Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
‹‹በእንቅርት ላይ ጆሮ ደግፍ›› እንደሚባለው ሁከት፣ ለዘመናት ታይቶና ተሰምቶ የማይታወቅ የአንበጣ መንጋና ልዩ ልዩ መቅሠፍት በበዛበት በአሁኑ ጊዜ አንድ ላይ ሆነን በመቆም ሕዝበ ክርስቲያን በመጠበቅ ፈንታ ሌላ ተቀጥላና የቤተ ክርስቲያንን ዓቅም በመከፋፈል ለማዳከም በውስጣችን የሚደረጉ ሤራዎችም ለቤተ ክርስቲያን አንድነትና ጥንካሬ ከባድ ዕንቅፋቶች እየሆኑ መምጣታቸው ሌላ የጥፋት ገጽታ ሆኖ እየታየ ነው፡፡
እንደ እውነቱ ከሆነ እንደዚህ ያለው ድርጊት ለዘመናት ቤተ ክርስቲያናችንን ሲፈታተኑ የነበሩ የውጭ ኃይሎች በረቀቀ ስልትና በእጅ አዙር ቤተ ክርስቲያናችንን ሊያፈራርሱ የጠነሰሱት ተልእኮ እንጂ ላይ ላዩ አጥባቂ የኦርቶዶክስ ተከታይ መሳይ ውስጡ ግን ኦርቶዶክስን በመከፋፈል ማዳከምና ማፍረስ የሆነ ድርጊት የንጹሐን ኦርቶዶክሳዊያን ተግባር ይሆናል ብለን አናምንም፤ ይህንን ደባ ሁላችንም ልናጤነው ይገባል፡፡
ለዚህ ማሳያ የሚሆነው በምሥራቅ ጎጃም ሀገረ ስብከት የተፈጸመው ሕገ ወጥና ከቀኖና ቤተ ክርስቲያን ውጭ የሆነ የኤጲስ ቆጳሳት ሢመት ይገኝበታል፡፡ እንደዚህ ያለ ድርጊት የሁለት ሺሕ ዘመን ሐዋርያዊ ቀኖና እና ሥርዓት ባላት በቤተ ክርስቲያናችን ቀርቶ በየትኛውም ቦታና ጊዜ ተደርጎ የማያውቅ ድፍረትና ስሕተት ነው፡፡ በመሆኑም ለዚህ ድርጊት መነሻ የሆኑት ምክንያቶችና የምክንያቶ ሰለባ የሆኑ፣ እንደዚሁም ሳይላኩና ሥልጣኑ ሳይኖራቸው ዳግም ጥምቀትን ዳግም ክህነተን በማወጅ ለዚህ አደጋ መከሠት ምክንያት የሆኑ ሁሉ በማያዳግም ሁኔታ ይህ ጉባኤ የማስቆሚያ መፍትሔ እንዲያበጅላቸው በዚህ አጋጣሚ አጥብቀን እናሳስባለን፡፡
የቤተ ክርስቲያናችን ልጆች ዛሬ በብዙ መልኩ እንግልት ላይ ወድቀው ማየት የተለመደ ሆኗል፤ ብዙ ወጣት ልጆች ለእንጀራ ፍላጋ ሲሉ ሃይማኖታቸው ወደማይወደድበት ሰብአዊ መብታቸው ወደማይከበርበት፣ የንብረትም ሆነ የሕይወት ዋስትና ወደሌለበት ሀገር በመሰደድ የምድር ሲኦል እየለበለባቸው እንደሆነ እያየን ነው፤ ይህንን እየተመለከትን ተኝተን የምናድር ኢትዮጵያውያን ካለን ክርስቲያንነቱም ሰብአዊነቱንም ዘንግተዋል የሚያሰኝ ነው፤ ስለሆነም ልጆቻችን በባዕድ ሀገር ራቁታቸው እንደቅጠል እየረገፉ ከማየት የበለጠ (የከፋ) አንገትን የሚያስደፋ ውርደት ስለሌለ ሀገር አቀፍና ዓለም አቀፍ የሰብአዊ መብት ተቅዋማት፣ የኢፌድሪ መንግሥትና መላው የኢትዮጵያ ሕዝብ የሚገበውን ሁሉ በማድረግ ልጆች ወደ ሀገራቸውና ወደ ቤተሰቦቻቸው በአስቸኳይ እንዲመለሱ ያደርጉ ዘንድ ቤተ ክርስቲያን ድንጽዋን ከፍ አድርጋ ማሰማት አለባት፡፡
የሰው ልጆች በተፈጥሮ ምግብና መጠጥ ልብስና መጠለያ እንደሚሻ ሁሉ ከዚህ ባልተናነሰ ሁኔታ የእኩልነት፣ የመብትና የፍትሕ ፍላጎቱም የላቀ ነው፤ እነዚህ ፍላጎቶቹን ባጣ ጊዜ ያላስፈላጊ ሁከትና ግጭት ይፈጠራሉ፤ በዓለማችንም በሀገራችን የሚታዩ አለመግባባቶች ይብዛም ይነስ ከዚህ የሚመነጩ ከመሆን አያልፍም፤ እነዚህ ነገሮች በተቻለ መጠን ካልተከበሩ ውጤቱ ጥሩ እንደማይሆን እያየን ነው፤ በመሆኑም በሀገራችን ያለው ያልተረጋጋ ሁኔታ ያልሆነ መልክ እንዳይዝ መንግሥታችንና የሀገራችን ተፎካካሪ ፓርቲዎች ወንድማማቾች እንደመሆናቸው መጠን ምንም ልዩነት ሳይኖር በክብ ጠረጴዛ ሆነው በመመካከር ችግሮችን ሁሉ እንዲፈቱ እንጂ ወደ አስፈላጊ ሁኔታ እንዳይገቡ ቤተ ክርስቲያናችን በገለልተኝነትና በእናትነት መንፈስ ማገዝ አለባት፤ ማስታረቅም ማስተማርም አለባት፤ ሁሉም ነገር በሰላምና በውይይት ብቻ እንጂ ከዚህ ባፈነገጠ መልኩ የሚደረግ አማራጭ ከጉዳት በቀር ውጤት አናገኝበትም፤ ከዚህ ጎን ለጎንም ፍትሕና ርትዕ እንዲሰፍን፣ ፍትሕ የተነፈጋቸው ወገኖች ካሉ ፍትሕ እንዲያገኙ ቤተ ክርስቲያን በማእከል ሆኖ የመምከር ሥራ መሥራት አለባት፡፡
ከዚህ በላይ የጠቃቀስናቸው ችግሮች በሀገራችን ሥር እየሰደዱ የመጡበት ምክንያት በርከት ያለ ቢሆንም የድህነት ጉዳይ የአንበሳውን ድርሻ እንደሚወስድ አያጠራጥርም፤ ወጣት ልጆቻችን ሥራማ ዳቦ ባጡ ቁጥር ሌላውን አማራጭ በመከተል ሲታክቱ እነሆ በጣም በርካታ የሆኑ ዓመታት ተቈጠሩ፤ ስያሜውና አቀራረቡ ቢለያይም ከሕገ ንጉሣዊ ሥርዓት ማክተም ማግሥት ጀምሮ የተደረጉ እንቅስቃሴዎች ሁሉ ፀረ ድህነት የሚል አንድምታ ይዘው የተደረጉ ናቸው፤ ሆኖም ይቀረፋል የተባለው ድህነት ባላመቀረፉ፣ በዚያም ላይ ሌሎች ነገሮች በመካከሉ እየተሰነቀሩ ጉዞአችንን የኋልዮሽ አድርገውታል፡፡
ስለሆነም ድህነትን በዕድገት በመቀየር ረገድ ቤተ ክርስቲያን በልማቱ፣ በድህነት ማጥፋቱና በሰላም ማረጋገጡ ዙሪያ በርትታ መሥራት ይጠበቅባታል፤ ሰበካ ጉባኤ የተቋቋመውም ሕዝቡ በየአጥቢያ ቤተ ክርስቲያን በአንዱ ወጥ አደረጃጀት ተሰብስቦ አረጋዊያንን በመጦር፣ ሕፃናትን በማስተማርና በመንከባከብ፣ የራስ አገዝ ልማትን በማስፋፋት፣ ለወጣቱ ትውልድ ሥራ በመፍጠርና የተሟላ መንፈሳዊ አገልግሎት ለመስጠት እንደሆነ ይታወቃል፤ ከዚህ አንጻር ሰበካ ጉባኤ ከተቋቋመበት ዘመን አንሥቶ የተገኘው ዕድገት የማይናቅ ቢሆንም መጓዝ የሚገባውን ያህል እንዳልገተጓዘ፣ ያለውም ሀብት በአግባቡ እንዳልተያዘ የአደባባይ ምሥጢር ነው፤ ከዚህም ሌላ ሌሎች ደባል ቡድኖች በየአካባባው ሲፈጠሩ ለቤተ ክርስቲያን አንድነትና ለምጣኔ ሀብት መባከን ያለው አደጋ ሳይጤን በማወቅም ይሁን ባለማወቅ ፈቃድ እየተሰጠን በየፊናው ያሰማራቸውና ሁሉ በስመ ቤተ ክርስቲያን እየተሰበሰቡና ገንዘብ እየሰበሰቡ በርከት ያለ የምእመናን ሀብት እንደሚባክን መረጃዎች አሉ፤ ይህም የሚከናውነውን በሀገር ውስጥና በውጭ ጭምር ነው፤ ቅዱስ ሲኖዶስና ሕዝበ ክርስቲያኑ ይህንን ድርጊት አርሞና አስተካክሎ መልክ ካላስያዘ በቀር ጉዳቱ የቤተ ክርስቲያንን ምጣኔ ሀብት ብቻ ሳይሆን አንድነትዋንና ህልውናዋንም ጭምር ከባድ አደጋ ላይ የሚጥል ይሆናል፤ በታሪክም ተወቃሽነትን ያስከትላል ስለዚህ እኛ የምንለው አሁንም መፍትሔ እናበጅለት ነው፡፡
በመጨረሻም፤ ይህ ዓመታዊና ዓለም አቀፋዊ የጠቅላላ ሰበካ መንፈሳዊ ጉባኤ፣ የቀረቡትን ዓበይት ጉዳዮች በጥልቀትና በማስተዋል ተመልክቶ ለወሳኙ የቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤ ግብአት የሚሆን የውሳኔ ሐሳብ እንዲያስተላልፍ በማሳሰብ አባታዊ መልእክታችን በእግዚአብሔር ስም እናስተላልፋለን፡፡
ንኣዋርሕ ኣብ ውጥረት ዝፀንሐ ርክብ ኢትዮዽያን ኣሜሪካን ናብ ንቡር ይምለስ ከምዘሎ ቀዳማይ ምንስቲር መለስ ዜናዊ ገሊፆም።ኣብ ቅድሜና ዘሎ ጥቅምቲ መንግስታዊ ዳግም-ምትዕርራይ ኣብ ዝትግበረሉ እዋን ምደባ ኣምባሳደራት‘ታ ሃገር‘ውን ከምጠቃልል እቶም ቀዳማይ ምንስቲር ሓቢሮም።
ቀዳማይ ምንስቲር መለስ ዜናዊ ኣብ‘ቲ ናይ ትማሊ መግለፂኦም ዝተዛረብሉ ካልእ ነጥቢ፣እቲ ምምሕዳሮም ሓንፂፅዎ ዘሎ ቁጠባዊ መደብ 5 ዓመት ዓመት፣ኢትዮዽያ ካብ ረድኤት እኽሊ ከናግፋ‘ዩ ዝብል‘ዩ።እቲ ዝሓለፈ ሳምንት ዕላዊ ዝኾነ ውጥን፣ቁጠባ ኢትዮዽያ ዓመታዊ ካብ 11 ክሳብ 14 ሚእታዊ ከምዝዓቢ ይሕብር።
ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ነበር ሂላሪ ክሊንተንን ሰነተር በርኒ ሳንደርስን ክልቲኦም ሕጹያት ተወዳዳርቲ ፓርቲ ዲሞክራቲክ ትማሊ ምሸት ካልእ ክትዕ ኣብ ሚዋኪ-ዊስኮንሲን ኣካይዶም። ጉዳይ ዘርኢ ድማ ዋና መካትዒ ኣርእስቲ’ዩ ኔሩ።
‘እዚ ከምዚ ዓይነት ነቐፌታ ኣብ ልዕሊ ፕረዝደንት ኦባማ ካብ ሕጹይ ተወዳዳሪ ፓርቲ ዲሞክራት ካብ ሓደ ንፕረዝደንት ኦባማ ክትክእ ዝወዳደር ዘሎ ተወካሊ ፓርቲ ዲሞክራት ኣይጽበይን’የ።’
ማክስሚም ሆዳክ የደች ጠበቃ ሲሆን ሰፊው ዓለም አቀፍ (በቤት ውስጥ) የሕግ ልምድ ያለው ሲሆን በተለይም በኔዘርላንድስ ከሚገኙት የዩራሺያ ገበያዎች ደንበኞችን በማገልገል ላይ የደች የኮርፖሬት ሕግ ፣ የደች የንግድ ሕግ ፣ ዓለም አቀፍ የንግድ ሕግ ፣ ኮርፖሬት ውስብስብ ዓለም አቀፍ ፕሮጀክቶችን እና የግብር / ፋይናንስ መዋቅሮችን ማቋቋም እና ማስተዳደር ፋይናንስ እና ውህደቶች እና ግዥዎች ፡፡ ማክስሚም ሆዳክ በደች ፣ በጀርመን ፣ በፈረንሳይኛ ፣ በእንግሊዝኛ ፣ በሩሲያ እና በዩክሬንኛ ይገናኛል ማኪም ሆዳክ እንደነዚህ ያሉ ደንበኞች እያደገ ላለው ፍላጎት ምላሽ ለመስጠት ከዩራሺያ ደንበኞች ጋር በማተኮር ኦፕሬሽኖችን በማቋቋም ማዕቀፍ ውስጥ ጥልቅ የሕግ ምክር እና ድጋፍን ይሰጣል ፡፡ በኔዘርላንድስ አስተዳደር ውስጥ እና ውስጥ ያሉ ንብረቶችን እና እንቅስቃሴዎችን ማዋቀር ማኪም ሆዳክ እ.ኤ.አ. በ 2002 ክሊፍፎርድ ቻንስ ብራስልስ ውስጥ የሕግ ሥራውን የጀመረ ሲሆን በመቀጠል በኔዘርላንድስ ኢንጂ ባንክ የሕግ አማካሪ ሆኖ ሰርቷል ፡፡ እ.ኤ.አ. ከ 2005 ከኔዘርላንድስ ዓለም አቀፍ እድገቱን እና መስፋፋቱን ለመደገፍ የ Holding ኩባንያ አጠቃላይ አማካሪ እና ዋና ዳይሬክተር በመሆን ዓለም አቀፍ የቴሌቪዥን ጣቢያ እንዲቀላቀል ተጠየቀ ፡፡ ከ 2009 ጀምሮ ማክስሚም ሆዳክ በኔዘርላንድስ ለሚገኙ የተለያዩ የዩራውያን ደንበኞች በድርጅትና በኮንትራት ሕግ ፣ በዓለም አቀፍ ግብር ፣ በንብረት ግንባታ እና በፕሮጀክት ፋይናንስ ላይ በማተኮር የሕግ አገልግሎትን ሙሉ በሙሉ ቀጠለ ፡፡ ማሂሚም ሆዳክ በሕግ (በአምስተርዳም ዩኒቨርሲቲ) እና በድህረ ምረቃ የሙያ ትምህርት ዲግሪ በኢንቬስትሜንት ፋይናንስ (ኢሃሳል ማኔጅመንት ትምህርት ቤት ፣ ብራስልስ) ፡፡ ማክስሚም ሆዳክ ቀጣይነት ባለው የደች የሕግ እና የግብር ትምህርት የተጠመደ ነው ፡፡
ማክስም ሁድክ የደች የሕግ ባለሙያ ፣ የደች የንግድ ሕግ ፣ የአለም አቀፍ የንግድ ሕግ ፣ የኮርፖሬት ፋይናንስ እና የኔዘርላንድስ የኢራኒያን ገበያዎች ደንበኞችን በማገልገል ላይ ያተኮረ አንድ ትልቅ ዓለም አቀፍ (ቤት-ውስጥ) የሕግ ተሞክሮ ያለው የደች ጠበቃ-አማት ነው። የተወሳሰቡ ዓለም አቀፍ ፕሮጄክቶችን እና የግብር / ፋይናንስ አሠራሮችን ማዋሃድ እና ማዋሃድ ፣ ማቋቋም ፣ ማክስም ሁድክ በደች ፣ በጀርመን ፣ በፈረንሣይ ፣ በእንግሊዝኛ ፣ በሩሲያ እና በዩክሬንኛ ይነጋገራል ፡፡
ማክስም ሁድክ በበኩላቸው በኔዘርላንድ ግዛት ውስጥ እና ሥራዎችን ማቋቋም እና ማቋቋም ውስጥ ሀብቶችን እና እንቅስቃሴዎችን ለማቋቋም ማዕቀፍ ውስጥ ጠንከር ያለ የሕግ ምክር እና ድጋፍ እንዲያገኙ ለማድረግ ከኤውርያያ የመጡ ደንበኞች ላይ ትኩረት ያደረገ ነው ፡፡
ማክስም ሁድክ የሕግ ሥራውን የጀመረው በኬልፎርድ ቻንስ ብራሰልስ በ 2002 ነበር ፡፡ በመቀጠልም በኔዘርላንድስ ING Bank የሕግ አማካሪ ሆነው አገልግለዋል ፡፡ እ.ኤ.አ. በ 2005 ኔዘርላንድስ በዓለምአቀፍ እድገት እና መስፋፋት ላይ ያለውን አካል ለመደገፍ የያዝያ ኩባንያው አጠቃላይ የምክር አገልግሎት እና ሥራ አስኪያጅ ዋና ዳይሬክተር ሆነው እንዲሳተፉ ተጠይቀው ነበር ፡፡ እ.ኤ.አ. ከ 2009 ጀምሮ በኔዘርላንድ ውስጥ ላሉት የኢራቫ ደንበኞች በኮርፖሬት እና በኮንትራት ሕግ ፣ በዓለም አቀፍ ግብር ፣ በንብረት አወቃቀር እና በፕሮጀክት ፋይናንስ ላይ በማተኮር የህግ አገልግሎቶችን ሙሉ በሙሉ ማቅረቡን ቀጥሏል ፡፡
ማክስም ሁድክ በሕግ (በአምስተርዳም ዩኒቨርሲቲ) እና በኢንቨስትመንት ፋይናንስ (ኢኤስኤኤስ አስተዳደር ማኔጅመንት ት / ቤት ፣ ብራስልስ) ውስጥ የድህረ-ምረቃ የባለሙያ ትምህርት ድግሪ አለው ፡፡ ማክስም ሁድክ በቀጣይ የደች የሕግ እና የግብር ትምህርት የበለጠ ትኩረት የተሰጠው ነው ፡፡
ኣብ ገለ ጌጋ ወይ ሽግር ዘጋጥመሉ እዋን ዘሎ ውዑል ከመይ ከም ዝመስል ነቲ ትካል ሕተቶ። ከምኡ’ውን ገንዘብ ከም ዝሓወልካ ከም መርትዖ ክትጥቀመሎም ትኽእል ኣየኖት ሰነዳትን ወረቓቕትን ምዃኖም ሕተቶም። ገንዘብ ከም ዝለኣኽካ ከተረጋግጽ እንተ ኾይንካ፤ ኣየኖት ሮቾቢታታትን ውዕላትን ከምዘድልዩኻ ምፍላጦም ኣገዳሲ’ዩ። .
