Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በሰሜን አሜሪካና በሌሎቹ ሀገሮች በሚገኙ ባለትዳሮች ላይ በተደረገው ጥናት ብዙ ባለ ትዳሮች ፍቺን ቢፈልጉም ባላቸው ላይ ባላቸው ከፍተኛ የኢኮኖሚ ጥገኝነት ምክንያት ፍቺን ለማከናወን የሚደፍሩት ጥቂቶች ናቸው፡፡ የሚደፍሩትም በራሳቸው መቆም የሚችሉና የኢኮኖሚ ጥገኝነት የሌለባቸው ሴቶች ናቸው፡፡ ሴቶችም ለፍቅረኛቸው ታማኝ የማይሆኑበት አጋጣሚ ሰፊ ነው፡፡ በዚህ ዙሪያ የተደረጉት ጥናቶች እንዳሳዩት ሴቶችም እንደ ወንዶች ሁሉ በተፈጥሮ ታማኝ እንዳይሆኑ የሚያደርጓቸው ክስተት እንዳለ ነው፡፡ ይኸውም ሴቶቹ ለኛ ብቁ ወንድ ብለው ካሰቡት ወንድ ፍረቼ ማፍራትን ይመኛሉ፡፡ የሚያገቡትም ወንድ ብቁ ብለው ካስቀመጡት መስፈርት ውስጥ አንዱን ወይም ሁለቱን ቢያሟላ ሌላውን ለማሟላት ልባቸው ወደ ሌላ መሄዱ አይቀርም፡፡ ህብረተሰቡ የተስማማበት ገደብና ባህል ባይኖር ኖሮ ሴቱ ሁሉ መስፈርቱን አሟልቶ ሚዛን የደፋውን ወንድ ሁሉ ባል ያደርጉ ነበር በማለት ያስቀመጠው ጥናት የደመደመው የሰው ልጅ በሰው ሰራሽ ደንብና ስርዓት ስለተያዘ እንጂ በተፈጥሮው ለፍቅረኛው ታማኝ የማያደርገው ብዙ ምክንያቶች አሉ በማለት ነው፡፡
ምንም እንኳን ለፍቅረኛ ታማኝ ሆኖ ላለመገኘት ምክንያቶች ሳይንስ የሚያስቀምጠው ትንታኔና ትርጓሜ ቢኖረውም ተፈጥሯዊ የሆኑ ስሜቶችንና ፍላጎቶችን ሁሉ ማስተናገድ አለብን ማለት አይደለም፡፡ በስሜታዊነት የሚደረግ ውሳኔና ጉዞ ሁሉ መጨረሻው መካካድ፣ ታማኝ አለመሆንና መለያየት ነው፡፡ ሳይንስ እንደሚለው ተፈጥሯችን ታማን እንዳንሆን የሚያሳድርብን ጫና ቢኖርም ያንን ተቋቁሞ ላፈቀረው እስከ መጨረሻው ታማኝ መሆን የሚችል ግን ጠንካራ ልብ ነው፡፡ ሰዎች ለፍቅረኞቻቸው ታማኝ የማይሆኑበት ተፈጥሯዊ ምክንያት ብቻ ሳይሆን የተለያዩ ስነ ልቦናዊና ማህበራዊ ችግሮች እንዳሉም መዘንጋት የለበትም፡፡ ይሄንንም ችግር ከማንም በላይ መፍታት የሚችሉት ደግሞ ጥንዶቹ ናቸው፡፡ ፍቅር ማንንም ሰው የማንበርከክ ምትሃታዊ ሃይል አለው፡፡ አፍቃሪ ልቦች ደግሞ በፍቅር ህይወታቸው ውስጥ የሚያጋጥማቸውን ጋሬጣ ሁሉ የመቋቋም አቅም፣ ትዕግስትና ጥበብ አላቸው፡፡
ኣብ ዝተፈላለዩ ዞባታት ክልል ኦሮሚያ ሎሚ እውን ናይ ተቓውሞ ሰልፊ ከምዝቐጸለ ተፈሊጡ።ኣብ ዞባ ምብራቕ ወለጋ ኣብ ዩኒቨርስቲ ወለጋ ከምኡ እውን ኣብ ሆሮ ጉድሩ ሶን ኣብ ዝተኻየደ ተቓውሞ ህይወት ሓደ መንእሰይ ከምዝሓለፈ ዝበጸሐና ዜና ሓቢሩ።
ኣብ ዞባ ምብራቕ ሃረርጌ ወረዳ ሚኤሶ ዝተጀመረ ናይ ተቓውሞ ሰልፊ ሻብዓይ መዓልቱ ምሓዙን ብኡ መጠን እውን ማእሰርትን መውቃዕትን ምቕጻሉ ነበርቲ ንሪፖርተራት ኣፋን ኦሮሞ ሬድዮ ድምጺ ኣሜሪካ ገሊጾም።
ኣብ ምብራቕ ሸዋ ከተማ ጉደር ትማሊ ኣብ ዝተኻየደ ሰልፊ ሓይልታት ጸጥታ ስጉምቲ ወሲዶም ተባሂሉ’ሎ።ካብቲ ከባቢ ዘዘራረብናዮም ሰበስልጣን መንግስቲ ተወሲዱ ዝተባሃለ ናይ ሓይሊ ስጉምቲ ሓቂ ኣይኮነን ኢሎምዎ።ኣብ ገለ ከባቢታት ንሰበስልጣን መንግስቲ ንምዝርራብ ዝተገብረ ፈተነ ኣይሰለጠን።
‹‹የዐረብ ስልጣኔን፣ሳይንሳዊ መጽሐፎቻቸውን፣ሳይንሳዊ ግኝቶቻቸውንና ስነ ጥበባቸውን በጥልቀት በአጠናን ቁጥር፣አዳዲስ እውነታዎችና ሰፋፊ አድማሳት ይገለጡልናል። ዐረቦች በመካከለኞቹ ክፍለ ዘመናት ለቀደምቶቹ ዕውቀቶች መታወቅ ባለውለታዎች መሆናቸውን፣የምዕራባውያን ዩኒቨርሲቲዎችም ከነርሱ ድርሰቶችና ሥራዎች ውጭ ለአምስት ምእተ ዓመታት ሌላ ምንም ምንጭ ኖሯቸው እንደማያውቅ፣አውሮፓን በቁሳዊ አእምሯዊና ስነምግባራዊ ጎኖች ያሰለጠኗት እነሱ መሆናቸውን፣በአጭር ጊዜ ውስጥ እነሱ ያመረቱትን ያህል የዕውቀትና የስልጣኔ ምርት ያመረተ በሰው ልጅ ታሪክ ውስጥ አንድም ሕዝብ አለመኖሩንና በጥበባዊና ቴክኒካዊ ፈጠራ አንድም ሕዝብ ያልበለጣቸው መሆኑንም እንገነዘባለን።››
የገንዘብን የመግዛት አቅም በአስራ አምስት መቶኛ የሚያወረደው አዲሱ መመሪያ በስራ ሲውል ማህበራዊ ቀውሱን ይበልጥ እንዳያግመው ስጋት አለ። በተደጋጋሚ የምንዛሬ አቅምን...
በፕሮጄሪያ (progeria) የተጠቁ ህፃናቶችን ቴሎሜሬስ ያጠኑ ዶክተሮች እንደተናገሩት በፕሮጄሪያ (progeria) የተጠቁ ሰዎች በጣም አጭር ቴሎሜሬስ ነው ያላቸው፡፡ ነገር ግን ዶክተሮቹ ቴሎሜሬሱን ረጅም ሲያደርጉት በፕሮጄሪያ (progeria) የተጠቁት ሴሎች ማርጀታቸውን አቁመዋል፡፡ እናም በእንዳንድ ሴሎች ላይ የነበርው እርጅና ሙሉ በሙሉ ማገገም ችሏል፡፡
ፕሮጄሪያ (progeria) ሶዎችን በቶሎ እንዲያረጁ የሚያደርግ ገዳይ በሽታ ነው፡፡ በፕሮጄሪያ (progeria) የተጠቁ ሰዎች ጎረምሳነት እንድሜያቸው የዘለለ ህይወት የላቸውም፡፡
ናራ የተባለው የጋንዳልፍ ግራጫው ንብረት የሆነው ኤለቨን የኃይል ቀለበት እንደ እሳት ቀይ ድንጋይ የያዘ የወርቅ ቀለበት ተብሏል ፡፡ ናሪያ እንዲሁ የእሳት ቀለበት ትባላለች እና ንጥረ ነገሩ የድንጋይ ጎኖቹን በሚስሉ ቀለበቱ ዙሪያ በሚገኙት ነበልባሎች ይወከላል ፣ ቦታውን ይይዛል ፡፡
ዝርዝሮች: እያንዳንዱ ቀለበት ጠንካራ ፕላቲነም ሲሆን በግምት ከ 12 እስከ 10 ካራት የሚመዝን የ 5.5 x 6 ሚሜ ገጽታ ላብራቶሪ ያደገው ሩቢ (ቀይ ኮርዶም) ጋር ይቀመጣል ፡፡ ናሪያ ከላይ እስከ ታች 17 ሚ.ሜ እና ባንድ 3 ሚሊ ሜትር ስፋት እና ክብደቷ በግምት 11.9 ግራም ነው - ክብደቱ በመጠን ይለያያል ፡፡ የባንዱ ውስጠኛው በሠሪዎቻችን ምልክት ፣ በቅጂ መብት እና በብረት ይዘት ታትሟል ፡፡
የመጠን አማራጮች: ናሪያ በአሜሪካ መጠኖች ከ 5 እስከ 15 ፣ በአጠቃላይ እና በግማሽ መጠኖች ይገኛል (መጠኖች ከ 11.5 እስከ 15 ተጨማሪ $ 65.00 ናቸው).
