Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
“በ 23/10/12 ዓ.ም. ከጠዋት 1 ሰዓት ጀምሮ በአካባቢያችን ችግር ነበር፡፡ የኔም ቤት ከነንብረቱ ከነሱቁ ጨምሮ፡ በአካባቢያችን 8 ቤቶች 6 ባጃጆች እና 2 መኪናዎች ተቃጥለዋል፡፡ ዕድሜ ልክ ለፍተን ያፈራነው ንብረት በደቂቃዎች ውስጥ ሲጋይ ከባድ የአእምሮ ህመም ነው ያለው፡፡ ድርጊቱን ሲፈጽሙ የነበረውም ነፍጠኛ የምኒሊክ አሽከር እያሉ ነበር፡፡ ነፍሳችን የተረፈውም በአካባቢው ተወላጆች ነው፡፡ አሁን ተጠልለን ያለነው በቤተክርስትያን ውስጥ ነው” ብለውናል፡፡ ”
“ በአባወራ ደረጃ 44 ሲሆኑ አጠቃላይ 185 ግለሰቦች ሕፃናትን ጨምሮ ይገኛሉ፡፡ ቤት ንብረታቸው በሙሉ በእሳት ቃጠሎ የወደመ፡ በርና መስኮታቸው የተሰባበረ እና የተወሰኑም በስጋትና በዛቻ ወደ ግቢው ሸሽተው የመጡም አሉ ” ብሎናል፡፡
“ ሻሸመኔ ተወልጄ፣ ወልጄ፣የልጅ ልጅ ያየሁባት ናት፡፡እናት አባቶቻችንን እዚሁ ነው የቀበርነው፡፡ የት እንሄዳለን ቤቱን ከሰራሁት አራት አመቴ ነው፡፡ በዝርፍያም በቃጠሎም ንብረታችን ወደመ እኛ ያለነው ገበሬ ማህበር ነው፡፡ እንዳለ ሆ ብለው መጥተው ሲወሩን በካነቴራ ነው ሸሽተን ያመለጥነው መስኪድ ቅርባችን ነበር ጎረቤት ቀበሌ ነው ቀበሌያችን፤ ራቁታችንን ስለነበርን የመስኪዱ አስተዳዳሪ ሸህ ጀማል አልባሳትን ረዱን ከኛ አካባቢ 10 እንሆናለን ስልጤዎች ከአንዷ በስተቀር፡ ተባረን የመጣነው ቤታችን የተቃጠለው ማለት ነው፡፡ ለ18 ቀናት ያህል እዛው መስኪድ ነው የቆየነው፡፡ አስተዳደሮች የሀገር ሽማግሌዎች ይዘው መጥተው ለበሽታውም እዚህ ከምትሆኑ ብለው ዋናው ቤት ሙሉ በሙሉ ቢነድም ሰርቪስ ተሰባብሮ ተገነጣጥሎ ተዘርፎ የተረፈ አንድ ክፍል ጠጋግነው አሁን እዛ ገብቻለው፡፡ ከኛ ትንሽ ራቅ ብሎም የተቃጠሉትን ጨምሬ 15 የስልጤ ቤቶች ተቃጥለዋል፡፡ አራት የሚሆኑ ባጃጆች ፡ 5 Lሚኒ ባስ ታክሲን ጨምሮ በአጠቃላይ አምስት ተሽከርካሪ ተቃጥሎብናል፡፡መስኪዱ ነው እኛን ጠብቆ ለዚህ ያደረሰን፡፡ ካገሩ ወጥተን እንዳንጠፋ ለ18 ቀን አቅፈው ይዘውን ከጎረቤታቸውም፡ ከየትም እያሉ ምግብም እያቀረበልን ነበር፡፡ ወረዳው፡ በቆሎ ከዛም ፓስታ አምጥተው ሰተውናል፡፡ በአጠቃላይ ሙስሊሞች ብቻ መስኪድ የተጠለልነው 53 እንሆናለን፡፡ከክርስትያኖቹ ጋር ከዚያ በላይ ነን፡፡ እኔ ብቻ 8 ቤተሰብ አለኝ፡፡ ይህን ሁሉ ሰው የረዱት ሼህ ጀማል የኑር መስኪድ አስተዳዳሪ ናቸው፡፡”
“ እኛ ምን እናውቃለን ምንአልባት በብሄር ከሆነ እንጂ በሐይማኖት ቢሆንማ እኛስ ሙስሊም አይደለን፤ ሙስሊም አይነኩም ከተባለ እኛን ለምን ነኩን” ሲል ይጠይቃል፡፡
የአርባ አመቱ ፋሪስ ተወልዶ ያደገው ሻሸመኔ እንደሆነና የስድስት ልጆች አባት እንደሆነ፣ ወደ ስልጤ ልሂድ ብል እንኳ የሚያውቀኝ የለም፡፡ አባቶቻችን እንኳ ሞተው ሞተው እዚሁ ነው የተቀበሩት ሲል ይናገራል፡፡
“ በ23/10/12 ዓ.ም. የደረሰብን ግን እኛ ከዚህ እንድንወጣ ያለመ ይመስላል፡፡ ሌላ የምናውቀው ሀገር የለንም፡፡ ስድስት ልጆች ወልጃለሁ ስራም ዕድርም ሁሉም ነገሬ እዚሁ ነው፡፡ የመንግስት የመኪና ሚዛን ዘመናዊ ድርጅት ካቃጠሉ በኋላ ወደ እኛ ቤት መጡ ለሚዛኑ ይቀርባል ቤታችን በነፍስ አምልጠን መስኪድ ተጠለልን፡፡መልካም ሰዎች ናቸው ህይወታችንን ያተረፏት፡፡
“ መኖርያ ቤቴ ሙሉ በሙሉ፤ ሰርቪስ ቤት የነበረኝ ሙሉ እቃ ባዶ ሆኖ በርና መስኮት ሳይቀር ነው የጠፋው፡፡እኔ የኦርቶዶክስ እምነት ተከታይ ነኝ ነገር ግን በቅርቤ የነበረው ለመኖርያ ቤቴ የሚቀርበውም መስኪድ ነውና እዛ ነው የተጠለልኩት የነበረው፡፡ ከቤቴ ፊት ለፊት የእስልምና እምነት ተከታዮች የስልጤ ብሔረሰብ ተወላጆች ነበሩ፡፡ የነሱም ንብረታቸው ከነቤታቸው መኪኖችና ባጃጆች ወድሞባቸዋል፡፡መስኪድ አብረን ነበር ተጠልለን የነበርነው፡፡ እኔ ከ14 ዓመት ልጄ እና ከማሳድገው የ4ዓመት የወንድሜ ልጅ ልጅ ጋር ወደ 15 ቀን በመስኪድ ተቀምጫለሁ፡፡ ሼክ ጀማል ነው የሰበሰበን፡፡ ከነቤተሰቡ ሰብስቦናል ልጆቹም ጭምር አይዞዋችሁ እያሉ እየመጡም ያዩናል፤ በረታችሁ ይሉናል፡፡ ት/ቤት አለ መስኪድ ውስጥ እዛ ነበርን፡፡ “
የ ሀምሳ አንድ አመቱ አቶ መኮንን ተወልደው ባደጉበት ከተማ ሻሸመኔ ከባለቤታቸው እና አራት ልጆቻቸው ጋር የኖሩ እንደሆነ ነግረውናል፡፡ ወላጅ አባቴ እንኳን በ1928ዓ.ም. ነበር የመጣው፡፡ ቀደም ብሎ በሞት የተለየን ሰባ ዓመት የሚሆነው ወንድሜ እንኳን የተወለደው እዚህ ነው ብለውናል፡፡
“ እኔ የደረሰብኝ ጉዳት ብዙም አይደለም አጥር ለማፍረስ እንደሞከሩ ሕዝቡ ተባብሮ አትርፎታል ሁሉን ንብረቴን ሳይቀር ከብቶች ሳይቀር ወደ መስኪድ አስገብተው ነው ያተረፉልኝ የመስኪዱ አስተዳዳሪም የአካባቢው ነዋሪም በትብብር ው ያተረፉልኝ እንጁ አጥሩን መቅደድ ጀምረው ነበር፡፡ እንዳይነካ የኛ ነው በማለት ሳይገቡ ተቆጣጠሯቸው፡፡ እነሱን አባረው ትንሽ በረድ ካለ በኋላ ዕቃዬን አውጥተው በየቤቱ አደረጉልኝ፡፡
ለእኔና ቤተሰቦቼ አንድ ክፍል ለአንድአንድ ዕቃዎች ሌላ ክፍል ፡ ከብቶቹንም ለብቻ አድርገውልኝ ወደ 14 ቀን የሚጠጋ መስኪድ ውስጥ ያለ ት/ቤት ውስጥ ተቀምጠናል፡፡ ለኔም ብዙ ነገር የተባበሩኝ ሼህ ጀማል ናቸው” ብለውናል፡፡
“ በ23/10/12 በከተማችን ሻሸመኔ ችግር ነበር፡፡ ጠዋት፡ ሰራተኛ ወደ ስራ ሊገባ ሲል ነው፡፡ ብዙ ሆነው ወጣቶች ለጥፋት ሲመጡ የአካባቢያችን ነዋሪዎችና ሸህ ጀማል ሌሎችም ኢማሞች ወጥተው ብዙ ታግለው ነው ያተረፉን፡፡ የኔን ብቻ ሳይሆን እዛ አካባቢ ያለውን በሙሉ ያተረፉት እነርሱ ናቸው፡፡ለምሳሌ አርሲ ነገሌ ያለው አንድ ዓይነት ድርጅቴ ተቃጥሎብኛል፡፡ ማን እንዳቃጠለው አላውቅም፡፡ሙሉ በሙሉ ነው የወደመው፡፡ ሻሸመኔም ቢሆን ማን ይሁኑ ማን አናውቃቸውም ከመቶ በላይ ሰዎች ናቸው፡፡ እናቃጥላለን አታቃጥሉም በሚል የተቀጠቀጡም ነዋሪዎች አሉ፡፡ ሀጂ ጀማል ራሳቸውን አታልፉም ብለው ሲከለክሏቸው፡ ገፍተረው ጥለዋቸው እጃቸውም ላይ ጉዳት አድርሰውባቸውም ነበር፡፡የሰፈራችን ሙስሊም ወጣቶች ላይ ራሱ በያዙት ስለት ማስፈራራት ነበር፡፡ ሰይጣን ነው ምን አይነት ሠይጣን እንደሆነ ነው የማናውቀው፡፡ ድርጅቴ ከቀን ሰራተኞች ጋር በትንሹ ከመቶ ሰው በላይ ይተዳደርበታል፡፡ ” ብለውናል፡፡
የመልካ ኦዳ፡ ኑር መስኪድ አስተዳዳሪ ናቸው፡፡በአካባቢያቸው የነበሩትን ትልልቅ ተቋማትና ቤቶች እንዳተረፉ ገልጸውልናል፡፡ለምሳሌ ተወልደ ጋራዥን፣ ሰለሞን የግንድና ጣውላ መሰንጠቅያ፡ ትልቅ ድርጅት ነው፡፡
በቦታው በመገኘት የታዘብን ሲሆን የተንቀሳቃሽ ምስል፣ የምስል እና የድምጽ ማስረጃዎችን ለማስቀረት ተችሏል፡፡በተጨማሪም የነበሩንን መረጃዎች ለማጥራትና ለማመሳከር ለተከታታይ አራት ቀናት በስልክ ቃለ መጠይቅ የማረጋገጥ ስራ ተሰርቷል፡፡
* ይህ ሪፖርት በሁለቱ ቀናት ከጎበኘናቸው ቦታዎችና አግኝተን ካነጋገርናቸው ተጎጅዎች መካከል የተወሰኑትን የያዘ እንጂ በአጠቃላይ በከተማዎቹ የደረሰውን ከፍተኛ ጉዳት የሚያሳይ አይደለም፡፡
ይህንን ወንጀል ፈፃሚዎችም ሆኑ አስፈፃሚዎች ቀድሞ የታቀደ እና ዝግጅት የተደረገበት እንደነበር በሚያሳይ መልኩ በተወሰኑ ስፍራዎች ላይ፡ የስም ዝርዝር በመያዝ ጭምር ቤታቸውና የስራ ቦታቸው በመሄድ በሕይወት እና ንብረታቸው ላይ ጉዳት እንዳደረሱ ተረድቷል፡፡
ዜጎች ሰው በመሆናቸው ብቻ በሕይወት የመኖር፣ በየትኛውም የኢትዮጵያ ክልሎች መኖር፣ተንቀሳቅሰው የመስራትና ንብረት የማፍራት መብት አላቸው፡፡ በማንኛውም የማንነት መገለጫቸው፤ በመረጡትም ቢሆን ባልመረጡት፤ በየትኛውም አካል ፡ በምንም አይነት መልኩ፤ እንኳን ጥቃት፡ አድልዎ ሳይደረግባቸው፡ በነፃነት፡ የመኖር መብታቸው ሊጠበቅ ይገባል፡፡ ከዚህ የሚቀድም ምንም አጀንዳ ሊኖር አይገባም፡፡ ሌላው ችግር እና ፈተና ሁሉ ዜጎች በሰላም ሲኖሩ እና በህብረት ሲቆሙ፡ በአንድነት፡ ፊት ቀላል ነው፡፡
በዓለም ላይ ማንነትን በዘርም ይሁን በሐይማኖት መሰረት አድርገው የሚፈፀሙ ጥቃቶች ድንገት የሚከሰቱ አይደሉም፡፡ የሩዋንዳው ፍጅት የረጅም ጊዜ የጥላቻ ንግግር፣ የሚድያ ቅስቀሳ፣ ማንቋሸሽ እና ዝግጅት የተደረገበት በኃላ ለተፈጠረው ዕልቂትም የተለያዩ ምልክቶች እየሰጠ ቆይቶ የተፈፀመ ነው፡፡
በሀገራችንም ከፍተኛ የጥላቻ ንግግሮች፡ የሚድያ ቅስቀሳዎች፡ የተዛቡ የታሪክ ትርክቶች፡ ያላግባብ የተለጠጡ እና ጥላቻን መሰረት ያደረጉ የማንነት ግንዛቤዎች፡ፍረጃዎች፡ ከዘመኑ ጋር ያልዘመነ በሃሳብ ላይ ያልተመሰረተ የፖለቲካ አካሔድ የፈጠረው ውጥረትና ትኩሳት፡ ተደጋጋሚ ግጭቶችን እየፈጠረ፡ የንፁሃንን ደም በተደጋጋሚ እያፈሰሰ፡ ንብረታቸውን እያወደመ፣ እያፈናቀለ፣ የቆየ አብሮ የመኖር እሴታቸውን እና ማሕበራዊ መሰረታቸውን ቀስ በቀስ በመሸርሸር መቃቃርን እያመጣ ነውና፡ ለአንዴና ለመጨረሻ ጊዜ የሕግ የበላይነትን በማረጋገጥ ወደ ለየለት፡ በዓለም፡ የዘርና የሐይማኖት ጭፍጨፋ፡ ጥቁር መዝገብ ላይ የሀገራችን እና የሕዝቦቿን ስም እንዲሰፍር ሊያደርግ የሚችልን አደገኛ ልምምድ መንግስትና መላው የኢትዮጵያ ሕዝብ በመተባበር ማስቆም ይገባናል፡፡ አንዳችን ሰላም ካልሆንን ሁላችንም ሰላም አይደለንም፡፡
በመሆኑም የጥቃቱን አይነትና ስያሜ ላይ ጊዜ ማጥፋቱን ትተን የአንድም ሰው እንኳን ሕይወት ቢሆን ክቡር እና ታላቅ ነው፤ በየትኛውም ምክንያት ሊያልፍ አይገባም! በማለት ጠንካራ አቋም በመያዝ መንግስት
አንድ አንድ የፀጥታ እና የአስተዳደር ተቋማት በማህበረሰቡ እምነት እየታጣባቸው ያለበት ሁኔታ ስር ሳይሰድና ወደ ለየለት ስርዓት አልበኝነት ሳይመራን መንግስት ከላይ እስከታች የጀመረውን መዋቅሩን የመፈተሸ ስራ በማጠናከር ዜጎች፡ ተቋማትን ”የኔ” የሚሉበትን ስርዓት እንዲፈጠር አበክሮ እንዲሰራ
የፌደራል መንግስት፣ የክልል መንግስታት፣ እንዲሁም ፖለቲከኞችና የሚመለከታችሁ በሙሉ፡ አሁንም በተከበረው ማህበረሰብ ውስጥ ያለውን፡ ማህበራዊ ሰላም እና የማይበጠሱ ተፈጥሯዊ፣ ሐይማኖታዊ፣ ስነልቦናዊ እና የደም ትስስሮችን መሰረት ያደረገ፣ መሬት ላይ በዜጎች መካከል ያለውን ውህደት፣ የማይክድ፣ ሰው መሆናችን አንድ ያደረገን ታላቅ ማንነት መሆኑን፡ በማጉላት ሰው በሰውነቱ ብቻ የሚከበርበት፤ በሌሎች ማንነቶቹ ደግሞ በብዝኃነት በሕብረት የሚደምቅበት፡ የመንግስት የአስተዳደር ስርዓት በመዘርጋት ለዘላቂ ሰላም እና ዕድገት በቅንነት እና በዕውነት በመቆም ታሪክ ሰርተን እንድናልፍ ጥሪያችንን እናቀርባለን፡፡
ሓያሎ ኤርትራውያን’ውን ካብቲ ዝድብደብ ዘሎ ከባቢታት ክሃድሙ ብዕጡቓት ተታሒዞም ውግኣት ኣብ ምልዓልን ቦምባታት ኣብ ምጽዓንን ተገዲዶም ይሰርሑ ምህላዎም ጉድኣት ዝበጽሖም ከምዘለዉን’ውን ጠቒሶም።
እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፣ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ኣብ ወርሒ ጥቕምቲ ኣብ ላምፔዱሳ ናይ ዝሞቱ ኤርትራውያን ስድራቤታቶም ሬሳታት መቕርቦም ንምልላይ ዘኽእል ሓድሽ መምርሒ ብሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢጣልያ ወጺኡ ስለዘሎ፣ ሬሳ መቕርቦም ከለልዩ ንዝደልዩ
የአውሮፓ ህብረት ኮሚሽን ምክትል ፕሬዝዳንት ጆሴፕ ቦሬል በግል የትዊተር ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት መልዕክት “በኢትዮጵያ ዲሞክራሲን እና መረጋጋትን ለማጠናከር መጪው ምርጫ ሁነኛ መፈተሻ ነው” ብለዋል። በዚሁ መልዕክታቸውም የህብረቱ ታዛቢ ቡድን በመጪው ነሐሴ የሚካሄደውን ምርጫ እንደሚታዘብ ይፋ አድርገዋል።