እቲ ተቐባሊ’ውን ነቶም ዝወሃብዎ ሮቾቢታታት ሒዝዎም ክጸንሕ ኣገዳሲ’ዩ። ገለ ሽግር እንተ ኣጋጢሙ እርማት ክትጠልብ እንተ ኾይንካ፤ ማለት ጥርዓን ከተቕርብ እንተ ኾይንካ፤ ምህላው ናይ’ቶም ኩሎም ወረቓቕቲ ኣገዳሲ’ዩ። .
በ እጅ የ አምድ መጨረሻ ማስገቢያ (በ በርካታ አምድ እቅድ ውስጥ) እና የተገኘውን ጽሁፍ ወደ መጠቆሚያው ቀኝ በኩል ወደሚቀጥለው ጽሁፍ መጀመሪያ ማንቀሳቀሻ አምድ የ አምድ መጨረሻ የሚታየው በ ምንም በማይታተሙ ድንበር በ አዲስ አምድ ላይ ከ ላይ በኩል ነው
Senator Tim Scott:- ሰበር ዜና:-የተከበሩ ሴናተር ቲም ስኮት የሳውዝ ካሮላይናው SR168 ስፖንሰር በማድረግ የህግ መወሰኛው ምክር ቤት ሌላው ታሪክ ሰሪ ሴናተር ሆነዋል እናመሰግናለን ሴናተር::
ቤት ምኽሪ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ሎሚ ሶሉስ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ኤርትራን ሶማል ንዞባዊ ሰላምን ምርግጋእን ብሓባር ክሰርሓ ምስምማዕን ከምዘሐጎሶ ብምግላጽ እቲ ውድብ ንጻዕርታት’ቲ ዞባ ንምሕጋዝ ዘለው ድልውነት ደጊሙ አረጋጊጹ።
ዋዜማ ራዲዮ– የሀገር ሚስጥርን ለሽብርተኞች በመስጠትና ተያያዥ ክሶች የተጠረጠሩ የአዲስ አበባ የሕወሐት ፅህፈት ቤት ሀላፊ የሆኑት አቶ ተወልደ ገ/ፃዲቅ ߹ የህግ ጥናትና ምርምር ማዕከል ሚኒስትር ዴኤታ አቶ ተስፋለም ይሕደጉ እንዲሁም 2 የፅህፈት ቤቱ ሹፌሮች በድጋሚ ዛሬ (ሰኞ) አራዳ የፌደራል የመጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት ቤት ቀረቡ።
የሀገር ሚስጥርን ለሽብርተኞች በመስጠት ߹ አገሪቷ ላይ ብጥብጥ እና ግርግር እንዲነሳ አድርገዋል በሚል የተጠረጠሩ አመራሮቹ ላይ ፖሊስ ምርመራዬን አልጨረስኩ የሚቀሩኝ ምርመራዎች አሉ ይህን ለማድረግ ተጨማሪ 14 ቀን ይሰጠኝ ሲል ፍርድ ቤቱን የጠየቀ ሲሆን ባለፈው የምርመራ ግዜ የተጠርጣሪዎችን ቃል ተቀብያለሁ ߹ ሰነዶችን ለኢትዮጵያ መረብ ደህንነት (ኢንሳ) ልክያለሁ በቀጣይ ተጨማሪ ተባባሪዎቻቸውን ለመያዝ ߹ የምስክሮችን ቃል መቀበል ተጨማሪ መረጃዎችን መሰብሰብ
የተከሳሽ ጠበቆች በበኩላቸው ፖሊስ የጠየቀው የጊዜ ቀጠሮ ሊሰጠው አይገባም ሲሉ የተከራከሩ ሲሆን ፖሊስ የሚቀሩትን ስራዎች ለመስራት ደንበኞቻችንን አስሮ ለማቆየት በቂ ምክንያት አይደለም ደንበኞቻችን ታስረው በሚገኙበት አዲስ አበባ ፖሊስ እስር ቤት 3 እስረኞች በኮሮና ተይዘዋል ስለዚህ የጤንነታቸው ጉዳይ ያሳስባል እንዲሁም ፖሊስ የምርመራ መዝገብ የተደራጀ አይደለም ሲሉ ተከራክረዋል፡፡
ተጠርጣሪዎቹ እኛ ታጋዩች ነን አገራችን ስናገለግል ነው የቆየነው ምንም ሽብር በአገራችን ላይ አልሰራንም ሽብርተኛ የተባለውም ቡድን አልተጠቀሰም ሲሉ ለችሎት ተናግረዋል፡፡
ግራ ቀኙን ያዳመጠው ችሎት ለጤንነታቸው ዋስትና እንዲጠበቅ እንዲሁም የፖሊስ የምርመራ መዝገብ በቀጣይ ቀጠሮ እንዲቀርብ እንዲሁም ተጠርጣሪዎቹ ከቤተሰብ እንዲሁም ከጠበቆቻቸው ጋር እንዲገናኙ ትእዛዝ ሰቷል በአቶ ተወልደ ገ/ፃዲቅ ߹ አቶ ተስፋለም ይደጉ እና 2 ፅህፈት ቤቱ ሹፌሮች ላይ ተጨማሪ የ8 ቀን የምርመራ ጊዜ ለሀምሌ 21 2012 ተለዋጭ ቀጠሮ የሰጠ ሲሆን አቶ አፅብሀ አለማየሁ ላይ 10 ተጨማሪ ምርመራ ግዜ በተለዋጭ ቀጠሮ ለሀምሌ 23 2012 ሰጥቷል፡፡[ዋዜማ ራዲዮ]
በዚህም መሠረት በግንባታው መስክ 69 በመቶ የሥራ ዕድሎች መታጣታቸውን የኢኮኖሚ ባለሙያዎቹ አስረድተዋል፡፡ በሆቴልና ሬስቶራንት መስክ 66 በመቶ ሥራዎች ሲታጡ፣ በጅምላና...
የድረ ገጽ መረብ (ወይም ኢንተርኔት) በጣም ብዙ የኮምፒዩተር አውታሮችን ያያየዘ የመገናኛ መረብ ነው። በመረቡ ውስጥ ብዙ ድረ ገጽ ይገኛሉ። ከዚያ በላይ በርካታ የመነጋገርና መገናኘት መንገዶች አሉ።
ከሁሉ አስቀድሞ የተፈጠረ ክፍለ-ኢንተርኔት «USENET» የሚባለው አገልግሎት ነው። ይህ በ1973 ዓ.ም. (1980 እ.ኤ.አ.) አካባቢ ሲጀመር በተለይ ለዩኒቨርሲቴዎችና ኮሌጆች ብቻ የታወቀ መገናኛ ሆኖ ቆየ። ይህ ጽሑፍ በተገናኙት ኮምፒውተሮች ላይ መልጠፍ የሚፈቅድ ሥርዓት ብቻ እንጂ ስዕል ወይም ሌላ ነገር አልነበረም። መጀመርያው e-mail አድራሳዎች የተሰጡት ከዚያ ዘመን ነው። ዛሬም ብዙዎች ተጠቃሚዎቹ ግን ስንኳ ስለ USENET መኖሩን አያውቁም።
ኢንተርኔት እንዴት እንደሚሰራ ለመረዳት በመጀመሪያ አገልጋይና (server) ደንበኛ (client) ምን እንደሆኑ ለይተን እንረዳ። አንድ የምግብ ቤት አስተናጋጅ ምግብ ለብዙ ተስተናጋጆች እንደሚያቀርበው፣ ሁሉ ኢንተርኔት ላይ ያለ አገልጋይ (server) የተለያዩ ነገሮችን ደንበኞቹ (clients) ይሰጣል። የኢንተርኔት ተጠቃሚዎች ደንበኞች ይባላሉ ማለት ነው።
ደንበኞች የተለያየ ነገር ከአገልጋዩ ሊቀበሉ ይችላሉ። ለምሳሌ፤ እርስዎ ይህንን ድረ ገጽ ሲመለከቱ የቻሉት አገልጋዩን ድረ ገጹን እንዲልክልዎ በመጠየቅዎ ነው። በመሆኑም ይሄ አገልጋይ «ድረ ገጽ አገልጋይ» (web server) ይባላል። ሌላ አገልጋይ ደሞ መልአክት (email) ሊያቀብል ይችላል። ስለዚህም «መልአክት አገልጋይ» ይባላል።
ኢንተርኔት የአገልጋይና የደንበኞች መረብ ነው። በአብዛኛው የኢንተርኔት ተጠቃሚዎች ድረ ገጽ (WWW or World Wide Web) ይጠቀማሉ። ስለዚህም ደረ ገጽ የኢንተርኔት ትልቁ ጥቅም ነው። ብዙ ጊዘም ኢንተርኔትና ድረ ገጽ በስህተት አንድ መስለው ይታያሉ። ነገር ግን መረቡ፤ ማለትም ኢንተርኔት፤ ለሌላ ጥቅም ላይ ሊውል ይችላል። ለምሳሌ ከላይ የተጠቀሰው (USENET) የኢንተርኔት ሌላው ጥቅም ነው።
ከአንድ አገልጋይ የሚፈልጉትን ነገር ለመጠያቅ በመጀመሪያ የአገልጋዩን መጥራት ያስፈልጋል። እያንዳንዱ አገልጋይ ልዩ የሰነድ አድራሻ (URL) አለው። ይሄን የሰነድ አድራሻ በመጠቀም ከየትኛውም ቦታ አገልጋዩን መጥራት ይቻላል። ለምሳሌ www.wikipedia.org የውክፔድያ አገልጋይ የሰነድ አድራሻ ነው። አንዳንዴ አንድ ነገር ፈልገን የትኛው የሰነድ አድራሻ ላይ አንደምናገኘው ላናውቅ እንችላለን። በዚህ ጊዘ ፈላጊዎችን (search engines) እንጠቀማለን። ለምሳሌ www.google.com ጉግል ላይ የሰነድ አድራሻዎችን መፈለግ ይችላሉ።
የመዲናዋ የህብረት ስራ ማህበራት በ6 ሚሊየን ብር መነሻ ካፒታል የገንዘብ ቁጠባና ብድር ፌዴሬሽን መሠረቱ - Welcome to Fana Broadcasting Corporate S.C
አዲስ አበባ ፣ የካቲት 1 ፣ 2013 (ኤፍ ቢ ሲ) በአዲስ አበበ የሚገኙ የህብረት ስራ ማህበራት የፋይናንስ እንቅስቃሴን በአግባቡ ለመምራት የሚያስችላቸውን በ6 ሚሊየን ብር መነሻ ካፒታል የገንዘብ ቁጠባና ብድር ፌዴሬሽን መሠረቱ።
የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ህብረት ስራ ኤጀንሲ እንዳስታወቀው በአዲስ አበባ ከተማ የሚገኙ 1 ሺህ 186 መሰረታዊ ቁጠባና ብድር ህብረት ስራ ማህበራት ከሁለት ቁጠባና ብድር ህብረት ስራ ዩኒየኖች ጋር በመሆን በአዲስ አበባ የመጀመሪ የሆነውን የአዲስ አበባ የገንዘብ ቁጠባና ብድር ፌዴሬሽን መስርተዋል።
የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ህብረት ስራ ኤጀንሲ ዋና ዳይሬክተር አቶ ውብነህ እምሩ ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ተጠቃሚነትን ለማረጋገጥ እና አንድ ኢኮኖሚያዊ ማህበረሰብ ለመፍጠር በማስፈለጉ ፌዴሬሽኑ መመስረቱን ተናግረዋል።
በ6 ሚሊየን ብር መነሻ ካፒታል የተመሰረተው ፌዴሬሽን ለኅብረት ሥራ ማኅበራትና ዩኒየኖች የፋይናንስ ችግር እንዳያጋጥማቸው የቁጠባና ብድር፣ የኢንሹራንስ፣ የኦዲት፣ የአቅም ግንባታ እና ስልጠና አገልግሎት የሚሰጥ ሲሆን የኅብረት ሥራ ማኅበራትና ዩኒየኖች የሚገጥማቸውን የገንዘብ እጥረት እንደሚቀርፍም ገልጸዋል።
ካልኣይ ዙር ልዝብ ሰላም ደቡብ ሱዳን ሎሚ ሰሉስ ኣብ ኣዲስ ተኸፊቱ። እንተኾነ ጠለባትና እንተዘይ ተማሊኦም ኣይንቅፅልን ኢሎም‘ለው ተቃወምቲ ደቡብ ሱዳን።ልዝብ ሰላም ደቡብ ሱዳን ሎሚ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ከምዝኽፈት ኣቀዲሙ ዘፍለጠ ኢጋድ‘ዩ።
እንተኾነ ህድእ‘ዳኣ ይብሉ ተቃወምቲ ደቡብ ሱዳን።ሰለስተ ቅድመ ኩነታት ኣነፂሮም‘ለው።ቀዳማይ ወትሃደራት መንግስቲ ካብ ኣብ ጁባ ዘሎ መደብ ሕ/ሃ ክወፁ፣ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዮም ዘለው ኣርባዕተ ፖለቲካዊ እሱራት ክፍትሑን፣ሰራዊት ኡጋንዳ ካብ ኡጋንዳ ይውፅኡን ዝብሉ‘ዮም።
”ነቲ ዝተሰማማዕናሉ ውዕል የኽብሩ የለውን ኢልና ኢና ንኣምን።ስለዚ ቅድም ነቲ ዝፈረምናዮ ውዕል ንተግብር‘ሞ ካብኡ ናብ ካልኣይ ዙር ልዝብ ንመለስ ኢና ንብል ዘለና” ኢሉ እቲ ወሃቢ-ቃል።
”ነቲ ምቅርራባትን ንርክበሉ መድረኽን ዘንፀባርቅ ኣይኮነን።ምኽንያቱ ምጅማር ካልኣይ ዙር መድረኽ ልዝብ ግሁድን ካብ ክልቲኦም ፓርቲታት መረጋገፂ ዝረኸብናሉን ስለዝኾነ” ኢሎም ኣቶ ስዮም።
ቀ/ሚ ኢትዮዽያ ኣቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ፣ኡጋንዳ ንሕጋዊን ዝተመርፀን መንግስቲ ደቡብ ሱዳን ምድጋፋ ተቀባልነት ኣለዎ፤እንተኾነ ጣልቃ ምትእትታው ወፃእተኛ ሰራዊት ኣሻቃሊ ክኸውን ይኽእል‘ዩ ኢሎም።
እቲ ሎሚ ሰሉስ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝኽፈት ካልኣይ ዙር ልዝብ ደቡብ ሱዳን፣ዝጅምር እንተኾይኑ፣ቀንዲ ኣጀንድኡ መስርሕ ፖለቲካ ደቡብ ሱዳን ከመይ ይቀፅል? ዝብል ክኸውን‘ዩ።
ኩነታት ቁጠባ ኣፍሪቃ ዝሓለፈ ዓመት ብፍላይ ምስ ምስፍሕፋሕ ከተማታትን ኢንዱስትሪን ብምትእስሳር ዝተገምገመሉ ሪፖርት ትማሊ ወግዓዊ ኮይኑ’ሎ።ብናይ ሕቡራት ሃገራት ኢኮኖሚክ ኮሚሽን ኣብ ኣዲስ ኣበባ ወግዓዊ ዝተገብረ እዚ ሪፖርት ከምዝሓበሮ 2016 ዓ.ም ንቁጠባ ኣፍሪቃ ፅቡቕ ኣይነበረን፡ዝተመዝገበ ዕብየት ኣብ 2015 ዓ.ም ካብ ዝተመዝገበ ትሕቲ ፍርቂ ምዃኑ’ውን ተሓቢሩ’ሎ።
“ዝተፈላለዩ ምኽንያታት ኣለው፤ገሊኦም ውሽጣዊ ገሊኦም ድማ ደጋዊ።ዝተዳኸመ ቁጠባ ዓለም፣ብዓለምለኸ ደረጃ መጠን ወሊድ ምውሳኽን ዋጋ ናይ ሸቐጥ ኣቑሑት ምውራድን እዮም።ውሽጣዊ ምኽንያታት ድማ ተለዋዋጢ ኩነታት ኣየር፣ፀጥታን ኣብ ገለ ሃገራት ኣፍሪቃ ዝተርኣዩ ናይ ፖለቲካዊ ዘይምርግግኣትን እዮም።”
“ብዝሒ ህዝቢ ምብራቕ ኣፍሪቃ ዓመታዊ ብማእኸላይ ገምጋም 5.5 ሚእታዊት ኣብ ዓመት ብቕልጡፍ ምዕባዩ ቀፂሉ’ሎ።እቲ ዕብየት ብዝዓበየ ዝመፅእ ዘሎ ብቕልጡፍ ይስፋሕፋሕ ብዘሎ ሃገራዊ ዕዳጋን ኣብ መዳያት መጎዓዚያን ናይ ፀዓት ምምንጫው ዝለዓለ ምኽንያት እዩ።”
ኣብቲ ሪፖርት ዝተገልፀ 5.4 ሚእታዊት ቁጠባዊ ዕብየት ኢትዮጵያ ብመንግስቲ ካብዝተገልፅ ዝወሓደ እዩ።ስለምንታይ ከምዚ ዝበለ ኣፈላላይ ይመፅእ ከምዘሎ ዝተሓተቱ ኻሊድ ሑሴን እቶም ግምታት ኣብ ግምት ዘእትውዎም መሰረታዊ መፍለዪ ኣብነታት ዝተፈላለዩ ኣብነታት ስለ እንወስድ ኣብ ዝተፈላለዩ ኣሃዛዊ መደምደምታ ንበፅሕ ኣለና፤ኩሎም ግምታት ግን ናብ ተመሳሳሊ ኣንፈት እዮም ዝጉዓዙ ዘለው ኢሎም።ዝኾነ ኮይኑ ኢትዮጵያ ሓዊሱ ምብራቕ ኣፍሪቃ ብቕልጡፍ ይዓቢ ዘሎ ናይ ኣፍሪቃ ክፋል እዩ ኢሎም።
እዚ ፀብፃብ ምስፍሕፋሕ ከተማታት ምስ ምስፍሕፋሕ ኢንዱትሪታት ብምትእስሳር ዝዳህሰሰ እውን እዩ።ኣብታ ኣህጉር ምስፍሕፋሕ ከተማታትን ኢንዱስቱሪን ተነፃፂሎም እናተጉዓዙ እዮም ይብል እቲ ፀብፃብ።ናይቲ ኮሚሽን ዋና ፀሓፊት ጆቫኒ ቢሃ ከምዝበልኦ ኣብ ዝቕፅሉ 20 ዓመታት ኣብዘይመልእ እዋን ብዝሒ ህዝቢ ከተማን ገጠርን ተቐራራቢ ክኸውን እዩ ይብላ።
“ኣብ 2035 ዓ.ም ኣብ ከተማ ዝነብር ህዝቢ ኣፍሪቃ 49 ሚእታዊ ክኸውን ይግመት።እዚ ዕድል ስራሕ ናይ ምርካብ ድልየትን ኣገልግሎትን መሰረት ልምዓትን ክማልኡ ናይ ምሕታት ፈተና የስዕብ።ብተመሳሳሊ ንቁጠባዊ ዕብየት እውን ዕድላት ክፈጥር እዩ።”
ኣብ ኣፍሪቃ ዕብየት ከተማታትን ኢንዱትሪታትን ተነፃፂሎም ይጉዓዙ ከምዘለውን ከተማታት ኣፍሪቃ ኣብዝተበላሸው መሰረት ልምዓት ይስፋሕፍሓ ከምዘለዋን ፀገም ቀረባት ኣገልግሎትን ከምዘሎን ወሲኸን ሓቢረን።
የአዳን እናት። በእውነት። ምን እንደምል አላውቅም። ባለሟያ አድርገውኛል ዘመኖት ይለምልም። ከልብ እናመስግናለን። ማማዬ አንድ ጥያቄ ነበርኝ የምትሰሩትን ምግብ በፁፍ ለማግኘት ሄሎ ሀበሻ ተጫኑ ይላል ግን። ገብቼ። የተወሰነ ብቻ ነው ያለው። እንደት ላገኝ እችላለሁ ??
