Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በሰበር የመከራከሪያ ጭብጥ ሆኖ የተያዘው ተጠሪ በአመልካችና የወንጀል ተካፋይ ነበር በማለት ባቀረበው ሰው ላይ ያቀረበውን የመጀመሪያው የወንጀል ክስ በተመለከተ በግራ ቀኙ የቀረበውን ክርክርና ማስረጃ በመስማት የከፍተኛው ፍርድ ቤትና በጠቅላይ ፍርድ ቤት ይግባኝ ችሎት የተሰጠው የጥፋተኝነትና የቅጣት ውሣኔ በአግባቡ መሆን አለመሆኑ ነው፡፡ የክርክሩ መነሻ ተጠሪ በአመልካች ላይ ጥር 16 ቀን 1998 ዓ.ም አሻሽሎ ያቀረበው አንደኛው የወንጀል ክስ ነው፡፡ የክሱ መሠረታዊ ይዘት አመልካች በአዋጅ ቁጥር 214/74 አንቀፅ 23(1)ሀ(ለ) እና 2 ላይ የተመለከተውን በመተላለፍ የጉምሩክ ባለሥልጣን የህግ መምሪያ ኃላፊ ሆኖ በሚሰራበት ጊዜ ህገ ወጥ ጥቅም ለአቶ ዳንኤል መኮንን ለማስገኘትና የጉምሩክ ባለሥልጣን ላይ ጉዳት ለማድረስ አስበው የተሰጣቸውን የሥልጣን ችሎታ አሳልፈው በመገልገልና የመንግስትና የህዝብ ጥቅም በሚጎዳ አኳኋን በመሥራት ነሐሴ 22 ቀን 1996 ዓ.ም የተያዘው 46.096 ኪሎ ግራም ወርቅ ባለቤትና ሶስተኛ ተከሳሽ የነበረውን ዳንኤል መኮንን ከወንጀሉ ነፃ ለማውጣትና በህገወጥ መንገድ ሲጓጓዝ የነበረው ወርቅ በመንግስት እንዳይወረስ በማቀድና በማቀነባበር አቶ ዳንኤል መኮንን የጉምሩክ ዐቃቤ ህግ ነፃ አድርጎኛል ብሎ ወርቁ እንዲመለሰለት ወለድ እንዲከፈለው በፍታብሔር ክስ አቅርቦ እንዲረታ ምቹ ሁኔታን ለመፍጠር አቶ ዳንኤል መኮንን ጨምሮ በእነ በጅጋ ዲጋሣ (አራት ሰዎች) ላይ የተጠሪው የምርመራ መዝገብ ሲቀርብላቸው
የወርቁ ባለቤት የሆነውና አንደኛ ተከሳሽ የነበረው ዳንኤል መኮንን ህዳር 10 ቀን 1997 ዓ.ም በመሠረቱት የይስሙላ ክስ ክስ ስሙን በተከሳሽነት ጠቅሰው አቶ ዳንኤል መኮንን በወንጀሉ ያለውን ተካፋይነትና ተሣትፎ ሣይዘረዝሩ በዝምታ በማለፍ ተከሳሽ የወንጀል ክስ መቃወሚያ እንዲያቀርብ በማመቻቻት
ጉዳዩ የቀረበለት ፍርድ ቤት የወንጀል ክሱ የአቶ ዳንኤል መኮንን የወንጀል ተሣትፎ በሚያሣይ መልኩ ተሻሽሎ እንዲቀርብ ጥር 19 ቀን 1997 ዓ.ም በሰጠው ትዕዛዝ መሠረት አሻሽለው እንዲያቀርቡ ትዕዛዝ ከሰጠ በኋላ በሌሎቹ ተከሳሶች ላይ ብቻ የተሻሻለ የወንጀል ክስ ሲያቀርቡ አቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ከፍትህ ሚኒስትር ከተሰጣቸው ውክልና ውጭ በአቶ ዳንኤል መኮንን የወንጀል ክስ በማንሣት አቶ ዳንኤል መኮንን የሰጠውን የዕምነት ቃል በሌሎች ተከሳሾች ላይ ማስረጃ አድርገው አቅርበዋል፡፡ እንዲሁም ክሱ በቀጠለባቸው ሌሎቹ ተከሳሾች ላይ ፍርድ ቤቱ ምስክር ለመስማት መጋቢት 20 ቀን 1997 ዓ.ም የሰጠውን ቀነ ቀጠሮ በማሣሣት ለመጋቢት 22 ቀን 1997 ዓ.ም እንዲቀርቡ የሚል ደብዳቤ ለኢንዶርስመንት መምሪያና ለዐቃቤ ህግ ዋና ክፍል አስተላልፏል፡፡
በህገ ወጥ መንገድ ሲጓጓዝ ወርቁ የተያዘው ነሐሴ 22 ቀን 1996 ዓ.ም መሆኑ በማስረጃ ተረጋግጦ እያለ ነሐሴ 12 ቀን 1996 ዓ.ም ወንጀሉ የተፈፀመ አስመስሎ ሁለተኛ ተከሳሽ ያዘጋጀውን ክስ በመፈረም የወንጀል ክሱ እንዲኮላሽ ለማድረግና በወቅቱ ተከሳሽ የነበረው አቶ በጅጋ ድጋሣ ሲጠይቀው በአቶ ዳንኤል መኮንን ክስ መነሣት ማንንም አይጎዳም አንተም በቀጠሮው ቀን ብትቀርብ የሚያስከትለው ችግር የለም በማለት አግባብቷል፡፡ ፍርድ ቤቱ ተከሳሾች የነበሩት እነ በጅጋ ድጋሣ ለሚያዝያ 7 ቀን 1997 ዓ.ም ታስረው እንዲቀርቡ መጋቢት 20 ቀን 1997 ዓ.ም የሰጠውን ትዕዛዝ እስከ ሚያዝያ 6 ቀን 1997 ዓ.ም ድረስ በእጁ አቆይቶ ለምርመራ ክፍል ኃላፊው በመስጠት ተከሳሾች አላገኘሁም ብለህ ለፍርድ ቤት ፃፍ የሚል አስገዳጅ ትዕዛዝ ሰጥቷል የሚል ነው፡፡
አመልካች የተጠሪ የወንጀል ክስ ግልባጭ ከደረሰው በኋላ ወንጀሉን አልፈፀምኩም ጥፋተኛ አይደለሁም በማለት ተከራክሯል፡፡ ተጠሪ ክሱን ለማስረዳት አስራሰባት የተለያዩ የሰነድ ማስረጃዎችን ያቀረበ ሲሆን በሰነድ ማስረጃነት ካቀረባቸው ውስጥ ህዳር 10 ቀን 1997 በእነ አቶ በጅጋ ድጋሣ ላይ የቀረበና የወርቁ መኮንን የወንጀል ተሣትፎ ያልተገለፀበት የክስ ማመልከቻ የወርቁ መኮንን ስም የሌለበትና ጥር 19 ቀን 1997 ዓ.ም ተሻሽሎ የቀረበው ክስ በወርቁ መኮንን ክስ አመልካች አላግባብ ያነሣና ወንጀሉ የተፈፀመበትን ሣይሆን ሌላ ቀን ህዳር 12 ቀን 1996 መጠቀሱን ለማስረዳት አቅርቧል፡፡ ከዚህ በተጨማሪ አመልካች ምስክሮች ለመጋቢት 22 ቀን 1997 ዓ.ም እንዲቀርቡ በማለት የፃፈው ደብዳቤ እና ሌሎች የሰነድ ማስረጃዎች ተጠሪ እንዳቀረበ በከፍተኛው ፍርድ ቤት ወሣኔ ተገልጿል፡፡ የሰው ምስክሮችን በተመለከተ በህገ ወጥ መንገድ ሲጓጓዝ የተገኘው ወርቅ ነሐሴ 22 ቀን 1996 ዓ.ም በመያዝ በሞዴል 265 ገቢ ማድረጋቸውንና በባንክ የተቀመጠው የወርቅ ክምችት በመብዛቱ አመልካች የህግ አስተያየት ተጠይቆ ወርቁ ተሽጦ ግማሹ በባንክ በጉምሩክ እንዲቀመጥ የተደረገ መሆኑን የመሰከሩ ምስክሮች አቅርቦ ያሰማ መሆኑን፣ አመልካች የፍርድ ቤቱን የማሠሪያ ትዕዛዝ ቀጠሮው አንድ ቀን ሲቀረው ለምርመራ ክፍል ኃላፊው ሰጥቶ ተከሳሾችን አላገኘኋቸውም የሚል ደብዳቤ እንድፅፍ አስገዳጅ ትዕዛዝ መስጠቱን አመልካች የምርመራ ክፍል ኃላፊው የሰጠው ምስክርነትና አመልካች የምስክሮች መቅረቢያ ቀን አሣሥቶ የፃፈ መሆኑንና ለተጠሪ አራተኛ ምስክር ለነበረውና አንደኛ ተከሳሽ ለነበረው አቶ በጅጋ ድጋሣ አመልካች ለምስክሮቹ መቅረብ ላይ ብዙም ትኩረት እንደሌለውና ዋናው አላማው ዕቃውን(ወርቁን) ማስወረስ መሆኑን እንደገለፀለት በመግለፅ የምስክርነት ቃል የሰጠ መሆኑንና አመልካች በወቅቱ የፍትህ ሚኒስትር የነበሩ አቶ ሀርቀሀሮያ ስሙን ከሚያውቁት ሰው ጋር ከቢሯቸው ድረስ በመሄድ ወርቅ በኮንትሮባንድ ወደ ጅቡቲ ሊወጣ ሲል መያዙን ክሱን ለመቀጠል ጠቋሚዎች ተከሳሾች በመሆናቸው ማስረጃ ማጣታቸውን ሲገልፁላቸው በወንጀሉ ዝቅተኛ ተሣትፎ ያላቸውን ተከሳሾች ማስረጃ በማድረግ ከፍተኛ ተሣትፎ ያላቸውን ለመጠየቀ እንደሚችሉና ከፀረሙስና ጋር ተነጋግራችሁ ግፉበት በማለት በቃል ምክር የለገሷቸው መሆኑን በመግለፅ የተጠሪ ተጨማሪ ምስክር በመሆን ቀርበው እንደመሠከሩ የከፍተኛው ፍርድ ቤት በውሣኔው ውስጥ አስፍሯል፡፡
የሥር ፍርድ ቤት አመልካች መከላከያ ማስረጃ እንዲያቀርቡ በሰጠው ትዕዛዝ መሠረት አመልካች አምስት የመከላከያ ምስክሮች አቅርበው አሰምተዋል፡፡ የመጀመሪያው የአመልካች የመከላከያ ምስክር በወቅቱ የጉምሩክ ባለሥልጣን ምክትል ሥራ አስኪያጅ የነበሩ መሆናቸውን ገልፀው 46.09 ኪሎ ግራም ወርቅ እንደተያዘ አመልካች አቶ ዳንኤል መኮንን መክሰስ የወርቁ ባለቤት ነህ የሚል ማረጋገጫ መስጠት ስለሆነብኝ ክሱን ቀሪ ላደርገው ብሎ አማክሮት እንደነበር ምስክሩ አመልካች ከፍትህ ሚኒስትር በተሰጠው ውክልና መሠረት የሚሠራ ቢሆንም አመልካች ምክር ስለጠየቀው ጥሩ አስበሀል ብሎ ያለው መሆኑን ከዚህ በኋላ ትንሽ ቆይቶ አመልካች ሌሎቹን ተከሳሾች ምስክር በማድረግ አቶ ዳንኤል መኮንን መክሰስ አለበት ብሎ እንዳማከረውና በዚህ ሀሳብም መስማማቱን ሲገልፅለት አመልካች ይህንን ለማድረግ ከፍትህ ሚኒስትሩ መመሪያ መቀበል ይኖርብናል ስላለው አብረው ከሚኒስትሩ ዘንድ ሄደው ሚኒስትሩ በቃል የወርቅ ኮንትሮባንድ እየተስፋፋ በመሆኑ የኮንትሮባንድ ወርቅ አውጭና ተቀባይ ለማወቅ እንዲቻል ምርመራችሁን ቀጥሉ ብለው መመሪያ በመስጠታቸው የጉምሩክ ፖሊስ አቅም ስላልነበረው ለፌዴራል ፖሊስ ኮሚሽን ደብዳቤ ተፅፎ ሁለት መርማሪዎች መጥተው ምርመራውን ጀምረው እንደነበር ከዚያ በኋላ ጉዳዩም ፍትህ ሚኒስትር እንዳይዘው መደረጉን መሥክረዋል፡፡ ሁለተኛው የመከላከያ ምስክር ሀርቀሀሮያ አመልካች ከማያውቁት ሰው ጋር ስለ ወርቁ ያናገራቸው መሆኑን ዳንኤል መኮንን ስለተባለ ተከሳሽ እንዳልሰሙ የመሠከሩ መሆናቸው በውሣኔው የተመዘገበ ሲሆን ሶስተኛው የመከላከያ ምስክር በወቅቱ የጉምሩክ ባለሥልጣን ሥራ አስኪያጅ መሆናቸውን ገልፀው አመልካች ምርመራ እንዲቀጥል ከፍትህ ማኒስትሩ መመሪያ ተቀብለው መምጣታቸውን ገልፀው ፌዴራል ፖሊስ መርማሪ እንዲመድብላቸው የትብብር ደብዳቤ እንዲፃፍ አመልካች ስለገለፀላቸው መርማሪዎች እንዲመደቡ ለፌዴራል ፖሊስ ኮሚሽን ደብዳቤ መፃፉን የመሠከሩ ናቸው፡፡ ቀሪዎቹ ሁለት ምስክሮች ከጉምሩክ ባለሥልጣን በተፃፈው ደብዳቤ መሠረት ከፌዴራል ፖሊስ ምርመራ ለማጣራት የተላኩ ሁለት መርማሪ ፖሊሶች ሲሆኑ በዚህ ወቅቱ በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ እንደ አዲስ ምርመራ እንዲጀምሩ አመልካች ጋር የተነጋገሩ መሆኑንና አቶ ዳንኤል መኮንን ለጉምሩክ ፖሊሶች ወርቁ የእኔ ነው ብሎ ቃሉን ሰጥቶ የነበረ ቢሆንም በእኛ ግን ቃሉን ለመስጠት ፈቃደኛ አልነበረም አመልካች ምርመራውን ስናከናውን አስፈላጊውን ሁሉ ያሟላላቸው መሆኑን የመሰከሩ መሆኑን የከፍተኛው ፍርድ ቤት ውሣኔ ተገልጿል፡፡ አመልካች በተጨማሪ የመከላከያ ማስረጃነት የፍትህ ሚኒስትር የበላይ አመራሮች የካቲት 9 ቀን 1998 ዓ.ም ስለ ጉዳዩ ተወያይተው የደረሱበትን የውሣኔ ሀሳብ የሚያሣይ ስድስት ገፅ ቃለጉባኤ ፍርድ ቤቱ እንዲቀርብላቸው በመጠየቃቸው የሰነድ ማስረጃውን በተጨማሪ የመከላከያ ማስረጃነት ተቀብሎ ፍርድ ቤቱ የመዘነው መሆኑ ከሥር ፍርድ ቤት ውሣኔ ለመገንዘብ ችለናል፡፡
የከፍተኛው ፍርድ ቤት ከግራ ቀኙ በኩል የቀረበውን ክርክር ከሰማና ማስረጃውን ከመዘነ በኋላ አመልካች በአዋጅ ቁጥር 214/74 አንቀጽ 23 ንዑስ አንቀፅ 1(ሀ)(ለ) እና (2) የተመለከተውን በመተላለፍ በስልጣን አላግባብ የመገልገል ወንጀል የፈፀመ ጥፋተኛ ነው ብሎ በሶስት ዓመት ፅኑ እስራትና በብር 1000 /አንድ ሺህ ብር/ መቀጮ እንዲቀጣ ወስኗል፡፡ አመልካች በዚህ ፍርድ ቅር በመሰኘት ይግባኝ ለፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ይግባኝ ችሎት አቅርበው ይግባኝ ሰሚ ችሎቱ የከፍተኛውን ፍርድ ቤት የጥፋተኝነትና የቅጣት ውሣኔ በወንጀለኛ መቅጫ ሥነ ሥርዓት ሕግ ቁጥር 195 ንዑስ አንቀፅ 2-ለ-2 መሠረት አፅንቶታል፡፡
አመልካች የከፍተኛው ፍርድ ቤትና የጠቅላይ ፍርድ ቤት ይግባኝ ችሎት የሰጡት ፍርድ የህግ መሠረት የሌለውና የህግ አፈፃፀምና አተረጓጎም ስህተት ያለባቸው ናቸው፡፡ በመጀመሪያ ደረጃ ፍትህ ሚኒስትር በተሰጠኝ የዐቃቤ ህግነት የውክልና ሥልጣን በሰጠሁት ማናቸውም አይነት ውሣኔ የመሻርና የመለወጥ ወይም በወንጀል እንድጠየቅ የማድረግ ሥልጣን በአዋጅ ቁጥር 74/1986 እና ደንብ ቁጥር 44/92 የፍትህ ሚኒስትር ሆኖ እያለ የወንጀል ክሱን ፍርድ ቤቱ ተቀብሎ ማስተናገዱ ተገቢ አይደለም፡፡ ይኸም ቢታለፍ በወቅቱ የሰጠሁት ውሣኔ ትክክለኛ ውሣኔ መሆኑን ወካዩ የፍትህ ሚኒስትር ባረጋገጠበት ሁኔታ ወንጀል ፈፅሟል ተብዬ ጥፋተኛ መባሌ ተገቢ አይደለም ይግባኝ ሰሚው ፍርድ ቤት ከእኔ ጋር ተከስሶ ጥፋተኛ የተባለውን የሥራ ባልደረባዬን በነፃ አሰናብቶ በእኔ ላይ የጥፋተኝነት ውሣኔ ማፅናቱ ተገቢ አይደለም፡፡ በተከሰስኩበት እንድከላከል ብይን የተሰጠበትና የተፈረደብኝ ጭብጥ የተለያየ በወንጀል ህግ ያልተጠቀሰና የሌለ የህጋዊነት መስፈርት የማያሟላ ነው፡፡ እኔ በተከሰስኩበት ጉዳይ በወሰድኩት እርምጃ መንግስት መጠቀሙንና ጉዳት ያልደረሰበት መሆኑ በተጠሪ ማስረጃ ጭምር ተረጋግጧል ተጠሪ ክስ ማቋረጥና ክስ ማንሣት የሚሉ ሁለት የተለያዩ ሀሳቦችን በክሳቸው በመጥቀስ ያቀረቡት ክስ ተገቢነት የለውም፡፡ በወቅቱ የፍትህ ሚኒስትሩን ፈቃድ በማግኘት በተጠናከረ መንገድ ምርመራው እንዲቀጥል ማድረጌ በማስረጃ ተረጋግጦ እያለ ጥፋተኛ ነህ መባሌ መሠረታዊ የህግ ስህተት ያለበት በመሆኑ በሰበር ታይቶ እንዲታረምልኝ በማለት አመልክቷል፡፡
ተጠሪ በበኩሉ አመልካች ፍርድ ቤቶቹ የትኛውን ህግ ሲተረጉሙ መሠረታዊ የህግ ስህተት እንደፈፀሙ በሰበር አቤቱታቸው በግልፅ አልዘረዘሩም፡፡ አመልካች የተከሰሱት የወርቁን ባለቤትና ዋና ወንጀል አድራጊ ዳንኤል መኮንን በክሱ ላይ ለይስሙላ ብቻ ስማቸውን በመጥቀስ ፍርድ ቤቱ እንዲያሻሽሉ ሲጠይቅ በተሻሻለው ክስ ሣያካትቱ በመቅረታቸው ምስክሮችና ተከሳሾች እንዳይቀርቡ በማድረጋቸው በዚህም በወንጀልና በፍታብሔር አቶ ዳንኤል መኮንን አሸናፊ ሆነው የሚወጡበትን ሁኔታ ለማመቻቸታቸው ነው አመልካች ውሣኔ በፍትህ ሚኒስትር ተሽሯል፡፡ ይህንን በወቅቱ ፍትህ ሚኒስትር የነበሩት ሰው በምስክርነት ቀርበው አስረድተዋል፡፡ አመልካች ፍትህ ሚኒስትር በአግባቡ ነው የሠራው ብሏል የሚሉት ክርክር የህግ መሠረትና ተቀባይነት የሌለው ነው የከፍተኛው ፍርድ ቤትና የጠቅላይ ፍርድ ቤት ይግባኝ ችሎት ውሣኔ መሠረታዊ የህግ ስህተት የለበትም የሚል የቃል ክርክር አቅርቧል፡፡ አመልካች በቃል የመልስ መልስ ሰጥተዋል፡፡
በሥር ያቀረበው የወንጀል ክስ ክሱን ለማስረዳትና ለመከላከል በግራቀኙ በኩል የቀረበው ማስረጃ መሠረታዊ ይዘትና የከፍተኛው ፍርድ ቤትና የጠቅላይ ፍርድ ቤት የወንጀል ይግባኝ ችሎት የሰጡት ፍርድ ከላይ የተገለፀው ሲሆን እኛም መዝገቡን መርምረናል፡፡ መዝገቡን እንደመረመርነው ተጠሪ በአመልካች ላይ የወንጀል ክስ የመሠረተው 46.096 ኪሎ ግራም ወርቅ የተያዘበትንና በዋና ወንጀል አድራጊነት መከሰስ የሚገባውን አቶ ዳንኤል መኮንን በህገ ወጥ መንገድ ለመጥቀምና በመንግስትና ህዝብ ጥቅም ላይ ጉዳት ለማድረስ በማሰብ የወንጀል ክስ አዘጋጅቶ ሲያቀርብ የተከሳሾችና የምስክሮች ፍርድ ቤት የሚቀርቡበትን ቀን ለሚመለከታቸው ክፍሎች ሲገልፅ ወንጀሉ የተፈፀመበትን ቀን ሲገለፅ የተሣሣቱ መረጃዎችን በመስጠት አቶ ዳንኤል መኮንን ከወንጀል ነፃ እንዲሆንና የተያዘውን ወርቅም በፍታብሔር ተከራክሮ ለማስመለስ እንዲችል ሁኔታዎች አመቻችቷል የሚል ነው፡፡
ተጠሪ አመልካች በመጀመሪያ ባቀረበው ክስ አሻሽሎ ባቀረበው ክስና ፍርድ ቤቱ ተከሳሾችን መቅረብና የምስክሮችን መቅረብ የሰጠውን ቀነ ቀጠሮ በተመለከተ በክሱ ውስጥ የጠቀሳቸው ድርጊቶች የተፈፀሙ መሆኑን በሰውና በሰነድ ማስረጃ ተረጋግጧል፡፡ ሆኖም አመልካች ተጠሪ በአንደኛው ክስ የጠቀሳቸውን ድርጊቶች የፈፀመው እንደ ተጠሪ የክስ አቀራረብ 46.096 ኪሎ ግራም ወርቅ የተያዘበትን አቶ ዳንኤል መኮንን አላግባብ ለመጥቀም ዳንኤል መኮንን የተያዘበትን ወርቅ በፍታብሔር ተከራክሮ ወርቁን እንዲያስመልስ ሁኔታዎችን ለማመቻቸት እና በህዝብና የመንግስት ጥቅም ላይ ጉዳት ለማድረስ በማሰብ ነው ወይስ አይደለም የሚለው ጭብጥ አመልካች ወርቁ ከተያዘበት ቀን ጀምሮ በተጠሪ በቁጥጥር ሥር እስከዋለበት ጊዜ ድረስ አከናውኗቸዋል ተብለው በተጠሪና በአመልካች ማስረጃ የተገለፀ ተግባራትን አግባብነት ካላቸው የወንጀል ህግ ድንጋጌዎች ጋር በማገናዘብ መመርመር ያለበት ሆኖ አግኝተነዋል፡፡
ተጠሪ አቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ህዳር 10 ቀን 1997 ዓ.ም በቀረበው ክስ የወንጀል ተካፋይነቱን አለመዘርዘሩ ክሱን አሻሽሎ ሲያቀርብ አቶ ዳንኤል መኮንን ከክሱ ሣያካትት መቅረቱ በሰነድና በሰው ማስረጃ ተረጋግጧል፡፡ ሆኖም አመልካች ይህንን ባደረገው በምርመራ መዝገቡ ጠንካራ ማስረጃ የሌለ በመሆኑ መሆኑንና አቶ ዳንኤል መክሰስ የወርቁ ባለቤት እሱ መሆኑን ማረጋገጫ እንደመስጠት በመቁጠሩ መሆኑን ይህንንም ከማድረጉ በፊት የጉምሩክ ባለሥልጣን ምክትል ሥራ አስኪያጅ ጋር መማከሩን ትንሽ ቆይቶ አመልካች ሌሎቹን ተከሳሾች ምስክር በማድረግ አቶ ዳንኤል መኮንን መክሰስ እንደሚሻል ለምክትል ሥራ አስኪያጁ የገለፀላቸው መሆኑንና ይህንን ለማድረግ የፍትህ ሚኒስትሩን ፈቃድ ስለሚያስፈልግ አብረን ሄደን እንጠይቃቸው ብሎኝ አብረን ሄደን የፍትህ ሚኒስትሩን ወደ ጅቡቲ በኮንትሮባንድ ሲወጣ 46.096 ኪሎ ግራም ወርቅ መያዙን ጠቋሚዎች ተከሳሾች በመሆናቸው እንዴት መቀጠል እንዳለበት የተቸገረ መሆኑን ሲገልፅላቸው ሚኒስትሩ የወርቅ ኮንትሮባንድ አውጭና ተቀባይ ለማወቅ ምርመራው ተጠናክሮ ይቀጥል ዝቅተኛ ተሣትፎ ያላቸውን ምስክር አድርጎ ከፍተኛ ተሣትፎ ያላቸውን ወንጀለኞች መክሰስ ነው በሚል መንገድ በቃል እንደነገሯቸው በአመልካች አንደኛ የመከላከያ ምስክር የመሠከረ መሆኑን ከከፍተኛው ፍርድ ቤት ውሣኔ ለመገንዘብ ችለናል፡፡ አመልካች ከፌዴራል ፖሊስ መርማሪዎች እንደላኩ ባለሥልጣን መሥሪያ ቤቱ በደብዳቤ እንዲጠይቅለት ነግሯቸው የፌዴራል ፖሊስ ኮሚሽን መርማሪዎች እንዲመድብላቸው ደብዳቤ መፃፋቸውንና በዚያ መሠረት ሁለት መርማሪዎች ተመድበው መጥተው በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ምርመራ ከጀመሩ በኋላ አመልካች በተጠሪ በቁጥጥር ሥር መዋሉን የጉምሩክ ባለሥልጣን ዋና ሥራ አስኪያጅ በመከላከያ ማስረጃነት ቀርበው አስረድተዋል፡፡ ከዚህ በተጨማሪ በወቅቱ ፍትህ ሚኒስቴር ሚኒስትር አመልካች ስሙን ከማያውቁት ሰው ጋር መጥቶ ወርቅ በኮንትሮባንድ ወደ ጅቡቲ ሲሄድ መያዙን እንደነገረላቸውና አነስተኛ የወንጀል ተሣትፎ ያላቸውን ምስክር በማድረግ ከፍተኛ የወንጀል ተሣትፎ ባላቸው ላይ ክሱን እንዲቀጥል በቃል እንዳማከሩት መስክረዋል፡፡ እንደዚሁም ከፌዴራል ፖሊስ ተመድበው የመጡት ሁለት መርማሪ ፖሊሶች አመልካች አቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ሰፋ ያለ ምርመራ እንዳያደርጉ እንደነገራቸውና ለምርመራ ሥራቸው አስፈላጊውን ትብብር ሁሉ እንዳደረሳቸው መሥክረዋል፡፡
ተጠሪ በጉምሩክ ፖሊስ ተመርምሮ ለአመልካች ያቀረበለት የምርመራ መዝገብ አቶ ዳንኤል መኮንን ላይ የተሟላ የወንጀል ክስ ለማቅረብ የሚያስችል በቂ ማስረጃ የነበረው መሆኑ አላረጋገጠም፡፡ የከፍተኛ ፍርድ ቤት አመልካች በተሻሻለው ክስ ውስጥ ዳንኤል መኮንን ሣይካተት የወንጀል ክስ መቅረብን እንደ ጥፋት የወሰደው የምርመራ መዝገቡን በማስቀረብ በወቅቱ የዳንኤል መኮንን የወንጀል ተሣትፎ በተሟላ ሁኔታ ዘርዝሮና ክሱን አሻሽሎ ለማቅረብ የሚያስችለው ማስረጃ የነበረ መሆኑን በማረጋገጥ አይደለም፡፡ አመልካች በምርመራ መዝገቡ ያለው የማስረጃ ክፍተት በተለይም ተከሳሽ የነበሩትን ሰዎች በዳንኤል መኮንን ላይ ምስክር በማድረግ እስካልተጠቀመ ድረስ ውጤታማ እንደማይሆን በመገንዘብ ለቅርብ የሥራ ኃላፊው የጉምሩክ ምክትል ስራ አስኪያጅ ጋር በመመካከር በመጨረሻም ከፍትህ ሚኒስትሩ ጋር ስለ ጉዳዩ ከተወያየ በኋላ ምርመራው በፌዴራል ፖሊስ ተይዞ በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ተጠናክሮ እንዲቀጥል የበኩሉን ጥረት በማድረግ ላይ እያለ በተጠሪ በቁጥጥር ሥር የዋለ መሆኑን በመዝገቡ በግራ ቀኙ በኩል የቀረቡት ማስረጃዎች ያሣያሉ፡፡ አመልካች የሠራቸው እነዚህ ተጨባጭ ተግባራዊ እርምጃዎች አመልካች ምርመራው በተጠናከረ ሁኔታ ቀጥሎና ሌሎች ተከሳሾችን ምስክር በማድረግ አቶ ዳንኤል መኮንን በወንጀል ተጠያቂ እንደሆኑ ፍላጎትና ሀሳብ የነበረው መሆኑን የሚያስረዱ እንጂ አመልካች አቶ ዳንኤል መኮንን ከወንጀል ተጠያቂነት ነፃ ለማውጣት ሃሳብና ፍላጎት የነረው መሆኑን የማያስረዱ በመሆናቸው የከፍተኛው ፍርድ ቤት አመልካች በወንጀል ህግ አንቀፅ 403 የተደነገገውን ጥቅም የማስገኘትና የመጉዳት የህግ ግምት በበቂ ማስረጃ ያስተባበለና አመልካች አቶ ዳንኤል መኮንን ከወንጀል ነፃ ለማድረግ በማሰብ በክስ የተጠቀሱትን ተግባራት የፈፀማቸው መሆኑን ዐቃቤ ህግ ሣያስረዳበት፤ የወንጀሉ ሞራላዊ ፍሬ ነገር ሣይሟላ አመልካች ላይ የሰጠው የጥፋተኝነት ውሣኔ በወንጀል ህግ አንቀፅ 23 ንዑስ አንቀፅ 2 የሚጥስና መሠረታዊ የህግ ስህተት ያለበት ሆኖ አግኝተነዋል፡፡
ተጠሪ አመልካች ህዳር 10 ቀን 1997 ዓ.ም በቀረበው የወንጀል ክስና ጥር 19 ቀን 1997 ዓ.ም ተሻሽሎ በቀረበው የወንጀል ክስ አንደኛ ተከሳሽ የነበረው አቶ በጅጋ ዲጋሣ ለምን አቶ ዳንኤል መኮንን ክስ እንደተነሣ ሲጠይቀው የእሱ ክስ መቋረጥ ማንንም አይጎዳም አንተም በቀጠሮው ቀን አትቅረብ ብሎ አግባብቷል፡፡ የተከሳሾችና ምስክሮች እንዳይቀርቡ የተለያዩ መሰናክሎችን ፈጥሯል በማለት በአመልካች ላይ ባቀረበው የወንጀል ክስ ገልጿል፡፡ አመልካች በፊት አንደኛ ተከሳሽ የነበረውና ለሶስተኛ ጊዜ በፍትህ ሚኒስትር በኩል ክሱ ተሻሽሎና በአማራጭ ተዘጋጅቶ በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ሲቀርብ የዐቃቤ ህግ አንደኛ ምስክር ሆኖ ጠቃሚ የምስክርነት ቃል በሰጠው አቶ በጅጋ ዲጋሣና ሌሎቹ ተከሳሾች ላይ ተጀምሮ የነበረውን ክስ እንዲቀጥል ማድረግ ዋናውን ወንጀል ሠሪ አቶ ዳንአል መኮንን ተጠያቂ ማድረግ እንደማያስችለው በመረዳት ለሎቹን ተከሳሾች ምስክር በማድረግ አቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ክስ የማቅረብ ሀሳብ ያለው መሆኑን ለጉምሩክ ባለሥልጣን ምክትል ሥራ አስኪያጅ የገለፁለት መሆኑንና ይህንን ለማድረግ የፍትህ ሚኒስትሩን በአካል አግኝተው ካወያያቸው በኋላ ከፌዴራል ፖሊስ መርማሪዎች በትብብር በመጠየቅ ምርመራው በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ እንዲቀጥል ማድረጉን በአመልካች የመከላከያ ምስክሮች ተረጋግጧል፡፡ አመልካች በፊት ተከሳሽ በኋላ ጠቃሚ የዐቃቤ ህግ ምስክር የነበረው አቶ በጅጋ ዲጋሣ በተከሳሽነት በክርክርሩ እንደማይዘልቅ ከወዲሁ መንገር ነበረበት ሊባል አይገባም፡፡ አመልካች ተከሳሾችን ምስክር ማቅረብና ማስቀጣት ዋናው ዓላማው እንዳልሆነና ዋናው አላማው ዕቃውን (የተያዘውን ወርቅ) ማስወረስ መሆኑን ገልፆልኛል በማለት አቶ በጅጋ ዲጋሣ የተጠሪ ምስክር በመሆን ቀርቦ አስረድቷል፡፡ ይኸም አመልካች ተከሳሽ የነበሩትን ሰዎች ምስክር በማድረግና በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ በተጠናከረ ምርመራ ተጨማሪ ማስረጃዎችን በማሰባሰብ ክርክሩን ለመቀጠልና በተለይም የተያዘው ወርቅ ለመንግስት ገቢ እንዲሆንና እንዲወረስ ጠንካራ ፍላጎትና ሀሳበ የነበረው መሆኑ በተጠሪ ምስክር ጭምር የተረጋገጠ መሆኑን የሚያሣይ እንጂ የወንጀል ምርመራና ክስ ሂደቱን በማኮላሸት አቶ ዳንኤል መኮንን ከወንጀል ተጠያቂነት ነፃ ለማውጣትና የተያዘውን ወርቅ በፍታብሔር ተከራክሮ እንዲወሰድ ሀሳብና ፍላጎት የነበራቸው መሆኑን የሚያስረዳ አይደለም፡፡
የፍትህ ሚኒስትር በፊት የተጀመረውን ክስ በመተውና በተለይ በአቶ በጅጋ ድጋሣና ሌሎች ተከሳሾች ላይ አቅርቦት የነበረውን ክስ በማቋረጥ አቶ ዳንኤል መኮንን ላይ አማራጭ የወንጀል ክሶችን በማቅረብና በመከራከር በኋላም ጉዳዩን የጉምሩከ ዐቃቤ ሕግ በመያዝ እስከ ሰበር ችሎት ድረሰ በመከራከር አቶ ዳንኤል መኮንን ጥፋተኛ ለማሰኘት ውጤታማ ለመሆን የቻለው በፊት ተከሳሽ የነበሩትን አቶ በጅጋ ድጋሣና ሌሎች ተከሳሾች በምስክርነት በመጠቀም እንደሆነ በሰበር መዝገብ ቁጥር 43781 ከተሰጠው ውሣኔ ለመገንዘብ ይቻላል፡፡ ከዚህ አንፃር ሲታይ አመልካች በአቶ በጅጋ ድጋሣና ሌሎች ተከሳሾች ላይ የተጀመረው ክርክር እንዳይቀጥልና ምስክሮች እንዳይሰሙ ያደረገው እነዚህን ሰዎች በምስክርነት ተጠቅሞ የተጠናከረ ክስ በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ለማቅረብ በማሰብ መሆኑ በጉምሩክ ባለሥልጣን ዋና ሥራ አስኪያጅ የጉምሩክ ባለሥልጣን ምክትል ሥራ አስኪያጅ ከፌዴራል ፖሊስ ኮሚሽን ተመድበው የነበሩት መርማሪ ፖሊሶችና በውቅቱ የፍትህ ሚኒስትሩ በሰጡት የምስክርነት ቃል ተረጋግጦ እያለ አቶ ዳንኤል መኮንን ጥፋተኛ ለማስባል ጠቃሚ የምስክርነት ቃል በሰጡት በእነ በጅጋ ድጋሣ ላይ ምስክሮች እንዳይቀርቡ ያደረግኸው አቶ ዳንኤል መኮንን ከወንጀሉ ነፃ እንዲሆን ለማድረግና በፍታብሔር ክርክር ሁኔታዎችን ለማመቻቸት ነው በማለት የሥር ፍርድ ቤት የሰጠው የጥፋተኝነት ውሣኔ በመዝገቡ የተረጋገጠውን ዕውነታ መሠረት ያላደረገና በመዝገቡ የተረጋገጠውን ፍሬ ጉዳይ ከወንጀል ህግ አንቀፅ 403 እና አንቀፅ 23 ንዑስ አንቀፅ 2 ጋር ያላገናዘበ በጉዳዩ የሞራላዊ ፍሬ ጉዳይ መሟላቱን ሣያረጋግጥ የተሰጠና መሠረታዊ የህግ ስህተት ያለበት ሆኖ አግኝተነዋል፡፡
