Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
ክሳብ ሎሚ ብፀሎት፣ ድምፂ ብምዃን፣ ብሞራል፣ ብገንዘብ፣ ብናውቲ፣ ወዘተ ኣብ ጎኒ ህዝቢ ትግራይ ጠጠው ዝበልኩም ኢትዮጵያውያን፣ ኤርትራውያን፣ ዜጋታት ካልኦት ሃገራት፣ መራሕቲ ሃይማኖት፣ ኣገልገልቲ፣ ኣክቲቪስታት ኩሉኹም ብናይ እግዝኣብሄር ርህራሄ ተተንኪፍኩም ንዝገበርክሙዎ ፅቡቅ ስራሕቲ እግዝኣብሄር ይባርኽኩም እናበልና ህዚውን አብ ጎኒ ሕዝቢ ትግራይ ጠጠው ክትብሉ ብጎይታ እየሱስ ክርስቶስ ፍቅሪ ተስፈ ንገብር፡፡
ኣብ ውሽጢ ዓድን ወፃኢን ትርከብ ንፈትወካ ህዝቢ ትግራይ ንሕና ኣብ መላእ ዓለም ንርከብ ኣመንቲ ወንጌል ክርስትያን ተጋሩ በዚ እንሓልፎ ዘለና ኣስካሕካሒ ሂወት ኲናት ሓቢርና ምብካይን ምሕዛንን ጥራሕ ዘይኮነ ድምፂ ህዝብና ብምዃን፣ ብፀሎት፣ ብገንዘብ፣ ብናውቲ፣ ብሞራልን ኣድለይቲ ብዝኾኑ ነገራት ኩሎም ኣብ ጎኒ ህዝብና ጠጠው ዝበልና ምዃና እንዳገለፅና ምድርናን ህዝብናን መሊስና ንምህናፅን ንምጥያሽን ድማ ድሉዋት ምዃና ነፍልጥ፡፡
ካለፉት ሦስት ዓመታት ጀምሮ የኢትዬጵያ መንግስትና የግል ሚዲያዎች በትግራይ ሕዝብ ላይ በከፈቱት የተቀነባበረ የጥላቻ ዘመቻ ብዙዎች የትግራይ ተወላጆች ሕይወታቸውን አጥተዋል፣ ታስረዋል፣ ከሥራ ተባረዋል፣ ለብዙ ዘመናት ከኖሩበት ስፍራ ተፈናቅለዋል፣ ንብረታቸው ተወርሷል፣ ሸቀጣ ሸቀጥ እንዳይገባ መንገዶች ተዘግተዋል፣ በትግራይ የተጀመሩ መሠረት ልማቶች እንዳይሰሩ ተስተጓጉለዋል፣ ኢንቨስተሮች እንዳይገቡ ታግደዋል፣ባጀት ተከልክለዋል ወዘተ፡፡
ይህ አልበቃ ብሎ ጥቅምት 25 ቀን 2013 ዓ/ም ሕግና ስርዓትን አስከብራለሁ በሚል ሰበብ በኢትዮጵያ ታሪክ ታይቶ በማይታወቅ ሁኔታ የባእድ ሀገራት ማለትም የኤርትራና የሶማሌ ጦር፣ እንድሁም የአማራ ክልል ሚሊሻና ልዩ ኃይልን ጨምሮ በአረብ ኤምሬትስ ድሮን በመደገፍ መጠነ ሰፊ፣ አውዳሚና አስከፊ ጦርነት በትግራይ ሕዝብ ላይ እየተካሔደ ይገኛል፡፡ በዚህም ብዙ ሺዎች ውድ ሕይወታቸውን አጥተዋል፣ ሚሊዬኖች ተፈናቅለው ለአስከፊ ረሐብ፣ በሸታና ስደት ተጋልጠዋል፣ ሴቶች ተደፍረዋል፣ ቤቶች መንደሮች የእርሻ ቦታዎች ተቃጥለዋል፣ ፋብሪካዎችና መሠረተ ልማቶች ወድሟል፣ ንብረት ተዘርፎ ወደ ኤርትራ ተወስደዋል፣ የሐይማኖትና የታሪክ ቅርሶች ፈራርሰዋል ተዘርፋል፣ የትግራይን መሬት ተከፋፍሎ ለኤርትራ ጭምር ተሰጥቷል፤ የውኃ፣ መብራት፣ ባንክ፣ ስልክና ኢነተረኔት አገልግሎት ተከልክሎ ከሌላው ዓለም ተለይተዋል፡፡ ስለዚህም የትግራይ ህዝብና ምድር በብዙ ስቃይና በቃላት ለመግለፅ በሚያስቸግር ሁኔታ ውስጥ ይገኛል፡፡
የኢትዮጵያ መንግሥት ያለምንም ቅድመ ሁኔታ ነብስ አድን የሰብአዊ እርዳታ ለሕዝባችን ለማድረስ እየጠየቁ ላሉ አለም አቀፍ እና አገር በቀል ድርጅቶች ባስቸኳይ የመግቢያ በሮችን (Humanitrian Corridors) እንዲከፍት አንጠይቃለን፡፡
በኢትዮጵያ መንግሥት ተጋብዞ በትግራይ ምድር ሰፍሮ በሕዝባችን ላይ ሰቆቃና ውድመት እያደረሰ ያለውን ጨፍጫፊና ዘራፊውን የኤርትራ ጦር ባስቸኳይ ከምድራችን እንዲወጣ እንጠይቃለን፡፡
ይህ የዕልቂት ጦርነት ባስቸኳይ ቆሞ ለሠላምና ለድርድር ዕድል እንዲሰጥ፣ በከፍተኛ የሕዝብ ድምፅ የተመረጠው ሕጋዊው የትግራይ መንግሥት ወደ ቦታው እንዲመለስ፣ የደረሰው መጠነ ሰፊ ዕልቂትና ውድመት በነፃና ገለልተኛ አካል እንዲጣራ፣በዘራቸው ምክንያት በተለያዩ የአገሪትዋ ክፍል በየእስር ቤቱ እየማቀቁ ያሉ የትግራይ ተወላጆች እንዲፈቱና የተዘረፈ ንብረታችው እንዲመለስ እንጠይቃለን፡፡
የክርስቶስ አካል የሆነቺው የኢትዩጵያ ወንጌላዊት ቤተክርስትያን (ፕሮቴስታንት) ለሠላም፣ ለዕርቅ፣ ለተጎዱ፣ ለስደተኞችና ለመበለቶች፣ ለማሕበራዊ ፍትህና ለልማት መቆም ሲገባት፤ በተቃራኒ ጎራ ተሰልፋለች፡፡ ከዚህ በፊት አገሪቱ የእርስ በረስ ግጭት ውስጥ ገብታ በኦሮሚያ፣ በደቡብ፣ በቤንሻንጉልና ሌሎች አከባቢዎች ከፍተኛ ውድመትና እልቂት ሲደርስ አይታ እንዳላየች ዝምታን መምረጥዋ ይታወሳል፡፡ አሁን ደግሞ የትግራይን ሕዝብ ለመጨፍጨፍና ዘርን ለማጥፋት የወጣውን ገዳይ መንግሥትና ሠራዊት በመደገፍና መርቆ በመላክ ተባባሪ ሆናለች፡፡ ይባስ ብሎም የትግራይ ሕዝብ በወራሪው የኤርትራ ሠራዊት ሲጨፈጨፍ፣ ሐብቱና ንብረቱ ሲዘረፍና ሲቃጠል፣ ሴቶች ሲደፈሩ፣ ሕፃናት ሲገደሉ፣ ሕዝብ በረሐብ ሲሰቃይና ከአገሩ ሲሰደድ አሁንም ይህች ቤተክርስትያን ተቃውሞ አለማሰማቷ እጅግ አሳዛኝና ከክርስቶስ ቤተ ክርስቲያን የማይጠበቅ ለወደፊትም በትግራይ ለሚሰራው የወንጌል ሥራ ዕንቅፋት የሆነ፣ “ባልንጀራህ እንደራስህ ውደድ” ማርቆስ 12፡31 የሚለውን የጌታ የእየሱስ ክርስቶስ ታላቅ ትዕዛዝ የሻረና በትግራይ ሕዝብ ላይ የተፈፀመ ከባድ የታሪክ ጠባሳ መሆኑን እየገለፅን አሁኑም የወንጌላዊት ቤ/ክርስትያን እንደተቀበለችው የወንጌል አደራ ፍቅር ርህራሄና ቅን ፍርድ ያለበትን አቋም ይዛ እንድትወጣ ከፀሎት ጋር አጥብቀን እናሳስባለን፡፡
ለኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤ/ክርስትያን፣ ለእስልምና እምነት መሪዎችና ለሌሎች የሃይማኖት አባቶች፣ ሠላም ወዳድ የሆናችሁ ብሄር ብሄረሰቦች፣ የአገር ሽማግሌዎች፣ ታዋቂ ግለሰቦች፣ የሴቶች ማሕበራት፣ መገናኛ ብዙሃን፣ አክቲቪስቶች ወዘተ የእስካሁን ዝምታችሁ የሚያሳዝን ቢሆንም፤ ይህ ለከፍተኛ ዕልቂትና መከራ የተጋለጠውን የትግራይን ሕዝብ ለማዳን እንደ እግዚአብሄር ቃል ከእውነትና ከቅን ፍርድ ጎን እንድትቆሙ በክርስቶስ ፍቅር እናሳስባለን፡፡
እሰከ ዛሬ ድረስ በፀሎት፣ ድምፅ በመሆን፣ በሞራል፣ በገንዘብ፣ በቁሳቁስ ወዘተ ከትግራይ ሕዝብ ጎን የቆማችሁ ኢትዮጵያዊያን፣ ኤርትራዊያን፣ የሌሎች አገሮች ዜጎች፣ የሃይማኖት መሪዎች፣ አገልጋዮች፣ አክቲቪስቶች እግዚአብሄር በርህራሄ ልባችሁን አነሳስቶ ስለአደረጋችሁት መልካም ሥራ እግዚአብሄር ይባርካችሁ እያልን ለወደፊትም በጌታ ፍቅር አብራችሁን እንደምትቆሙ ተስፋ እናደርጋለን፡፡
በአገር ውስጥና በውጭ የምትገኘው የምንወድህ የትግራይ ሕዝባችን ሆይ እኛ በዓለም ዙሪያ የምንገኝ ተጋሩ የወንጌል አማኝ ክርስቲያኖች በዚህ በምናልፍበት አሰቃቂ የጦርነት ሕይወት ውስጥ አብረን ማልቀስና ማዘን ብቻ ሳይሆን በፀሎት፣ የሕዝባችን ድምፅ በመሆን፣ በገንዘብ፣ በቁሳቁስ ፣ በሞራልና በሚያስፈልገው ሁሉ ከጎንህ መሆናችንን እየገለፅን ምድራችንና ህዝባችን መልሶ ለመገንባትና ለማቋቋም የምንችለውን ሁሉ ለማድረግ ቃል እንገባለን፡፡
የመከላከያ ሠራዊት የኃይል ሥምሪት መምርያ ኃላፊ ብርጋዴር ጄኔራል ተስፋዬ አያሌው እንዳስታወቁት፣ አቶ ሥዩም መስፍንን ጨምሮ ሦስት የሕወሓት ከፍተኛ አመራሮችና አንድ…
ሲሳይ ሳህሉ በትግራይ ክልል የተለያዩ አካባቢዎች ያሉ የማምረቻ ኢንዱስትሪዎች፣ መንግሥት በወሰደው የሕግ ማስከበር ዘመቻ በደረሰባቸው የንብረት ውድመትና ዝርፊያ ተመልሰው ወደ…
የሕወሓት ከፍተኛ አመራር የነበሩትና አቦይ ስብሃት በመባል የሚታወቁት አቶ ስብሃት ነጋ በቁጥጥር ስር መዋላቸውን የሀገር መከላከያ ሰራዊት ኃይል ስምሪት መምሪያ…
የትግራይ ህዝብ በአሉን በሰላም እንዳያሳልፍ የእናት ጡት ነካሽ የሆኑ የጁንታው ቡድን ርዝራዦች እዚህም እዚያም ችግር ለመፍጠር ሙከራ ቢያደርጉም ቁንጮወቹ ጁንታወች…
የኢትጵያ ስፔስ ሳይንስና ቴክኖኖሊጂ ኢንስቲትዩት ድሮኖችን ለማምረት ከኢኖቬሽን እና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር እንዲሁም ከሌሎች ጉዳዩ ከሚመለከታቸው ተቋማት ጋር በመሆን ወደ ስራ ለመግባት ስምምነት ላይ መደረሱም ተነግሯል፡፡የኢንስቲትዩቱ ምክትል ዋና ዳይሬክተር ዶ/ር የሽሩን አለማየሁ ከኢትዮ ኤፍ ኤም ጋር በነበራቸው ቆይታ አገሪቱ በራሷ አቅም ድሮኖችን ማምረት የሚያስችል ስራዎች ተጀምረዋል ነዉ ያሉት፡፡ (ምንጭ Tikvah) … [Read more...] about ኢትዮጵያ ድሮኖችን ማምረት ልትጀምር ነው
ኣህጉራዊ መዓልቲ ሰራሕተኛታት፣ ኣብ ከም በዓል ኤርትራ፣ ኩባን ሰሜን ኮርያን ዝኣመሰላ ሃገራት ብሰልፍን ካልእ ንጥፈታትን ዝዝከር ደኣ ይኹን’ምበር፣ ንሳተን እተን ቀንዲ መሰል ሰራሕተኛታት ዘይክበረለን ሃገራት ምዃነን ጸብጻብ ትካላት ሰብኣዊ መሰላት የመልክት።
ኣብ ኤርትራ መሰል ሰራሕተኛታት ኣይክበርን ጥራይ ዘይኮነ፣ ከም መልዕሎ ወይ ጥሮታን ውሕስነት ስራሕን ዝኣመሰለ ማሕበራዊ ድሕነት ሰራሕተኛታት’ውን ሕሉው ኣይኮነን።
እቲ መሰል ሰራሕተኛታት ክጣበቕ ዝግብኦ ሃገራዊ ኮንፈደረሽን ሰራሕተኛታት ኤርትራ (ሃኮሰኤ) ከምቶም ካልኦት ጥብቆ ኣካላት ህግደፍ፣ ንረብሓ መንግስቲ ዘገልግል ብምኳኑ፣ ኣብ ኤርትራ ንመሰል ሰራሕተኛታት ዝጣበቕ ናጻ ኣካል የለን።
እዞም መንእሰያት፣ ብሞያ ይኹን ካልእ ማሕበራዊ ድሕነት ኣብ ዘይብሉ ሃዋሁው መጻኢኦም ክርእዩ ኣብ ርእሲ ዘይምኽኣሎም፣ ምስቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ፖለቲካዊ ጸቕጥን ምልክን ተደማሚሩ፣ ናብ ስደት ይውሕዙ ምህላዎም ይግለጽ።
​​ዲሬክተሩ ማትሺዲሶ ሞዊቲ በተለይ ከአሜሪካ ድምጽ ጋር ባደረጉት ቃለ ምልልስ እንደገለጹት፤ የ2014ቱ ኢቦላ ወረርሽኝ ዋነኛ ተጠቂዎች፥ ላይቤሪያ፥ ሴራሊዮንና ጊኒ በበሽታዎች ክትትል፥ የላቦራቶር ምርመራ እና የጤና ክብካቤ አገልግሎት አቅማቸውን በወጉ በማጎልበታቸው ለመሰል ድንገተኛ ሁኔታዎች አፋጣኝ ምላሽ መስጠት በሚያስችል ደረጃ ላይ ናቸው።
በኢቦላ ክፉኛ ተጠቅተው የነበሩት የምዕራብ አፍሪቃ አገሮች ወረርሽኙ ዳግም ቢከሰት ለመከላከል በሚያስችል አቅም ራሳቸውን የተሻለ አዘጋጅተዋል፤ ሲሉ የዓለም ጤና ድርጅት የአፍሪቃ ዲሬክተር አስታወቁ።
ዲሬክተሩ ማትሺዲሶ ሞዊቲ በተለይ ከአሜሪካ ድምጽ ጋር ባደረጉት ቃለ ምልልስ እንደገለጹት፤ የ2014ቱ ኢቦላ ወረርሽኝ ዋነኛ ተጠቂዎች፥ ላይቤሪያ፥ ሴራሊዮንና ጊኒ በበሽታዎች ክትትል፥ የላቦራቶር ምርመራ እና የጤና ክብካቤ አገልግሎት አቅማቸውን በወጉ በማጎልበታቸው ለመሰል ድንገተኛ ሁኔታዎች አፋጣኝ ምላሽ መስጠት በሚያስችል ደረጃ ላይ ናቸው።
አቶ በሪሁን ማስረሻ ይባላሉ፡፡ ዕድሜያቸው ስድሳዎቹ መጨረሻ አካባቢ እንደሆነ ይናገራሉ፡፡ ስድስት ልጆች ቢወልዱም የ‹‹ቆሼ›› በሚባለው የቆሻሻ ማስወገጃ ሥፍራ አደጋ ከመከሰቱ በፊት አራት ልጆች ብቻ ነበሯቸው፡፡ ሁለቱ (አንድ ወንድና አንድ ሴት) ልጆቻቸው የከፍተኛ ሁለተኛ ደረጃ ተማሪዎች ሲሆኑ፣ ሁለቱ ደግሞ የመጀመሪያ ደረጃ ተማሪዎች ነበሩ፡፡ ዕድሜያቸው ከገፋ በኋላ ሚስት እንዳገቡ የሚናገሩት አቶ በሪሁን ባለቤታቸውን ካጡ ገና ሦስት ዓመታቸው ነው፡፡ ቆሼን መተዳደሪያ አድርገው መኖር ከጀመሩ ከሃያ ዓመታት በላይ ቢያስቆጥሩም፣ ዛሬ ሲያዩዋቸው ግን ሰውነታቸው ጃጅቷል፣ ጉልበታቸው ዝሏል፡፡ ቁጭ ብለው ስለዋሉ አደጋው ከመከሰቱ ሃያ ደቂቃዎች በፊት ትንሽ ጉልበታቸውን ለማዝናናትና አየር ለማግኘት ከቤታቸው ይወጣሉ፡፡ በዘመዶቻቸው ድጋፍና ዕርዳታ፣ እንዲሁም ሁለቱ ትላልቅ ልጆቻቸው በትርፍ ሰዓት እየሠሩ ከሚያመጡላቸው ገንዘብ በስተቀር ሌላ መተዳደሪያ ገቢ የላቸውም፡፡
ባለቤታቸው ካረፉ በኋላ ጉልበታቸው መድከሙን የሚናገሩት አቶ በሪሁን ፊታቸው ላይ ጥልቅ ሐዘን ይነበባል፡፡ ‹‹በአጋጣሚ ብወጣ አራቱን ልጆቼን አጣሁ!›› እያሉ ሲቃ በተናነቀው ድምፅ ሲያነቡ በአካባቢያቸው የነበሩ ሰዎች አብረዋቸው እያነቡ ያፅናኑዋቸው ነበር፡፡ በወቅቱ የቆሻሻውን ክምር ሰው ቢሆን ኖሮ አይቀጡ ቅጣት ይፈጽሙት እንደነበርም ሲናገሩ ተሰምተዋል፡፡