‹ናሪያ› ፣ ‹ጋንዳልፍ› ፣ ‹የምልክቶቹ ጌታ› እና በውስጡ ያሉት ገጸ-ባህሪዎች እና ቦታዎች የሳውድ ዛንትዝ ኩባንያ ዲ / ቢ / ለባዳሊ ጌጣጌጥ ፈቃድ የተሰጣቸው የመካከለኛ ዓለም ኢንተርፕራይዞች የንግድ ምልክቶች ናቸው ፡፡ ሁሉም መብቶች የተጠበቁ ናቸው ፡፡
ጥቅምት ፴ ቀን በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የሁለተኛው ወር መጨረሻ፤ የዓመቱ ፷ኛ እና የመፀው ወቅት ፴፭ተኛ ቀን ነው። ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ፣ በ ዘመነ ሉቃስ ፫፻፮ ቀናት በ ዘመነ ዮሐንስ፤ በ ዘመነ ማቴዎስ፤ እና በ ዘመነ ማርቆስ ደግሞ ፫፻፭ ቀናት ይቀራሉ።
ይሄ ዕለት በጀርመን አገር በ፲፰፻፵፩፤ ፲፱፻፲፩፤ ፲፱፻፲፮፤ ፲፱፻፴፩ እና ፲፱፻፹፩ ዓመተ ምሕረታት በተፈጸሙት ብሔራዊ ታሪኮች ምክንያት የአገሪቱ “የጦስ ቀን” (Schicksalstag (day of fate)) ይባላል።
ጆርጅ በክርስትና ላይ የሚያደርገውን ጥልቅ ንባብ ቀጥሎበታል። ትኩረት ያደረገው በብሉይና አዲስ ኪዳኖች ትክክለኛነትና በደረሰባቸው የመበረዝ፣ የመምታታት፣የመዛባትና የጭማሬዎች ጉዳይ ላይ ነው። ይህ ርእስ ስ
ሜት የሚኮረኩር ከመሆኑ አንጻር ወደዚህ ለመግባት ሲያቅማማ መኖሩ ታሰበው። ይሁን እንጂ የራሴ የሚለው ቅዱስ መጽሐፍ ምን ያህል ከመበረዝና ከመለወጥ የተጠበቀ ትክክለኛና ተአማኒ መጽሐፍ መሆን አለመሆኑን ለማረጋገጥ ርእሱን በጥልቀት ማጥናት የግድ ነው። መጽሐፍ ቅዱስ እኛ ዘንድ ጥርጣሬ የሚነሳበት ሆኖ መኖሩ በጣም አሳሳቢና አስቸጋሪ ነገር ነው። ምሳ እስከ መጣለት ጊዜ ድረስ ንባቡን የቀጠለው ጆርጅ ምሳውን የበላው እያነበበ ነበር . . በንባቡ ተጠምዶ እንዳለ ሙቀቱን ለመለካት የመጣችው ነርስ እንዲህ አለችው፦
- ስለ ሳምኳት የጥፋተኝነት ስሜት የምሰማኝ በመሆኑ ነው፤ለምን እንዳደረኩት አላውቅም፤ከርሷ መገናኘቴ አያስደስትህም ይሆናል፣የምናገረውንም አምነህ አትቀበልኝም ብዬ አስባለሁ፤ይህን ብታደርግ እውነት አለህ።
- ይህን የሚናገረው የቢሮህ ኃላፊ ነው። ዛሬ ጧት ካትሪና ባለችበት ነው የተናገረው። እኔ ወደ ቶራ ቦራ እንደምሄድስ አልነገርከውም? ወይስ ይህንንም ፈጥሮ ነው ያወራው?
- የቢሮዬ ኃላፊ ወይም የኔ ጸሐፊ እኩይና ስነ ምግባር የጎደለው ሰው መሆኑን አውቃለሁ። ቀደም ሲል በሴቶች ስጫወትባቸው ያግዘኝ ስለ ነበረ ዝም ብዬ አልፈው ነበር። እመነኝ ካንተ ጋር ከተገናኘሁበት ቀን ጀምሮ ግን ለምን እንደሆነ እንጃ ተለውጫለሁ። ከዚያን ቀን ጀምሮ ንባቤ፣ውይይቴና ምርምሬ ሁሉ በሃይማኖቶችና መታደልን በሚያመጡ ርእሰ ጉዳዮች ላይ ብቻ ያተኮረ ሆኗል። አዲሱ የኔ ሁኔታ በራድን ያላስደሰተው በመሆኑ ብዙ ጊዜ የጨቀጨቀኝ ከመሆኑም በላይ በእጁ የሚገኙና ከአንዳንድ ሕሙማን ሴቶች ጋር የተነሳኋቸውን የቆዩ ፎቶግራፎች ይፋ ለማድረግ አስጠንቅቆኛል። . . በተጨማሪም በኔ ክፍል ውስጥ በምስጢር ካሜራና ድምጽ መቅጃ ማጥመዱን ዘግይቼ ደርሼበታለሁ። በዚህም ለሰዎች የምናገረውን፣የስልክ ጥሪዎቼንና የማደርገውን ሁሉ ማወቅ ብቻ ሳይሆን በድምጽና በምስል ይቅርጽ ነበር። ይህን የደረስኩበት ከሦስት ቀናት ወዲህ ብቻ ሲሆን የመረረ ጠብ በመካከላችን ተፈጥሮ ከሥራ ለማባረር ስዝትበት እርሱም ፎቶገግራፎቹን ከነድምጼ በቀጥታ ኢንተርኔት ላይ ለመልቀቅ ዝቶብኛል፡፡ ይህም የሕክምና ፈቃዴን መነጠቅ ማለት ነው፡፡ አሁን ምናባቴ እንደማደርግ ቸግሮኛል። የምናገረውን ታምናለህ?! ባታምነኝም ምክንያት አለህ . .
- ካንተ ጋር በነበረኝ የመጨረሻው ቀጠሮ ከቢሮህ ወዲያው እንደወጣሁ በራድ አግኝቶኝ ስለ ቶራ ቦራ ነግሮኝ ነበር፤አብረን በነበርንበት ጊዚ አንተ ፈጽሞ እንዳልወጣህና እርሱም ወደ ክፍሉ እንዳልገባ እርግጠኛ ነኝ።
- እውነቱን ለመናገር አዎ ለማለት እገደዳለሁ፤በዚህሰዓት የመጣሁትም በዚህ ምክንያት ነው። ከነገ ስድስት ሰዓት በፊት በጉዳዩ ላይ አስበህበት ስምምነትህን በፊርማህ ለማረጋገጥ ጊዜ አለህ።
- በዝርዝርና በግልጽ ላብራራልህ ይገባኛል። የሙቀት መጠንህን ከፍ የሚያደርገው ቫይረስ ከያንዳንዱ ከፍታ ጋር ከአንጎልህ ሕዋሳት የተወሰኑ ክፍሎችን እያበላሸ መሆኑን ደርሰንበታል። ትኩሳቱ ነገ ማታ ከሁለት ሰዓት በኋላ ይመጣብሃል ተብሎ ይጠበቃል። ይህም ቀዶ ጥገናውን ከጀመርንልህ በኋላ እንጂ አይመጣም ማለት ነው። የቀዶ ጥገናው የስኬታማነት ዕድል 60% ብቻ ነው።
- ስምምነትህ ተጠይቆ እምቢ ማለትህን በማረጋገጥ ትፈርማለህ . . ሁኔታው ለኛ አዲስ ቢሆንም ቀዶ ጥገናውን ማድረጉ ላንተ ተመራጭ ነው የሚል እምነት አለኝ። ሌላ ጥያቄ ይኖረሃል?
- ሌላ ነገር የለም፤ያነጋገርኩህ የሕክምና ቡድኑ ተሰስቦ ከወሰነ በኋላ ሲሆን ይህ የሁሉም የጋራ አቋም ነው። ሌላ ጥያቄ ካለህ በማንኛውም ጊዜ ለነርሶቹ ብትነግራቸው ወዲያውኑ ደውለው ስሚነግሩኝ ምላሽ ማግኘት ትችላለህ። በጉዳዩ አስበህበት ከነገ ስድስት ሰዓት በፊት የስምምነት ማረጋገጫ ፍርማህን እንደምታኖር ተስፋ አደርጋለሁ።
- እንደ ልማድህ ነገሮችን በማቅለል ሳትጨነቅ መውሰድ አስፈላጊ ነው። ሕይወት፣ሞትም ሆነ ሕመም የሰው ልጆችን ሚያጋጥሙ የተለያዩ ሁኔታዎች በመሆናቸው እንደ ሁኔታው ልንቀበላቸው ይገባል። አሁን ልሂድ፣ ጧት ሦስት ሰዓት ላይ እመጣለሁ፤ካዚያ በፊት ጥያቄ ካለህ ለነርሷ ንገራትና ይደውሉልኛል።
- ጆርጅ . . የታደልን ደስተኞች ካልሆን በስተቀር ሕይወት ትርጉም የላትም። በዳግም ሕይወትና በምርመራ የማናምን ከሆነም ሞትም ትርጉም የለውም። የሞትና የሕይወት ፍልስፍና ምንኛ አስደናቂ ነው!
- ታዲያ ሰዎች ለምን ራሳቸውን ይገድላሉ? በዓለም ላይ ራሳቸውን የሚያጠፉ ሰዎች ቁጥር በየጊዜው እያሻቀበ አይደለም ወይ? እኔ ራሴ ባንድ ወቅት ይህንኑ ተመኝቼ አልነበረምን?