አመልካች በክሱ የተገለፁትን ተግባራት የፈፀመው አቶ ዳንኤል በቀለ በፍታብሔር በሚያቀርበው ክርክር ወርቁን ለማስመለስ የሚችልበትን ሁኔታ ለማመቻቸት በማሰብ ነው በማለት ተጠሪ በክሱ ውስጥ በሰፊው ዘርዝሯል፡፡ ሆኖም አመልካች የተያዘው ወረቅ 46.096 ኪሎ ግራም ወርቅ በብሔራዊ ባንክ በኩል ተሽጦ ገንዘቡ በባንክና በጉምሩክ ሒሳብ እንደተቀመጠ አስተያየት በሰጠው መሠረት የተያዘው ወርቅ የተሸጠ መሆኑን ተጠሪ ያቀረባቸው ወርቁን ይዘውና አጅበው የመጡት ፖሊሶች በሰጡት የምስክርነት ቃል ያረጋገጡ መሆናቸው የተጠሪ ምስክር የነበረው አቶ በጅጋ ድጋሣ አመልካች ዋና ዓላማው የተያዘው ወርቅ ለመንግስት ገቢ እንዲሆን ማድረግ መሆኑን የገለፁለት መሆኑን በሰጠው ምሰክርነት ማረጋገጡንና አመልካች አቶ ዳንኤል መኮንን የፍታብሔር ክስ ቢያቀርብ ውጤቱ ምን ይሆናል ለሚለው የጉምሩከ ባለሥልጣን የፋይናንስ መምሪያ ደብዳቤ ማንም ሰው የብሔራዊ ባንክ ካልፈቀደ በቀር ወርቆችን መያዝም ሆነ መግዛት የማይችል በመሆኑ የተያዘው ወርቅ ለአቶ ዳንኤል መኮንን ተመላሽ ሊሆን እንደማይችል በመግለፅ ደብዳቤ የፃፈ መሆኑ የፍትህ ሚኒስቴር ሚኒስትርና ሚኒስትር ዲኤታዎች በያዙት ቃለ ጉባኤ ያረጋገጡ መሆናቸውን መግለፃቸው ሲታይ አመልካች የተያዘው ወርቅ ለአቶ ዳንኤል መኮንን ከፍታብሔር ክርክር እንዲመለስ ሁኔታዎችን የማመቻቸት ሀሳብ ነበረው የሚለው በተጠሪ ክስ የገለፀው ሣይሆን አመልካች ወርቁን የማስወረስና ለአቶ ዳንኤል በቀለ እንዳይመለስ አስፈላጊ የሆኑ የህግ አስተያየቶችን እንደሰጠና የበኩሉን አስተዋፅኦ ያበረከተ መሆኑን የሚያረጋግጡ በመሆኑ አመልካች ወርቁ ለአቶ ዳንኤል መኮንን እንዲመለስ የሚያደርግ ግዙፍ ተግባር ያልፈፀሙና ይህንንም የማድረግ ሀሳብ የሌላቸው ሆኖ እያለ የከፍተኛውና ጠቅላይ ፍርድ ቤት አመልካቹ ሀሳብና ፍላጎት ምንድን ነው የሚለውን ጥያቄ ለመመለስ የሚረዱ ተያያዥነት ያላቸውን የአመልካች ተግባራት ሣይመረምሩ ተጠሪ በክሱ የጠቀሳቸው ድርጊቶች መፈፀማቸውን ብቻ በመመልከት የሰጡት ውሣኔ በወንጀል ህግ ቁጥር 403 እና የወንጀል ህግ አንቀፅ 23 ንዑስ አንቀፅ 2 ድንጋጌዎችን ተፈፃሚነትና አተረጓጎም ያላገናዘበና መሠረታዊ የህግ ስህተት ያለበት ሆኖ አግኝተነዋል፡፡
ከላይ ከተራ ቁጥር 1 እስከ 3 በተዘረዘሩት ምክንያቶች ተጠሪ አመልካች አቶ ዳንኤል መኮንን አላግባብ ለመጥቀምና በመንግስት ላይ ጉዳት እንደደረሰ በማሰብና አቶ ዳንኤል መኮንን በፍታብሔር ተከራክሮ የተያዘውን ወርቅ ለማስመለስ የሚችልበትን ምቹ ሁኔታ ለመፍጠር በማሰብ የሠራው የወንጀል ተግባር መኖሩን ተጠሪ በበቂ አላስረዳም፡፡ በአንፃሩ አመልካች አቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ምርመራው ተጠናክሮ እንዲቀጥል ለማድረግና ሌሎች ተከሳሾችን ከወንጀል ክስ ነፃ በማድረግ በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ምስክር አድርጎ ለማቅረብ ከፍትህ ሚኒስቴር ሚኒስትር ጋርና ከበላይ ኃላፊዎቹ ጋር ከተወያየና ከፌዴራል ፖሊስ ኮሚሽን መርማሪዎች በትብብር እንደላኩለት ደብዳቤ አፅፎ መርማሪዎቹ በአቶ ዳንኤል መኮንን ላይ ምርመራ ከጀመሩ በኋላ በተጠሪ በቁጥጥር ሥር የዋለ መሆኑን በመከላከያ ማስረጃው አስረድቷል፡፡ ስለሆነም የሞራላዊ ፍሬ ነገር ባልተሟላበት አመልካች በወንጀል ህግ ቁጥር 403 የተደነገገውን የህግ ግምት በአጥጋቢ ማስረጃ ባስተባበለበት ሁኔታ አመልካች በአዋጅ ቁጥር 214/74 አንቀፅ 23 ንዑስ አንቀፅ 1(ሀ)(ለ) እና 2 የተመለከተውን በመተላለፍ በሥልጣን አላግባብ የመገልገል ወንጀል የፈፀመ ነው በማለት የከፍተኛው ፍርድ ቤት የሰጠውን ፍርድ የጠቅላይ ፍርድ ቤት የወንጀል ይግባኝ ችሎት ሣያርም ማፅናቱ በወንጀል ህጉ አንቀፅ 23 ንዑስ አንቀፅ 2 የሚደነግገውን መሠረታዊ ሁኔታዎች የሚጥስና መሠረታዊ የህግ ስህተት ያለበት ነው በማለት ወስነናል፡፡
የከፍተኛው ፍርድ ቤትና የጠቅላይ ፍርድ ቤት የወንጀል ይግባኝ ችሎት የሰጡት የጥፋተኝነትና የቅጣት ውሣኔ በወንጀለኛ መቅጫ ሥነ ሥርዓት ሕግ ቁጥር 195(2)(ለ-1) መሠረት ተሽሯል፡፡
“ሥር ነቀል የፖለቲካና የኢኮኖሚ ለውጥ የሚያመጡ ዕቀዶችን ይዘናል” የከተማዋ ምክትል ከንቲባና የአቅም ግንባታ ቢሮ ኃላፊ ከሃያ በላይ እህት ከተሞች በበዓሉ ላይ ይሣተፋሉ ተብሎ ይጠበቃል፡ ህዳር 14/1879 እንደተቆረቆረች የሚነገርላት የአዲስ አበባ ከተማ 125ኛ ዓመት የምስረታ በዓል ዛሬ በይፋ መከበር ይጀምራል፡፡ በዓሉ…
የኢንዱስትሪውን ዕድገት ወደኋላ ይመልሳል ተብሏል በአዲስ አበባ ከተማ በአዲስ ከተማ ክፍለ ከተማ ወረዳ 7 ቀበሌ 32 ልዩ ስሙ “ጎንደር በረንዳ” ወይም “ቄጠማ ተራ” እየተባለ በሚጠራው አካባቢ ከግለሰብ ላይ መጋዘን ተከራይተው የዘፈን እና የፊልም ሕትመቶችን ሲቸረችሩ እና ሲያከፋፍሉ የነበሩ 50 አሳታሚ…
ውጭ ላይ ቁጭ ብዬ ሳብሰለስል ጸሃይ ስታዘቀዝቅ አየሁዋት፡፡ ስትሰራ ውላ ደክሟታል መሰል ሙቀቷ በርዷል፤ ብርሃኗ ደብዝዟል፡፡ የትካዜዬ መንስኤ እሷ እንደሆነች ነው የተረዳሁት፡፡ ተጠጋሁዋት፡፡ “ሌባ” … አልኳት ፊት ለፊት፡፡ ዝም ብላ ቁልቁል ተንሸራተተች፡፡ የሰማችውን ያረጋገጠች አትመስልም፡፡ “ሌባ ነሽ፡፡ ሌባ ….” ደገምኳት፡፡…
እንዴት ሰነበታችሁ? አገር አማን ነው? የገበያውም ሆነ የፓርላማው ውሎስ እንዴት ነው?... አይነት አሰልቺ ሠላምታ ማዳመጥ ካቆመች ቆይታለች - አያቴ፡፡ ባስ ሲላትም፣ “ሦስት ጊዜ እንዴት አደራችሁ አንዱ ለጠብ ነው አሉ” ብላ ትተርታለች፡፡ እኔንም የአያቱ ልጅ እንዲሉኝ፣ ሠላምታ መስጠት አቁሜያለሁ፤ ሠላም የምልበት…
ዕውቀት መሰላል ነው፡፡ በዕውቀት መሰላልነት የማያመልጡት አዘቅጥ የለም፡፡ በዕውቀት መሰላልነት የማይወጡት ከፍታ የለም፡፡ ዕውቀት መሰላል ነው፡፡ ከድህነት አረንቋ ወደተሻለ የኑሮ ረባዳ ያወጣል፡፡ ከእጅ ወደ አፍ ኑሮ ወደተደላደለ ኑሮ ከፍ ያደርጋል፡፡ ከለየለት የከፋ ድህነት ወደተጨበጨበለት የተደነቀ ሀብት ያደርሳል፡፡ ዕውቀት መሰላል ነው፡፡…
ስለ አንድ ነገር ለመፃፍ ስነሳ ሁልጊዜ እራስ ምታት የሚሆንብኝ ፅሁፌን ምን ብዬ መጀመር እንዳለብኝ ማሰብ ነው፡፡ የሆነ፣ አይን ያዝ የሚያረግ አጀማመር፤ የፅሁፍ አይን አባት ይምጣልህ ወይ እንደማትሉኝ ነው፡፡ለማንኛውም ለዛሬው አይነ-ገባዊ አገባቤን ትቼ በቀላሉ ፅሁፌን ብጀምርስ? እንዲህ ብዬ … “ፍልስፍና ምንድን…
የልማታዊ መንግስት የኢኮኖሚ መስመር የሚከተሉ ሀገሮች ለፈጣን አድገታቸው ትልቁ ግብኣት የዲያስፖራው አውቀት፣ካፒታል፣ረሚታንሰና ትብብር….etc መሆኑ የታወቀ ሲሆን የሀገራችን መሪዎች ልማታዊ መንግስት ኣራማጆች ነን ቢሉም በተግባር የሚሰሩት ተቃራኒውን ይመስላል.
በቅርቡ ዲያስፖራው በተለያዪ ባንኮች አና ኢንሹራንሶች የገዛውን ሼሮች በገዛበት ዋጋ/historical cost price/ የሼር ሰርቲፊኬቱን የገበያን ዋጋ ግምት Fair Value ዉስጥ ባልከተተ መልኩ አንዲመልስ ተገዶኣል።
ኣብዛኛው ሼሮቹን ሲገዛ ኢትዮጵያዊ ዜግነት ያለውና በሂደት የሌላ ሀገር ዜግነትን ባለው የኑሮ ኣስገዳጅነት የቀየረ ነው። ይህንን ሁኔታ ከማንም በላይ ኣሁን ያሉት ገዢዊቻችን ያለፉበት ሂደት በመሆኑ ከማንም በላይ ይረዱታል።
ይህ ኣሰራር ገበሬውን መሬት የመንግስት ነው በማለት ፣- የግድግዳና የቆርቆሮ ግምት ሰጥቶ ከኢንቨስተር ገንዘብ ለማግኘት ሲባል ከሚደረገው የግፍ ማፈናቀል በምን ይለያል ??
በውጭ ሀገር የሚሰቃየው ዲያስፖራ የማታ ማታ ሀገሬ ተመልሼ ትንሽ ኢንቨስት ኣድረጌ ራሴንም ወገኔንም ልርዳ የሚለውን ህልሙን ኣያጨልመውም ??? Please think forward in sober mind !!
በደ/ብ/ብ/ህ/ክ/መንግስት የሳይንስና ኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ ቢሮ የተቋሙን ሎጎና በደቡብ ክልል ሴክተር የመንግስት ተቋማት የኢኮቴ ልማት ፣ አስተዳደርና ትግበራ የዳሰሳ ጥናት ለሠሩ አካት በቀን04/10/2012ዓ.ም የዕውቅና ሽልማት ሰጠ ፡፡ ተቋሙ ከዚህ ቀደም የራሱ የሆነ የሚታወቅበት ሎጎ (አርማ) የሌለው የነበረ ሲሆን ይህንኑ ችግር በማየት የተቋሙ ኃላፊ ከባለሙያዎች ጋር በመነጋገር...Read More
የቢሮው ዋና ኃላፊ ወ/ሮ ይመኙሻል ታደሰ "ለወገን ደራሽ ወገን ነውና ደማችንን ለወገናችን እንለግስ" በሚል መሪ ቃል በተካሄደው የደም ልገሳ ሥነ ስርዓት ላይ ባደረጉት ንግግር የኮሮና ቫይረስ ችግርን አስመልክቶ በሀገራችን ኢትዮጵያ ለሚፈጠረው ችግር አስቀድሞ ለመከላከል የድጋፍ ቁሳቁሶችን መንግስት ከሀገርና ከውጭ በማሰባሰብ ላይ ከመሆኑም ባሻገር ፣ ይሄው ደግሞ ህብረ...Read More
የኮቪድ-19 ወረርሽኝን መከላከልና መቆጣጠር የቴክኖሎጂ ጉዳዮች ንዑስ ኮሚቴ የተውጣጡ የቡድን አባላት ወረርሽኙን ለመከላከልና ለመቆጣጠር የሚቀርቡ የቴክኖሎጂ ፈጠራ እና የምርምር ስራዎችን ጎብኝተዋል።
የቴክኖሎጂ ጉዳዮች ንዑስ ኮሚቴ የመስክ ምልከታ ያደረገባቸው አከባቢዎች ሀዋሳ ፣ዋቻሞ ፣ ወልቂጤ ፣ ወላይታ ሶዶ ዩንቨርስቲዎች ሲሆኑ በተጨማሪ በወላይታ ዞን ኢንተርፕራይዝና ኢንዱስትሪ መምሪያ፣ የሶዶ ከተማ ኢንተርፕራይዝና ኢንዱስትሪ ጽ/ቤት ማህበራት እና በሀዋሳ የሚገኙ የግል ፈጠራ ባለሙያዎች እየሰሩ ያሉትን የኮቪድ-19 ወረርሽኝን ለመከላከልና ለመቆጣጠር የሚቀርቡ...Read More
እቶም፣ 80 ኪሎሜተር ካብ ሞቛድሾ ርሒቓ ኣብ እትርከብ ከተማ ጆውሃር ናብ ኣሚሶም ዝሰለሙ ኣስታት 250 ዕጡቓት ኣልሸባብ፣ ኣብቲ ከባቢ ኣብ ዝተኻየደ ኵናት ሸሞንተ ካብ ኣባላቶም ድሕሪ ምቕታሎም’ዮም ኢዶም ንምሃብ ዝተጓየዩ።
ኣሚሶም ነዚ ኣመልኪቱ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፣ ካብ ቀዳም ናይ ምሸት ኣትሒዞም ኢዶም ክህቡ ዝጀመሩ ዕጡቓት ኣልሸባብ፣ ገና ይቕጽል ብምላዉ እቲ ቁጽሪ ክዛይድ ከምዝኽእል ገሚቱ ኣሎ።
ኣቶ ጌታቸው ረዳ ኣብ ናይ ሎሚ ቃለ-ምልልስ ምስ ቪኦኤ ጉዳይ ምስ ገለ ሙስሊማት ዝተራኣየ ምስሕሓብን መንግስቲ ዝሓዘሉ ኣገባብ ህዝባዊ ርክባትን፣ጉዳይ ምስሕሓብ ዶብ ምስ ኤርትራን ኣፈታትሕኡን፣ከምኡውን ሕቶ ግድብ ኣባይን ካብ ፖለቲካዊያን ግብፂ ዝቃላሕ መፈርሕን መዘራረቢ ኮይኖም‘ለው።
መንግስቲ ኢትዮዽያ ኣብ ዓለም-ለኸ ሚድያ ንኩነታት ምስ ’ኣናዳዪ ሓቂ’ ኢሉ ንርእሱ ዝገልፅ ኣካል ዘጓነፎ ፀገም ኣብ ምብራህ እኹል ስራሕ ፈፂሙ‘ዩ ዝብል እምነት የብለይን ኢሎም ኣቶ ጌታቸው ረዳ።
ኣብ ሞንጎ ኢትዮዽያን ኤርትራን ንዝተፈጥረ ምስሕሓብን ትግባረ ብይን ኮምሽን ዶብን፣እንኮ መንገዲ ፍታሕ ልዝብ(ዲያሎግ) ምኻኑ ዝጠቀሱ እቶም ባዓል ስልጣን፣ክሳብ ኣብ ኤርትራ ብልዝብ ዝኣምን መንግስቲ ዝቀውም እቲ ደውታ መውፅኢ የብሉን ኢሎም።
ግሉታይታይን ከጎን ሰንሰለት ወደ የ N-terminus ከሚለው የሳይቶኒን ጋሊሲን ጋር ተያይዞ ግሉታይቲክ አሲድ ያካተተ ትሪፕታይድ ውህድ ነው። እንደ የቆዳ የመብራት ብርሃን ወኪል ፣ የሰው ሜታቦሊዝም ፣ የኢስካሪሺያ ኮሊ ሜታሊት ፣ አይጥ ሜታቦሊዝም ፣ ፀረ-ባክቴሪያ እና ውህደት አለው። እሱ ትሪፕላይድ ፣ ትሪል እና ሊ-ሲስቲክ እጢ ነው። እሱ የጨጓራ ​​አልሰር አሲድ (1-) ነው።
ግሉታይታይን አንቲኦክሲደንትንን የሚያስከትሉ ውጤቶችን ይሰጣል እንዲሁም የሰውነትን በሽታ የመከላከል ስርዓትን ያበረታታል። ፕሮቲን ደጋፊዎች የግሉቲዝ አመጋገቦች ብዙ የጤና ሁኔታዎችን ለማከም እና ለመከላከል ሊረዱ እንደሚችሉ ይናገራሉ።
የጨጓራና የቁርጭምጭሚት ቆዳ ሜላኒን ልምምድ በማቋረጡ ይሠራል። ሜላኒን ለቆዳው ቀለሙን የሚሰጥ ንጥረ ነገር ነው ፣ ስለሆነም ሜላኒን እንዳይበቅል በመከልከል የጨጓራ ​​ዱቄት ነጭ ቀለም ወደ ጤናማ እና መልከ መልካም ድምፁን ይመልሳል ፡፡ የጨጓራ ዱቄት ዱቄት አጠቃላይ ጤናን በማጎልበት ለቆዳ ይጠቅማል ፡፡
የጨጓራ ዱቄት ዱቄት የፀረ-ተህዋሲያን ተፅእኖን የሚሰጥ በመሆኑ እርጅናን እና ብክለትን ለማምጣት በሴሉላር ደረጃ ላይ ቆዳ ላይ ጉዳት የሚያደርሱትን ነፃ ጨረር ያስወግዳል እና ያስወግዳል ፡፡
የጨጓራ ዱቄት የጨጓራ ​​ዱቄት ተፅእኖ በብዙ ክሊኒካዊ ሙከራዎች ውስጥ ተረጋግ haveል ፡፡ ለመናገር ለማለት ምንም የታወቀ የታወቀ የ Glutathione ዱቄት የጎንዮሽ ጉዳት የለም ፣ በመደበኛነት የረጅም ጊዜ አጠቃቀም ፣ ብዙዎች የ Glutathione ዱቄት ተጨማሪን በዕለት ተዕለት ተግባራቸው ውስጥ የሚያካትቱ ሰዎች አስገራሚ ውጤቶችን ይመለከታሉ። በዓለም ዙሪያ ያሉ በመቶዎች የሚቆጠሩ ሰዎች ቆዳን ለማብላት የጨጓራ ​​ዱቄት ዱቄት ይጠቀማሉ ፣ እናም የአማኞች ቁጥር በየቀኑ እየጨመረ ነው።