አቶ በሪሁን አራቱ ልጆቻቸው ከቆሻሻው መርግ ጋር አብረው እንደተቀበሩ አውቀዋል፡፡ በደከመ አንጀታቸውና እንባ በሌላው ዓይናቸው (ከመድከምና ከመዛላቸው የተነሳ) መሬት ላይ በተደጋጋሚ እየተነሱ ይወድቃሉ፡፡ ሲደክማቸው ደግሞ የቆሼን የተደረመሰ ቆሻሻ ትኩር ብለው እያዩ የሲቃ እንባ ያነባሉ፡፡ ባረጀ ዕድሜያቸው፣ በላመ ጉልበታቸው ይህ ሁኔታ ወዴት እንደሚወስዳቸው ግራ የተጋቡ ይመስላሉ፡፡ አሁንም ግን ያንን የተናደ የቆሻሻ መርግ ጥግ አድርገው ተቀምጠዋል፡፡
በ1956 ዓ.ም. የአዲስ አበባ ቆሻሻ ማጠራቀሚያ ቦታ ከዚህ በፊት ረጲ ወይም ፉሪ ነበር ተብሎ የሚጠራው፡፡ ይህ ቦታ በአሁኑ ወቅት ደግሞ ‹‹ቆሼ›› እየተባለ የሚጠራ ሲሆን በ37 ሔክታር መሬት ላይ ያረፈ ሰፊ የቆሻሻ መጣያ ሥፍራ ነው፡፡ በወቅቱ የኢትዮጵያ ንጉሠ ነገሥት የነበሩት አፄ ኃይለ ሥላሴ ቦታውን ለቆሻሻ መጣያነት የመረጡበት ዋነኛ ምክንያት፣ ከመናገሻ ከተማቸው አዲስ አበባ በጣም ሩቅና በነዋሪዎች ላይ ምንም ዓይነት አደጋ አያስከትልም ተብሎ ታስቦ እንደሆነ መረጃዎች ያመላክታሉ፡፡
እንደ ዋዛ ለቆሻሻ መጣያነት የተመረጠው ይህ ሥፍራ ዛሬ ከአንድ መቶ በላይ ለሚሆኑ ዜጎች ሞትና ምክንያት ሆኗል፡፡ ይህ የቆሻሻ ማስወገጃ ሥፍራ ዓመታትን ከማስቆጠሩ የተነሳ ከሜዳማነት ወደ ተራራማነት ተቀይሯል፡፡ ይህንን ሰው ሠራሽ የቆሻሻ ተራራ ተገን አድርገው በብዙ ሺሕ የሚቆጠሩ ዜጎች እንደሚኖሩ አሁን ያለው የአካባቢው ገጽታ አመላካች ነው፡፡
ከቆሻሻው ክምር ሲቀናቸው ጌጣ ጌጦችና የታሸጉ ምግቦች፣ ሳይቀናቸው ደግሞ ቆሻሻውን በተለይም ፕላስቲክ ነክ የሆኑትን በመሰብሰብና በመሸጥ ልጆቻቸውን እያስተማሩ ከፍተኛ ደረጃ ያደረሱ ወገኖች እንዳሉ ብዙዎች ይናገራሉ፡፡
‹‹ቆሼ›› በአንድ በኩል የዝንብ መንጋና የሽታ ገጸ በረከቱን፣ በሌላ በኩል ደግሞ የገቢ ማስገኛ ምንጭ በመሆን በዙሪያው ከሚኖሩ ወገኖች ጋር እጅና ጓንት ሆኖ ዓመታትን አስቆጥሯል፡፡
ይህ ሥፍራ በአሁኑ ወቅት በኮልፌ ቀራኒዮ ክፍለ ከተማ ወረዳ አንድ ክልል ውስጥ ይገኛል፡፡ የሰሞኑ አሳዛኝ ክስተት ከተፈጠረበት ሥፍራ ሆኖ ወደ አራቱ አቅጣጫ ለተመለከተ በምዕራብ በኩል ተደርምሶ የገባውና አሁንም ድረስ የሚደረመስ የሚመስለው የቆሻሻ ሰንሰለት፣ በሰሜንና በምሥራቅ በኩል ከናዳው የተረፉና ሌሎች መኖሪያ ቤቶች ሲገኙ፣ በደቡብ በኩል ደግሞ በላፍቶ ክፍለ ከተማ ውስጥ የሚገኘው ባዶና ከአደጋ ሥጋት ነፃ የሆነ ሜዳማ አካባቢ ይታያል፡፡ በዚህ ሥፍራ አሁንም ከመርጉ ከተረፉ ቤቶች ምሥልና ሁኔታ መረዳት እንደሚቻለው ከላስቲክና ከሸራ ተወጥረው የተሠሩና ዕድሜ ጠገብ የቆርቆሮ ቤቶች አሉ፡፡ አለፍ ሲል ደግሞ የአደጋው ሰለባና አሁንም ድረስ መትረፋቸው የሚያስደንቅ ዘመናዊ ቤቶች አሉ፡፡
ሥፍራው በቆሻሻው ክምር ምክንያት ተራራማ የሆነ የመሬት አቀማመጥ ቢኖረውም፣ በዙሪያው ላሉ ነዋሪዎች መጥፎ ሽታን ከማደል ባሻገር ለሞትና ለተለያዩ ጉዳቶች ሲዳርጋቸው እንደቆየ የአካባቢው ነዋሪዎች ይናገራሉ፡፡
ከጅምሩ ጀምሮ ብዙ ችግሮች እንዳሉበት ይነገር የነበረው የቆሼ ቆሻሻ ማጠራቀሚያ ሥፍራ፣ ቅዳሜ መጋቢት 7 ቀን 2009 ዓ.ም. ምሽት 1፡30 ሰዓት ሲሆን ግን እሱን ተገንና መጠጊያ አድርገው በዙሪያው ይኖሩ በነበሩ ዜጎች ላይ የጭካኔ ብትሩን አሳረፈባቸው፡፡ ብዙዎቹ እንደገለጹት ለዓመታት ተሸክሞት የነበረውን የቆሻሻ መርግ እንደ ዶፍ አወረደባቸው፡፡ እንደ ዘንዶ አፉን ከፍቶ በላቸው፡፡ እሱን ተገንና መከታ አድርገው ይኖሩ የነበሩ ዜጎች ለዘለዓለሙ አሸለቡ፡፡
ሙሉ ቤተሰባቸውን ያጡ አባት ደግሞ በእስተርጅና ብቻቸውን እንዲቀሩ ቆሼ እንደፈረደባቸው በእንባ ተሞልተው ይናገራሉ፡፡ ዕድሜያቸው እንደገፋና 60ዎቹ መጨረሻ አካባቢ እንደሚገኙ የሚያሳብቅባቸው እኚሁ ሰው የሚተዳደሩት በልመና ነው፡፡ ልመና ውለው ወደ ቤታቸው ሲገቡ ግን ቤታቸው ያገኙት የቆሻሻ መርግ ነው፡፡ ሙሉ ልጆቻቸውንና (ሦስት ተማሪ ልጆቻቸውን ጨምሮ) ባለቤታቸውን በሞት ተነጥቀዋል፡፡ በሽምግልና ዘመናቸው ጉሮሮአቸው በለቅሶ ደርቆ ልባቸው በሐዘን አርሮ መናገር ስለማይችሉ በምልክት ስለሚናገሩ ስማቸውን መናገር አይችሉም፡፡ እንደምንም ብለው ድምፅ ሲያወጡ፣ ‹‹ፈጣሪ ምን በደልኩህ እኔን ወደኋላ አስቀረኸኝ?›› እያሉ ያለቅሳሉ፡፡
አሥራ አንድ ቤተሰቦቿን አጥታ ብቻዋን የቀረችው ወጣት ፌቨን ይርዳው የወጣትነት ዕድሜዋ በሐዘን ተበርዞ ዕድሜው እንደገፋ ሰው መናገር ተቸግራለች፡፡ ፊቷ ላይ የሚነበበው የሲቃና የለቅሶ ሁኔታ የሐዘኗን መበርታት ያሳያል፡፡ ጉሮሮዋ ደርቋል፣ ፊቷ ጠውልጓል፡፡
‹‹እኛ እኮ የምንኖረው ቆሻሻ ውስጥ ነው፡፡ ወይ ከዚህ ቦታ አንሱን ወይ ቆሼን አንሱልን እያልን ስንጮህ ኖረናል፡፡ ዛሬ ግን ስናልቅ መጣችሁ አይደል?›› በማለት በወቅቱ አካባቢውን በማየት ላይ የነበሩ የወረዳ አመራሮች ላይ ንዴቷን ገልጻለች፡፡ ‹‹የዛሬው መምጣታችሁ ምን ፋይዳ አለው?›› ካለች በኋላ፣ ‹‹ቆሼ አሳድጎ በላን፤›› እያለችም ስታነባ ተደምጣለች፡፡
ሌላኛዋ ተጎጂ ደግሞ ወይዘሮ አልጋነሽ ጥበቡ ይባላሉ፡፡ በአንድ የግል ትምህርት ቤት አስተማሪ ናቸው፡፡ እዚህ ሠፈር ከገቡ ገና ሦስት ወር ነው የሆናቸው፡፡ ወይዘሮ አልጋነሽ ፀሐይዋ የሰማዩን አድማስ አጋምሳ ቁልቁል ማየት ስትጀምር ቅዳሜ መጋቢት 2 ቀን 2009 ዓ.ም. ከሥራ ቦታቸው ወደ ቤታቸው ተመለሱ፡፡ ቤታቸው እንደ ደረሱ አፋቸው ላይ ምግብ ጣል ካደረጉ በኋላ ወደ አራስ ጎረቤታቸው ቤት ሄዱ፡፡ የሄዱትም አራስ ጎረቤታቸውን ለመንከባከብ ነበር፡፡ አሁን ፀሐይዋ ጉዞዋን አጠናቅቃ አዲስ አበቤዎችን ወደ ቤታቸው እንዲገቡ ፊቷን ስታጠቁር የወይዘሮ አልጋነሽ ባለቤትም ከዋሉበት ወደ ቤታቸው ተመለሱ፡፡ ቤት ገብተው ባለቤታቸውን ባለማግኘታቸው አራስ ጎረቤታቸው ቤት እንደሚኖሩ በመገመት ወደ እዚያ አቀኑ፡፡ እንዳሰቡትም እዚያ አገኟቸው፡፡ ወይዘሮ አልጋነሽ ቡና አፍልተው አራስ ጎረቤታቸውን እያጫወቱ እያለ ከእሳቸው ቤት ለቡና ቁርስ የሚሆን ለማምጣት ወደ ቤታቸው ሄዱ፡፡ ቤታቸው ደርሰው ሊወጡ ሲሉ ግን የሚያዩትና የሚሰሙትን ማመን አቃታቸው፡፡ በሰከንዶች ልዩነት ባለቤታቸውን፣ አራስ ጎረቤታቸውን ከጨቅላ ልጃቸውና የአራስ ጎረቤታቸውን ባለቤት አጡ፡፡ አራቱንም ግለሰቦች ከንፋስ የፈጠነ የቆሻሻ ናዳ ሰለባ ሆኑ፡፡
ከዛሬ ሦስት ወራት በፊት በቤተሰቦቻቸውና በዘመዶቻቸው፣ ‹‹ጋብቻችሁን የአብርሃምና የሳራ ያድርገው›› ተብለው የተዳሩት ሙሽራ ባለቤታቸው ዛሬ በሕይወት የሉም፡፡ ወይዘሮ አልጋነሽ በዚያ በቆሻሻ በታፈነ ሠፈር ብቻቸውን ቀርተዋል፡፡ በወጣትነት ዕድሜያቸው ከባለቤታቸው ጋር ጠንክረው ሠርተው፣ ልጆች ወልደውና ሀብት አፍርተው ለመኖር አቅደውት የነበረው በሙሉ ዛሬ ባዶ ሆኖባቸዋል፡፡
ሌላዋ ሐዘንተኛ የለበሱት ልብስ ሙሉ በሙሉ ጥቁር ነው፡፡ በወገባቸው መቀነት የሚመስል ጥቁር ሻሽ አስረዋል፡፡ ሲናገሩ ድምፃቸው በትንሹ ነው የሚሰማው፡፡ በእጃቸው አንድ ፎቶ ይዘዋል፡፡ ከወዲያ ወዲህ እያሉና ፎቶውን እያነሱ እየጣሉ ያለቅሳሉ፡፡ ሲያለቅሱና ሲጮሁ ድምፃቸው ብዙም ባይሰማም የያዙት ፎቶ የሰባት ዓመት ዕድሜ ያለው ሕፃን ልጅ እንደሆነ በለሆሳስ በሚመስል ድምፅ ለሪፖርተር ገልጸዋል፡፡
‹‹እናቱና አባቱ በዚህ ናዳ አልቀዋል፡፡ ልጁ እስካሁን አልተገኘም (እስከ ረቡዕ ምሽት ድረስ ነበር)፡፡ እባካችሁ የልጄን ጓደኛ ፈልጉልኝ፡፡ የሰባት ዓመት ልጄ በጓደኛው መሰወር አልቅሶ ሊሞትብኝ ነው፡፡ ልጄ ነው፡፡ የልጄ ጓደኛ ነው፡፡ እባካችሁ ልጄን. . .›› እያሉ ያለቅሳሉ፡፡
ይህ መላ ኢትዮጵያን ሐዘን ያስቀመጠ አሳዛኝ ክስተት ሳምንት ቢያልፈውም ተጎጂዎች በኮልፌ ቀራኒዮ ክፍለ ከተማ ወረዳ አንድ በሚገኘው የወጣቶች ማዕከል ጊዜያዊ መጠለያ ይገኛሉ፡፡ ከዚህ በተቃራኒ ደግሞ ቁጥራቸው የበዛና ከአደጋው የተረፉ ዜጎችም እስከ ዛሬ ድረስ አደጋው በደረሰበት የቆሻሻ ክምር አካባቢ እየኖሩ ነው፡፡
ይህንን አሰቃቂ ችግር በጊዜያዊነት ለመፍታት መንግሥት፣ ዕርዳታ ድርጅቶችና ግለሰቦች ባደረጉት ጥረት ወደ ጊዜያዊ መጠለያ የገቡ፣ ከገቡ በኋላም የምግብ፣ የልብስና የመኝታ አገልግሎት እንዲያገኙ የተደረገ ቢሆንም ገና ብዙ ሊሠሩ የሚገባቸው ጉዳዮች እንዳሉ ግን በጊዜያዊ መጠለያ ማዕከሉ ሪፖርተር ያገኛው ግለሰቦች ይናገራሉ፡፡
ሪፖርተር ይህንን ዘገባ ለመሥራት በተንቀሳቀሰ ጊዜ በጊዜያዊ የመጠለያ ክፍሉ የሚገኙ ተጎጂዎችንም ጎብኝቷል፡፡ በአራት በተወጠሩ ሸራዎችና በሕንፃ ውስጥ ባሉ ሁለት ክፍሎች ተጎጂዎች እንዲያርፉ ተደርጓል፡፡ ከአሥር ቀን አራስ ጀምሮ እስከ 82 ዓመት ዕድሜ ድረስ ያላቸው አዛውንቶች እንደተጠለሉም ለማወቅ ተችሏል፡፡ በየቀኑ የሚገቡ ተጎጂዎች እንዳሉም የጊዜያዊ መጠለያ ማዕከሉ አስተባባሪና የኮልፌ ክፍለ ከተማ የሠራተኛና ማኅበራዊ ጉዳይ ጽሕፈት ቤት ኃላፊ አቶ ሀብታሙ ተስፋዬ ይናገራሉ፡፡ እንደ አቶ ተስፋዬ ገለጻ፣ በዚህ ጊዜያዊ የመጠለያ ማዕከል የሚገኙ ተጎጂዎች በቀጣዩ ለአደጋ ይጋለጣሉ ተብለው የተለዩና መጠለያቸውን በአደጋው ያጡ ናቸው፡፡
አስተባባሪው ይህን ይበሉ እንጂ ተጎጂዎች ግን ጊዜያዊ መጠለያው ውስጥ ተጎጂ ያልሆኑ ዜጎችም እንዳሉ ገልጸዋል፡፡ ከዚህ በፊት ቤትና ንብረት ያልነበራቸው ግለሰቦች ዝም ብለው ሲገቡ፣ በተቃራኒው ደግሞ ተጎጂ ሆነው ቤትና ንብረታቸውን ያጡ ወገኖች ድጋፍ እየተደረገላቸው እንዳልሆነ ይናገራሉ፡፡ ሪፖርተር በሥፍራው ያገኛቸው ወይዘሮ ራድያ መሐመድ በዚህ ሥፍራ ከአሥር ዓመታት በላይ እንደኖሩ ይናገራሉ፡፡ አንድ ልጅ እንዳላቸውና ኤችአይቪ በደማቸው ውስጥ እንዳለ ገልጸዋል፡፡ እስከ ዛሬ ድረስ የሚኖሩት አደጋው በተከሰተበት ሥፍራ እንደሆነም ተናግረዋል፡፡
የወይዘሮ ራድያ ቤት የሚገኘው አደጋው በተፈጠረበት አካባቢ በመሆኑ አሁንም ለሌላ አደጋ ተጋላጭ ነው፡፡ የቤታቸው ጣሪያም በቆሻሻው መርግ ተጎድቷል፡፡ ‹‹መንግሥት ማንሳትና ጊዜያዊ መጠለያ ውስጥ ማስገባት ያለበት ማንን ነው?›› በማለት አስተያየታቸውን በጥያቄ የሚጀምሩት ወይዘሮ ራድያ፣ ካለባቸው ችግር ባሻገር የሰሞኑ ጉዳይ እንዳሳሰባቸው ይናገራሉ፡፡ ‹‹እኛስ ዜጋ አይደለንም?›› ሲሉም ይጠይቃሉ፡፡ ‹‹እስከ ዛሬ ድረስ በአንድ ሰው ድጋፍ ነው ያለሁት፡፡ እሷም ጋዜጠኛ ነች፡፡ እሷ ባትረዳኝ ሌላ የሚደርስልኝ ወገን የለም፡፡ ልጄንም ማሳደግ አልችልም ነበር፡፡ ኤችአይቪ በደሜ ውስጥ እያለ ማንም ሰው ግን ቀርቦ ሊረዳኝና ሊያፅናናኝ የሞከረ አልነበረም፡፡ ዛሬ ደግሞ ጎጆዬ ፈረሰ፡፡ ታዲያ ካሁን በኋላ የት ልግባ?›› እያሉ በማልቀስ እንባቸው ከፊታቸው ላይ የማይጠፋው ወይዘሮ ራድያ አሁንም ሐሳብ ገብቷቸዋል፡፡
ረቡዕ መጋቢት 6 ቀን 2009 ዓ.ም. የአዲስ አበባ ከንቲባ አቶ ድሪባ ኩማ ከቀትር በኋላ ለተጎጂ ቤተሰቦች የቀብር ማስፈጸሚያ የሚሆን አሥር አሥር ሺሕ ብር ከሰጡ በኋላ ጋዜጣዊ መግለጫ በሰጡበት ወቅት እንደተናገሩት፣ መንግሥት ከተጎጂ ቤተሰቦች ጎን ይቆማል፡፡
ይህ መላ አገሪቱን የሐዘን ማቅ ያላበሰው አሳዛኝ ታሪክ ለሦስት ቀናት ያህል ብሔራዊ የሐዘን ቀን እንዲታወጅ ምክንያትም ሆኗል፡፡ አንዳንድ አስተያየት ሰጪዎች ይህ ብሔራዊ የሐዘን ቀን መታወጁ ጥሩ እንደሆነ ቢገልጹም፣ በመዘግየቱ ግን ቅር መሰኘታቸውን አልሸሸጉም፡፡ የሐዘን ቀኑ መታወጅ የነበረበት አደጋው በደረሰ ማግሥት ጀምሮ ነበር ይላሉ፡፡
በአዲስ አበባ ውስጥ የአደጋ ሥጋት ተብለው ከተለዩ ሥፍራዎች መካከል የተጠላለፉ የኤሌክትሪክ ገመዶች፣ ለማስፋፊያና ለልማት ተብለው ተቆፍረውና በአፈር ሳይሞሉ የሚቀሩ ጉድጓዶችና ቦዮ፣ እንዲሁም የቆሻሻ ማስወገጃ ሥፍራ ‹‹ቆሼ›› ይገኙበታል፡፡ በእነዚህ የአደጋ ሥጋት በነበሩ ጉድጓዶችና ሌሎች ጉዳዮች ከዚህ በፊት ብዙ ዜጎች ሕይወታቸውን አሳዛኝ በሆነ ሁኔታ እንዳጡ ይታወቃል፡፡