- በተለይ ያንተው አስገራሚ ነው። ራሱን የሚገድል ሰው እድለቢስነቱን ነው በሌላ እድለቢስነት የሚቋጨው። መታደልን ላገኘ ሰው ግን ይህ ፈጽሞ አስፈላጊው አይደለም።
- ራሴን ለመግደል በሄድኩበት ጊዜ ፍጥረተ ዓለሙ ሁሉ ነው የጠበበኝ፤መጠን በሌለው ጭንቀትና የእድለቢስነት ስሜት ውስጥ ነበርኩ። ልክ አንተ እንዳልከው መከፋቴን በመከፋት ለማክተም እፈልግ ነበር።
- እውነቱን ለመናገር በመታደል መንገድ ፍለጋ ላይ ከተሰማራሁበት ጊዜ ጀምሮ የመታደል ስሜት እየተሰማኝ ነው። መንገዱን ጀምሬ እንዲህ ከተሰማኝ ጉዞውን ጨርሼ ስደርስበት እንዴት ይሆን? እያልኩ ራሴን እጠይቃለሁ።
- ተለውጫለሁ ብየህ የለ? እመነኝ እኔ ራሴ እለወጣለሁ ብዬ ጠብቄ አላውቅም ብቻ ሳይሆን ለመለወጥም እቅድ ኖሮኝ አያውቅም። እንዴት እንደ ተለወጥኩ አላውቅም፣ግን በእርግጠኝነት ተለውጫለሁ።
- ባለፈው ጊዜ የአካልና የመንፈስ ደስታን አስመልክተህ በኢ-ሜይል ለላክልኝ ጥያቄ መልስ ልሰጥህ እችላለሁ። መንፈሴን ዕድለቢስ በማድረግ ነበር አካሌን ሳስደስት የነበረው፣ይህን በማድረጌም ሁለቱንም መንፈሴንም አካሌንም ለእድለቢስነት እዳርግ ነበር!
- ያለ ጥርጥር ሕይወትን ነው የምመርጠው። ምናልባት ቀደም ባለው ጊዜ ብትጠይቀኝ ኖሮ መሞትን እመርጣለሁ . . የመሞት መርገምት ለመኖርን መርገምት እልባት ይሰጣል እልህ ነበር።
- ራሴን ለመግደል ስሄድ መንገድ ላይ ያገኘሁት ሽማግሌ በጣም የታደለና ከሕጻን አያቱ ጋር በመጫወት በጣም ደስተኛ እንደነበረ አስታውሳለሁ። አድራሻውን ወስጄ ቢሆን ኖሮ እያልኩ ሁሌ እቆጫለሁ።
- ዋናው ነገር አሁን ሐኪሞች ከኛ የተሻለ ስለሚያውቁ፣ቀዶ ጥገናውን ለማድረግ ተስማምተህ መፈረም አለብህ የሚል ሀሳብ አለኝ። መጀመሪያ ግን ከካትሪና ጋር እንድትመካከር ነው የማሳስብህ።
- ወዳጄ መልካሙንና ስኬቱን ብቻ አስብ፣የተመኘኸው ብቻ ነው የሚያጋጥምህ። ሁላችንም ለሁሉም ሁኔታዎች ራሳችንን ማዘጋጀት ችግር የለውም . . ከዚህ በሽታ ተገላግለህ የመታደል ፍለጋ ጉዞህን በድል ታጠናቅቃለህ፤ወደ መታደል ስትደርስ ግን እኔንም መውሰድ እንዳትረሳ . . በጉዳዩ ላይ እንድታስብበት አሁን ትቼህ እሄድና ነገ መጥቼ እጠይቀሃለሁ፣ደህና ሁን።
ጆርጅ በጀርባ ተኝቶ ዓይኑ እያየ ልጁ ማሪ የተጋፈጠችውንና ምናልባትም እርሱም በቅርቡ ሊጋፈጠው ስለሚችለው ሞት ምንነት ማሰላሰል ጀመረ። ለመሆኑ ሞት ራሱ ምንድነው? ሕይወትስ ምንድነው? ሞት ከዚህ ዓለም ጣጣዎች መገላገያ ነው? ወይስ የዚህ ዓለም ደስታ ፍጻሜ ነው? የመጀመሪያው ከሆነ አያ ሞት እንኳን ደህና መጣህ፣ሁለተኛው ከሆነ መታደልን አግኝቶ ምንነቱን አውቋል ማለት ነው። እንዲህ በማሰብ ላይ እያለ በፌዝ ፈገግ አለና ‹‹ወዴትም የማያደርስ ፍልስፍና እየተፈላሰፍኩ ልሞት ነው መሰለኝ›› አለ ለራሱ . .
- አዎ በሚገባ፣አሁን መምጣት ብችል እንኳ በመጣሁ ነበር። የማረጋግጥልህ ነገር ቢኖር ግን ዕድሜ በእግዚአብሔር እጅ እንጂ አስፈላጊ ምክንያት ቢሆኑም በሐኪሞች እጅ አለመሆኑን ነው።
- ሞትን ፈርቼው ወይም ምንም ቁብ ሳልሰጠው ቀርቼ እንደሆነ አላውቅም። የማውቀው ነገር ቢኖር የሕይወትን ቅደም ተከተል ሙሉ በሙሉ የሚለውጥ ግዙፍ እውነታ መሆኑን ብቻ ነው።
- እመነኝ ፈርቼ ይሆን ወይስ ተረብሼ? ምን እንደሆንኩ አላውቅም። የሚሰማኝ ነገር ቢኖር ሕይወቴን ዳግም ሥርዓት ማስያዝ እንዳለብኝ ብቻ ነው . . በራሴ ሳሾፍ አታይም? . .
- ሞትን ስፈራ ሕይወቴን ሥርዓት ለማስያዝ ወሰንኩ። ገና ወደ ሕይወት በማምራት ላይ እያለሁ እንጂ ሕይወትን ለቅቄ ስሄድ አልነበረም ሕይወቴን ሥርዓት ማስያዝ ይበልጥ ተገቢ ይሆን የነበረው?
- ቀደም ብሎም ሕይወትህን ሥርዓት ለማስያዝ ጥረት በማድረግ ላይ ነበርክ፣ምን ያህል እንደቀረ ከእግዚአብሔር በስተቀር ማንም የማያውቅ ቢሆንም፣ ቀሪውን ሕይወት ሥርዓት ማስያዝም የግድ ነው . . እኔ ተስፋ ማድረግ፣በጎውን መመኘትና መጠበቅ ነው ደስ የሚለኝ። ተስፋ መቁረጥና በጎ በጎውን አለማየትን እጠላለሁ።
- ‹‹ከሞት በኋላ ያለው ሕይወታችን›› የሚለው አገላለጽ ውብ አገላለጽ ነው። በዚህ ላይ ነገ ካንተ ጋር እወያያለሁ። ይቅርታ አድርግልኝና ላሳውቃት አሁን ለካትሪና ለመደወል እገደዳለሁ።
የአደም ቃላት ጭንቅላቱ ውስጥ እየደወሉ የስልክ ጥሪውን አበቃ። ‹‹ዕድሜ በእግዚአብሔር እጅ እንጂ በሐኪሞች እጅ አይደለም››፣‹‹እግዚአብሔር ከኛ ከራሳችን እንኳ ይበልጥ ለኛ ርህሩህ አዛኝ ነው››፣‹‹ተስፋ ማድረግ፣በጎውን መመኘትና መጠበቅ ነው ደስ የሚለኝ። ተስፋ መቁረጥና በጎ በጎውን አለማየትን እጠላለሁ››፣‹‹በፍለጋ ጉዞህም ወደ መታደል ትደርሳለህ፤ከዚያ በኋላ የዓለማዊ ሕይወትንና የሞትን ትርጉም ትረዳለህ።›› የሚሉትን የአደም አባባሎች ሳያስብ ሲደጋግማቸው ራሱን አገኘ . . የአደም ቀላል ግን ጥልቅ ቃላት ውስጡን ለምን ሁሌ እንደሚያንቀጠቅጡ አያውቅም። ምስጢሩ በራሳቸው በቃላቱ ምክንያት ነው? ወይስ እውነተኛ በመሆናቸው? ወይስ እንዴት እንደሚቆጣጠረው በማያውቀውና አሁን በሚገኝበት ያልተረጋጋ ሁኔታው ምክንያት ይሆን? . .
ካትሪና ስቅስቅ ብላ እያለቀሰች ተከናንባ ተኛች። የጆርጅን በድንገት ከሕይወቷ ውስጥ አለመኖር መሳብ ከበዳት . . ቀዶ ጥገናው ሳይሳካ ቢቀርስ? . . ዘላቂ አካለ ስንኩልነት ቢገጥመውስ? . . እንደገና ተነሳችና ለጆርጅ መጸለይ ጀመረች . .
ጆርጅም ስለ ካትሪና እና ስለ ሁለቱ ልጆች በማሰላሰል ተጠመደ። በዋነኛነቱ ያሳሰበው የገንዘብ ጉዳይ ነው . . ለካትሪና እና ለልጆቹ ጠቀም ያለ ገንዘብ ሊሆን የሚችለውን የሕይወት መድህን ዋስትናውን ማደሱን አስታውሶ ፈገግ አለ። ከሚሰራበት ኩባንያ ጋር የገባው የሥራ ውልም ጥሩ ገንዘብ ሊያስገኝ የሚችል መሆኑና በተለይም ለሕመም የተጋለጠው ለኩባንያው ሥራ ጉዞ ላይ እያለ መሆኑን ማረጋገጥ የሚቻል መሆኑን በማሰብ አሰበ፤ይሁን እንጂ ስለራሱ እንጂ ለማንም ግድ የሌለው ካኽ ከሞትኩ ምንም ነገር አይሰጥም የሚል ጥርጣሬረ አደረበት . . መሰል የሀሳብ ግጭቶችን በማስተናገድ ላይ እያለ እንቅልፍ ይዞት ሄደ . .