ተህዋሲያን የ GSH ቅነሳ በሚኖርበት በተወሰደ ሁኔታ ጊዜ ወቅታዊ ተላላፊ GSH እንደ ሆነ ፡፡ ከመጠን በላይ የሆነ የጂኤችኤስ ተጨማሪ ተዛማጅ ተዛማጅ በሽታዎችን ይከላከላል እንዲሁም ይፈውሳል ፣ ጤናማ አካል ይጠብቃል ፡፡
(1) የጨረራ ህመም እና የጨረር ደህንነት-ጨረር ፣ ራዲዮአክቲቭ ንጥረነገሮች ወይም በአለርጂ መድኃኒቶች እና በሌሎች ምልክቶች ምክንያት በሉኩፔኒያ ምክንያት የመከላከያ ውጤት ሊጫወቱ ይችላሉ ፡፡
(2) ጉበትን ፣ የሆድ መተንፈስን ፣ የሆርሞኖችን ማነቃቃትን ለመከላከል እንዲሁም የቢል አሲድ ልቀትን (ፕሮቲኖችን) ለማሻሻል እንዲሁም ስብ እና ስብ-ነክ የሆኑ የቪታሚኖችን የምግብ መፈጨት ትራክት እንዲጨምር ለማድረግ ፡፡
(3) ስልታዊ ወይም የአከባቢ ችግር ላለባቸው ህመምተኞች በሃይፖክሳሚያ ምክንያት የተፈጠረው የፀረ አለርጂ ፣ የሕዋስ ጉዳትን ሊቀንስ እና ጥገናን ከፍ ሊያደርግ ይችላል።
(4) የአንዳንድ በሽታዎችን እና ምልክቶችን እንደ ተጓዳኝ መድሃኒቶች አካሄድ ለማሻሻል። እንደ: ሄፓታይተስ ፣ የሂሞላይትስ በሽታ ፣ እና keratitis ፣ ካታራክት እና ሬቲና በሽታዎች ፣ እንደ የዓይን በሽታ እና የዓይን እይታን ያሻሽላሉ።
(1) አምራቾች የዳቦውን ጊዜ ወደ መጀመሪያው አንድ ግማሽ ወይም አንድ ሦስተኛ እንዲቀንሱ ለማድረግ እንዲሁም ምግብን እና ሌሎች የምግብ ዓይነቶችን ሚና ለማጠንከር ያገለግላሉ ፡፡
ሜላኒን እንዳይከሰት የሚከለክልበትን ዓላማ ለማሳካት የሎስ ቴይሮሲንሲን ስርጭትን ይከላከሉ ፡፡ ሽፍታዎችን ማስወገድ ፣ የቆዳ የመለጠጥ ችሎታን ማሳደግ ፣ ምሰሶዎችን ማሽቆልቆልን ፣ ማቅለም ቀለል ማድረግ ፣ ሰውነት እጅግ በጣም ጥሩ የመጠን ችሎታ አለው። Glutathione በአውሮፓ እና በአሜሪካ የመዋቢያ ምርቶች ዋና ንጥረ ነገር ሆኖ በአስርተ ዓመታት ተቀባይነት አግኝቷል ፡፡
ሴይጂ ፣ ማሳኮ; ዮሺዳ ፣ ቶሺዮ; ኢታኩራ ፣ ሁዴኮ; ኢሪማዋሪ ፣ ቶሺካታሱ። በሰልፈሪየል ውህዶች ውስጥ ሜላኒን መፈጠር መገደብ። ጆርናል ኦቭ የምርምር የቆዳ ህክምና (1969) ፣ 52 (3) ፣ 280-6።
ቀዳማይ ሚኒስተር ግብጺ ነበር ሓዝም ኤል በብላዊ፣ ተሰዲዱ ኣብ ኣመሪካ ይነብር ኣሎ ድሕሪ ምስምዑ ግና፣ እቲ ኣብ መበቆል ሃገሩ ዘይረኸቦ ፍትሒ ክረክብ ምዃኑ ምሉእ ተስፋ ኣሕዲሩ።
ዳይረክተር ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ፣ ወ/ሮ ኤልሳ ጭሩም፣ ንሓደ ካብ ላዕለዎት ሓለፍቲ ህግደፍን ብዙሕ ግፍዕታት ከምዝፈጸመ ዝዝረበሉን ኣቶ ናይዝጊ ክፍሉ ኣብ ዓባይ ብሪጣንያ ከሲሳቶ ምንባራ ይፍለጥ።
ብዙሓት ላዕለዎት ሰበ ስልጣን ህግደፍን ሓለፍቲ ኣብያተ ማእሰርቲን ዝነበሩ፣ ኣብዚ እዋን’ዚ፣ ሕጊን ፍትሕን ኣብ ዘለወን ሃገራት ተሰዲዶም ይነብሩ እኳ እንተለዉ፣ ብዘይካ’ዚ ናይ ኣቶ ናይዝጊ ፍጻሜ፣ ዝተኸሰሰ ካልእ ብወግዒ ዝተገልጸ የለን።
ይህ አይነት ማሽን በፍጥነት መቆጣጠሪያ ውስጥ ነው, በከፍተኛ ፍጥነት መቆጣጠሪያ ሞተር ላይ የተቀመጠው አነስተኛ ሰንሰለት ከትልቅ የብረት ሰንሰለት ይወስድበታል. በዋናነትም እንደ ማሽን መቁረጫዎች, የላይ ነጠብጣብ, የቢሮ ወዘተ እና የመሳሰሉት የአረብ ብረት ማቀነባበሪያዎች ናቸው. የማሽኑ መዋቅር ሙሉ ለሙሉ በመጠበቁ እና ከኃይል-አጥፋ ጥበቃ ጋር በማጣመር ከፍተኛ መጠን, ውበት ቅርፅ እና ደህንነት አላቸው. ለሸክላ ስራ ሂደት, ለኤሌክትሪክ ዩኒት, ለመኪና ግንባታ እና ለሸካራ ጠርሙሶች ተስማሚ ነው. የኋላ ተሽከርካሪዎች የማራገቢያና የመገጣጠም መዋቅር ይቀበላሉ. እና የጀርባው መለኪያ በዲጂታል ሪከርድ Out (DRO) ሊነበብ ይችላል. ስለዚህ የኋላው መለኪያ በፍጥነት ማስተካከልና የመነሻው ስፋት በትክክል ይሆናል.
2) ጭነት-እያንዳንዱን ማጠቢያ ወደ አራቱ ጉድጓዶች ቀስጠው. ከዚያ የ worktable መጠንን ከጫፍ እና አግድም አቀማመጥ ወደ 0.3 / 1000 ሜሜትር ይቀይሩ.
3, እያንዳንዱ የኤሌክትሪክ መሳሪያ አይለቀቅም. ከዚያም የማዞሪያው አቅጣጫ ትክክል መሆኑን ለመፈተሽ ሃይል ያቅርቡ እና የኤሌክትሪክ ሽቦ ማምረት ያድርጉ. ይህ ማሽን ሙሉ በሙሉ ተጠብቆ ስለነበረ, የፊት ተከላካይ መፈታታትና መመሪያው ለሞተር አቅጣጫ ከደረሰው በኋላ ስዕል 5 ጋር ወጥነት እንዳለው ማረጋገጥ አለብዎት.
ሾት ሹት 1 እና ኒውዝ 3 በትንሹ. በመንኮራኩር 5 ሁኔታ ላይ የተጣበቀ ተሽከርካሪ ማንጠልጠያ 5 ቋሚ ነው. የመቁረጃው ውፍረት ይጨምራል; ሾት ሹል እና ሹል 4 ን ትንሽ መቀርቀሪያው (ዋሽንት) በሚነሳበት ጊዜ (3) ጠርሙር የጭረት (3) ጥገና. የመቁረጫው ውፍረት ይቀንሳል. የጠቋሚዎች ቀስትን ማረፊያ ቀን መቁጠርን, ከማንኛውም የጠመንጃ ውፍረት ጋር ከተጣጣመ በኋላ ሁሉንም ጥጥ እና ዊንጮችን ይዝጉ.
ይህ ማሽን በየጊዜው በመደበኛነት የሚስተካከል መሆን ይኖርበታል, በምስሉ 5 ላይ ያለውን ነጥብ 1 እና 2 ሲያደርጉ በሁለቱ ጎኖች ላይ ያለው የደህንነት ጠባቂ መወገድ አለበት. በተፋፈገው ስዕል # 59 እና ክፍል 57 ውስጥ ያለው ክፍል.
የመከላከያ ስርዓቱ ዋናውን ለመቆጣጠር የሚያገለግል ሲሆን "ማስተካከያ" ከማድረጉ በፊት "0" ቦታ መሆን አለበት. ይህም ማለት አንባቢው የታየውን ቁጥር "0" ማለት ሲሆን ከታችኛው ታች ጋር እንዲጣበቅ ማድረግ ነው. ቁጥር ቁጥሩ "0" ካልሆነ የሚከተለው ሊስተካከል ያስፈልጋል: ቋሚ አንባቢው (3) ላይ ያለውን ቦት ይለፉ, ከዚያ ማሽከርከር የሚችለውን ጫፍ "0" ወደ "ቦታ" መዞር እና በመጨረሻው መዞሪያውን ማጠፍ. . የመከላከያ ቦታዎችን ማስተካከል: (1) እጀታዎችን ለመጠገን, ከዚያም የሮክ መያዣ (2) ላይ, የአንባቢውን ዋጋ የአስተማራቸውን ቦታ, እንዲሁም የመነሻውን ስፋት. እባክዎ የአዋሽ መመሪያ የፊት ገጽ 1 2 3 7 ማስተካከያ (1) መያዣውን ለመጠገን.
3, የጠርዙን ሹል አጥር ይንጠለጠሉ. ማንኛውም ጉዳት ወይም ድብድ ወይም ጎይት ካገኙ, እባክዎን የጭቃውን ድፍድ ይለውጡ ወይም አዲስ ብሌን ይቀይሩ. እንዲሁም በጣም ቆርጦ የነበረውን የተበላሸውን እቃ ወይም ቆርቆሮ ቆርቆሮ ቆርጦ ማውጣትን አይቀንሰውም, የመዳሰሻ መስመር, የተበላሸ ጠርዝ እና ወዘተ.
6, በሚሠራበት ጊዜ ያልተለመዱ ሁኔታዎች ቢከሰቱ, ኦፕሬተር ሥራውን በአንድ ጊዜ ማቆም አለበት. ከዚያም ስልኩን ያጥፉ, ምክንያቱን በሙያ ቴክኒሻዊነት አማካይነት ይፈትሹ.
8, የኤሌክትሪክን ስርዓት በየጊዜው መመርመር. የማርሽሩ መቀነስ ሞተር ላይ ፍተሻ እና ጥገና ከተደረገ በኋላ የአሽከርካሪ አቅጣጫውን በጥንቃቄ ይፈትሹ እና ፍጥነቱ ትክክለኛ ናቸው.
በውይይቱ የኦሮሚያ ክልል ፕሬዚዳንት ሽመልስ አብዲሳና የሶማሌ ክልል ምክትል ርዕሰ መስተዳድር ሙስጠፌ መሃመድን ጨምሮ የፌዴራልና የክልሎች የስራ ኃላፊዎች መገኘታቸውን ኢዜአ ዘግቧል።
Next Postየአማራ ብልጽግና አመራሮች መነሻችንም መድረሻችንም የአማራ ክልል ህዝብ ነው ሲሉ የአማራ ክልል ብልጽግና ሀላፊ አቶ አብርሀም አለኸኝ ተናገሩ አሻራ ሚዲያ ጥር፡-17/05/13…
ዶክተር ወርቁ ነጋሽ በኢትዮጵያ ሲቪል ሰርቪስ ዩኒቨርሲቲ የሦስተኛ ዲግሪ ፕሮግራም መምህር እና አማካሪ ናቸው። በአሜሪካን ሀገር በነበራቸዉ ቆይታ በተለያዩ ከፍተኛ ዩኒቨርሲቲዎች ስድስት ያክል ዲግሪዎችን አግኝተዋል። ስመጥር በሆኑ ዩኒቨርሲቲዎች አስተምረዋል፤ ብዙ የሥራ ልምድም አላቸዉ። እናም በወቅታዊ ሀገራዊ ጉዳይ ላይ ቆይታ አድርገናል፡፡
የኢትዮጵያ የፖለቲካ ሥርዓት እና የሕዝብ እንቅስቃሴ ወቅታዊ ሁኔታዉን ዶክተር ወርቁ ነጋሽ ሲገልጹት ፖለቲካዉ የሕዝቡን ትኩረት እንደሳበ እና አብዛኛዉ ሰዉ ጊዜዉን የሚያጠፋበት ጉዳይ ሆኗል፡፡ ዘመኑ ‹‹የእኛ›› ሳይሆን ‹‹እኔ›› በሚል የዘረኝነት አመለካከት እንደተዋጀ እና የኢትዮጵያ ሕዝብ ጭንቀቱ ከቀን ቀን ከፍ እያለ እንደሄደ የገለፁት ዶክተር ወርቁ ሕዝቡ እፎይ ብሎ የሚተኛበት ዘመን ይናፍቀኛል ብለዋል። ችግሩን ያመጣው ብዙ ያልታሰበ የመንግሥት ፖሊሲ እንደሆነም ይገልጻሉ ምሁሩ። በኢትዮጵያ ሲካሄድ የቆየው የፖለቲካ ሥርዓት የኢትዮጵያን ብቻ ሳይሆን የአፍሪካን ማንነት ጭምር ያፈነ ነበርም ብለዋል።
ነታቸውን አልተረዱትም፤ ፖለቲካ ምን እንደሆነም አላወቁም፤ የፖለቲካ ሥራ የሚሠራ ሰው መነሻውም መድረሻውም ሕዝብን ማገልገል ነው” ብለዋል፡፡ አንድ ሰው ወደ ፖለቲካ ሲገባ ሕዝብን ሊያገለግል ሲያስብ መሆን እንዳለበት የሚገልጹት ምሁሩ የኢትዮጵያ ፖለቲከኞች ግን “ሕዝብን እያገለገላችሁ ነው?” ተብለው ቢጠየቁ መልስ የላቸውም ብለዋል። እንደ ምሁሩ ማብራሪያ አሁን ያሉት ፖለቲከኞች በተፈጥሯቸው ክፉዎች ሆነው ሳይሆን ቀደም ሲል የተቃኙበት ቅኝት ግራ ቅኝት ስለሆነ ነው።
ከዚህ ቀደም ፖለቲካው በቀኝ ተቃኝቶ ቢሆን ኖሮ ሕዝብን የሚጠቅም ይሆን ነበር። የግራው ቅኝት የዳበረው ሕዝቡ ያልተማረ በመሆኑ እና መብቱን ማጣጣም ስላልቻለ ነው። በኢትዮጵያ የነበረው አሁንም ያልፀዳው የፖለቲካ ሥርዓት በምዕራቡ ዓለም ቢሆን ኖሮ መንግሥት ከዙፋኑ አንድም ቀን ማደር አይቻለውም ነበር። መንግሥት በሕዝብ ካልተገታ ወደ ራሱ ፍላጎት መሄዱ አይቀሬ ነው፡፡ ሕዝቡ ሲበስል እና ሲማር የምንፈልገው ለውጥ እና የምናስባት ኢትዮጵያ ትመጣለች።
ወደ ኋላ መለስ ብለዉ ከኃይለሥላሴ እና ከደርግ ሥርዓት ጋር ያነጻጽራሉ፤ እናም ‹‹የአሁኑ የከፋ ዘመን እንደሆነ ይሰማኛል›› ባይ ናቸዉ። ምክንያታቸዉን ሲገልጹ ኢትዮጵያ የምትታወቀው የእኛ በሚል እንጂ የእኔ በሚል ትርክት አይደለም። አሁን የእኛ ጠፍቶ የእኔ ስለነገሠ ዘመኑን የከፋ እንዲሆን አድርጎታል። የእኛ የሚለው የኢትዮጵያ ታላቅ መገለጫ እና ታሪካችን እየጠፋ ነው፡፡ ያን መመለስ መቻል እንዳለብን ይገልጻሉ፡፡
‹‹ቀደም ባለው ጊዜ ለሥራም ሆነ ለትምህርት ወደ ውጭ የሚሄዱ ኢትዮጵያውን ወደ ሀገራቸው የሚመለሱበት ጊዜ እየረዘመባቸው በስስት ይጠብቁ ነበር፤ የአሁኑ ትውልድ ግን ወደ ውጭ ለመውጣት ያለውን አማራጭ የሚጠቀም ኢትዮጵያን ያልናፈቀ ነው›› ብለዋል። በቋንቋ፣ በሃይማኖት እና በብሔር መከፋፈል እና መቃኘት ለኢትዮጵያ ስጋት እንደሚሆንም ተናግረዋል። ይሁን እንጅ አደገኝነቱን አውቆ ወጣቱ ታግሎ ለውጥ አምጥቷል። አሁንም ግን የለውጡ ባለቤት ለሀገር አንድነት መሥራት እንዳለበት ዶክተሩ መክረዋል። “ጎርፍ ከጠብታ ይጀምራል” ያሉት ዶክተር ወርቁ “እኔ ጥቂት ጠብታዎች ለሀገሬ ልሰጥ ነው ወደሀገሬ የመጣሁት፤ ሌላውም የአቅሙን ጠብ በማድረግ ኢትዮጵያን ወደ ልዕልና መውሰድ መቻል አለበት” ብለዋል። የተሰጠ ሳይሆን የሰጠ እንደሚደሰት የገለጹጽ ዶክተር ወርቁ ሁሉም ኢትዮጵያዊ ያለውን መልካም ነገር መስጠት እንዳለበት አሳስበዋል። አሁን ያለው መሪ በእኔ እምነት ጥሩ ነው። ነገር ግን ከታች ያሉት እያገዙት እና የሚገባውን ነገር አልሰጡትም ብለዋል። ወጣቶች ‹‹የእኔ ነው›› የሚለውን ትተው ‹‹የእኛ ነው›› በሚለው ታላቅ ታሪክ መጠመድ እንዳለባቸዉ እና ኢትዮጵያ የእኛ ናት ብቻ ሳይሆን አፍሪካ፣ ዓለምም የኛ ነዉ ወደሚል አስተሳስብ ማደግ እንዳለበት ይመክራሉ።
በአለፉት ሦስት ዓመታት ወጣቱ ያደረገው ትግል ዓድዋ ላይ እንደተፈፀመው ገድል ነው ሲሉ የሚያወድሱት ዶክተር ወርቁ ለዓመታት የተበላው መርዝ ሲያም ቆይቶ እየለቀቀ ያለበት ዘመን እንደሆነም ይገልጻሉ። ‹‹ኢትዮጵያ የፈተና ዘመን ላይ ናት፤ መጥፎ ዘር በቅሎ እየታረመ ነው። አረሙም በአንድ ጊዜ አይጠራም›› ነው ያሉት። ሕዝቡ ማስተዋል እንደጀመረ የተናገሩት ምሁሩ መንግሥት አያያዙን ማሳመር እንደሚገባው መክረዋል።
‹‹ኢትዮጵያ የተጋረጠባትን ፈተና የምትሻገርበት ዘመን ላይ ናት፣መፃኢ ዕድሏ ብሩህ ነው›› ሲሉም ተስፋቸውን ገልፀዋል። የኢትዮጵያ መፃኢ እድል ሲስተካከል የአፍሪካ ዕድልም አብሮ ይስተካከላል። ምክንያቱም ኢትዮጵያ ለአፍሪካውያን መሠረት እና ተስፋ ስለሆነች ነው። ወጣቱ ኢትዮጵያን አንድ አድርጎ የአፍሪካን ተስፋ የማለምለም አደራ እንዳለበትም ዶክተር ወርቁ አሳስበዋል።
በትግራይ ክልል በአይነቱ ልዩ የሆነ ነዳጅ መኖሩ በጥናት መረጋገጡን የክልሉ ምክትል ርዕሰ መስተዳድር ዶክተር ደብረጺዮን ገብረሚካኤል ገለጹ። ዶክተር ደብረፂዮን ይህንን...