መቀናጀታቸውን ለምርጫ ቦርድ ካሳወቁት ውስጥ በቤኒሻንጉል ጉሙዝ እና አፋር ክልል ውስጥ የሚንቀሳቀሱ ፓርቲዎች ይገኙበታል። ”አብሮነት ለኢትዮጵያ ፌደራላዊ አንድነት" የተሰኘው የሶስት ሀገር አቀፍ ፓርቲዎች ስብስብም ለቦርዱ የቅንጅት ጥያቄ ካቀረቡት መካከል መሆኑን ቦርዱ አረጋግጧል።
ጉዳያችን ሚድያ፣ኮሚንኬሽን እና ምክር አገልግሎት Gudayachn Multimedia, Communication and Consultant Organization: ሰበር ዜና ከዋሽንግተን ወደ አዲስ አበባ በረራ የጀመረ የኢትዮጵያ አየር መንገድ የመንገደኞች አይሮፕላን ካናዳ እንዲያርፍ ተገደደ
አዲስ አበባ ጠቅላይ ቤተ ክህነት እንድንሰብክ ፈቃድ ሰጥቶናል የሚል የፎርጅድ ደብዳቤ ለተሐድሶ አራማጆች አካል ፋክስ በማድረግ አቶ መናፍቁ በጋሻው እና አሰግድ ሳህሉ ጎንደርን በወንጌል እንጎበኛታለን በሚል ድብቅ ሴራ ሲደክሙ ሰንብተው በአቡን ቤት ቅዱስ ገብር ኤል ቤተክርስቲያን፤ በግምጃ ቤት ማርያም ጉባኤ ቤቱን በገንዘብ እንረዳለን በሚል ሰበብ እና በዓሉን አስመልክቶ በአጣጣሚ ቅዱስ ሚካኤል ቤተክርስቲያን መረባቸውን ዘርግተው ተንቀሳቅሰዋል፤ በዚህን ጊዜ የጎንደር ወጣት፤ ሰንበት ትምህርት ቤት አባላት፤ ማህበረ ቅዱሳን እና ጎንደር በሚገኙ የተለያዩ የማህበራት አባላት አንድ በመሆን የእነዚህን መናፍቃንን ሴራ አክሽፈውባቸዋል።
የመጀመሪያው እቅድ የተሐድሶ እንቅስቃሴው ከበፊቱ ይልቅ አሁን ጠንከር ብሎ በመዘጋጀት እስከ ቤተ ክህነት ድረስ በፎርጅድ የፈቃድ ደብዳቤ በመያዝ እና ከአባቶች ላይ በመጮህ አቶ በጋሻው፤ አቶ በሪሁን እና ምርትነሽ በአርማጭሆ ለሚገኘው የክርስቶስ ሰምራ የ እናቶች ገዳም የገንዘብ ማሰባሰቢያ መርሐ ግብር በማለት ጉባኤያቸውን በአቡን ቤት ቅዱስ ገብር ኤል ቤተክርስቲያን ለማድረግ ፈቃድ ያገኙ ሲሆን ለአጥቢያ ሰበካ ጉባኤው የመራው ሲሆን ይህንን ጉዳይ የሰሙ አካላት ለ እያንዳንዱ የሰንበት ትምህርት ቤት አባላት፤ ለማህበረ ቅዱሳን አባላት እና ጎንደር ላይ ለሚገኙ ማህበራት አባላት በመደዋወል ወጣቱን ይዘን ብጹዕ አባታችን አቡነ ኤልሳን ጉዳዩን በማስረዳት የተፈቀደውን ጉባኤ እንዲታገድ አድርገናል። ለዚህም እግዚአብሔር ይመስገን።
የመጀመሪያው እቅድ እንደከሸፈ በሁለተኛው ቀን የሁለተኛ ዕቅድ የተሐድሶ እንቅስቃሴ ግምጃ ቤት ማርያም ቤተክርስቲያን ላለችው ጉባኤ ቤት የገንዘብ እርዳታ እንሰጣለን በማለት ለጉባኤ ተማሪዎች በመንገር እና ጉባኤ አዘጋጅተው ገንዘብ ሰብስበው ለመስጠት የተዘጋጁበት ሁኔታ ነበር። ይህ ጉዳይ በድብቅ የተደረገ ሲሆን፤ በወቅቱ አጠቃላይ የሰንበት ትምህርት ቤት የአንድነት ጉባኤ ግምጃ ቤት ነበር። ስለ ጸረ ተሐድሶ እንቅስቃሴ ለሰንበት ትምህርት ቤቶች አባላት ግንዛቤ እንዲሰጥ እና በ የአጥቢያቸው ጉዳዩን እንዲያስገነዝቡ እና ቤተክርስቲያናቸውን በትጋት እንዲጠብቁ በምስልም በድምጽም በጽሑፍም የቀረበ ዝግጅት ነበር። ሆኖም አንድ ክስተት ተፈጠረ። የአሰግድ ሳህሉ አጫፋሪዎች ዛሬ አውደ ምህረት ስለሚሰብክ እንዲፈቀድለት የሚል ጥያቄ፡ ይዘው አይናቸውን አፍጠው፡ መጡ። እኛም ጉባኤአችንን አቋርጠን ከነዚህ መናፍቃን ጋር ንትርክ ገጠምን። ደስ የሚለው ነገር ግን ሰበካ ጉባኤው እኛ የማናውቀው ጉባኤ ስለሆነ ይህ ሰው በፍጹም አይሰብክም አሉ በዚህ ደስ ብሎን ሳል በጉባኤ ተማሪዎች አነጋገር እጅግ አዝነን ነበር። ምክንያቱም እነሱ የተገነዘቡት እኛ በገንዘብ እንዳይረዱ በምቀኝነት ተነሳስተን መስሎአቸው ነበር። ነገር ግን እድሜ እና ጤና ይስጠው እና ዲያቆን ዳን ኤል ክብረት ስድሳ ሺህ ብር በመስጠጥ ለጉባኤ ቤቱ የአመት ቀለብ ሰጥቶ ነበር። ነገር ግን እኛን የሚረዳን የለም ብሎ ሌላ ነገር መናገራቸው ቢያሳዝነንም ነገሩን ግን ቀስ ብለው በስብሰባ ከተነገራቸው እና ከተረዱት በኋላ ብንራብ ይሻላል እንጂ ይህን መናፍቅ አንፈልግም ብለው በአንድ ድምጽ ወደ መጣበት እንዲመለስ አድርገዋል። የጉባኤ ቤት ተማሪዎችም እኛ፡እንዲረዳን የምንፈልግ ከሃይማኖት ሕጸጽ የጸዳ መሆን አለበት እንጂ ማንንም መናፍቅ በሆድ ሊገዛን አይችልም በማለት አሰግድን አሳፍረው ሰደውታል። ለዚህም እግዚአብሔር ይመስገን።
የሁለተኛው እቅድ አልሳካ ሲል ወደ ሦስተኛ እቅዳቸውን ለማሳካት ሲፍጨረጨሩ ቆይተዋል። ይኸውም የቤተክርስቲያኑ ሕንጻ ኮሚቴ እና ሰንበት ትምህርት ቤቱ ያቀደውን የስብከተ ወንጌል መርሐ ግብር የቅዱስ ሚካኤልን በዓል አስመልክቶ ከተጋበዙት እውነተኛ መምህራን ጋር አብሮ በመደባለቅ ለማስተማር ሊመጣ ነው የተባለው አካል የስነ ምግባር ችግር አለበት ስለተባለ ሌላ መምህር ይቀየር እና ጉባኤው ይካሔድ የሚል አቋም ይዘን ነበር። እኔም በሕንጻ ኮሚቴ ንዑስ አባል ሆኜ እያገለገልኩ መምህራንን ለማስመጣጥ ፈቃዱን አግኝቼ ስልክ እየተደዋወልኩ ነበር። ከሕንጻ ኮሚቴ አባል ስልክ ተደዉሎልኝ በቃ አትልፋ መምህር ተገኝቷል አሉኝ እኔም እነማን ናቸው ብየ ጠየኩ። የአብነት መምህራን ጉባኤ ቤት ለመርዳት ይመጣሉ እናም እነሱን እናድርጋለን አለኝ እኔም ደስ ብሎኝ እሽ ብየ ነበር። በኋላ ግን የሚመጣው አካል አሰግድ ሳህሉ መሆኑን ስንሰማ አይደለም አውደ ምህረት ወጥቶ ለማስተማር ቀርቶ ቤተክርስቲያኒቱ አጥር፡ግቢ እንዳይመጣ፡የሚል አቋም ይዘን እርሱን አገድን። ይህን መርሐ፡ግብር፡ያስያዘ ማን ነው የሚል ጥያቄ፡አቅርበን ነበር ነገር ግን ባለማወቅ እና መረጃ የሌላቸው በመሆኑ እኛም፡ጉባኤ ሲዘጋጅ የሚመጡትን መምህራን ተወያይተን ለወደፊቱ እንደምናዘጋጅ ተነጋግረን በሰላም ጨርሰናል። ለዚህም እግዚአብሔር፡ይመስገን።
እነዚህ የተሐድጾ፡ፕሮቴስታንታዊ መናፍቃን ምዕመናኑን ማህበረ ቅዱሳን ነው ይህን የሚያደርግ እያሉ ያስወራሉ፤ ይፍጨረጨራሉ፤ ይወራጫሉ፤ ጸብ ለመፍጠር፡ይጥራሉ፡ነገር ግን ያላስተዋለው ሰው እነሱን ተከትሎ ባለማወቅ ቤተ ክርስቲያንን ሲያቆስል ይኖራል። ስለዚህ ይህ ጉዳይ የማህበረ ቅዱሳን ብቻ ሳይሆን የኦርቶዶክስ ተዋሕዶ እምነት ተከታይ የሆነ ሁሉ ይምለከተዋል። እንደኔ ማኅበረ ቅዱሳን የተዋሕዶ ልጆች ስለሆኑ የቤተክርስቲያን ጉዳይ ያገባኛል ስለሚሉ መናፍቃን ይጠሏቸዋል። ማህበረ ቅዱሳን አባል ያልሆኑ ነገር ግን ተሐድሶን የሚያሳድድ አካል ሲገኝ፡ደግሞ፡ይሕን ሰው ጽንፈኛ፡ ነው፤ በአገልጋዮች ላይ ስም ማጥፋት ከማህበረ ቅዱሳን ኮርስ ወስዶ ነው በማለት ተሰሚነትን እንዳያገኝ፡ እና እነዚህ መናፍቃን ስራቸውን ለመስራት ይመቻቸው ዘንድ የሚያደርጉት ስልት እንደሆነ ልናውቅ ይገባል።
ደቡብ ሱዳንን አሁን ወዳለችበት ቀውስና መከራ እንድታሽቆለቁል ምክንያት ሆነዋል ያሏቸው ተፋላሚ ኃይሎች መሪዎች የአሁን ምግባራቸውን እንዲለውጡ ለማስገደድ የሚቆነጥጡ የገንዘብና ሌሎችም እርምጃዎች እንዲወሰዱባቸው የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የአጣዳፊ ጊዜ እርዳታ አስተባባሪ ማርክ ላውኮክ ጥሪ አስተላለፉ።
የጋዜጠኝነት ትምህርት በኢትዮጵያ በተደራጀ መልክ እንዲጀመር በማድረግ፤ የመጀመሪያውን የማስሚድያ ማሰልጠኛ ተቋም (Mass Media Training Institute) መስርተው ለዓመታት መርተው እና አስትዳድረው፤ በኋላ ላይ በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ስር እንዲጠቃለል ያደረጉት አቶ ፀሃዬ ደባልቀው፤ በተወለዱ በ69 ዓመት ዕድሜያቸው አርብ የካቲት 26 ከዚህ ዓለም በሞት ተለይተዋል።
በስራ ዘመናቸው በባልደረቦቻቸው የሚወደድ ባህሪ የነበራቸው አቶ ፀሃዬ ደባልቀው፤ በተለይም በማስሚዲያ ማሰልጠኛ ተቋም ውስጥ እያሉ፤ ተቋሙ አዳዲስ ጀማሪ ወጣቶችን ተቀብሎ እንዲያስተምር የወቅቱን ባለስልጣናት ተከራክረው በማሳመን፤ 15 ልጆችና በስራ ላይ የነበሩ ሌሎች ተማሪ ጋዜጠኞችን ተቀላቅለው እንዲማሩ እድል ከፍተዋል።
ከዚህም በተጨማሪ ተቋሙ አስመርቆ ያወጣቸውን ጀማሪ ወጣቶች የመቅጠር አቅም ያላቸው ድርጅቶች ያኔ በቁጥር ውስን ስለነበሩና ድርጅቶቹ የራሳቸውን ሰልጣኝ ስራተኞች ብቻ መልሰው ስለሚቀጥሩ፣ በአዲስ ክፍት የስራ ቦታዎች ለመቀጠር ደግሞ የቅጥር ማስታወቂያዎች ሲወጡ በሁሉም የትምህርት ዘርፍ ለተማሩ በመሆኑ፤ ለጀማሪ አንጋፋው ጋዜጠኛ ተሸኙ የማሰልጠኛው ተማሪዎች ስራ ማግኘት ፈተና ነበር። እናም አቶ ፀሐዬ የተቋሙ ተማሪዎች ተወዳዳሪነታቸው እንዲጨምር ሌሎችን ባልደረባዎቻቸውን ሳይቀር እርዳታ እየጠየቁ የስራ ቅጥር ቃለምልልስ ያሰለጥኑ ነበር።
ከሌሎች ከተሞች መጥተው የተማሩ ልጆች ስራ በማጣት ተስፋ በቆረጡ ጊዜና ወደመጡበት በተመለሱ ጊዜ እንኳን ደውለው በመጥራት በኢንስቲትዩቱ ውስጥ በተለያዩ ስራዎች ተቀጥረው የኪስ ገንዘብ እያገኙ ስራ እንዲያፈላልጉ አድርገዋል፣ አብዛኞቹ ተማሪዎቻቸው ዛሬ በጋዜጠኝነትና ኮሙኒኬሽን ዘርፍ አንቱ የተባሉ ሆነዋል።
ከጋዜጠኝነት ሞያ ጋር በተያያዘ የተለያዩ ተቋማትን ያስተዳደሩት አቶ ፀሃዬ ደባልቀው፤ ለሃገራቸው ቁጥራቸው ብዙ የሆኑ የሁለት ትውልድ ጋዜጠኞችን በሙያ ከመውለዳቸውም በላይ፤ ለተከበረው የጋዜጠኝነት ሙያም በግለሰብ ደረጃ መስዋዕትነት ከፍለዋል። በሙያቸው ሳቢያም በደርግ ዘመን ለሰባት ዓመታት በወህኒ ቤት ታስረው አሳልፈዋል። ለጋዜጠኝነት ሙያ በከፈሉት ተኪ-የለሽ ሚና፤ በወዳጆቻቸው ብቻ ሳይሆን በተቺዎቻቸውም ጭምር ከፍተኛ አድናቆት እና ክብር የተሰጣቸው ሰው ነበሩ።
በ1942 ዓ.ም. ከአባታቸው ከአቶ ደባልቀው ተሰማ እና ከእናታቸው ከወ/ሮ ብርነሽ ተክሉ በአክሱም የተወለዱት አቶ ፀሃዬ ደባልቀው ባለትዳር እና የአንድ ወንድ ልጅ አባት ነበሩ፡፡ የታዛ መጽሔት ዝግጅት ክፍል፤ ለአቶ ፀሃዬ ደባልቀው ቤተሰቦች፣ ወዳጅ ዘመዶች፣ እና አድናቂዎች መጽናናትን ይመኛል።
ጠቅላይ ሚንስትር ዐቢይ አሕመድ በመሩትና ከፍተኛ የመንግስት የስራ ኃላፊዎች በተሳተፉበት የህዳሴ ግድብ የቴክኒክ ኮሚቴ በውሃ መስኖ ኢነርጂ ሚኒስትሩ ዶ/ር ኢንጂነር ስለሺ በቀለ አማካኝነት የግድቡን ዝርዝር የስራ ሂደት የተመለከተ ሪፖርት አቅርቦ ውይይት እየተከሄደበት ነው።በሪፖርቱ እንደተገለፀው የሲቪል ምህንድስና ስራው 87 በመቶ ጥቅል የግንባታ ሂደቱ ደግሞ 73 በመቶ ደርሷል።በመሆኑም በሐምሌ ወር የመጀመርያውን የውሃ ሙሌት ስራ ለማስጀመር የሚቻልበት የግንባታ ደረጃ ላይ በመደረሱ ይህም ተግባራዊ እንደሚደረግ ዶ/ር አንጂነር ስለሺ ገልፀዋል።
የውሃ ሙሌቱ እንዳይጀመር ግብፅ ለተባበሩት መንግስታት የፀጥታ ምክር ቤት ቅሬታ ማስገባቷን በተመለከተም ኢትዮጵያ ተገቢውን የምላሽ ሰነድ ማዘጋጀቷንም አስታውቀዋል።የታችኛው ተፋሰሰ ሀገራትን ያካተተው የዋሽንግተኑ መድረክ ለውይይት ክፍት ካልሆነ በስተቀር ኢትዮጵያ ወደ መድረኩ እንደማትመለስም ተገልጿል።
የመጀመርያው ሙሌትን ማስጀመርን በተመለከተ ከዚህ ቀደም በግብፅም ሆነ በሱዳን በኩል ስምምነት የነበር ቢሆንም አሁን ግን የሙሌት አተጋባሩን የሚገልፀውን ቴክኒካል ሰነድ እንዲላክላቸውና እንዲመለከቱት ሲጠየቁ በሁለቱም በኩል ፍቃደኝነት አለመኖሩም ተጠቁሟል።
አትዮጵያ አሁንም የሶስትዮሽ ድርድሩ ቀድሞ በተቀመጡ መርሆች ለአፍሪካ ችግር አፍሪካው መፍተሔ ሊሰጥ በሚችል መልኩ እንዲቀጥል ቢደረግ ፍቃዷ መሆኑም ተገልጿል።ቀድሞም የምታራምደውን የጋራ ተጠቃሚነት መርህን እንደምትቀጥልም እንዲሁ።ጠቅላይ ሚንስትር ዐቢይ አሕመድ በመሩት በዚህ ውይይት ምክትል ጠቅላይ ሚንስትር ደመቀ መኮንን የጦር ኃይሎች ጠቅላይ ኤታማዦር ሹም ጀነራል አደም መሀመድ የውጭ ጉዳይ ሚንስትር ገዱ አንዳርጋቸው የቀድሞው ጠቅላይ ሚንስትር ኃይለማርያም ደሳለኝና ሌሎች ከፍተኛ የመንግስት የስራ ኃላፊዎች ተሳትፈዋል።
ጥቃቅን እና የሚያምር ቀለበቶች አድናቂ ከሆኑ ይህ ለእርስዎ ነው። በአንድ ቤተመንግስት ቅንብር ውስጥ የሲትሪን ብቸኛነት ከተለመዱት ዘሮች እና ቱቦዎች ጋር ሲወዳደር ልዩ እይታን ይሰጣል ፡፡ ይህ ቀለበት በክምችት ውስጥ ሊለብስ ወይም በራሱ ሊያንፀባርቅ ይችላል ፡፡ ለእሷ ፍጹም ስጦታ!