በተለያዩ ጊዜያት የአዲስ አበባ ከተማ መስተዳደር እነዚህን ችግሮች ለይቶ ለመፍታት እየተንቀሳቀሰ ቢሆንም ቅሉ ቆሼ በአካባቢው ነዋሪዎች ላይ ያደርሷል ተብሎ በጥናት ይፋ የተደረገው ግን የጎርፍ አደጋ ነበር፡፡ በእርግጥም ከዛሬ ሁለት ዓመት በፊት በጎርፍ በደረሰ አደጋ የሰዎች ሕይወት ጠፍቷል፣ ንብረት ወድሟል፡፡ ይሁን እንጂ ነዋሪዎች በተደጋጋሚ አቤት ብለንበታል የሚሉት የቆሻሻው ክምር ተናደና ለ115 ዜጎች ሕልፈተ ሕይወት ምክንያት ሆኗል፡፡ ይህ ቁጥር ማተሚያ ቤት እስከገባንበት ዓርብ ምሽት ድረስ ለውጥ አላሳየም፡፡
ቆሼ ትናንት ይህንን ያህል ሰው ሕይወት ቢቀጥፍም ግን ቆሻሻው እንደሚናድ ይመስላል፡፡ በጎንና በጎን የቀረው የቆሻሻ ክምር ለሁለተኛና ለሦስተኛ ጊዜ አደጋ ማስከተሉ እንደማይቀር ሥጋታቸውን የሚገልጹት፣ የአካባቢው ነዋሪዎች፣ አሁንም እንደ ሥጋት የሚያነሱት ይህንኑ ነው፡፡ ይህንን በተመለከተ የኮልፌ ቀራኒዮ ክፍለ ከተማ የወረዳ አንድ የምክር ቤት አባል የሆኑና ለተጎጂዎች ድጋፍ ሲያደርጉ ሪፖርተር ያገኛቸው አቶ አማኑኤል እንብዛ ‹‹አሁንም ቁልቁል ሊናድ የሚመስለው የቆሻሻ ክምር ሌላ አደጋ እንዳያስከትል እየሠራን ነው፤›› ብለዋል፡፡ የተከመረውን ቆሻሻ ተጨማሪ ጉዳት እንዳያደርስ በቁፋሮ ማሽኖች በመታገዝ ለማስተካከል እየተሠራ መሆኑን አክለዋል፡፡
የቆሻሻ ክምር ተደርምሶ አደጋ ከማድረሱ በፊት መከላከል ይቻል ነበር በማለት ብዙዎች መንግሥትን ይወቅሳሉ፡፡ በአካባቢው በየጊዜው እየተናደ አደጋ የሚያደርሰው የቆሻሻ ተራራን መከላከል ወይም በጥናት ላይ የተመሠረተ መፍትሔ መፈለግ አለመቻል አላስፈላጊ መስዋዕትነት ያስከፍላል ሲሉም ይናገራሉ፡፡ የመንግሥት ኮሙዩኒኬሽን ጉዳዮች ጽሕፈት ቤት ባለፈው ዓርብ ምሽት ባወጣው ሳምንታዊ የአቋም መግለጫ፣ አደጋው አስደንጋጭና የኢትዮጵያዊያንን ልብ የሰበረ ነው ብሎታል፡፡ መንግሥት ለዘላቂ መፍትሔ ትኩረት በመስጠት የአጭርና የረጅም ጊዜ ዕቅድ አውጥቶ በመንቀሳቀስ ላይ ይገኛል ብሎ፣ በአንድ በኩል ከአደጋው የተረፉት ወገኖች በቋሚነት ወደ ተረጋጋ ሕይወት የሚመለሱበትን ሁኔታ ያመቻቻል በማለት ገልጿል፡፡
ሕይወታቸው በአደጋው ያለፉ ዜጎች በተለያዩ ቦታዎች እንደየ ሃይማኖታቸው የቀብር ሥነ ሥርዓት ተካሂዶላቸዋል፡፡ መንግሥትም ለቀብር ማስፈጸሚያ የሚሆን ለተጎጂ ቤተሰቦች በቤተሰብ ሺሕ ብር የሰጠ ሲሆን፣ በጊዜያዊ መጠለያ ማዕከል ለሚገኙ ዜጎች ድጋፍ እየተደረገላቸው እንደሆነ ለማወቅ ተችሏል፡፡ ግለሰቦች፣ ክልሎች፣ መንግሥታዊ ድርጅቶችና የግል ድርጅቶች፣ እንዲሁም ግብረ ሰናይ ድርጅቶች ለአደጋው ተጎጂዎች ዕርዳታ በማድረግ ላይ ናቸው፡፡
ከኢትዮጵያ ገቢዎችና ጉምሩክ ባለሥልጣን የጋላፊ ጉምሩክ ቅርንጫፍ ጽሕፈት ቤት ሠራተኞች ጋር በመመሳጠር፣ ወደ አገር ውስጥ እንዳይገቡ ክልከላ የተጣለባቸውን ከ70 ሺሕ...
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን LWW-2 LED flood flood አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን LWW-2 LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን LWW-2 LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ የ LED ግድግዳ ማጠቢያ ብርሀን LWW-2 LED flood flood ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
BBC Amharic -የህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ (ህወሓት) ማዕከላዊ ኮሚቴ ያካሄደውን አስቸኳይ ስብሰባ ሰኔ 3 ቀን 2011 ዓ. ም አጠናቆ መግለጫ አውጥቷል።
መግለጫው በርካቶችን ያስደነገጠ ሲሆን በተለይ አማራ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ (አዴፓ) መረር ያለ ምላሽ እንዲሰጥ አድርጎታል። ይህ በኢህአዴግ አባል ድርጅቶች መካከል ባልተለመደ መልኩ መነቋቆርና በመግለጫ እስከመመላለስ መድረስ ምን ያሳየናል ስንል ዶ/ር ዳኛቸው አሰፋን፣ ፕሮፌሰር መረራ ጉዲናን እና የኢዜማ ምክትል መሪ አቶ አንዷለም አራጌን ጠይቀናቸዋል።
ፓርቲዎቹ ለስም አብረው አሉ ቢባልም እንደተለያዩ የሚያምኑት ዶ/ር ዳኛቸው “ምንም እንኳን ከፌደራል መንግሥቱ የሚያገኙትን ነገር ሳያቅማሙ እየተቀበሉ ቢሆንም ትግራይ ሪፐብሊኳን ይዛ ለብቻዋ ነው ያለችው። ህወሓቶች ማዕከላዊውን መንግሥትም የተቀበሉት አይመስልም” ይላሉ።
በዚህ ሰዓት ከምክንያት ይልቅ ስሜት የሚሞቅበትና የሚገንበት ነው የሚሉት አቶ አንዷለም አራጌ በበኩላቸው ሁለቱም ፓርቲዎች ነገሩን የያዙበት መንገድ ተገቢ እንዳልሆነ ያስቀምጣሉ።
ህወሓቶች በጉልበትም ቢሆን የኢትዮጵያን ሕዝብ ከፊት ሆነን እንመራለን የሚሉ ስለሆኑ ይህንን ሃሳብ የሚመጥን መስከን፣ ስልጣኔና አርቆ አሳቢነት ከእነርሱ ይጠበቃል ይላሉ አቶ አንዷለም። ልዩነቶችም ሲኖሩ ልዩነቶችን በሰከነ ሁኔታ በፊት እንደሚያደርጉት ከመጋረጃ ጀርባ ከዚህም በበለጠ ደግሞ በብልሀትና በሆደ ሰፊነት ነገሮችን መያዝ ያስፈልግ ነበር ሲሉ ያስረዳሉ።
አዴፓ ህወሓት ካወጣው መግለጫ አንጻር የሰጠው መግለጫ ተገቢ እንደሆነ የሚናገሩት ዶ/ር ዳኛቸው የህወሓት መግለጫ በፓርቲው ውስጥ እየታየ የነበረውን ልዩነት የበለጠ እያሰፋው መሆኑንና ከፌደራል መንግሥቱ የተለየ አካል እየሆነ መምጣቱን ያመለክታል ብለዋል።
አዴፓ በግድያ አመራሮቹን ሲያጣ “ይህ ነገር በመከሰቱ እናዝናለን ከማለት ይልቅ ከእናንተ ጋር ለመስራት እንቸገራለን የሚል መግለጫ ማውጣት ስህተት ነው፤ የሚያበሳጭ ነገር ነው ለዚህም አጸፋ ከአዴፓ ተገቢውን ምላሽ ያገኙ ይመስለኛል” ይላሉ ዶ/ር ዳኛቸው።
ልዩነቶቻቸውን ተገማግመውና ተሞራርደው በአግባቡ መያዝ ሲገባቸው ህወሓት እንዲህ አይነት መግለጫ ቀድሞ ማውጣቱ ከብልህነት አንፃር ተገቢ ያልሆነ፤ ነገር ግን አጭር እይታ ላይ የተመሰረተ እና ምናልባትም አድብቶ ነገሮችን የማድረግ ይመስላል ያሉት ደግሞ አቶ አንዷለም ናቸው።
በሌላ በኩል ደግሞ በአዴፓ በኩል የማየው በጣም የበዛ መቆሳሰል እንዲሁም የበዛ ለተመልካች፣ ለሰሚ፣ ለሀገሩ ብዙም የተጨነቀ የማይመስል እልህ የመወጣት የሚመስል ውዝግብ ነው በማለት በአጠቃላይ የኢህአዴግን ስብስብ የብቃትና የአርቆ አሳቢነት ደረጃን የሚያሳብቅ ነው ሲሉ ይተቻሉ።
ፕሮፌሰር መረራ ጉዲና ከዚህ በፊትም “ይህንን ለውጥ ለማሳካት ለጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ አህመድ ፈተና የሚሆነው የኢህአዴግ አባል ፓርቲዎችን በአግባቡ ማስተዳደር ነው” ማለታቸውን አስታውሰው፤ ይህ አለመስማማት ከዚህ በፊትም በመካከላቸው የነበረ ነው በማለት መነሻው የጋራ ግብ አለመኖሩ ነው ይላሉ።
“ለውጡን እንዴት ማስኬድ አለብን? እስከ የትስ እናስኬደዋለን? ብለው ከመስማማታቸው በፊት የገቡበት ይመስለኛል” የሚሉት ፕሮፌሰሩ ኢህአዴግ ይህንን ለውጥ ብቻውን ለማስኬድ መምረጡ እንዳይስማሙ እንዳደረጋቸው በመግለፅ በዚህ መልኩ ከቀጠሉ አንዱ ሌላውን ሊያፈርስ ይችላል ይላሉ።
የህወሓት መግለጫና አቋም አዴፓን ብቻ የሚያብጠለጥል ሳይሆን የፌደራል መንግሥቱንም ጭምር የሚመለከት እንደሆነ የሚጠቅሱት ዶ/ር ዳኛቸው በበኩላቸው “ከአዴፓ ጋር አንሰራም ሲሉ አንሰራም እያሉ ያሉት ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋርም ነው” ይላሉ።
አንዷለም አራጌ በበኩሉ የኢህአዴግ ጊዜ እያበቃ ሊሆን ይችላል ይላል። “ከዚህ በፊት የከረረ ጉዳይ ሲኖራቸው ለቀናት ወይም ለሳምንታት በውስጣቸው ይዘው በመነጋገር ለመገናኛ ብዙሀን እንኳ የማይገልጡበት ሁኔታ ነበር። አሁን ግን ኢህአዴግን ያጣበቀው ሙጫ እየደረቀ፣ እየተፈረቀቀ ይመስለኛል” በማለት ያክላል።
አሁን እየታየ ያለው በእራሱ በኢህአዴግ ውስጥ በተለይ ደግሞ ህወሓት “ለውጡ ለእኔ ሳይሆን በእኔ ላይ ነው የመጣው” በማለት ከመጀመሪያው ያቄመ ይመስለኛል የሚሉት አቶ አንዷለም ለውጡን ለማደናቀፍ እየሰራ ይሆን የሚል ጠንካራ ጥርጣሬ አለኝ ይላሉ።
“አሁንም እነዶክተር ዐብይ ብቻቸውን ህዝብን ሊያሸጋግሩ አይችሉም” የሚሉት አቶ አንዷለም “ሀገርን ህዝብን ሊያሸጋግር የሚችለው የብዙኀን ተሳትፎ ነው” ሲሉ አስረግጠው ይናገራሉ።
“የመሪነቱን ኃላፊነት እነርሱ ቢወስዱም ህዝቡን በብዛት ማሳተፍ አለባቸው። እያንዳንዱ ጡብ ማቀበል አለበት እንጂ ሀገርን ወደ ዲሞክራሲ የማሸጋገር ሥራ ጥቂቶች ጀምረው የሚጨርሱት አይደለም።”
“ሀገር ለለውጥ በምትዳክርበት እና ብዙ አርቆ አሳቢ በሚያስፈልግበት በዚህ ወቅት የአጭር ጊዜ ህልምን ለማሳካትና የግል ቁርሾህን ለመወጣት ግብግብ የምትገጥምበት አይመስለኝም” ይላሉ አቶ አንዷለም።
በተጨማሪም በሀገሪቱ ያሉ የፖለቲካ ኃይሎችም ሆኑ ሌሎች አሁን ኢትዮጵያ ያለችበት ሁኔታ ከፍ ያለ ማስተዋልን፣ ሰፊ ልብና የመንፈስ ልዕልናን የሚጠይቅ መሰባሰብ፣ መወያየት ከአቋራጭና ጊዜያዊ ድሎች፣ ተራ ብሽሽቆች እንዲሁም ዘለፋዎች እርቀን ሀገራችንን ወደተሻለ የፖለቲካ ሥርዓትና ዘመን የምናሸጋግርበት፤ አርቆ አሳቢነትና ብልህነት የሚጠይቅ ዘመን ላይ እንገኛለን ሲሉም ይመክራሉ።
በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ በኩል ያለው ቀና ሀሳብ በካድሬዎቻቸው ዘንድ እንኳ ተቀባይነት እንዲኖረው ለለውጥ የተመቸ ሁኔታ መፍጠሩ ላይ በጣም ይቀራል የሚሉት አቶ አንዷለም ኢህአዴግ ራሱ ችግሩን ቢፈታ ለለውጡ አንዱ እገዛ ይመስለኛል ይላሉ።
በአመራር በኩል የሚደረግ ለውጥ የተወጠረውን ሊያላላና የተፈጠረውን መቋሰል ሊያሽር እንደሚችል ሃሳብ የሚሰነዝሩት ዶ/ር ዳኛቸው ህወሓትን የሚመሩት ሰዎች ለረጅም ዘመናት የቆዩ መሆናቸውን በሚተቹት ወጣቶችን ወደ አመራር የሚያመጡ ከሆነ ብዙ ነገሮች የሚለወጡና የሚሰክኑ ይሆናሉ ብለው ያምናሉ።
በኢህአዴግ ታሪክ “በዚህ መልኩ ወደ አደባባይ ወጥቶ አንዱ ሌላውን መተቸት የመጀመሪያ ነው። ይህ ደግሞ ምን ያህል ስር የሰደደ ችግር በመካከላቸው እንዳለና የሃገሪቷ እጣ ፈንታ አደጋ ላይ መሆኑን የሚያሳይ ነው” ይላሉ ፕሮፌሰር መረራ ጉዲና።
አቶ አንዷለም ደግሞ አሁን ባለው አሰላለፍ ህወሓት ከግንባሩ ቢወጣ እንኳ ሌሎቹ የኢህአዴግ አባል ድርጅቶች አብረው ይቀጥላሉ የሚል ሀሳብ አላቸው። ስለዚህም በቅርብ ርቀት “ሌሎቹን አባል ፓርቲዎች ያጣበቀው ሙጫ ይላቀቃል” ብሎ እንደማያስብ ይናገራሉ።
በአንድ ጊዜ በአንድ ሃገር ውስጥ ሁለት መንግሥት ሊኖር አይችልም የሚሉት ዶ/ር ዳኛቸው “መጥራት ያለበት ነገር ይጠራል” በማለት “ህወሐት ሁሉን ነገር ተቆጣጥሮ ስለያዘው የምንሰማው የእነሱን እንጂ የትግራይን ህዝብ ድምጽ አይደለም የህዝቡ ድምጽ ታፍኗል” ይላሉ። ስለዚህ ህዝቡ እዚህ ውስጥ ስለሌለበት ወደ እርስ በርስ ግጭት የሚወስደን ነገር እንደሌለም ያምናሉ።
“የትግራይ ህዝብ ፍትህን ያውቃል ከምንም በላይ ኢትዮጵያዊነትን ይወዳል ስለዚህ የህወሓት የበላይነት እንዲቀጥልለት ወደ ጦርነት ይገባል ብዬ አላስብም” በማለትም በህዝቡ ላይ ያላቸውን ተስፋ ይገልፃሉ።
ህወሓት እያለመ ያለው የሚመስለኝ በሽግግሩ ላይና በሽግግሩ ሂደት ብቻ ሳይሆን ከሽግግሩ በኋላ ሊኖረው የሚችለውን ነገር ጭምር ይመስላል የሚለው አንዷለም “ሌላ አይነት የፖለቲካ ቀመር ለማምጣትና ይመቹኛል የሚላቸውን አጋሮች እየፈለገ” ይመስለኛል ይላል።
“ኢትዮጵያ ትልቅ ሀገር ነች፤ ሕዝቧም ትልቅ ነው” የሚለው አንዷለም “ያለንበት ችግር የተወሳሰበ ቢሆንም የማይለያይ የተቆራኘ ማንነት አለን ብዬ አምናለሁ” በማለት የኢትዮጵያ ሁኔታ ችግር አይገጥመውም ባይባልም ችግሩን የማለፍ አቅም አለው ብሎ እንደሚያምን ያስረዳል።
የደብረብርሃን ዩኒቨርስቲ በቅርቡ ግንባታው የጀመረው የአጅማ ጫጫ መስኖ ልማት ፕሮጀክት ውጤታማ እንዲሆን ለማገዝ መዘጋጀቱን አስታወቀ። ባሕር ዳር፡ ጥር 17/2013 ዓ.ም (አብመድ) በደብረብርሃንና አካባቢው ላለው ከፍተኛ...