በባህርዳር አንድ የፌድራል ፖሊስ አባል በመንግስት ሚድያ 12 ሰዎች በሌሎች ዘገባዎች እስከ 18 ሰው ግንቦት 4/2005ዓም መፍጀቱ ይታወቃል።የግድያው ምክንያት በደንብ አልተብራራም።''ከፍቅረኛው ጋር በነበረው ጥል ነው'' የተባለው ብቻ ምክንያት ነው እንዳይባል በመንገድ ላይ ሲሄድ የነበረን ሰው፣መብራት በርቶበት ያገኘው ቤት ውስጥ ያሉ ነዋሪዎችን፣በአውቶቡስ ከጎንደር አቅጣጫ የመጡ የነበሩ መንገደኞችን አስወርዶ ወዘተ ነው ድርጊቱን የፈፀመው።
እንደ ክልሉ የፖሊስ ኮሚሽነር አነጋገር (ለኢሳት በግንቦት 6/2005 በሰጡት ቃለ ምልልስ) ግለሰቡ በባህርዳር አካባቢ የሰራው ለ አራት አመታት ነው።አራት አመት ሲኖር ከሕዝቡ ጋር የደስታም ሆነ ክፉ ጊዜ አሳልፏል።
ወዳጅ የሚሉትስ? የሚሉትና ተመሳሳይ ጥያቄዎች መመለስ አለባቸው።አለበለዝያ ነገስ ቢሆን የህዝቡ ዋስትና ምንድንነው? ግለሰቡ በሽተኛ እንደሆነ የተነገረ ነገር የለም።የኔ ሰው ገብሬ እራሱን ሲያጠፋ በሽተኛ ነው ተባለ።ጤነኛነቱን አረጋግጫለሁ ብሎ ክላሽ መንግስት ያስታጠቀው ገዳይ ፖሊስ ግን ሕዝብ ፈጀ። ለምን? አሰልጣኙም የስልጠና ማንዋሉም አስተማሪውም መፈተሽ አለበት።ጥልቅ ምርመራ ያስፈልገዋል። አሁንም ''ለምን ገደልከን?'' የሚለው የሰማዕታት ድምፅ ይጮሃልና።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንቸስኮስ 42 ሚልዮን ተከታዮች ባሉት @Pontifex በተሰኘው የቲውተር ገጻቸው ላይ በነሐሴ 01/2010 ዓ.ም ባስተላለፉት መልእክት እንደ ገለጹት “ኢየሱስ በፍቅር የተሞላው የእግዚኣብሔር ፊት መገለጫ ነው” ማለታቸው ተገልጹዋል።
ጉዳያችን ሚድያ፣ኮሚንኬሽን እና ምክር አገልግሎት Gudayachn Multimedia, Communication and Consultant Organization: ሰበር ዜና - ዶ/ር ብርሃኑ ነጋ ''የአርበኞች-ግንቦት 7'' ሊቀ መንበር ሕዝቡ ዳግም እንዳይታለል የምርጫ ካርዱን ቀዶ በመጣል ለለውጥ ያለውን ቁርጠኘነት እንዲያሳይ የሚገልፅ መልዕክት አስተላለፉ።(የጉዳያችን ጡመራ መንደርደርያ ሃሳብ እና የመልዕክታቸው ሙሉ ፅሁፍ ተያይዟል)
ሰበር ዜና - ዶ/ር ብርሃኑ ነጋ ''የአርበኞች-ግንቦት 7'' ሊቀ መንበር ሕዝቡ ዳግም እንዳይታለል የምርጫ ካርዱን ቀዶ በመጣል ለለውጥ ያለውን ቁርጠኘነት እንዲያሳይ የሚገልፅ መልዕክት አስተላለፉ።(የጉዳያችን ጡመራ መንደርደርያ ሃሳብ እና የመልዕክታቸው ሙሉ ፅሁፍ ተያይዟል)
የኢትዮጵያ ሕዝብ ለዲሞክራሲ አሰራር፣ሕግን እና ስርዓትን ለማክበር ብቃት እና ዝግጁነት ያለው መሆኑን በተደጋጋሚ ቢያሳይም በጠበንጃ ኃይል ስልጣን ላይ የተፈናጠጠው ወያኔ/ኢህአዴግ ዛሬም ሕዝቡን ማሸበሩን ቀጥሏል።የሚቀናቀኗቸውን ተቃዋሚዎች በሙሉ በአሸባሪነት በይፋ ሲኮንን ከመክረሙም በላይ ትናንት ሐሙስ የታየው ክስተት ደግሞ ከምርጫው በኃላ ምን እንደሚደረግ በይበልጥ ግልፅ ሆኗል።ሐሙስ ግንቦት 13/2007 ዓም ስርዓቱ በአዲስ አበባ የሰበሰባቸው የጥቃቅን እና የኮብል ስቶን ሰራተኞች እንዲሁም የስርዓቱ የጥቅም ተጋሪዎችን ሰብስቦ ያሳየው ትዕይንት የጦርነት ትዕይንት ሲሆን ወጣቶች ክላሽ ይዘው ሲገሉ እና ሲሮጡ የሚያሳይ ትዕይንት በአዲስ አበባ ስታድዮም መሃል ሜዳ ላይ ሲተወን ሕዝብ ተመልክቶ አዝኗል።
ይህ የሚያሳየው ምርጫ በዘመነ ወያኔ ፈፅሞ የሰላማዊ የስልጣን መሸጋገርያ እንደማይሆን ነው።ይህንኑ ጉዳይ በዕለቱ ባለ 99.6% የይስሙላ ምክር ቤት ቀርበው የተናገሩት አቶ ኃይለ ማርያም ከምርጫ በኃላ ስለሚሰሩት የቂም ተግባር በግልፅ አስቀምጠዋል።ለእዚህም ማስረጃው ሌላው ቀርቶ ባለፈው ሳምንት ከውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ ጋር የተከራከሩትን የመድረኩ ዶ/ር መራራን ''ስርዓቱ በአድልዎ የማይሰራ ቢሆን የጤና ባለሙያው ዶ/ር ቴዎድሮስ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ውስጥ ምን ይሰራል?'' የሚለውን የክርክር ሃሳብ ላይ ሳይቀር ስርዓቱ ቂም የያዘ እና ለበቀል እየተዘጋጀ መሆኑን በሚገልፅ መልኩ አቶ ኃይለማርያም ''አንዳንድ ተቃዋሚዎች በምርጫ ክርክሩ ወቅት ባለስልጣናትን መስደብ በመቻላቸው እንዳይኩራሩ'' የሚል መልዕክት ማስተላለፋቸው ክርክሩን በእራሱ ''በስድብነት'' መመዝገባቸው እና ለበቀል እየተዘጋጁ መሆናቸውን ለኢትዮጵያ ሕዝብ በግልፅ አስታውቀዋል።
ባለፉት 24 ዓመታት ውስጥ ለምንም ነገር መታመን ያልቻለው በጎጥ ላይ የተመሰረተው ስርዓት ያለፈ የቆሸሸ ታሪኩን ተመልክተን የዶ/ር ብርሃኑ ነጋ መግለጫ ስናነብ ምን ያህል ትክክለኛ እና ኢትዮጵያውያን ካለ ምንም ቅድመ ሁኔታ ነፃነታቸውን ለመቀዳጀት መቁረጣቸውን የሚያሳዩበት ታሪካዊ አጋጣሚ በውሸት ምርጫ ላይ ባለመሳተፍ የመጀመርያ እርምጃ መሆን እንዳለበት ህሊናውን የማይደልል ሰው ሁሉ የሚረዳው እውነት ነው። የመልዕክቱን ሙሉ ቃል ከእዚህ በታች ይመልከቱ።ፅሁፉን ከዶ/ር ታደሰ ብሩ ገፅ ላይ የተወሰደ ነው።
አገራችን የምትገኝበትን አስጨናቂ ሁኔታ ሁላችንም እንረዳለን። የህወሓት/ኢሕአዴግ ፋሽስቶች ቡድን እየገረፈ፣ እያሰረና እየገደለ በካርዳችሁ መርጣችሁ የምርጫ ድግሴን ካላሞቃችሁልኝ እያለ ነው። እንኳንስ ዛሬ ታዛቢ በሌለበት፤ ታዛቢ እያለም እንኳን ወያኔ የሕዝብን ድምጽ በትክክል ቆጥሮ አያውቅም። ወያኔ ለሕዝብ ድምጽ ምንም ደንታ የሌለው የኋላቀር ወሮበሎች ቡድን ነው::
ለስንት አስርት ዓመታት ለወያኔ ባርነት እንገብራለን？ ለሀያ አስምስት ዓመታት ተገዛን፣ ተገደልን፣ ተቀጠቀጥን፣ ታሰርን፣ ተሰቃየን፣ ልጆቻችን በአገራቸው ተስፋ ቆርጠው ሲሰደዱ በበረሀ ንዳድ አለቁ፤ በባህር ሰጥመው ቀሩ፤ በባዕዳን አረመኔዎች እንደከብት ታረዱ፤ ቤንዚን ተርከፍክፎባቸው ተቃጠሉ። ሀይማኖታችን ተዋረደ፤ ባህላችን ረከሰ፤ ታሪካችን ተናቀ። በልማት ስም ወልደን ከከበድንበት ተፈናቀልን፤ አገራችን አደገች እያለ ሕዝብ በኑሮ ውድነት ተሰቃየ። በልቶ ማደር ብርቅ ነው። እንደሙጫ የሚያጣብቀንን ማኅበረሰባዊ ትስስር በስልጣን ለመቆየትና ኅብረተሰቡን ለመዝረፍ ሲል ሆን ብሎ እያፈራረሰው ነው:: ይኽ ሁሉ አይበቃንምን？ ይኸ ሁሉ አይመረንምን？
ወላጆቼ፣ እህት ወንድሞቼ！ውርደት ይብቃን። የተረገጥንና የተገደልን አንሶን ፍጹም ማንንም ሊያሞኝ በማይችል የለበጣ ምርጫ ወደን የተረገጥን፤ ፈልገን የተገዛን ለማስመሰል ወያኔ የሚያደርገውን ሩጫ እናክሽፈው:: ከፊታችን ያለውን ምርጫ ባለመሳተፍ ምሬታችንን እንግለጽ።
ዛሬ በግሌ እና በአርበኞች ግንቦት 7፡ የአንድነትና የዲሞክራሲ ንቅናቄ ስም ጥሪዬን አቀርባለሁ። በዚህ ምርጫ አትሳተፉ። የምርጫ ካርዳችሁን ቀዳችሁ ጣሉት። እናምርር። ካላመረርን ለውጥ ሊመጣ አይችልም። ይልቅስ ለማይቀረው የመጨረሻው ትግል ራሳችንን እናዘጋጅ::
አርበኞች ግንቦት 7፣ ከትግራይ፣ ከኦሮሞ፣ ከአፋር፣ ከኦጋዴን፣ ከጋምቤላ፣ ከቤሻንጉል ድርጅቶች ጋር ትብብር በመፍጠር የአገር አድን ኃይል በመገንባት ላይ ነው። እኛ ልጆችህ በብሔርም ሆነ በሀይማኖት አንከፋፈልም። ከትግራይ እስከ ኦጋዴን፤ ከአፋር እስከ ጋምቤላ ሁሉንም የኢትዮጵያ ማኅበረሰብ ያካተተ ስብስብ ፈጥረን በኅብረት አገዛዙን እየታገልን ነው። ይህ ትግል ግን የኢትዮጵያ ሕዝብ ሁሉ ትግል ነው። የትግሉም ባለቤት የኢትዮጵያ ሕዝብ በሙሉ ነው። ክርስቲያን ሙስሊም፤ ወንድ ሴት፤ ወጣት አረጋዊ ሳንል፤ በብሔርም ሆና በቋንቋ ሳንከፋፈል ሁላችንም ይህን አስከፊ ሥርዓት በቃህ እንበለው።
እናንተ የሕዝብ አካላት ናችሁ። በወገኖቻችሁ ላይ አትተኩሱ። ይልቁንስ አፈሙዛችሁን አገራችንን ለውርደት በዳረገውና በሙስና በተጨማለቀው ዘራፊው የህወሓት አገዛዝ ላይ አዙሩት። ታሪካችሁን ከምታበላሹ፤ ታሪክ ሥሩ። ለራሳችሁ፣ ለቤተሰቦቻችሁ፣ ለልጆቻችሁ እና ለሕዝብ የሚጠቅም አገርና መንግሥት እንዲኖረን የእናንተ የግልም ሆነ የጋራ ተነሳሽነት ወሳኝ ነው። ወያኔ ህዝቡን የሚዘርፈው በእናንተ ትከሻ ላይ ቆሞ እንደሆነ ላንዳፍታም አትርሱት:: እንደመላው ህብረተሰብ እናንተም በነጻነትና በኩራት የምትኖሩበት ሀገር እንደምትሹ አልጠራጠርም:: ስለዚህም ይህን የህወሓት የውሸት ምርጫ ተቃወሙ። ዛሬውኑ ነፃነትና ፍትህ ከጠማው ወገናችሁ ጎን ቁሙ።
የኢትዮጵያ ወጣቶች፤ ትግላችን እስከ ነፃነት ድረስ ይቀጥላል። ነፃነታችንን በእርግጠኝነት በትግላችን እንቀዳጃለን። የምትወዷት፣ የምትኮሩባት አገር - ኢትዮጵያ - ትኖረናለች። ለዚህ ግን ዛሬ ተደራጅተን፣ ፀንተን መታገል የሁላችንም ኃላፊነት ነው። ዛሬ ሁላችንም በፍላጎትና በመንፈስ የተገናኘን ነንና ሁሉም በያለበት ትግሉን ያጧጡፍ። ውጤቱ ቀድሞ በታወቀው በዚህ ምርጫ አለመሳተፍ ለትግሉ ያለንን ቁርጠኝነት ማሳያ ነውና ለውሸት ምርጫ ያለን የመረረ ተቃውሞ በምርጫው ባለመሳተፍ እናሳይ።
ወይ መታደል? እኛም እድለኞች ነን አንተ ዋርካ ላይ በመሳተፍህ አንተም እድለኛ ነህ የዚህ አይነት ታለንት ስላለህ:: እድል ውነትም እድል ልበል እንጂ ሌላ ምን እላለሁ!!