የተሳትፎ ቀለበት ዲያሜትሮች ለ 6.5 ካራት የ 1.03 ሚሜ ስፋት CZ ዋና ድንጋይ ያጸዳሉ ፣ ቀለል ያለ ሰማያዊ ድምፀት ባጌት በሁለቱም በኩል ለ 1.02 ካራት ፡፡
"አንዳንድ ጊዜ ሰጭ የነበሩ ሰዎች ተቀባይ፣ የሚያጎርሱ የነበሩ እራሳቸው ጎራሽ ሆነው ታገኛቸዋለህ"ሲል የኮቪድ 19 ወረርሽኝን መቀስቀስ ተከትሎ ድጋፍ የሚያስፈልጋቸው ሰዎች ቁጥር መጨመሩን የሚናገረው ዘካሪያስ ፣ድጋፍ የሚያስፈልጋቸውን ሰዎች ከማህበራዊ መገናኛ ተከታዮቹ ጋር በመሆን ለማገዝ ጥረቱን መቀጠሉን ይናገራል።
NoFraud የሽሚት አልባሳት አብሮ የሰራው የማጭበርበር መከላከያ መፍትሄ ነው ፡፡ የንግድ ሥራዎችን ወክለው ግብይቶችን በማጣራት ግብይት ለማጭበርበር ከፍተኛ አደጋ ካጋጠማቸው ያስጠነቅቃሉ ፡፡ ይህ ሸማቾችን ያልተፈቀደ የብድር ካርድ አጠቃቀምን የሚከላከል ከመሆኑም በላይ የንግድ ሥራዎችን ከማጭበርበር ክፍያ እንዳይጠበቁ ያደርጋቸዋል ፡፡
ግብይትዎ መደበኛ ያልሆነ የግብይት ባህሪዎች እና / ወይም ከፍ ያለ አደጋ ስለነበረው የማስጠንቀቂያ ኢሜል / ጥሪ / የጽሑፍ መልእክት ደርሶዎታል ፡፡ የሽሚት አልባሳት ግብይቱን በተፈቀደለት የካርድ ባለቤት መደረጉን ማረጋገጥ ይፈልጋል ፡፡
ግብይቱ በእውነቱ ያልተፈቀደ መሆኑን ካረጋገጥን በኋላ የዱቤ ካርድ ኩባንያዎን እንዲያነጋግሩ እና ካርድዎ እንደተበላሸ እንዲያሳውቁ እንመክራለን። ሪፖርት ለማድረግ ሌላ ማጭበርበር እንቅስቃሴ እንደሌለ ለማረጋገጥ በመለያዎ ላይ ያሉትን የቅርብ ጊዜ ግብይቶች ይከልሱ። የፋይናንስ ተቋምዎ ከተጠቂው ሂሳብ የወደፊቱን ሁሉንም ግዢዎች በመያዝ ለወደፊቱ ጥቅም ላይ የሚውል አዲስ ያወጣል ፡፡
ወንበር አልባው ወንበር፤ የምግብ ሽዛም? ምግባችሁን አይቶ ምግብ ከምን ከምን እንደተሰራ የሚነግራችሁ አፕ፤ ከኒው ዮርክ ወደ ለንደን በ11 ደቂቃ? የአለማችን የመጀመሪያው ባለ LED ስክሪን ሲኒማ ቤት፤ ባትሪ አልባው የስልክ ፈጠራ፤ ፍሬን አልባው መኪና፤ ሮቦቲክ የጥበቃ መኪኖች በዱባይ፤ የአሊባባው መስራች ጃክ ማ የመጀመሪያ የአፍሪካ ጉብኝት!
ካብ ሚንስትሪ ወጻኢ ኤርትራ ዝሓለፈ ዓርቢ ዝወጸ መግለጺ፡ ኢትዮጵያ ነቲ መጥቃዕቲ ንኽትከፍትን፡ ኣብ ከባቢ ዶብ ኣጽዋራት ክትተክልን ኣመሪካ ደፋፊኣታ`ያ ይብል።
ኣብ ሕቡራት ሃገራት ኣምባሳደር ኤርትራ ግርማ ኣስመሮም ንቪኦኤ ኣብ ዝሃቦ ቃለ-መጠይቕ ድማ፡ኣመሪካ መሻርኽተይ ንእትብላ ኢትዮጵያ ወተሃደራውን ቁጠባውን ሓገዛት ትገብረላ`ያ-ኢትዮጵያ ብግዲኣ ንኣመሪካ ኣብ ምግልጋል`ያ ዘላ ኢሉ።
ወሃቢ ቃል ሚንስትሪ ወጻኢ ኣመሪካ ጆን ከርቢ ብወገኑ ፡ እቲ ክሲ ሓቅነት የብሉን ብምባል፡ ኣመሪካ ኣብ ኣስመራን ኣዲስ ኣበባን ብዝርከብ ኢምባሲታታን ካልእን ጌራ ርክብ ጌራ ከምዘላን፡ እተን ሃገራት ትዕግስቲ ክገብራን፡ ግጭት ከወግዳን ተተሓሳስበን ኣላ ኢሉ።
“ኤርትራን ኢትዮጵያን ነቲ ብኮሚሽን ዶብ ኣብ 2002 ዝተዋህበ ውሳነ ክትግብራን፡ ኣባል ሃገራት ሕቡራት ሃገራት`ውን ድፍኢት ክገብራለንን፡ ዝሓለፈ ሰሙን ዝወጸ ሪፖርት መርማሪ ኮሚሽን ሕቡራት ሃገራት ኣተሓሳሲቡ`ዩ” ኢሉ ጆን ከርቢ።
እና የኳራንቲኑን ተጠቃሚ በመሆን ይህንን ብሎግ ትንሽ እናሻሽለው ፡፡ አንድ ትልቅ ሀሳብ ያንን የፎቶ አልበም መከለስ ነው ፡፡ እናም ገምግሙት ፣ ምናልባትም “ለወደፊቱ ጉዞ” እና ወደ ባህላዊ አጽናፈ ሰማይ! አዎ ፣ ዛሬ በሁሉም ርዕሰ ጉዳዮች ውስጥ በጣም ስለምታስተምር ሀገር ስለ ሆላንድ እንነጋገራለን ፡፡ ሆላንድ…
በጣም የገረመኝ ነገር ምንድን ነው? ቤላሩስ የመጣችውን ጓደኛዬን ለመገናኘት ፣ እርጉዝ ብትሆንም እንኳ የድሮውን የብራዚል ጓደኛዋን እንደገና ለማየት ድንበሩን አቋርጣ ይህ ልዩ ተሞክሮ ነበር ፡፡ እና አሁንም ብዙ ስጦታዎችን አመጣች! ፒን እና ፖስትካርድ ከሚኒስክ እና አንዳንድ ቤላሩስ ለእድል የሚሆኑ አሻንጉሊቶች ፡፡ (ኦህ እና እንዲሁም ኩኪዎች…
ኦክቶበር 31 እንደ ሃሎዊን ፣ ወይም ሃሎዊን እንደ ገና የብራዚል የቀን መቁጠሪያ አካል ያልሆነ ፣ ግን በተለያዩ የአለም ክፍሎች የሚከበር በዓል እንደሆነ እናውቃለን ፡፡ እዚህ በብራዚል ውስጥ የኖቬምበር 02 ቀን ፣ የበዓል ቀን እና የሙታን ቀን አለን ፡፡ ግን ቼክ ሪፐብሊክ ለምን…
ማያዎች እና አዝቴኮች ፣ ከዘመናት በኋላም ቢሆን አሁንም ቢሆን ብዙ ያስተምሩን ነበር! ትንሽ ተጨማሪ ታሪክ ከተመለከትን መማር እና አንዳንድ ስህተቶችን ላለመድገም እንችል ነበር ፡፡ አውሮፓውያኑ ለምን አሜሪካን ተቆጣጥረው እንጂ በሌላ መንገድ ለምን አልነበሩም ብለው አስበው ያውቃሉ? ደህና ፣ ለዚህ ​​ጥያቄ መልስ ከሰጠህ ምክንያቱም…
ከገና በፊት ገና ትንሽ እንዳለ አውቃለሁ ፣ ግን ስለ ሳንታ ክላውስ መሬት እንደ መጻፌ ተሰማኝ እናም ስለ መጀመሪያ ጉዞዬ ለምን አላወራም? ስለዚህ ስለ ፊንላንዳውያን ፣ ስለዚህ ቀልጣፋና ደጋፊ ህዝብ ጥቂት እንነጋገር ፡፡ ወደ ፊንላንድ እንዴት ገባሁ? የእኔ የመጀመሪያ…
ከኳታር አየር መንገድ ጋር ለመብረር እንዴት ነው? በሕይወትዎ ውስጥ የሚታየውን እና ሊደገም በጭራሽ ያንን ዕድል ያውቃሉ? ትክክል ነው ፣ ከኳታር አየር መንገድ ጋር ይህ የመጀመሪያዬ ጉዞ ነበር ፡፡ ስክሪፕቱ ቀድሞውኑ ለእስያ ዝግጁ ነበር ፣ ነገር ግን በከባድ ጫና ምክንያት የአየር ሁኔታን ማጠናቀቅ አልተቻለም ፣ which
በዚህ የኳራንቲን ክፍል ውስጥ ነፃ ጊዜን በመጠቀም ከድሮ ጉዞዎች ፎቶዎችን ለማየት ወሰንኩ እና… ብሎግ ካሰብኩት በላይ ብሎጉን የማዘመን ተጨማሪ ቁሳቁስ እንዳለኝ አስተዋልኩ ፡፡ ስለዚህ ዛሬ ስለ ኡራጓይ ትንሽ እናገራለሁ ፡፡ ከደቡብ አሜሪካ በጣም የተለየች ሀገር ፣ እና ለምን? በአደባባይ ፖሊሲዎቻቸው ምክንያት ፡፡ በ…
የልውውጥ ተሞክሮ እንዴት ነው? በውጭ አገር የማጥናት ተሞክሮ ምን እንደሚመስል ዛሬ በጥቂቱ እናመጣዎታለን ፡፡ ይህንን ለማድረግ በእዚያ እርዳታ እተማመናለሁ ፡፡ ደህና ፣ የእህቷን የልደት ቀን ለማክበር ወደ ብራዚሊያ ስትመጣ ተገናኘን ፡፡ እሷ “ሳይንስ ያለ ድንበር” ፕሮግራም ላይ የተሳተፈች ሲሆን ታላቅ had
በቅርቡ በብራዚል “ይበልጥ ግራ” ብለው በሚያስቡ ሰዎች ላይ “ይበልጥ በቀኝ” በሆነ መንገድ በሚያስቡ ሰዎች መካከል ስለሚታሰብ ርዕዮተ-ዓለም ጦርነት ብዙ ወሬዎች አሉ ፡፡ ግን እነዚህ ውሎች ምን ማለት እንደሆኑ ያውቃሉ? ከመጀመራችን በፊት እነዚህ ውሎች ከየት እንደመጡ እንመልከት ፡፡ የግራ እና የቀኝ አመጣጥ…
ደህና ሰዎች ፣ እኛ በኳራንቲን ውስጥ ስለሆንን የተወሰኑ የድሮ ፎቶዎችን ለመገምገም ወሰንኩ እና በመካከላቸው ወደ ፓራጓይ የመጀመሪያ ጉዞዬን አገኘሁ ፡፡ እናም እኔ አሰብኩ: - ዋው ስለ ፓራጓይ በጣም ትንሽ ይናገራሉ ፣ ለምን ስለዚህ ጉዳይ ትንሽ አልናገርም? ውጤቱም ይኸው ነው ፡፡ የት ነው? ፓራጓይ በደቡብ አሜሪካ ውስጥ ነው ...
በ 10.114/09/05 (እና በመነሳት) 2020 የሞቱ ናቸው ፣ እነዚህ በ COVID-19 ምክንያት ብቻ። የተጎጂው ኩርባ የጉዞውን ጫፍ ማየት ለሚፈልጉት ያህል ወጣ ማለት ነው? በሞቱ ሰራተኞች ኢኮኖሚውን እንዴት ያድኑታል? የእነሱን ምስል ከሞት ጋር ለማያያዝ ከፈለጉ የውጭ ባለሀብቶችን እንዴት ይሳባሉ? እነሱ…
ለባሪሎቼ የ 3 ቀን የጉዞ መርሃግብር - አርጀንቲና እናም በዚህ የኳራንቲን ጊዜ አንድ አሮጌ አልበም ከመውሰድ እና ፎቶዎችን ከማየት የተሻለ ምንም ነገር የለም ፡፡ ወደ አርጀንቲና ወደ ሚገኘው ወደ ባሪሎቼ የመጀመሪያ ጉዞዬ የወሰደኝ ፡፡ በከተማ ውስጥ ለ 3 ቀናት ብቻ ቆየሁ እና ሁለት ጣቢያዎችን ለመያዝ ችያለሁ ፡፡ ፀሐይ እና በረዶ. እና…
ማያኖች ስለ ዓለም መጨረሻ ምን ሊያስተምሩን ይችላሉ? ከተወሰነ ጊዜ በፊት እ.ኤ.አ. በ 2012 ብዙ ሰዎች ስለ ዓለም ፍፃሜ የሰሙ ፡፡ እና ብዙ ሚስጥራዊነት በማያ ስልጣኔ ዙሪያ ተነስቷል ፡፡ ለነገሩ ወሬዎች እንደ ማያን የቀን መቁጠሪያ መሠረት ዓለም በ would ያበቃል ብለው ነበር
ጤና ይስጥልኝ ሰዎች ፣ ይህ ልጥፍ በመጀመሪያ ወደ ደቡብ አፍሪካ በተጓዝኩበት ወቅት የተማርኩትን ጠቃሚ ምክሮች እና የእንስሳት ባህሪ ድብልቅ ይሆናል ፡፡ ክሩገር ፓርክ ላይ ምክሮች ብዙ ሰዎች ወደ ደቡብ አፍሪካ ለመሄድ የሚያስቡ ወይም እዚያ የነበሩ ሰዎች ያስባሉ ፡፡ የፎቶግራፍ ጨዋታ ድራይቭ ሳፋሪ ለማድረግ። ዘ…
ከአንድ የሜክሲኮ ሴት ጋር ቃለ መጠይቅ አድርገን ስለ ኮሮና ቫይረስ ምክሮች እና ስለ ሜክሲኮ ጠቃሚ ምክሮችን አመጣን! ሪዮ ዲ ጄኔይሮ ውስጥ በራት ግብዣ ወቅት ኤሪካን አገኘኋት ፡፡ እናም የእኛን የጉብኝት ቡድን ተቀላቀለች እናም አንድ አይነት ጠረጴዛ ተጋርተናል ፡፡ ኤሪካ ጠረጴዛችን ምን ያህል ዓለም አቀፍ እንደነበረ ትንሽ ለማወቅ ጓጉታ ነበር ፡፡ ሰዎች ነበሩን ...
ወደ ኢስቶኒያ ዋና ከተማ ታሊን የመጀመሪያ ጉዞአችን ወደ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ ስንደርስ አንድ ያልተለመደ አውሮፕላን ማረፊያ አስገረመን ፡፡ በእውነቱ ምን ይመስል ነበር ከሚገኙት እጅግ በጣም አሪፍ እና ደስ ከሚሉ አየር ማረፊያዎች አንዱ እንዲሆን ተደርጎ የተሠራ ነበር ፡፡ በጉዞዎቼ ጥቂት አየር ማረፊያዎች ይመስላሉ ብዬ እመሰክራለሁ…
በጋቦሮኔ ውስጥ ምን መደረግ አለበት - ቦትስዋና በመጀመሪያ ወደ አፍሪካ ጉዞዬ በደቡብ አፍሪካ እና በቦትስዋና መካከል ድንበር ለማቋረጥ ወሰንኩ ፡፡ ለመሆኑ ብራዚል ከአፍሪካ አህጉር ትንሽ ራቅ ብላ ትገኛለች ፡፡ ስለዚህ ድንበሩን ማቋረጥ እና ቦትስዋና ይመስል እንደሆነ ማየት ጥሩ ሀሳብ ነበር…
ከመጀመሬ በፊት ይህ ቃለ-ምልልስ ሙሉ በሙሉ በእጅ የተከናወነ ነው ማለት ያስፈልገኛል ፡፡ ስለ እስክሪፕት ለማሰብ ጊዜ አልነበረንም እናም የተደረገው በፈቃደኝነት ብቻ ነበር ፡፡ በለክሲግ በራሱ አስተያየት ፡፡ እውነተኛ የሆነ ነገር ፈለገች! ይህንን ለማሳካት ከሁሉ የተሻለው መንገድ በሞባይል በመጠቀም ለመቅዳት እና like
ደህና ፣ ስለ ሪጋ ራሱ ከመናገሬ በፊት ለምን ወደዚያ መጣሁ? ሁሉንም የዓለም ሀገሮች ወይም ቢያንስ አብዛኛዎቹ ለመጎብኘት ባለው ፍላጎት ውስጥ ላትቪያ በመንገዱ መሃል ላይ ሲሆን በመንገዱ መሃል ደግሞ ላትቪያ ነበረች ፡፡ በኢስቶኒያ እና በሊትዌኒያ መካከል ፡፡ 😎 የገረመኝ የ passage ምንባብ
1- ባንኮ ኢንተርን ለምን እመክራለሁ? የብራዚል የፍተሻ ሂሳብ ከፈለጉ በማንኛውም ምክንያት እዚህ በብራዚል ውስጥ ስለኖሩ ወይም በሥራ ምክንያት ወይም ወደ ትምህርት ለመምጣት በቱሪዝም ምክንያት ወይም ከውጭ ለመላክ ወይም ለመቀበል ከውጭ አስተያየት ነው…
ሉክሰምበርግ በአውሮፓ ፣ ጎረቤት ፈረንሳይ ፣ ቤልጂየም እና ጀርመን ውስጥ ትንሽ አገር ናት ፡፡ እና ለምን መጎብኘት ጠቃሚ ነው? ምክንያቱም እሱ በዓለም ላይ የመጨረሻው ግራንድ ዱሺ ነው። እናም እራስዎን ሊጠይቁ ይችላሉ-ግራንድ ዱሺ ምንድነው? ቀላል መልስ-በተመረጠ ፕሬዝዳንት ምትክ ታላቅ መስፍን የምትይዝ ሀገር ነች…
ባለፈው ጽሑፍ ላይ ቃል እንደገባኝ ስለ ስምንተኛው አህጉር እናገራለሁ ፡፡ እና ስምንተኛው አህጉር የት አለ? ጭንቅላታችን ላይ ይቀራል ፡፡ በጠፈር ውስጥ ፣ በምድር ምህዋር ውስጥ! በአጠቃላይ በብራዚል ውስጥ የእሳት ቃጠሎዎችን መጠን ለማወቅ የሳተላይት ምስሎችን ለመፈለግ ፡፡ ማለትም 6 ቱ ዋና ዋና የብራዚል ባዮሜሶችን ጨምሮ ...