የፍሉስፋኛ ታናሽ ስናፍጬ እኮ ጭንቅላት ያናጋል ወይ ምናልባት እርሶ በሰሩት መንገድ ሽንኩርት ቲማቲሙ ለየት ያደርገው ይሆናል ብዬ እገምታለው እንጂ ውይ ውይ ውይ
ምክንያቱም ፩ግዜ ባቄላ በስናፍጭ አዙዋሪ አጠገባችን መጥቶ ገዛን እና ሁለት ፫ ግዜ ቀምሼ ፐለው አናቴን ሰንጥቆ ሰንጥቆ ስናፍጭ እወዳለው ግን በቁርጡ ስጋ ምነው ሸዋ
1 February በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) በዘመነ ማቴዎስ፣ በዘመነ ማርቆስና በዘመነ ሉቃስ ጥር 24 ቀን ማለት ነው። በዘመነ ዮሐንስ ግን (ዘመነ ሉቃስ የሥግር ዓመት በመሆኑ) ጥር 23 ቀን ላይ ነው።
የደሞዝ፣ የጥቅማጥቅምና አስተዳደራዊ ጉዳዮች ዋና ዋናዎቹ ናቸው ጥያቄዎቹ የፌደራልና የክልል መንግሥታትን ስለሚመለከት በሂደት መልስ ይሰጥበታል ሲል መንግሥት ምላሽ ሰጥቷል።
ኬንያ የህፃናትን ሞት ቁጥር ለመቀነስ የእናት ጡት ወተት ማጠራቀሚያ ባንክ ልትጀምር ነው። የናት ጡት ወተት ለሚያስፈልጋቸው ህፃናት ከማንኛዋም እመጫት እናት በፈቃደኝነት የተለገሰን ወተት በማሰባሰብና በማስቀመጥ ከአፍሪካ ሁለተኛዋ ሃገርም ለመሆን ዝግጅቷን ጨርሳለች።
ምድብ: የውስጥ መስጫ መታጠፊያ ማሽን መለያዎች: የአሉሚኒየም ፎይል ማተሚያ ማሽን, አውቶማቲክ ኢንደክሽን sealer, የጠርሙስ ማስመጫ ማሸጊያ, የመግቢያ ማተሚያ ይግዙ, የካፒታ ኢንደክሽን ማሸጊያ, ካፕ ማሸጊያ ማሽን, ቆብ የማተሚያ ማሽን, ቀጣይነት ያለው የማጣቀሻ ማሸጊያ, የኤሌክትሮማግኔቲክ induction sealer, የኤሌክትሮማግኔቲክ induction ማተሚያ ማሽን, ኤነርኮን induction sealer, የሙቀት ማስተላለፊያ ማሸጊያ, የመግቢያ ካፕ ማሸጊያ, ኢንደክሽን ካፕ ማተሚያ ማሽን, የመግቢያ ፎይል ማሸጊያ, ኢንደክሽን ፎይል ማሸጊያ ዋጋ, የመግቢያ ማሸጊያ, የመግቢያ ማሸጊያ ዋጋ, የመግቢያ ማኅተም, የማስገቢያ ማሽን ማሰሪያ ማሽን
የኤሌክትሮማግኔቲክ induction sealer ለ PP ፣ PE ፣ PET ፣ PS ፣ ABS ፣ HDPE ፣ LDPE እና ብርጭቆ ጠርሙሶች ጥቅም ላይ የሚውለው የኤሌክትሮማግኔቲክ መርሆን በመጠቀም ፈጣን የከፍተኛ ሙቀት ለማምረት ሲሆን ከዚያም የጠርሙሶቹን መክፈቻ አጥብቆ የሚይዝ የአሉሚኒየም ፊውል እርጥበታማ የማድረግ ዓላማ ላይ ደርሷል ፡፡ ፣ የመንጠባጠብ መከላከያ ፣ ሻጋታ መከላከያ እና የጥበቃ ጊዜን ማራዘሚያ።
ብመጀመርታ ኣብ ውሽጢ ሓጺር እዋን፣ ኣብ ዓመት ንካልኣይ ግዜ ጉባኤ ኣብ ግዚኡ ከተካይዱ ምብቃዕኩም ዮሃና! እንቋዕ ሓጎሰኩም ክብለኩም ኣፍቁዱለይ። ጉባኤ ኣብ ግዚኡ ምክያዱ ኣገዳሲ ብድሆ እኳ እንተኾነ ናታትኩም ጽንዓትን ደገፍን መሰረታት እንተዘይነብር ነይሩ፣ እዚ ጉባኤ ክኸውን ዝከኣል ኣይነበረን። እዚ ከኣ ብሳላ ዘይተቖጠበ ጻዕርታትኩም ኣብ ኩሉ ሸነኻት ዘረጋገጸን፣ ተወፋይነትኩም ኣብ ጉዳይ ቃልሲ ንዲሞክራስያዊ ለውጢ ኣብ ኤርትራ ብቑዕ ምስክር ኮይኑ ንዘለኩም ዘይሕለልን ነቕ ዘይብልን መትከልኩም ኣብነት ንኹለና መንእሰያት ኮይኑና ኣሎ። እንሆ ህያው ናይዚ ምስክር ከኣ ንሕና ኣባላት ዓለምለኻዊ ምንቅስቓስ መንእሰያት ኤርትራውያን ኣብ ዓባይ ብሪጣንያን ካልኦት ተመሳሰልቲ ማሕበራት ኣብ ካናዳን ካልኦት ክፋላት ዓለምን ቆይምናን ይቆማን ኣለዋን።
በዚ ኣጋጣሚ ንሕና ኣባላት ዓለምለኻዊ ምንቅስቓስ መንእሰያት ኤርትራ ኣብ ዓባይ ብሪጣንያ ዋላ እኳ ብኣካል መጺና ክንሳተፍ ኣብ ጉባኤኹም ዝግብኣና እንተነበረ ብቴክኒካዊ ምኽንያትን ካልእን ወኪል ክንሰድድ ብዘይ ምኽኣልና ቅር እናበለና ኢዩ። እንተኾነ ግን ሕጂ ኩላትና ዘይንክሕዶ ሃገርናን ህዝብናን ኣብ ከቢድ ሓደጋ ይርከቡ ኣለዉ። እቲ ጠንቂ ድማ እቶም ነቲ ስለ ናጽነት ዝተኸፍለ ከቢድ ዋጋ መስዋእቲ፣ ነቲ ዝነበረ ሕድሪ ሰማእታት ዝኾነ መብጸዓ፣ ሕልምን ራእን ጠሊሞም ኣብ ኮሮሻ ስልጣን ኣብ ሃገርና ኤርትራ ኮፍ ኢሎም ንህዝብና ብፍላይ ድማ ንመንእሰያትና ኣደዳ ሞት፣ ማእሰርትን ስደትን ገይሮሞ ዘለዉ ህግደፋውያን ኢዮም።
እቲ መፍትሒ እምበኣር ንሕና መንእሰያት ልዕሊ ኩሉ ዝተወጻዕና ግዳያት ብምዃንና ምሳና ምስ መንእሰያት ኢዩ ዘሎ። ንሱ ከኣ ብውልቂ ይኹን ብፍላይ ድማ ብሓባር ተጠርኒፍና ቃልስና ኣንጻር ምልካዊ ስርዓት ህግደፍን ዘይዲሞክራስያውያን ሓይልታትን ብዝያዳ ንምሕያሉ ምስራሕ። ነቶም ኣብ ሓፈሻዊ ዕላማታት፣ ራእይናን እስትራተጅናን ሰፊሮም ዘለዉ ነጥብታት ኣብ ተግባር ነውዕለሎም መንገዲ ምድላይ ካብ’ቲ ቀንዲ ዕዮና ክኸውን ይግባእ። ህዝብን ሃገርን ንምድሓን ዝዓለመ፣ ምልካዊ ስርዓት ህግደፍ ንምውዳቕ ኣብዚ ክዝከር ዝግብኦ ናይ ኩሉ መንእሰይ ተራን ግደን ኣብ ኩሉ ስለ ዲሞክራስያዊ ለውጢ ኣብ ኤርትራ ይቃለስ ኢየ ንዝብሉ ባእታታት፣ ወገናት፣ ወድባት፣ ማሕበራት ዋላ ‘ውን ተቓወምቲ ፖለቲካውያን ኣብ ዝገብርኦ ፍጻሜታት(events)፣ ፈስቲቫላትን ኣኼባታትን ካልእን ንጡፍ ኮይኑ ተሳቲፉ ትዕዝብታቱ ክብ ከብል ነተሓሳስብ። ብኡ ኣቢሉ ኣባል እንተኾይኑ ከኣ ንዝኾነ ዘይዲሞክራስያዊ ኣካይዳ ክእረም እጃሙ ከበርክት በዚ ኣጋጣሚ ነተሓሳስብ። ዝኾነ ትካላት ይኹን ውልቀሰባት እዚ ናይ መንእሰያት ምንቅስቓስ ክውንዎን ክጸልውዎን ንዝፍትኑ እዚ ምንቅስቓስ ናይ መንእሰያት ክነጽጎ ይግባእ። ዘይሻራውነት እዚ ምንቅስቃስ ክሕሎን ክዕቀብን ይግባእ። እዚ ምስ ዝረጋገጽ ናይ ኤርትራውያን መንእሰያት ዓለምለኻዊ ዝኾነ መርበብ ኣብ ምፍጣርን ምሕያልን ከም ንዕወት ምንም እኳ ኣይጠራጠርን።
ኣብ ሃገራት ሰሜን ኣፍሪቃ ብመንእሰያት ዝተበገሰን ዝተመርሓን ህዝባዊ ማዕበል ናይ ሰውራታት ኣንጻር መለኽቲ ድሮ ናብ ጎረባብቲ ሃገራት ከም ጅቡቲ፣ ሱዳን፣ የመንን ካልኦትን ይልሕም ኣሎ። በዚ ኣጋጣሚ ብስም ኣባላት ዓለምለኻዊ ምንቅስቓስ መንእሰያት ኤርትራውያን ኣብ ዓባይ ብሪጣንያ፣ ንመንእሰያትን ህዝብን እተን ሃገራት እንቋዕ ሓጎሶኩም እናበልኩ፣ ንኤርትራዊ መንእሰይ ድማ ብፍላይ “መንእሰይ ሰራሒ ለውጢ ኢዩ፣ ምልካውያን ድማ ተሳዓርቲ ኢዮም” ይብል። ስለዚ ንሕና ‘ውን መንእሰያት ኣብ ዘለና ሃሊና ካልኣዊ ፍልልያትና ኣጽኒሕና ሃየ ንበገስ ብሓባር ኮይንና! ሕጂ ኢዩ እቲ ግዜ፣ መንእሰያት ኤርትራ ዳግም ተላዒልካ ወንኖ እዚ ቃልሲ ንዲሞክራስያዊ ለውጢ!
ምስዚ ብዝተሓሓዝ ዜና ሰበ-ስልጣን ኢትዮጵያ ነበራት አባላት ገዛኢ ፓርትን ኣብ ሓላፍነት ዘለው አባላት አመራርሓን ምስ ተቓወምቲ ፓርቲታትን ምሁራትን ካልኦት አባላት ማሕበረሰብን ብዛዕባ እቲ ኣዋጅ ብመሓውራት ዜና ብቐጥታ ዝተሓላለፈ ዝርርብ አካይዶም።
ኣብዚ ምይይጥ ካብ መንጎ ዝተኻፈሉ ኣቦ መንበር ፈደራሊስት ኮንግረስ ኦሮሞ ዶ/ር መረራ ጉዲና ብዛዕባ’ቲ ምይይጥ ብዝምልከት ኢህወዲግ በቲ ናይ ህጹጽ እዋን ኣዋጅ ዝወስዶም ስጉምቲታት ንፖለቲካዊ አፈላላይ ከተአናግድ ይትረፍ ናብ ዝከፍአ ኩነታት ዘምርሕ’ዩ ኢሎም ኣለው።
ዋና ጸሓፊ ሕ/ሃ ኣንቶንዮ ጉተረዝ ‘ኣብ ኣፍሪቃ ሓድሽ ንፋስ ተስፋ ይነፍስ ኣሎ’ ክብሉ ከለው ‘ራኢዮም ኣብ ሞንጎ ኢትዮጵያን ኤርትራን ንዝተበጽሐ ታሪኻዊ ስምምዕነት ወሳኒ ተራ ከምዝነበሮ’ ጠቐሱ።
ኤምባሲ ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ‘እቲ ሽልማት ፍረ ጻማ ኣብ ጻዕሪታት ሰላምን ዓለም-ለኻዊ ርክባትን ነቲ ምስ ኤርትራ ዝነበረ ግጭት ናይ ዶብ ንከብቕዕ ስለዝሓገዙ’ ምዃኑ ጠቒሱ።
ኣቦ መንበር ኮሚቴ ጉዳያት ኣፍሪቅ ኣብ ቤት ምኽሪ ኣሜሪካ ኬረን ባስ ብወገነን ‘ንቀ/ሚ ኣብዪ ኣሕመድ እንኳዕ ኣሓጎሶም ምስ በላ፣ እቲ ንኡስ መራሕ ኣብ ኢትዮጵያን መላእ እቲ ዞባን ሰላምን ዕርቅን ንክምለስ ንዘለዎ ጻዕሪ ዝግበኦ’ዩ’ ኢለን።
መንግስቲ ኤርትራ ብዛዕባ ሽልማት ኖቬል ሰላም ቀ/ሚ ኣብዪ ኣሕመድ ዝሃቦ ወግዓዊ መግለጺ ዛጊድ የለን። ናብ ዝምልከቶም መንግስታዊ ኣብያተ ዕዮ ደዊልና’ውን ኣይሰለጠናን። እንተኾነ ኣብ ጃፓን ኣምባሳደር ኤርትራ ኣቶ እስጢፋኖስ ኣፈወርቂ ‘ቀ/ሚ ኣብዪ ኣሕመድ ሽልማት ኖቬል ሰላም ስለዝተዓወትካ እንኳዕ ደስ በለካ። ህዝቢታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ብደሞም፣ ራሃጾምን ንብዓቶምን ኣብ ልዕሊ ክፉእ ተዓዊቶም’ዮም’ ዝብል መልእኽቲ ብትዊተር ፈንዮም።
2. ወደ ተሸካሚው አፍ እና አፍንጫ እንዳይደርስ በመከላከል ቫይረሶችን እና ባክቴሪያዎችን የያዙ ትልልቅ ቅንጣቶችን ፣ ፍንዳታዎችን ፣ ፍሰቶችን ወይም ተከላዎችን ለማገዝ እንዲረዳ ፡፡
በአጠቃላይ አካባቢ ውስጥ ሊጣል የሚችል የሕክምና እንክብካቤ ፡፡ ተላላፊ በማይሆንበት ጊዜ ሁሉም ክሊኒካዊ ሰራተኛ የሚለብሱት ፣ ተላላፊ ጥቃቅን ተህዋሲያንን በቀጥታ ለማስገባት የተወሰነ የአካል ማገጃ ሽፋን ለመስጠት ፣ ጉዳዩን ያብራራል ፡፡
የመተንፈሻ አካላትን ኢንፌክሽኖች እንዳያገኙ እና እንዳያሰራጩ ለመከላከል በጣም አስፈላጊ ከሆኑት መንገዶች አንዱ የእጅ ንፅህናው አንዱ ነው ፡፡ እጅዎን ብዙ ጊዜ ይታጠቡ። እጅዎን ከማጠብዎ በፊት አፍንጫዎን ፣ ዐይንዎን ወይም አፍዎን ላለነካካት ይሞክሩ ፡፡ ከታመሙ ሰዎች ጋር የቅርብ ግንኙነትን ያስወግዱ ፡፡ የቤት ውስጥ ገጽታዎችን እና እቃዎችን በ wipes ወይም የጽዳት መርጨት ሲገኝ ያፅዱ ፡፡ ከታመሙ ሌሎች ሰዎችን እንዳያጠቁ በቤትዎ ይቆዩ ፡፡
1.የስክሪን ጭምብል> 99% በዝቅተኛ ዋጋ እና ከፍተኛ ጥራት ፡፡ በተሸከርካሪዎቹ አፍ እና አፍንጫ ፈሳሽ ፈሳሽ ውስጥ የተጣሉ ባክቴሪያዎችን በመያዝ በታካሚዎች ውስጥ ኢንፌክሽኖችን ለመከላከል እና የሰራተኞቹን አያያዝ ለመከላከል ነው ፡፡
3. መደበኛ ያልሆነ አምራች ፣ በቻይና መደበኛ የሙከራ ተቋማት የተፈተነ እና የቻይና ወደ ውጭ የመላክ መስፈርቶችን የሚያሟላ> 99% (ለሙከራ ዘገባ ያነጋግሩን)።
መንግስቲ ሱዳን ኣብዚ ሳልስቲ’ዚ ኣብ ዝዘርግሖ መግለጺ፣ መንግስቲ ጁባ ብፍላይ ከኣ ፕረዚደንት ሳል ቫኪር ንዕጡቓት ተቓወምቲ ይድግፍ ከምዘሎ ክፍሊ ስለያኡ ጭቡጥ ሓበሬታ ከምዘለዎም ሓቢሩ።
ብመሰረት’ቲ ኣብ መግለጺ ዝሰፈረ መርትዖታት፣ ካብ ዝሓለፈ ሰሙን ካብ ሮቡዕ 19 ክሳብ ቀዳም 22 ሚያዝያ፣ ፕረዚደንት ደቡብ ሱዳን ሳልቫኪር ሚያርዲት ምስ ሓያሎ ተቓወምቲ መንግስቲ ሱዳን ኣብ ከተማ ጁባ ርክብ ከምዘካየደ ይጠቕስ።
ኣብ ካልእ ዜና፣ ጽልዋ ሃገራት ዓረብ ኣብ ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ኣብ ዝልዓለ ጥርዙ በጺሕሉ ኣብ ዘሎ እዋን፣ ፕረዚደንት ሱዳን ዑመር ሓሰን ኣልበሽር ብዛዕባ’ቲ ኣብ መንጎ ሱዳንን ግብጽን ተኸሲቱ ዘሎ ኩነታት ብዝምልከት ናብ ኣሚር ቀጠር ሸሕ ታሚም ቢን ሓማድ ኣልታኒ ደብዳቤ ከምዝልኣኸ ዲፕሎማስያውን ምንጭታት ሓቢሮም።
ካብ ፕረዚደንት ሱዳን ዝተላእከ ደብዳቤ ብሮቡዕ 26 ሚያዝያ ናብ ቀጠር፣ ከተማ ኣዶሓ ንኣሚር ቀጠር ዘረከበ ስቴት ሚኒስተር ሱዳን ጀነራል ጣሃ ዑስማን ዓሊ ሓሰን’ዩ።
ኣብ ዮርዳኖስ ከተማ ዖማን፣ ኣብ 28 መጋቢት ኣብ ዝተኻየደ ኣኼባ ማሕበር ሃገራት ዓረብ፣ ኣሚር ቀጠር መደረ ኣብ ዘስምዓሉ ዝነበረ እዋን፣ ፕረዚደንት ግብጺ ዓብደልፈታሕ ኣልሲሲ ንመደረ እቲ ኣሚር ኣቋሪጹ ካብቲ ኣኼባ ከምዝወጸ ማዕከናት ዜና ኣብቲ እዋን’ቲ ሓቢረን’የን።