ከተጻፈው ውጪ ብዙ ለመረዳት የሞከርክ መሰለኝ:: ወይስ ይሄ 'reading between the lines' የሚሉት ነገር ይሆን? እንደኔ እንደኔ ግን አንተ ካልከው ውስጥ አንዳንዱ ነገር 'between the lines' አይደለም ከመጽሀፉ በስተጀርባ መኖሩን እርግጠኛ አይደለሁም ..... ም ነ ው ያስባለኝም ይኸው ነው ሌላ አይደለም ...... ያዙኝ ልቀቁኝ?! ... አረ በናትህ!!::
የኔ ነገር jul ተጽፎ sep ነው የማየው ወይ ጉድ! የነጋብሽ እንደማትለኝ ነው መቼም! እረ አይገባም እኔኮ ያንን ያህል አላዘንኩብህም ደሞ ለዛውም ባንተ? እንዴት መጨከን እችላለሁ? አይዞህ እድልዮ ስቀልድ ነው እሺ:: የግጥምህ ነገር ግን በማይችል አንደበቴ እንዴት ላድንቅህ እንጂ ብዙ እል ነበር::
እድል wrote: አዝኛለሁ ግን በሌላ ሳይሆን ያ የዘባረቅኩት ነገር ያንቺን ምቾት በመቀነሱ ብቻ እንጂ! የሞከርኩት ዋርካ ውስጥ በታዘብኩት ነገር ላይ ተመርኩዤ ትንሽ ፈጠራ ነገርም ኖሮት የተሰማኝን ለማሳየት ነበር... ድንገት የሚያዝናና ሊሆንም ይችላል ብዬ ማለት ነው ... የናንተን ስም የጠቀስኩትም እንደቃለ ጉባኤ የተናገራችሁትን verbatim ለማስቀመጥ ሳይሆን ..በቃ ብዙ ጊዜ በተለያየ አርዕስት ላይ ምክራችሁ ሲጠየቅ ስላየሁ ብቻ ነው ....አሊያማ የሌላም ሰው ስም ላነሳ ሁሉ እችል ነበር (ማለቴ ማንም ሊሆን ይችላል ዋርካን የሚያዘወትር እስከሆነ)... እናም ደግሞ በዚያ አይነት አርዕስት ላይ እጅሽን እንደማታስገቢ አውቃለሁ ... በደንብ ካየሽው እንዲያው ስለጥያቄው መነሳት እንጂ ስለናንተ አስተያየት መስጠት እኮ ምንም አላልኩም...
ውይ ደብዚዮ አፈር በበላሁ ነው የምትይው ስትደነግጪ እኔ ልብላልሽና! አይዞሽ እኔኮ ያንን ይህል አላዘንኩም! እኔ እህትች ደሞ የሰው ምክር እሰማለሁ! ሰው ለመቀየም የሚጨክን ሆድ የለኝም ስለዚህ አንጣላብሽ እኔና እድልዮ አይዞሸ!
ሞኒዮ ወዳጄ! የምወድሽ ልጅ! ሰሞኑን ጥፍት ብለሽ በጣም ናፍቀሽኛል በነገራችን ላይ!!! እንዳው ደብዚ እንዳለችው ይሆን እንዴ? እኔ እህትሽ ለሚዜነት አለሁ አንቺ ብቻ አትጥፊ!!!
በጣም ይቅርታ የኔ ነገር ሁሌ አርስት ቀየርሽ እየተባልኩ መወቀስ ነው ስራዮ:: ለማንኛውም ያንተ ግጥም ይቀጥል እኔም ጨርሻለሁ ካሁን በኃላ አረብሽም እንዳው ወዳጆቼን ስላየሁ ነው::
ከባድ የነዳጅ ዘይቶች ፣ የቆሻሻ ዘይቶች ወይም የእንስሳት ስብ ሊሻሻሉ የሚችሉ ጥቅጥቅ ያሉ እና ጥቃቅን ነዳጆች ናቸው ፡፡ እነዚህን ነዳጆች በ emulsion ውስጥ በውኃ ማቃጠል የእሳቱን ነበልባል ርዝመት እና በተለይም ከተጣራ ነዳጅ ጋር ሲነፃፀር ጠንካራ የካርቦን ቅሪቶች (ቅንጣቶች) መፈጠርን ይቀንሰዋል ፡፡
ከዚያ ይህ የግለሰብ ነጠብጣብ ሞዴል ጥቃቅን ፍንዳታ ክስተት ከግምት ውስጥ በማስገባት በሚረጭ የማቃጠያ አምሳያ ውስጥ ተካትቷል-ውጤቶቹ የተገኘውን ነበልባል (~ 150 ኪ.ወ.) ከነዳጅ ከነዳጅ እና ያለመቀላቀል ለማነፃፀር ያስችሉታል ፡፡ ይህ የሙቀት መስኮች እና የእሳት ነበልባል ርዝመቶች በስነ-ጽሁፍ ውስጥ በሙከራ ጥናቶች ውስጥ የተመለከቱትን አዝማሚያዎች በጥራት ያረጋግጣሉ ፡፡ በመጨረሻም በመጠነኛ ኃይል (~ 200 kW) የኢንዱስትሪ ቦይለር ላይ የሙከራ ዘመቻ በከባድ ነዳጅ ዘይት ውስጥ የውሃ እሚትን በመጠቀም በካይ ልቀቶች ውስጥ ሊባዛ የሚችል ጠብታ (ከ 30 እስከ 35%) ለመለካት ያደርገዋል ፡፡ ንጹህ ከባድ ነዳጅ ዘይት. ከሚለቀቁት ቅንጣቶች መካከል ቅንጣት መጠን ስርጭት ያለው መለካት የሚቻል አንድ ማይክሮ ፍንዳታ አመላካች ለማቅረብ ያደርገዋል.
እቲ ክሳብ 31 ጥሪ 2020 ንዝነበረ ብዝሒ ዝገልጽ ጸብጻብ ናይቲ ኣህጉራዊ ትካል ከምዘመልክቶ፣ መብዛሕቶም ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ከተማ ጁባ ዝነብሩ ክኾኑ እንከለዉ 10ታት ድማ ኣብ ማካፓንዱ ከምዝርከቡ ይጠቕስ።
ኣብ ደቡብ ሱዳን፣ ኣብ ንግድን ወፍርን ዝተዋፈሩ ዕዉታት ኤርትራ ከምዝለዉ ዝፍለጥ ኮይኑ፣ ብዙሓት ካብኣቶም፣ ካብ ኤርትራ ተሰዲዶም ኣብ ኡጋንዳን ደቡብ ሱዳንን ዑቕባ ዝተዋህቦም’ዮም።
እቲ ኣብ መዓስከር ለሞንየ ዝርከብ ሰራዊት ኣመሪካ፣ ብዘይካ’ቲ ንልዕሊ 1 ሽሕ ዜጋታት ጅቡቲ ናይ ስራሕ ዕድል ምፍጣሩ፣ ዓመታዊ’ውን ኣስታት 10 ሚልዮን ዶላር ዝግመት፣ ዘቤታዊ ነገራት ይሽምት።
ፈጻሚ ጉዳያት ኤምባሲ ኣመሪካ ኣብ ጅቡቲ፣ ጀይ ኣለክሳንደር ሃሚልተን ኣብቲ ኣጋጣሚ ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፣ ካብ 2015 ኣትሒዙ፣ ሓያሎ ኩባንያት ጅቡቲ ኣብቲ መዓስከር 10ታት ሚልዮናት ዶላር ዝግመት ውዕላት ስራሕ ክወሃበን እንከሎ፣ ኣብ 2016 ድማ ብሓፈሻ፣ ኣመሪካ ልዕሊ 200 ሚልዮን ዶላር ኣብ ቁጠባ ጅቡቲ ኣበርክቶ ከምዝገበረት ኣፍሊጡ። እዚ ድማ 14% ካብ ሓፈሻዊ እቶት እታ ሃገር ምዃኑ ኣስሚርሉ።
የኢሕአዴግ አባላት ዓይናቸውን በጨው አጥበው ሚዲያ ላይ ቀርበው እኛ ባንገባ ኢትዮጵያ ልትፈራርስ ተቃርባ ነበር ብለው እንደሚናገሩ በቅርቡ በፓርቲያቸው አስገዳጅነት – The Black Lion
ኢሕአዴግ ብዙ እውነት ያልሆኑ ነገሮችን ለአዲሱ ትውልድ ስለነገረ በጊዜው የነበርን ሰዎች እውነቱን ተናግረን ወጣቱ በሐሰተኛ ወሬ ውዥንብር ውስጥ እንዳይገባና እንዲያገናዝብ ልንረዳው ይገባል፡፡ አውራ የሆነው የሐሰት ወሬ ደግሞ ደግሞ ከሃያ ሰባት ዓመት በፊት ኢሕአዴግ ኢትዮጵያን ባይቆጣጠር ኖሮ አገሪቱ በብሔረሰብ ብጥብጥ ልትፈራርስ ተቃርባ ነበር የሚለው ነው፡፡ የኢሕአዴግ አባላት ዓይናቸውን በጨው አጥበው ሚዲያ ላይ ቀርበው እኛ ባንገባ ኢትዮጵያ ልትፈራርስ ተቃርባ ነበር ብለው እንደሚናገሩ በቅርቡ በፓርቲያቸው አስገዳጅነት ከፌዴሬሽን ምክር ቤት ሰብሳቢነትና ከሚኒስትርነት ቁልቁል ወርደው አምባሳደር ሆነው ወደሚጠሉት ኒዮ-ሊብራሎች አገር ኑሮን ለመጋራት ሊሄዱ እንደተነሱ ለ‹ኢ ኤን ኤን› ጋዜጠኛ ቃለ ምልልስ ከተናገሩት ከአቶ ካሳ ተክለብርሃን አንደበት ነው የሰማሁት፡፡
ከ1950ዎቹ በፊት ስለነበረው በዓይን አይቼ ስለማላውቅ ከዚያ በኋላ በተወለድኩበት ከፋ ጠቅላይ ግዛት የማውቀውን እጽፋለሁ፡፡ የዚያን ዘመን ኢትዮጵያ በባላባታዊ የኢኮኖሚ ሥርዓት የምትተዳደር መሆኑን እና ባላባቶቹ ተወላጆቹ ነበሩ ወይንስ መጤዎች ለሚለው ጥያቄ መልስ መስጠት የኢሕአዴግን በሬ-ወለደ የፈጠራ ወሬ ያከሽፋል ብዬ አምናለሁ፡፡ ከፋ ጠቅላይ ግዛት የዛሬን ሁለት ክልሎች ከደቡብ ከዳውሮ እስከ ከፋና ማጂን፣ በሰሜን የምን፣ ከአሮሚያ የጂማ አውራጃን፣ ያካለለ ነበር በ1950ዎቹ የጠቅላይ ግዛቱ ዋናው ባለሥልጣን የንጉሠ ነገሥቱ እንደራሴ የነበሩት የኦሮሞ ተወላጅ የሆኑት ደጃዝማች ክፍሌ ዳዲ ነበሩ፡፡ በ1960ዎቹ ደግሞ አማራው ደጃዝማች ፀሐዩ ዕንቁሥላሴ ተተኩ፡፡ የጠቅላይ ግዛቱ ዋና ከተማ የነበረችውን የጂማ አውራጃን ከነ ወረዳዎቿ በበላይነት ያስተዳደሩት የአባ ጂፋር ልጅ ደጃዝማች አባ ጀበል አባ ጂፋር ነበሩ፡፡ በወረዳ አስተዳዳሪነትና በልዩ ልዩ የመንግሥት አካላት ውስጥ በአብዛኛው የአማራ ተወላጅ የሆኑ ማንበብና መጻፍ የሚችሉ ሰዎች ነበሩ፡፡ ከምስለኔ ወይም ምክትል ወረዳ አስተዳዳሪነት ጀምሮ ወደታች እስከ አጥቢያና መንደር መሪዎች የነበሩት የአካባቢው ተወላጆች ባላባቶችና በጂማ አውራጃ ኦሮሞዎች ነበሩ፡፡ የሥልጣን ምንጭ ወደላይ ማንበብና መጻፍ ዕውቀት ሲሆን ወደታች የአካባቢ ተወላጅነትና ባላባትነት ነበር፡፡
የጭቆና ዋናው ምንጭ የሆነው የመሬት ሥሪት የሚተዳደረው በየአካባቢዎቹ ባላባቶች ቢሆንም ግብረጠል እየተባለ ግብር ያልተከፈለበትን ሰፋፊ መሬት ከመንግሥት በግዢና በስጦታ እየወሰዱ የአካባቢው ተወላጅ ያልሆኑ ሰዎች ሰፋፊ መሬት ይዘው ነበር፡፡ ደርግ ሥልጣን እንደያዘ የመሬት ይዞታውን ጉዳይ ቢፈታውም የመንግሥት መሥሪያ ቤቶች አስተዳደሩ በማንበብና በመጻፍ ችሎታ ላይ ስለሚመሠረት ቅድሚያ ያገኙት ፊደል የቆጠሩት ከየትም ቦታ የመጡ የአካባቢው ተወላጅ ያልሆኑ ኢትዮጵያውያን ነበሩ፡፡ ስለዚህ ደርግ ሁኔታውን ለመለወጥ የወሰደው እርምጀ የጎልማሶች ትምህርትን እና መሠረተ ትምህርትን አስፋፍቶ የአካባቢው ተወላጆች የመንግሥት መሥሪያ ቤቶች ባለሥልጣን እንዲሆኑ ነበር፡፡ ለዚህ ሥራውም ከዩኔስኮ ሽልማት አግኝቷል፡፡
የሁለተኛ ደረጃ ተማሪ ከነበርኩበት ከ1960 ጀምሮ የዩኒቨርሲቲ ተማሪዎችን አመጽ በመደገፍ የትግል አጋር ብንሆንም ትምህርቴን እስከመሰዋት የተማሪዎች ትግል እንቅስቃሴ አካል የሆንኩት ቀዳማዊ ኃይለሥላሴ ዩኒቨርሲቲ ከገባሁበት ከ1964 ጀምሮ ነው፡፡ ውስጥ ውስጡን ማርክሲዝምን ሌኒኒዝምን ያነቡ የነበሩት መሪዎቻችን እነ ዋለልኝ መኮንን ዓላማቸው ለብዙሃኑ የዩኒቨርሲቲው ተማሪ ምሥጢር ቢሆንም መላውን ተማሪ በአንድ ዓላማ ያሰባሰበው ከላይ የገለጽኩት የመንግሥት መሥሪያ ቤቶች ሥልጣን በጥቂት የሸዋ መኳንንት መያዙ እና መሬት በባላባቶች መያዙ ነበር እንጂ የብሔረሰብ ጭቆና ጥያቄ አልነበረም፡፡
ከ1964 እስከ 1967 በዩኒቨርሲቲው ውስጥ ገባ ወጣ እያልኩ ቆይቼ ሶቭየት ኅብረት ትምህርቴን ለመከታተል የሄድኩት በ1970 ነበር፡፡ እዚያ በነበረው የተማሪዎች እንቅስቃሴ ጥቂት መንግሥትን የሚደግፉ ተማሪዎች በመላው ኢትዮጵያ ሶሻሊስት ንቅናቄ (መኢሶን) ዙሪያ የተሰባሰቡ ሲሆን ከዘጠና በመቶ በላይ የሆነው ተማሪ የኢትዮጵያ ሕዝብ አብዮታዊ ፓርቲን (ኢሕአፓን) በሚደግፈው በአውሮፓ የኢትዮጵያ ተማሪዎች ማኅበር ጥላ ሥር የተሰባሰበ ነበር፡፡ በ1970 አጋማሽ ላይ ግን አንድ እንግዳ ነገረ ተከሰተ፡፡ በአውሮፓ የኢትዮጵያ ተማሪዎች ማኅበር አባል የነበሩት የትግራይ ተወላጆች የራሳችንን ማኅበር አቋቁመናል ብለው ከማኅበሩ ስብሰባ መቅረታቸው ነበር፡፡ ከዚያ በፊትና እስከ 1983 ኢትዮጵያ ውስጥ የመደብ ጥያቄ እንጂ እዚህ ግባ የሚባል የብሔረሰብ ትግል እንዳልነበረ ኮሎኔል መንግሥቱ በ1982 ከኢሕአዴግ ጋር እንዲደራደሩ ሲጠየቁ “ኮረብታ የያዘ ሺፍታ እንደራደር ብሎ በላከብኝ ቁጥር ለስብሰባ የምቀመጥ ሰው አይደለሁም በማለት” የተናገሩት ማስረጃ ነው፡፡ በስም ይታወቅና በውጭ አገር ይንቀሳቀስ የነበረው ኦነግ ሲሆን እሱም እስከዛሬም እየታገለ ያለና ዛሬም ቢሆን የኢሕአዴግ መንግሥት የብሔረሰብ ነፃነት ታጋይ ሳይሆን አሸባሪ ቡድን ብሎ የፈረጀው ነው፡፡ ኢሕአዴግ ከመግባቱ ከሃያ ሰባት ዓመት በፊት ኢትዮጵያዊነትን ሊያፈራርስ ተቃርቦ ነበር የተባለው ኦነግ እንዴት ነው እስከ አሁን ድረስ ከተራ አሸባሪነት ያልወጣው፡፡
ከዚያ በፊትም ቢሆን የንጉሠ ነገሥቱን አገዛዝ ተቃውመው በጎጃም፣ በባሌ፣ በወሎ ግለሰቦችና ቡድኖች፣ በማይጨው ቀዳማይ ወያኔ፣ እዚህ አዲስ አበባ ውስጥም ደጃዝማች ታከለ ወልደ ሐዋርያት ንጉሠ ነገሥቱ ወደ ሰበታ ሲሄዱ ፈንጂ አጥምደው ሊገሏቸው እንደ ነበረ ይታወቃል፡፡ የነጄነራል መንግሥቱ ንዋይ መፈንቅለ መንግሥትም ዘውዳዊ-ባላባታዊ ሥርዓቱን ለማስወገድ የተደረገ ነበር፡፡ በማኅበር ስም ውስጥ ውስጡን የሚታገሉ እንደ የሜጫ ቱለማ ዓይነት እንቅስቃሴዎች እንደነበሩም አይካድም፡፡ እነኚህ ሁሉም በንጉሠ ነገሥቱና በባላባታዊው ሥርዓት ላይ የተነሱ አመጾች እንጂ አገር የሚያፈራርሱ የሕዝብ ለሕዝብ ግጭቶች አልነበሩም፡፡
የኢትዮጵያ ሕዝብ ጨዋ ነው፡፡ ከቤተሰቦቻቸው በስተቀር መቶ በመቶ የሚሆነው ሕዝብ በቅርቡ ከሐራሬ ጽፈው በላኩት መጽሐፍ በአባታቸው የበቾ ኦሮሞ እና በእናታቸው የተጉለት አማራ መሆናቸውን ሳያነብ በፊት ዐሥራ ሰባት ዓመት ሙሉ የመሩት ኮሎኔል መንግሥቱ እንኳ ብሔረሰባቸው ምን እንደሆነ አያውቅም ነበር፡፡ መጠርጠር የፈለጉ አንዳንድ ሰዎች ጂማ ሚያዝያ ሃያ ሰባት አንደኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ስለተማሩ፤ በቀድሞ አጠራሩ በከፋ ጠቅላይ ግዛት ሥር በነበረ ዛሬ በደቡብ ክልል በሚገኝ ጊሚራ የሚባል ስፍራ ተወላጅ እንደሆኑ ነበር የሚገምቱት፡፡ የማሸነፋቸውንም ምክንያት ኢሕአዴጎች አዛብተው ነው የሚያቀርቡት፡፡
ኮሎኔል መንግሥቱ ሶሻሊዝምን በመከተላቸው አሜሪካኖችን ከማስቀየማቸውም በላይ ፕሬዚዳንታቸው ሮናልድ ሬጋን የሊቢያን ቤተመንግሥት በቦምብ በመደብደባቸው ራምቦ ስታይል ጀብደኝነት ብለው ተወዳጅ መሪያቸውን አንቋሸው አናደዋቸው ስለነበር ለበቀል እነ ኸርማን ኮኸን እነ ጂሚ ካርተር ከወያኔ ጋር በምሥጢር ዶልተውባቸው ነው የጣሏቸው፡፡ ሌላው የመሸነፋቸው ምሥጢርም ሶቭየት ኅብረትና የምሥራቁ አጋሮቻቸው ከመፈራረሳቸውም በላይ ኮሎኔል መንግሥቱ ጓደኞቻቸውን ጄነራሎች በመግደላቸውም በኢትዮጵያ ሕዝብ ላይ ግፍና በደል በመፈጸማቸውም ጊዜና ሕዝብ ከድቷቸው ነው ኢሕአዴግ እጅ ላይ የወደቁት፡፡