በራሳችን (በሰው ልጆች) ምድር ሰባተኛ አህጉር እንዳገኘች ብነግርዎትስ? አዎ ፣ ዜናው ጥሩ ይመስላል ፣ ግን እንደ መጥፎ አጋጣሚ ሆኖ አይደለም ፡፡ በባህር ሞገድ በሚሸከሙት ውቅያኖሶች ውስጥ በተከማቸው ቆሻሻ ምክንያት በካሊፎርኒያ እና በሃዋይ መካከል በፓስፊክ ውቅያኖስ ውስጥ በአንድ ቦታ ተከማችተው ...
ያልተለመደ ሥነ ሕንፃ ለሚወዱ ሰዎች ባርሴሎና ጥሩ ነው ፡፡ ከዚህ በታች የተዘረዘሩት የቱሪስት ቦታዎች ፊትለፊት እና ውስጣዊ ሁኔታ ለየት ያለ እና ከካሬው ተሞክሮ ለየትኛውም ጎብ bring ያመጣል ፡፡ ወደ ባርሴሎና የመጀመሪያ ጉዞዎ ይህ ከሆነ የሚከተሉትን ምክሮች ይከተሉ - 1- ቋንቋ-እርስዎ የሚያዩት የመጀመሪያ ነገር ...
ይህንን ጽሑፍ እንዴት እንደምጀምር አላውቅም ስለዚህ የእሱ ሀሳብ ምን እንደሆነ እነግርዎታለሁ ፡፡ ኤፕሪል 15 ፣ 04 በእሳት ለተቃጠለው ለኖትር ዳሜ ካቴድራል ክብር እየሰጠ ነው ፡፡ እውነታው ከሚያመጣው ብጥብጥ እና ሀዘን በተጨማሪ ብዙ ሰዎችን ያስነካ ነገር ነው ፡፡ ለእኔ ከጓደኞቼ ጋር ወደ ፈረንሳይ ይጓዝ የነበረው እና…
ባለፈው ልጥፍ ላይ ቃል እንደገባኝ በሚቀጥለው ጊዜ ስለ ፓሪስ ለመናገር በሄድኩበት ጊዜ እዚህ አንዳንድ ምክሮችን ለእርስዎ አመጣለሁ ፡፡ (ይህንን ቃል የገባሁበት ልጥፍ ይህ ነው) ደህና እንግዲያውስ ቃሉን ለመጠበቅ ጊዜው አሁን ነው ፡፡ መጀመሪያ ማድረግ ያለብዎት የመነሻ ቦታዎን መወሰን ነው ...
ባለፈው ልኡክ ጽሁፍ ከፔሩ ሴት እና ከብራዚል ቱሪስት ጋር ስለ ፔሩ ቃለ መጠይቅ አድርገናል ፡፡ (ይህንን ታላቅ ቃለመጠይቅ እዚህ ጠቅ በማድረግ ማግኘት ይችላሉ) ፡፡ በእሱ ምክንያት ስለ ፔሩ ኮካ ሻይ የማወቅ ጉጉት ለማምጣት ወሰንኩ ፡፡ የኮካ ሻይ የመጀመሪያው ጉጉት የኮካ ሻይ ወደዚያ መወሰዱ ነው ...
ዛሬ እንግሊዝኛን ከእነሱ ጋር ስናወራ ስለ ፈረንጆች አፍንጫቸውን ለምን እንደሚያሽመደምዱ እንነጋገራለን ፡፡ ደህና ፣ ስለ ፈረንሳይ ያነጋገርኳቸው እና እዚያ የገቡት ሰዎች በሙሉ ሁል ጊዜ ሁለት ነገሮችን ይናገሩ ነበር-የሚያምር እና የሚያምር ቦታ አለ ፡፡ እና እርስዎ ፈረንሳዮች አፍንጫቸውን እንደሚያንሸራትቱ ...
ጤና ይስጥልኝ እና ዛሬ ስለ fallfallቴ እንነጋገራለን! እና ሁለቱ ከትልቁ ፡፡ የቱ የተሻለ ነው ናያጋራ allsallsቴ ወይስ ፎዝ ዶ ኢጓዋ? እና ከእነሱ መካከል ትልቁ የትኛው ነው? ከመጀመራችን በፊት ይህ ካገኘሁት ኦፊሴላዊ መረጃ ጋር የተደረገው ንፅፅር መሆኑን ለማሳወቅ እፈልጋለሁ ፡፡ ሁለተኛው ጥያቄ ደግሞ…
በእነዚህ ቀናት በትንሽ ክስተቶች ስሜታዊ ነኝ ፣ በአዳዲሶቹ ክስተቶች ምክንያት ፣ በግላዊም ሆነ ከቤተሰቤ ሰዎች ጋር ፡፡ እነዚህ ብዙ እምነታችንን በሚጠይቁ ምርመራዎች እና በሽታዎች መካከል ያሉ ጉዳዮች ናቸው ፡፡ እና ያ ከእግዚአብሄር መውሰድን ይጠይቃል ፡፡ ስለዚህ በጉዞ ላይ ስለ ተዓምር ለመጻፍ ወሰንኩ ፡፡ የሆነ ጊዜ የሆነ ነገር…
ጤና ይስጥልኝ ሰዎች ዛሬ እያንዳንዱ የመጀመሪያ ሻንጣ ሊያውቀው የሚገባ ፈጣን ምክር ነው ፡፡ ሁሉንም ልብሶችዎን በከረጢት ፣ በሻንጣ ወይም በሻንጣ ውስጥ ሲያስገቡ ብዙውን ጊዜ ይደመሰሳል ፡፡ እና በእጅ ሻንጣዎች ብቻ ወይም በተቻለ መጠን ቀላል በሆነ መንገድ ከተጓዙ ምናልባት ብረት ላይኖርዎት ይችላል ...
ዛሬ ስለዚች ሀገር ትንሽ የበለጠ እናውቃለን - ፊሊፒንስ ተብሎ የሚጠራ ደሴት ውብ የእስያ ደሴቶች ስለመሆኗ ስለዚህች ሀገር ጥቂት የበለጠ ለመማር ወደዚህ ቃለ ምልልስ ጀመርን ፡፡ እናም ከፊሊፒንስኛ ይልቅ ስለ እሱ ትንሽ ቢነግረን የተሻለ የለም። ለዚያም ነው ዛሬ ከፊሊፒንስ ወዳጄ - ጄፍ ጋር የምነጋገረው ፡፡ ተገናኘሁ ...
ዜናው የቅርብ ጊዜ (29/01/2019) ANVISA ዓለም አቀፍ የክትባት የምስክር ወረቀት ተግባራዊ አድርጓል ፡፡ እና ለእርስዎ ተጓዥ ይህ አስደሳች ዜና ለምን ይሆን? ምክንያቱም አሁን ዓለም አቀፍ የክትባት እና ፕሮፊሊሲስ - ሲቪአይፒ - በቤትዎ መስጠት ይችላሉ! (ወይ በሥራ ላይ ፣ ወይም በጉዞ ላይም ቢሆን እርስዎ ይወስናሉ ፡፡)
እና ስለ #blog ስለ አዲሱ # ልጥፍ 1aviagem. com # ከሆላንድኛ ለመማር የበለጠ # የተዋሃደች ሀገር # ተደራሽ መሆን እና # በ # ጉልበት # መሻሻል? # ብስክሌቶችን # አምስተርዳም # ፕራይሚራቪያም መርሳት አንችልም
አቶ በቀለ ገርባ የ እስር ጊዜያቸውን ጨርሰው መፈታታቸው ተሰማ:: አቶ በቀለ ዛሬ ተፈተው እቤታቸው ከገቡ በኋላም እንደገና ደህንነቶች “ያልተጣራ ነገር” አለ ብለው እንደገና ወስደው ለሰዓታት ካሰሯቸው በኋላ መልሰው ሞጆ ላይ ለቀዋቸዋል::
*በድንገት የህወሓት ፖሊሶች ወደ አቶ በቀለ መጡና “መጣራት ያለበት ጉዳይ ስላለ ወደ ቃሊቲ እስር ቤት ይወሰዳሉ” አሉ:: ቤተሰብም አቶ በቀለም ቀልባቸው ተገፈፈ:: ደስታቸው ብን ብሎ ጠፋ!
ውዥንብሩ ለምን እንደተፈጠረ ባይታወቅም ዋናው ደስታው ነውናን ቤተሰባቸው አቶ በቀለ ገርባን ይዞ ወደ አዳማ ናዝሬት ይዞ ሄደ። አቶ በቀለና ሴት ልጃቸው ቦንቱን ኢሳት በስልክ አግኝቶ አነጋግሯቸዋል::
በካንጋሮው የሕወሓት ፍርድ ቤት “በሽብርተኝነት” ክስ ጥፋተኛ ተብለው 3 ዓመት ከ7 ወር የተፈረደባቸው አቶ በቀለ በመጀመሪያ ስምንት ዓመት ቢፈረድባቸውም ተከራክረው ወደ 5 ዓመት ማስደረጋቸው ይታወቃል:: በየኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስ ም/ሊቀመንበር አቶ በቀለ ገርባ የ3 ዓመት ከ7 ወር የእስር ጊዜያቸውን እንደጨረሱ በኣመክሮ መለቀቅ የነበረባቸው ቢሆንም መከልከላቸው ይታወሳል:: እስር ቤትም ህክምናም ሳያገኙ ብዙ ተሰቃይተዋል:: አቶ በቀለ ገርባ የ 3 ዓመት ከ 7 ወር የእስር ጊዜያቸውን ኣጠናቀው መለቀቅ የነበረባቸው ባለፈው ጥር 11 ቀን ነበር::
የእግዚአብሔር ቃል ኪዳን ሃገር ኢትዮጵያ በቀደሙት ዘመናት ክፉ ነገሮችን የምትከላከል፣ የደጋጎችና የቅን ሰዎች መኖርያ እንደነበረች ታሪክ ያስረዳናል። የኢትዮጵያ ሕዝብ “ሃገሬን አትንኩ” ይል እንደሆን እንጂ ከማንም ጋር በልቶ፣ ጠጥቶ ከመሸበት የሚያድር የዋህ ፈሪሃ አምላክን የተላበሰ ሕዝብ ነው። ኢትዮጵያ ሕዝቡን በፍትህና በጥበብ የሚያስተዳድር ጀግና መሪንም የምታገኘው ከእግዚአብሄር ነበር። ኢትዮጵያ ሃገሯና ሊወር የመጣን ጠላት ድባቅ የምትመታው እግዚአብሄር ከፊት ቀድሞ ስለሚዋጋላት እንጂ ከሌሎች የበለጠ የፈረጠመ ጡንቻ ኖሯትም አልነበረም። ይህ ሁሉ ታሪክ ምስቅልቅሉ የወጣው ኢጣልያ ዳግም ኢትዮጵያን ከወረረች በኋላ ነው። ራሷ ኢጣልያ በኤርትራ የቆየችበት ዓመታትም ዋናውን የአንድነቱን ማብከኝያ መርዝ በቅርብ ሆና ለመቀመም የቻለችበት ኢትዮጵያን የጎዳ ዘመን ነበር። የኤርትራ ጉዳይ እንደመዥገር ሆኖ ከኢትዮጵያ ገላ ላይ አልላቀቅ ያለውም ከዚያን ጊዜ ጀምሮ ነው። የኤርትራ ከእናት ሀገሯ ጋር የተደበላቀችበት ጥበባዊ ሥራ በምእራብያውያኖች፣ በመካከለኝው ምሥራቅ ፖለቲካ መዘዝ፣ በግራ ክንፉ የሥልጣን ትንቅንቅ ሳብያና በፖለቲካ መሪዎቹ አናሳ ብስለት ምክንያት ተጨናገፈ። የግራው ክንፍ ፖለቲካም ከኢጣልያ መሠሪ አሰራር ልምዱን ባገኙ ኤርትራዉያን ፖለቲከኞች ሲመራ ቆይቷል። ሻዕቢያ የፊትና የኋላውን መመርመር ያልቻሉትን ግለሰቦች በመደለል፣ የነቁትን በማግለል፣ ላንዳንዱ ደግሞ ሥልጣን መዳረሻ የሚሏቸውን የሃሰት ሥልቶች አስታቅፈው፣ ሲቻል እያፋጇቸው ሳይቻል እያነታረኳቸው፣ ዓላማቸውን ከንቱ ለሆነውና እርባና ቢሱ የኤርትራ ግንጠላ አዋሉት። ኤርትራም በከንቱ ተገንጥላለመከራናስደት ስትዳረግ ኢትዮጵያና የዋህ ሕዝቧ በቆሸሸው ፖለቲካ ውስጥ ተነከሩ።
የኢትዮጵያ ችግር በአብዛኛው መንፈሳዊ ነው። ፀሎት ሥጋዊ ሆኗል፣ ፖለቲካው አስመሳይ ሆኗል። ድህነቱ አዋራጅ ሆኗል። አብዛኛው ሰው ከደረሰበት ችግር ለመላቀቅ የእግዚአብሄርን መንገድ ትቶ ለምእራቡ ዓለም ሰግዷል። ለንዋይ መምበርከኩ ታቦትና ጽላት እስከመሸጥ ድረስ ደፋር አድርጓል። ስደቱ ማንነቱን ከመለወጡ አንስቶ ወደ ሌላ አሳፋሪ ድርጊት ተሸጋግሯል። አሁን ግን አምላክ በቃ እንዲለን ከዚህ በታች የምዘረዝራቸውን የመፍትሄ ሃሳቦች ሳላንዛዛ ባጭሩ ለማቅረብ እሞክራለሁ። ይህ ከዚህ ቀደም ብዙ ቢባልለትም እኔ ለማስታወስ ያህል እንደገና እንዲህ አድርጌ አቀርበዋለሁና በጥሞና አስተውሉት።
ኢትዮጵያ ከሰባት ሺህ አምስት መቶ ዓመታት በኅልውና የቆየች እግዚአብሄር አላማውን ለመፈጸም ሲል ከሚታይና ከማይታይ መከራ እየከለለ ያቆያት የዋህና ጀግኖች ሕዝቦችን ያቀፈች በአፍሪካ ቀንድ አሕጉር የምትገኝ ሃገር ነች። ኢትዮጵያ የጽላቱና የታቦቱ ምስጢር የተገለጠባት፣ ጥንታዊ የሆነ የራሷ ጽሑፍ ያላት፣ ከእግዚአብሄር ምልክቷ ይሆን ዘንድ ልዩ ባንዲራን የለበሰች በአምላክ ልዩ ጸጋ የምትደዳደር ሃገር ነች። ነብር ዥንጉርጉርነቱን ኢትዮጵያዊ መልኩን መቀየር አይቻለውም። ኢትዮጵያዊ ድህነት፣ ችግርና መከራ ተንበርካኪ የማያደርጉት ጀግና ነው።
ከእግዚአብሄር ልዩ ጸጋን የታደለ ሃገርም ይሁን ግለሰብ አርፎ አይተኛም። ቀናተኛው ዲያቢሎስ ይግደራደራቸዋል። የቃል ኪዳኑ ታቦት ቤት የሆነችው ኢትዮጵያም ከቀናተኞች ዓይነጥላ አትሰወርም። የእግዚአብሄር ቃል ኪዳን መፈጸምያዋ እስራዔልም ብትሆን ችግሮች ተፈራርቀውባታል። ዲያቢሎስ እስራኤልንም ኢትዮጵያንም ፋታ አይሰጣቸውም። “እናንተ እሥራኤሎች ለእኔ እንደ ኢትዮጵያ አይደላችሁም” የሚለው የእግዚአብሄር ቃልም እሥራኤል በኢትዮጵያ ላይ ፊቷን እንድታዞር ያደርጋታል። መንፈሳዊ ቅናት ተፈጥሯዊ ነው፣ መጠኑ የበዛ ሥጋዊ ቅናት ግን የሰይጣን ነው። ያእቆብ በልጆቹ መካከል ያደረገው ልዩነት ነው ቅናትን አሳድጎ ታናሽ ወንድማቸውን ዮሴፍን ወደ ጉድጓድ እንዲወረውሩ የገፋፋቸው። ኢትዮጵያውያኖች ቀድሞ በግዕዝ ቋንቋ ይጠቀሙ ነበር። የኋላ ኋላ እስከዛሬ ድረስ የመንግሥቱ መጠቀምያ የሆነው ቃንቋ አማርኛ ግዕዙን ተካ። በአማርኛ ቋንቋ ላይም ቅናት ተበራከተ። ኢትዮጵያ ሁሉንም ታላላቅ ኃይማኖቶች ማለትም ክርስትናን፣ እስልምናንና የአይሁድ ኃይማኖትን አካታለች። ሶስቱ ኃይማኖቶች በመሃላቸው የቀኖና ልዩነት አላቸው። ልዩነት ውበት መሆኑ ቀርቶ ውዝግብ የሚያደርገው ቅናት ነው። ዮዲት ጉዲት በአይሁድ ኃይማኖት ሥር ለማካተት እልቂትን ስታመጣ ግራኝ መሃመድም ወደ እስልምናው ለመጠቅለል ለአስራ ሰባት ዓመታት በኢትዮጵያ ቤተ ክርስትያን ላይ አውዳሚ ዘመቻ አወጀባት። ቅናት ከብልሹ ስሜት ይመነጫል። አንዳንድ ጊዜ ከፍርሃት አንዳንድ ጊዜ ደግሞ የፍላጎት መጠን መንዛዛት የቅናትን ስሜቶች ያሳድጋሉ። ኢትዮጵያ ዙርያዋን በከበቧት ቅናቶች ሳብያ ዘወትር ትመሰቃቀላለች፣ ትቦረቦራለች፣ ትከሳለች። ከእጇ የጎረሱት፣ ውሃዋን የተጎነጩት እንኳን ተረከዛቸውን ያነሱባታል። በገዳማቱ ባሉ እውነተኞች አባቶችና እናቶች ጸሎት ይኸው በኅልውና አለች።
ከኢጣልያ ዳግም ወረራ በኋላ ኢትዮጵያን የሚያጠፋው መርዘኛው ፖለቲካ በቅኝ ግዛት በተያዘችው በኤርትራ ውስጥ ይቀመም ጀመር። ኢትዮጵያ ብሄረሰቦች የሚጨቆኑባት ሃገር ነች አሉ። አማርኛ ቋንቋን መጨቆና መሣርያ አድርጎ ለማሳየት ከቅኝ ግዛት አስተዳደሩ ውክልናን ያገኙ ሰዎች ከማርክሲዝም ሌኒኒዝም ቀኖና ጋር ለውሰው የቀድሞ ቅናታቸውን አነባብረው “አማራው ሌሎች ብሔረሰቦችን በጭቆና ይገዛል” የሚል አጥፊ ሃሳብ ፈበረኩ። ተከታታይ የነበረውን የኢትዮጵያ መልካም አስተዳደር ላንዴና ለመጨረሻ ለመናድ ከ ሀ እስከ ፐ ያለውን አማርኛ ፊደልንና አማራ ሕዝብን ጨቋን ጭራቅ አድርጎ የመሳሉ ተልዕኮ፣ የኢትዮጵያን ሕዝብ ማህበራዊ አኗኗርንና የዋህነቱን በሚገባ ለሚረዱት ሠርጎ ገብ አጥፊዎች የቤት ሥራ ተደርጎ ተሰጠ። በዚሁ መሠረት የሻዕቢያ ተላላኪዎች በተማሪው እንቅስቃሴ ኋላም በተለያዩ ጊዜዓት በተመሰረቱት የፖለቲካ ፓርቲዎች፣ በደርግም ጭምር፣ ሠርገው በመግባት ሌሎች ኢትዮጵያ በሚጠሉ ሃገሮች እየታገዙ ለኤርትራ ግንጠላና አዋሉት። ስለዚህ ጉዳይ ብዙ ስለተባለ ይህን ብቻ ባጭሩ አስቀምታለሁኝ። ሻዕቢያ በዲያቢሎስ ቅናት ተገፋፍቶ አማራን ጭራቅ አድርጎ ስሎ ሲያበቃ ጥቂት ግለሰቦችን በማሰባሰን ፀረ አማራውን ኦነግን መሠረተ። ይህ ትልቁ መሠርያዊ ተግባር ለጊዜው ተሳክቶለት ራሱ ሻዕቢያ ኤርትራን ሲያስገነጥል፣ ማለሊት ኋላም ሕወሃት ለስልጣን በቅቶ ሻዕቢያ ሠራሹን ኦነግን እንደ ጉም በተነ። እግዚአብሄር ኢትዮጵያን ስለሚጠብቅ ቋንቋቸውን አደበላልቆ በሻዕቢያና ሕወሃት መካከል ያለውን ስምምነት በብረት መጋረጃ ጋረደው። ሆኖም ግን ሕወሃት ከወንድሙ ሻዕቢያ በተማረው መሠረት አማራን ይበልጥ ጭራቅ አድርጎ ስሎ በርካታ ዘርን ማዕከል ያደረጉ ድርጅቶችን ፈጠረ። “አማራ ሊመጣባችሁ ነው ራሳችሁን ጠብቁ” እያለ እያሞኛቸው በስልጣን ወንበሩ ላይ ለረዥም ዓመታት ተቀመጠ።