‹‹በቤተ ጊዮርጊስ የሚሠራው መጠለያ ሲያስፈልግ እንደ ድንኳን ሆኖ የሚሸበለል ሲያስፈልግ ደግሞ የሚዘረጋ እንዲሆን እየተጠናበት ነው፡፡›› የፌዴራል ቅርስና ጥበቃ ባልስልጣን March 5, 2021
የሕፃናቱን ወላጆች አነጋግረናል ቤተሰቦቹ እንደሚሉት የመደፈር አደጋው የደረሰባቸው የአንድ መንደር ወንድ ሕፃናቱ ሰባት እንደነበሩና ፖሊስ ወደ ፍርድ ቤት ጉዳያቸውን የወሰደው ሕፃናት ቁጥር አምስት መሆኑን ነው።
በአዲስ አበባ ከተማ በጉለሌ ክፍለ ከተማ በተለምዶ አባዲና እየተባለ በሚጠራው አካባቢ በአንድ መንደር ውስጥ የሚኖሩ ከሰባት በላይ የአዳጊ ወንድ ልጆች ወላጆች “የመደፈር አደጋ ለደረሰባቸው ልጆቻችን የሕክምናና የሥነ ልቦና አገልግሎት የሚሰጠን አጣን ልጆቻችንንም የምናደርስበት ግራ ገባን” ሲሉ ተናገሩ። በልብስ አጠባና በጽዳት ሥራ የተሰማሩና እጅግ በከፋ ድህነት ውስጥ የሚገኙ መሆኑን የተናገሩት እናቶች “በዚህ ኑሮ ላይ ይህ ሁኔታ እንዴት እንደምንቋቋም ግራ ተጋብተናል” ብለዋል። ሕፃንቱን በመድፈር የተጠረጠረው ወጣት በእስር ላይ እንደሚገኝና መዝገቡ ውሳኔ ሳያገኝ አንድ ዓመት መቆጠሩን ገልፀዋል። በወረዳው በሴቶችና ሕጻናት ላይ የሚሰሩ ወጣቶች ሕፃናቱ በደረሰባቸው አደጋ መጎዳታቸውን ማየታቸውን ገልፀው አምስት ሕፃናት መደፈራቸውን የሚያረጋግጥ የሕክምና ማስረጃ አይተናል እሱም ለፍርድ ቤት ተያይዟል ብለዋል።
ከዚ በፊት በሰበታ ከተማ፣ ፋሲል ከነማ እና ባህር ዳር ከተማ ቆይታ የነበረው ተጫዋቹ የጣና ሞገዶቹ ወደ ፕሪምየር ሊግ ሲያድጉ የጎላ ድርሻ ነበረው። በዚህ ዓመት መጀመርያ የኢትዮጵያ ብሄራዊ ቡድን ማልያ ለብሶ መጫወት የጀመረው ተጫዋቹ በኦሊምፒክ ማጣርያ እና በቻን ማጣርያዎች የአሰልጣኝ አብርሃም መብራቱ ተቀዳሚ ተመራጭ መሆን ችሏል። በክረምቱ ወደ መከላከያ አምርቶ የነበረ ቢሆንም ክለቡ በከፍተኛ ሊግ እንዲሳተፍ በመወሰኑ ከቡድኑ ጋር መለያየቱም የሚታወስ ነው።
ፊቱን ወደ ሃገር ውስጥ ግብ ጠባቂ ለማዞር በመወሰን ፀ በረከት አማረ እና ሶፈንያስ ሰይፈን ለማስፈረም ጥረቶች አድርገው የነበሩት ስሑል ሽረዎች ምንተስኖት አሎን ማስፈረማቸው ተከትሎ በቀጣይ ዓመት በኢትዮጵያዊ ግብጠባቂ የጎል በራቸውን እንደሚያስጠብቁ ተረጋግጧል።
የዓለም ጤና ድርጅት፣ አብዛኛውን የአፍሪቃን ክፍል ያጠቃለለ የጤና ስትራተጂዎችን የሚያጸድቀው ከፍተኛ አካል 66ኛውን ጉባዔ በአዲስ አበባ ሊያካሂድ እንደሆነ ታወቀ።
እርስዎ ቀየሩት 150 🇺🇸 የአሜሪካን ዶላር ወደ 🇹🇳 የቱኒዚያ ዲናር. እጅግ በጣም ትክክለኛ ውጤትን ለማሳየት, ዓለም አቀፍ ምንዛሬ ተመንን እንጠቀማለን. ምንዛሬ ይለውጡ 150 USD ወደ TND. ስንት $150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር? — د.ت411.45 TND.ይመልከቱ ተለዋዋጭ ኮርስ TND ወደ USD.ምናልባት ሊፈልጉት ይችሉ ይሆናል USD TND ታሪካዊ ሰንጠረዥ, እና USD TND ታሪካዊ ውሂብ የመገበያያ ዋጋ. ለመሞከር ነጻ ይሞክሩ ተጨማሪ ይለውጡ...
ያውቁ ነበር? ከአንድ ዓመት በፊት, በዚያ ቀን, የምንዛሬ ተመን የአሜሪካን ዶላር ለ የቱኒዚያ ዲናር ነበር: د.ت2.813. ከዚያ ወዲህ የምንዛሬው ፍጥነት አለው በ ቁጥር ቀንሷል -0.0695 TND (-2.47%).
200 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር250 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር300 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር350 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር400 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር800 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር1600 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር3200 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር6400 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር12800 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቱኒዚያ ዲናር120 CannabisCoin ወደ DigitalCash100 የአሜሪካን ዶላር ወደ የኢራን ሪአል0.2 DigitalCash ወደ CannabisCoin1000 Russiacoin ወደ የአሜሪካን ዶላር1 Russiacoin ወደ የአሜሪካን ዶላር121 Bee Token ወደ CashCoin7 DonationCoin ወደ የደቡብ ኮሪያ ዎን7 የደቡብ ኮሪያ ዎን ወደ DonationCoin150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የካናዳ ዶላር500 Callisto Network ወደ የአሜሪካን ዶላር1 Callisto Network ወደ የአሜሪካን ዶላር1 Callisto Network ወደ Ethereum500 Callisto Network ወደ Ethereum1 Callisto Network ወደ BitRewards
150 የአሜሪካን ዶላር ወደ ዩሮ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የእንግሊዝ ፓውንድ ስተርሊንግ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የስዊስ ፍራንክ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የኖርዌይ ክሮን150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የዴንማርክ ክሮን150 የአሜሪካን ዶላር ወደ ቼክ ሪፐብሊክ ኮሩና150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የፖላንድ ዝሎቲ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የካናዳ ዶላር150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የአውስትራሊያ ዶላር150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የሜክሲኮ ፔሶ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የሆንግኮንግ ዶላር150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የብራዚል ሪል150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የሕንድ ሩፒ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የፓኪስታን ሩፒ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የሲንጋፖር ዶላር150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የኒውዚላንድ ዶላር150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የታይላንድ ባህት150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የቻይና የን150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የጃፓን የን150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የደቡብ ኮሪያ ዎን150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የናይጄሪያ ናይራ150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የሩስያ ሩብል150 የአሜሪካን ዶላር ወደ የዩክሬን ሀሪይቭኒአየአሜሪካን ዶላር ለተጨማሪ ገንዘብ...
እቲ ብ24 ግንቦት ዝተፈጸመ ሽበራዊ መጥቃዕቲ፣ ንወትሃደራት ፈረንሳ ዒላማ ዝገበረ ምንባሩ ዝሓበረ ኣልሸባብ፣ ፈረንሳ ኣብ ሪፖብሊክ ማእከላይ ኣፍሪቃ ኣንጻር ጥሩፋት ጉጅለታት ሰለካን እተካይዶ ዘላ ወታህደራዊ ርሒት ንምቕዋም ዝዓለም ምዃኑ’ውን ገሊጹ።
ኣብቲ 3 ሰባት ዝተቀትልሉን 15 ድማ ዝቖሰልሉን፣ ኣብ ማእከል ከተማ ጅቡቲ ኣብ ዝርከብ ቤት መግቢ ዝተፈጸመ ሽበራዊ መጥቃኦቲ፣ ሓያሎ ዜጋታት ፈረንሳ ፈኵስ ጉድኣት ከምዝወረዶም ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ እት ሃገር ኣረጋጊጹ።
ኣብታ ደጀን ሰራዊት ፈረንሳ ኣብ ኣፍሪቃ ዝኾነት ጅቡቲ ከምዚ ዓይነት ሽበራዊ መጥቃዕቲ ክካየድ ንመጀምርያ እዋኑ ብምዃኑ፣ ኣተኩሮ ፈረንሳን ሕብረት ኤሮጳን ረኺቡ ኣሎ።
ኣልሽEባብ ኣብ ጅቡቲ ተመሳሳሊ ሽበራዊ መጥቃዕቲ ከካይድ ከምዝኽእል ኣብ ዝግለጸሉ ዘሎ እዋን፣ ፈረንሳ ንድሕነት ሰራዊታን ነታ ከም ወትሃደራዊ ደጀን ኣብ ኣፍሪቃ እትጥምታ ጅቡትን ንምክልኻል እንታይ ዓይነት ስጉምቲ ክትወስድ’ያ ዛጊት ዝተፈልጠ ነገረ የለን።
ኣመሪካ ዕጡቓት ኣልሸባብ ንምህዳን ናይ ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ ስርሒታት ከተካይድ ከምዝጸንሐት ዝፍለጥ እኳ እንተኾነ፣ ፈረንሳ ግና ስለያ ዝሓለፈ ወትሃደራዊ ምትእትታው ኣይጸንሓን።
እቲ ብ17 ሓምለ፣ ኣብ ቀጽሪ ቤት ጽሕፈት ሕቡራት ሃገራት ዝተኻይደ ሰላማዊ ሰልፊ፣ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ብሓፈሻ፣ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ዞባ ደቡባዊ ቀይሕ ባሕሪ ድማ ብፍላይ ተጻዒኑ ዘሎ ዝተናውሐ ካብ ቤቱ ከይወጽእ ዝኽልክል ኣዋጅ ክልዓል ዝጠልብ’ዩ።
ኣብቲ ኣጋጣሚ፣ ብማሕበር ተጣበቒ ሰብኣዊ መሰላት ቀይሕ ባሕር፣ ባይቶ ይኣክል ስዊዘርላንድን ምንቅስቓስ ጄኔቫን ዝተዳለወ፣ ንኹነታት ለበደ ኮረና ቫይረስ ኣብ ኤርትራን፣ ንዕኡ ስዒቡ ዝወጸ እዋጃትን ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ዝፈጠሮ ናይ መነባብሮ ቅልውላውን ዝገልጽ ደብዳቤታት ናብ ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣንቶንዮ ጉታሬዝን ላዕለወይቲ ጸሓፊት ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ሚቸለ ባቸሌትን ተረኪቡ።
አቶ ኩመራ በወንጀል ተጠርጥሮ ከታሰረበት ጊንጪ ከተማ ፖሊስ ጣቢያ መጋቢት 09/2010 ዓ.ም በኃይል ታፍኖ ወደ ሦስተኛ ተወሰደ። ከዚያ በኋላ ለስድስት ቀናት ያለ መኝታ ልብስ በቀዝቃዛው የጭለማ ክፍል ወለል ላይ እንዲተኛ ተደረገ። ethiothinkthank
ከወራት በፊት ማዕከላዊ እስር ቤት እንዲዘጋና ሙዝዬም እንደሚሆን መገለፁ ይታወሳል። ከየካቲት 29/2010 ዓ.ም ጀምሮ ባሉት 39 ቀናት በማዕከላዊ ታስሬ እንደነበር ይታወሳል። በእርግጥ በማዕከላዊ የታሰርኩት ለአንድ ወር ያህል ነው። የተቀሩትን ዘጠኝ ቀናት የታሰርኩት በአዲስ አበባ ፖሊስ ኮሚሽን “ሦስተኛ” በሚባለው እስር ቤት ነው። ወደ ሦስተኛ የተዘዋወርነው ከጠዋቱ ሦስት ሰዓት ላይ ሲሆን ከቀኑ ሰባት ሰዓት ላይ ደግሞ “ማዕከላዊ እስር ቤት ተዘጋ” ተብሎ በተለያዩ የመንግስት ሚዲያዎች መዘገቡ ይታወሳል። በእርግጥ ማዕከላዊ እስር ቤት ተዘግቷል ወይስ ተዘዋዉሯል? በማዕከላዊ እና ሦስተኛ እስር ቤቶች በነበረኝ ቆይታ የታዘብኩትን እውነታ መሰረት በማድረግ ይህን ጥያቄ በአጭሩ ለመመለስ እሞክራለሁ።
በመጀመሪያ ደረጃ “ማዕከላዊ ተዘጋ” የሚለው ዜና ፍፁም ስህተት ነው። ምክንያቱም የተዘጋው “ማዕከላዊ” ሳይሆን በማዕከላዊ የሚገኘው የተጠርጣሪ እስረኞች ማቆያ ክፍል ነው። እንደሚታወቀው በማዕከላዊ፤ ጣውላ ቤት፥ ሸራተን (09) እና ሳይቤሪያ የሚባሉ የእስረኛ ማቆያ ክፍሎች አሉ። ጣውላ ቤት እና ሸራተን በማንኛውም መልኩ በሰው አካላዊ አቅም እንዳይፈርሱ ተደርገው በጠንካራ መሰረትና በድንጋይ የተገነቡ ናቸው። ከስሙ መረዳት እንደሚቻለው “ሳይቤሪያ” የሚባለው እጅግ በጣም ቀዝቃዛ ሲሆን ወደ ክፍሎቹ የፀኃይ ብርሃን እንዳይገባ ታስቦ የተሰራ ነው።
በተመሳሳይ መልኩ በአዲስ አበባ ፖሊስ ኮሚሽን ስር በሚገኘው “ሦስተኛ” እስር ቤት “ጭለማ ክፍል” የሚባል የተጠርጣሪ እስረኞች ማቆያ አለ። ጭለማ ክፍል በእንግሊዘኛ “Solitary confinement” የሚባሉ 18 ክፍሎች አሉት። በቆይታዬ ለመታዘብ እንደቻልኩት ተጠርጣሪ እስረኞች ጥፋተኝነታቸውን እስኪያምኑ ድረስ በእነዚህ ክፍሎች ውስጥ እንዲቆዩ ይደረጋሉ። በእነዚህ ክፍሎች ውስጥ የታሰሩ እስረኞች ከቤተሰብ፥ ጠበቃ ወይም የሃይማኖት አባት፥… በአጠቃላይ ከማንኛውም ሰው ጋር መገናኘት አይችሉም። በመጀመሪያ ወደ ሦስተኛ ስገባ በእነዚህ ክፍሎች ውስጥ አራት ተጠርጣሪ እስረኞች ነበሩ። ከእስር ከመለቀቄ አንድ ቀን በፊት ደግሞ 8 እስረኞች በጭለማ ክፍል እንደነበሩ ተመልክቼያለሁ።
በሦስተኛ በሚገኘው ጭለማ ክፍል በማዕከላዊ ሲፈፀም የነበረው የስቃይ ምርመራ፤ ጥፍር መንቀል፥ አሰቃቂ ድብደባ፥ ውሃ የተሞላ ላስቲክ በብልት ላይ ማንጠልጠል እና የመሳሰሉት አሰቃቂ ተግባራት እንደሚፈፀሙ ለማረጋገጥ ችያለሁ። ከዚህ በተጨማሪ እነዚህ የጭለማ ክፍሎች ልክ በማዕከላዊ እንደሚገኘው “ሳይቤሪያ” እጅግ በጣም ቀዝቃዛ ናቸው። ይህም በሰው ልጅ አካል ላይ ከፍተኛ ጉዳት የሚያስከትል መሆኑን በተግባር ታዝቤያለሁ። በዚህ ረገድ በአቶ ኩመራ ደፋ ላይ የተፈፀመው ግፍ መጥቀስ ይቻላል።
አቶ ኩመራ በወንጀል ተጠርጥሮ ከታሰረበት ጊንጪ ከተማ ፖሊስ ጣቢያ መጋቢት 09/2010 ዓ.ም በኃይል ታፍኖ ወደ ሦስተኛ ተወሰደ። ከዚያ በኋላ ለስድስት ቀናት ያለ መኝታ ልብስ በቀዝቃዛው የጭለማ ክፍል ወለል ላይ እንዲተኛ ተደረገ። በዚህ ምክንያት በጤናው ላይ ከፍተኛ ጉዳት ደርሶበታል። በጳውሎስ ሆስፒታል የቀዶ ጥገና ሕክምና የተደረገለት ቢሆንም አሁንም ድረስ ሽንቱን መቆጣጠር አይችልም። ወደ ሆስፒታል በመመላለስ የሕክምና ክትትል እያደረገ ቢሆንም ለዚሁ ተግባር የሚያስፈልገውን ወጪ በራሱ እንዲሸፍን ተገድዷል። ሌላው ቀርቶ እስር ቤቱ የራሱ አምቡላንስ እያለው ለአቶ ኩመራ የትራንስፖርት አገልግሎት አያገኝም። በመሆኑም ወደ ሆስፒታል የሚመላለሰው በኮንትራት ታክሲ ነው። በዚህ ምክንያት ከጤናው በተጨማሪ ለከፍተኛ ወጪ መዳረጉን አጫውቶኛል። በአጠቃላይ፣
በሶስተኛ ያለው የእስረኞች ማቆያ ከማዕከላዊ በባሰ ሁኔታ ለስቃይ ምርመራ እንዲያመች ተደርጎ የተገነባ ነው (ከጭለማ ክፍሎች በተጨማሪ በሦስተኛ ፖሊስ ጣቢያ “ድምፅ እንዳያሰማ” (Sound proof) ተደርጎ የተገነባ የእስረኞች ማሰቃያ ቦታ አለ)። ስለዚህ “ማዕከላዊ ተዘግቷል ወይስ ተዘዋዉሯል?” ለሚለው ጥያቄ መልሱ “ተዘዋውሯል” ነው።
በዚህ የተነሳም ነው ከዘመናችን የሀሳብ ትግልና የሰከነ ውይይት ብሔራዊ ራዕይ ሊሰርጽ ያልቻለው፡፡በ16ኛው ክፍለ ዘመን ጭንቅላት ማሰብ በዚህ የተነሳ በዚህ ሀገር...
