔም አምባሳደር ቴያትር ተመደብኩኝ። ዘመኑም ሆነ የሕዝቡ አስተሳሰብ እየተለወጠ ስለመጣ በወጣቶች የተገነባ የባህል ሙዚቃ ማቋቋም አለብኝ ብዬ ተነሳሳሁ። በወቅቱ የባህል ሚኒስትር የነበሩት ዶክተር ሃይሌ ወልደትንሳኤም ፈቀዱልኝ። በአሁኑ ጊዜ ታዋቂ የሆኑትን እነ ነዋይ ደበበን፣ ፀሃይ ዮሃንስን፣ ሻምበል በላይነህን፣ ኤልያስ ተባባልን፣ ሰለሞን ተካልኝንና እነዚህን ሁሉ ያፈራውን ቀድሞ አምባሳደር ቴያትር ሁዋላም ራስ ቴያትር የተባለውን መሰረትኩ።
አወጣጤ ከህዝብ ለህዝብ ጋር ሲሆን የተለያዩ ዓለማትን ከዞርን በኋላ ወደ አሜሪካ መጣን። ሆኖም በደርግ መንግሥት እስርና ፈተና ደርሶብኝ ስለነበር፣ ኢትዮጵያ ውስጥ ያለው ኑሮ የስጋትና የጭንቀት እንጂ በነፃነት የሚሠራበት አገር ስላልሆነ በዚያም ላይ በሽተኛ ስለሆንኩኝ ይህን ወስኜ አሜሪካን ሃገር ቀረሁ።
ተስፋዬ ለማ፦ አንድ ጊዜ በዩኒቨርሲቲው የባህል ማዕከል እየሠራሁ የአያልነህ ሙላቱን ግጥም፣ የበሰለ ፍሬ፣ መብላት ካማራችሁ ልጆች አትንጫጩ፣ ባፍ አምላክ ብላችሁ በጣም አትቸኩሉ፣ በጣም አትክነፉ ዝንጀሮው ቅርብ ነው፣ ይወርዳል ከዛፉ። የሚል ያለበትን ሳስጠና ያባዛሁትን ወረቀት ያዩ ሰዎች ጠቁመውብኝ ኖሮ ዝንጀሮ ያልከው ሊቀመንበሩን ነው ብለው አሠሩኝ። በመጨረሻ አቶ ፈቃደ አዘዘ (ዛሬ ዶክተር) ተሯሩጦ አስፈታኝ። (በሌላ አጋጣሚ ይህንኑ ጉዳይ አንስተው ከቃለ መጠይቅ አድራጊው ጋር ሲጫወቱ አቶ አያልነህ ሙላቱ ግጥሙን የፃፈው በአፄ ኃይለሥላሴ ዘመን መሆኑን ከታተመበት የዩኒቨርሲቲው መፅሄት ጋር ማቅረቡ ፍችውን እንዳቀላጠፈለት ተናግሯል።)
አሜሪካ የሚኖረው ኢትዮጵያዊ በጣም ብዙ ነው። አንድ የባህል ማዕከል ያስፈልገዋል። እርግጥ ከሃገር ውጪ ሙዚየም ወይም የባህል ማዕከል ማቋቋም በኢትዮጵያ መንግሥት የማይታሰብ ነገር ቢሆንም እዚህ ባሜሪካ የማያቸውን ብዙ ትላልቅ ድርጅቶች ግለሰቦች ናቸው።
እና ደርግ ከወደቀ በኋላ ወደ ኢትዮጵያ ሄጄ ከወዳጄና ጓደኛዬ ከአበበ ከበደ ጋር ጥናት አደረግን። የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲን ሙዚየም ካየሁ በኋላ “ኢትኖግራፊክ ሙዚየም ነው” በዛው መልክ አሜሪካ ውስጥ አንድ ሙዚየምና ብዙ ሙዚቀኞችም ወደዚህ ስለመጡ አንድ የባህል ሙዚቃ ቡድን ማቋቋም አለብኝ ብዬ ተነሳሁ። የግብርና፣ የሽመና፣ የውጪና የቤት መገልገያ ዕቃዎችን፣ የጦር መሳሪያዎችን፣ እንደ ጦር፣ ጋሻ፣ ጎራዴ ያሉትን፣ የፈረስ ዕቃዎችን አሰባሰብኩ። እንደዚሁም ኢትዮጵያ ከሉሲ ጀምሮ ጥንታዊ ቅርሶች ያሏት ሃገር በመሆኗ ግማሹን በፎቶግራፍ፣ ግማሹን በመፅሃፍ መልክ አዘጋጅቼ፣ ዋሽንግተን ዲሲ ውስጥ “ተስፋ ሙዚዬም” በሚል ከፈትኩ። ሙዚየሙ ለአምስት ዓመታት ለሕዝብ ክፍት ሆኖ ከቆየ በኋላ ታመምኩ፡፡ ስታመም እነዚህ እቃዎች የነበራቸው የመጨረሻ ዕድል መንገድ ላይ መጣል ነበር። በዚህ ጊዜ ይሄ የኢትዮጵያ ቅርስ ነው ብዬ ለኢትዮጵያ ኤምባሲ አስረከብኩኝ። እኔም ይኸው በዚሁ [Rock Creek Manor] በሚባለው የህክምናና እንክብካቤ ማዕከል አንዳንድ ድሮ የማስታውሳቸውን ነገሮች በመፃፍ ላይ አለሁ።
ዝነኛ ከሆኑልኝ ሥራዎች በፀሃይ እንዳለ “ሞት ነው ያጠቃቸው”፣ “የህፃኑ ለቅሶ”፣ “ማናለ?” በጌታ መሳይ አበበ ደግሞ “ይሰማሻል ወይ?”፣ በጥላሁን ገሠሠ “አልማዝን አይቼ አልማዝን ሳያት”፣ “ዘንድሮ”፣ “ፍቅርሽ ነው የጎዳኝ”፣ “ችኩል ችኩል ብለሽ”፣ “ምስጋና አይብዛ”፣ የመሳሰሉት ይገኙበታል። አሁን እየቆየሁ ስሄድ እረሳቸዋለሁ:: ከዚህ ሌላ አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ እያለሁ ወደባህል ማዕከሉ የሚመጡ ወጣቶችን ሥራ እያየሁ እንደ “ከበደና ማሚቴ”፣ “ለትንሽኮ”፣ ያሉ አጫጭር ቴያትሮችን አቅርቤያለሁ። በኦርኬስትራ ኢትዮጵያም በኩል እንዲሁ በርከት ያሉ ናቸው፣ አንዳንዶቹ እንደውም ወደ ሕዝብ አልቀረቡም። በሬዲዮም አልተቀረፁም። ኤክስፐርመንታል የሆኑ ሥራዎችንም በሃገር መሣሪያ ብቻ ሞክሬያለሁ።
የኢትዮጵያን ባህላዊ የሙዚቃ መሣሪያዎች የሚያስተዋውቀውን መፅሃፍ የፃፍኩት የደርግ ሁኔታ ስላላማረኝ ነው። በየክፍለሃገሩ ዞሬ የሰበሰብኳቸውን የሙዚቃ መሣሪያዎች ስድስት ኪሎ ቤት ተከራይቼ ቱሪስቶችና አንዳንድ ሰዎች እንዲጎበኙት አድርጌ ነበር። ከዚያ በኋላ ኦርኬስትራ ኢትዮጵያ ሲወረስ ጥቂቶቹን ለአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ፣ ግማሾቹን ደግሞ ለያሬድ ሙዚቃ ትምህርት ቤት ለመስጠት ሳስብ መሣሪያዎቹ እንደዚህ ተጠብቀው እንደሚኖሩ እርግጠኛ አልነበርኩም። ስለዚህ ለምን ፎቶግራፍ አስነስቼ በመፅሃፍ መልክ አላስቀራቸውም አልኩና የኢትዮጵያ ባህላዊ የሙዚቃ መሣሪያዎች በሚል ርዕስ አሳተምኩት።
እዚህ ከመጣሁ ደርግ ሊወድቅ ሁለት ዓመት ሲቀረው “የደርግ ኑዛዜና የጠረጴዛ ዙሪያ ጨዋታዎች” ብዬ ፃፍኩ። መፅሃፉ ደርግ ከመነሻው ጀምሮ በሬዲዮና በጋዜጣ ለሕዝቡ የማይሆን ተስፋ እየሰጠ፣ የማይሠራ ተግባር እየሞከረ እንዴት ወደ ውድቀቱ እንደደረሰ ለማሳየት ይሞክራል።
በኢትዮጵያ ህዝብ፣ ኢኮኖሚና ጠቅላላ ሁኔታ የደረሰውንም ችግር ያሳያል። ከዛ በኋላ ደግሞ በተለያዩ ጊዜያት ግማሹ በትምህርት ግማሹ በስደት እየመጣ አሜሪካ ውስጥ ብዙ ህዝብ መሰብሰቡን አይቼ ይህ ሕብረተሰብ ምን እያደረገ ነው? በአሜሪካ ሕይወት ውስጥ የሚገጥሙት ሁኔታዎች ምን ይመስላሉ? በሚል “አንድ ወቅት ባሜሪካ” ብዬ ያለውን የሕብረተሰቡን ያኗኗር፣ ያስተሳሰብ ሁኔታና የኑሮ አቅጣጫ በመጠኑ የሚጠቁም በተለይ በዋሺንግተንና ባካባቢው ነዋሪ ሕዝብ ላይ በተመሠረተ ሁኔታ የታየኝን ነገር ፅፌያለሁ።