አንደኛ፣ እኛ ኢትዮጵያውያኖች ዘመናዊው ዘመነ መሳፍንት ውስጥ ሳናውቀው ድንገት ተዘፍቀናል። በመሆኑም በአጼ ቴዎድሮስ፣ አጼ ዮሃንስና አጼ ሚኒልክ ዘመን የነበረውን የቀደመውን ፍቅርና አንድነትና ጀግንነት ዳግም መመለስ ይገባቸዋል። ሶስቱም ነገሥታት አማርኛ ቋንቋን የመንግሥት ቋንቋ አድርገው ይጠቀሙበት ነበር እንጂ አማራን ጨቋኝ አድርገው አልሳሉም። ራዕያቸውም ሆነ የነጋ ጠባ ምኞታቸው ኢትዮጵያን አንድ ማድረግና ከውጭ ጠላቶቿ መጠበቅ ነበር። አጼ ቴዎድሮስ ራዕያቸው አንድነት በመሆኑ ነው ሃሳባቸውን የተቃወሟዋቸውን የራሳቸውን ዘመዶች ሳይቀር ያስወገዱት። አጼ ዮሃንስ አማራን ቢጠሉ ኖሮ አማርኛን አስወግደው በትግሬኛ ቋንቋ ለመተካት ሙከራ ያደርጉ ነበር። አጼ ሚኒልክ በዘር ቢያስቡ ኖሮ ራስ ጎበናን፣ ፊታውራሪ ኃብተጊዮርጊስ ወይም ደጃዝማች ባልቻን ለትልቅ ሥልጣን አያበቋቸውም ነበር። እኛ ኢትዮጵያውያኖች ይህን መልካም መንፈስ ዳግም እንድንላበስ ማስተዋላችንን ዳግም ማደስና “ለመሆኑ ወዴት እየተጓዝን ነው?” ስንል መጠየቅ እንዲሁም መፍትሄ ማፈላለግ ይኖርብናል።
ሁለተኛ፣ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ቤተክርስትያን አባቶች በቤተ ክርስትያኗ መሃከል የተፈጠረውን ክፍፍል ለመቅረፍ መንፈሳዊ መላ ማፈላለግ የሚኖርባቸው ይመስለኛል። የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን ኃያል የነበረውን የቅኝ ግዛት ወረራርን ለመቋቋም ከጀግኖች አባቶቻችን ጋር አብራ መዝመቷን ከታሪክ ተምረናል። በግራኝም ሆነ በኢጣልያ ፋሺስት ወረራ ዘመን የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተክርስትያን በዱር በገደሉ ተሰዳ እየጸለየች እስከዛሬ ገድላቸው ምሳሌና ጥንካሬ የሆነልንን እንደነ አቡነ ተክለሃይማኖትንና አቡነ ጴጥሮስን የመሳሰሉ መስዋዕቶችን አፍርታለች። ዛሬ በስደት የሚኖሩት ወገኖች ለሁለት ተከፈለው ከፖለቲካ ጉዳይ በባሰ ሁኔተ የሚነታረኩትና አንዱ ባንደኛው ላይ እጁን የሚቀስረው በሃገር ቤትና በውጭ ሁለት ሲኖዶሶች በመኖራቸው ሳብያ ነው። ተሳስቼ ከሆነ እርማቱን ለመቀበልና ለመማር ዝግጁ ነኝ። ቤተ ክርስትያኗ ለሁለት መከፈሏ ለጠላት እንዲሁም ኢትዮጵያን ለሚጠሉት ሁሉ አመቺ ሆኗል። እውነትን ደፍሮ የሚናገር ራሱን በንሥሃ አድሶ በቅዱስ ቁርባን አጽድቆ የሚተጋ፣ ለሌሎች ምስክርነቱን በተግባር የሚያሳይ፣ ግዳጁ በሥራ የሚታይ ጠፋ። ስነምግባር ተወላግዶ ግብረገብነት ተሰውሮ፣ ኃይማኖት ተንቃ፣ የሚፈራ የሚከበር ተዉ የሚል ዳኛ ጠፍቶ ሁሉም አንደኛውን ተገን አድርጎ እንዳሻው ይናገራል። ዲያቆኑ ቄስ፣ አስመሳዩ ዳኛ፣ ጉልበተኛው አገልጋይ፣ አዝማሪው ዘማሪ፣ ባለገንዘቡ ፈላጭ ቆራጭ ሆነው እስኪቀርቡ ድረስ ታሪካዊዋ ቤተክርስትያናችን ህልውናዋ ደበዘዘ። ስለዚህ ጉዳይ በጥልቀት ለመናገር በቂ እውቀት የለኝም ነገር ግን የቤተክርስትያኗ ዋናው ሲኖዶስ መንበረ ፓትርያርክ ሃገር ውስጥ እግዚአብሄር እመረጣት ቅድስት ኢትዮጵያ ውስጥ እንዲቆይ በሃገርም በውጭም የሚገኙ መንፈሳዊ አባቶች እርቀ ሠላምን ፈጥረው፣ እግዚአብሄርን በጽኑ ተመርኩዘው በመጾም፣ በመጸለይና በእምነተ ተግባር በመንደርደር መንፈሳዊው ትግሉን በማጎልበት ኅያውን ቅርስ ከትውልድ ወደ ትውልድ እንዲያስተላልፉ ስል ተንበርክኬ ልመናዬን አቀርባለሁ። ማንም ለእግዚአብሄር ሲል ቢሸነፍ በሰማዩ አባታችን እግዚአብሄር ዘንድ ትልቅ ሥፍራን ይጎናጸፋል። የምድር ነገሥታት ወይም ተጻራሪ አቋም ያላቸው ድርጅቶች እንኳን በዲፕልማሲው ስልት እየተግባቡ ጦርነትንና መናቆርን ያስቀራሉ እንኳንስ የእግዚአብሄርን አደራ የተሸከሙ ታላላቆቹ አባቶች ይቅርና። ቤተክርስትያናችን አንድነቷ ሲመለስ የሃገሪቱ መንፈሳው ችግር ይቀረፋል።
ሶስተኛ፣ ቢቻል የተማረው፣ የተመራመረው በውጭ የሚኖረው ኢትዮጵያዊ ወደ ሃገሩ መመለስ ይገባዋል። ለሃገሪቱ ሙያዊ አስተዋጾ ማቅረብ የሚችሉት ሃኪሞች፣ ማምህራን፣ መተርጉማን፣ ደራስያን፣ መሃንዲሶች፣ የተግባረ ዕድ ባለሙያዎችና የማህበራዊ ሣይንስና ወታደራዊ ጠበብት ባጠቃላይም በችግሯ ጊዜ አብረዋት ሆነው አይዞሽ ሊሏት የሚገባቸውና በሰላማዊ ትግሉ የሚሳተፉ ደፋሮች ሁሉ ቢመለሱ ሃገሪቱ አሁን ከተዘፈቀችበት መከራ ትገላገላለች የሚል እምነት አለኝ። የተማረው ሁሉ ከተሰደደ የሥራ ዕድል እንዴት ይፈጠር? ሠብሎችንና ንጥረነገሮች ተቀምመው ለምርት ውጤት እንዴት ይብቁ? ሃገሪቱን ከውጭ ጠላት ማን ይጠብቅ? በአሜሪካና አውሮፓ ላሉት ስደት ትልቅ የገቢ ምንጭ ወይም የድሎት ቤት መሆኑ ቢታወቅም እንኳን በሌላ በኩል ደግሞ ስደት የቅድስቲቱ ኢትዮጵያን ስም ማጉደፉን ልንገነዘብ ይገባናል። ስደት ኢትዮጵያዊና እስራኤላዊ ላይ አያምርም። ዜግነት በመለወጡ ከኢትዮጵያዊነት ቀለም ማምለጥ አይቻልም። ሠበባ ሠበብን ከምረው ራሳቸውን በማታለሉ ስልት የሚኖሩ ሁሉ እርካታ በሌለበት ሕይወት የሰባውን፣ የላመውን፣ የጣመውን እየበሉ መኖር ብቻ ነው ትርፋቸው። ኢትዮጵያዊነትን ለመለወጥ የሚያበቃ ኅሊና የማይታዘበው እውነተኛ ሠበብ ከቶም የለም።
አራተኛ፣ አማራው ጭራቅ አለመሆኑን የሚያሳይ አዲስ በቅን መንፈስ ላይ የተመሠረተ የቃል ኪዳን ማህበር ሊመሰረት ይገባል። የዚህ ማህበር አባል ሊሆኑ የሚገባቸው እውነተኞችና ራሳቸውን ለሃገሪቱ ሲሉ መሰዋዕት ለማድረግ የተዘጋጁ ከበቀልና ጥላቻ የራቁ ማስተዋልን የተላበሱ እንዲሁም ራስን በንሥሃ አንጸው ለኢትዮጵያዊነት የሚበቁ ደጋጎች ሊሆኑ ይገባል። አባላቱ ኢትዮጵያዊ የሆኑ፣ በውጭ ሲኖሩ ዜግነታቸውን ያለወጡ፣ በማንነቱ ቀውስ (identity crisis) ያልተበከሉ ወይም የለወጡትን ኢትዮጵያዊ ዜግነታቸውን ሊያስመልሱ የተዘጋጁ ሊሆኑ ይገባል። አታክልትን ውሃ እንጂ ማር ቢያጠጡት አይበቅልም። ሃቀኛና ለመስዋትነት ያልተዘጋጁ ሰዎችን አባል ማድረግ ድርጅትን በቁጥር ብዛት ማሳደግ እንጂ በዓላማ፣ ተግባርና ጥራት አያጸናም። እውነተኞችና ደፋሮች ጥቂት ሊሆኑ ይችላሉ። ጥቂት እውነተኞች ግን ኃይላቸው ጠንካራ ነው። ቆራጥ ዓላማ የጽናት ድምር እንጂ የሰዎች ብዛት ብቻውን ቁጥር ነው። ዛሬ በተለያዩ ማህበራዊ ችግሮች ምክንያት በዘፈቀድ ወደ ቤተክርስትያን የሚመላለሱትንም ሆነ ለማህበራዊ ጥቅም ሲሉ ልዩ ልዩ ድርጅቶችን የተቀላቀሉትን ወገኖች በማስተማር ወደ ትክክለኛ አስተሳሰብና እውነት እንዲመለሱ ለማድረግ የተማሩት፣ የተመራመሩት ሁሉ የማስተማር ግዴታ ቢኖርባቸውም የኃይማኖት አባቶች ደግሞ ከእግዚአብሄር የተቀበሉት ልዩ አደራ አለባቸው።
አምስተኛ፣ እንደ ግንቦት ሰባት ያሉት የፖለቲካ ድርጅቶች ከሻዕቢያ ጋር ያሰሩትን የቃል ኪዳን ቀለበት እንዲያወልቁ በቅጡ መገሰጽ ያስፈልጋል። ሻዕቢያ እንኳንስ ለኢትዮጵያ ሕዝብ ይቅርና አቅፈው ደግፈው፣ ገንዘብ አዋጥተው ሰልለውና አሰልለው ለስልጣን ላበቁት ወገኖቹም እንኳን በጎ አልሆነም። “ሻዕቢያን መፍትሄ ያመጣልናል” ብለው ያሰቡት ትላልቆቹ ሰዎች ቀድሞ በትምህርት ቤት ሲማሩ “አይጥ ሞቷን ስትሻ ስታበዛ ሩጫ፣ ሄዳ ታሸታለች የድመት አፍንጫ” የተባለውን የታሪክና ምሳሌ መጽሔትን ምሳሌያዊ አነጋገር አላነበቡም አይባልም። ህወሐትን ለመጣል ሻዕቢያን የመጠጋቱ ስልት “እማዬ፣ ድመት የኛን የመሰለ ለስላሳ ቆዳ አለው የቀይ ስጋ ቁንጮ ራሱ ላይ ያለው ዶሮ ነው የሚያስጠላው” በማለት እናቷን ልታደናግር እንደሞከረችው የትንሽቱ አይጥን ተላላ ሃሳብ የመከተል ዓይነት ስልት ነው። ሻዕቢያን የጋረደው ራሱ እግዚአብሄር ነው። ይህ ሊገባን እንዲችል አድርጎ አምላክ ብዙ ቅድመ ሁኔታዎችን ፈጽሟል። መገንጠሉ ባዶ ፖለቲካ ከመሆኑ አንስቶ ኢትዮጵያን መጠበቁ ራሱ ዋነኛ ምልክቶች ናቸው። አቶ ኢሳያስ ይህን እውነት አልተረዱም አይባልም ግን ሕዝቡን ይቅርታ ለመጠየቅ ባህርያቸው ገና አልፈቀደላቸውም። ኢሳት ባቀረበላቸው ቃለ መጠይቅ ላይ በግራው ፖለቲካ ላይ ያካበቱት ችሎታቸውን በእብሪት መልክ እንደገና ሊያስረዱን ሞክረዋል። አቶ ኢሳያስ ብዙ ምልክቶችን አይተዋል፣ ኢትዮጵያ የእግዚአብሄር የቃል ኪዳን ሃገር መሆኗንም ተረድተዋል ነገር ግን የኢትዮጵያን ቅድስትነትና የታሪኳን ገናናነት ገና አልተቀበሉም። ሻዕቢያ ቀድሞውንም ቢሆን እንደነ ፕሮፌሰር ጌታቸው፣ዶክተር ታዬ ወልደሠማያት፣ ዶክተር አሰፋ ነጋሽ የመሳሰሉት ደፋሮቹንና ሃቀኞችን የፖለቲካና ታሪክ አዋቂዎች እንዲገለሉ የሚያስደርገው ኢትዮጵያን የማዳከሙ ዓላማ እንዲመቻችለት ነው። ሻዕቢያ እውነተኛ ኢትዮጵያዉያን ድርጅቶችንና ማህበሮችን እንዳይጠጉ ለማድረግ እንደ ፈረስ በሚጋልብባቸው ተላሎች፣ ወረተኞችና ጥቅመኞች ይታገዛል።
ስድስተኛ፣ ቀድሞ እሽቅድምድሙ የኢትዮጵያ አንድነትን ማጎልበትና ልዕልናዋን ማስጠበቁ ላይ እንጂ ለስልጣን መራወጡ እንዲህ እንዳሁኑ አሳፋሪ አልነበረም። የቀደመውን እንኳን ትተን የቅርቡን አንስተን ብንወያይ በንጉሡም በድርግም ዘመን“ችሎታ” እንጂ “ዘር” ለስልጣን ክህሎቱ የሚያበቃ መስፈርት አልነበረም። ይህ የተበላሸው በግራው ፖለቲካ አስተሳሰብ ከአልቤንያ ኮሙኒስቶች ካባ የለበሰው ህወሐት ስልጣኑን ከያዘበት ጊዜ ጀምሮ ነው። ሥልጣን የአንድነቱ ማስጠበቅያ መሳርያ መሆኑ ቀረ። ህወሐት በአናሳ ብሄረሰቦች ስም ሳይቀር የዘር ድርጅት መስርቶ መሳለቅያ አደረጋቸው። በመሆኑም ይህን የተሳሳተ ምግባር ለመቀየር ሁሉም ዘሩ ኢትዮጵያዊ መሆኑን ማስረዳት ያስፈልጋል። ኢትዮጵያዊነት ኃይማኖት፣ ጀግንነትና አንድነት ነው። ዛሬ አስፈሪ ሆኖ የሚታየውን በሻዕቢያ የሚታገዙትን የአልሻባብንና ኦነግን የሽብር ዛቻ ለመቋቋም ኢትዮጵያዊነትን ይበልጥ ማጎልበት ያስፈልጋል። ኢትዮጵያ የታላላቆቹ ኃይማኖቶች እስልምናና ክርስትና የጋራ መሰባሰብያ ቤት ነች። ይህ ሃገራዊ ጉዳይ ልል እንዲሆን የሚያደናግሩትን እውስጣችን የተሸሸጉትን የሻዕቢያ ጉዳይ ፈጻሚ ተላላኪዎችን ልንነቃባቸው ይገባል። ሌላው ቀርቶ ትግራይዋን ወገኖችን በማስጠላትና በማስገለል ድርጊቶቻቸውና ቅስቀሳቸው ላይም ቢሆን መተባበር የለብንም። ትግራይ የሚኖረው ወገናችንም ቢሆን እንደማንኛውም ኢትዮጵያዊ በደሎች የሚፈራረቁበት ሕዝብ ነው።
ሰባተኛ፣ ባዶ ስሜት ሊወገድ ይገባል። ባዶ ስሜት ሙያን ገደል። ባዶ ስሜት ጋዜጠኛ ሆነ። ባዶ ስሜት ፖለቲከኛ ሆነ። ባዶ ስሜት ጦረኛ ሆነ። ባዶ ስሜት ፓስተር፣ ቄስ ሼህ ሆነ። ከንቱ ስሜት እንደስካር ነው፣ እመስዋትነቱ መንደር ጫፍ ላይ ሳያደርስ ድንገት ይበናል። ልበ ደንዳናነት፤ ለጥቅመ ጥቅሞች ማነፍነፍ ወይም ፍርሃት ባዶ ስሜትን ያመነጫል። ልባቸው ያልተለወጠውን፣ ድፍረት ያለበሱትን፣ ሃቅን ያልተመረኮዙትንና ያልተማሩትን ያልተመራመሩትን ማሰለፉ ሽንፈትን ይጋብዛል። ለጥቅም በተሰለፉ ሰዎች ብዛት ድርጅት ቢፈላ ጠብ የሚላ ነገር የለም። ባዶ ስሜተኞች በዝተው እውነተኞች ካህናት የተናቁባትና ኃይማኖታዊ ምግባርን የማይተገብሩ ሰዎች የበዙባት ቤተክርስትያን መንፈሳዊነቷ ደካማ ነው፣ አታስተምርም፣ በቅዱስ ኪዳኑ ኃይማኖት አታፀናም፣ ፍቅር አታላብስም፣ ይቅር ባይ ልብ አትፈጥርም፣ ፍሪ አታፈራም፣ ቅንነት አታጎለብትም፣ ምዕመናን ያልተንዛዛ የኑሮ ሥርዓት እንዲከተሉ ወይም ሕይወትን በመልካምነት እንዲመሩ አታደርግም። ባዶ ስሜተኞች የበዙባት የፖለቲካ ድርጅትም መካን ነች። ለሥጋዊ ጥቅሙ የሚያደላና ለዕለት ኑሮው የሚጨነቅ ግለሰብ ለኃይማኖቱ፣ ለኢትዮጵያዊነቱም ሆነ ለወገኑ ደንታም የለውም። ደንታ ያለው እንዲመስል በባዶ ስሜት ይወራጫል፣ ያዙኝ ልቀቁኝ ይላል። ሲለቁት ደግሞ ተግባር የለም።
“የትግራይ ተወላጆች ታጥቀናል ሲለኝ – ደነገጥኩ” የሚል አስተያየት የሰጠው ኳስ አፍቃሪ ከጎልጉል የአዲስ አበባ ወኪል ጋር የተገናኘው አዲስ አበባ ስታዲየም ነበር። ጉዳዩ ለሚዲያ ግብዓት እንደሚውል ባይረዳም ገጠመኙን ለመናገር የተገደደው ስለ ምርጫ አንስተው ሲወያዩ ነው። ድንገት ተገናኝተው ቆሎ በመገባበዝ የጀመሩት ጨዋታ ዘጋቢውን ወደ 1997 ምርጫ ትዝታ ወረወረው። ተግባብተው አወጉና ተለያዩ። የትግራይ ተወላጆች ታጥቀናል!! ለምን? መርዝ ዘርቶ በጥይት ለማጨድ?