ኣሚር ቀጠር ብ10 ሚያዝያ ናብታ ምስ ግብጺ ብጉዳይ ናይል እትሰሓሓብ ዘላ ኢትዮጵያ ኣብ ዘካየዶ ወግዓዊ ናይ ስራሕ ምብጻሕ፣ ቀጠር ምስ ኢትዮጵያ ስትራቴጅያዊ ዝምድና ምምስራታ ኣብ ቅኑዕ መኣዝን’ያ ዘላ ክብል ምግላጹ ኣይርሳዕን።
ሱዳን’ውን ከም ግብረ መልሲ ናይቲ ምስ ግብጺ ተኸሲቱ ዘሎ ወጥሪ ምስ ኢትዮጵያ ኣብ ጸጥታን ክልትኣዊ ሽርክነትን ዘተኮረ ጥቡቕ ዝምድና ትምስርት ከምዘላ፣ ናይ ዝሓለፈ ወርሒ ዑደት ፕረዚደንት ሱዳን ናብታ ሃገር ከምዝእንፍት፣ ተንተንቲ ይገልጹ።
በሳይንሳዊ ሎጂክ ነው .. ህገ መንግስቱም በሎጂክ ብቻ ሊቀረፅ ይገባል” ለምትሉኝም ከመጣላት አልመለስም፡፡ ሁሉም ጥል የሀሳብ ነው፡ መንግስት ምን ማለት እንደሆነ ከምመረምር “ህሊና” ምን እንደሆነ ብመረምር ይሻለኛል፡፡ ህሊና የሚለው ቃል ምንድነው ትርጉሙ? ከማለት ይልቅ አገልግሎቱ (purpose) ምንድነው ብል በአቋራጭ ወደ ቃሉ ትርጉም እደርሳለሁ፡፡ … መንግስትን ከህሊና … ህሊናን ደግሞ ከግብሩ ጋር ማስተሳሰሬን ልብ በሉ፡፡ የመንግስትን ትርጉምና ስራ በህሊና አገልግሎት ውስጥ አገኘዋለሁ እያልኩኝ ነው፡፡
“ህሊና በግለሰብ መስተሀልይ ወይንም ነፍስ ውስጥ እኩል አድርጎ የመመዘንና ፍርድ የመስጠት ስራን ይሰራል” … ልበል እንደ መነሻ፡፡ በግለሰቡ ውስጥ በተናጠል ህሊና ከሌለ በማህበረሰቡ ወይንም ህዝብ ውስጥ ብቻውን ተነጥሎ ሊኖር አይችልም። በግለሰብ የአካልና የአእምሮ እንዲሁም የስሜት ጥምረት ውስጥ እኩል አድርጎ የሚያስተዳድር መንግስት ከሌለ ግለሰቡ የቀውስ ዳርቻ እንደሚሆነው፣ የማህበረሰብ ህሊናም ከሌለ ውጤቱ ተመሳሳይ ነው፡፡
የማህበረሰብ ህሊናን … ባህል/ሐሪሶት … ሀይማኖት … ህገ መንግስት ወዘተ ብለን እንደምንጠራው፣ የግለሰቡ ህሊና በህገ ልቦና ይገዛል። እንደኔ እምነት ህገ – ልቦና በግለሰቡ ውስጥ ከሌለ ህገ – መንግስትም በመንግስት ዘንድ ሊረቅ አይቻለውም ባይ ነኝ፡፡ ህዋስ ባይኖር የሰውነት አካል ሊኖር እንደማይችለው ማለቴ ነው፡፡ በግለሰቡ ውስጥ ያለውን (መኖር ያለበትን) ህገ – ልቦና፣ ተፈጥሮ ናት አርቅቃ የሰጠችው ብትሉኝ ባልስማማም እንኳን አያጣላንም፡፡ … ፈጣሪ ነው የሰጠው … ብትሉኝም … በድጋሚ ግማሽ ተስማምቼ፣ ግማሽ ታዝቤ አልፋችኋለሁኝ፡፡
የምጣላው … “ፈጣሪ ህገ ልቦናን ስለሰጠው … ፈጣሪ ደግሞ ክርስቲያን፣ ሙስሊም፣ ፕሮቴስታንት ወይንም ሌላ … ስለሆነ … ህገ መንግስቱ ዳግም በዛው መሰረት በሀይማኖታዊ ህግ ተቀርፆ ብቻ ህዝብ በዛ መተዳደር አለበት” ካላችሁኝ ነው፡፡ በሀሳብ ነው እንጂ የምጣላችሁ በተግባር ጫፋችሁን አልነካም፡፡ ምክንያቱም ህሊናዬ ይኼንን አይፈቅድም፡፡
እንደዚሁም በተቃራኒው “የሰውን ህገ ልቦና የሰጠችው ተፈጥሮ ናት … ተፈጥሮ ደግሞ የምትሰራው በሳይንሳዊ ሎጂክ ነው .. ህገ መንግስቱም በሎጂክ ብቻ ሊቀረፅ ይገባል” ለምትሉኝም ከመጣላት አልመለስም፡፡ ሁሉም ጥል የሀሳብ ነው፡፡
ለእኔ “ህሊና” የሚባለው ቃል … ከፍትህና ነፃነት ጋር የጠበቀ ተያያዥነት አለው፡፡ … ፍትህም ስለ እኩልነት … ነፃነትም ስለ እኩልነት ነው የሚያወሩት። እንዴት? በሉኝ፡፡ በአስራ ስድስተኛው ዘመንና በአካባቢው ለነበሩ የፖለቲካ ፈላስፎች፣ እኩልነት በሦስት መሰረታዊ ዘውጎች ስር የተተነተነ ነው፡፡ ለምሳሌ ሆብስ (Hobbs) ሰዎች እኩልነታቸው ያለው በተፈጥሯቸው ላይ ነው፡፡ በተፈጥሯቸው ደግሞ ጨካኝና መሰሪ ናቸው፡፡ እኩል የሚያደርጋቸው ይኼ ባህሪያቸው ግን ህይወታቸውን በክፋትና አደጋ የተሞላና አጭር ያደርገዋል … ባይ ነው፡፡ እና ህይወታቸው ዘለግ ያለ ጊዜ እንዲቆይና ትርጉም ያለው እንዲሆን ለአንድ የተመረጠ አንድ አድራጊ ንጉስ፣ እኩልነታቸውን ያስተዳድርላቸው ዘንድ ነፃነታቸውን አሳልፈው መስጠት ይኖርባቸዋል – ይላል፡፡
ሩሶ (Rousseau) ደግሞ፡- ሰዎች ራሳቸውን የማሻሻል አቅም ያላቸውና በራሳቸው ብቁ የሆኑ ፍጡሮች ናቸው፡፡ … ግን ይኼ ተፈጥሮአቸው … በማህበረሰብ ውስጥ ሲገባ ፍትህ ይዛባል .. እኩልነታቸው ይጠፋል፡፡ ግለሰቦች ሳይሆን ማህበረሰብ ነው እኩልነትንና ነፃነታቸውን የሚነፍገው ባይ ነው፡፡ (ነፃነትና እኩልነትን ምን አገናኘው? ለምትሉኝ በኋላ ላይ እመለስበታለሁ) ማህበረሰብ ያመጣባቸውን የእኩልነት እጦት ለመመለስ ከፍ ወዳለ ሉአላዊነት መሻገር ያስፈልጋቸዋል፡፡ በግለሰብ ሰውነት ግዛት ላይ እንዳለው ሉአላዊነት በሀገርም ደረጃ በግለሰብ አካል ላይ ያለ ስርዓትን ለመፍጠር ሲባል ትንሽ ማህበረሰቦች ስልጣናቸውን ከፍ ላለው አንድነት አሳልፈው ይሰጣሉ … እንደ ማለት ነው፡፡
ሦስተኛው እስቲዋርት ሚል የሚባለው ፈላስፋ ነው፡፡ የእሱ መንገድ ከሁለቱ ጋር በይዘት ይለያያል። ለሚል፤ መንግስትና ነፃነት … ህሊናም ጭምር ያለው በግለሰቡ የፍላጎት ምርጫ ላይ ነው፡፡ እርግጥ የማህበረሰብ ህሊና የሆነ መንግስት መኖሩን ባይቃወምም … በተቻለ መጠን የመንጋው ህሊና ወይንም መንግስት ግን የግለሰቡን ህሊና እና ነፃነት እንዳይጫነው ይፈልጋል፡፡ በግለሰቡ ላይ ጣልቃ የመግባት አቅሙም የተቀነሰ መሆን አለበት ባይ ነው፡፡
የፍትህ መጓደል ወይንም የነፃነት እጦት ከእኩልነት እጦት ይመነጫል፡፡ ይሄንን የማስተካከል ስራ የሚሰራ አካል፣ በግለሰቡ ልቦናም ሆነ በማህበረሰብ ልቦና ውስጥ አለ፡፡ ይኼንን አካል ነው መንግስት እያልኩ ለመጥራት የፈለግሁት። ተግባሩ ከታወቀ … ቃሉን መጥራት እንችላለን፡፡ ተግባር የሌለው ነገር ግን የተለየ መጠሪያ ሊኖረው አይችልም፡፡
ስለዚህ፤ የመንግስት ተግባር ህዝብ ተብሎ በሚጠራ የሰዎች ስብስብ ውስጥ እንደ በላይ ህሊና ሆኖ የሚያገለግል ማለት ነው፡፡ ህሊና ሆኖ ሲያገለግል የተዛቡ ሚዛኖችን እኩል ያደርጋል። እኩል የሚያደርገው በ“ህግ” አማካኝነት ነው። መንግስት ማለት ህሊና ማለት ነው እንዳልኩት… መንግስት ማለት ህግ ማለት ነው፡፡ … ከህግ ጋር ያልተያያዘ መንግስት … ህሊና የሌለው ተግባር እንደ ማለት ነው፡፡
ከህግ ጋር መያያዝ ስል … ህግ ማርቀቅ፣ መተርጎምና ማስፈፀምን ይጠቀልላል፡፡ ጠንካራ መንግስት ማለት ይኼንን ማድረግ የሚችል ነው። ጠንካራነቱ ግን በህግ መለኪያ እንጂ በመንግስት መለኪያ ላይሆን ይችላል፡፡ ያስፈለገውን ህግ ላስፈለገው ግብ በማርቀቅ፣ በመተርጎምና በማስፈፀም ላይ የማይታማ ሆኖ … ግን እኩልነትንና ፍትህን ማስፈፀም ላይ ስኬታማ ካልሆነ … ጠንካራ ህግ አስከባሪ እንጂ … ጠንካራ መንግስት አይሆንም፡፡
በመንግስትም ሆነ በግለሰብ ላይ ህሊና ገዢ እንዲሆን ለምን እንጠብቃለን? ለመሆኑ ህሊና የሚባለው ነገር እንደው ተንሳፋፊ ህልም (floating abstraction) ቢሆንስ? … ብትሉኝ … አልቀየማችሁም፡፡ አልቀየማችሁም ሳይሆን በአድናቆት እንዲያውም አጨበጭብላችኋለሁኝ፡፡
ተፈጥሮን በጥልቅ ስናስተውለው፣ምንም ዓይነት እኩልነት አይታይበትም፡፡ በተለይ እኩልነትም ካለ በሰው የህሊና አተረጓጎም የሚደገፍ አይደለም። …. ጠንካሮቹ ደካሞቹን አድነው ሲበሏቸው ነው የሚስተዋለው፡፡ ሰው በጉን አጋድሞ አርዶ ይበላዋል። ምንም ዓይነት እኩልነት ሊሰፍን አይችልም፤ በአንበሳና ሚዳቋዋ መሀል፡፡ አንበሳ ሚዳቋን እንዳይበላ ተብሎ ህግ ቢረቀቅ፣ አንበሳው በረሀብ ይሞታል፡፡ የተረቀቀው ህግም ከተፈጥሮ ጋር ሆድና ጀርባ መሆኑ ይኼኔ በግልፅ ይታያል፡፡
ተፈጥሮ ላይ የሚሰራው እኩልነትና በሰው ህሊና ላይ ያለው የእኩልነት አተያይ የተለያየ እንደሆነ ምንም ክርክር አያሻውም፡፡ ሰው በተፈጥሮ ህሊና ላይ የራሱን ህሊና ያበቀለ … በማብቀሉም የተራቀቀ .. የዚያኑ ያህል ያረቀቀውን ለመተግበር መከራውን የሚበላ ፍጡር ነው፡፡ ተፈጥሮ በሌላው መልከ-ገፅታዋ ላይ ብቻ ሳይሆን በራሱ በሰው ልጅ ላይ እኩልነትን አልሰራችም፡፡
የሰው ልጆች…ገና ከአፈጣጠራቸው ልዩነት ይታይባቸዋል፡፡ የአካል ብቻ ሳይሆን የአቅም ልዩነት አላቸው፡፡ በአእምሮም ሆነ በዝንባሌ እኩል አይደሉም፡፡ በዚህ ላይ ደግሞ የአስተዳደግ፣ የአኗኗርና የትምህርት አሰጣጥ እጣ ፈንታ… እንደተወለዱበት ሀገርና ማህበረሰብ ሲጨመርበት… እኩል ማድረግ የማይታሰብና ተስፋ አስቆራጭ ይሆናል፡፡
ስለዚህ፤ …ስለዚህ ግለሰቡ ህሊና ቢኖረው እንኳን… ከራሱ ህሊና ጋር የተጣላ መሆኑ የማይቀር ይሆናል፡፡ ግጭቱ በሰውኛ ህሊናው (ፍትሁ) እና በተፈጥሮ ፍትሀዊነት መሀል የሚደረግ እንደሆነ ሁሉ ጠንቅቆ ሳይረዳ ይታወካል፡፡ ግለሰቡ የራሱን ህሊና ከማህበረሰቡ ጋር ለማስታረቅ ደግሞ ሌላ አበሳ ነው፡፡ ጆን እስቲዋርት ሚል፣ ይኼንን በማህበረሰብ ህሊና (ባህል/አመለካከት) የግለሰብ ህሊና ላይ የሚደርሰውን ጭቆና ‹‹the tyranny of the majority›› ሲል ይጠራዋል፡፡
እና ምናልባት የማህበረሰቡን ጭቆና በግለሰብ አቅሙ ስለማይችለው፣ የግለሰብ ህሊናውን ለማህበረሰቡ ይሸጣል፡፡ … አልያም ከማህበረሰቡ የበለጠ ሀያል ሆኖ በማህበረሰቡ ላይ ስልጣን ለመጨበጥ ይጥራል፡፡… ጥረቱን ለማሳካት የሚያደርገው ሙከራ በጥበብ ወይንም ፍልስፍና መልክም ሊገለፅ ይችላል፡፡ እንደ ፍሬድሪክ ኒቼ፣ ከማህበረሰቡ ውል ለማፈንገጥ ሲል የአራዊትን የጉልበተኝነት ህግ ለሰዎች ምርጥነት ማስረጃ አድርጎ መስበክም የዚሁ ግጭት መገለጫ ይመስለኛል፡፡
በማንኛውም ረገድ ቢሆን ግን እኩልነትን እውን ማድረግ አስቸጋሪ የፅንሰ ሀሳብም መሰረት ያለው ጥያቄ ነው፡፡ ለምሳሌ ‹‹ዴሞክራሲ›› የሚለው ፅንሰ ሀሳብ በሰዎች ዘንድ እኩልነትን ነው ወይንስ ነፃነትን ለመስጠት የሚያገለግለው? በነገራችን ላይ ነፃነት (Freedom) እና አርነት (liberty) በሚሉት ቃላት መሀል እንኳን እኩልነት የለም፡፡ አርነት… ከአንዳች የገዢ ጭቆና መውጣትን የሚያመለክት ቃል ነው። ነፃነት ግን በሁለት ዘውግ የተከፈለ ሀሳብ ነው፡፡
አዎንታዊ ነፃነት (Positive freedom)፡- ሰዎች ለህልውናቸው ምክንያት የሆነ አንዳች የሕይወት ግብን ተከትለው ወደ አለሙበት ለመድረስ ምርጫቸውን መሰረት አድርገው የሚጓዙት ጉዞ ሊባል ይችላል፡፡ ወደዚህ ግብ ከመድረስ የሚያግዳቸው ሁሉ ይኸንን አዎንታዊ ነፃነትና የህይወት ትርጉማቸውን የሚያሰናክል ጨቋኛቸው ነው፡፡
አሉታዊ ነፃነት (Negative freedom) ደግሞ ሌላ ነው፡፡ አሉታዊው ነፃነት ማንም ሰው ያሰኘውን ፍላጎቱን ያለ ምንም ቅድመ ምክኒያታዊነት ለመፈፀም የሚያስችለው የነፃነት አይነት ነው፡፡ ለምሳሌ፤አንድ ሰው የመቃም ወይንም የማጨስ ነፃነቱን ሲጠቀም ምርጫው አካሉን ወይንም የህይወት ዘመኑን ሊያሳጥር እንደሚችል አውቆ ነው፡፡ … ግን እያወቀም… ከራሱም ህሊና ወይንም ከማህበረሰቡ አሊያም ከህግ የበለጠ የፍላጎቱን ነፃነት ለመጨበጥ ሲል ምርጫውን ተግባራዊ ያደርጋል፡፡ አሉታዊ ነፃነት ይህ ነው፡፡
እነዚህ ሁለት የነፃነት አይነቶች … ራሳቸው በአንድ ግለሰብ ውስጥ ሳይስማሙ.. ወይንም እኩል ሳይሆኑ ሊቀጥሉ ይችላሉ፡፡ በመቀጠላቸው ለሁለት የተለያዩ የነፃነት አይነቶች… የተገዛ ሁለት አይነት ህሊና በግለሰቡ ስነልቦና ውስጥ ፈጥረው እኩልነትን ለማግኘት ሊሻኮቱ ይችላሉ፡፡
አንድ የማውቀው ልጅ ሁልጊዜ ሲጠጣ እየደጋገመ፤ ‹‹ነፍስ ያለው አስቸጋሪ ነው!›› ይላል። ምናልባት እሱ በአንድ ዓረፍተ ነገር እኔ ከላይ የፃፍኩትን ሁሉ ቁልጭ አድርጎ ገልፆታል፡፡