የ78 አመቱ የእድሜ ባለጸጋ ዲሞክራቱ ጆ ባይደን ባለፈው ረቡዕ በዋይትሃውስ በተከናወነው በዓለ ሲመት ቃለ መሃላ ፈጽመው 46ኛው የአሜሪካ ፕሬዚዳንት የሆኑ ሲሆን፣ ካማላ ሃሪስም ቃለ መሃላ ፈጽመው የአገሪቱ የመጀመሪያዋ ጥቁር እስያዊት ሴት ምክትል ፕሬዚዳንት ሆነዋል። ከበዓለ ሲመቱ ጋር በተያያዘ የተለያዩ መገናኛ ብዙሃን ትኩረት ከሰጧቸው ጉዳዮች መካከል የሚከተሉትን መራርጠንላችኋል፡፡
ከሳምንታት በፊት የተሰናባቹ ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ደጋፊዎች በዋሽንግተን በሚገኘው ካፒቶል ሂል የፈጸሙትን ነውጠኛ ድርጊት ተከትሎ፣ በአገሪቱ ያንዣበበው ከፍተኛ የጸጥታ ስጋት፣ መላውን አሜሪካ በውጥረት በዓለ ሲመቱንም በከፍተኛ የደህንነት እና ጸጥታ ጥበቃ አጨናንቆት እንደነበር ተነግሮለታል፡፡
የፌዴራሉ የምርመራ ተቋም ኤፍቢአይ፣ የዶናልድ ትራምፕ ነውጠኛ ደጋፊዎችና ጽንፈኛ ቡድኖች በትጥቅ የታገዘ ጥቃት ሊፈጽሙ እንደሚችሉ ጥብቅ ማስጠንቀቂያ መስጠቱን ተከትሎ፣ በ50 ግዛቶቿ ከፍተኛ ጥበቃና የጸጥታ ቁጥጥር ስታደርግ የሰነበተችው አሜሪካ፣ በዋሽንግተን ለጆ ባይደን በዓለ ሲመት ብቻ 25 ሺህ ወታደሮችን ያሰማራች ሲሆን፣ እንደተሰጋው ይህ ነው የሚባል እክል ሳያጋጥም በአሉ በሰላም ተጠናቅቋል፡፡
በአሜሪካ ታሪክ 59ኛው በአለ ሲመት ሆኖ የተመዘገበው የጆ ባይደን በዓለ ሲመት፣ ከጸጥታ ስጋቱ ባሻገር ከወትሮው ቀዝቀዝ ያለ እንዲሆን ያደረገው ሌላኛው ምክንያት ደግሞ፣ የኮሮና ቫይረስ ወረርሽኝ ስጋት ነበር፡፡
ድሮ ድሮ ስፍር ቁጥር የሌለው ህዝብ በአደባባይ በተገኘበት ይከናወን የነበረው የአሜሪካ በዓለ ሲመት፣ ዘንድሮ ግን እንኳንም ዘንቦብሽ እንዲያውም ጤዛ ነሽ እንዲሉ መላ የጠፋለትን የኮሮና መስፋፋት፣ የባሰ ላለማስፋፋት ሲባል እንደ ወትሮው ብዙ ህዝብ ባልተገኘበት መከናወኑ ግድ ሆኗል፡፡
የዛሬን አያርገውና ድሮ ድሮ በበዓለ ሲመቱ ላይ በሚሊዮኖች የሚቆየሩ ሰዎች ይታደሙ እንደነበር ያስታወሰው ቢቢሲ፣ ለአብነትም ባራክ ኦባማ በ2009 ቃለ መሃላ ሲፈጽሙ 2 ሚሊዮን ህዝብ ዋሽንግተን ዲሲን ከዳር እስከ ዳር አጥለቅልቋት እንደነበርም አክሎ ገልጧል፡፡
ስልጣን ላለመልቀቅ ወዲያ ወዲህ ቢሉም ከባይደን በዓለ ሲመት ከሰዓታት በፊት ለአራት አመት የኖሩበትን ነጩን ቤተ መንግስት ላንዴና ለመጨረሻ ጊዜ ይሰናበቱት ዘንድ ግድ የሆነባቸው ተሰናባቹ ትራምፕ በበዓለ ሲመቱ ላይ ባይገኙም፣ የቀድሞዎቹ የአሜሪካ ፕሬዚዳንቶች ባራክ ሁሴን ኦባማ፣ ቢል ኪሊንተን እና ጆርጅ ደብሊው ቡሽ ስነስርዓቱን መታደማቸውን ለማወቅ ተችሏል፡፡
1.5 ሚሊዮን ዶላር ወጪ እንደተደረገበት በተነገረው በአለ ሲመት በ78 አመት ከ2 ወራት ዕድሜያቸው ቃለመሃላ ፈጽመው ወደ ነጩ ቤተ መንግስት የገቡት ዲሞክራቱ ጆ ባይደን፣ በአሜሪካ ታሪክ እድሜያቸው በጣም ከገፋ ወደ ስልጣን የመጡ ቀዳሚው ሰው ሆነው በታሪክ መዝገብ መስፈራቸውም ተነግሯል፡፡
ታዋቂዋ ድምጻዊት ሌዲ ጋጋ በዓለ ሲመቱን በማስመልከት የአሜሪካን ብሔራዊ የህዝብ መዝሙር የዘመረች ሲሆን፣ በዋሽንግተኑ የነጻነት ሃውልት ፊትለፊት በተዘጋጀውና በዝነኛው የፊልም ተዋናይ ቶም ሃንክስ የመድረክ አጋፋሪነት በተካሄደው የሙዚቃ ኮንሰርት ላይም ጄኔፈር ሎፔዝ፣ ብሩስ ስፐሪንግስተን፣ ኬቲ ፔሪ፣ ቦን ጆቪ፣ ዴሚ ሎቫቶና ፉ ፋይተርስን ጨምሮ ታዋቂ ድምጻውያን የተለያዩ የሙዚቃ ስራዎቻቸውን አቅርበዋል፡፡
የ22 አመቷ ታዳጊ አሜሪካዊት ገጣሚ አማንዳ ጎርማን በበኩሏ፤ ለባይደን በአለ ሲመት የከተበችውንና የአብሮነትና የአንድነት ጥሪ ያስተላለፈችበትን ማራኪ ግጥም ያቀረበች ሲሆን፣ በአሜሪካ በአለ ሲመት ላይ ግጥም በማቅረብ በእድሜ ትንሽዋ ገጣሚ ለመሆን ችላለች፡፡
በዓለ ሲመቱን በማስመልከት በእለቱ ለአዲሱ ፕሬዚዳንት ጆ ባይደን የእንኳን ደስ አለዎት መልዕክት ከላኩት የተለያዩ አገራት መሪዎች መካከል፣ የታይዋን፣ የጃፓን፣ የብሪታኒያ፣ የኳታር፣ የጀርመን፣ የፓኪስታን፣ የጣሊያን፣ የቻይና፣ የኢራን፣ የካናዳ፣ የሩስያ፣ የፈረንሳይ፣ የህንድ፣ የስፔን፣ የግሪክ፣ የእስራኤል ወዘተ መሪዎች የሚገኙበት ሲሆን፣ የሮማው ሊቀጳጳስ ፍራንሲስና የአውሮፓ ህብረት ኮሚሽን ፕሬዚዳንት ኡርሱላ ቫንደር ሌይንም መልዕክት መላካቸውን ለማወቅ ተችሏል፡፡
More in this category: « ከአለማችን ድሃ አገራት የኮሮና ክትባት ያገኙት 25 ሰዎች ብቻ ናቸው	ሳዑዲ አረቢያ በ500 ቢሊዮን ዶላር የበረሃ ከተማ ልትቆረቁር ነው »
የስታቲንግ ማሽነሪ ኤል.ዲ. የግንባታ ቁሳቁሶች እና መሳሪያዎች እና የኃይል ማመንጫዎች አምራች ነው ፡፡ ኩባንያው የአል-ናህዳ ኢንዱስትሪ ቡድን አባል ነው ፡፡ በኮንስትራክሽን መሳሪያዎችና ተዛማጅ ምርቶች ገበያ ውስጥ ረዥም እና ተሞክሮ ማግኘቱ የደንበኞቻችን ፍላጎት ከሚለዋወጥበት የመማር ሂደት በተጨማሪ በሚለዋወጥ ኢንዱስትሪ ውስጥ እስታውንቲ ማሽነሪ ከጎራው ከሚገኙ ዋና ዋና ኩባንያዎች ውስጥ አንዱ እንዲሆን አድርጎታል ፡፡ በ MENA ክልል እና በአውስትራሊያ ዙሪያ ፡፡
የግንባታ መሣሪያዎችን በማምረት ረገድ ያላቸው ሰፊ ልምድ ለድርጅቱ ስኬት ቁልፍ ነው ፡፡ የእነሱ አዲሱ የኢንዱስትሪ ቡድን በአሁኑ ጊዜ በስታውንት ማሽነሪ ብቸኛ የምርት ስም ትልቁን የግንባታ መሣሪያ ክልል ይይዛል ፡፡ ከምርቶቻቸው መካከል የተወሰኑት የሚከተሉትን ያካትታሉ-የኮንክሪት ማደባለቆች ፣ የአስፋልት ቆራጮች ፣, dumpቴዎች ፣ የመብራት ማማዎች ፣ በአከባቢው በጣም የሚመረቱ እና በኩባንያው የንግድ ምልክት ቀለሞች (ብርቱካናማ እና ግራጫ) የተጠናቀቁ ቅርፊቶች ፡፡ ምርቶቻቸው በዓለም ዙሪያ በእስያ ፣ በአፍሪካ ፣ በአውሮፓ ፣ በአሜሪካ እና በአውስትራሊያ ባሉ አጋሮቻቸው አማካይነት ይገኛሉ ፡፡
ኩባንያው የወሰነ የሠራተኛ ቡድን አለው; ኢንዱስትሪው ሊያቀርበው የሚችለውን ምርጡን ብቻ ለማምረት በተነሳሽነት ከፍተኛ ችሎታ ያላቸው መሐንዲሶች እና አምራቾች ፡፡ ሁሉም የሚመረቱት መሳሪያዎች በአር ኤንድ ዲ ዲ ክፍሎቻቸው እና ከተጠቃሚዎች ግብረመልሶችን በሚሰበስቡ ሰራተኞች በጥንቃቄ ይመረመራሉ ፡፡ የሥራ ተቋራጮቻቸውን እና ኦፕሬተሮችን ፍላጎት ለማርካት የእነሱ ሚና በዓለም ዙሪያ ካሉ ደንበኞቻቸው ግብረመልስ መሰብሰብ ነው ፡፡ እንዲሁም በጥሩ ሁኔታ የተቀረጹ የማሽነሪ መሣሪያዎችን ለማምጣት ጥራት ያላቸውን አካላት ይፈትሹታል ፡፡ ይህ የማያቋርጥ ልማት እና እድገት የስታውንት ሀይል ማመንጫ የሆነውን የስታውንት ማሽነሪ ማሽን የመጨረሻ ክፍልን አጠናቋል ፡፡
የኃይል ማመንጫውን ያስጀምሩ ከፍተኛ ጥራት ያለው የኃይል ማመንጫ ስብስቦችን ፣ የብየዳ ማሽኖች ፣ የመብራት ማማዎች እና በሃይል እና ኢነርጂ ትውልድ መስክ መፍትሄዎችን ለማፍራት የወሰነ የአል-ናህዳ ግሩፕ እና የስታunch ማሽነሪ ቅርንጫፍ ነው ፡፡
እስታunch እና አል-ናህዳ በግንባታ መሳሪያዎች እና በኃይል ማመንጫ ገበያ ውስጥ ከሚካፈሉት የ 45 ዓመታት ተሞክሮ ተጠቃሚ የሆነው እስታንት በዓለም ውስጥ ካሉ ምርጥ የሞተር አምራቾች ነው ፡፡ ኩባንያው ሌሎች ሦስት ፋብሪካዎችን በቻይና ፣ በቱርክ እና በሕንድ እንዲሁም መጋዘኖችን ፣ የመሸጫ ነጥቦችን እና የጥገና ክፍሎችን ጨምሮ በዓለም ዙሪያ 67 ቢሮዎች አሉት ፡፡
ከቅርብ ጊዜ ወዲህ ንግዶች ወጪ ቆጣቢ በሆኑ ተቋራጭ መጋዘኖች እና በከፍተኛ ደረጃ ካቢኔዎች መጋዝ መካከል በክፍል ውስጥ ግልጽ የሆነ ገደል እንዳለ ተገንዝበዋል ፡፡ አንድ ሙሉ አዲስ የመጋዝ ቡድን ውጤት አስገኝቷል - ‹ድቅል› መጋዝ ፡፡
ጥቂት የተዳቀሉ መጋዘኖች የበለጠ የካቢኔ-ቅጥ መሰረትን ይወርሳሉ እና ሌሎች ዓይነቶች ደግሞ አነስተኛ የታጠረ መሰረትን እና እግሮችን ይይዛሉ ፡፡ በእያንዲንደ ሁኔታ መሠረቱን ተዘግቶ ሞተሩን በውስጡ ያስገባሌ ፡፡
የተዳቀሉ መጋዘኖች የበለጠ ኃይለኛ ቁጥቋጦዎች እና የበርን ተሸካሚዎች አሏቸው ፣ እና በአብዛኛዎቹ ሁኔታዎች ከኮንትራክተሮች ጋር ሲወዳደሩ የበለጠ ጠንካራ የመንዳት ቀበቶ ስርዓት እና የማሽከርከር ችሎታ አግኝተዋል። የተዳቀሉ መጋዘኖች ቁጥቋጦዎች ብዙውን ጊዜ በመጋዝ መሰረቱ ላይ ተጣብቀዋል ፣ ይህም የመላጩን ዝርዝር በምርት መስፈሪያ ቦታ ላይ ያነሰ ሥቃይ እና አስደሳች ያደርገዋል ፡፡
እውነታው የተዳቀለ የጠረጴዛ መጋዘኖች የካቢኔ መጋዝን ሚዛናዊ ወደታች ማመቻቸት ናቸው ፡፡ እነሱ ክብደታቸው ቀላል እና አነስተኛ ኃይል ባላቸው ሞተሮች የተቀየሱ ናቸው ፡፡ እንደ የላቀ የካቢኔ መጋዘኖች በአንድ ክፍል ውስጥ በእውነቱ ውስጥ አይደሉም ፣ ሆኖም ፣ የተዳቀሉ የተረጋጉ እና በጥሩ ሁኔታ የተከናወኑ እና ለጥሩ የትርፍ ጊዜ ባለሙያ ብዙ አዎንታዊ ገጽታዎችን ሊያቀርቡ ይችላሉ ፡፡
የራስዎ የስራ ቦታ እንዲሁም ወደ መስሪያ ቦታዎ የሚኖርዎት ዓይነት መዳረሻ (ለምሳሌ ፣ አንድ ትልቅ ካቢኔን ወደ ትንንሽ ክፍል ወይም ወደ ምድር ቤት ከመሄድዎ በፊት ሁለት ጊዜ ያስቡ)
በአውደ ጥናትዎ ውስጥ በሳምንት ጥቂት ሰዓታት ብቻ የሚያሳልፉ ከሆነ አነስተኛ ካቢኔቶችን በመገንባት እና በመጠነኛ የእደ-ጥበብ ዓይነት ፕሮጄክቶች ላይ ቢሰሩም ፣ ምንም እንኳን ካቢኔ ማየቱ አስደናቂ ሊሆን ቢችልም ፣ ከሚፈልጉት በላይ ነው ፡፡
ይህን ከተናገርኩ ጥሩ ወርክሾፕ እያስተዳደሩ ከሆነ እና ያለምንም ማመንታት ለብዙ ሰዓታት ሊሠራ የሚችል መጋዝን ከጠየቁ ዝቅተኛ የሥራ ተቋራጭ ያየው ፍጥነትዎን ሊቀዘቅዝ ይችላል እናም በብስጭት ይበሳጫሉ ፡፡
ነገር ግን በካቢኔው ውስጥ መጋዘኖች ምድብ የተወሰኑ ባህሪያትን ሲጋሩ ቢያዩም ሁሉም በጥራት ደረጃ አይመረቱም ፡፡ ደረጃውን የሚያካትት የመጋዝ አካላት ደረጃን ይገንዘቡ
አንድ ጠረጴዛ ሲገዙ ትልቅ ኢንቬስት እያደረጉ ነው ማለት ነው ይህም ማለት በጥልቀት መመርመር ተገቢ ነው ፡፡ ስለዚህ በግምገማዎች ውስጥ ያንብቡ ፣ ዝርዝሮችን ይተንትኑ እና እርስዎ እያሰቧቸው ያሉ ማናቸውንም መጋዞች ጥሩ እና መጥፎ ነጥቦችን ይመልከቱ ፡፡
#የጎንደር_ሊቀጳጳስ_አባታዊ_መልዕክት “አታድርግ የተባለውን አድርጎ የሞተ ራሱን እንዳጠፋ…ይቆጠራል!!” የማዕከላዊና ምዕራብ ጎንደር ሀገረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ እና የቅዱስ...