የስታዲየሙ ሰው የመኪና ማስጌጫ ለመግዛትና ለማስገጠም ሰባራ ባቡር እንደሄደ ይናገራል። እዛም እንደ ደረሰ የሚፈልገውን ገዝቶ እያስገጠመ ሳለ አንድ ጎረምሳ ቢጤ ይጠጋቸውና ወሬ ይጀምራል። ጎረምሳው የትግራይ ተወላጅ ነው። አንዳንድ ማስጌጫዎች የሚፈልግ ከሆነ እሱ ዘንድ በርካሽ እንደሚያገኝ እየነገረው ቃላት መለዋወጥ ጀመሩ። በዛው የተጀመረው ጨዋታ ስር እየሰደደ ሄደና ስለምርጫ ማውጋት ጀመሩ።
“ተቃዋሚዎች የትግራይ ህዝብን የመበቀል አጀንዳ እንጂ ሌላ ምንም ዓላማ የላቸውም። ያስጠሉኛል። ልማት አይወዱም። ከዚህ በላይ ምን እንዲደረግ ይፈልጋሉ? የትግራይ ህዝብ ነጻ አወጣቸው …” ወዘተ እንደ ሰውየው ገለጻ ጎረምሳው ብዙ ተናግሯል። በመሃሉ “አንተ ትፈራለህ እንዴ? እኔ ለምሳሌ ካንተ ጋር በፍቅር እያወራሁ ነው” ሲል ሰውየው በመካከል ጥያቄ አነሳበት። ጎረምሳው እየሳቀ ማብራሪያ ሲሰጥ ድንገት የ1997ቱን ምርጫ አነሳና ቤተሰቦቹና ታላላቅ የአገሩ ተወላጆች የነገሩትን አወሳ።
“ከ1997ቱ ምርጫ በኋላ ያልታጠቅነው ሁሉ ታጥቀናል” አለ። እሱ መሳሪያ እንዳለው ሰውየው ጠየቀው? “አዎ!! ምን ችግር አለው ጠይቀህ መውሰድ ትችላለህ” ሲል እንዴትና ከነማን መሳሪያ እንደሚወስድ ተናገረ። “መሳሪያው ምን ያደርግልሃል? ምን ልታደርግበት” ሰውየው እየሳቀ “አሁን እኔን ትገለኛለህ” ሲል ጠየቀው።
ጎረምሳው ብዙ ብዙ ተናገረ። ከተለያዩ በኋላ ሰውየው ድንጋጤ ውስጥ ስለወደቀ የሰማውን ለማሰላሰል አንድ ጥግ ይዞ ተቀመጠ። “ምን እየሆነ ነው?” ሲል አሰበ። የትግራይ ተወላጆችን ለይቶ ማስታጠቅ፣ ጠላት እንዳላቸው በስውር በማስተማር ማደራጀት፣ ከመደበኛ ስራቸው ውጪም ቢሆን ባልደረቦቻቸውን እንዲሰልሉና ተጠራጣሪ ሆነው እንዲኖሩ ማድረግ፣ በቀልን እያሰቡ ውለው በቀልን እያሰቡ እንዲተኙ ማድረግ፣ ከትልቅ እስከ ትንሽ ያሉት ሁሉ ቂምና በቀል እየጋቱ ሌሎች ህዝቦች ሁሉ የትግራይ ህዝብ ጠላትና ቀን ጠባቂ እንደሆኑ በመሳመን የጥይት ስንቅ ማስያዝ … ለምን? ለምን? እስከመቼ? እንዲህና እንዲያ እያሰበ ተምታቶበት እንደከረመ ለጎልጉል ዘጋቢው አወጋው።
በ1997 ቅድመ ምርጫ የመጨረሻ ሰላማዊ ሰልፍ ወቅት የቅንጅት ሱናሚ አዲስ አበባን የዋጣት ዕለት፣ ሱናሚው አዲስ አበባን አጥለቅልቆ ኢህአዴግን በተለይም ህወሃትን ጣር ውስጥ በከተተበት ወቅት ምንም ነገር ማድረግ ይቻል ነበር። ቤተ መንግስት ገብቶ ሁሉንም የጨዋታ ህጎች መደፍጠጥ ይቻል ነበር። የጎጥም ይሁን የጎሳ ችግር የበቀል አራራ ቢኖር ኖሮ ከዚያን ጊዜ በላይ አመቺ ወቅት አልነበረም። ባድሜ ስትወረር የተመመው የኢትዮጵያ ህዝብ፣ ደጀን የነበረው የኢትዮጵያ ህዝብ ጉዳዩ የትግራይና የተወላጆቿ ነው ብሎ አልተቀመጠም። ፈንጂ ላይ እየሮጠ፣ ፈንጂ ላይ “እናት አገር ወይም ሞት” በማለት እየደነሰ ያለቀው ይህ ትውልድ በእውነት ቂመኛ ነው? የዘጋቢው ጥያቄ ነው!!
በርግጥ የኢትዮጵያ ህዝብ ኢህአዴግ ላይ ቢያቄምስ ይፈረድበታል? ይኮነናል? ሃጢአት ተደርጎ ይወሰድበታል? በሰላም ከሚኖርበት ቀዬ የሚፈናቀል ህዝብ ቢያቄም ኩነኔ ነው? “ከክልላችን ውጣ” ተብሎ ደብዳቤ የተጻፈለት የ1ኛ ክፍል ተማሪ ቂም አርግዞ ቂምን ቢገላገላት ይወቀሳል? በዘሩ ምክንያት በደል የሚፈጸምነት ህዝብ ግፍ በዝቶበት “ቢያስታውከው” በተነፈሱ ቁጥር “አሸባሪ” እየተባሉ እስር ቤት የሚጣሉ ወገኖች በቂም ቢመረቅዙ እንዴት “ተው” ይባላሉ? የአገሪቱን ሃብት ውስን ሰዎችና ድርጅታቸው ሲቀራመቱት በገሃድ እየታየ ሰዎች እልህ ቢጋቡ፣ ጸሎት/ዱዓ ለማድረግና ቤተ እምነትን በነጻነት ማቆም ሲከለከል ዝም ማለት ይቻላል? ጥቂቶች ህንጻ እየገነቡ ሲንፈላሰሱ ቀልባቸው የሚቆጣባቸውን “ልክ አይደላችሁም” ማለት ማን ይቻለዋል? … ዘጋቢውና ሰውየው ካነሷቸው ጥያቄዎች መካከል የሚጠቀሱ ናቸው።
ፕ/ር መስፍን ወልደ-ማርያም “የወያኔ የጥላቻ ፍሬ” በሚል ርዕስ የዛሬ ዓመት አካባቢ ባወጡት ጽሁፍ ላይ እንደጠቆሙት ግፍ ማብቂያ አለው፡- “ወያኔ ከሀያ ዓመታት በላይ አፍንጫ እየያዘ ያስከፈለውን የሚመልስበት ጊዜ እየተቃረበ ነው፤ ጥያቄው ወያኔ እንዲመልስ የሚገደደው እንዴት ነው? የሚል ነው፤ ጥላቻ ወደ ንዴት፣ ንዴት ወደ ቁጣ ተለውጦ ሲገነፍል ምጽዓት ደረሰ ማለት ነው፤ ሁሉም ሰው ራቁቱን ይሆናል፤ አንደአውሬ ከጥፍሩና ከጥርሱ በቀር ሌላ መሣሪያ አይኖረውም፤ ሰው ሁሉ በክፋት ወደ አውሬነት ይለወጣል፤ ጠመንጃና ቦምብ አያገለግሉም፤ ሕንጻው ምሽግ አይሆንም፤ መኪናው፣ ባቡሩ፣ ታንኩ ከቆመበት አይነቃነቅም፤ የትም አያደርስም፤ ጭፍራ ሁሉ በየራሱ ፍዳ ታንቆ እንኳን ለሌላ ሊተርፍ ለራሱም የማይበቃ ይሆናል፤ ለነገሩ ጌታና ሎሌም የለም፤ ሁሉም በአውሬ እኩልነት የተፋጠጠ ነው፤ ርኅራኄ ተሟጦ፣ መግል ያዘለ ልብ ፈርጦ፣ ውይይትና ክርክር አብቅቶ፣ ጥርሱን ያገጠጠና ጥፍሩን የሳለ መንጋ በደም የሚራጭበት ሁኔታ ነው።”
ስለዚህ አካሄድን በማሳመርና ሚዛን የጠበቀ አስተዳደር በማስፈን አገዛዝን ወደ ህዝባዊ መንግሥት በመቀየር ወግ ነው። ተስማምቶ መኖር እየተቻለ ወገን እየለዩ ማስታጠቅና ባምስትና በአስር ሰዎች የተመደበ የቀድሞ መከላከል፣ የቀድሞ ማጥቃት፣ ካልተቻለም የሚቻለውን አድርጎ የሚሆነውን ማየት በሚል እሳቤ መንጎድ የትኛውንም ወገን እንደማይጠቅም መረዳት ግድ ይላል። በተለያዩ ወቅቶች አስተያየት የሰጡ እንደሚሉት ህወሃት እንዲህ ካለው አጉል አካሄድ ራሱን በማረቅ ብቸኛ አማራጭ ወደ ሆነው እርቅ ፊቱን እንዲያዞር የሚመለከታቸው ሁሉ ሊያሳስቡት ይገባል።
ኢህአዴግ ዙሪያ ያሉ ድቃይ ድርጅቶችም በዚህ ጉዳይ ላይ በወጉ ሊመክሩና ከወዲሁ የሚበጀውን መንገድ በመከተል ቂምና ምሱን ለማክሰም መንቀሳቀስ እንደሚገባቸው ብዙዎች ይመክራሉ። ለህሊና ዋጋ በመስጠት የመርዝ እርሻን ማክሰም የጊዜው የከረመ ጥያቄ ነውና ሁሉም ልብ ሊሉት እንደሚገባ በተደጋጋሚ መዘገቡም አይዘነጋም። መርዝ እየዘሩ በጥይት አጭዶ ለመከመር መደራጀት ሌላውን ከሚያስፈራው ይልቅ የበደሉንና የቂሙን ቁስል ይበልጥ የሚያመረቅዝ ይሆናልና ህወሃት ልብ ሊገዛ እንደሚገባ የሚመክሩ ጥቂት አይደሉም። ህወሃት “ንፋስ ዘርቶ አውሎ ነፋስ አላጭድም” ማለት አይችልም – ቀን ጎዶሎ ነውና!!
ለማፍቀር መፈቀር ፣ ሰው ለመርዳት ሰው መሆን ግድ ይላል ! ይህ ተፈጥሯዊ ህግ ሆኖ በሁላችንም ላይ ባይሰረጽም የታደሉት ሲሆኑትና ሲታደርጉት ከማየት አልፎ የድካማቸው ፍሬ አፍርቶ ሲያዩት ምስክር እማኝ መሆን መታደል ነው ። መልካም መስራት ለራስ ነው እንዲሉ ውስጥን ከሚሰጠው እርካታ ባሻገር የታደሉት የዘሩት አሽቶ መልካም ስራቸው በስኬት ጎዳና ሲታይና በውጤት ስኬቱ ሲደምቁ ማየት ከምንም በላይ ያስደስታል ። በአንጻሩ መልካም ሰርተው እጃቸው ” አመድ አፋሽ ” የሆኑንም አለማችን ከማስተናገድ አልቦዘነችም ። የአማድ አፋሽነቱ ህመም ጥልቆ ቢያመም የሰሩት ለውስጥ እርካታ ነውና ሁሉምም የሚያየው አንድ ፈጣሪ ፍርድ ይሰጣልና ህመሙ ህመም አይባልም ። አድርጎ “አመድ አፋሽ ” መሆን ክሽፈት ነው ከተባለ ምድራዊ ጊዜያዊ ክሽፈትነት ፈቀቅ አይልም ፣ የመልካምነት ሰማያዊ ጸጋቸው ሰፊ ነውና እኒህም የታደሉ ናቸው !