የኢትዮጵያ ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለማርያም ደሣለኝ የመንግሥታቸው ደጋፊ ለሆነ አንድ ዌብ ሳይት በሰጡት ቃለ ምልልስ ኢትዮጵያን ለማተራመስ የሚሹ ተቃዋሚዎችን ትደግፋለች ሲሉ ለገለጿት ኤርትራ አዲስ ማስጠንቀቂያ አስተላልፈዋል።
በጠቅላይ ሚኒስትሩ ማስጠንቀቂያ ላይ ኤርትራ ውስጥ ከሚንቀሳቀሱት ኢትዮጵያዊያን ተቃዋሚዎች አንዱ የሆነው የአርበኞች ግንቦት 7 የዓለም አቀፍ አመራር የውጭ ግንኙነት ኃላፊና የንቅናቄው የምክር ቤት አባል የሆኑት አቶ ነአምን ዘለቀ አስተያየታቸውን ሰጥተዋል፡፡
የጠቅላይ ሚኒስትሩ ዛቻ “ከኢትዮጵያ ባለሥልጣናት የሚሠነዘር የተለመደ ፉከራ ነው” ሲሉ አቶ ነአምን ገልፀው “ትግሉ በኢትዮጵያና በኤርትራ መካከል አይደለም፤ ትግሉ የኤርትራ መንግሥት ወይም የኤርትራ ሕዝብ አይደለም፤ ትግሉ ነፃነታቸውን፣ መብቶቻቸውን በተነጠቁ በሚሊዮኖች የሚቆጠሩ የኢትዮጵያ ዜጎችና በዘረኝነት በታወሩ፣ በዘረፋና በሙሰኝነት በደለቡ፣ የትግራይን ሕዝብ በማይወክሉ ጥቂቶች መካከል ነው” ብለዋል።
አቶ ሞላ ከአንድ ዓመት በላይ ከኢትዮጵያ መንግሥት ጋር ሲሠሩ መቆየታቸውን ገልፀው ኤርትራ ውስጥ በአራት የኢትዮጵያ ተቃዋሚ ድርጅቶች የተመሠረተውን “አገር አድን ንቅናቄ” ትተው እንደተመለሱ ይታወቃል።
ከአርበኞች ግንቦት 7 ጋር ስለነበራቸው ግንኙነትና አቶ ሞላ የድርጅቱን ሊቀመንበር ፕሮፌሰር ብርሃኑ ነጋንና የኤርትራውን ፕሬዚደንት አቶ ኢሳያስ አፈወርቂን በተመለከተ ስላነሷቸው ነጥቦች አቶ ነአምን ዘለቀ የሰጡትን መልስ ከተያያዘው የድምፅ ፋይል ያድምጡ።
ባሕር ዳር፡ የካቲት 16/2013 ዓ.ም (አብመድ) መተረጌስ ሲያጎራ፣ ጥይት እንደ በረዶ ሲዘራ፣ ጦርነቱ ሲግል፣ በለው፣ ውጋው ፣ ጣለው ሲባባል ልብ ይፈተናል፡፡ በዚያ ፈታኝ ጊዜ ወደ ጦር ሜዳ መገስገስ፣ አልሞ መተኮስ ፣ ምሽግ ተራምዶ ማፈራረስ ጀግንነትን ይጠይቃል፡፡ ሀገር ሰላም ያሉት የከተማዋ ነዋሪዎች ሌሊቱ በሰላም ይነጋ ዘንድ ፈጣሪያቸውን ለምነው ተኝተዋል፡፡ ያቺ ሌሊት ከሁልጊዜዬው የተለዬች ነበረች፡፡ ጭር ባለው ሌሊት ገዳይ ጥይቶች ተሰሙ፡፡ በከተማዋ አናት ላይ የቡድን እና የግል መሳሪያዎች አጓሩ፡፡
በሰላም ተኝቶ በሰላም ማንጋት እንጂ በሌሊት ጦርነት ይሆናል ብሎ የገመተ አልነበረም፡፡ ለዓመታት የተደገሰው ድግስ በሌሊት ተቀዳ፡፡ የተኩስ ናዳ በዚያች ከተማ ፈነዳ፡፡ የተኩሱን ምክንያት ማወቅ፣ ጠላትን መመከትና ጎረሮ ለጎረሮ መተናነቅ ቀላል አልነበረም፡፡ ሳይታሰብ ለዚያውም በሌሊት ጦርነት ፈታኝ ነበር፡፡ ዳሩ መሸሽ የማያውቀው የጠገዴ ሰው የመጠውን ሊቀበል ነፍጡን እያወጣ ተኩሱ ወደ ተሰማበት በኩል አመራ፡፡
በዚያ ሌሊት ውጎያ የተከፈተባቸው የአማራ ልዩ ኃይልና የሚሊሻ አባላት በጉድባቸው ገብተው የመጠውን ወጀብ ይጋርዱ ጀምረዋል፡፡ ሀገር ማጥለቅለቅ ያሰበው ወጀብ እንዳሻው የሚራመድ፣ እንዳሻው የሚማርክና የሚያንበረክክ መስሎት ነበር፡፡ ሳያስብ የተመጣበት የጀግና ስብስብ አስቦ የመጣውን ጦረኛ አላሳልፍህ አለው፡፡ የመጀመሪያው ወጄብ ምሽግ ሊሰብር ተጋፋ፣ ጀግኖቹ አልቀመስ አሉ፡፡ ወደኋላ ተመልሶ ሌላ ኃይል አጠናክሮ ተመለሰ፤ አሁንም የሚቀመሱ አልነበሩም፡፡
ዘጠኝ ጊዜ የተለያዬ ማጥቃት አድርገውብናል ይላሉ የመጀመሪያው ገፈት ቀማሾች፤ ዘጠኙም አልተሳካም፡፡ ሳንጃ ቁርሱን ሊበላ የነበረው የትህነግ ቡድን ቅራቅርን መርገጥ ተሳነው፡፡ ምን ያ ብቻ አስቀድሞ ይኖርባት ከነበረችው ማክሰኞ ገበያ ከተማም መቆዬት ተሳነው፡፡ ማዕበሉ ፊቱን አዙሯልና አጥቂው ተጠቃ፣ በዚያ ሌሊት የተደረገው ጀብዱ ይደንቅ ነበር ይላሉ፤ ቅራቅር በዋዛ ተይዛ ቢሆን ኖሮ አካሄዱ ሊቀየር እንደሚችልም የሚናገሩ አሉ፡፡ ታዲያ ስፍራው ጀግኖች የኖሩበት፣ ጀግኖች የሚፈጠሩበት፣ አይበገሬዎች የሚፈልቁበት ነበርና፡፡
አይመለስ ጠላት በሕግ አምላክ ቢሉት›› እያለ በውድቅት ሌሊት ይዋደቅ ጀመር፡፡ በሕግ አምላክ የተባሉበት ዘመን አልፏል፣ የሽምግልናው ዘር ፍሬ ሳያፈራ ቀርቷል፡፡ ቀደም ሲል ትህነግ ተኩስ በከፈተበት ሥፍራ የአማራና የትግራይ ክልል ከፍተኛ የሥራ ኃላፊዎች የሕዝቦች ጥያቄ በሰላማዊ መንገድ እንዲፈታ ለውይይት ተቀምጠው ነበር፤ ትህነግ ግን የሽምግልናውን ውሳኔ አልተቀበለውም ነበር፡፡ በዚያ ለሳለም በተቀመጡበት ስፍራ ትህነግ ውጊያ ከፈተች፡፡
ትህነግ በቅራቅር ተኩስ ሲከፍት አያሌ ጀብዱዎች ተሰርተዋል፡፡ በዚያ ሌሊት ልጆቿን በቤት ዘግታ በእጇ መሳሪያ ሳይኖራት ወኔ ብቻ ታጥቃ የገባች አንዲት ጀግና አለች፡፡ የጀግንነቷ ልክ ምን ይደንቅ፣ የውሳኔዋ ነገር ምን ይረቅ፡፡
አበሩ ጌታቸው ትባላለች፡፡ የተወለደችው ጠገዴ ማክሰኞ ገበያ ነው፡፡ አስተማሪ ናት፡፡ ነዋሪነቷ በቅራቅር ከተማ ነው፡፡ የትህነግ የግፍ አገዛዝ ቤተሰቦቿን እና እርሷን አስመርሯል፡፡ የከፋው ዘመን አልፎ የወልቃይት ጠገዴ ሕዝብ ነጻ የሚወጣበት ጊዜ ይናፍቃት ነበር፡፡ ደግሞም አንድ ቀን ያ ነገር እንደሚፈጠር ተስፋዋ ከፍ ያለ ነበር፡፡ ያለችው አልቀረም የተስፋ ዘመን ራሱ ገፍቶ መጣ፡፡ ጨለማውን ገፍቶ ብርሃን ለማዬት ዋጋ መክፍል ቢያስፈልግም የነጻነት ጊዜ ቀረበ፡፡
ትህነግ በቅራቅር ተኩስ ሲከፍት አበሩ ምን አደረገች- ‹‹ የጦርነቱን ድምፅ የሰማሁት ከቤቴ ሆኜ ነው፡፡ ከእንቅልፌ ስነቃ ጥይት ይተኮሳል፣ ለማውቃቸው ፖሊሶችና ሚሊሻዎች ስልክ ደወልኩ፣ አይመልሱም፣ ከዚያ ከቤት ወጣሁ፣ ተከራዮች ተይ እትዬ ተረጋጊ እያሉኝ እንደዚህ እየተተኮሰ መቀመጥ አልችልም ብዬ ወጣሁ፤ ከዋና አስተዳደሪው ቤት ሄድኩኝ፣ ባለቤቱን ስጠይቃት ትህነግ በራሱ ጊዜ ጦርነት መክፈቱን፣ በየአካባቢው ያሉ መከላከያዎች እንደተመቱ ነገረችኝ›› አስቀድሞም መገፋት ያስመረራት ስሜቷን ተፈታተነው፤ ወኔዋን ቀሰቀሰው፣ መደፈር አመማት፣ መነካት አሻፈረኝ አሰኛት፡፡
የትህግ ታጣቂዎች ቅራቅርን ለመቆጣጠር መፋለም ላይ ናቸው፡፡ የአማራ ልዩ ኃይሎችና የጠገዴ ሚሊሻዎች የጥይት በረዶ እየዘነበባቸው የሚያነቃንቃቸው ጠፋ፡፡ ሌሊቱ እየነጋ ሄደ፣ የአርማጭሆ ሚሊሻና የአማራ ልዩ ኃይል ወደ ሥፍራው ገባ፡፡ ጦርነቱ ደመቀ፡፡ ኃይል ሚዛኗን ደፋች፣ የተገፋው ጦር እያሸነፈ ሄደ፡፡ ከጉድብ ጉድብ እያስነቀለ፣ እግር ከእግር እየተከተለ፣ መሳሪያውን እያስጣለ ያባርረው ጀመር፡፡ አበሩ ከሠራዊቱ ጋር ተቀላቀለች፡፡
ወዴት ሄደ ሲሉ ከፍቶት ሄደ በሉ›› እንዳለ አርበኛው ወዴት ሄደች ለሚለው ከፍቷት ሄዳለች ነበር መልሷ፡፡ በተከፋው ልቧ ወኔ ጨምራበት ያለ ምንም ፍረሃት ወደ ውጊያ ገባች፡፡ ‹‹ሶስት ልጆች አሉኝ፣ ልጆችሽን ትተሸ ተይ አትሂጂ አሉኝ፣ እኔ ግን አልተቀበልኳቸውም፣ ያን ቀን እናፍቀው ነበር፣ ለመመለስ ዓላማም ዕቅድም አልነበረኝም፣ የጦር መሳሪያ እጄ ላይ አልነበረም፣ ቢያንስ አንድ ኃይል ቢመታ አንስቼ እታገላለሁ ብዬ ነው የገባሁ›› አበሩ ቆረጠች፣ ልቧ ሸፈተ፡፡
ሠራዊቱ ያበረታታት ጀመር፡፡ መስዋእት እሆናለሁ እንጂ አልመለሰም አለች፡፡ በበረሃ በእግሯ ትጓዝ ጀመር፡፡ በዚያ ላይ ውጊያ አለ፡፡ ‹‹ተከዜን መርገጥ አለብኝ ብዬ ተጓዝኩ፣ ልጆቼን የማስታውሰው ከውጊያ ስናርፍ ነው፡፡ በተኩስና በጉዞ ሰዓት አላስታውሳቸውም፡፡ ለእኔ ጥሩ አጋጣሚ ነበር፡፡ ልጆቼ ወደ ጦር ሜዳ መሄዴን አያውቁም፣ የመጀመሪያው ልጄ የስድስተኛ ክፍል ተማሪ ነው›› ነው ያለችው፡፡ ውጊያው ቀጠለ አበሩም ወደፊት ገሰገሰች፡፡ ወኔዋ የበለጠ እየጋለ ሄደ፡፡
ክላሽ ማራኪ ከነ ጥይቱ›› ይህች ጀግና ዘምታ አሸንፋለች፣ ተኩሳ ጥላለች፣ ክላሽ እስከነ ጥይቱ ማርካለች፡፡ ‹‹ደጀና ላይ ከፍተኛ የተኩስ ልውውጥ ነበር፡፡ 11 ሰዓት አካባቢ እኛ ድል አድርገን ቦታውን ተቆጣጠርነው፡፡ ጦርነቱ አልቆ የእነርሱን ካምፕ ስንቆጣጠረው የመከላከያ ሠራዊት አባላትና የልዩ ኃይሉ የጦር መሪዎች ክላሽ ከእነ ሙሉ ትጥቁ ሸለሙኝ፡፡ ወልቃይት ላይ የትህነግ ታጣቂዎች በመኪና ሆነው ወደ ከተማ ሲገቡና ውጊያ ሲጀምሩ እኔም የውጊያው ተካፋይ ሆንኩ፡፡ በተሸለምኩት ክላሽ መታሁት፡፡ የያዘውን አርባ ጎራሽ ክላሽም ማረኩት›› ነበር ያለችን፡፡
ጊዜው አለፈ ፤ አበሩ ድል አየች፣ የተመኘችው ደረሰ፡፡ ከድል በኋላ የማኅበረሰቡ አቀባበል መልካም እንደነበርም ነግራናለች፡፡ ‹‹አሁን ደስተኛ ነኝ፣ ትህነግ ጠፍቶ ማኅበረሰቡ እንደፈለገ ሆኗል፣ ሴቶች ሳይሸማቀቁ የጎንደርኛ ቀሚስ እየለበሱ፣ ሳይሳቀቁ በአማርኛ እየተናገሩ ነው፡፡ እንደፈለጉ፣ እንደፈለግን የምንቀሳቀስበት እድል ተፈጥሯል፤ ይሄ ትልቅ ድል ነው፡፡ ነገር ግን አሁንም ያልጠራ ነገር ስላለ ትግሉ ገና ነው›› ብላለች አበሩ፡፡
በወልቃይት ጠገዴ የልማት ሥራዎች መጠናከር አለባቸውም ነው ያለችው፡፡ የእርስ በእርስ ግንኙነትም መጠናከር አለበት ብላለች፡፡ ሴቶች ከወንዶች እኩል ከላበለዚያም በላይ ናቸውም ብላለች፡፡ አሁን ያ ጊዜ አልፏል፡፡ አበሩም ወደ ቀደመ ሥራዋ ተመልሳለች፡፡
ዝርዝሮች: የራስ ቅሉ ቀለበት ብር እና ከጭንቅላቱ እስከ አገጩ 14.5 ሚ.ሜ ፣ በአጥንቶቹ 7.2 ሚ.ሜ እና ባንድ ላይ 3 ሚ.ሜ ስፋት አለው ፡፡ የራስ ቅሉ ቀለበት በግምት 5.7 ይመዝናል ፣ ክብደት በመጠን ይለያያል. የባንዱ ውስጥ ውስጠኛው በሰሪዎቻችን ምልክት ፣ በቅጂ መብት እና በብረት ይዘት ታትሟል ፡፡
“ካብ ሽሕ ቃላት ሓንቲ ስእሊ” ዝብሉዎ ብሂል መቸም መወዳእታ ዘይብሉ ኣብነታት ኢኻ ትረኽበሉ። ኣብ ዝሓለፈ ቕንያት፣ ሓደ ኣበርካቲ ኣሰና ከም መሰነይታ ግጥሙ፣ ኣብ ሰድያ፣ ስደያ ብሰድያኡ ኸኣ ብዕንጨይቲ ኣውሊዕ ዝተሰርሐ ዘይኮነስ፣ እቶም እንተ ቆርበቶም ጸሓይ ከውቅዑ፣ እንተ ክፈዅሶም ምስ መሓዙቶም ናብ ገምገም ባሕሪ ዝወርዱ ሰባት፣ ኣብ ሑጻ ሸኺሎም ዝዛነይሉ፣ ትንስእ እንተበሉሉ ኸኣ፣ ብኡንብኡ በቲ ብጽፍሒ ጸጥ ዝበለ ባሕሪ ዝነፈሰ ድኹም ንፋስ ከይተረፈ ፍንክሊው ዝብል ዝፈኾሰ ናይ ፕላስቲክ ሰድያ ዝተኣስረት በቕሊ እተርኢ ብኢመይል ዝወርወራ ስእሊ ምስ ረኣኹ፣ “እዋይ፣ ኣንታ እዛ በቕልስ ንዓና ንኤርትራውያን ትመስል፣ እቲ ሰድያ ኸኣ ነቲ ናይ ኢሳይያስ ህግደፍ” ኢለ፣ ብግዳም ናይ እንክሒራ ፍሽኽታ መስ ኣቢለ፣ ብውሽጠይ ምሕራር ቀጸልኩ። ለኣኻይ ‘ውን ከምዚ ኸማይ፣ ውሽጡ ብኽዉንነት ህዝቢ ኤርትራ ዝሓረረ ምንባሩ፣ ካብቲ ቀጺለ ዘንበብኩዎ፣ “ሓደ ሓደ እዋን፣ ነቶም ናጽነት ከይንጓናጸፍ ዝኣስሩና ሰንሰለታት ዘትርሮም፣ ስንፍና ጉልበትና ዘይኮነስ፣ ድኻም ኣእምሮና እዩ” ዝብል ጥቕሲ ተገንዘብኩ።
ንእግረ መንገደይ፣ “እቲ በቕሊ” ዝብል ዘለኹ፣ መሊቑኒ ብጌጋ ዘይኮነ፣ ኮነ ኢለ ከምዝኾንኩ ከውክእ እደሊ። በቕሊ ኣይትወልድን እያ። ኣንስተይቲ ምዃና ኸኣ ንዓይ ትርጉም የብሉን። ህዝቢ ኤርትራ ወላድ ‘ኳ እንተኾነ፣ ዘዝወለዶም ደቁ ዝመቱዎ እንተኾይኖም፣ እታ ካብ ጻዕሪ ውላድን ሓዘን ሞት ውላድን ብኣግኡ ዝተገላገልት በቕሊ እትሕሸሉ እዩ። ስለ’ዚ እታ ሓቂ መሲሉዋ ነቲ ሰድያ ከም ሱር ዘለዎ ገረብ ስቕ ኢላ ዝተኣስረትሉ በቕሊ፣ ልባ፣ ከም ኣጻድፍ ባሕሪ፣ በቲ ሓደ ልሙዕ በቲ ሓደ ቀላጥ፣ ወይ ከኣ ልቦናን ዕሽነትን ዝተወራረሶ እዩ። ናይቲ በቲ ሓደ ንርእሱ ብእንዶ ዘይብሉ ሬሳ ስርዓት ህግደፍ ተኣሲሩ፣ በቲ ኻልእ ከኣ ደቁ በብመዓልቱ ዝቕዘፉዎ ዘለዉ ህዝቢ ኤርትራ ኸ ‘ሞ ደኣ ምስ ምንታይ ይጽብጸብ።