ጆርጅ አማልዶ ከእንቅልፉ ነቃ፤ባስተናገዳቸው የሀሳብና የጥያቄ ማእበሎች የተጨናነቀው ጭንቅላቱ እየከበደው ቁርሱን በላ። በአብዛኛው ቀዶ ጥገናው እንዲደረግ ወደ መወሰኑ ያደላ ቢሆንም ጭንቀት ጠበቅ እያለበት ነው . . ከቀዶ ጥገናው በፊት ምን ማድረግ ይኖርበታል? . . ካትሪና እና ልጆቹ ፈጽሞ ከአእምሮው ሊርቁ አልቻሉም . .
- በጭራሽ አላምንም። ዩኒቨርሱን የሚያቀነባብረውና የሚመራው አንድ እግዚአብሔር ብቻ ነው። በነገራችን ላይ የቁጥሩ የንበት ድምጽ በነሱ ቋንቋ ‹‹መኖር አለብኝ›› ከሚል አገላለጽ ጋር ተመሳሳይነት ስላለው ቁጥር 13 ቻናውያን ዘንድ የመልካም ዕድል ገድ ነው። የመጥፎ ገድ ነገር በጥቅሉ ከአፈተረትነት ያለለፈና ከእግዚአብሔር መንገድ ያፈነገጠ ጥመት ብቻ ነው።
- ፕሮቴስታንት እንደመሆንህ የወሩ 13ኛ ቀን ዓርብ ላይ ቢውል እንኳ ቀኑን ገደቢስ አድርገህ አትወስደውም? በክርስትና ታሪክ ውስጥ ይሁዳ ክህደት ፈጽሞ አሳልፎ ሳይሰጣቸው ኢየሱስና ሐዋርያዎቹ በምስጢር የተሰበሰቡት ዓርብ ቀን መሆኑንና የተሰብሳቢዎቹም ቁጥር 13 መሆኑንስ አታውቅምን?
- እኔ በአፈተረቶች አላምንም። የመጣሁት ስለ ገደቢስነትና ስለገዳምነት ካንተ ጋር ለመከራከር ሳይሆን አንተን ለመጠየቅ ነው። ወዳጄ ሁሌ መልካም ገድንና ተስፋን ሰንቆ እንዲኖር ነው የምመኝለት።
- ጌታችን ርህሩህና ቸር አዛኝ ጌታ ነው፤ሁሉም ነገር በርሱ እጅ ነው። ሐኪሞች ምክንያት ብቻ ናቸው። ተስፋ ስታደርግ የበለጠ ደስተኛ ትሆናለህ፣የተሸለ ለመኖር ትችላለህ፤የቀዶ ጥገናው የመሳካት ዕድልም በጣም ጥሩ ነው። ተስፋ የመቁረጥ ስሜት ካደረብህ ግን ሁኔታህ የባሰ የከፋ ይሆናል፤ሕይወትህም የከፋ ይሆናል፣ርህሩሁ ፈጣሪ ጌታ የጻፈልህ ብቻ ነው ሊሆን የሚችለው። ጆርጅ ምን ነካህ በፊት እንደዚህ አልነበርክም'ኮ?
- አንተን ለመፈተንና የምትለውን ማወቅ ፈልጌ ነው፤ተስፋ ማድረግን ካንተ መማር ፈልጌ እንጂ እንደምታውቀው አፈተረትና አጉል አምልኮን አልወድም . . ይሁንና እኔ ባለሁበት ሁኔታ ላይ የሚገኝ ሰው ተስፋ መሰነቅ የሚችለው እንዴት ነው?
- ካትሪና እንባ እየተናነቃት ፦ ሌሊቱን ሙሉ ሳለቅስና ስላንተ ስጸልይ ነው ያደርኩት፤እርግጥ ጸሎቴ እንጂ ለቅሶዬ ምንም እንደማይጠቅምህ አውቃለሁ። ጧት ትንሽ የዘገየሁት የገዛሁትን የአይሮፕላን ትኬት የጉዞ ቀን ኦኬ ለማስደረግ ብዬ ነውን፤ጆርጅ ምን ትላለህ?
ሕጻናቱ በደስታ ፈንድቀው አባትና እናታቸውን ላይ ተጠመጠሙ . . በጉጉትና በተስፋ ስለ ጉዞው መነጋገር ከቀጠለው ልዩ ቤተሰባዊ ቆይታ ራሱን ገለል ለማድረግ አደም ወደ ክፍሉ አንድ ጥግ ፈንጠር ብሎ ወንበር ላይ ተቀምጧል . . ካትሪና ሰዓቷን አየት አድርጋ ለሕጻናቱ እንዲህ አለች
- በየመታደል መንገድ ፍለጋ ጥረታችን ላይ ፍጹም እውነተኞች ከሆን እያንዳንዱ ተጨማሪ ጥረትና ዕውቀት ለመንገዱ መገለጽ አንድ ዓይነት ማሳያ በመሆኑ ትኩረት ልንቸረው ይገባል። ቀደም ሲል ወደ ሕንድና ኢየሩሳሌም እንድትጓዝ አበረታትችህ አልነበረም? ምን አዲስ ነገር አለ?
- አዲስ ነገር በኛና በካቶሊኮች መካከል በቀልና ጦርነት መኖሩ ነው . . እናንተ ፕሮቴስታንቶች በሰላሳ ዓመቱ ጦርነት በሚሊዮኖች የሚቆጠሩ ካቶሊኮችን ገድላችሁ የለም?
- በዚህ ዓይነት አረመኔያዊ መንገድ መገዳደልን ማንም አይወደውም። ደግሞም እኔን ፕሮቴስታንት ነው ያለህ ማነው? ምናልባት ካቶሊክ ሊሆን ስለሚችል ከጉዞህ መልስ እነግረሃለሁ።
- ካቶሊክ ትመስላለህ፤አንተና ካትሪና የምትጋሩት ነጥብ አለ . . በዚህ ሰሞኑ ንባቤና በጉዞዬ ካቶሊካዊነትን በይበልጥ ለማወቅ ጥረት አደርጋለሁ። የመጀመሪያ እምነቴ ግን እንግዳ የሆነ ጣዖት አምላኪነት አለበት የሚል ነው። ልክ እንደ ጣዖት አምላኪዎቹ ቤተመቅደሶች በቅርጻ ቅርጾችና በሥዕሎች የተጨናነቁ ቤተክርስቲያኖቻቸውን አልወድም።
- ማለት የፈለኩት ይህን ሳይሆን በመታደል መንገድ ፍለጋ ጥረትህ ወቅት በየትኛውም ቡድንና በማንኛውም ፈለግ ውስጥ እውነትን ፈልግ፣መርምር ማለቴ ነው። ይህን ስታደርግ መታደልን፣የሕሊና እርካታና መረጋጋትን ታገኛለህና።
- የሰው ልጅ መንፈሱ ሲጠራና ሲመጥቅ እውነታዎች ተገልጠው ከፊቱ ይዘረገፋሉ። ሞት ምንጊዜም ከርሱ ጋር የሚኖርና በማንኛውም ወቅት ሊከሰት የሚችል እውነታ መሆኑንም ይገነዘባል። በመሆኑም ለሕይወት መሸንገያዎችና ለመደሰቻዎቿ እስረኛ መሆኑ ያበቃል። ሀሳቡና ትኩረቱ በዚህ ዓለም ጉዳዮች ተወጥሮ የሚያዝ አይሆንም . . የተፈጠረበትን ዓለማና መመለሻውን የሚያውቅ ሰው የሚኖረው ለመሞት፣የሚሞተውም ለመኖር መሆኑን በቀላሉ መረዳት ይችላል።
- እኛ ሁሉም ክርስቲያኖች በሥላሴ ማለትም እግዚአብሔር አንድም ሦስትም ነው በሚለው እምነት ላይ ሙሉ በሙሉ እንስማማለን። ሥላሴዎቹም አንደኛው አብ ሁለተኛው ወልድ ሦስተኛው መንፈስ ቅዱስ ነው። በወልድና በመንፈስ ቅዱስ ባህርያት ላይ ልዩነቶች ቢኖሩንም በሥላሴ እምነት ላይ ልዩነት የለንም።
- ይህን ማለቴ አይደለም፣ይህን አላሰብኩም፣ላለማሰብም ነው የምጥረው። ሦስቱ አንድ፣አንዱም ሦስት በባህሪ የሚለያዩ አማልክት እንዴት እንደሚሆኑ ሊገባኝ አይችልም!
- በክርስትና ውስጥ ከሁሉም አስቸጋሪው ጉዳይ ይህ ነው። ሮም ስትሄድ በዚህ ላይ በስፋት እምድትወያይ ሀሳብ አቀርባለሁ፣እጅግ በጣም የተወሳሰበ አስቸጋሪ ርእስ በመሆኑ እዚህ ባለንበት ቦታ መተንተን አይቻልም።
- ሕይወታችንን ለርሱ አምልኮና ለአገልግሎቱ አሳልፍን የምንሰጠውን በሚገባ እንዴት እንደማናውቀውና እንዲያውም ማወቁ እንዴት አስቸጋሪ እንደሚሆን ሊገባኝ አይችልም። ይልቁንም አንዳንዴ በኛና በጣዖት አምላኪዎች መካከል ምንም ልዩነት አላይም!!