የዛሬዋን አጠር ያለች የማለዳ ወጌን እንድሞነጫጭር ምክንያት የሆነኝ ትናንት መጋቢት 20 ቀን 2007 የልጆች ምርጫ Nickelodeon’s 28th Annual Kids’ Choice የተሰኘውን አመታዊ የሽልማት ስነ ስርአት አዋርድ በማሸነፍ ተሸላሚ የሆነችው የኦስካር አሸናፊዋ ድንቅ ተዋናይት አንጀሊና ጆሊ ሽልማት አይደለም። ሰብዕናዋ ፈቅዶ የዘራችው አጎምርቶ ለደስታዋ ድርብ ደስታ መሆኑን በማየቴ እንጅ …ቅዱስ መጽሐፉ ” የዘራቸውን ታጭዳላችሁ! ” እንዳለው ከመከራው ኑሮ አቅፋ ደግፋ ያሳደገቻቸው ልጆቿ በአሳዳጊ እናታቸው አንጀሊና ጆሊ ማሸነፍ እየፈነደቁ ሲያቅፉና ሲስሟት የተሰማኝ የደስታ ስሜት ለመግለጽ ያህል ነበር ብዕሩን መጨበጤ …
የተጨበጨበላት ድንቋ የፊልም ተዋናኝ ፣ ደራሲና በጎ አድራጊዋ አንጀሊና ጆሊ ሽልማቷን ስትቀበል ባሰማችው ንግግር ” ልዩነት መልካም ነገር ነው! ” ነበር ያለችው … አዎ ልዪነተ መልካም ነገር ነው ! አንጀሊና እንዳለችው ልዩነት መልካም ነገር ነው ፣ ልዩነት ጌጥ መሆኑን አምኖ በሚያስማማው ነገር ተስማምቶ መኖር ይቻላል ።
አንጀሊና እንደ ፈረንጆቹ ዘመን አቆጣጠር በ2005 ወደ ኢትዮጵያ መጥታ በጉዲፈቻ ወስዳ ያሳደገቻት ዘሐራ ተለውጣለች ። እነሆ አሳዳጊ እናቷ ስትሸለም ከእቅፍ ወርዳ ከጎኗ ተቀምጣ ደስታዋን የምትጋራ የጥቁር አልማዝ ሆና ነጯን እናት አድምቃታለች ” ልዩነት መልካም ነገር ነው! ” እኔም እላለሁ በፍቅር እንድትዋጅ ፍቅርን ስጥ … ሰውን ለመርዳት ሰው መሆን ብቻ በቂ ነው ” ልዩነት መልካም ነገር ነው! ”
ያሉን ታሪካዊ መዛግብት እንደሚያመላክቱት የዐባይ ወንዝ ከግብጽ ጋር በነበረን ግንኙነት ለውዝግብ ምክንያት መሆን የጀመረው ከሽህ ዓመታት ወዲህ እንደሆን ያስረዳሉ፡፡ እንዲያ እንዲያ እያለ መጥቶ በዐፄ ምኒልክ ዳግማዊ ዘመን እንግሊዝ ግብጽንና ሱዳንን ቅኝ ትገዛ በነበረበት ወቅት ለምትገዛው አካባቢ የዐባይን ወንዝ የውኃ ምንጭነት አስተማማኝ ለማድረግ በማሰብ የሀገራችን መንግሥት ሁለንተናዊ አቅም በዘመነ መሳፍንት የገጠመውን ስብራትና መዳከምን መልካም አጋጣሚ በመጠቀም የዐፄ ምኒልክ ዳግማዊን መንግሥት በመጫን እ.ኤ.አ. 1902ዓ.ም. አሳሪ ውል ለማስፈረም ጥረት አድርጋ ነበር፡፡ ይህ ውል እጅግ አወዛጋቢና በቀጥታም ከውጫሌው ውል ጋር ተመሳሳይ ይዘትና ቅኝት ያለው የተጭበረበረ ሰነድ ነው፡፡ የውሉ አንቀጽ የሚከተለውን ይል ነበር፡-
ውሉ ከአንድ በሕግና ሥነ-ሥርዓት እተዳደራለሁ ከሚል መንግሥት ፍጹም በማይጠበቅና ሥነምግባር በጎደለው መልኩ በማጭበርበር በማታለል በማወናበድ የተሞላ በመሆኑ በሕግ ፊት እንኳን ተቀባይነት ኖሮት ገዥ ሊሆን ይቅርና ለማጭበርበር ለማታለል ለማወናበድ የሞከረውን አካል ፊርማና ማኅተም ያረፈባቸውን የእንግሊዝኛውንና የአማርኛውን ትርጉም በማናበብ ከሰነዱ መረዳት እንደሚቻለውና በግልጽ እንደሚያረጋግጠው ለማጭበርበር ለማታለል ለማወናበድ የሞከው አካል እንዲህ ዓይነት ነውረኛ ወንጀል ለመፈጸም በመሞከሩ ቅጣት የሚጠብቀው በመሆኑና የተጭበረበረ ሰነድ በሕግ ፊት ተቀባይነት የሌለው በመሆኑ፡፡
ይህ ውል ሲፈረም በወቅቱ የነበረው ሁኔታ ማለትም በውሉ ላይ የተጠቀሰችው ሀገር ሱዳን ለዘለዓለም የእንግሊዝ ቅኝ ግዛት እንደሆነች እንደምትኖር ግንዛቤ ውስጥ ያስገባ በመሆኑና ይህ ሁኔታ ግን ዛሬ ላይ የሌለ የተሻረ የፈረሰ የተንኮታኮተ በመሆኑ ዛሬ ላይ ባለ መብት ነኝ የምትለዋ እንግሊዝ በቦታው የወሳኝነት ሥልጣን የሌላት በመሆኑ፡፡
በአማርኛው የውሉ ቅጅ ላይ በግልጽ እንደሰፈረው “የዐባይን ወንዝ ተፈጥሯዊ የፍሰት አቅጣጫ በመቀየር ወደሌላ አቅጣጫ እንዲፈስ ላይደረግ” ይላል እንጅ በእንግሊዝኛው ላይ እንደሰፈረው “ከብሪታኒያ መንግሥትና ከሱዳን መንግሥት ጋር ከሚደረግ ስምምነት ውጭ በዐባይ በጣናና በባሮ ላይ ምንም ዐይነት ውኃውን ሊያቅብ የሚችል ግንባታ ላይደረግ” የሚል ባለመሆኑ፡፡ በእነዚህ አራት ዐበይት ምክንያቶች እ.ኤ.አ. 1902ዓ.ም. ከእንግሊዝ መንግሥትና ሱዳንን ይገዛ ከነበረው አሥተዳደሯ ጋር የተደረገው የተጭበረበረ የስምምነት ሰነድ ተቀባይነት አይኖረውም ማለት ነው፡፡ ለነገሩ እነሱም ይሄንን በመረዳት ይመስላል ሲጨንቃቸው ካልሆነ በስተቀር ብዙም ሲጠቅሱት አይሰሙም፡፡
ይህ ውል ግብጽን የሚያካትት አልነበረም፡፡ ግብጽ ደግሞ በበኩሏ የዐባይ ወንዝ ባለመብት ነኝ ለማለት “ግብጽ የዐባይ ስጦታ ናት ወይም ዐባይ የግብጽ ስጦታ ነው፣ ዐባይን የመጠቀም ታሪካዊ መብት አለን” ይላሉ፡፡ ይህ ምን ማለት እንደሆነና ታሪካዊ መብቱንና ዐባይንም በስጦታ ማን መቸ እንደሰጣቸው ተናገሩ ሲባሉ ግን ሊገልጽት የሚችሉት የሚጨበጥ ነገር የላቸውም፡፡ ከጭንቀታቸው የተነሣ ሀገራችን ዐባይን በተመለከተ እንዳትገዳደር ጥያቄ እንዳታነሣ ለመከላከል ያመነጩት ባዶና መሠረት የሌለው ቃል ነው፡፡ ቃሉን ለመጀመሪያ ጊዜ የተናገረው ሄሮዱቶስ ነው፡፡ ይሄንን ያለበት ምክንያትም ግብጽን በጎበኘበት ጊዜ የሥልጣኔዋ መሠረት የሕይወቷ እስትንፋስ ዐባይ መሆኑን በመረዳቱ እንደፈላስፋነቱ ይሄንን ሁኔታ በአጭር ቃል ልግለጸው ሲል የጠቀሰው ቃል ነው፡፡ ግብጾችም ከዚያ በኋላ ይህችን ቃል ይዘው ልክ እግዚአብሔር እንደተናገረው እያስመሰሉ ቋሚ መፈክር አድርገው ይዘውታል፡፡ ዐባይ ወደ ግብጽ የሚፈሰው የግብጽ ስጦታ ስለሆነ ሳይሆን ውኃ ቁልቁል መፍሰስ ተፈጥሯዊ ባሕርይው ስለሆነ ነው፡፡ ይህ አባባላቸው ትክክል ሊሆን ይችል የነበረው ዐባይን የፍሰት አቅጣጫውን አስቀይረነው ወዳስቀየርነው አቅጣጫ ፍሰስ ስንለው ወደ ግብጽ ካልሆነ አልፈስም የሚል ቢሆን ኖሮ ነበር፡፡
ግብጽ ከዚህ ተጨባጭነት ከሌለው ቅዠት ነክ አባባል በተጨማሪ ሀገራችን ዐባይን ገድባ ውኃውን እንዳትጠቀም ለማድረግ ከተቻለ ሀገሪቱን እስላማዊ አድርጎ በእስላማዊ ቃልኪዳን ማሰርና ለእነሱ ታማኝ እንድትሆን ማድረግ፡፡ ካልተቻለ ደግሞ ኢትዮጵያን ያልተረጋጋችና አንድነቷ ያልተጠበቀ አድርጎ አዳክሞ የማስቀረት ስልት (ስትራቴጂ) ነበር ዕድሜ ልካቸውን ሲጠቀሙብን የኖሩት፡፡ እንደ እውነቱ ከሆነ ግብጽና ሱዳን ከሀገራችን ውኃ እንዳያጡ እስካሁን ሲጠቀሙት የኖሩት ስልት የሚያዋጣና ተቀባይነት ያለውም አልነበረም ሕገ ወጥ ወንጀልና በሕግ ፊትም የሚያስጠይቃቸው ነው፡፡ ይህ ሕዝብ የሰቆቃና የመከራ ኑሮ እንዲገፋ ምክንያት ሆነዋልና ዋጋም ያስከፍላቸዋል፡፡ ግብጽና ሱዳን እኛን እየተማጸኑ እየለመኑ እየተለማመጡ ውኃ ከማግኘት ባለፈ እስከዛሬ ሲያደርጉት ከነበረው ግፈኛ ስልትና ድርጊታቸው አንዱንም እንኳ በእኛ ላይ እንዲያደርጉ እኛንም እንዲጫኑ እንዲያስገድዱ የሚደግፍ በዓለማ አቀፋዊው የመንግሥታቱ ድርጅት ማኅበርም ሆነ በሌላ የዓለም ሀገራት በአስገዳጅ መልኩ እንዲተዳደሩበት በተደነገገ ሕግ ምንም ዓይነት መብትና ሥልጣን የላቸውም ሊኖራቸውም አይችልም፡፡ እንደ ግብጽና ሱዳን ሁሉ ሆድ የባሳቸው የተፋሰሶች የታሕታይ ሀገራት በመሰባሰብ የዓለም ሀገራት እንዲተዳደሩበት በመፈለግ “የወሰን ተሸጋሪ ወንዞችና የተፋሰስ ሀገራት የመተዳደሪያ ደንብ” ወይም ሕግ ብለው ማንም ሥልጣኑን ሳይሰጣቸው በራሳቸው ተነሣሽነት ያወጡት አንድ ሰነድ አለ፡፡ ይሁንና ይሄ በዓለም ሀገራትም ሆነ በመንግሥታቱ ድርጅት ተቀባይነት አግኝቶ እየተሠራበት ያለ ሕግ ባለመሆኑ ማንም በዚህ ሕግ የመተዳደር ግዴታ የለበትም ኖሮበትም አያውቅም ወደፊትም ይኖርበታል ብየ አላስብም፡፡ ምክንያቱም በተላያዩ አህጉራት ያሉ የላዕላይ ተፋሰስ ሀገራት ነገሩን መበተሳሰብ መፍታትን ይመርጣሉ እንጅ በአንዳች ዓይነት አሳሪ ወል ወይም ሕግ መታሰርና በዚያም ላይ መፈረም ፈጽሞ የሚፈልጉ ባለመሆናቸው ነው፡፡ እነኝህ ሀገራት በዚህ ጉዳይ ላይ የጸና አቋም ነው ያላቸው፡፡ እንግዲህ ያለው ዓለማቀፋዊ ሁኔታ እንዲህ በሆነበት ማለትም እንደሌሎቹ ሁሉ በፈቃደኝነት በመተሳሰብ ካልሆነ በስተቀር አስገዳጅ ሕግና ደንብ በሌለበት ሁኔታ ነው ወያኔ አሳሪና 100% ከዐባይ ውኃ ሀገራችን እንዳትጠቀም የሚያስር ውል ሊፈርም የቻለው፡፡
ሰሞኑን ሱዳን ውስጥ እንደተፈረመ ተደርጎ የተወራ ነገር ግን በሰነዱ ራስጌ ላይ የተጠቀሰው ቀን እንደሚያሳየው ተፈረመ ከተባለበት ሃያ ቀናት በፊት እንደተፈረመ በሚገልጠው ውል ላይ ግብጽ ሱዳንና ወያኔ የዐባይን ግድብና የዐባይን ውኃ በተመለከተ እንደተፈራረሙ ሰምታቹሀል፡፡ እስካሁን እንዳየሁት በዚህ በተፈረመው ውል ወያኔ ምን ያህል በዚህች ሀገር ላይ ዛሬም የሀገር ክህደት እንደፈጸመ፣ ሀገሪቱ ምን ያህል እንደተጎዳችና ልትጎዳም መሆኗን፣ ሉዓላዊነቷ መደፈሩን፣ ብሔራዊ ጥቅሟን መነጠቋን፣ መቀመጫዋ ላይ ተጨማሪ ፈንጅ መቅበሩን የተረዳን የገባል አልመሰለኝም፡፡
እኔ በግሌ የዐባይ ግድብ ግንባታ ሥራ ሲጀምር ከባድ ሥጋት ከጣለብኝና ግድቡ በወያኔ እጅ መገደቡን እንዳልወደው እንዳልቀበለው ካደረጉኝ ታች አምና በጻፍኩት ጽሑፍ ላይ ከጠቀስኳቸው ስድስት ነጥቦች አንዱ ግብጽና ሱዳን ከባድ ተቃውሞ ማንሣታቸው ስለማይቀርና በዓለም ዓቀፉ ማኅበረሰብ ግፊትና ጫና ወደ ድርድር መገባቱ ስለማይቀር ድርድር ከተደረገ ደግሞ ወያኔ በዓለማችን በተለያዩ አህጉራት እንዳሉት የላዕላይ ተፋሰስ ሀገራት ጠንካራ አቋም ይዞ በብልህነት በጥሩ የዲፕሎማቲክ (የአቅንኦተ ግንኙነት) ብቃትና ችሎታ የሀገራችንን ጥቅም የማስጠበቅ ሞራላዊ (ቅስማዊ) ፖለቲካዊ (እምነተ-አሥተዳደራዊ) ኢኮኖሚያዊ (ምጣኔ ሀብታዊ) ጥንካሬ አቅም ጽናትና ቁርጠኝነት የሌለው ከመሆኑ አንጻር እንደለመደው የቡድኑን ጥቅም በማስቀደም የሀገራችንን ጥቅም አሳልፎ ይሰጥብንና የሀገር ክህደት ይፈጽምብናል፣ የሀገሪቱን ጥቅም መቆመሪያ ያደርገዋል፣ ሀገሪቱን ለትውልድ የሚተላለፍ ችግር ላይ ይጥላታል የሚለው ሥጋቴ ከፍተኛ ስለሆነ ነበረ፡፡
“የፈሩት ይደርሳል የጠሉት ይወርሳ” ሆነና ነገሩ ምንጊዜም ምንም ነገር ቢሆን ከራሱ ጥቅም አንጻር ብቻ እንጅ ከሀገርና ሕዝብ ጥቅም አንጻር ወይም ሀገርና ሕዝብ ሊገጥማቸው የሚችለውን ችግርና አደጋ ከመከላከል አንጻር ዐይቶ የማያውቀው ማየትም የማይፈልገው የሀገር ጥቅምን የማስቀደምም የሞራል (የቅስም) አቅም ወኔ ብቃትና ቁርጠኝነት ጨርሶ የሌለው የጥፋት ቡድን ወያኔ የሀገራችንን ብሔራዊ ጥቅም ብቻ ሳይሆን ሉዓላዊነቷንም ጭምር ባስደፈረ መልኩ ታሪካዊ ክህደት በመፈጸም ውል ተፈራረመ፡፡ በዚህ ውል መፈረም የግብጽና ሱዳን ደስታ ገደብ አልነበረውም፡፡ እውነት እውነት መስሎም ሊታያቸው ካለመቻሉ የተነሣ ውሉ የሰጣቸውን ጥቅም ያህል መደሰት ጮቤ መርገጥ አቅቷቸዋል፡፡ ምክንያቱም ይህ የተፈረመው ውል ግብጽና ሱዳን እ.ኤ.አ. 1959ዓ.ም. የዐባይን ውኃ ክፍፍል ባደረጉበት ጊዜ ለግብጽ 55.5 ቢሊየን (ብልፍ) ለሱዳን ደግሞ 18.5 ቢሊየን (ብልፍ) ኪዩቢክ ሜትር ውኃ በመከፋፈል ያደረጉትን ውል ባከበረ በጠበቀ በተስማማ መልኩ የዐባይ ውኃ ሙሉ በሙሉ 100% ባለመብትና ባለቤት መሆናቸውን በማረጋገጥ ነው ወያኔ የፈረመላቸው፡፡ ለዚህ ነው የተፈረመው በዚህ በአዲሱ ውል ግብጽና ሱዳን እ.ኤ.አ. 1959ዓ.ም. ስለተፈራረሙት የቀድሞው ኢፍትሐዊ ውል በዚህ አዲስ ውል ስለ መሻሩ ወይም መተካቱ የሚገልጸው ምንም ነገር እንዳይኖር ተደርጎ የተረቀቀው፡፡ የኢትዮጵያ ሕዝብ አላወቀውም እንጅ ይህ ዜና ሁሉንም በየቤቱ መርዶ የሚያስቀምጥ ክፉ ዜና ነበር፡፡