መቸም “ህግደፍ ሬሳ ዝኾነ ስርዓት እዩ” ክንብል ከለና፣ ከም ምግናን ወይ ከኣ ከም ምስላ ብሻላ ዝርእዩዎ ኣይሰኣኑን ይኾኑ። እንተኾነ፣ ርትዓዊ ኣዛራርባ ምዃኑ ክርድኦም ይግባእ። ኣብ ዝኾነ እዋን ሓይሊ ኣብ ኢድ ህዝቢ እምበር ኣብ ኢድ መንግስቲ ወይ ስርዓት ኣይኮነን ዘሎ። እምነት ህዝቢ እዩ ንመንግስቲ ሓይሊ ዝኾኖ። ህዝቢ ሓቢሩ፣ ንመንግስቲ ዋላ ብኾፉ ብዓውታ “እምቢ!!” እንተይሉዎ፣ ብዝሒ ክፍላተ-ሰራዊቱን እጽዋሩን ብዘየገድስ፣ ሃደሽደሽ እዩ ዝብል። ማሕበርነታዊ ስርዓት ሶቬት-ሕብረት ዝወደቐሉ ምኽንያት፣ ሰራዊቱን ኣጽዋሩን ካብቲ ዝሓለፈ 50 ዓመታት ኣብ 1990 ሃንደበት ስለዝጎደለ ኣይኮነን። እምነት ህዝቢ ኣብቲ ፖለቲካዊ ስርዓት ስለዝተቐየረ እዩ ተዘሪጉ። ሰራዊት ናይ ሓንቲ ሃገር ንገዛእ ርእሱ፣ መንግስቲ ኣብ ዝፈሽለሉ እዋን ካብ ንትእዛዝ መንግስቲ ንህዝባዊ ርእይቶታት ክምእዘዝ ከኣ ባህርያዊ እዩ።
ለውጢ ክመጽእ እንተኾይኑ ግን፣ እቲ ህዝባዊ እምነት ብህዝባዊ ትብዓትን ሓይልን ክስነ ኣለዎ። ህዝቢ፣ ሓይሊ ምስኡ ከምዘሎ ተገንዚቡ፣ “እምቢ” ክብል ኣለዎ። ንሓደ ነገር ብምጽላእ ጥራይ እትፍትዎ ነገር ክርከብ ኣይክእልን እዩ። ድሎ ብድሎ መኸተ የድሊ።
ህዝቢ ኤርትራ እምነቱ ኣብ ምልካዊ ስርዓት ኢሳይያስ ኣጥፊኡ ኸሎ፣ ለውጢ ኣምጺኡ ሓርነትን ፍትሕን ከይጓናጸፍ ዓንቂጹዎ ዘሎ ደኣ እንታይ እዩ? ፍርሒ! እንተኾነ፣ ነቲ ቡምባ ሒዙ ናብ ዝባን ታንክ ዝስቀል፣ ብህይወቱ ጥራይ ዘይኮነ ሬስኡ ከይተረፈ ብጸላኢ ከይትሓዞ ተወሳኺ መስዋእቲ ዝኸፍል፣ ዋላ ሃለዋቱ ኣጥፊኡ እንተተማረኸ ‘ውን ምስጢር ከየውጽእ መታን ትንፋሱ ኣብ ኢድ መርመርቱ ዝሓልፍ ዝነበረ ሰብ “ፈሪሑ” ኢልካ ስግር ክትብሎ መቸም ቀሊል ኣይኮነን። ጠንቅታት ከተናድየሉ ናይ ግድን እዩ።
ብቐንዱ ንመንፈስ ህዝቢ ኤርትራ ዝቐተሎ ክድዓት ስርዓት ህግደፍ፣ ብፍላይ ከኣ እቲ ንሕስያ ዘይብሉ ጥልመት ኢሳይያስ እዩ። ኣብ ርእሲ ጥልመት ናይቲ ስርዓት ንህዝቢ ኤርትራ ዝወጽዖ ኸኣ እቲ ዘይሕለል ናይ ሕድገት ኣመሉ እዩ። ሕድገት ህዝቢ ኤርትራ ድሕሪ ናጽነት ዝጀመረ ኣይኮነን። ዋላ ኣብ ግዜ ገድሊ “ኣንታ ስረ ‘ኳ ዓጢቕኩም ኢኹም፣ እንተ’ታ ምሕደራ ግን ኣይግድን” ዝብሉ ድምጽታት ዓበይቲ ይስምዑ ምንባሮም እዝክሮ እዩ። ይኹን’ምበር፣ እቲ “መስዋእቲ” ዝብሉዎ፣ ቃል ኣብ መንጎ ተጋዳላይን ህዝብን ርሒብ ጋግ ስለዝፈጠረ፣ እቲ ሕሉፍ ርእሰ ምትእምማን ዝነበሮ ተጋዳላይ ነቲ ሕሉፍ ኣኽብሮት ዝነበሮ ህዝቢ ክሰምዖ ኣይከኣለን። ኣብቲ ሽዑ እዋን፣ እታ “ገባር” እትብል ቃል ሓረስታይ ማለት ጥራይ ኣይነበረትን፣ “ገባር ደንባር” ዝብሉዎ ዝረባ ‘ውን ይዝውተር ነይሩ እዩ።
ብዝኾነ፣ እቲ ሽዑ ቀዳምነት ተሰሪዑ ዝነበረ ናጽነት ከይተረኽበ ብዛዕባ ምሕደራ ምጭቕጫቕ ዘይእዋናዊ ምንባሩ ክልቲኡ ወገን ስለዝተሰማማዓሉ መዋጠጢ ኣይነበረን። እቲ ሕድገት ግን፣ ኣብቲ ካብ ስረ ንላዕሊ ሓንጎል ዘድለየሉ ናይ ድሕረ ናጽነት እዋን ‘ውን ቀጺሉ። እታ ምስ እምነት ዝዓበየት ሕድገት፣ ኣብ ዘበነ ጥልመት ብተስፋ ምቝራጽ ኣቢላ ናብ ፍርሒ ወዲቓ።
እቶም ካብቲ ምንጪ ርእሰ-ምትእምማን ተጋዳላይ ዝነበረ መስዋእቲ፣ “መስዋእቲ ብጾትና” እናበሉ ካብ መስዋእቲ ውፉያት ወለድ ብምሽምጣጥ፣ ነቲ ብጽቡቕ ድሌት ዝተበገሰ ሕድገት ዝመዝመዙዎ ዘለዉ ኢሳይያስን ጉጅሊኡን፣ “ወይለይ፣ መስዋእቲ ደቅና ‘ባ!” ኢሉ ዝምክቶም ስለዘይተረኸቡ፣ እንሀዉለ ንኤርትራዊ ከም ህዝቢ ናብ ምብትታን ደረጃ ኣብጺሖሞ። እቲ ብመስዋእቲ ደቁ መሬቱ ዝጨበጠ ህዝቢ፣ መሬቱ ክሓድግ ከኣ ኣብ ባሕርን ምድረበዳን ደቁ ንኻልኣይ ግዜ ይቕዘፉ ኣለዉ። ሓደ ሓደ ግዜ፣ እቲ ፍርሒ ንገዛእ ርእሱ ካብ ምንታይ ዝብገስ ምዃኑ እዩ ዝዓጅብ። ካብ ሞት እንተኾይኑ፣ ሞት ኣይተረፈትን። እኳ ደኣ ውርደት ወሲኻ።
ኣብ ከምዚ ኩነታት ስግድግድ ዘብል ሓደ ነገር እንተልዩ፣ ምስቶም ነቲ ዝመቕለለ ህዝቢ ኣብ ዝኸፍአ መዓት ዘውደቑዎ፣ ካብ ጸላእቲ ንላዕሊ ክጽየኑ ዝግብኦም ሓሳዳት ኢሳይያስን ጉጅሊኡን ያኢ ዋጋ ዕዳጋ ደኾን መዋጽአ ኢሎም ዘሕሸዅሽኹ ወይ ከኣ ውዲት ከይህሉ ዝጠራጠሩ ምህላዎም እዩ። ነዚ ስሕተት እዚ፣ ካብ ጉጅለ 15 ንላዕሊ ዋጋ ዝኸፈለሉ የለን። እቲ ዕዳ’ቲ ግን ብቐንዱ ናይ ህዝቢ ኤርትራ ክሳራ እዩ። ነቲ ብጭካኒኡ ኣጸቢቖም ዝፈልጡዎ ኢሳይያስ ብዘይፈልጦ ቛንቋ ዘተ ክዛረቡዎ ምፍታኖም ጌጋ እዩ ነይሩ። ካብኡ ዘይሰንፍ ጌጋ ድማ፣ ህዝቢ ኤርትራ ህዝባዊ ሓይሉ ተጠቒሙ ምእንቲ ሃገራዊ ረብሕኡ ምስቶም ንለውጥን ፍትሕን ደው ዝበሉ ኣብ ክንዲ ምውጋን፣ ኢሳይያስ ብብድዐ ከምቲ ዝኣመሰለ ጭካን ስጉምቲ ክወስድ ከሎ ብስቕታ ምርኣዩ እዩ። በዚ ድምር ስሕተት’ዚ ኸኣ እንሆ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ሓደ ወለዶ ዘፍረዮም ብሉጻት መራሕቲ ከሲሩ።
መቸም፣ “ዘይንሳቶምስ ኣካሉ እዮም ነይሮም፣ ባዕሎም ኣገቢሎሞ…” ወዘተረፈ ዝብሃል ምውርዛይ ከምዘሎ ኩላትና እንፈልጦ እዩ። ሚእቲ ካብ ሚእቲ ዝብሃል ነገር ከምዘየልቦ ትሑዝ ኮይኑ፣ ከም ሰቦም ንኢሳይያስ “ወሸለ ኣብዚ እንሀልካ መራሒ ማለት” እናበሉ ከም ህዝቦም ስቕ እንተዘይብሉ፣ ኢሳይያስ ኣይምተንከፎምን። ከምዞም እንርእዮም ዘለና ዕናይ ምናናይ ሚኒስተራት ካብ ሓደ ቦታ ናብ ካልእ ቦታ እናቐያየረ፣ ቀዳማይ ዙርያ ምስ ወድኡ ናብቲ ፈለማ ዝነበሩዎ ቦታ እናመላለሰ፣ ከምታ ህንጡይነቱ ንዕድመ ልክዕ መራሒ ናይ ምዃን ስስዕቱ ንምርዋይ ሕልሙ ምቐጸለ። በዚ ንሳቶም ዝፈጸሙዎ መስዋእቲ ግን ብውሑዱ ኢሳይያስ ክድቅስ ስለዘይከኣለ ሕልሚ ምቕጻል ኣጊሙዎ ጸርጽር ክብል ይርአ ‘ሎ። ኢሳይያስ ካብቲ ዝጽበዮ ዝነበረ ግዜ ንላዕሊ ቀልጢፉ ብህዝቢ ተኻዒቡ ምህላዉ ንገዛእ ርእሱ ኣበርክቶ ናይዞም ግዳያት ዓመጽ ኢሳያስን ስቕታ ህዝብን ዝኾኑ ኤርትራውያን ኣቃሊልካ ዝርአ ኣይኮነን። በቲ ሓደ ወገን ክርአ ኸሎስ፣ በቕልን ህዝብን ዓድና ከይተኣስሩ ዝተኣሰሩ ምምሳሎም ጥራይ ኣይኮነን ዘገርም፣ ኢሳይያስ ንኻልኦት ክኣስር ከሎ ንርእሱ ተኣሲሩ ምህላዉ ዘይምንግዛቡ ‘ውን ዝጎተነ ዕሽነት እዩ።
ናብ ቀንዲ ጉዳይና ክንምለስ፣ ኢሳይያስ እናፈለጠ እዩ ደቂሱ ዘሎ። ስለዚ ነቶም ክንቕንቑዎ ዝፍትኑ ኮበርታ ተኸዲኑ እዩ ዝስቕቆም። ነቶም ዝድስቑዎ ጥራይ እዩ ክሰምዖም ዝኽእል። ቋንቍኡ ንሱ ጥራይ ስለዝኾነ። ምጽጋን ዶ ምስፋይ ዝብሉ ቓላት ኣብ መዝገበ ቃላት ምልካዊ ስርዓት ኢሳይያስ የለዉን፣ ካብ ካልኦት መጻሕፍቲ ተለቂሕካ እንተፈተንካዮም ‘ውን ክሰርሑ ኣይክእሉን። ዝተሰበረ፣ ዝተገምየ ጥራይ እዩ ዝጽገን፣ ዝሞተ ክቕበር ጥራይ እዩ ዘለዎ። ፍርሕና ኣመና ሳዕሪሩ ጉድጓድ ምፍሓር ዘማትኣና እንተኾይኑ ‘ውን፣ ገዛ ንሰርሓሉ ዘለና ኣምሲልና፣ ኣብቲ ደቂሱሉ ዘሎ ወንበር ከሎ፣ ከምናይቶም ‘ከበርቴታት’ ደው ዝበለ መቓብር ንስርሓሉ።
እቲ ካብ እምነት ናብ ሕድገት፣ ካብ ብሕድገት ናብ ተስፋ ምቝራጽ፣ ካብ ተስፋ ምቝራጽ ናብ ራዕዲ ወሪዱ ዘሎ ጉዳይና፣ ኪኖኡ መዋድቖ የብሉን ‘ሞ፣ ሕጅስ፣ “ይኣክል! እምቢ ኣይንግዛእን!” ኢልና ምስ ኢሳያሰ-ህግደፍ ንፈታተን። ሽዑ፣ “ዋይ፣ ኣንታ እዚ ድዩ ክሳብ ሕጂ ኣሲሩና ጸኒሑ” ኢልና ብነብስና ክንስሕቕ ኢና። እቲ ምብሳል ሓሊፉዎ ዘሎ ጉዳይና ብሰንኪ ምዝንጋዕና ከይግርዝም ሓደራ!። ሓደራ! እታ ኣብ ሰድያ ተኣሲራ ዘላ በቕሊ ሰድያኣ ጎሲሳ ናብ ሻኻኣ ከይከተመርቀፈት፣ ካብ ምቑሕ ብቱኽ-ሰንሰለት ህግደፍ ተገላጊልና፣ ድሕነትና ሓሊና፣ ሰላምን ፍትሕን ዘረጋግጽ፣ ሕጋዊ ቅዋማዊ መንግስትና ንትከል።
ናይታ በቕሊ ጉልበትን ነቲ ተኣሲራትሉ ዘላ መንበር ቕለትን ምስተኣዘብኩ፣ ቁሩብ እታ በቕሊ ንጸጋም ወይ ንየማን ገጻ ትጥወይ መሲሉኒ፣ ክሳብ ክንደይ ሚአቲ ሜትሮ ነታ መንብር ሲሂባ እንክሊል ከተብላ ከምትኽእል ባእምሮይ ተቀሪጹ ተኣዘብኩሞ ናይ ብሃቂ ብስሃቕ ፍንጥህ እዬ ዝበልኩ ቑሩብ ነታ መንበር ከይደንገጽኩላ። ናይ ብሃቂ እቶም ነጻ ካብ ምዃን ዝእንቅጹና ዘለዉ ቀይድታት ካብ ድኻም ኃይሊ ዘይኮነስ ካብ ጉድለት ኣተሃሳስባ ዝመንጨወ ምዃኑ´ከኣ ጽቡቕ ገራ ትገልጽ ስዕሊ እያ በልኩ።
ብካልኦ ወገን ግን ብመንገድና ዘበለ ኩሉ ቕኑእ ልቦና፣ ሚዛናዊ ፍትሃዊነትን ፍርድን፣ ናይ ዕላማ ሃድነትን ሃደ ልቢ፣ ብፍላይ በቲ ተቓዋማይ ወገን ሰለዝጎደለም እዩ እንተበልኩ ብዙህ ካብ ሃቂ ዝወጻእኩ ኣይመስለንን።
ንኣብነት ከምቲ ክቡር ሃውና ኣማንኤል ዝገለጾ መቸም፣ “ዘይንሳቶምስ ኣካሉ እዮም ነይሮም፣ ባዕሎም ኣገቢሎሞ…” ወዘተረፈ ዝብሃል ምውርዛይ ከምዘሎ ኩላትና እንፈልጦ እዩ። ሚእቲ ካብ ሚእቲ ዝብሃል ነገር ከምዘየልቦ ትሑዝ ኮይኑ፣ ከም ሰቦም ንኢሳይያስ “ወሸለ ኣብዚ እንሀልካ መራሒ ማለት” እናበሉ ከም ህዝቦም ስቕ እንተዘይብሉ፣ ኢሳይያስ ኣይምተንከፎምን”
ንዝበሎ ብምስምማእ በዚ መነጽር ንስርዓት ኢሳያስ ሙሉእ ዘመኑ ዘገልገለ ድምጻዊ ወዲ ትካቦ ኾነ ገለ ስፖርተኛታት ነቲ እከይ ስርዓት ጠንጢኖም ምስ ሕዝቢ ኣብዝወገኑሉ ሰኣት ቑጽሩ እዚ አዩ ኢልካ ክትገልጾ ዘይትኽእል ሕዝቢ ብዛእቡእ እናውከእ፣ ነቲ ቅድሚ ሰሙን ኣቢሉ ንሃገሩ ካብ ወራሪ ወያነ ንምክልኻል ኣቢ ቕያ ፈጺሙ ድህሪ ምክልኻል፣ ኣብ መወዳእታ ግን ከምሰቡ ናይቲ ሥርዓት እከይ ባህሪ ተረዲኡ ናይ ኃይሊ ኣየር ኤርትራ ጨውዩ ብትብኣት ነቲ ሥርዓት ብዘቃልህ ኩነታ ምስ ኣየሩ ኣብ ጅቡቲ ዑቕባ ብዛእባ ዝሃተተ ጅግና ናይ ኃይሊ አየር ፓይሎት ነበር ሃውና ሃብቶም ደበሳይ ገለ ሰብ´እኳ ብዛእብኡ ገለ ቃል ወይ ወረ ብጭቅ ዘይምባሉ እንታይ የርኢ? ጉርሂ ድዩ እሽነት? ክቡር ሃዉ ኣማንኤል መቼም ብዛእቡኡ ሃንቲ ቃል ከይትጽሕፉ ኢሉ ከምዘይከልከለኮም 100% ርግጸኛ እዬ። ዋልስ ኢቲ ዜና ሃሶት ኮይኑ ስለዝተረኸበ? ምናልባሽ ከም ሚስጥር ምሃዙ ኣድላይነት ኣለዎ ኢልና ብቅንእና ንከይንጥርጥር መስከርም(መስደምም ኔት) ክም ኣመሉ ሃላፊነት ብዝጎደሎ ኩነታት ናይቲ ኡቕባ ዝሃተተ ዜጋና ሕይወት ታሪኽ ኣብ ሃደጋ ብዘውድቕ ኣገላልጻ ዝኾነን ዘይኮነን ታሪክ ሕየወቱ ብምቅላህ ደርጚዅዎ ኣሎ። እዝስ ምስምንታይ ይቁጸር? በዚ ምኽንያት እዬ´ከአ “ኢሳያስ ጥራይ ደይኮነ፣ ዳርጋ ኩሉ ተቃዋማይ ቅንእና ዝጎደሎ ስለዝኮነ እንበር፣ ከምቲ ኣማንኤል ብካርቶን ስእሊ ግርም ገሩ ዝገለጸልና፣ ንሥርዓት ኢሳያስ ንምምሃው ኣዝዩ ቀሊል ምነበረ ነሩ። እንተተጋግዬ ዝእርመኒን ዝመኽረንን ሰብ እንተዝረክብ ደስ ምበለኒ ነሩ።
ንሓደ ነገር ሓደ ጎናውን ዕሸላውን ትንተና ምሃብ ኣመልኩም እዩ። ሓደ መጽዓኛ ዋናኡ ልጓም ወይ ቀይዲ ክገብረሉ ከሎ ጭካነ ኣብ ልዕሊ እንስሳ ኣይኮነን ዘርኢ እንታይ ደኣ እቲ እንስሳ ከም እንስሳ ዘቤት መጠን ምእዙዝነት ናብ ዋናኡ ከርኢ ከም ዘሎዎ ብኡ መጠን ከኣ ዋናኡ ክንክንን ሓልዮትን ይልግሰሉ። እንተ ዘየለ እንስሳ ከም ሓይሉ እንተ ደኣ ነፊጹ ኣደዳ ኣራዊት ካብ ሙካን ሓሊፉ ዘምጽኦ ፋይዳ የብሉን። እዛ ኣብ ስእሊ ንሪኣ ዘሎና በቅሊ ልዕልቲ ኣሲሩዋ ዘሎ ገመድን ሰድያን ካብታ ዝተገርሐትሉ እዋን ጀሚራ ዝተማህረቶ ከም ሓይልኻ ምኻድ ከም ዘየዋጽእ እያ ተተግብር ዘላ። ምናልባሽ ባህርይ ናይ በቅሊ ደኣ ኣይትፈልጡን ከይትኾኑ እምበር በቅሊ ብባህርይኣ በርጋጊት እያ። ምናልባሽ እዛ ሰድያ እንታይ ኣሎዋ ኢላ ምዕይ እንተ ትብል ወዮ ሰድያ መርከበታ በቅሊ ድማ ገለ ነገር ዝስዕባ ዘሎ መሲሎዋ ናብ ገደል ምኣተወት። እዚ ክብል ከሎኩ ናተይ ኣረዳድኣ ናይዛ ስእሊ ንምግላጽ ደኣ እምበር ከምቲ ናትኩም ንህዝቢ ኤርትራ ምስዛ በቅሊ ከዛምድ ኣይደልን።