- እመነኝ ከጥያቄው መሸሼ አይደለም፣የሚከተለው ቤተክርስቲያን የፈለገውን ቢሆን ይህ የያንዳንዱ ክርስቲያን ችግር ነው፤ስለዚህ ሮማ ላይ በጥልቀት እንወያይበታለን።
- እኔ በበኩሌ በካትሪና ሀሳብ እስማማለሁ፤ይህ ከባድ ርእስ ነው፣እንዲያውም ከሁሉም ጉዳዮች ዋነኛው ነው። ስለዚህም በዚህ ሁኔታ በችኮላ መወያየቱ ተገቢ አይደለም። አእምሮ ያለው ሰው ጣዖታዊ ነው ብሎ በሚያስበው ሃይማኖት ውስጥ መቀጠል የማይችል ሲሆን፣ አንድ መለኮታዊ ሃይኖትም ከጣዖት አምላኪ ሃይማኖቶች አንዱ ሊሆን አይችልም።
- ቀድሞውኑ አንተ ፈላስፋ ነህ ብያለሁ። እኔ ክርስቲያን ነኝና ይህን ርእስ እሸሻለሁ፣ከፍተኛ ጥረት ባደርግም ሊገባኝ አልቻለም። ርህሩህ ቸርና ቻይ የሆነ ፈጣሪ አምላክ ስለመኖሩ ግን እርግጠኛ ነኝ፣ይኸ በቂዬ ነው።
- ይህን ቀዶ ጥገና ለማከናወን ተመራጩ ሆስፒታል ጀርመን አገር ነው የሚገኘው፤ይሁን እንጂ አሁን ወደ ሌላ ሆስፒታል መዛወር የሚቻልበት ሁኔታ የለም። ቀዶ ጥገናው ዛሬውኑ መደረግ ይኖርበታል። ትናንት ጀርመን ከሚገኘው እሰቴሽያሊስት አማካሪ ጋር ግንኙነት አድርገን በጣም አበረታቶናል። የስኬታማነቱን ዕድል ከፍ የሚያደርገውን ነገር በተመለከተ ይህ ነው ብዬ መጥቀስ የምችለው የተለየ ነገር አላውቅም።
- ሌላ ነገር የለም፣እስከ ቀዶ ጥገናው ድረስ እንዲሁ ደስተኛ ሆነህ እንድትቀጥል እሻለሁ፣በሳይንሳዊ መንገድ ባልተረጋገጠ ተሞክሮዬ እንደማውቀው ተስፋ በሰነቀ አዎንታዊ ስነ ልቦናዊ ሁኔታ ላይ ያሉት ሰዎች ቀዶ ጥገና ከሌሎች ይበልጥ ስኬታማ ነው።
- ግሩም ነው፣ከቀዶ ጥገናው በኋላ ለዕረፍትና ለክትትል ከአንድ ሳምንት ጊዜ በላይ አያስፈልግህም፤ከዚያ በኋላ መውጣት ትችላለህ . . ይሁን እንጂ ከቀዶ ጥገናው አስር ቀን በኋላ እንጂ ጉዞ ማድረግን አንመክርም።
- አዎ፣ድንቅ ሥራ ነው የሰራሽው . . ጆርጅ የተባረከች ሚስትና ግሩም ድንቅ ወዳጆች አሉህ፣እንኳን ደስ አለህ እለሃለሁ። የሚፈረሙ ወረቀቶች ከአፍታ በኋላ ይደርሱሃል፤የቀዶ ጥገናውን ቅድመ ሂደቶች አሁን እጀምራለሁ፤ፈጣን ፈውስም እመኝልሃለሁ።
- በማቋረጤ ይቅርታ አድርጉልኝ፣ድነህ በሰላም እንደምትወጣ እርግጠኛና ባለ ሙሉ ተስፋ ከመሆኔም ጋር፣አሁን እርሱ የሚለው እጅግ በጣም አስፈላጊ ነው። ይህን ባታደርግ ኖሮ ምናልባት ንብረትህ ሳይታወቅ ሊቀር ይችላል። ከይቅርታ ጋር እንዲያውም አንዳንድ የቤተክርስቲያን መመሪያዎችን ተግባራዊ አድርገህ ቢሆን ኖሮ ባለቤትህን ተገቢ መብቷን ታሳጣት ነበር።
- ዛሬ ሁለታችሁም በሁሉም ነገር በኔ ላይ የተስማማችሁ ይመስላል። ከቀዶ ጥገናው በኋላ ስነቃ ከመጓዛችን በፊት ወላጆቼን ልጎበኛቸው ቃል ገብቼላችኋለሁ . . ቀዶ ጥገናው በሕይወቴ ውስጥ መለያ ነጥብ ሳይሆን አይቀርም።
- የሚያሳዝነው የመጽሐፍ ቅዱስ ትእዛዞች አንዳንዴ እርስ በርሳቸው የሚጋጩ መሆናቸው ነው፤አሁን የጠቀስሽውን አንብቤ ‹‹ማንም ወደ እኔ የሚመጣ ቢኖር አባቱንና እናቱን ሚስቱንም ልጆቹንም ወንድሞቹንም እህቶቹንም የራሱን ሕይወት ስንኳ ሳይቀር ባይጠላ፣ደቀ መዝሙሬ መሆን አይችልም፡፡›› የሚለውን ሉቃስ ወንጌል ውስጥ ሳነብ ግራ ይገባኛል።
- በኛ በካቶሊኮች ዘንድ አንተ አሁን የጠቀስከው ዓይነት ግጭት አእምሯችን ውስጥ ሲፈጠር ውሳኔ እንዲሰጡበት ጉዳዩ ወደ ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ይተላለፋል፤ፕሮቴስታንቶች ግን በዚህ ላይ ብዙ ይቸገራሉ።
- ለጣዖታዊነት ወደ ቀረበውና አእምሮን አውልቆ ወዳስቀመጠው አስከፊ ፓፓዊ ሥርዓት ልትመልሽን ነው። ዋናው ነጥብ ይህንን በኋላ እንመለስበታለን፣አሁን ይበልጥ ወደሚያሳስበንና ወደነበርንበት ጉዳይ እንመለስና ወላጆቼን በምክራችሁ መሰረት በዝርዝሩ ውስጥ እጨምራለሁ። ከአፍታ በኋላም በምስክርነት ትፈርሙበት ዘንድ የኑዛዜ ወረቀቱን እሰጣችኋለሁ ።
- የምትፈልገውን ሁሉ በኑዛዜው ላይ ማስፈርህ አስፈላጊ ነው፤አሁን ከዚያ ይበልጥ አስፈላጊው እንዲፈውስህና ቀዶ ጥገናውን ስኬታማ እንዲያደርገው እግዚአብሔርን መለመንና መጸለይ ነው . . (ፈግ ብሎ ቀጠለና) ፦ ከሮማ ስጦታ እንድታመጣልኝ እንደምፈልግም እንዳትረሳ።
- ሁለቱንም አልፈልግም፤የምፈልገው ሁለት ስጦታዎችን ነው። አንደኛው በጣም ግሩምና በጣም ርካሽ የሆነ የኪስ ቆዳ ቦርሳ ነው፤ርካሽ ካልሆነ ግን አልፈልገውም። ሁለተኛው የኢጣሊያ እግር ኳስ ታላቅ ኮከብ የካርኒቫሮን ትልቅ ሬክላም እንድታመጣልኝ ነው።
- ካርኒቫሮ ያለፈው የዓለም ዋንጫ ኮከብ ተጫዋች ነው። እንደ ብዙዎቹ የጣሊያን ስፖርት ተንታኞች ግምት የቀድሞው ዝነኛ ኮከብ የፍራንኮ ባሬዚ ተተኪ ይሆናል ተብሎ ይጠበቃል። ለማንኛውም እኔ ስፖርትን ከመመልከት ይልቅ መስራትን ነው የምወደው፣ጥያቄዬ ግን ይኸው ነው።
- መጀመሪያ ከወዳጄ ከአደም ጋር ላስተዋውቅህ፤አደም ይህ ወዳጄ ሐኪም ቶም ነው . . ቀዶ ጥገናውን ዛሬ አድርጌ ከአስር ቀን በኋላ ከውድ ባለቤቴ ከካትሪና እና ከልጆቻችን ጋር ወደ ሮማ እንሄዳለን። ቦርሳውን እንዴት እንደማመጣለት ግን አላውቅም።
- በተስፋ የተሞላ መንፈስ ከምንም በላይ አስፈላጊያችን ነው፤የብዙዎቹ የአእምሮ ሕመሞችና የስነ ልቦና ችግሮች መፍትሔ በዚህ ውስጥ ነው ያለው። መማሩ ግን አንዳንድ ጊዜ አስቸጋሪ ይሆናል።
- ግልጽ ለመሆን ካንተ ጋር ስቀመጥ ከምፈላሰፍባቸው መልሶች መካከል ብዙዎቹን የሚወስደው ወይ ከርሱ ነው፣ወይ ደገሞ ከካትሪና ነው . . ‹‹ነገሮችን ሳናካብዳቸውና ሳናወሳስባቸው ቀለል አድርገን መውሰድ አለብን›› የሚለውን ደጋግሜ ሳነሳልህ እንደነበር ትዝ ይለኛል፡፡ ይህን የወሰድኩት ከአደም ነው።
- በጣም ግሩም ነው፣በተለይ ይህ አባባል ካንተ ከሰማሁት በኋላ አመለካከቴንና ባህሪዬን በከፊል ቀይሯል። ቀደም ሲል ተፈጥሮዬና ንባቤም ነገሮችን ወደ ማቅለል ሳይሆን ወደ ማወሳሰብ አቅጣጫ ያዘነበለ ነበር።