ይሄንን ስል ውሉን ያነበባቹህ ወገኖች ሳትቀሩ “እንዴ! እንዴት ሆኖ? ውሉ ይሄንን ነው እንዴ የሚለው?” ብላቹህ ደንገጥ ማለታቹህ የሚቀር አይመስለኝም፡፡ እንዴት እንደሆነ ላስረዳ፡- ወያኔ ሱዳን ላይ ፈረምኩ የሚለው ውል “የግድቡ ተግባር” በሚለው አንቀጽ ስር እንደተገለጸው የዐባይን ግድብ ውኃ ወይም የዐባይን ወንዝ ከኤሌክትሪክ ኃይል ማመንጫነት በስተቀር ለመስኖም ሆነ ለሌላ ውኃን ለሚጠቀም ለሚቀንስ ለሚያጎድል ምንም ዓይነት አገልግሎት መጠቀም እንዳይችል የሚያስር ውል ላይ ነው ፊርማውን ያስቀመጠው፡፡ በዚህም መሠረት ከእንግዲህ ሀገራችን ከዐባይ ግድብም ሆነ እግዚአብሔር ከሰጣት ታላቅ ሀብቷና ጸጋዋ ከዐባይ ወንዝ ውኃ አንድ ስኒ ውኃም እንኳን ቢሆን መቅዳት መጠቀም አትችልም፡፡ ከዚህ በኋላ ሀገራችን ኢትዮጵያ ከላይ እንደገለጽኩት ሁሉ ሕጋዊ መሠረት የሌለው ቢሆንም ስለ ፍትሐዊ የውኃ ክፍፍል ጉዳይ እንዳታነሣ ታስራለች፡፡ ጥያቄውን የማንሣት መብት እንዳይኖራት ተደርጎ በብልጣብልጦቹና ዐይነ ደረቆቹ ግብጻዊያንና ሱዳናዊያን የዲፕሎማቲክ (የአቅንኦተ ግንኙነት) ቡድኖች ብቃታቸውን በሚገባ ባሳዩበት ውል ታስራለች፡፡ በውሉ ላይ በአንቀጽ 3 “ፍትሐዊ ክፍፍል” የሚል ቃል ቢሰፍርም ውሉ ፍትሐዊ ክፍፍል የሚለውን ሐሳብ የኢትዮጵያ ድርሻ ወንዙን ለኃይል ማመንጫነት መጠቀም ብቻ እንደሆነ ብልሀት ባለው ቅንብር አስፍረውታል፡፡ አንቀጽ 4 ላይ ደግሞ “ሌላውን ያለመጉዳት መርሕ” በሚለው አንቀጽ ደግሞ “በወንዙ አጠቃቀም ላይ ዓይነተኛ አደጋ አለመሆን” የሚለውን ቃል ውኃውን ለመስኖና ተመሳሳይ ተግባራት አለመጠቀም ማለት እንደሆነ በሚያስገነዝብ መልኩ ሰፍሯል፡፡ ባጠቃላይ ውሉ እንደሚያረጋግጠው የዐባይ ውኃ በዐባይ ግድብ ተገድቦ ተያዘም አልተያዘ ግብጽና ሱዳን እንደሚያምኑት ሁሉ የዐባይ ውኃ የእነሱ ብቻ መሆኑን ነው፡፡ ውሉ ይሄንን በማረጋገጡ ውኃው ለኤሌክትሪክ ማመንጫነት ብቻ ግድቡን ለመሙላት በግድቡ ታቁሮ መያዙ ግብጽንና ሱዳንን የሚያሳስብ ሆኖ አላገኙትም፡፡ ምክንያቱም ውኃው በኢትዮጵያ ግዛት በኢትዮጵያ ግድብ ውስጥ ቢሆንም አንድ ስኒ እንኳን ሳይቀነስ ኃይል አመንጭቶ ወደ እነሱው እንደሚላክ ወያኔን በፊርማው እንዲያረጋግጥ አድርገዋልና ነው፡፡ ውሉ ከዚህም አልፎ ግብጽንና ሱዳንን “ግድባችን” የሚል ቃል በመጠቀምና በግድቡ የምህንድስና ሥራ ላይ ሁሉ ማለመብት አደድርጓቸዋል፡፡
በርካታ ሰዎች ይህ የተፈረመው ውል በአሻሚና ውሎ አድሮም ለውዝግብ በሚዳርጉ ግልጽ ባልሆኑ ቃላት የተሞላ ነው ይላሉ፡፡ ነገር ግን ይምሰላቸው እንጅ ውሉን በግብጽና ሱዳን በኩል ቆሞ ለሚያየው ውሉ ምንም የሚያሻማ ነገር የሌለበት ጥርት ያለ ነው፡፡ ውሉ በአሻሚ ቃላት የተሞላ ሆኖ የሚታየው በእኛ በኩል ሆነን ስናየው ብቻ ነው፡፡ ይህ ውል ከፍተኛ የማታለል ብቃት ባላቸው ዲፕሎማቶች (አቅናኤ ግንኙነቶች) በሚገባ ታስቦበት እንደተዘጋጀ መገንዘብ ይቻላል፡፡ የውሉ መሠረታዊ የአጻጻፍ ስልት A=B=C \ A=C የሚለውን የአተካኮ (substitution) አመክንዮን (logic) መሠረት ያደረገ ነው፡፡ ወያኔ እንደደንቆሮነቱ በዚህ ስልት ወይም ቀመር የተቀናበረው ውል ምኑም አልገባው ሊገባውም አይችልም የሚያስረዳው ኖሮ አስረድተውት ቢገባውም ውሉ የሀገርን ጥቅም እንጅ ይዚህን የጥፋት የእርግማን ኃይል ቡድን ጥቅም የሚጎዳ ባለመሆኑ ግድ የለውም አይጸጸትምም፡፡
ቀድሞውንም ቢሆን ወያኔ ሥልጣን ከያዘ ማግስት 1985ዓ.ም. ጀምሮ ግብጽ ድረስ በመሔድ ምንነቱ ያልታወቀ ለሕዝብ ያልተገለጸና የተደበቀ ውል አቶ መለስ ከሆስኒ ሙባረክ ጋር ተፈራርሞ እንደነበር ይታወቃል፡፡ ከዚያም ተከትሎ “ዐባይን የማልማት የጋራ እንቅስቃሴ” (Nile basin initiative) እያለ ሲጠራው ከነበረው እንቅስቃሴ ጀምሮ ይንቀሳቀስ የነበረው በተለይ ከቅርብ ዓመታት ወዲህ ለአፉ “የቅኝ ግዛትን ውል አንቀበልም፣ ፍትሐዊ የውኃ ክፍፍል ያስፈልገናል” ይበል እንጅ እንቅስቃሴውን ያደርግ የነበረው ግን ልክ ያ የቅኝ ግዛት ውል ይል እንደነበረው ሁሉ ግብጽንና ሱዳንን የዐባይ ወንዝ ባለመብትና ባለቤት እንደሆኑ አድርጎ በቆጠረ ግንዛቤ እባካቹህ እኔም እንድጠቀም ፍቀዱልኝ በሚል የልመናና የልምምጥ መንፈስ ነበር ያንን ሁሉ ዓመታት በገዛ ሀብታችን ባዕዳንን ደጅ ሲጠና የቆየው፡፡ በዚህም ወያኔ እራሱ ከማዋረዱ ባሻገር ውርደቱ ለሀገራችንም ተርፏል፡፡ እነሱንም የልብ ልብ እንዲሰማቸውና ይሄንን ያህል አብጠው እንዲታበዩ አድርጓል፡፡ ወያኔ እንዲህ እራሱንም ሀገሪቱንም ባዋረደ መልኩ ይለማመጥ የነበረው በትጥቅ ትግሉ ወቅት ግብጽ “ኢትዮጵያን በማዳከምና የተረጋጋች እንዳትሆን ማድረግ” በሚለው መርሕ መሠረት ወያኔን በከፍተኛ ደረጃ ስትረዳ ስለነበረና ወያኔም የዐባይን ውኃ በተመለከተ ለግብጽ የገባላት ቃል ስለነበረ ነው፡፡ ስለሆነም ወያኔ እጅ የሰጠውና ክህደት የፈጸመብን አሁን ሳይሆን ገና ከድሮውም ጀምሮ ነበር፡፡
ሲናገረው የነበረው ነገር ሁሉም ሲተውንብንና ሕዝብ የሱን የክፋት የክህደት የጠላትነት ተግባሩንና ማንነቱን ዐውቆበት እንዳያምፅበት ተቆርቋሪ መስሎ ለመታየት የግብጽንና የሱዳንን ስምምነት “የቅኝ ግዛት ውል ነው አልቀበልም፣ ፍትሐዊ የውኃ ክፍፍል መኖር አለበት” ምንትስ ይበል እንጅ ይህ አሁን የፈረመው ውል ከዚህ ቀደም በዚህች ሀገር ላይ ክህደት እየፈጸመ እንዳደረጋቸው በርካታ ክህደቶች ሁሉ ይህችን ሀገር መቀመቅ ለማውረድ አሲሮ እንደፈጸማቸው ክህደቶች ሁሉ ይሄንንም ውል የፈረመው ሳይገባው ሳያውቀው ቀርቶ ሳይሆን ተረድቶት አውቆት አምኖበት እንደሆነ ማረጋገጥ ይቻላል፡፡ ከዚህ ቀደም የዐባይን ወንዝ በተመለከተ ይናገራቸው የነበሩት ቃላቶች የማስመሰልና የመደለያ እንደሆነ የሚያረጋግጠው ሲለው የነበረውን ሁሉ ገደል የከተተ ውል ሰሞኑን መፈረሙ ነው፡፡ ጉዳዩ የሦስትዮሽ መሆኑና በተለይም የግብጽ ሕዝብ ምን እየተካሔደ እንደሆነ በንቃት ስለሚከታተልና በግልጽ የማወቅ ፍላጎት ስላለው የግብጽ ባለሥልጣናትም ለወደፊቱ እማኝ እንዲሆናቸው ጉዳዩን የዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ እንዲያውቅላቸው ስለፈለጉ ጉዳዩን መደበቅ አልተቻለም እንጅ እንደወያኔ ሐሳብና ፍላጎት ቢሆን ኖሮ ከዚህ ቀደም ከኢትዮጵያ ሕዝብ ዕይታና ይሁንታ ውጭ በድብቅ እንደፈረማቸው የክህደት ውሎች ሁሉ ይሄንንም ማንም ሳይሰማና ሳያይ በስውር ፈርሞ ቁጭ ሊል ነበር ፍላጎቱ አልሆነም እንጅ፡፡
እንደኔ እምነት አሁንም ቢሆን ማለትም ፊርማው ቢፈረምም ወያኔ በኢትዮጵያ ሕዝብ ላይ በኃይል የተጫነ እንጅ በኢትዮጵያ ሕዝብ ይሁንታና ምርጫ ሥልጣን የያዘ አካል ባለመሆኑ የኢትዮጵያ ሕዝብ ወያኔ በፈረማቸው ስምምነቶች ሁሉ የመገዛት ግዴታ አይኖርበትም፡፡ ይሄንን ማድረግ የምንችለው ግን የኢትዮጵያ ሕዝብ በዚህ በተፈረመው ውል ላይ ተቃውሞውን ማሰማት የቻለ እንደሆነ ብቻ ነው፡፡ አሁን ይሄንን ማድረግ ካልቻልን ግን በውሉ እንደተስማማን ተደርጎ ተቆጥሮ ወደፊት የሚመጣው መንግሥት “ውሉ የኢትዮጵያ ሕዝብ ይሁንታን ያገኘ አይደለም አልገዛበትም የሀገሬን ጥቅም አስከብራለሁ” ብሎ ለማለት እንዳይችል ያደርገዋል ወይም ይሄንን የማለት መብት ያሳጣዋል፡፡ መጪው በሕዝብ ተመርጦ ሥልጣን የሚይዘው የኢትዮጵያ መንግሥት ይሄንን የማለት መብት እንዲኖረው ማድረግ የምንችልው አሁን እኛ ይሄንን የክህደት ውል ተቃውመን የወጣን እንደሆን ብቻ ነው፡፡
ግብጽንና ሱዳንን በተመለከተ ሀገራችን ኢትዮጵያ ያለባት ግዴታ ቢኖር በሌሎች አህጉራት እንዳሉት እንደማንኛውም የላዕላይ የተፋሰስ ሀገራት ሁሉ ሰብአዊና ሞራላዊ (ቅስማዊ) እንጅ ሕጋዊ አይደለም ሊሆንም አይችልም፡፡ ሰብአዊውና ቅስማዊው ግዴታም ቢሆን የራስን ጥቅም ለአደጋ ባልዳረገ መልኩ እንጅ የራስን ጥቅም ለአደጋ ከመዳረግም አልፎ ሙሉ ለሙሉ 100% አሳልፎ እስከመስጠት አይደለም፡፡ “ፍትሐዊ የውኃ ክፍፍል” የሚለው ቃል ራሱ ትክክለኛ ያልሆነና ሱዳንና ግብጽ በእ.ኤ.አ. 1959ዓ.ም. እንዳደረጉት ውል ሁሉ የግብጽንና የሱዳንን ባለመብትነት ያከበረ የተቀበለ ቃል ነው፡፡ እየተጠቀሰ ያለውም በእኛ ላይ ብቻ ነው፡፡ በዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ጫና ኢፍትሐዊ በሆነ መንገድ ክፍፍሉት ተቀበሉ ከተባለም ሀገራችን ለዐባይ ውኃ የምታበረክተው 86% በመሆኑ በቀረው 14% የነጭ ዐባይ መጠንም የባሮ ወንዝ ድርሻ ያለው በመሆኑና በቀጥታ አይሁን እንጅ መሬት ውስጥ በመስረግ የኦሞ፣ የማጎ፣ የጎጀብ፣ የጊቤ ወንዞችም ድርሻ ያላቸው በመሆኑ ከዚህ ግዙፍ አስተዋጽኦዋ አኳያ የውኃው ክፍፍል ፍትሐዊ የሚሆነው ምን ያህሉ ድርሻ የኢትዮጵያ ቢሆን ነው ክፍፍሉ ፍትሐዊ የሚሆነው የሚለውምው ነገር መጤን ያለበት ዐቢይ ጉዳይ ነው፡፡
እንደኔ እንደኔ ግን በዐባይ ወንዝ ጉዳይ ላይ በሌሎች አህጉራት እንዳሉት እንደ ሌሎቹ የላዕላይ ተፋሰስ ሀገራት ሁሉ ነገሩን ከሰብአዊነትና ከሞራል አንጻር ዕያየን በመተሳሰብ እያስተናገድን በመቀጠል ምንም ዓይነት ውል ላለመፈራረም የጸና አቋም መያዝ አማራጭ የሌለው ጉዳይ መሆን አለበት ባይ ነኝ፡፡ ምክንያቱም “መፈራረም መዋዋል” የሚባለው ጉዳይ እንደምናስበው ቀላል ያልሆነ ከጥቅም አንጻር ብቻ ሳይሆን ብዙ እጅግ የተወሳሰበና የሉዓላዊነት የነጻነትም ጉዳይ ያለበት ውስብስብ ጉዳይ ነውና፡፡ ይህ ወያኔ የፈጸመብን ክህደት በዓለም ታሪክ የማንም ሀገር ምንግሥት አድርጎት አያውቅም ወያኔ የመጀመሪያው ነው፡፡ ከወያኔ ባለሥልጣናት አንደበት እንደሰማቹህት አሁን ወያኔ ከዚህ ውል አገኘው እያለን ያለው ጥቅም ልክ ውኃው የሚፈሰው ከግብጽ ወደ ኢትዮጵያ ይመስል ለሰማው ሁሉ እጅግ አሳፋሪ በሆነ መልኩ “ግብጽ ውኃውን እንድንጠቀም ፈቀደች፣ በውኃው የመጠቀም መብት እንዳለን እውቅና ሰጠች፣ የዐባይ ግድብ እንዲሠራ ፈቀደች ተስማማች” በማለት ነው ነገር ግን “የመጠቀም” እያለ የሚገልጸው መብት የመብራት ኃይልን ለማመንጫነት ብቻ እንደሆነ በፍጹም ሊገልጽ አልፈለገም፡፡
ግብጽና ሱዳን ጉዳዩን እንደራሳቸው አድርገው ሊያዩት ይገባል፡፡ በሰው እጅ ያለን ንብረት የራሴ ነው ብሎ ማፍጠጥ ዐይን ያወጣ ሌብነት ነው፡፡ ሱዳንን እንደ ነዳጅ ዘይቷ አድርጋ እንድታየው ሊነገራት ይገባል፡፡ ሱዳን የነዳጅ ዘይትም እንደ ዓባይ ውኃ ሁሉ የተፈጥሮ ሀብት ነው ብላ በነጻ ስትሰጥ ስታድል አላየንም፡፡ ግብጽም ብትሆን የዐባይን ውኃ ለመካከለኛው ምሥራቅ ሀገራት በቧንቧ በማስተላለፍ ለመሸጥ ፕሮጀክት (የሥራ አቅድ) ነድፋ ስትንቀሳቀስ ውኃ የተፈጥሮ ሀብት ነው እኔም ያገኘሁት በነጻ ነውና በነጻ እንዳገኘሁት ሁሉ ውኃ ለቸገራቸው የመካከለኛው ምሥራቅ ሀገራት በነጻ ልስጥ አላለችም፡፡
እንግዲህ የኢትዮጵያ ሕዝብ ሆይ! ካለህ ወያኔ እንደሚመለከትህም ተንቀሳቃሽ ሬሳ ካልሆንክና ነፍስህ ካለ ሀገሬ የምትል ከሆነ ዛሬ ነገ ሳትል ይሄንን የተፈጸመብህን ከፍተኛ ክህደት በኃይለኛ ንዴትና ቁጣ በመቃወም ወያኔ የፈረመው ውል አንተን እንደማይገዛ ለዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ በማሳወቅ በማረጋገጥ ከልዑል እግዚአብሔር የተሰጠህን የታላቁን ወንዝ የግዮንን የባለቤትነት መብት መልሰህ በእጅህ እንድታስገባ ሀገር አጥብቃ ትጠይቃለች፡፡ በሀገር ውስጥና ውጭ ያላቹህ የፖለቲካ ፓርቲዎች፣ ሕዝባዊ ማኅበራትና የሃይማኖት ተቋማት እንደሕዝብ አካልነታቹህ ይሄንን ሕዝባዊ ተቃውሞ በማስተባበርና በተሳካ ሁኔታ ተፈጻሚ በማድረግ የሚጠበቅባቹህን ታሪካዊ ኃላፊነት እንድትወጡ እንደ አንድ ዜጋ አሳስባለሁ፡፡
የምርጫ ጉዳይ ሲነሳ ወደ ኋላ ሄደን የዘመነ ኃይለሥላሴን፤የደርግን የምርጫ ሂደቶች ብናስብ ከዚህ በሰለጠነው ዓለም ከሚካሄደው ምርጫ ጋር በምንም ሁኔታ ሊመሳሰል እንደማይችል ሁላችንም ግልጽ የምንሆን ይመስለኛል።አድሎአዊና ሕዝብን ያላሳተፈ የገዥው መደብ የሚፈልጋቸውን እጩዎች መልምሎ በማቅረብ ሕዝቡን አስገድዶ እንዲመርጣቸው ማድረግ አይነተኛ ባሕሪው መሆኑን መጠራጠር አይኖርብንም።
የባሰ አለ እንዲሉ ከአንድ መንደር የተሰባሰቡና በዘረኝነት በሽታ የተመረዙት (ጎሰኞች) የአሁኖቹ ገዥዎቻችን ከ1997 ምርጫ በፊት ከምርጫው በፊትና በምርጫ ወቅት ሲፈጸም የነበረውን ሤራ በሚገባ የማውቀው ሲሆን የተቃዋሚ ኃይሎች(ድርጅቶች)ውስብስቡን የካድሬ መሰናክል አልፈው በፓርላማው ውስጥ ጥቂት አባሎቻቸውን በፓርላማ ውስጥ እንዲገቡ ያደርጉ ነበር።በፓርላማው ውስጥ ሃሳባቸውን የመግለጽና የማራመድ እድላቸው የጠበበ ቢሆንም የፓርላማውን ውሳኔ የሚነቅፍ የተቃውሞ ድምጽና የተአቅቦ ድምጽ ማስቆጠር ችለው ነበር።ከ1997 ምርጫ በኋላ ግን ዘረኝነት መራሹ ህዝባዊ ወያኔ ሀርነት ትግራይ(ህወሃት)ከኢትዮጵያ ሕዝብ ተነጥሎ እንደቆመ ተንሳፎ የሚገኝ መሆኑን ሕዝብ በምርጫ ካርዱ ፍርዱን ሲሰጥ የበረገገው ገዥ ቡድን ረጅም እጁን የምርጫ ኮሮጆ ዘረፋ ውስጥ አስገባ ያልተመረጠውን ተመርጫለሁ አለ።ሰርቀሃል ድምጻችን መልስ ሲባል ደግሞ ግድያ፤እስራት፤ስብሰባ መከልከል፤ሰላማዊ ሰልፍ የማይደረግ መሆኑን አወጀ በግብርም ውሎ አየነው።ከዚያ በኋላ የዚህን ትውልድ አምክን ዘረኛ አገዛዝ እድሜ ለማስረዘም የደህንነት፤የመከላከያ፤የፖሊስና የልዩ ፖሊስ የክልል ፈጥኖ ደራሽ፤የካድሬው መዋቅር ትኩረት ተሰጥቶ እንዲጠናከር ተደረገ።አፈናው ግድያው ተስፋፍቶ ኢትዮጵያውያን በየጎዳናው ወድቀው የሚገኙበት ሁኔታ ተፈጠረ።