“በአንድ ሀገራዊ ጀግና ላይ እንኳን መግባባት ያቅተን?!” ይህ ባለፈው ሳምንት በአንዱ የፌስቡክ ገፅ ላይ ያነበብኩት ነው። በእርግጥ ፅሁፏ አንድ ዓ.ነገር ናት። በጥያቄው ውስጥ የታጨቀው ሃሳብ ግን የአንድ ክፍለ ዘመን ታሪክ ያህል ረጅምና ውስብስብ ነው። ጉዳዩ ከጄ/ል ጃጋማ ኬሎ ሞት ጋር ተያይዞ እንደተነሳ መገመት ይቻላል። በተለይ በማህበራዊ ሚዲያዎች ላይ በአንዱ ወገን በጄ/ል ጃጋማ ሞት የተሰማን ሀዘን መግለፅ የጄ/ል ታደሰ ብሩን መቃብር እንደመቆፈር ተቆጠረ። በሌላ ወገን ያሉት ደግሞ የጃጋማን ጀግንነት ለማድነቅ የጄ/ል ታደሰ ብሩን እና የዋቆ ጉቶን ታሪክ ማጣጣል ጀመሩ። ይህን ተከትሎ እንደተለመደው ሰሞኑን “የባንዳ እና ሽፍታ” ፖለቲካ ተጧጧፈ።
እንኳን በቀድሞ የጦር መሪ በሀገራችን መሪዎች ላይ እንኳን በጋራ መግባባት አልቻልንም እኮ! ለምሳሌ፣ አፄ ዩሃንስ፣ አፄ ሚኒሊክ እና ጄ/ል ጃጋማ ኬሎ፣ በቅደምተከተላቸው መሰረት የሀገር ሉዓላዊነትን፣ አንድነትን እና ሥርዓትን ከማስከበር አንፃር የነበራቸው የመሪነት ሚና በአረዓያነት የሚጠቀስ ነው። ነገር ግን፣ በሀገር ሉዓላዊነትና፣ አንድነት እና ሥርዓት ሰበብ በንፁሃን ዜጎች ላይ አሰቃቂ በደል፣ ጭቆና እና ክህደት ተፈፅሟል። በዚህ ፅሁፍ እነዚህን መሪዎች በምሳሌነት በመውሰድ ከሀገሪቱ ታሪክ፣ ከነበራቸው ሚና እና አሁን ካለው ፖለቲካዊ አለመግባባት ጋር አያይዘን በዝርዝር እንመለከታለን።
1ኛ) አፄ ዩሃንስ “የግብፅ ተደጋጋሚ ወረራ በመመከት የኢትዮጲያን ሉዓላዊነት አስከብረዋል” – “የወሎ ሙስሊሞችን እጅ ቆርጠዋል”፣2ኛ) አፄ ሚኒሊክ “የኢትዮጲያን አንድነት በማረጋገጥ ሀገሪቱን ከቅኝ-ገዢ ኃይሎች ተከላክለዋል” – “በአኖሌ የእናቶችን ጡት ቆርጠዋል”፣3ኛ) ጄ/ል ጃጋማ ኬሎ “ፋሽት ኢጣሊያን የተጋሉ ብሔራዊ ጀግና ናቸው” – “ጄ/ል ታደሰ ብሩን አሳልፈው የሰጡ ከሃዲ ናቸው”
​ከላይ በተጠቀሰው መሰረት፣ የሦስቱ መሪዎች ስም በተነሳ ቁጥር አንዱ ወገን “ጥሩ” ሥራቸውን በማጉላት “መጥፎ” ሥራቸውን ያጣጥላል። ሌላኛው ወገን ደግሞ “መጥፎ” ሥራቸውን በማጉላት “ጥሩ” ሥራቸውን ያጣጥላል። በአጠቃላይ፣ የቀድሞ መሪዎች ስም ሲነሳ ያለቅጥ የተጋነነ ሙገሳና አድናቆት ወይም ቂምና ጥላቻ የታጨቁ ቃላት እርስ-በእርስ እየተወራወሩ መለጣጠፍ የተለመደ ተግባር ሆኗል።
በእርግጥ በቀድሞ መሪዎች ሚና እና በታሪካዊ ክስተቶች ዙሪያ የተለያየ አቋምና አመለካከት መኖሩ በራሱ እንደ ችግር ሊወሰድ አይገባም። ሁሉም ታሪካዊ ክስተቶች “ጥሩ እና መጥፎ”፣ የሀገሪቱ መሪዎችም “ባንዳ እና ሽፍታ” ተብለው በጅምላ የሚፈረጁ ከሆነ ግን በጣም አሳሳቢ ነው። በመሰረቱ፣ የሰው ልጅ ሕይወትንና የሀገር ታሪክን እንዲህ በጅምላ መፈረጅ የመንጋ አስተሳሰብ ነው።
“Jose Ortega y Gassett” የተባለው ታዋቂ ምሁር “The Revolt of the Masses” በተሰኘው መፅሃፉ ይህ አስተሳሰብ በዋናነት ፖለቲካዊ አብዮትን ተከትሎ የሚከሰት ማህበራዊ ቀውስ እንደሆነ ይገልፃል። አብዮቱን ተከትሎ ወደ ስልጣን የመጣው የፖለቲካ ኃይል የራሱን ቅቡልነት ለማረጋገጥ የቀድሞው ሥርዓት በሀገሪቱ ታሪክና በሕዝቡ ሕይወት ውስጥ ያለውን ሚናና አስተዋፅዖ ያለ ማቋረጥ በመጣጣሉ፣ እንዲሁም በዕውቀት ላይ ከተመሰረተ ግንዛቤና አመለካከት ይልቅ ጭፍን ድጋፍና ተቃውሞ በማበረታታቱ ምክንያት የሚፈጠር ማህበራዊ ቀውስ ነው። ለምሳሌ፣ ምዕራባዊያን በ18ኛው ክፍለ ዘመን መጨረሻ ላይ በምዕራብ አውሮፓ ሀገራትና በአሜሪካ የተካሄደውን የፖለቲካ አብዮት ተከትሎ በ19ኛው ክፍለ ዘመን መጀመሪያ ላይ ለተመሣሣይ ችግር ተጋልጠው ነበር።
ባለፈው ሩብ ክፍለ ዘመን በኢትዮጲያ የተዘረጋው የብሄር ፖለቲካ ሀገሪቱን ለተመሣሣይ ቀውስ ዳርጓታል። በስልጣን ላይ ያለው መንግስት በሕዝብ ዘንድ ያለውን ቅቡልነት ለማረጋገጥ በሚያደረገው ያላሳለሰ ጥረት የቀድሞ ሥርዓትና መሪዎች በሀገሪቱ ታሪክና በሕዝቡ ሕይወት ውስጥ የነበራቸውን ሚና እና አስተዋፅዖ አሳጥቷቸዋል። በዚህ ምክንያት፣ በአብዛኛው የሕብረተሰብ ክፍል ዘንድ በሀገሪቱ ታሪክና የቀድሞ መሪዎች ዙሪያ የጋራ መግባባት እንዳይኖር አድርጓል። የብሔር ፖለቲካን ያለ ቅጥ በማጦዝ የብሔር ፅንፈኝነትን እያስፋፋ እና ለሉዓላዊነትና ነፃነት የታገሉ ብሔራዊ ጀግኖችን እየገፋ በመሄዱ ሀገራዊ መግባባትና የአንድነት ስሜት ከሕብረተሰቡ ውስጥ ተሟጥጦ በማለቅ ላይ ይገኛል።
ባለፈው ሩብ ክፍለ ዘመን በኢትዮጲያ የተዘረጋው የብሄር ፖለቲካ ሀገሪቱን ለተመሣሣይ ቀውስ ዳርጓታል። በስልጣን ላይ ያለው መንግስት በሕዝብ ዘንድ ያለውን ቅቡልነት ለማረጋገጥ በሚያደረገው ያላሳለሰ ጥረት የቀድሞ ሥርዓትና መሪዎች በሀገሪቱ ታሪክና በሕዝቡ ሕይወት ውስጥ የነበራቸውን ሚና እና አስተዋፅዖ አሳጥቷቸዋል። በዚህ ምክንያት፣ በአብዛኛው የሕብረተሰብ ክፍል ዘንድ በሀገሪቱ ታሪክና የቀድሞ መሪዎች ዙሪያ የጋራ መግባባት እንዳይኖር አድርጓል።
የብሔር ፖለቲካን ያለ ቅጥ ሲጦዝ የብሔር ፅንፈኝነትን እያስፋፋና ብሔራዊ ጀግኖችን እያጠፋ መሄዱ እርግጥ ነው። ነገር ግን፣ አሁን ያለው የብሄር ፖለቲካ የችግሩ መሰረታዊ መንስዔ ተደርጎ መወሰድ የለበትም። ምክንያቱም፣ ሀገራዊ አለመግባባቱ በስፋት የሚስተዋለው ከወቅታዊ ፖለቲካዊ ጉዳዮች ይልቅ በሀገሪቱ ታሪክና የቀድሞ መሪዎች ዙሪያ ነው።
ከዚህ በተጨማሪ፣ የብሄር ፖለቲካ በራሱ ከሀገሪቱ ታሪክና መሪዎች ጋር በቀጥታ የተያያዘ ነው። ስለዚህ፣ የችግሩ መሰረታዊ መንስዔ ለመረዳት ከወቅታዊ ፖለቲካ ይልቅ በቀድሞ የሀገራችን ታሪክና መሪዎች ሕይወት ዙሪያ ማተኮር ይኖርብናል። በተመሣሣይ፣ “Jose Ortega y Gassett” የችግሩ መሰረታዊ መንስዔ አብዛኛው የሕብረተሰብ ክፍል ስለ ሀገር ታሪክና የመሪዎች ሕይወት ያለው የተዛባ ግንዛቤና አመለካከት እንደሆነ እንዲህ ሲል ይገልፀዋል፡-
በመሰረቱ፣ አንድ ተግባር “ጥሩ” ወይም “መጥፎ” የሚሆነው በራሱ ትክክል ወይም ስህተት ስለሆነ አይደለም። ከዚያ ይልቅ፣ ጥሩነት ወይም መጥፎነት የሚወሰነው ከተግባሩ አግባብነት አንፃር ነው። አግባብነት ያለው ተግባር (expedient) መደረግ ባለበት ሁኔታ ውስጥ የተደረገና ተቀባይነት እና ጠቀሜታ ያለው ነው። በዚህ መሰረት፣ መደረግ ባለበት ሁኔታ ውስጥ የተደረገ ተግባር ትክክል (right) ስለሆነ ጥሩ (good) ነው። አግባብነት የሌለው (inexpedient) ደግሞ ስህተት (wrong) እንደመሆኑ መጥፎ (bad) ነው።
ስለዚህ፣ ስለ ቀድሞ መሪዎች ጥሩነት ወይም መጥፎነት መናገር ከመጀመራችን በፊት በቅድሚያ በዘመናቸው የፈፀሟቸውን ተግባራት ትክክለኝነት ወይም ስህተትነት ማረጋገጥ ያስፈልጋል። ነገር ግን፣ አንድን ተግባር “ትክክል” ወይም “ስህተት” ለማለት ደግሞ ከተፈፀመበት ግዜ፣ ቦታና ምክንያት አንፃር አግባብነቱን ማጤን ያስፈልጋል።
አንድን ተግባር ከቦታ፥ ግዜና ምክንያት አንፃር አግባብነቱን ለማጤንና “ትክክል” ወይም “ስህተት” መሆኑን በመወሰኑ ሂደት ውስጥ ብዙ አማራጮች ይኖራሉ። ትክክለኛ እና ስህተት የሆኑ ተግባራት በግልፅ ተለይተው አልተቀመጡም። በመሆኑም፣ ሰው አንድን ተግባር የሚፈፅመው ካለበት ቦታና ግዜ አንፃር፣ እንዲሁም በራሱ ምክንያታዊ ግንዛቤ መሰረት አግባብ ስለሆነ ነው።
በዚህ መሰረት፣ እያንዳንዱ ግለሰብ በተወሰነ ግዜና ቦታ በራሱ ግንዛቤ መሰረት የሚፈፅመው ተግባር ቢያንስ ለራሱ “ትክክል” ነው። ነገር ግን፣ ከቅፅበት በኋላ ለራሱም ሆነ ከሌሎች ሰዎች እይታ አንፃር ስህተት ሊሆን ይችላል። ይሁን እንጂ፣ ተግባሩን በሚፈፅምበት ቅፅበት ግን ከሁኔታውና ከግንዛቤው አንፃር ቢያንስ ለራሱ ትክክል ነበር። ማንኛውም ሰው አንድን ተግባር የሚፈፅመው በራሱ አመለካከት ተገቢና ትክክል ስለሆነ ነው። ሰው በቦታውና በሰዓቱ ትክክል አለመሆኑን እያወቀ ስህተት አይሰራም። ምክንያቱም፣ አውቆና ፈቅዶ ስህተት መስራት ከምክንያታዊ አስተሳሰብ ጋር አብሮ አይሄድም። በራሱ አውቆና ፈቅዶ ስህተት የሚሰራ ሰው ተግባርና እንቅስቃሴውን መቆጣጠር የማይችል ከሆነ ብቻ ነው።
በአጠቃላይ፣ የአንድን ተግባር ትክክለኝነት ወይም ስህተትነት መወሰን ከውጪ ሆኖ “ጥሩ” ወይም “መጥፎ” ብሎ እንደመፈረጅ ቀላል አይደለም። ስለ ሌላ ሰው ተግባር ያለን አመለካከት ከቦታ፥ ግዜና ምክንያት አንፃር ባለን ግንዛቤ ላይ የተመሰረተ ነው። በመሆኑም፣ ተግባሩ ስለተፈፀመበት ቦታ፥ ሰዓትና ምክንያት ያለን ግንዛቤ እየጨመረ በሄደ ቁጥር የግለሰቡ ተግባር ይበልጥ “ትክክል” ይመስለናል። በተቃራኒው፣ ተግባሩ ስለተፈፀመበት ቦታ፥ ሰዓትና ምክንያት ያለን ግንዛቤ እየቀነሰ በሄደ ቁጥር የግለሰቡ ተግባር ይበልጥ “ስህተት” ይመስለናል። የአንድን ሰው ተግባር ከቦታ፥ ግዜና ምክንያት አንፃር ምሉዕ የሆነ ግንዛቤ ሊኖረን የሚቻለው የዚያን ሰው አከባቢያዊ፣ አካላዊና መንፈሳዊ ሁኔታ ሙሉ በሙሉ መገንዘብ ስንችል ነው። በዚህም፣ ግለሰቡ ራሱን በአካልና በመንፈስ መሆን የሚጠይቅ ነው። ይህ ሲሆን ደግሞ ቀድሞ ግለሰቡ የፈፀመውን መልሶ ከመድገም ሌላ ምርጫ የለንም።
ቀደም ሲል የሰዎችን ተግባር “ጥሩ” ወይም መጥፎ” ብሎ ለመፈረጅ በቅድሚያ ከተፈፀመበትን ቦታ፥ ግዜና ምክንያት አንፃር መታየት እንዳለበት ተገልጿል። ለምሳሌ፣ ባለፈው ሳምንት ከአህያ ቄራ መከፈት ጋር ተያይዞ በሀገራችን የአህያ ስጋን መብላት ተቀባይነት የለውም በሚል “አህያ የጅብ ናት” ሲባል ነበር። ነገር ግን፣ በአስገዳጅ ሁኔታ (necessity) ውስጥ እንኳን አህያን ጅብን መብላት በራሱ ተቀባይነት ሊኖረው እንደሚችል “ጅብ ከሚበላኝ ጅብ በልቼ ልጠመቅ” ከሚለው አባባል መገንዘብ ይቻላል። በተመሳሳይ፣ በየትኛውም ሕግ ሰውን መግደል ተቀባይነት የሌለው ተግባር ቢሆንም ሊገድል የመጣን ሰው በአልሞት-ባይ ተጋዳይነት መግደል ግን ተቀባይነት አለው።
በአስገዳጅ ሁኔታ ውስጥ የሚፈፀም ተግባር አግባብነቱ የሚመዘነው በአይቀሬ ሕግ (laws of inevitability) ነው። ምክንያቱም፣ “ማንኛውም ሰው በተመሳሳይ ቦታ፥ ሰዓትና ምክንያት ውስጥ ቢሆን ያንኑ መድገሙ አይቀሬ (inevitable) ነው” ተብሎ ይታሰባል። በአስገዳጅ ሁኔታ ውስጥ ያለ ሰው ያደረገውን ከማድረግ ውጪ ሌላ ምርጫና አማራጭ የለውም። ስለዚህ፣ በዚህ ዓይነት ሁኔታ ውስጥ የፈፀመው ተግባር አግባብና “ትክክል” ነው። ሆኖም ግን፣ አስገዳጅ ባልሆነ ሁኔታ ውስጥ በራሱ ፍቃድ (free will) የሌሎችን ሰዎች ነፃነት የሚፃረር ተግባር መፈፀም ግን “ስህተት” ነው።