በእውነቱ ቻርልስ ሳተን በጣም የሚገርምና ልዩ የሆነ ሰው ነው። የዛሬ ሰላሣ አምስት ዓመት ገደማ ገና የሃያ ዓመት ወጣት ሆኖ ነው ወደ ኢትዮጵያ የሄደው። ቨርጂን አይላንድ የሚባል ቦታ እንደ ቅድመ ዝግጅት የአማርኛ ቋንቋ አስጠንተዋቸው ኖሮ አዲስ አበባ እንደገባ በአማርኛ ፅፎ ሲናገር እዚያ የነበሩት የኤርፖርቱ ሠራተኞች ሁሉ ገረማቸው። ከዚያ ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ዩኒቨርሲቲ የእንግሊዝኛ ቋንቋ መምህር ሆኖ፣ በአማርኛ ደግሞ የተሻለ ውጤት ስለነበረው የሰላም ጓድ አባላትን አማርኛ ለማስጠናት ይመጣል። ታዲያ አንድ ቀን ኦርኬስትራ ኢትዮጵያ የሚል ማስታወቂያ ተለጥፎ ያያል። ኦርኬስትራ ማለት በዚህ አገር ሲምፎኒ ኦርኬስትራ ስለሆነ በመቶና በሁለት መቶ የሚቆጠሩ ሙዚቀኞች ያሉበት ነው። ባውሮፓና በሌሎቹም በሰለጠኑት ሃገሮች ሲምፎኒ ኦርኬስትራ አለ መቼም። እና ኦርኬስትራ ሲል እንደዚያ መስሎት መጥቶ ቢያይ ክራርና መሰንቆ ነው ያለው። ከዛ ይህን መሰንቆ መማር እፈልጋለሁ አለ። እና ጌታ መሳይ አበበን አስተማሪ ሰጠነው። ጌታ መሳይ በሃገራችን ከታወቁ መሰንቆ ተጫዋቾች አንዱ ነው። በጥቂት ጊዜ ውስጥ ቻርልስን መሰንቆ ጥሩ አስተማረው። በቀን አንድ ሰዓት በጧት ክፍል ከመግባቱ በፊት እየተማረ በስድስት ወራት ውስጥ የሚያስገርም ችሎታ ባለቤት ሆነ።
በዚያን ዘመን የነጥላሁን ገሠሠ፣ የነዓለማየሁ እሸቴ፣ የነታምራት ሞላ ሙዚቃ በዘመናዊ ሙዚቃ በጦር ሠራዊት፣ በክቡር ዘበኛ ሲቀርብ ሕዝቡ ገና አዲስ ስለሆነበት የባህሉን ሙዚቃ ጭራሽ ጠልቶት ነበር።
የኦርኬስትራ ኢትዮጵያ ሙዚቀኖች በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ልደት አዳራሽ ውስጥ ከአምስት ዘፈን በላይ ሲያቀርቡ “ውጡ” ይላቸው ነበር። “አንፈልግም” ይላል። “ክቡር ዘበኛ፣ ጦር ሠራዊት፣ ዘመናዊ…” ይላል። ያን ጊዜ ኪነጥበባት ወቴያትር ገና አልገባሁም። በጣም አዘንኩ። ሽማግሌዎቹ እየተሰቀቁ አምስት ዘፈን እንኳ ሳይጫወቱ ይወጣሉ። በኋላ ቻርልስ መሰንቆ አጥንቶ እንደጨረሰ ይህንን ፈረንጅ መሰንቆ አስይዤ የኢትዮጵያን ሙዚቃ ባጫውት የሕዝቡ አስተሳሰብ ይለወጣል አልኩና “መሰንቆ ጨዋታ” የምትል የመሰንቆ ዜማ ደረስኩለት፣ እና የአሰፋ አባተን “ሸጊቱ” አጠና። ከዚያ ባንዱ ዘመን መለወጫ በዓል ላይ ስንቀርብ የሕዝቡ አዕምሮ ተለወጠ። እንዴት ይሄ ፈረንጅ የኛን የባህል መሣሪያ አክብሮ ተማረው? ለካስ የኛ ሙዚቃ የእውነት ሙዚቃ ነው፣ ለካ ሌላ ሰው ሊጫወተው ይችላል? ማለት ጀመረ። ከዛ በኋላ እነ ማዕረጉ በዛብህ፣ እነ ብርሃኑ ዘርይሁን፣ እነ ሙሉጌታ ሉሌ፣ እነ ጳውሎስ ኞኞና ሌሎችም ጋዜጠኞች ‘የእኛን ነገር ማድነቅ አለብን፣ የእኛን ነገር ማክበር አለብን’ ብለው በጋዜጦቻቸው ሁሉ የሚያበረታታ ነገር ሲያሰፍሩ ኦርኬስትራ ኢትዮጵያ እያደገ መጣ። የበለጠ ተቀባይነት አገኘ። እና አምስት ደቂቃ ከመጫወት ወደ ሰላሣ ደቂቃ ወደ አንድ ሰዓት እየተሸጋገረ መጣ።
ቻርልስ ከዚህም ሌላ በኢንዲያና ዩኒቨርሲቲ ለሁለት ዓመታት የሙዚቃ ትምህርት እንድከታተል ረድቶኛል። አሜሪካ በስደት ስመጣም እዚህ ለጀመርኩት የባህል ማዕከል በገንዘብ፣ በምክርና በልዩ ልዩ መንገዶች ረድቶኛል። ታምሜ ነርሲንግ ሆም ከገባሁም በሳምንት ሶስት ጊዜ ይደውልልኛል፣ በወር አንድ ጊዜ እየመጣ ይጠይቀኛል። የቻርልስን ቤት ብታይ የአንድ ኢትዮጵያዊ ቤት ነው የሚመስለው፣ ሥዕሉን፣ የጠረጴዛ ልብሱን፣ ጋሻውን፣ ጦሩን ምኑን ሁሉን ይዞ መጥቶ እሱ ቤት ስትገባ ኢትዮጵያ የገባህ ነው የሚመስልህ። ለኢትዮጵያ ትልቅ ፍቅር አለው። ወደፊት አይናችንን በምንገልጥበት ጊዜ ሃገራችንን በተለያዩ መስኮች በሕክምና፣ ሕፃናትን በመርዳት፣ ትምህርት ቤት በማቋቋም፣ ወዘተ ያገለገሉ ብዙ የውጪ ሃገር ሰዎች ስላሉ “ታንኪው” ብለን የማመስገን ባህል በምንገነባበት ጊዜ ቻርልስም እንደማይዘነጋ ተስፋ አለኝ።
የኢትዮጵያ ሙዚቃ በሚለው ዘርፍ መነጋገር ከጀመርን በጣም ረዥም ዘመን አይደለም። ዘፈን በሚለው ነገር የሄድን እንደሆን የሰው ልጅ ከተፈጠረ ጀምሮ ሲያለቅስ፣ ሲተክዝ፣ ሥራ ሲሠራ፣ የባህል ሙዚቃ በየሃገሩ አለው። በተለያዩ ክፍለሃገራት፣ በየብሔረሰቡ፣ እንደ መልክዓ ምድራዊ አቀማመጡ፣ እንደባህሉ፣ እንደልምዱ በኢትዮጵያ ውስጥ በጣም በርከት ያሉ ሙዚቃዎች አሉ። ሙዚቃ ብለን፣ ይሄም ለካ ሙያ ነው፣ ይሄም ለካ ያበላል፣ ይሄም ለካ ሥራ ነው ብለን ማየት የጀመርነው ግን በቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ዘመን ነው። እና በመጠኑ በአፄ ምኒልክ። በዚያን ጊዜ ንጉሠ ነገስቱ በስደት ላይ በነበሩበት ጊዜ የአርሜኒያ ሙዚቀኞች ኢየሩሳሌም ላይ ሲጫወቱ አይተው እነሱን ይዘው መጡ።
በኢትዮጵያ ግን በጊዜው ሙዚቀኛ ዝቅ ተደርጎ ነበር የሚታየው። “የጨዋ ልጅ” የሚሠራው ሥራ ስላልነበረ አርመኖቹን የሚተካ ጠፋ። ጃንሆይ ያመጧቸው የኛን ልጆች እንዲያሰለጥኗቸው ነበር። ከዛ እኔ “የጨዋ ልጅ” ነኝ እንዴት ጥሩምባ እነፋለሁ? እያሉ ሲያስቸግሩ ከጎጃም አካባቢ ቤኒሻንጉሎች መጥተው ሠለጠኑ። ከዚያ ቀስ በቀስ እነሱን እያዩ ሌሎችም መማር ጀመሩ።