- አይምሰልህ ጆርጅ የወጣለት አሟካሽ ነው፣ከርሱ ለመማር አብሬው የምቀመጠው እኔ ነኝ፤እኔ ተራ የካፍቴሪያ አስተናጋጅ ስሆን እርሱ ግን አስተማሪዬና መምህሬ ነው።
- አላመንከኝም መሰለኝ፣ አዎ . . የተስፋ መሰነቅ ትምህርት መልመጃዎች አሁንም ገና የሚያስፈልጉህ መሰለኝ። ሁሉንም ነገሮች መልክ መልክ አስይዣለሁ፣የሚቀረኝ አንዳንድ ማስታወሻዎችን ለመጻፍ ግማሽ ሰዓት ብቻ ነው። ሞትም ሆነ ሕይወት ያለው በአላህ እጅ ብቻ ነው።
- በጣም ጨዋ የሆነ ሰው ነው። አንተ ራስህን ስተህ በነበረበት ጊዜ ካኽ ሊጠይቅህ መጥቶ አደምን አስተናጋጅ በመሆኑ አፌዞበት ነበር፤እርሱ ግን ምንም ክፉ ቃል አልመለሰለትም፤ያለው ነገር ቢኖር ‹‹የኔ ማንነት ከውስጤ የሚመነጭ እንጂ ከውጭ የማመጣው አይደለም›› የሚል ብቻ ነበር።
- እህህ፣መለወጥህን ተቀብያለሁ ብለህ አልነበረም? በሌላ በኩል የከፋውን አደጋ የሚጋርጡት የሃይማኖት መሪዎች ነን ባዮች ስለሆኑ እንጂ ሁሉም ሳይንሳዊ ጥናቶች ያልኩትን ያረጋግጣሉ።
ጆርጅ ኑዛዜውን በማዘጋጀት ተጠምዶ ንብረቶቹን በዝርዝር አሰፈረ። በአንድ ሰዓት ውስጥ ሁሉንም አዘጋጅቶ ጨረሰ . . በመቀጠል የሚደረግለትን የቀዶ ጥገና ሕክምና በመንገር
በጸሎታቸው እንዲያስቡት ለሁሉም ወዳጆቹ መልእክት ለመላክ ወሰነ። ከመካከላቸው በትክክለኛውና በእውነተኛው መንገድ የሚጓዝ ሰው አምላክ ዘንድ ተሰሚነት ሊኖረው ይችላል ከሚል በመነሳት ጸሎቱ ከሁሉም ሃያማኖቶችና የእምነት ፈለጎች ተከታይ ወዳጆቹ እንዲሆን ወደደ . . ለሁሉም ኢ-ሜይል ላከ። በተለይም ለካቶሊኩ ሐቢብ፣ለአይዳዊቱ ሌቪ . . ከወዳጆቹ መካከል ሙስሊም ስለ መኖሩ ሲያስብ ሙጢዕ አረሕማን ትዝ አላለው፣ለርሱም ጸፈ። ሕንድን ሲያስታውስ ቡድሂስቷ ጆስቲና ትዝ አለችው፣ግና እነዚህ ጣዖታውያን ራሳቸው ጠፍጥፈው ወይም ጠርበው የሚሰሩት አምላካቸው ይጠቅማል ወይም ይጎዳል ብዬ አላምንም፣ጣኦታዊነት አስጠሊታ ነው . . ሲል ደምድሞ ኮምፒውተሩን ዘጋ።
- ሌቪ እንደምነሽ . . እንዴት ልረሳሽ እችላለሁ፤ደግ የዋለችልኝን ብዙ ያስተማረችኝን ሰው እንዴት እረሳለሁ? ሌቪ ናፍቀሽኛል፤ድምጽሽን መለየት ባለመቻለ ይቅርታ፤ትደውያለሽ ብዬ አልጠበኩም ነበር።
- ከአንተ ጉብኝት ወዲህ የመታደልን መንገድ ለመፈለግ በሃይማኖቶችና በእምነት ፈለጎች ላይ ንባብ እያካሄድኩ ነው። ወደ የመታደል መንገድ ለመድረስ ምክርና መመሪያህን በመጠባበቅ ላይ ነኝ።
- ትንሽ ያጋነንሽው መሰለኝ፤ካንቺ የተማርኩት እኔ ነኝ፣በተለይም ግልጸኝነትንና ለራስ መታመንን ካንቺ ተምሬያለሁ . . በነገራችን ላይ የጓደኛችን የሐቢብ ወሬስ?
- እህህ፣ጥበቃውና ዘበኝነቱ በስልክም ጭምር ነው በይው . . ሐቢብ ድንቅ ሰው ነው . . ሌቪ ጉድኝታችሁን ይበልጥ ለማጥበቅ ሞክሩ፣ለሰው ልጅ ጓደኛ በጣም ወሳኝ ነው።
እህህ፣ ምናልባት ሐቢብ የሚነግርህ ነገር ሊኖር ይችላል . . ዋናው ነገር ሁላችንም ስላንተ እንጸልያለን። ፈጣን ፈውስ እመኝልሃለሁ፣ቀዶ ጥገናው ከተጠናቀቀ በኋላ ደውልልን፣ሐቢብን እንካ።
- ዶክተር ይህ ያንተ ትህትና ነው . . ካንተ ብዙ ነው የተማርኩት፣ስለ ክርስትና የተለያዩ ፈለጎች የተናገርከው እስካሁን ጆሮዬ ውስጥ እንዳቃጨለ ነው። በነገራችን ላይ የነገርከኘን ለማረጋገጥ በመጪው ሳምንት ሮምና ቫቲካንን እጎበኛለሁ።
- እህህ፣ጋብቻው ከወራት በኋላ እንጂ አይፈጸምም፣ገና ያልተፈቱ አንዳንድ ጉዳዮች አሉ። አይሁዳዊም ይሁን ወይም ካቶሊካዊ ወይም ፕሮቴስታንታዊ ወይም ሌላ ግን ወደ መታደል መንገድ በሚያደርስ መንገድ ነው ሊሆን የሚችለው።
ጆርጅ ሰዓቱን ተመለከተ፤ልክ አስራ አንድ ሆኗል። የተለያዩ ምርመራዎች ከተደረጉለት በኋላ ወደ ክፍሉ ተመለሰ . . ሰዓቱ አስራ ሁለት ተኩል ነው፣ካትሪና ገና አልመጣችም ነበረና ደወለላት። ሆስፒታሉ መግቢያ በር ላይ መሆኗን ነገረችው። ከደቂቃዎች በኋላ ካትሪና መኪናዋ ተበላሽቶ በሕዝብ ማመላለሻ ለመጠቀም በመገደዷ ስለዘገየች እያዘነችና ይቅርታ እየጠየቀች ገባች።
- የመታደል መንገድ ፍለጋውን አንተው ራስህ ታሟለዋለህ፤ወደምትፈልገውም ትደርሳለህ . . የመልካም ስነ ምግባርና የመርህ ባለቤት ነህና እግዚአብሔር ፈጽሞ አያሳፍርህም።
- በእግዚአብሔር ፈቃድ ካንተ ጋር በመሆን የመታደል መንገድ ፍለጋ ጉዞውን እቀጥልበታለሁ፤ለዚህም ቃል ገብቼልሃለሁ። የመጀመሪያው ፍለጋም አብረን ወደ ሮማ በምናደርገው ጉዞ ይሆናል።
- የኔ ፍቅር ወደ ቤት ሂጂ። ከአፍታ በኋላ ለማደንዘዣ ይወስዱኛል፣ቀዶ ጥገናውም ሦስት ሰዓት ይወስዳል . . እናም እዚህ መቆየትሽ አስፈላጊ አይደለም። ሁሉም ነገር ስለሚሳካ ተረጋጊ . .
ለካትሪና እና ለልጆቹ በፍርሃት እየራደ ወደ ቀዶ ጥገና ክፍሉ አመራ። የእያንዳንዱ ሰው ጭንቀትና ሀሳብ ለገዛ ራሱ ብቻ ቢሆን ኖሮ ይህች ዓለም ምን ትሆን ነበር? ሲል ራሱን ጠየቀ። በእርግጥ የማይታሰብ አደጋ ነበር የሚሆነው፣የሌሎችን ሕመም፣ሀሳብና ጭንቀት መጋራት የራስን ሕመምና ጭንቀት ለማቅለልና በተዕግስት ለመቋቋም አጋዥ ነው . . ሕይወትም እንደዚሁ፣ሰዎችን ለመጥቀም ለማስደሰት የሚኖር ሰው ደስተኛ ይሆናል፣መታደልንም ያገኛል። ለራሱ ብቻ የሚኖር ሰው ደግሞ መንገዱን ይስታል . . እየተግተለተለ የሚመጣ ሀሳቡን ሐኪሙ አቋረጠው . .
- አሁን በከፍተኛ የመረጋጋትና የሕሊና ሰላም ላይ እንድትሆን እፈልጋለሁ። የምርመራህ የመጀመሪያ ደረጃ ውጤት በጣም አመርቂ ስለሆነ ሁሉም ነገር ስኬታማ ይሆናል።
ጥገናው እኩለ ሌሊት ላይ ተጠናቀቀ፤አራት ሰዓት ነበር የፈጀው። ካትሪና በየሰዓቱ ወደ ሆስፒታሉ ስትደውል ነበር የቆየችው። ቀዳጅ ሐኪሙ ከቀዶ ጥገና ክፍሉ ወጥቶ እስከ ደወለላት ጊዜ ድረስ አልተረጋጋችም ነበር። ነገሮች ሁሉ በተፈለገው መንገድ መከናወናቸውን፣ የቀዶ ጥገናው ውጤት ከአስራ ሁለት ሰዓቶች በኋላ የሚታይ መሆኑንና ከዚህ ጊዜ አካባቢ በፊት እንደማይነቃ ነገራት . .
ቀን አስራ ሁለት ሰዓት አካባቢ . . ጆርጅ መንቃት ጀምሮ እጁን ባልተለመደ ሁኔታ እያንቀሳቀሰ ግልጽ ያልሆኑ ቅዠት መሰል ቃላትን እያሰማ ነው። መንቃቱን ለመጠበቅ አጠገቡ ተቀምጠው የነበሩት ካትሪና አደምና ቶም በቅዠት ከሚናገራቸው ውስጥ . . የመታደል መንገድ፣ለምን ተፈጠርን . . ሕይወት . . ሞት . . የሚሉትን ከመሳሰሉ ውስን ቃላት በስተቀር የገባቸው ነገር አልነበረም።
- አታስቡ! ገና ሙሉ በሙሉ አልነቃም፤ይህ የተለመደ ነገር ነው። የማደንዘዣው ተጽእኖ ሙሉ በሙሉ ከተወገደና ግልጽ የሆነ ነገር መናገር ከቻለ ለቀዶ ጥገናው ስካታማነት የመጀመሪያው ምልክት ነው። ነገ መሳሪያዎቹን ከርሱ ማላቀቅ እንጀምራለን፤መንቀሳቀስና ተነስቶ መቆም ከቻለ ቀዶ ጥገናው መቶ በመቶ ስኬታማ ሆኗል ማለት ነው . . ሲነቃ በየሦስት ሰዓቱ የሕመም ማስታገሻ እንሰጠዋለን። ከዚያ በኋላ ሙሉ ጤናማ ሆኖ ታገኙታላችሁና አይዟችሁ።
- አንተ ጆርጅ፣በእርግጠኝነት የመታደልን መንገድ ታገኘዋለህ፤እኔም ካንተ ጋር አገኘዋለሁ። የመረገም መንገድ የሆነውን የኤቲዝምን መንገድ ሞክሬያለሁ፤ጭንቀትና ውጥረት ብቻ እንጂ ያተረፍኩት ነገር አልነበረም፤ይሁን እንጂ የፈጠረን ርህሩህ ጌታ እኛን ወደ ቀጥተኛው መንገድ ሊመራን እንደሚችል እርግጠኛ ብሆንም እስካሁኗ ደቂቃ ድረስ ግን የትኛውንም ሃይማኖት አምኜ አልተቀበልኩም።
ጧት አንድ ሰዓት ተኩል ላይ ጆርጅ ነቅቶ ከነርሷ ጋር በጥሩ ሁኔታና በግልጽ ለመነጋገር ቻለ። ይሁን እንጂ ገና ምግብ አልተፈቀደለትም አሁንም የሚመገበው በግሉኮስ ነው . .
ለካትሪና ደውሎ በመነጋገር አጽናናት። ለአደምና ለቶምም እንዲደውል ጠየቀችውና ደወለላቸው፤ ከዚያም ለሌቪ ደወለ . . በመቀጠል ስለ መታደል መንገድ ፍለጋውና ስለ ሮም ጉዞው ማሰላሰሉን ቀጠለ . .
ዛሬ በኢትዮጵያ የግል ቴሌቪዥኖች ህልውና አደጋ ላይ ነው። ችግሩን መቋቋም አቅቷቸው የተዘጉም አሉ። በአብዛኛው የጠላና አልኮል ማስታወቂያ ተሸክሟቸው የነበሩ የቴሌቪዥን ተቋማት ማስታወቂያውን የሚያቅብና ህግ ከወጣ በሁዋላ መንኮታኮታቸውን በአዲስ አበባ በሙያው የተሰማሩ እየገለጹ ነው።
ስም መዘረዘሩ አስፈላጊ ባይሆንም ሰራተኛ የበተኑ፣ የቀነሱ፣ ከነ አካቴውም ያቆሙ አሉ። በተመሳሳይ በዘርፉ ለመሰማራት ሲንቀሳቀሱ የነበሩ አዳዲስ ነጋዴዎችም ለጊዜው ራሳቸውን ተመልካች ማድረግ መርጠዋ።
ወደ ሳተላይት ለመውጣት ቃል ገብተውና ማስታወቂያ አስለፍፈው የነበሩ አንድም ማስታወቂያ ባማስነገር፣ አለያም ሃሳባቸውን ለጊዜው በመግታት የዩቲዩብ ምሽግ ውስጥ ሆነው በተልመካች ብዛት የሚገኘውን ገቢ እየተቋደሱ ናቸው። እስከመቼም በዚሁ መንገድ እንደሚዘልቁና የራሳቸውን ወጥ ስራ ለተመልካች የማቅረብ አቅማቸውን እንደሚያሳድጉ ፍንጭ አይታይም። የዲሲ ነዋሪ ለዛጎል እንዳለው የዩቲዩብ ገቢ ባለሙያ አሰማርቶ ሙያው የሚጠይቀውን ሁሉ ለማድረግ ስለማይቻል የመንግስት ሚዲያዎችና ማህበራዊ ገጾችን ምንጭ በማድረግ፣ በመቅዳትና በማሰራጨት አሁን እንደሚታየው ከማዝገም ውጪ አማራጭ የለም።
ይኸው አስተያየት ሰጪ እንደሚለው አሁን የሚስተዋለው አካሄድ ሙሉ ለሙሉም ባይባለም ባብዛኛው ” ገበያ ተኮር ወይም ክሊክ ተኮር” በመሆኑ አርእስት በማስጮህ፣ ባብዛኛው ለአሉባልታ ማናፈሻ ፣ የርስ በርስ መላተሚያና የፖለቲካ አጀንዳ ማስፈጸሚያ ሲያልፍም ለገቢ ሲባል ድርጅቶችንና ግለሰቦችን መደብደቢያ ሆኗል። በዚህ ባህሪው መቀጠል ስለማይችል የዩቲዩብ ገበያውም በሂደት ተመሳሳይ ችግር እንደሚገጥመው ይገምታል።
በተመሳሳይ የጋዜጣ ወይም የህትመት ሚዲያዎችም ወደ ኦንላይን ገበያ ማምራታቸው አይቀርም። በአዲስ አበባ የዘርፉ ባለሙያ በማህበራዊ ገጹ ላይ እንዳለው የሕትመት ውጤቶች ቀደም ሲል ጀመሮ በህትመት ዋጋ ንረት ደብዛቸው ጠፍቷል። ያሉትም ቢሆኑ በማስታወቂያ እየተደጎሙ እንጂ የጋዜጣ ሽያጭ የሚያካሂዱት በኪሳራ ነው። አሁን ደግሞ ማስታወቂያውም በወረርሽኙ ምክንያት እየቀነሰ በኪሳራ ማሳተሙ አዳጋች የሆነበት ወቅት ነው። በዚህ መልኩ መቀጠልም አይቻልም።
ሰብለ ዮሃንስ በአገር ውስጥ የሚታተሙ የህትመት ስራዎች ወደ ኦንላይን ገበያ ካመሩ አሁን ባላቸው ይዘት ተፎካካሪ አይሆኑም። ሰብስክራይበርም በሚፈልጉት መጠን አያገኙም ባይ ናት። ስታስረዳ ዛሬ ማህበራዊ ሚዲያዎች ሁሉንም ጉዳይ በየደቂቃው ይዘግባሉ። ተቋማትና ባለስልጣናት መረጃ በማህበራዊ ገጻቸው ያስተላልፋሉ። ዛሬ ምንጭ ተብለው የሚጠቀሱት የባለስልጣናትና የተለያዩ ተቋማት የማህበራዊ ገጾችና የመንግስት ሚዲያዎች ናቸው። በዚህ መነሻ እነዚህን መረጃዎች ደግሞ በማተም ሰብስክራይብ የሚያደርግ አካል ይኖራል ብሎ በጉጉት መጠበቁ አግባብ አይሆንም።
የንግድና ስትራቴጂ ባለሙያ መሆኗን የምትናገረው ሰብለ፣ ሚዲያዎች ወደ ኦንላይን ቢዝነስ ከገቡ ሊነበቡ የሚችሉ፣ ወይም ሊሰሙ የሚችሉ የራሳቸው የሆነ ወጥና ጥልቅ ስራ በየዘርፉ ማዘጋጀት አለባቸው። ይህ ደግሞ ብቃትንና እውቀትን ይጠይቃል።
በውጭ አገር በገንዘብ የሚሸጡ ታሪኮች፣ የምርመራ ሪፖርቶች፣ መረጃዎችና የባለሙያዎች ትንታኔ ለለመደው ህዝብ ከመንግስት ሚዲያና የባለስልጣናት የመረጃ መረብ ወይም ማህበራዊ ገጾች ላይ እየገለበጡ ቀን በመጠበቅ ማተም አዋጪ እንደማይሆን ሰብለ ታሳስባለች። አታሚዎች ይህንን አስቀድመው ሊያስቡበት እንደሚገባም ትመክራለች።
በውጪው ዓለም ማን አንባቢ፣ አምን የዩቲዩብ ወሬ ተከታትይና የማህበራዊ ሚዲያ ምርት አፋሽ እንደሆነ ለማወቅ አሉባልታ የሚናፈስባቸውን ገጾች፣ የገጹን ባለቤቶችና፣ የሚተላለፈውን ወሬ በማየት ስንት ተከታይ እንዳላቸው ማስላት በቂ ነው። ሰብለ እንደምትለው ዲጂታል ሚዲያው ምን ያህል ስራና ጥረት፣ እንዲሁም መረጃን በቅጽበት ውስጥ የማዳረስ የጊዜ ሩጫው ቀላል አይሆንም።