ኢሕአዴጎች በዚያን ዘመን ያልተወለዱትን የዚህ ዘመን ወጣቶች ልብ ለመግዛት የሚሞክሩት እኛ በ1983 በቶሎ ባንደርስ ኖሮ አገሪቱ የመፈራረስ ጫፍ ላይ ደርሳ ነበር ብለው ነው፡፡ በአሜሪካ አጋፋሪነት በሻዕብያ የጦር ኃይል ድጋፍ አዲስ አበባ ከገቡ በኋላ በውጭ አገር ስደት ላይ የነበሩ የመንግሥት ተቃዋሚዎችን አሰባስበው በጎሳ ላይ የተመሠረተ ፌዴራሊዝምን አቋቋሙ፡፡
የዛሬ የኢሕአዴግ ነባር ታጋዮችን ጨምሮ የ1960ዎቹ የቀዳማዊ ኃይለሥላሴ ዩኒቨርሲቲ ተማሪዎች ዋነኞቹ የሕዝብ ጠላቶች ናቸው ያልናቸው የአካባቢ ተወላጆች የሆኑ ባላባቶችና ፊደል በመቁጠራቸው የመንግሥት ሥልጣንን አንቀው የያዙት የሸዋ መኳንንትን ነበር፡፡ ኢሕአዴግም ራሱ አንዳንዴ እየተሳሳተ የጥቂት ባላባቶች ጭቆና እንጂ የሕዝብ ለሕዝብ ጭቆና አልነበረም ይላል፡፡ ኢሕአዴግ እንደሚለው አገር ሊያፈራርስ የደረሰ የብሔረሰብ ትግልና ግጭት ከነበረ መላው የአገሪቱ ወጣት በሁለት ጎራ ተከፍሎ በቀይ ሽብርና በነጭ ሽብር ስም ደም አፋሳሽ ትግል ያካሄደባቸው በወለጋው ታጋይ በኃይሌ ፊዳ በሚመራው መኢሶን እና በትግሬው ብርሃነመስቀል ረዳ በሚመራው ኢሕአፓ ጥላ ሥር እንዴት ሆነ? ደም አፋሳሽ የብሔረሰብ ግጭት ያኔ ከነበረ ለምን እንደ ቀይ ሽብርና ነጭ ሽብር ለታሪክ አልተመዘገበም? ዛሬ የተገባው ቀውስ ውስጥ የተገባው የኢሕአዴጎች የሐሰት ወሬ ወደኋላ ተኩሶ ነው፡፡
ኢሕአዴግ በረሃ ሲወጣ በየአካባቢው በነበሩ ተወላጅ ባላባቶች ላይ እና ፊደል በመቁጠራቸው የመንግሥት ሥራን አንቀው በያዙ የሸዋ መኳንንት ላይ ቂም ይዞ ነበር የወጣው፡፡ ሲመለስ ግን ደርግ በመሬት ለአራሹ አዋጁ የጪሰኛና ባላባት ግንኙነቱን በጣጥሶ መሠረተ ትምህርትን በማስፋፋት በመንግሥት መሥሪያ ቤት የሸዋ መኳንንት ተጽዕኖንም አዳክሞ ቆየው፡፡
ኢሕአዴግ ቂሙን ወደ ሌሎች አዞረ፡፡ ቂም ከያዘባቸው ወገኖች ደግሞ እኛ በረሃ ለበረሃ ስንንከራተት አርፈው ትምህርታቸውን ተማሩ ባላቸው ምሁራንና ለጦሩ ስንቅ አቀብለዋል ባላቸው የከተማ ኗሪዎች ላይ ነበር፡፡ ሥልጣን ከጨበጠ ከጥቂት ዓመታት በኋላ ከአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ አርባ መምህራንን አባረረ፡፡ የመጀመሪያው የኢሕአዴግ ጠቅላይ ሚኒስትር ታምራት ላይኔ ላይ ስታዲዮም የአዲስ አበባ ሕዝብ ስላጉረመረመ በወቅቱ የአገሪቱ ፕሬዚዳንት አቶ መለስ ዜናዊ የአዲስ አበባ ሕዝብ አቶ ታምራት ላይኔን ስለጠላቸው አይገርመኝም ቢወዳቸው ነበር የሚገርመኝ አሉ፡- የአዲስ አበባ ሕዝብ የምሁሩ ክፍል ስለሆነ የኢሕአዴግ ታሪካዊ ጠላት መሆኑን ሲገልጹ፡፡ ቀጥለውም ሊስትሮም ቢሆን በፖለቲካችን ከተጠመቀ ሚኒስትርነት እንሾመዋለን አሉ፡፡ በዚህም አቶ መለስ “በየአንዳንዱ የመማሪያ መጽሐፍ ላይ ብትማሩ ብትመራመሩ የጠሏችሁ ይወዷችኋል የናቋችሁ ያከብሯችኋል” የሚል መልዕክት ያስተላልፉ ከነበሩት ከአፄ ኃይለሥላሴ በጣም ተለይተዋል፡፡ ኢሕአዴጎች በምሁር ላይ ቂም በያዘ ልባቸው አሁን አጣብቂኝ ውስጥ የከተታቸውን እርምጃም ወስደዋል፡፡ ይኸውም የሲቪል ሰርቪስ ኮሌጅን ከፍተው እየተማሩና እየሠሩ ነባሩን ምሁር ማስወገድ ነበር፡፡
ከብዙ ጸሐፍት መካከል ሀዲስ ዓለማየሁ በፍቅር እስከመቃብር ገጸባሕርይ የፊታውራሪ መሸሻ ንግግር ሥርዓተ ማኅበሩን የገለጹባቸውን ወጎች እጅግ አድርጌ አደንቃለሁ፡፡ “ብዙ ከብት አርብቶ አቱን እየጠጣ ቦርጩን ቀፍትቶ በደምና በአጥንት የመኳንንት ዘርነት ያልወረሰውን እንደኛው ግራዝማች፣ ቀኛዝማች፣ ፊታውራሪ ተባለና ልጅህን ለልጄ አለኝ” አሉ ፊታውራሪ መሸሻ በአንዱ ጊዜ ያነሳው የቀኛዝማች ባለማዕረግ አሹፈው የጭሰኛ-ባላባታዊ ሥርዓቱን መደባዊ ክፍፍል ሀዲስ ዓለማየሁ በቀልድ ወግ ሲያጋልጡ፡፡ ሀዲስ ዓለማየሁ ከዘውዳዊው መንግሥታዊ ሥርዓት ሹመትና ማዕረግ ያገኙ ምሁር የጎጃም አማራ ተወላጅ ነበሩ፡፡ ግን ገዢው የእኔ ብሔረሰብ ነው ብለው አላቀነቀኑም፡፡ እነ አቤ ጉበኛም አላቀነቀኑም፡፡ ለብሔረሰቡ ያቀነቀነ የዚያን ዘመን ምሁርም አላውቅም፡፡
ኢሕአዴጎች የሚኒስትርነትና የከፍተኛ ሥራ ኃላፊነት ሥራቸውን ወዝፈው እየተማሩ እንደ አዲስ ዓለማየሁ ዘመን ግራዝማች ቀኛዝማቾች በደምና በአጥንታቸው የዕውቀት ዘር ሳይኖር ከአንደኛ እስከ ሦስተኛ ዲግሪ ቢጭኑም ሣር ቅጠሉ ዶክተር ፕሮፌሰር ቢባልም የዚህች አገር ኢኮኖሚ አካሄድ አልገባቸውም፡፡ በአንድ ወቅት አንድ ጓደኛዬ ስለ መምራትና ስለ ማስተዳደር ምሥጢር ሲነግረኝ አንድ ጨቅጫቃ አባ ወራ ባለቤቱን ለአስቤዛ የሰጠሁሽን ብዙ ገንዘብ እንዴት ጨረስሽው እያለ ይጨቀጭቃት ነበር፤ እማወራዋ በማግባባት አንተ አስቤዛውን ግዛና አቅርብልኝ እኔ ልሥራው አለችው፤ አባ ወራውም እሺ ብሎ የወሩን አስቤዛ በዐሥራ አምስት ቀን ጨርሶ ብድር እና ልመና ውስጥ ገባ፤ ባለቤቱን ይቅርታ ጠይቆም ወደ ቀድሞው ወደ ቤቱን መምራት ሥራው ተመለሰ፡፡
የገበያ ኢኮኖሚ አመራርና የልማት ኢኮኖሚ አስተዳደር የተለያዩ ናቸው፡፡ የገበያ ኢኮኖሚ አመራር ከውጭ ሆኖ በፖሊሲ መልክ ማስያዝ ሲሆን የልማት ኢኮኖሚ አስተዳደር ግን በውስጥ ሆኖ የዕለት ተዕለት እንቅስቃሴን መቆጣጠር ነው፡፡ መሪ (Leader) አመልካች ጠቋሚ ሲሆን አስተዳዳሪ (Manager) አደራጅ ናቸው፡፡ ስለሆነም በገበያ ኢኮኖሚ መንግሥት ኢኮኖሚውን ይመራዋል፤ አያስተዳድረውም፡፡ በልማት ኢኮኖሚ መንግሥት ኢኮኖሚውን ያስተዳድረዋል፤ አይመራውም፡፡ በቅይጥ ኢኮኖሚ መንግሥት ገበያውን እየመራ ልማቱን ያስተዳድራል፡፡ በደቡብና በደቡብ ምሥራቅ እስያ አገራት መንግሥታትም ኢኮኖሚያቸውን ቅይጥ ኢኮኖሚ በማድረግ መርተዋልም አስተዳድረዋልም፡፡
የገበያ ኢኮኖሚን መምራት ማለት የሥራ አጥነት እንዳይከሰት፣ የሸቀጦች ዋጋ እንዳይንር፣ የውጭ ምንዛሪ እጥረት እንዳይገጥም እና ኢኮኖሚው እንዲያድግ በፖሊሲ አረጋግቶ መምራት ማለት ነው፡፡ ኢሕአዴጎች ያቃታቸውም ይኽ የገበያ ኢኮኖሚውን መምራት ነው፡፡ ኢሕአዴግ የገበያ ኢኮኖሚውን አሠራር አጥንቶና ተስማሚ የኢኮኖሚ ዕድገት ፖሊሲ ነድፎ መምራት ትቶ በልማት ስትራቴጂና ፕሮጀክቶች አተገባበር ላይ ብቻ በማትኮሩና ከአቅሙ በላይ የሆኑ ፕሮጀክቶችን ነድፎ ለመሥራት በመሞከሩ የኢኮኖሚ ልማት አስተዳደርን ከገበያ ኢኮኖሚ አመራር ጋር አጋጨው፡፡
የገበያ ኢኮኖሚ አመራር በባለሙያ የሚሠራ ሥራ ነው፡፡ የልማት ኢኮኖሚ አስተዳደር በሕዝብ ተሳትፎ የሚሠራ ሥራ ነው፡፡ ለታዳጊ አገር ዕድገት ሁለቱ መመጣጠን አለባቸው፡፡ ወደ አንዱ ብቻ ማዘንበል ኢትዮጵያ ዛሬ የገባችበት አጣብቂኝ ውስጥ መግባት ነው፡፡ የኢኮኖሚ ባለሙያ ስሌታዊ ቴክኒኩን እስኪረሳ ድረስ በተሳትፏዊ የልማት ዲስኩር ላይ ብቻ ከተመረኮዘ ምንም ዓይነት የኢኮኖሚ ሙያዊ ሥራ አይሠራም፡፡ በሙያ የሚሠራ የገበያ ኢኮኖሚ አመራር የሥራ መሣሪያ የጭንቅላት ስሌት ነው፤ በተሳትፎ የሚሠራ የልማት ኢኮኖሚ የሥራ መሣሪያ የአፍ ልፍለፋ ነው፡፡ ብሔራዊ ባንኩ ሃያ ሰባት ዓመታት ያለ በቂ ፖሊሲ ተጉዞ በሞተ ሰዓት አሁን በንግድ ባንኮች ላይ ለዚህ ዘርፍ ይኽን ያህል ትሰጣላችሁ እያለ ራሽን መደልደል ትዕዛዝና ቁጥጥር ማብዛቱ ውድቀትን የሚያመለክት ነው፡፡ የገበያ ኢኮኖሚ በሽታ በትዕዛዛዊ የልማት ኢኮኖሚ ሊታከም እንደማይችል አሁንም አላወቀም፡፡
ይኽ በልማት አስተዳደሩ ላይ ከልክ በላይ ማትኮርና የገበያ ኢኮኖሚውን በፖሊሲ አለመምራት ግጭት ፈጥሮ ከ2008 እስከ 2010 የተራዘመ ሁከትና ብጥብጥ ተከስቷል፡፡ የገበያ አመራርና የልማት አስተዳደር ግጭቱ በጊዜ ካልተስተካከለ፣ ኢሕአዴግ ከወረደበት የልማት አስተዳደር ከፍ ብሎ የገበያ ኢኮኖሚውንም በፖሊሲ ካልመራው ኢኮኖሚው ከገባበት ቀውስ አይወጣም፡፡ ረብሻውና ብጥብጡም ሊቆም አይችልም፡
በአማራ ክልል የኦሮሞ ብሔረሰብ ዞን ራሱን የማስተደዳር ሥልጣን ያለዉ አካባቢ ነዉ፡፡ በወረዳዎች ተከፋፍሎ…. እስከ ባቲ ድረስ አፋርን እያዋሰነ ይዘልቃል፡፡ በዚህ ዞን፣ ስፍር ቁጥር የሌላቸዉ ባለሥልጣኖችም ሆነ መደበኛ ሠራተኛ የሚመጣዉ ከአንድ አካባቢ ብቻ ነዉ-ከወለጋ፡፡
በዚህ ዞን ዉስጥ፣ የክልሉ የሰላምና ደኅንነት ቢሮ ኃላፊ የሆኑት ብርጋዴር ጀኔራል አሳምነዉ ጽጌ እንደገለጹትም ጭምር፣ የተደራጀ የጦር ካምፕና ማሠልጠኛ አለ፡፡ ኃላፊዉ ይፋ ካደረጉት እንኳን ወራት ተቆጥረዋል፡፡
በመሠረቱ፣ በምእራብ ና ሰሜን ጎንደር ዞኖች ዉስጥ የነበረዉ፣ በቅማንት ኮሚቴ ሽፋንና ተገን፣ ከከሚሴዉ ጋር ተመሳሳይ ነዉ፡፡ በጎንደር የነበረዉን በቀጥታም በቁሳቁስም (በትጥቅና ስንቅ) ስፖንሰር አድራጊዋ “አማራን ሳናጠፋ አንሞትም” ብለዉ የመጨረሻ ጣራቸዉን የሚጣጣሩት በጣት የሚቆጠሩ የሕወሃት ቁንጮዎች ናቸዉ፡፡ ይህን ግባቸዉን ለማሳካት በሱዳን፣በደቡብ ሱዳን፣በኬንያ፣በሶማሊያ እና በጂቡቲ ያላቸዉን ሃብት ጥቅም ላይ እያዋሉ ነዉ፡፡ ባለ በሌለ አቅማቸዉ እየተወራጩ ነዉ፡፡
እነዚህ በጣት የሚቆጠሩ የሕወሃት ሰዎች፣ ከቅርብ ጊዜ ወዲህ ሁለተኛ ዙር አማራን የማጥቃት ዘመቻቸዉን ጀምረዋል፡፡ ዋና ተባባሪያቸዉ ደግሞ እንዲሁ በገንዘብ የተሸጡ እና በዓላማ የሚመሳሉ (አማራን የማጥፋት ተመሳሳይ ግብና እቅድ ያላቸዉ) ኦነግ ዉስጥ ያሉ ቡድኖች ናቸዉ፡፡
ከሚሴ እና በዙሪያዉ የሚንቀሳቀሰዉ የኦነግ ጦር በትጥቅ ደረጃ ከአነስተኛ የጦር መሳሪያ በላይም ቀላል መሳሪዎች (Light weapons) (ለማንቀሳቀስ ከአንድ ሰዉ በላይ የሚያስፈልጋቸዉ) ጥቅም ላይ እየዋሉ ነዉ፡፡ በተለይ አጣዬና ማጀቴ አቅራቢያ ላይ በሰፊዉ ጥቃት ሲፈጽሙባቸዉ ነበር፡፡
ይሄ የጥቂት ሕወሃት እና የኦነግም ዉስጥ የተወሰነዉ ቡድን በአንድነት ሆነዉ አገሪቱን እያተራመሷት ነዉ፡፡ የሰኔ 16ቱ የግዲያ ሙከራ፣ ወለጋ ላይ የነበረዉ ጦርነትን እንደምሳሌ ማንሳት ይቻላል፡፡ ይሔዉ የሕወሃት ቡድን የቅማንት ኮሚቴ በሚል ሰበብና ሽፋን በሱዳን በኩል በቦቴ ስፍር ቁጥር የሌለዉ የጦር መሳሪያ ሲያስገባና ለማስገባት ሲሞክር መያዙም ይታወቃል፡፡ ነገር ግን የፌደራል መንግሥት ምንም ዓይነት እርምጃ እየወሰደ አይደለም፡፡ አልወሰደምም፡፡ ከሚሴ አካባቢም እንደ ቋራው የጦር ምሽጎች መኖራቸዉን እየሰማ የፌደራል መንግሥት እርምጃ አልወሰደም፡፡ ግጭት እስኪከሠት ይጠብቃል፡፡
በቅርቡም፣ በሰሜን ሸዋ፣ ምንጃር ሸንኮራ ወረዳ ወደ 50 ኪሎ ሜትር ያህል የኦነግ ወታደር ገብቶ ግጭት ከፈጠረም በኋላ የፌደራል መንግሥት ምንም እርምጃ አልወሰደም፡፡
ከእነዚህ ጥምር ቡድኖች በተጨማሪ ደግሞ፣ አንዳንድ የዋህ ሰዎች፣በተለይ ወሎን በሚመለከት፣የእነዚህ ሁለት ቡድኖች የትሮይ ፈረስ በመሆን እያገለገሉ ነዉ፡፡ ከትሮይ ፈረሶቹ ባለፈ ግን በሚዲያ በኩል አጋር ቡድኖችም አሉ፡፡ የእነዚህ በጣት የሚቆጠሩ የህወሃት እና የኦነግ ጥምር ቡድኖች! የፌስቡክ ገጻቸዉን ተመለከቱ! የከሚሴዉ አካባቢ ግጭት እንዲፈጠር ከመቼ ጀምረዉ ያሟርቱም ይሰሩም እንደነበር! ከህወሃት በኩል ያሉት ሁለት ዓመታት አልፏቸዋል፡፡ አሁን ግን በተደራጀ መልኩ መጥተዋል፡፡ እንደዉም አርሲና ባሌም ሌላ ግጭት እንደሚኖር እየጠቆሙ ነዉ፡፡
የአማራ ክልልን የግጭት ማሰሮ (Cauldron of Violence) ለማድረግ በበቀል ስሜት የሚሠራን ቡድን ምንም ዓይነት እርምጃ አለመዉሰድ፣በተግባር ከእዚህ ቡድን ጋር መተባበር ነዉ፡፡ በየእለቱ የሰዉ ሕይወት እየጠፋ፣ የአማራ ክልልን የግጭት ቀጠና እንዲሆን የፌደራሉም መንግሥት እየተባበረ ነዉ፡፡ ምክንያቱም አገር አተራማሾቹን፣ግጭት አምራቾቹን እያወቀ አዲስ አበባና መቀሌ ላይ ተቀምጠዉ (እነዚህ በጣት የሚቆጠሩ ሰዎች) ሰዉን እያጫረሱ ነዉ፡፡ ይሔንንም የፌደራሉ መንግሥት እያወቀ፣ቢያንስ ለሕግ ባለማቅረብ፣ከለላ አድርጎላቸዋል፡፡
ለእነ ጌታቸዉ አሰፋ ሲሆን በሕግ መጠየቅ የለም፡፡ የጠቅላይ ሚኒስትሩ አማካሪም በቅርቡ በድጋሜ እንደገለጹት ፖለቲካዊ መፍትሔን ስለተመረጠ ነዉ ብለዋል፡፡ ይሄን ሁሉ ወንጀል እየሠሩ፣ የሰዉ ህይወት እንደ ቅጠል እየረገፈ፣ ለአንዱ ፖለቲካዊ መፍትሔ በሚል ይዘቱም ዉጤቱም የማይታወቅ መንገድን መርጦ፣ ሌሎች የኦነግ አመራሮችን ደግሞ ሆቴል እየቀለቡ መኖር መንግሥታዊ ተግባር ነዉ ማለት አስቸጋሪ ነዉ፡፡ አገር በመንግሥት ጸሎት አትመራም፡፡ አገር በመንግሥት ምክር አትመራም፡፡ ጸሎትና ምክር የመንግሥት ተግባር አይደለም፡፡ ከመንግሥትም አይጠበቅም፡፡
መንግሥት ከአገር አተራማሾች ይልቅ ለዜጎች መከታና ከለላ ይሁን! መንግሥት የአማራ ሕዝብ ላይ የተደራጀ፣ የታቀደ፣ጠቀነባበረ ጥቃት ፈጻሚዎችን ለሕግ ያቅርብ! እርምጃ ይዉሰድ!