በዚህ መሰረት፣ በታሪክ የተፈፀሙ ተግባራትን “ትክክል” ወይም “ስህተት” ከማለታችን በፊት ተግባራቱ የተፈፀሙት በአስገዳጅ ሁኔታ ወይስ በመሪዎቹ ፍቃድ የሚለውን ከግዜ፣ ቦታና ምክንያት አንፃር ጠንቅቀን ማወቅ ይኖርብናል። በዚህ ፅሁፍ መግቢያ ላይ በማሳያነት የተጠቀሱት የቀድሞ መሪዎች ተግባራት ከ50 ዓመት በፊት የፈፀሙ ናቸው። ከወቅታዊ የፖለቲካ ሁኔታ ጋር ተያይዘው እየተነሱ ለአለመግባባት ምክንያት ይሁኑ እንጂ አግባብነታቸው መታየት ያለበት ከታሪክ አንፃር ነው። ስለዚህ፣ የቀድሞ መሪዎች እነዚህን ተግባራትን የፈፀሙት በአስገዳጅ ሁኔታ (necessity) ወይም በራሳቸው ፍቃድ (free will) ስለመሆኑ መወሰንና የተግባራቱን ትክክለኝነት እና ስህተትነት መለየት የሚቻለው በታሪክ ፍልስፍና መርህ መሰረት ነው። በዚህ ረገድ ፈር-ቀዳጅ የሆነው ልሂቅ ¨Leo Tolstoy” ሲሆን ፅንሰ-ሃሳቡን እንዲህ ሲል ገልፆታል፡-
ከላይ እንደተገለፀው፣ የቀድሞ መሪዎች በታሪክ የፈፀሟቸው ተግባራት በሙሉ በአስገዳጅ ሁኔታ (necessity) ውስጥ የተፈፀሙ እንደመሆናቸው አግባብና ትክክል ናቸው። ከዚህ በተቃራኒ፣ እነዚህ ተግባራት በቀድሞ መሪዎች ነፃ ፍቃድ (free will) የተፈፀሙ ማሰብ፣ እንደ “Leo Tolstoy” አገላለፅ፣ ከቦታ፥ ግዜና ምክንያት አንፃር ያለን ግንዛቤ ውስን ስለመሆኑ በራሳችን ለይ ከመመስከር ሌላ ትርጉም የለውም።
በዚህ ፅሁፍ በማሳያነት የተጠቀሱት፣ አፄ ዩሃንስ፣ አፄ ሚኒሊክ እና ጄ/ል ጃጋማ ኬሎ በመሪነት ዘመናቸው የፈፀሟቸውን ተግባራት ከግዜ፥ ቦታና ምክንያት አንፃር ሲታዩ ሁሉም በአስገዳጅ ሁኔታ ውስጥ የተፈፀሙ ናቸው። ለምሳሌ፣ አፄ ዩሃንስ፡- “የግብፅን ተደጋጋሚ ወረራ በመመከት የኢትዮጲያን ሉዓላዊነት ማስከበራቸው”፣ አፄ ሚኒሊክ “የኢትዮጲያን አንድነት በማረጋገጥ ሀገሪቱን ከቅኝ-ገዢ ኃይሎች መከላከላቸው”፣ እንዲሁም ጄ/ል ጃጋማ ኬሎ “የፋሽት ኢጣሊያን ጦር ለአምስት አመት በፅናት መፋለማቸው” አግባብነት ያላቸው ተግባራት ናቸው። ምክንያቱም፣ በወቅቱ የግብፅ ወረራ በኢትዮጲያ ሉዓላዊነት ላይ፣ የቅኝ-ገዢ ኃይሎች በሀገሪቷ አንድነት ላይ፣ እንዲሁም የጄ/ል ታደሰ ብሩ ሴራ በመንግስታዊ ሥርዓቱ ላይ የሕልውና አደጋ ተጋርጦ ነበር። በሕልውና ላይ የተቃጣ ጥቃት ደግሞ ፍፁም አስገዳጅ (necessity) ነው። በአይቀሬ ሕግ (laws of inevitability) መሰረት፣ የራስን ሕልውና ለመታደግ የሚፈፀም በማንኛውም ተግባር ትክክል ነው። በእንዲህ ያለ አስገዳጅ ሁኔታ ውስጥ ሌሎችን ሕልውና በማሳጣት የራስን ሕልውና መታደግ ተቀባይነት አለው።
ነገር ግን፣ በሀገር ሉዓላዊነት፣ አንድነትና ሥርዓት ላይ የተጋረጠውን የሕልውና አደጋ በማስወገድ ሂደት ውስጥ በንፁሃን ዜጎች ላይ አሰቃቂ በደል፣ ጭቆና እና ክህደት ተፈፅሟል። ለምሳሌ፣ አፄ ዩሃንስ ከግብፅ ጋር አሲራችኋል በሚል ሰበብ “የወሎ ሙስሊሞችን እጅ ቆርጧል”፣ አፄ ሚኒሊክ የሀገር አንድነትን ለማረጋገጥ በሚል “በአኖሌ የእናቶችን ጡት ቆርጧል”፤ እንዲሁም ጄ/ል ጃጋማ ኬሎ “የፊውዳሉ ሥርዓትን ለመታደግ ጄ/ል ታደሰ ብሩን አሳልፎ በመስጠት በኦሮሞ ሕዝብ ላይ ክህደት ፈፅሟል።”
በመሰረቱ፣ በአፄ ዩሃንስ ዘመን በሀገሪቱ ሉዓላዊነት ላይ የሕልውና አደጋ የተጋረጠው በግብፅ ጦር እንጂ በወሎ ሙስሊሞች ወረራ አልነበረም። በአፄ ሚኒሊክ ዘመን በሀገሪቱ አንድነት ላይ የሕልውና አደጋ የተጋረጠው በአውሮፓ ቅኝ-ገዢዎች አንጂ በአርሲ ኦሮሞዋች አልነበረም። እንዲሁም፣ ጄ/ል ታደሰ ብሩ በዘውዳዊው ሥርዓት ላይ ያሴረው ለኦሮሞ ሕዝብ እኩልነትና ነፃነት እንጂ ለግል ጥቅሙ አልነበረም።
ስለዚህ፣ ምንም እንኳን በሀገር ሉዓላዊነት፥ አንድነትና መንግስታዊ ሥርዓት ላይ የሕልውና አደጋ ተጋርጦ የነበረ ቢሆንም በዚያ ሰበብ አሰቃቂ በደል፥ ጭቆና እና ክህደት የተፈፀመው ግን ለአደጋው መንስዔ ባልሆነ የሕብረተሰብ ክፍል ላይ ነው። ይህ ደግሞ በማንኛውም አግባብ ተቀባይነት ሊኖረው አይችልም። ይህን እንቆቅልሽ የሚፈታው ብቸኛ የሞራል ሕግ “Immanual Kant” እንዲህ ሲል ገልፆታል፡-
በሕልውና ላይ የተቃጣን ጥቃት በሞራል ሆነ በሕግ መዳኘት አይቻልም። ምክንያቱም፣ ሕልውናን ማጣት በየትኛውም ደንብ ሊጣል ከሚችለው ቅጣት ይበልጣል። በዚህ መሰረት፣ ከላይ የተጠቀሱት የቀድሞ መሪዎች ተግባራት በሀገር ሉዓላዊነት፣ አንድነትና ሥርዓት ላይ የተቃጣውን የሕልውና አደጋ ለመከላከል የፈፅሟቸውን ተግባራት “ስህተት” ማለት አይቻልም። በተመሣሣይ፣ በንፁሃን ዜጎች ላይ የተፈጸሙት አሰቃቂ በደሎች፥ ጭቆናዎች እና ክህደቶች “ትክክል” ሊሆኑ አይችሉም።
በአጠቃላይ፣ በቀድሞ መሪዎች የተፈፀሙ ተግባራትን “ትክክል” ወይም “ስህተት” ብሎ ለመፈረጅ የሚያስችል ምንም ዓይነት የሞራል ሕግ የለም። በዚህ ላይ የጋራ ግንዛቤ እስካልተፈጠረ ድረስ በሀገራችን ታሪክ እና በቀድሞ መሪዎቻችን ዙሪያ ሀገራዊ መግባባት ሊኖር አይችልም።
ይህ የግላዊነት ፖሊሲ ድርጣቢያ ለድር ጣቢያ የጎብኝዎች መብቶች እና በእሱ በኩል የሚሰጡ አገልግሎቶችን በመጠቀም የሚደረግ እንክብካቤ ነው። እሱ ደግሞ በ Art ስር የመረጃ ግዴታው አፈፃፀም ነው ፡፡ የግለሰቦችን የግል መረጃ አያያዝ እና በነዚህ መረጃዎች ነፃ እንቅስቃሴ ላይ የሚደረግ እንቅስቃሴ እና መመሪያ 13/2016 / EC ን በመጥራት ረገድ የአውሮፓ ፓርላማ ደንብ እና የምክር ቤቱ (አውሮፓ ህብረት) እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. 679/27 / እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. 2016/95 / እ.ኤ.አ. የግል መረጃ) (ጆርናል ኦፊስ ዩኢኤ 46 እ.ኤ.አ. ግንቦት 119 ቀን 4.05.2016 ፣ ገጽ 1) (ከዚህ በኋላ GDPR ተብሎ ይጠራል) ፡፡
የድር ጣቢያው ባለቤት የድር ጣቢያ ተጠቃሚዎች ግላዊነት ለማክበር ልዩ ትኩረት ይሰጣል። እንደ ድርጣቢያው አካል የተገኘው መረጃ በተለይ ያልተፈቀደላቸው ሰዎች እንዳይደርሱበት የተጠበቀ እና የተጠበቀ ነው ፡፡ የግላዊነት ፖሊሲው ለሁሉም ፍላጎት ላላቸው አካላት እንዲገኝ ተደርጓል። ድር ጣቢያው ክፍት ነው።
የድርጣቢያው ባለቤት እጅግ በጣም ግቡ ድር ጣቢያውን ከሚመለከታቸው ህጎች በተለይም ከ GDPR ድንጋጌዎች እና ከኤሌክትሮኒክስ አገልግሎቶች አቅርቦት ጋር በተያያዘ በሐምሌ 18 ቀን 2002 ሕግ መሠረት የግለሰቦችን ጥበቃ የሚጠቀሙ ሰዎችን ማቅረብ ነው ፡፡
የድር ጣቢያው ባለቤት የግል እና ሌሎች መረጃዎችን ሊሰበስብ ይችላል። የእነዚህ መረጃዎች ስብስብ የሚከናወነው እንደ ተፈጥሮአቸው - በራስ-ሰር ወይም በድር ጣቢያው የጎብኝዎች ድርጊት ውጤት ነው።
ድር ጣቢያውን የሚጠቀም እያንዳንዱ ሰው በዚህ የግላዊነት ፖሊሲ ውስጥ ያሉትን ሁሉንም ህጎች ይቀበላል ፡፡ የድር ጣቢያው ባለቤት በዚህ ሰነድ ላይ ለውጦችን የማድረግ መብቱ የተጠበቀ ነው።
የድር ጣቢያው ባለቤት እና ኦፕሬተር የውሃ ፍሰት Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością ሲሆን በዋርዋ ውስጥ ከተመዘገበው ጽ / ቤት ጋር: አድራሻ. ፎርት ሱው 1 ለ / 10 ፎርት 8 ፣ 02-787 ዋዛዛዋ በ ‹ብሔራዊ የፍ / ቤት መዝገብ› ውስጥ ባለው የዋርሶ ፍርድ ቤት ውስጥ በንግድ አውራጃ መዝገብ ውስጥ በተያዙት የንግድ ሥራ መዝገቦች ምዝገባ ውስጥ ገብተዋል ፡፡ የ GDPR ህጎች ፣ የድር ጣቢያ ባለቤቱ የድር ጣቢያ ተጠቃሚዎች የግል ውሂብ አስተዳዳሪ (“አስተዳዳሪ”) ነው።
እንደ ተከናወኑ ተግባራት አካል ሆኖ አስተዳዳሪው ኩኪዎችን በድር ጣቢያ ገጾች ላይ የሚመለከት እና የሚመረምርበት እንዲሁም የሚመረምርበት እንዲሁም የሚመረምረው የገቢ ማስገኛ ሥራዎችን በሚያከናውንበት መንገድ እንደዚሁ የእነዚህ ተግባራት አካል ከሆነ አስተዳዳሪው በ GDPR ትርጉም ውስጥ የግል መረጃዎችን አያካሂድም ፡፡
የኩኪ ፋይሎች (“ኩኪዎች” የሚባሉት) የአይቲ ውሂብ ፣ በተለይም የጽሑፍ ፋይሎች በድር ጣቢያው የተጠቃሚ መሳሪያ መሳሪያ ላይ የተከማቹ እና የድር ጣቢያ ገጾችን ለመጠቀም የታሰቡ ናቸው ፡፡ ኩኪዎች ብዙውን ጊዜ የሚመጡበትን የድርጣቢያ ስም ፣ በመጨረሻው መሣሪያ ላይ ያለውን የማጠራቀሚያ ጊዜ እና ልዩ ቁጥር ይይዛሉ።
ድር ጣቢያውን በሚጎበኙበት ጊዜ ፣ ​​የድር ጣቢያ ተጠቃሚዎች ውሂብ ከሌሎች እንዲሁም ድር ጣቢያውን ከሚጎበኙት የተጠቃሚዎች ጉብኝት ጋር በተያያዘ በራስ-ሰር ሊሰበሰብ ይችላል ፣ የአይ ፒ አድራሻ ፣ የድር አሳሽ አይነት ፣ የጎራ ስም ፣ የገጽ ዕይታዎች ብዛት ፣ የክወና ስርዓት ዓይነት ፣ ጉብኝቶች ፣ የማያ ጥራት ፣ የማያ ገጽ ቀለሞች ቁጥር ፣ ድር ጣቢያው የተደረሰባቸው የድር ጣቢያዎች አድራሻ ፣ ድር ጣቢያውን የሚጠቀሙበት ጊዜ። እነዚህ መረጃዎች የግል መረጃዎች አይደሉም ፣ ወይንም ድር ጣቢያውን የሚጠቀምበትን ሰው ማንነት ለመለየት አይፈቅዱም ፡፡
በድር ጣቢያው ውስጥ ወደ ሌሎች ድር ጣቢያዎች አገናኞች ሊኖሩ ይችላሉ። የድር ጣቢያው ባለቤት ለእነዚህ ድር ጣቢያዎች የግላዊነት ልምዶች ኃላፊነት የለውም። በተመሳሳይ ጊዜ የድር ጣቢያው ባለቤት የድር ጣቢያው ተጠቃሚ በእነዚህ ድር ጣቢያዎች ላይ የተቋቋመውን የግላዊነት መመሪያ እንዲያነብ ያበረታታል። ይህ የግላዊነት ፖሊሲ በሌሎች ድር ጣቢያዎች ላይ ተፈፃሚ አይሆንም።
የድር ጣቢያ ገጾችን ይዘት ከድር ጣቢያው ተጠቃሚ ምርጫዎች ጋር ማስተካከል እና የድር ጣቢያዎችን አጠቃቀም ማመቻቸት ፣ በተለይም እነዚህ ፋይሎች የድር ጣቢያውን ተጠቃሚ መሣሪያ ለይተው እንዲያውቁ እና ድር ጣቢያውን በግል ለግል ፍላጎቶቹ በተመች መልኩ በትክክል እንዲያሳዩ ያስችላቸዋል ፣
በድር ጣቢያ ተጠቃሚው የተመረጡ ቅንብሮችን “በማስታወስ” እና ድር ጣቢያውን ከድር ጣቢያው ተጠቃሚ ጋር በማመሳሰል ፣ ለምሳሌ በተመረጠው ቋንቋ አንፃር “ተግባር” ኩኪዎችን።
ድር ጣቢያ ሁለት መሠረታዊ የኩኪ አይነቶችን ይጠቀማል-የክፍለ-ጊዜ ኩኪዎች እና ቀጣይነት ያላቸው ኩኪዎች። የክፍለ-ጊዜ ኩኪዎች ድርጣቢያውን ለቀው እስኪወጡ ፣ በድር ጣቢያው ተጠቃሚ እስኪወጡ ወይም ሶፍትዌሩን (የድር አሳሹን እስኪያጠፉ) ድረስ የክፍለ-ጊዜ ኩኪዎች በመጨረሻው መሣሪያ ላይ የተቀመጡ ፋይሎች ናቸው ፡፡ ዘላቂ ኩኪዎች በኩኪ ልኬቶች ውስጥ ለተጠቀሰው ጊዜ ወይም በድር ጣቢያ ተጠቃሚ እስከሚሰረዙ ድረስ በድር ጣቢያ ተጠቃሚው የመጨረሻ መሣሪያ ላይ ይቀመጣሉ።
በአብዛኛዎቹ አጋጣሚዎች ድር ጣቢያዎችን ለማሰስ ያገለገለው ሶፍትዌር ኩኪዎችን በነባሪው ድር ጣቢያ ተጠቃሚው መሳሪያ ላይ እንዲከማቹ ያስችላቸዋል ፡፡ የድር ጣቢያ ተጠቃሚዎች በማንኛውም ጊዜ የመረጡት የኩኪ ቅንጅቶችን የመቀየር አማራጭ አላቸው። እነዚህ ቅንጅቶች በድር አሳሹ (ሶፍትዌሮች) አማራጮች ውስጥ ሊቀየሩ ይችላሉ ፣ ከእነዚህም መካከል ከሌሎች መካከል የራስ-ሰር ኩኪዎችን አያያዝ በሚከለክልበት ወይም ኩኪዎቹ በመሣሪያው ላይ በሚቀመጡበት ጊዜ ሁሉ የድር ጣቢያው ተጠቃሚ እንዲያውቅ የሚያደርግበት ነው። ኩኪዎችን ስለያዙበት መንገድ እና መንገዶች ዝርዝር መረጃ በድር አሳሽ ቅንብሮች ውስጥ ይገኛል ፡፡
የድር ቅጹ ተጠቃሚው በድር ጣቢያው ላይ በተለጠፉት ቅጾች ላይ ከተስማማ ፣ ቅ formsች ጋር የተዛመዱ እርምጃዎችን ለመውሰድ (ከ GDPR አንቀጽ 6 (1) (ሀ)) ወይም
ድር ጣቢያው በአስተዳዳሪው እና በድር ጣቢያው ተጠቃሚ መካከል የውል መደምደሚያ የሚያነቃ ከሆነ ድር ጣቢያ ተጠቃሚው ለድርጅት አፈፃፀም አስፈላጊ በሚሆንበት ጊዜ ድር ጣቢያው (ፓርቲ 6/XNUMX) (ለ) ፡፡