በኦሮሞ ህዝብ ዘንድ አንደኛ ደረጃ የሚባለው የህዝብ ጥያቄ የቋንቋ ጥያቄ ነው :: ኦሮምኛ ቋንቋ የፌደራሉ የስራ ቋንቋ እስካልሆነ ድረስ የኦሮሞ ህዝብ በዕውቀት በኢኮኖሚ እና በማንኛውም የማህበራዊ ህይወቱ ዝቅተኛ ነው :: እንዲህ ያፈጠጠ የኦሮሞ ህዝብ ችግርን ጠ/ሚ ዶ/ር አብይ ኦሮምኛ ቋንቋ የፌደራል የስራ ቋንቋ አሁኑኑ ይሁን ማለት አግባብ አይደለም ማለታቸው ደሙን የገበረውን የኦሮሞን ህዝብ ቅስም የሰበረ ሆኖ አግኝቼዋለው :: ጠቅላይ ሚንስተሩ ኦሮምኛ ቋንቋ የፌደራሉ የስራ ቋንቋ አሁኑኑ ይሁን የሚለውን ጥያቄ አግባብ አይደለም ብለው ያስቀመጡበት ምክንያት የህግ ማሻሻያ የሚፈልግ ስለሆነ ብለዋል :: ነገር ግን ኦሮምኛ ቋንቋ የፌደራሉ የስራ ቋንቋ ለማድረግ የህግ ማሻሻያ ሳይሆን ተጨማሪ ህግ ብቻ ነው የሚያስፈልገው ::
ድርጊቱ የተፈፀመው በኦሮሚያ ክልል በምስራቅ ሀርጌ ዞን ከረፍ ጨሌ ወረዳ ጉዲና ሙለታ ቀበሌ ነው፡፡ተከሳሾች በቁጥር ስድስት ሲሆኑ አንደኛ ተከሳሽ አብዲ መሀመድ 2ተኛ አብደላ ኩፌ፣ 3ተኛ አደም አብዱርሀማን፣ 4ተኛ ሽፈራው አብርሀም፣5ተኛ ኩፌ መሀመድ እና አብሀም መሀመድ የተባሉ ግለሰቦች ናቸው፡፡ለዓመታት በመንግስት የሚጠበቀውን ደን በተለያዩ ጊዜያት ጨፍጭፈው በመውሰድ ለተለያዩ ግልጋሎቶች እንዲውል በማድረግ ገበያ ላይ ያቀርባሉ፡፡የአካባቢው ህብረተሰብ ድርጊቱን በተደጋጋሚ በማየታቸው ለፖሊስ ያመለክታሉ፡፡ፖሊስም ድርጊቱን በማጣራት ተከሳሾቹን አፈላልጎ በቁጥጥር ስር ያውላል፡፡
የክስ መዝገቡ ተጣርቶ ለኩፉ ጨሌ ወረዳ ፍ/ቤት ይላካል፡፡ ፍ/ቤቱም ተከሳሾቹ እያንዳንዳቸው ጥፈተኛ ሆነው ስላገኛቸው አንደኛ ተከሳሽ በ6ዓመት ከ3ወር እስራት እና በ7ሺ ብር፣ ሁለተኛ ተከሳሽ በ6ዓመት ከ3ወር እና በ4ሺ ብር፣ ሦስተኛ ተከሳሽ በ6ዓመት እና በ4ሺ ብር፣ አራተኛ ተከሳሽ በ5 ዓመት እና በ1ሺ ብር ፣አምስተኛ እና ስድስተኛ ተከሳሾች በ5ዓመት እስራት እና በ8መቶ ብር እንዲቀጡ መወሰኑን የኦሮሚያ ክልል የህዝብ ግንኙነት ባለሙያ ኮማንደር ደረጄ ፈጠነ በተለይም ለብስራ ሬድዮ ተናግረዋል፡፡
ከሀዋሂን በስተደቡብ በኩል ወደ 30 ደቂቃ አካባቢ የሚጓዘው ፕራንቡሪ, በሻም ባሕረ ሰላጤ ላይ እየመጣና እየመጣ ነው. ምንም እንኳን እንደ ሆዋ ሃን ተወዳጅ አይደለም, ወይም እንደ ፓስታን በቀላሉ ለመድረስ ቀላል ባይሆንም, ምክንያታዊ የሆኑ የመጠለያ ቦታዎች, ውብ ባህር ዳርቻዎች, ጥሩ ዕይታ እና በጣም ዘና ያለ አካባቢ.
ፕራንቡሪ በተባለችው የታይላንድ ባሕረ ሰላጤ ምዕራባዊ ክፍል ውስጥ ከሚገኘው ታዋቂው የመዝናኛ ከተማ ሃዋይን በስተደቡብ 20 ኪ.ሜ ርቀት ላይ የባህር ዳርቻ ከተማ ናት. ባለፉት አስርት ዓመታት ውስጥ በአገር ውስጥ ቱሪስቶች እና በዓለም አቀፍ ጎብኚዎች ዘንድ እጅግ ተወዳጅ እየሆነ መጥቷል.
የፕራንቡሪ የባህር ዳርቻዎች በሃዋይ እና ቻማ ከሚገኙት የንጹህ ባህሪያት, እድገትና እይታ አንፃር በጣም የላቀ ነው . እንዲያውም ከታይላንድ የባህር ዳርቻዎች በአንዱ ላይ ተወዳዳሪ ሊሆኑ ይችላሉ. የባህር ዳርቻው ለእርስዎ በጣም አስፈላጊ ከሆነ እና ወደ አንድ ቦታ ለመዝናናት ከፈለጉ ፕራንባንሪን በአቅራቢያዎ ላይ ይመርጡ. ከብራንጋክ ተጨማሪ የመኪና ፍጆር ነው.
ማዕከላዊ, የከተማ ፕራቡሪሪ ከባሕር ዳርቻ ትንሽ የውስጥ ክፍል ነው, እና ያንን ብቻ የህዝብ መጓጓዣን ማግኘት የሚችሉት ብቸኛው አካባቢ ነው. በባህር ዳርቻው ራቅ ወዳለ ቦታ, የመዝናኛ ቦታዎች እና የቤንጋል ሕንፃዎች ተሰራጭተዋል, ስለዚህም ከፍተኛውን አካባቢ ለመዳሰስ ከፈለጉ መኪና ወይም ሞተርሳይክል ማዘጋጀት ያስፈልግዎታል. በባህር ዳርቻ ላይ የባህር ዳርቻዎችን እየጎበኙ ከሆነ, ፕራንቡሪን አካባቢ በብስክሌት መሄድም ይቻላል.
ወደዚያ ለመድረስ, ከሆንግስተም ሆፕሎም ባቡር ውስጥ በየቀኑ ከሚመጡ ባቡሮች ውስጥ አንዱን ታክሲ ወይም መኪና ይዘው ወደ ፕራንቡሪ ይሂዱ, በቀጥታ ከቡንግኮክ በቀጥታ ይንዱ ወይም ከባንኮክ ደቡባዊ አውቶቡስ ከሚጓዙ በርካታ መንግስታት እና የግል ባሶች መካከል አንዱን ይውሰዱ. ተርሚናል. በየቀኑ ከቡንግ ካን ወደ ፕራንቡሪ ጉዞ የሚያደርጉ የግል የግል ባቡር ጣቢያዎች አሉ.
ፕራንብሩሪ በባህር ዳርቻዎች በጣም ውብ የሆኑ, ቺል መልመጃዎች አሉት, በየቀኑ በየቀኑ እየጨመረ ነው, እንዲሁም ከመካከለኛ መንቀሳቀሻዎች, ለቤተሰብ የሚመሩ ሆቴሎች እና የመዝናኛ ስፍራዎች ከባህር ዳርቻው በስተደቡብ ጥቂት ነው. በፕሪንቡሪ ሰሜናዊ ክፍል የሚገኙት ፕራንቡሪ ከፍተኛ ቦታዎች የሚገኙት ፑኬቱሪ ወይም ሳሚ ከመሳሰሉ ተመሳሳይ ንብረቶች ይልቅ በጣም ቅርብ እና እጅግ ውድ ከመሆኑ ጋር ተገናኝቶ ለጅቡ የተዘጋጁ ሰዎች (ወይም ቢያንስ የሻም አበጣሽ ቡድን) ነው. ወደ ብሔራዊ ፓርክ ቅርብ የሆኑ ዋጋ ያላቸው ማረፊያዎች, ከሰሜን አውሮፓ ለአገር ውስጥ እና ለውጭ ቤተሰቦች እና ጡረተኞች ማሟላት ይችላሉ. ለአንዳንድ ትንበያዎች ለማጋጠም የሚፈልጉት በብሔራዊ ፓርክ ውስጥ ለመቆየት እና በባህር ዳርቻ ለመቀመጥ ድንኳን በማከራየት ወይም በፓርኩ ውስጥ ባሉ በአንዱ በፓርኩ ላይ መቆየት ይችላሉ. በኬኦ ሳም ሮይ ዮፍ ውስጥ ለመቆየት የሚፈልጉ ከሆኑ በታይላንድ ብሔራዊ ፓርኮች ውስጥ ለመቆየት ይህንን መመሪያ ይመልከቱ.
በፕራንቡሪ የሚገኘው የባህር ዳርቻ በአካባቢው በጣም ቆንጆ ነው. በባህር ዳርቻው ላይ ትናንሽ ደሴቶች እና የድንጋይ ተክሎች በመበታተን ምክንያት በባህር ዳርቻው በኩል ያለው እይታ በጣም ውብ ነው. አሸዋው ጥቁር እና ጥቁር ነው ነገር ግን ብዙ የዘንባባ ዛፎች አለ.
ፕራንቡሪ በሀዋሂን ውስጥ ወይም በታይላንድ ውስጥ ከሚገኙ በጣም ታዋቂ የሆኑ የባህር ዳርቻዎች እና ደሴቶች ውስጥ እንደሚፈልጉ አይነት ትልቅ እና ውብ የሆነ የመዝናኛ ቦታ የለውም. በእርግጥ, በ Pranburi ውስጥ የሚፈጸመው አብዛኛው ነገር በባህር ዳርቻዎች ላይ ለመዝናናት ወይም በመዋኛ ገንዳዎ ውስጥ ለመዋኘት ያጠቃልላል. ከተዘዋዋሪ ቦታዎች ጋር የተያያዙ የተለያዩ ምግብ ቤቶች እና ቡና ቤቶች አሉ, ነገር ግን ከዚያ ውጪ, በጣም ቆንጆ እና ጸጥ ያለ አካባቢ ነው. ከልጆች ጋር የሚሄዱበት ጥሩ ቦታ ነው ወይም አንድ መጽሐፍ ካነበቡ እና በውቅያኖስ ውስጥ ቢዋኝ ተጨማሪ ማድረግ ካልፈለጉ. ድግስ እየፈለጉ ከሆነ ፕራንብሪ ምናልባት ለእርስዎ ትክክለኛ የውሃ ዳርቻ አይደለም
በ Pranburi በሚኖሩበት ጊዜ ሁሉንም ጊዜዎን በቀላሉ ሊወስድ የሚችል, በመጠኑ ዳርቻ ላይ ከመራመድዎትም በላይ በመዋኛ ገንዳዎ ውሀ ውስጥ ከመዋኘት በተጨማሪ, ሌላ የሚሠራ ስራ የለም. ከፕራምቡሪ አቅራቢያ የሚገኘው የኬኦ ሳም ሮይዮት ብሔራዊ ፓርክ, የታይላንድ ውብ የባሕር ዳርቻ ፓርክዎች አንዱ ነው.
ስማቸው በፓርኩ ውስጥ ለሚገኙ በርካታ ትላልቅ የኖራ ዋንሶች ምስጋና ይግባውና "ሦስት መቶ ጫማዎች" ማለት ነው. በተጨማሪም የተዋቡ, ጥበቃ የተደረጉባቸው የባህር ዳርቻዎች, ረግረጋማዎች, ዋሻዎች እና የእርሻ ቦታዎች እና ለወፎች ተቆጣጣሪ አካባቢዎችም እንዲሁ አለ. ኮኦ ሳም ሮይዮት ብሔራዊ ፓርክ ከፕራንቡሪ በጣም ቀላል መኪና ነው እና ምንም እንኳን ትልቅ መናፈሻ ባይሆንም, ሙሉ ቀን ለማሳልፈው ቀላል ቦታ ነው.