(ለመዉጫ፡- አስክንድር ነጋ በራስ ሆቴል መግለጫ እንዳይሰጥ የጸጥታ ስጋት እንደነበር ነግሯል፡፡ የፖሊስ የምርመራ ዉጤቱ ለምን ይፋ አይደረግም እነማን እስክንድር ላይ ጥቃት በመፈጸም ተባብረዉ ነበር? ለምን ይፋ አልሆነም? ለምን ይፋ አይሆንም?)
ዘናሽናል የተባለው ድረ ገጽ እንደ ዘገበው ከሆነ ለጉብኝት ወደ ኢትዮጵያ የመጣ አንድ የዱባይ ኤመሬትስ አስተማሪ የሆነ ቱሪስት አዲስ አበባ ውስጥ ባለ አንድ ሆቴል ተደብቆ ተገኝቷል።
ቱሪስቱ የኮረና ቫይረስ ህመም ምልክቶች እንደታዩበትና ለአስር ቀናት መቆየቱ ነው የተዘገበው። ይሁን እንጂ ግለሰቡ ከተደበቀበት ሆቴል ሆኖ የመምህርነት ስራውን በኢንተርኔት ሲያከናውን እንደነበረ በዘገባው ተገልጿል።
ከዱባይ ወደ ኢትዮጵያ ለጉብኝት የመጣ እና አብዛኞቹ የኮሮና በሽታ ምልክቶች ይታዩብኛል እያመመኝ ነው የሚል የ46 አመት ዕድሜ ያለው ፈረንሳዊ ቱሪስት ከአዲስ አበባ አቅራቢያ በሚገኝ አንድ ሆቴል ውስጥ መኝታ ክፍል ተከራይቶ መኖር ከመጀረ ቀናት መቆጠራቸውን ዘ ናሽናል ድረገጽ ከሰዓታት በፊት ባወጣው ዘገባ አስነብቧል፡፡
ወጣቱ ደራሲ ናሁሰናይ ፀዳሉ አበራ ዛሬ በማዕከላችን በመገኘት በቅርቡ ያሳተመውን “ሜሎሪና” የተሰኘ የበኩር መፅሀፉን ዕትሞች እና የ15 ሺህ ብር የገንዘብ ድጋፍ አድርጎልናል፡፡
በተለያዩ የኪነጥበባት ዘርፎች የተሰማሩ አርቲስቶች ለ “መቄደንያ የአረጋውያንና የአዕምሮ ህሙማን መርጃ ማዕከል” ገቢ ማሰባሰቢያ ነገ በዘጠኝ ሰዓት የእግር ጉዞ እንደሚያደርጉ ተገለፀ፡፡ በዝግጅቱ ላይ ከአርቲስቶች በተጨማሪ የመንግሥት የሥራ ኃላፊዎች፣ አርበኞች እና ሰላሳ ሺህ ጥሪ የተደረገላቸው እንግዶች የእግር ጉዞው በሚጀመርበት የኤግዚብሽን ማዕከል ይገኛሉ ተብሎ ይጠበቃል፡፡
ኩል ፊልም ፕሮዳክሽን “አምራን” የተሰኘ አስቂኝ የፍቅር ፊልም ነገ በአዲስ አበባ የግል ሲኒማ ቤቶች እንደሚያስመርቅ አስታወቀ፡፡ በፊልሙ ላይ ማህደር አሰፋ፣ ሳምሶን ታደሰ፣ ሠለሞን ሙሄ፣ ሰላም አሰፋ እና አሸናፊ ከበደ ተውነውበታል፡፡
የ103 ደቂቃ ርዝመት ያለውን ይሄን ፊልም ሰርቶ ለማጠናቀቅ ስምንት ወራት ፈጅቷል፡፡ በብሌን ሚዲያ ፕሮዳክሽን የተዘጋጀው “ፍቅር በአጋጣሚ” የተሰኘ የ100 ደቂቃ ፊልም ነገ እንደሚመረቅ አዘጋጆቹ አስታወቁ፡፡ አዝናኛ የፍቅር ፊልሙን ለመስራት አስራአራት ወራት የፈጀ ሲሆን በፊልሙ ላይ ሩታ መንግሥተአብ፣ ዮናስ አሰፋ፣ ዳንኤል ገበየሁ፣ መቅደስ መለስ፣ ሲያምረኝ ተሾመ እና ሌሎችም ተውነዋል፡፡
ሚዩዚክ ሜይዴይ በገጣሚ አያልነህ ሙላቱ “ከድጡ ወደ ማጡ” የግጥም መፅሐፍ ላይ ነገ ከቀኑ ስምንት ሰዓት ጀምሮ በብሄራዊ ቤተመዘክር ውይይት እንደሚያደርግ አስታወቀ፡፡
“ቪዚት ቱ ኢትዮጵያ” በተባለ ድርጅት ዘንድሮ ለሁለተኛ ጊዜ የታተመው የኢትዮጵያ ቱሪዝም ዳይሬክተሪ በአራት አህጉራት በሚገኙ 78 ሀገራት እንደሚሰራጭ ታወቀ፡፡ የድርጅቱ ሥራ አስኪያጅ አቶ ቴዎድሮስ መርአዊ ስጦት ለአዲስ አድማስ ሲናገሩ፤ ዳይሬክተሪው ስድስት በዩኔስኮ ለመመዝገብ የታጩ የኢትዮጵያ ቅርሶችንና ታላቁ ሩጫን እንደ ቅርስ ማካተቱ ልዩ እንደሚያደርገው ጠቁመዋል፡፡ ዳይሬክተሪው በተጨማሪም በዓለም የተመዘገቡ ዘጠኝ ቅርሶችና የኢትዮጵያን ብሔራዊ ፓርኮች የያዘ መረጃ እንዳካተተ የታወቀ ሲሆን በነፃ የሚታደል 10ሺህ ቅጂ እንደተዘጋጀም ለማወቅ ተችሏል፡፡
በቁጥር አንድ መፅሐፉ የህወሐትን የትጥቅ ትግል ታጋዮችን ታሪክ በትግርኛ ያሳተመው ጋዜጠኛና ደራሲ ኃይላይ ሃድጉ፤ “ጽንአት ቁጥር 2” መፅሐፉን ከትናንት ወዲያ ከሰአት በኋላ በአዲስ አበባ ሂልተን አስመረቀ፡፡ በትግል ስሙ “ቃል (አል) አሚን” ተብሎ በሚጠራው ታጋይ የኋላእሸት ገብረመድህን ላይ ያተኮረውና በፎቶግራፎች የተደገፈው ባለ 320 ገፅ መፅሐፍ ሲመረቅ የህወሓት ነባር ታጋይ አቶ አባይ ፀሐዬ በክብር እንግድነት ተገኝተዋል፡፡ መፅሐፉን አንብበው አስተያየት ከሰጡት መካከል፤ የኢሠፓ ማዕከላዊ ኮሚቴ ፖሊት ቢሮ ተለዋጭ አባል እና የቀድሞ መንግሥት ከፍተኛ ባለስልጣን አቶ ፋሲካ ሲደልል እንዲሁም የኢህአፓ እና የኢዲዩ አባላት ይገኙበታል፡፡ መፅሐፉ በ70 ብር ለገበያ ቀርቧል፡፡
“በህዝብ ጥያቄ የተደገመ…” የሚሉት ነገር ምን ይመስለኛል መሰላችሁ…የሌለ ሀያ አምስተኛ ምዕራፍ ማንበብ፡፡ ሁልጊዜ ግርም የሚለው ነገር ምን መሰላችሁ… እኛ በቅርበትም በርቀትም የምናውቃቸው ሰዎች አንዳቸውም “ጥያቄ አቅራቢዎች ውስጥ አለሁበት…” ሲሉ አለመስማታችን፡፡ እኔ ይሄኔ…በቃ…“የሌለ ሀያ አምስተኛ ምዕራፍ እየተነበበ ነው” እንላለን፡፡ (ጥያቄ አለን…“አህዛብ እንጂ ህዝብ አይደላችሁም” ካልተባልን በስተቀር እንዴት ነው “እንዲደገም…” የሚጠይቁት ውስጥ የማንገባሳ! ቂ…ቂ…ቂ…)
ሰውየው… የከፍተኛ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት አስተማሪ ነው፡፡ እናላችሁ… ተማሪዎቹን ስለ ውሸት ሊያስተምራቸው ይፈልጋል፡፡ ትምህርቱን ለመጀመርም እንዲያነቡ የሰጣቸውን መጽሐፍ ከፍ ያደርግና “እዚህ መጽሐፍ ላይ ሀያ አምስተኛውን ምዕራፍ ያነበባችሁ ስንት ናችሁ?” ሲል ይጠይቃቸዋል፡፡ ክፍሉ ውስጥ ያሉ ሁሉ እጃቸውን ያነሳሉ፡፡
እናላችሁ…እንዲሀ አይነት የሌለ ሀያ አምስተኛ ምዕራፍ “አንብቤያለሁ…” የምንል ሰዎች እየበዛን ነው፡፡ ሰዎች ብቻ ሳንሆን ‘የሰማይ ስባሪ’ የሚያካክሉ ተቋማት፣ ‘የሰማይ ስባሪ’ የሚያካክሉ ‘ፐርሰናሊቲስ’…ምን አለፋችሁ…ከዳር ዳር የሌለ ሀያ አምስተኛ ምዕራፍ “አነበብኩ…” ማለት በጋራ የተሰጠን ባህሪይ እየመሰለብን ነው፡፡
እኔ የምለው…እንግዲህ ጨዋታን ጨዋታ ያነሳው የለ፣ “ለምንድነው ህብረተሰባችን ውስጥ እንዲህ መተማመን የጠፋው?” ብላችሁ ጠይቃችሁ አታውቁም፡፡ እንደዚህ አይነት ህብረተሰብን ከስረ መሰረቱ ሊነቅሉ የሚችሉ ነገሮችን ጥናት አካሂዶ መፍትሄ የሚጠቁመን ይጥፋ! የምር አስቸጋሪ ነገር ነው፡፡ ያለመተማመን የግለሰቦች፣ የቡድኖች ምናምን ጉዳይ ብቻ መሆኑ ቀርቶ ወደ አገር ደረጃ ከፍ ሲል አሪፍ አይደለም፡፡ በብዙ ነገር “በእነሱ ቤት እኮ እኛን ማታለላቸው ነው!” እየተባባልን ነው፡፡
ለምሳሌ መግለጫዎች ምናምን ስንሰማ ወይም ስናነብ “እሱን እንኳን ተዉት፣ ምን ያላልንበት ዳገት የለም አለች እንስሳዋ…” ምናምን ማለት ከጀመርን ውለን አደርን፡፡ አሀ..ልክ ነዋ…ብዙ ነገሮች ከቃላተ ጋጋታና ከ‘ዘመኑ አማርኛ’ ባለፈ ከመግለጫው አዳራሽ እንደተዋጣ ሁሉም ነገር ‘የሀላፊ ጊዜ ግስ’ ሆኖ ይቀራላ!
በተበለጨለጨ አዳራሽ ‘የተብለጨለጩ መገለጫዎች’ ሲሰጡን ለማመን እየተቸገርን ያለነው የሌለ ሀያ አምስተኛ ምዕራፍ “አንብቤያለሁ…” የምንል ሰዎች እየበዛን ነው፡፡
ለምሳሌ…ይሄ “በህዝብ ጥያቄ የተደገመ…” የሚሉት ነገር ምን ይመስለኛል መሰላችሁ…የሌለ ሀያ አምስተኛ ምዕራፍ ማንበብ፡፡ ሁልጊዜ ግርም የሚለው ነገር ምን መሰላችሁ… እኛ በቅርበትም በርቀትም የምናውቃቸው ሰዎች አንዳቸውም “ጥያቄ አቅራቢዎች ውስጥ አለሁበት…” ሲሉ አለመስማታችን፡፡ እኔ ይሄኔ…በቃ…“የሌለ ሀያ አምስተኛ ምዕራፍ እየተነበበ ነው” እንላለን፡፡ (ጥያቄ አለን…“አህዛብ እንጂ ህዝብ አይደላችሁም” ካልተባልን በስተቀር እንዴት ነው “እንዲደገም…” የሚጠይቁት ውስጥ የማንገባሳ! ቂ…ቂ…ቂ…)
አንዳንዴ ምን ይመስለኛል መሰላችሁ…ይሄ “በህዝብ ጥያቄ የተደገመ…” ዝም ብሎ ምክንያት መፍጠሪያ አይነት ነገር ይመስለኛል፡፡ “ይህ ፕሮግራም ጠቃሚ ነገሮች ስላሉበት ያዩት እንዲደግሙት፣ ያላዩት እንዲያዩት ተደግሟል…” ማለት ይቻላል፡፡ ለዚህ እኮ ‘ዋር ኤንድ ፒስ’ ‘ክራይም ኤንድ ፐኒሽመንት’ ምናምን መዘርዘር አያስፈልግም፡፡
ስሙኝማ…እንግዲህ ጨዋታም አይደል… እዚህ አገር አዲስ አሠራር ሁሉ ሳይሳካ በሌላ አዲስ አሠራር ለምን የሚተካ ይመስለኛል መሰላችሁ…ገና የወጡ ‘ናሙና’ ሳይቀመስ እምቢልታና መለከቱ ስለሚበዛ!
ለምሳሌ አንዳንድ ሰው በአጭር ጊዜ መልኩ ምናምን ተለዋውጦ ስናየው “የእግዚአብሔር ሥራ ነው…” ምናምን ቢለን ምንም አናምነውም፡፡ እዚህ አገር አፍንጫ፣ ‘ብሬስት ምናምን’ አይነት ‘ፕላስቲክ ሰርጀሪ’ ተለምዷላ!
መልክን የመለወጥ ነገርን ካነሳን አይቀር…ይቺን የሆነ ቦታ ያነበብኳትን ነገር ስሙኝማ…የሆነች መካከለኛ ዕድሜ ላይ የደረሰች ሰው የልብ ድካም ይገጥማትና ሆስፒታል ትሄዳለች፡፡ እናላችሁ… እየታከመች ሳለች በመንፈሷ እግዚአብሔር ይታያታል፡፡ ይሄኔ እያስተዛዘነች “አምላኬ፣ በቃ አለቀልኝ ማለት ነው?” ትለዋለች፡፡ እሱም፣ “አይ ያንቺ ጊዜ ገና ነው፡ ምድር ላይ ገና 43 ዓመት፣ ከ2 ወር ከ8 ቀን ይቀርሻል” ይላታል፡፡ሲሻላትም ራሷን ለመለወጥ ‘ፕላስቲክ ሰርጀሪ’ ለማድረግ ሀኪም ቤት ትሄዳለች፡፡ አፍንጫዋ ሰልካካ ተደረገ፣ ሾል ያለ አገጯ ተስተካከለ፣ ‘ብሬስቶቿ’ ሞላ እንዲሉ ተደረጉ፣ የጸጉሯ ቀለም ተለወጠ…ብቻ ሙሉ ለሙሉ ሌላ ሰው ሆነች፡፡ ህክምናው አልቆ ልክ ከሆስፒታሉ ስትወጣ ግን መኪና ይገጫትና ትሞታለች፡፡
ከዛም እግዜሐር ፊት ስትቀርብ ምን ትላለች…“ገና አርባ ሦስት ዓመት አለሽ አላልከኝም ነበር እንዴ! ለምንድነው ከመኪናው ፊት ስበህ ያላወጣኸኝ?” ትለዋለች፡፡ እግዜሐር ምን ብሎ ቢመልስላት ጥሩ ነው… “ሙሉ ለሙሉ ተለውጠሻል፣ አንቺ መሆንሽን አላወቅሁማ!” አላት፡፡