ኣዚ ተምቤናይ ጋኔን ዓዲ ሃሎ ባዕሉ ከፋቲ ባዕሉ ዓጻዊ ቤት ኮይኑ እንተደልለየ ይኸፍት እንተዘይደለየ ይዓጹ ኤርትራ ናይ ውልቁ ገይርዋ ዳሓን ንስኻን ኮራኩርካን መዓልትኹም ተጸበዩ ከም ዓርኽልኻ ቀዛፊ ኣብ ጎደናታት ኣስመራ ክትጉተቱኢ ኢኩም። ረማሲ ሃገር ሃገር ድሕሪት ኣትሪፍዋ ሃገር ተረሚሳ ባዲማ ዓንያ ሕዝብና ብወጻኣኢ ዝነብሩ ደቁ ኢዩ ዝነብር ዘሎ እዞም ደገፍቲ ጋኔን ዓዲ ሃሎ ኢና ትብሉ ካብቲ ዘገርም ከም ኩሉ ሰብ ካብ ስድራኹምን ዓድኹምን ቤትኩምን ተፈሊኹም ኣብ ዓዲ ስደት ትነብሩ ሙኻንኩም ኢዩ ። ዓይነ ምድሪ ጸዓዱ እናሓጸብኩም ብዘይክብረት ትነብሩ ሙኻንኩም ኢዩ። ጋኔን ዓዲ ሃሎ ግዜኻ ቀረባ ኢዩ። እቲ ሃየንታ ኣብ ደቕኻን ስድራቤትካን ኢዩ ክወድቕ መን ምስ ነበረ ኢካ ክትነብር ። ሕጂ ኪኣ ዝመውት ውሒድዎስ ኣብ ትግራይ መናእሰይ ኤርትራ መቱ ኣለዉ ኣበይ ሞይቶም ክበሃል ኢዩ ኣብ ትግራይ ደም ኢዮም ዝተፍኡ ዘለዉ 3 ወርሒ ብዠይ ሓንቲ ፍረ ጌታቸው ረዳ ኣይተረኽበ ደብግ=ረጽዮን ኣይተረኽበ ብኣንጻሩ እኳ ዲኣ ሓለፊ ኢና በሃልቲ ባራዩ ጋኔን ዓዲ ሃሎ ኣብት ትግራይ ደሞም ደም ከልቢ ይኸውን ኣሎ ሰብ ክተታልሉ ኪኣ ኮሮና ሞይቱ ። ንመን ንምድንጋር ኢዩ። ኩሉ መዓልቲ ዳሓን ሓንቲ መዓልቲ ዘይደሓን ዝበሃል ምስላ ወለድና ኣሎ ሓንቲ ዘይደሓን መዓልቲ ኣላ ትዋረደላ ካብ በዓል ቀዛፊ ሳዳን ኣልበሽር ናይ መራሂ የመን ኣብ ጎደናታት ረዕኡ ተጎቲቱ ሓንቲ መዓልቲ ኣላ ዘይደሓን መዓልቲ ኣብ ልዕሊ መቓብር ጋኔን ዓዲ ሃሎን ህግደፍን ሓዳስ ደሞክራስያዊት በደቀባት እትመሓደር ህገር ክትምስረት ኢያ ድሕሪ ደጊም ኣበይ ኢዩ ዓድኻ ወዲ መን ኢካ ከይበልካ ናብ ስልጣን ምድያብ የሎን ሕዝቢ ኤርትራ ተታሊሉ ኢዩ መጀመርታ መንግስቲ ኮይንዎ ድሕር ሕጂ ግን ኣይድገምን ኢዩ ብማንም ዓዶም ኣይፍለጥ ዓውዶም ተወልጀታት ኣይትመሓደርን ኢያ። ተወልጀ ኩሉ ግዜ ናይ ጸጋም ኢዩ ዝሰርሕ ። ዓወት ንሕዝቢ ኤርትራ
ድንገት ከእንቅልፌ ባነንኩ። ተከታታይ የከባድ መሳሪያ ተኩስ የሰማሁ መስሎኛል። “በህልሜ ነው በእውኔ?” የሚል ጥያቄ ለራሴ አቅርቤ ሳልጨርስ ተከታታዩ ተኩስ ተደገመ። ከአልጋዬ ተፈናጥሬ ወረድኩና ወደ ሆቴሌ በረንዳ በረርኩ። በጨለማ ውስጥ የሚፈነዳ ነገር ይታይ እንደሁ በሚል ዙሪያ ገባውን ቃኘሁ። ምንም ነገር የለም። ሰዓቱን ተመለከትኩ – አስራ አንድ ሰዓት ተኩል ገደማ ሆኗል። ደቂቃዎች እንኳ ሳይቆይ ተኩሱ ቆመ። ወደ አልጋዬ ተመለስኩ።
ከግማሽ ሰዓት በኋላ ለጉዞ መዘገጃጀት ጀመርኩ። ከመቐለ 47 ኪሎ ሜትር ገደማ የምትርቀውን ውቅሮ ከተማን ለመመልከት አቅጄያለሁ። ዕለቱ ማክሰኞ፤ ቀኑ ደግሞ ታህሳስ 20፤ 2013 ዓ.ም. ነው። በዚያው ልደር፤ አሊያም ተመልሼ ልምጣ የሚወስነው በአካባቢው ያለው ሁኔታ ነው። በውቅሮ የስልክ አገልግሎት ስለሌለ ስለ ከተማይቱ መሰረታዊ መረጃዎችን እንኳ ለመቃረም ዕድል አላገኘሁም።
ስለ ከተማይቱ በተባራሪ የሚሰሙ ወሬዎች እርስ በእርስ የሚጣረሱ ናቸው። አንዳንዶች ከተማይቱ በከፍተኛ ሁኔታ ውድመት ደርሶባታል ይላሉ። ሌሎች ከፍተኛ ዘረፋ እንደተፈጸመባት ይናገራሉ። ጥቂቶች አሁንም በአካባቢው ሰላም እንደሌለና በአቅራቢያዋ ባሉ ቦታዎች ውጊያ እየተካሄደ እንደሆነ ያስጠነቅቃሉ። በዚያም አለ በዚህ፤ ርቃ ከምትገኘው አዲግራት ይልቅ፤ “ለክፉም ለደጉም መቐለ አቅራቢያ የምትገኘው ውቅሮ ትሻለኛለች” በሚል ነበር ወደዚያ ለመሄድ የወሰንኩት። ከአዲስ አበባ ወደ ቢሾፍቱ እንደ መሄድ በሉት።
ከመቐለ ወደ ውቅሮ በህዝብ ትራንስፖርት ለመጓዝ ቀደም ሲል ይከፈል የነበረው ከ20 እስከ 30 ብር ነበር። ከውጊያው በኋላ ግን ዋጋው በአስር እጥፍ ጨምሮ እስከ 200 እና 250 ብር ደርሷል። የመጀመሪያዎቹ ቀናት ሰሞን 500 ብር ሁሉ ከፍለው የሚጓዙ ነበሩ። የአዲግራትም የትራንስፖርት ዋጋ እንዲሁ በተመሳሳይ ሁኔታ በከፍተኛ ሁኔታ አሻቅቧል። በደህናው ጊዜ 50 ብር ገደማ ይከፈልበት የነበረው ከመቐለ- አዲግራት ያለው መንገድ፤ “ውጊያው አልቋል” ተብሎ መንገዱ ለተጓዦች ክፍት ሲደረግ እስከ አንድ ሺህ ብር አሻቅቦ ነበር። ከሳምንት በኋላ ዋጋው ወደ 700 ብር ወርዷል። እኔ በተጓዝኩበት ቀን የነበረው የአዲግራት የህዝብ ትራንስፖርት ዋጋ 500 ብር ገደማ ነበር።
መናኸሪያ ስደርስ ወደ ውቅሮ የሚጓዙ ሚኒባሶች እዚያ እንደሌሉ፤ የሚገኙት ሌላ ቦታ እንደሆነ ሰማሁ። የሚኒባሶቹ መገኛ የመሰለኝ እዚያው መናኸሪያ አካባቢ ስለነበር ከከተማው እየራቅን ስንሄድ ግር አለኝ። የጫነችኝ ባጃጅ በከተማ መውጪያ አካባቢ ያለውን የመስፍን ኢንዱስትሪያል ኢንጂነሪንግ ፋብሪካ ስታልፍ፤ ወዴት እየሄድን እንድሆነ ጠየቅኩ። እየደረስን መሆናችንን ሹፌሩ ነገረኝ። ብዙም ሳንጓዝ በተለምዶ “ኮብራ” ተብሎ የሚጠራው ቶዮታ መኪና አጠገብ ቆምን።
ሁለት ደላላ መሳይ ወጣቶች የት መሄድ እንደምንፈልግ እና ስንት እንደሆንን በመሳሰሉ ጥያቄዎች ያዋክቡን ያዙ። የባጃጁ ሹፌር ለ“ኮብራው” አሽከርካሪ በትግርኛ ጥያቄ ሲያቀርብ፤ እነርሱም ተደርበው ምላሽ ይሰጣሉ። በማጣሪያ ጥያቄዎቹ በቂ ምላሽ ያገኘ የመሰለው አስጎብኚዬ ወደʼኔ ዞሮ፤ መኪናው ሰንቃጣ ድረስ እንደሚጓዝ ገለጸልኝ። “ፍሬወይኒ” በሚለው በሌላኛው ስያሜዋ የምትጠራው ሰንቃጣ ከተማ፤ በውቅሮ እና በአዲግራት መሃል ያለች ነች። ከተማይቱን ቀደም ሲል ወደዚያ አካባቢ ባደረግኳቸው ጉዞዎቼ ደጋግሜ አልፌባታለሁ።
የጉዞ መዳረሻዬ ውቅሮ ከተማ መሆኑን እየተናገርኩ በመኪናው ጋቢና ተደላድዬ ተቀመጥኩ። ወሬ ለመመልከት ሁነኛ ቦታ በማግኘቴ እና መኪናውም ለክፍለ ሃገር ጉዞ ተመራጭ የሆነው የቶዮታ “ፎር ዊል ድራይቭ” መሆኑ አስደስቶኛል። ከመኪናው የኋላ ወንበር አንዲት ተጓዥ ተቀምጣለች። ከከተማ ውጭ ባለ በዚህ ቦታ ላይ፤ ሌሎች ተጓዦችን ለማግኘት ያለውን አስቸጋሪነት እያሰብኩ፤ “በቃ እዚሁ ጊዜውን መፍጀታችን” ነው አልኩ ለራሴ። በጠዋት ብንወጣ፣ ውቅሮን በውሎ ገብ ለመጎብኘት ያስችለኛል በሚል ነበር ለሰዓቱ መሰሰቴ።
ያመጣኝን የባጃጅ ሹፌር ተሰናብቼ እንኳ ሳልጨርስ፤ መኪናው ከአንድም ሁለት ተጓዥ አገኘ። አንደኛው ተጓዥ አካል ጉዳተኛ ስለሆኑ፤ ቀድሜ የያዝኩትን የጋቢና ቦታ ለእርሳቸው ለቅቄ ወደ ኋላ ወንበር መዛወሬ ግድ ሆነ። ሁለተኛው ተጓዥ የእርሳቸው ረዳት በመሆኑ አብሯቸው ተቀመጠ። ጋቢናው ሞላ። ከኋላ ወንበር ግን ያለነው ሁለት ብቻ በመሆናችን፤ መኪናው ገና ሁለት ሰው ይፈልጋል።
አጠገቤ የተቀመጠችውን ተጓዥ ወዴት እንደምትሄድ ጠየቅኋት። ወደ አዲግራት ቤተሰብ ለመጠየቅ እየሄደች እንደሆነ እና በዚሁ መኪና ዛሬውኑ ወደ መቐለ እንደምትመለስ ነገረችኝ። ከሹፌሩ ጋር ቤተሰብ እንደሆኑ እና በእርግጠኝነት ይዟት እንደሚመለስ ማስተማመኛ ስትሰጠኝ ውቅሮ ድረስ ለመጓዝ የነበረውን ሀሳቤን ቀይሬ አዲግራት ደርሼ ለመመለስ እዚያውኑ ወሰንኩ።
ብዙም ሳይቆይ፤ ቅድም ሲያዋክቡን ከነበሩ “ደላላ” ወጣቶች አንዱ፤ የመኪናውን የበስተኋላ በር ከፍቶ አጠገባችን ተቀመጠ። ወጣቱ “ለሆነ ሰው ቦታ ይዞ መሆን አለበት” ስል ገመትኩ። መኪናው ወደ ፊት ከመንዳት ይልቅ ወደ ኋላ አዙሮ፤ ወደመጣንበት የከተማ አቅጣጫ ሲመለስ፤ በእርግጥም ቦታ የተያዘላቸውን ሰው ከቤታቸው ልንጭን እየሄድን እንደሆንን አረጋገጥኩ።
“ኮብራው” ቀበሌ 16 የሚባለው ሰፈር ሲደርስ ቆመ። ሹፌሩ እና ደላላ መሳዩ ወጣት፤ ከጎናችን ካለው የሴቶች ጸጉር ቤት ላይ አይናቸውን ተከሉ። የሚጠበቁት ተጓዥ “ከአሁን አሁን ይመጣሉ” ተብለው ለደቂቃዎች ቢጠበቁም ድምጻቸው ጠፋ። ተጓዦች ትዕግስታችን አልቆ ማጉረምረም ጀመርን። ወጣቱ ጉዳዩን እንዲያጣራ ተላከ። ከደቂቃዎች በኋላ ተጓዡ ብቅ አሉ። እንደጠበቅኩት ትልቅ ሰው ሳይሆኑ፤ ወጣት ሴት ናት። መቆየቷ ምንም ግድ ያልሰጣት ይህች ሴት ወጣቱን ደላላ ተከትላ ወደ መኪናው ገባች። መኪናው፤ አራታችንንም በስተኋላ መቀመጫ አጣብቦ፤ ወደ ከተማይቱ መውጫ አቀና።
እኛን መጀመሪያ የጫነበት ቦታ ላይ ሲደርስ፤ ጠዋት ላይ በአካባቢው ስለነበረው የከባድ መሳሪያ ተኩስ ጉዳይ ተነሳ። ተኩሱ ቦታው ላይ ከመድረሴ ከአስር ደቂቃ ገደማ በፊት እንደነበር እና ብዙም ሳይቆይ መቆሙ ተወራ። ለሊት ላይ ከነበረው ተመሳሳይ ተኩስ ጋር ተዳምሮ አካባቢው ሰላም መሆኑ ያጠያይቅ ጀመር። ጉዟችንም ስጋት ያዳመነበት ሆነ። ሆኖም ማናችንም፤ ይህን ሰምተን የጉዞ ዕቅዳችንን አልሰረዘንም።
አጠገቤ የተቀመጠው ደላላ መሳዩ ወጣት፤ በዚህ መንገድ ከሰሞኑ በየቀኑ እንደሚመላለሱና እስካሁንም ምንም አይነት ችግር እንዳላጋጠማቸው በመንገር ሊያረጋጋን ሞከረ። መንገዱን ካወቀው ዘንድ በሚል፤ “በየመንገዱ በጣም ብዙ ፍተሻ አለ አይደል?” ስል ጠየቅኩ – መቐለ የሰማሁትን ወሬ ተተንርሼ። “አንድ ፍተሻ ብቻ ነው ያለው። እሱን ካለፍን ችግር የለም” አለኝ ወጣቱ በተዝናና መንፈስ። አላመንኩትም። “የህወሓት ተፈላጊ ሰዎችን እያደንን ነው” በሚባልበት እና አሁንም ውጊያ መኖሩ በሚነገርበት አቅጣጫ እየተጓዝን፤ 137 ኪሎ ሜትር ሙሉ እንዴት አንድ የፍተሻ ጣቢያ ብቻ ይኖራል?
በደቂቃዎች ውስጥ፤ መቐለ መውጪያው ላይ መሰቦ የሚባለው አካባቢ ባለው ዋናው ፍተሻ ጣቢያ ደረስን። በሌሎች መኪናዎች እንዳሉ ተጓዦች ሁሉ እንድንወርድ ተነገረን። ሁሉም መታወቂያውን እየያዘ ወረደ። ተራችን እስኪደርስ የሌሎቹን ፍተሻ እያየን ቆየን። ፍተሻውን የሚያከናውኑት ወታደሮች ናቸው።
ለእኛ የደረሰን ፈታሽ በማመናጨቅ ስሜት ነው ጥያቄዎችን የሚጠይቀው። ሌሎቻችንን በዚያው ስሜት ፈትሾ ሲያበቃ፤ ያስረፈደችን ወጣት ሴት ላይ ሲደርስ ነገሮች ከረሩ። ወጣቷ በመታወቂያ ምትክ በእጇ የያዘችው የአንበሳ ባንክ የሂሳብ ደብተር ነው። የባንክ ደብተሩ ስሟን፣ ፎቶዋን እና በዛ ያለ የገንዘብ ዝውውሯን መረጃ ይዟል።
“ፎቶዎቹን አሳይኝ” ሲል ወጣቷን አዘዛት። ወጣቷ የተባለችውን አደረገች። ሌሎችን ሲፈትሽ የነበረው ወታደር መጣና ጉዳዩ ምን እንደሆነ ጠየቀ። ይሄኛው ወታደር ትህትና የተላበሰ ነው። የእኛ ፈታሽ ስለ ጉዳዩ ነገረው። አብረው ስልኩን ሲመለከቱ ቆዩ። ‘በስልኩ ላይ ያለው የፎቶ ቁጥር እንዴት አነስተኛ ሊሆን ቻለ?’ በሚል የእኛ ፈታሽ ከወጣቷ ጋር ሲነታረክ ቆየ።
የወጣቷ የአማርኛ ቅላጼ በጣሙኑ የትግርኛ ቋንቋ የተጫነው ነው። አንዳንድ ሀሳቦቿን በቅጡ በአማርኛ ለመግለጽ ትቸገራለች። ወታደሩ ይህንን ሁኔታዋን እንደማጭበርበር ወስዶታል። ድንገት፤ “አንቺማ የልዩ ኃይል ወታደር ነሽ” ሲል ሰማነው። ይህ አባባሉ የመቐለው አስጎብኚዬ ወጣት የነገረኝን አስታወሰኝ። “በከተማው የሚዘዋወሩ ወታደሮች እኔን የመሰሉ ወጣቶችን በተመለከቱ ቁጥር የልዩ ኃይል አባላት እንመስላቸዋለን” ብሎኝ ነበር። “አንድ ወታደር እንዲያውም የልዩ ኃይል አባላት የት እንደሚገኙ እንድነግረው ጠይቆኛል” ሲልም በገረሜታ አጫውቶኝ ነበር።
ወታደሮች፤ የትግራይ ልዩ ኃይል አባል የሆኑ ወጣቶችን ለይተው ለማውጣት ከሚጠቀሙባቸው መንገዶች መካከል፤ ትከሻ ገልጦ መመልከት እንደሚገኝበት ከተለያዩ ሰዎች ሰምቻለሁ። ነገሩ ግር ቢለኝ “ለምን ትከሻ?” በማለት መጀመሪያ ነገሩን የሰማሁ ጊዜ ጠይቄ ነበር። “የልዩ ኃይል አባላት መሳሪያ የሚያነግቱት እና ሌሎች ተተኳሾች የሚሸከሙት በትከሻቸው ስለሆነ፤ በዚያ አካባቢ ምልክት አይጠፋም በሚል ነው ወታደሮቹ ልብስ ገልጠው የሚመለከቱት ” የሚል ምላሽ ተሰጥቶኛል።
ይህ ገለጻ፤ በአዲስ አበባ የ1997ቱን ምርጫ ተከትሎ በከተማይቱ በተቀሰቀሱ ተቃውሞዎች የተሳተፉ ወጣቶችን ለመለየት በሚል የፌደራል ፖሊሶች ያደርጉት የነበረውን ነገር ወደ አእምሮዬ አመጣው። በወቅቱ ተቃውሞ በሚካሄድባቸው ቦታዎች በብዛት የተሰማሩት ፖሊሶች፤ ያገኙትን ወጣት ሁሉ እያስቆሙ “እጅህን አሳይ” እያሉ ይመለከታሉ። እጆቹ በአቧራ የተሸፈኑ አሊያም የቆሸሹ፤ ከድንጋይ ወርዋሪዎቹ ተቃዋሚ ወጣቶች አንዱ ነው በሚል ይያዝ ነበር።
የመቐለ ሰዎች፤ ወታደሮቹ የትግራይ ልዩ ሃይል አባላትን ለመለየት የሚጠቀሙበትን ሌላም ዘዴ ነግረውኛል። ይሄኛው ደግሞ ወደ ቁርጭምጭሚት አካባቢ ያለውን የእግር ክፍል ገልጦ ማሳየት ያስገድዳል። የልዩ ኃይል አባላቱ ያደርጉት የነበረው ወታደራዊ ጫማ፤ በዚህኛው የሰውነት ክፍል አካባቢ የሚተወውን ምልክት እንደ አንድ ማረጋገጫ እንደሚወሰድ ሰምቼያለሁ። በደቂቃዎች ውስጥ በልዩ ኃይል አባልነት ወደተጠረጠረችው፤ አብራን ወደምትጓዘው ወጣት ትኩረቴን አደረግኩ።
የነገሩ መክረር ያሳሰባቸው ሹፌሩ እና ደላላ መሳዩ ወጣት ነገሩን ለማለዘብ ጣልቃ ገቡ። ወጣቷን እንደሚያውቋት እና የጸጉር ስራ ባለሙያ እንደሆነች ነገሩት። በዚህም ምላሽ ፈታሻችን አልረካም። ወጣቷን ተጨማሪ ጥያቄዎች ጠየቃት። እምብዛም ሳትደናገጥ አጠር አጠር ያለ ምላሾች ሰጠችው። በስተመጨረሻ ፈታሻችን፤ ከትሁቱ ወታደር ጋር ተነጋግሮ እንድንሄድ ፈቀደልን። ሁሉም ተጓዥ እፎይ አለ። በስተኋላ ላይ ስሰማ ወጣቷ የጸጉር ስራ ባለሙያ ብቻ ሳትሆን፤ ጠዋት የተመለከተነው ተለቅ ያለ ጸጉር ቤት ባለቤት ጭምር ናት።
ወደ መኪናችን ተመልሰን ጉዞ እንደጀመርን ተለቅ ያለችውና አጠገቤ የተቀመጠችው ሴት፤ ወዲያውኑ ስልኳን አውጥታ ፎቶዎችን ማጥፋት ጀመረች። ለምን እንደዚያ እንደምታደርግ ጠየቅኋት። “ስልክሽን አምጪ ስትባል እናንተ እኮ ምንም አልመሰላችሁም። እኔ እየተንቀጠቀጥኩ ነበር” አለች፤ ለሁላችንም በሚሰማ ድምጽ። አሁንም ስላልገባኝ ነገሩን አንድታብራራልኝ ጠየቅኋት። “እንዴ! ስልኬ ላይ ያለው የደብረጽዮን፣ የመለስ ፎቶ ቢያዩ አይለቁኝም” አለች። ይሄ አባባሏ ከዓመታት በፊት “በስልካቸው ላይ የኦነግ ባንዲራ ተገኝቶባቸዋል” ተብሎ በፍርድ ቤት በክስ ማስረጃነት የቀረበባቸውን ሰዎች አስታወሰኝ።
ስጋት የተጫነው ጉዟችንን በዝምታ ተያይዘነዋል። ዝምታው ግን እምብዛም አልዘለቀም። በትግራይ የነበረውን የውጊያ መጠን የሚያሳዩ ቅሪቶችን መመልከት ስንጀመር በማብራሪያዎች የታጀበ የተጓዦች ውይይት ተከፈተ። በውጊያው ጉዳት የደረሰበት እና መንገድ ዳር የቆመ የመጀመሪያውን ታንክ ያየነው ከመቐለ 25 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ ካለቸው አጉላዕ ከተሰኘችው አነስተኛ ከተማ እንኳ ሳንደርስ ነው። ደቂቃ ሳይቆይ ሌላ ታንክ ተደገመ።
አጉላዕን አለፍ እንዳለን ደግሞ በአንድ ቦታ ላይ የተቃጠሉ እና ወደ ጎናቸው የተገለበጡ አራት ወታደራዊ እና የጭነት ተሽከርካሪዎችን ከዕይታችን ገቡ። አጠገቤ ያለችው ሴት ድንጋጤዋን “ዋይ” በሚሉ ቃላት እያጀበች ትገልጻለች። ትንሽ ፈቀቅ እንዳለን በቃጠሎ ሙሉ ለሙሉ የወደሙ ሁለት አውቶብሶችን አየን። በሁለቱ መጓጓዣዎች ላይ የደረሰው ጉዳት ከፍተኛ ከመሆኑ የተነሳ የቀደመ ቀለማችውን እና ስሪታቸውን እንኳን ለመለየት ያዳግታል። አጠገብ ለአጠገብ ካሉት ከእነዚሁ አውቶብሶች አቅራቢያ የተቃጠሉ እና የተገለበጡ ሶስት ተሽከርካሪዎች አሉ።
ውቅሮ መግባታችንን የሚያመለክተው በብረት የተሰራ የከተማይቱ በር ጋር ከመድረሳችን በፊት ባሉት ሶስት ደቂቃዎች ውስጥ እንደዚሁ ጉዳት የደረሰባቸው ሌሎች መኪናዎች ተመልክተናል። ጣሪያው የተሰረጎደ ፒክ አፕ፣ በእሳት የነደዱ እና በግራ እና በቀኝ የተፈነገሉ አራት ወታደራዊ የጭነት መኪናዎች፣ “አንደኛ ደረጃ” የሚል መለያ ከፊቱ የለጠፈ፥ መስታወቶቹ የረገፉ፥ አረንጓዴ እና ነጭ ቅብ ሜርሴዲስ ቤንዝ የህዝብ መጓጓዣ አውቶብስ፣ “ኦራል” በሚል መጠሪያቸው የሚታወቁ የተገለበጡ ወታደራዊ ተሽከርካሪዎች፤ በመንገድ ዳር ቆመው ለመጪ ሂያጁ ውጊያው ምን ይመስል እንደነበር ይመሰክራሉ።
በመንገዳችን ላይ የመከላከያ ሰራዊት እና የፌደራል ፖሊስ አባላትን የጫኑ ቢያንስ ስድስት ተሽከርካሪዎች ተመልክቻለሁ። በፒክ አፖች ላይ ያሉቱ፤ በተሽከርካሪው ጣሪያ ላይ የተደገነ መትረየሳቸውን ቃታ የያዙ ወታደሮች እና ፖሊሶችን ከፊት አሰልፈዋል። ሌሎቹ ወታደሮች እና ፖሊሶችም መሳሪያዎቻቸውን በተጠንቀቅ ይዘው ዙሪያቸውን እየቃኙ ነበር የሚጓዙት። አንዳንዶቹ ፊታቸውን ከንፋሱም ሆነ ከአቧራው ለመከለከል በሚመስል ሁኔታ ተሸፋፍነዋል።
ወደ ውቅሮ ስንገባ ከጠዋቱ አራት ሰዓት ሆኗል። ጥቂት በተለምዶ ባጃጅ ተብለው የሚጠሩ ባለሶስት እግር ተሽከርካሪዎች ከተማይቱን አቋርጧት በሚያልፈው አውራ ጎዳና ውር ውር ይላሉ። ከጠበቅኩት ከፍ ያለ የሰው እንቅስቃሴ ይታያል። ደላላ መስሎኝ የነበረው እና በጨዋታችን መሃል የጋራዥ ሰራተኛ መሆኑን የነገረኝ ወጣት፤ በከተማው ስለተገደሉ ወጣቶች፣ በህንጻዎች እና የንግድ መደብሮች ላይ በጥይት እና በከባድ መሳሪያ ስለደረሰው ጉዳት ማብራሪያ መስጠት ጀመረ። በከተማይቱ ጎልቶ የሚታየውን ባለ አራት ፎቅ ህንጻ እንድመለከት በጣቱ ጠቆመኝ።
በማህበር መሰራቱ የተነገረኝ፣ “ዕዳጋ ማእከል” የሚል ስያሜ የተሰጠው ይህ ህንጻ በተንጣለለ ስፍራ ላይ የተገነባ ነው። ወደ ጎን ረዥም ነው። ለሚመለከተው ስድስት አነስተኛ ህንጻዎች ተቀጣጥለው የተሰሩ የሚመስል ስሜት ይሰጣል። ስድስቱም የህንጻው ክፍሎች በአብረቅራቂ መስታወት ተሸፍነዋል። ወጣቱ ተመልከት የሚለኝም በጥይት የተበሳሱትን እና መሃል ላይ በርካታ ቀዳዳዎችን ያበጁትን መስታወቶቹን ነው። ስድስቱም የህንጻው ክፍሎች በዚህ መልኩ ጉዳት ደርሶባቸዋል።
ወጣቱ ሹፌራችን መኪናዋን ከህንጻው ብዙም ሳይርቅ አቆማት። ይሄኔ ውቅሮ የምትታወቅበትን የሽምብራ እና የገብስ ቆሎ የያዙ ወጣቶች ወደ እኛ ተጠጉ። ለራሱም፣ ለቤተሰቡም መግዛት የፈለገ ሁሉ በኪሎ ያሰፍር ገባ። ቆሎ ለመግዛት በቆምንበት ደቂቃዎች ውስጥም ሆነ ውቅሮን ተሰናበትን እስክንወጣ ድረስ በተቀመጥኩበት ሆኜ ዙሪያ ገባውን በተቻለኝ መጠን ለመቃኘት ሞክሬያለሁ።
ከመንገዳችን ግራ እና ቀኝ በተደረደሩ ህንጻዎች፣ የንግድ መደብሮች፣ ባንኮች እና ሌሎች በርካታ አገልግሎት መስጪያዎች መጎዳታቸውን ተመልክቻለሁ። ከሚታዩት ውስጥ የብዙዎቹ ህንጻዎች ተሰባብረዋል። በጥይት የተበሳሱም በርካቶች ናቸው። አንዳንዶቹ ዘረፋ እንደተካሄደባቸው በአቅራቢያቸው ከተዝረከረኩ ቁሳቁሶች መረዳት ይቻላል። ከአንድ የጫማ መሸጪያ ሱቅ ፊት ጫማዎች የሚቀመጡባቸው በርካታ ባዶ ካርቶኖች በየቦታው ተበታትነው አይቻለሁ። በርካታ ሞባይል መሸጪያ ሱቆች የዘረፋው ሰለባ መሆናቸውን በወፍ በረሩ ምልከታዬ ታዝቤያለሁ።
አብረውኝ የሚጓዙት ሰዎች በህዝብ ንብረት ላይ በዚህ መልኩ ጉዳት በመድረሱ አዝነዋል። በውቅሮ ለተገደሉ ሰዎች እና ለደረሰው አብዛኛው ጉዳት ተጠያቂዎቹ የኤርትራ ወታደሮች መሆናቸውንም ይነጋገራሉ። ወደ ከተማይቱ መውጫ ስንቃረብ ሁለት ነጭ መጋዘን መሰል ነገሮች እና አንድ መለስተኛ ህንጻ ከርቀት ተመለከትኩ። ዙሪያውን በታጠረ ግቢ ውስጥ የሚገኙት መጋዘኖች የሰማይታ እምነበረድ ፋብሪካ ማምረቻዎች መሆናቸውን ወደ ቦታው ስንጠጋ ተረዳሁ።
በትግራይ ክልል በነበረው ውጊያ፤ ከፍ ያለ ውድመት እና ዘረፋ ከደረሰባቸው ፋብሪካዎች መካከል አንዱ የሆነው ሰማያታ አራት ሄክታር በሚጠጋ የተንጣለለ መሬት ላይ የተገነባ ነው። የዛሬ አምስት ዓመት ገደማ ማምረት የጀመረው ፋብሪካው 400 ሚሊዮን ብር ወጪ እንደተደረገበት በወቅቱ ተነግሮ ነበር። ፋብሪካው አጠገብ ስንደርስ ከሁሉ አስቀድሞ አይኔ የገባው፤ በቅጥር ግቢው መግቢያ በስተግራ ካለው ባለ ሶስት ፎቅ ህንጻ ፊት የቆመች ፒክ አፕ መኪና ነች። መኪናዋ አራቱንም ጎማዎቿን አጥታ ተሰናክላ ቆማለች። ባለ ሁለት ጋቢና የሆነችው የዚህችው መኪና አራት በሮችም ተገንጥለው መለመላዋን ቀርታለች። የዕቃ መጫኛ ክፍሏ የኋላ መከለያም በቦታው የለም።
በአብረቅራቂ መስታወት ወደተሸፈነው የፋብሪካው ህንጻ አማተርኩ። በስተቀኝ ጎኑ ባለው መስታወት ላይ ከሚታየው ሽንቁር ባሻገር የከፋ ጉዳት የደረሰበት አይመስልም። ፋብሪካው ላይ በከባድ መሳሪያ የደረሰ ውድመት ይኖር እንደሁ በሚል፤ ካለፍነውም በኋላ ዞሬ አተኩሬ መረመርኩት። ወደዚህ ከመምጣቴ በፊት፤ በትግራይ ያሉ ፋብሪካዎች በከባድ መሳሪያ መመታታቸውን የሚያሳዩ ምስሎች በማህበራዊ ድረ ገጾች ላይ ሲዘዋወሩ በመመልከቴ ሰማያታም ያ ዕጣ ፈንታ ገጥሞት እንደሁ ማረጋገጥ ነበረብኝ። ከርቀት እንደተመለከትኩት ከሆነ ነጭ ቀለም የተቀቡት ሁለቱ የማምረቻ መጋዘኖች ላይ ጉልህ የሆነ ውድመት አይታይም።
አብረውኝ የሚጓዙት ሰዎች ስለ ፋብሪካው እየተወያዩ ነው። ሹፌሩ እና የጋራዥ ሰራተኛው፤ ፋብሪካው በኤርትራውያን ወታደሮች እንደተዘረፈ መስማታቸውን ነገሩን። በመቐለ ካነጋገርኳቸው ሰዎች ውስጥ አንድ ሁለቱ፤ ኤርትራውያን ወታደሮች የዚህን ፋብሪካ ማሽን ነቅሎ ለመውሰድ ቀናቶች እንደወሰዱባቸው አጫውተውኝ ነበር።
መኪናችን ጉዞዋን ቀጥላለች። ሹፌራችን በጨዋታችን መሃል በስተቀኝ ያለ ኮረብታን እንድናይ አመለከተን። በአረንጓዴ ቁጥቋጦዎች በተሸፈነው ዳገታማ ቦታ ላይ ወጣ ያለ ድንጋያማ ኮረብታ ይታያል። ኮረብታው ጫፍ ላይ፤ ግድግዳው አረንጓዴ እና ነጭ የተቀባ ቤተክርስቲያን ተቀምጧል። ሹፌራችን ቤተክርስቲያኑ የአማኑኤል እንደሆነ እና በካባድ መሳሪያ መመታቱን ነገረን። አጠገቤ የተቀመጠችው ሴት በድንጋጤ ክው ብላ “እዋይ….እዋይ” አለች። ቤተክርስቲያኑ ከዋናው መንገድ ርቆ የሚገኝ በመሆኑ፤ ጉዳቱ ምን ያህል እንደሆነ ግን በቅጡ መመልከት አልቻልኩም።
ሹፌራችን በአል ነጃሺ መስጊድ ላይም ተመሳሳይ ጉዳት መድረሱን እያጫወተን፤ ዳገታማ እና ጠመዝማዛ በሆነው መንገድ ላይ በዝግታ ያሽከረክራል። ወደ አንደኛው መታጠፊያ ስንደርስ አስፋልት የነበረው መንገድ ተቀይሮ የተቆፋፈረ፤ በአፈር እና በድንጋይ የተሞላ ቦታ ገጠመን። የትግራይ ልዩ ኃይል አባላት፤ ወደ መቐለ እያመራ የነበረውን የመከላከያ ሰራዊት ጉዞ ለማስተጓጉል መንገዱን አፍርሰውት እንደነበርና በስተኋላ መጠገኑን ሹፌራችን ገለጸልን። ያገጠጠ አለት በአንድ ወገን እንደ ግድግዳ የቆመበትን፤ ይህን ቦታ ከተሻገርን ከደቂቃዎች በኋላ ወደ አነስተኛዋ ነጋሽ ከተማ ገባን። --
በ14ኛ ሳምንት የኢትዮጵያ ፕሪምየር ሊግ ጅማ ላይ ድሬዳዋ ከተማን የሚያስተናግድ ሲሆን። ዋና አሰልጣኙ ጳውሎስ ጌታቸው ጨዋታውን ይመሩታል ተብሎ ቢጠበቅም የአባቱ ህልፈተ ህይወት ተከትሎ የዛሬውን ጨዋታ የማይመሩ ይሆናል። ሀትሪክ ስፖርትም ለአሰልጣኙ መፅናናትን ትመኛለች።
ሚሚዬ ልደቷ እየተቃረበ መምጣቱ ተደጋግሞ ተነግሯታል። የዘንድሮዉ ለየት ባለ ሁኔታ በትልቅ ድግስ እንደሚከበርላት ስለተነገራት ደስታዋ ወሰን አልነበረዉም። ወሬዋም አሳቧም እርሱዉ ሆኗል። ቤተሰብም ዝግጅቱን አጧጡፎታል።
እንዳይደርስ የለም ከብዙ ጥበቃ በኋላ ‘የሚሚዬ ልደት’ ቀን ደረሰ! በማለዳ የቀሰቀሳት የዝግጅቱ ግርግር ሲሆን ይህ ሁሉ ለእርሷ መሆኑ ገርሟት በደስታ ከአልጋዋ ዘልላ ወረደች።
እኩለ-ቀን ሲሆን ቤቱና ግቢዉ በታዳሚዉ ተሞላ። ፈንጠዝያዉ ቀጠለ፡- ይበላል፣ ይጠጣል፣ ይጨፈራል፣ ይሰከራል፣ ይሳቃል። በፈንጠዝያው መጨረሻ ግን ‘የሚሚዬ ልደት’ ማጠቃለያ ኬክ መቁረስ በመሆኑ አመሻሹ ላይ የልደቱ ኬክ ሊቆረስ ተዘጋጀ።
ሆኖም ግን በዚህ ወሳኝ ጊዜ ሁሉንም ሰዉ ግራ የሚያጋባ ሁኔታ ተፈጠረ። ኬኩን ቆራሿ ሚሚዬ በአካባቢዉ ስትፈለግ ልትገኝ አልቻለችም። የሚያስገርመዉ ነገር በግርግሩ መሃል ባለልደቷ ለካ ተረስታ ነበር። ከጠዋት ጀምሮ ያስታወሳትም ያያትም ሰዉ አልነበረም። አሁን ግን ከመኝታ ቤቷ እስከሰፈር ድረስ ፍለጋዉ ቀጠለ።
ከብዙ ዉጣ ዉረድ ብሇላ ባለልደቷ ሚሚ ሰፈር ውስጥ ከሌሎች ልጆች ጋር እየተጫወተች ተገኘች። እንደዋና ባለጉዳይ ወግ ያለዉ ልብስ ያለበሳት እንኯ አልነበረም፤ የለበሰቻትም የሌሊት ልብስ አቧራ ለብሳለች። የሚሚዬ ወላጆች በቁጣ ተሞልተዉ “በልደትሽ ቀን አዋረድሽን!” የሚል የጩዀት ዝናብ ያወርዱባት ጀመር። ልጃቸዉ ያቀረበችዉን ብርቱ ጥያቄ ግን የሚመልሱበት የሞራል ብቃት አልነበራቸዉም።
የልጅ ዓይኖቿን ወደላይ እቅንታ እየተመለከተች፡- “እኔኮ ልደቱ የእኔ መስሎኝ ጠዋት በደስታ ነበር የነቃሁት። ትኩረት የሚሰጠኝና የሚያለብሰኝ ከማጣቴም በላይ የምታደርጉትን ሁሉ ዝም ብዬ ስመለከት ልደቱ የእናንተ መስሎኝ ነዉ ለመጫወት የወጣሁት። ለመሆኑ ልደቱ የማን ነዉ የእኔ ወይስ የእናንተ?” ለወላጆቿ ብቻ ሳይሆን በልጅ አመካኝተዉ ሲበሉ፣ ሲጠጡ ለዋሉ ‘አዋቂዎች’ ሁሉ ይቅርታ ከመጠየቅ በቀር ሌላ መልስ መስጠት የቻለ አልነበረም።
ይህን አፈታሪክ ያነሳሁት ለምን እንደሆነ ሳይገባችሁ አልቀረም። የጌታችን የኢየሱስ ክርስቶስ ልደት በዓል ደርሷል። በመሆኑም ገበያዉ ሞቅ ማለት ጀምሯል። የልደት በዓል ከጊዜ ወደ ጊዜ ‘የኛ ብቻ’ እየሆነ መጥቷል። ከቤተክርስቲያናት ይልቅ ቤተመጠጦች የሚደምቁበት፤ የመብል የመጠጥ፣ የጭፈራና የሌሎችም ብዙ ’ራስ ማስደሰቻ’ ጊዜ አርገነዋል።
ልደቱ የጌታችን የመድሐኒታችን የኢየሱስ ክርስቶስ በመሆኑ እርሱ የሚከብርበት ሊሆን ይገባል። “መድሐኒት ተወልዶልናል” (ሉቃ 2፡11) የሚል ብስራት የሚያስተጋባበትና “ክብር ለእግዚአብሔር በአርያም ” የሚል ዜማ ወደላይ ወደርሱ የሚያርግበት ሊሆን ይገባል።