ጥቅምት 12 ቀን 2012ዓ.ም. አቶ ጃዋር መሀመድ በፀጥታ ሀይሎች ተከብብሁ በሚል ስበብ በተፈጠረ ሁከት መንግስት ባመነው ቁጥር እንኳን ከ86 በላይ ሰዎች እንደሞቱ እና ከስምንት ወራት በኃላም ደግሞ ሰኔ 23 እና 24 2012ዓ.ም. የሀጫሉ ሁንዴሳን ግድያ ተከትሎ በዚህው በኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት ከ200 በላይ ዜጎች አሰቃቂ በሆነ ሁኔታ እንደተገደሉ እና በርካታ ንብረት እንደወደመ ይታወቃል፡፡ ጳጉሜ 1 እና ሁለት ቀን 2012ዓ.ም. በቤኒሻንጉል ጉምዝ ክልል ከ160 በላይ የአማራ እና የአገው ተወላጆች አሰቃቂ በሆነ ሁኔታ እንደተገደሉም ተዘግቧል፡፡ ከጥቂት ቀናት በኃላም በዚህው ክልል በቤኒሻንጉል ጉምዝ በተመሳሳይ ሁኔታ መስከረም 14 ቀን 2013ዓ.ም. 20 አማራዎች በሌሊት ጥቃት እንደደረሰባቸው አሁንም ተዘግቧል፡፡ ይህ ሁሉ ጥቃት ሲደርስ ጠቅላይ ሚኒስቴሩ እርሰዎ በአካል በቦታው ሂደው ተጠቂዎችን ሊጎበኙ፣ ሊያፅናኑ እና እርዳታ ሊያደርጉላቸው በተገባ ነበር፡፡ ይህን ማድረግ ካልቻሉም በቴሌቪዥን ቀርበው የተሰማዎትን ሀዘን መግለፅ፣ ማፅናኛ መልዕክት ማስተላለፍ ይጠበቅበዎት ነበር፡፡ ምንም አይነት የማስተዛዘኛ፣ የማፅናኛ ንግግር አለማድረግዎ ለተጠቂዎች ምን አይነት መልዕክት ሊሰጥ እንደሚችል ልብ ብለውት ይሆን? የተጠቂዎችን የውስጥ ቁስል እና ያረበበውን ህመም መረዳት ያልቻለ መሪ ለተጎጅዎች ምን ትርጉም ይሰጣል? የሚመራው ህዝብ በግፍ ሲጠቃ፣ ጉዳዩን አይቶ እንዳላዩ መሆን፣ በተጎጅው እግር ስር እራስን አስቀምጦ አለማየት ለተጎጅው ዜጋ ምን ያህል ህመም፣ ቁስል፣ እና ትካዜ እንደሚጨምር መረዳት አልቻሉምን?
ጠቅላይ ሚኒስትሩ በቢሮዓቸው የሉም እንዳንል ለተመሳሳይ ጥቃቶች የማፅናኛ ምላሽ ሲሰጡ እንሰማለን/እናያለን፡፡ በሊባኖስ ቤሩት በደረሰው ፍንዳታ 150 ሰዎች በማለቃቸው ምክንያት ለሊባኖስ መንግስት የማፅናኛ መልዕክት እንደላኩ ሰምተናል፡፡ እንዲሁም ሱዳን በጎርፍ ስትጠቃ ተመሳሳይ መልዕክት ልከዋል፡፡ በሀጫሉ ሁንዴሳም ግድያ የተሰማውትን ሀዘን ሲገልፁ ሰምተናል/አይተናል፡፡ እነዚህ ሁሉ ተገቢና ትክክል ናቸው፡፡ ታዲያ ምነው በኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት እና በቤኒሻንጉል ጉምዝ ለሚያልቁ ዜጎች ስሜት አላባ የሆኑት?
ጠቅላዩ በሚያስተዳድሩት ሀገር ዛሬም እንደ ትናንቱ የጥቃት ሰለባዎች ስጋት ላይ ናቸው፡፡ ምክንያቱም ለዚህ ጥቃት ተሳታፊ የነበሩት ወንጀለኞች እና የየወረዳው አመራሮች በጥቃቱ ተጠያቂ እንደሚሆኑ እና ለፍትህ እንደሚቀርቡ/እንደቀረቡም በመንግስት ሚድያ ቢገልፅም፤ ነባራዊ ሁኔታው ግን የተለየ እንደሆነ ተጠቂዎችም ገልፀዋል፡፡ ለማሳያነት ኢሳት መስከረም 14 ቀን 2013ዓ.ም. ያስተላለፈው ዜና አስረጅ ሲሆን የሰው ህይወት ያጠፉ ወንጀለኞች እና ንብረት ያወደሙ ወጣቶች በህግ ቁጥጥር ስር አለመዋላቸው እና አሁንም ስጋት እንዳለባቸው፣ በዚህም ምክንያት አካባቢውን እየለቀቁ እንደሆነ ገልፀዋል፡፡ የፅጥታው ሁኔታ አሁንም አስተማማኝ እንዳልሆነ እና ለህይወታቸው እንደሚሰጉ ነው ተጠቂዎች ያሳወቁት፡፡ እንደተጠቂዎች ገለፃ ዋና ዋናዎች አጢፊዎች እንዳልተያዙ እና ፖሊሶች ወንጀለኞችን ይዘው እንደሚለቋቸው፣ ፖሊሶች እና የወረዳና የቀበሌ አመራሮች በጉዳዩ ተባባሪ እንደሆኑ፣ አይዟችሁ ሲሉዓቸው እንደነበር፣ አካባቢውን ለቃችሁ ውጡ ከምትታረዱ ተብለው ተጠቂዎች እንደሚዛትባቸው፣ አሁንም እንደሚያስፈራሯቸው ጠቅሰዋል፡፡ መንግስት ተጠቂዎችን ወደ ቄያቸው መልሻለሁ ቢልም የጥቃት ሰለባዎች ግን አሁንም ወደ ቦታቸው እንዳልተመለሱና እንኳን ለማቋቋም ይቅርና ለህይወታችው አስጊ ሁኔታ እንደሆነ እና ከመንግሰት ምንም አይነት እርዳታ እንዳልተደረገላቸው አስረድተዋል፡፡
የሚመሩት ህዝብ በሰብዓዊ መብት እጦት እየቆዘሙ ባለበት ሁኔታ፤ ዜጎች በሻሸመኔ፣ በዴራ፣ በዝዋይ፣ በቤኒሻንጉል ጉምዝ፣ በሀረር እና በተለያዩ የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት በተከታታይ ከፍተኛ ቁጥር ያላቸው ዜጎች ንብረታቸው ሲወድም፣ እንደ እንሰሳት ሲታረዱ፣ ነፍሰ-ጡር ሴት በምትናገረው ቋንቋ እና በምትከተለው እምነት ተፈርጃ ከባለቤትዋ እና ከልጆችዋ ፊት ስትታረድ፣ አምስት ሰዎች የአንድ ቤተሰብ አባላት ሲገደሉ፣ ፍች-አልባ በሆነ ልማድ ሰዎች ሰቆቃ እና ግፍ እየተፈፀመባቸው እሮሮ እያሰሙ ባሉበት ሀገር የተጠቂዎችን ስሜት ተረድቶ ከጎናቸው አለመሆን ስርዓቱ መልክና ምህዳር እንደጠፋበት ማሳያ ነው፡፡
የሰብዓዊ መብት ተሟጋችዋ ማያ አንጌሎ ስሜትን በተመለከተ እንዲህ ብላ ነበር፡፡ ‘’ሰዎች የተናገርህውን ሊረሱት ይችላሉ፤ ሰዎች የሰራህውንም ስራ ሊረሱት ይችላሉ፤ነገር ግን ሰዎች እንዲሰማቸው ያደረግኸውን ጉዳይ አይዘነጉትም’’ አለች፡፡ እውነት ነው፡፡ የተጎዳን ስሜት፣ የቆሰለን ልብ ፍቅር ከተሞላበት እንክብካቤ ውጭ ምንም ነገር ሊጠግነው አይችልም፡፡ መንፈስ አዘል ጥቂት የማፅናኛ ቃላት የደማን ልብ ልታዋዛው ትችላለች፡፡ ቤተሰቦቻቸውን አሰቃቂ በሆነ ሞት ተነጠቀው፣ ንብረታቸው ወድሞ፣ ማስፈራሪያ እና ዛቻ አሁንም እየተሰጣቸው በራሳቸው ሀገር ሰው ሁነው ከሰው በታች እየታዩ የሚኖሩ ዜጎች ምን ይሰማቸዋል ብሎ ማሰብ አለመቻል ለአዕምሮ እረፍትን የሚነሳ ጉዳይ ነው፡፡
ምንጭ ለ የ LED ግድግዳ መሸፈኛ መብራቶች 26W 32W 48W ኤልያጅ የ LED የመስሪያ ማጠቢያ በቻን ዳንግ, ቻንግች ውስጥ በጅች ከተማ ከተማ የሚገኙ አምራቾች
የአንድ ድርጅት የ LED ግድግዳ መሸፈኛ መብራቶች 26W 32W 48W ኤልያጅ የ LED የመስሪያ ማጠቢያ ከጉንግ ካውን ከተማ, ዞንሺንግ ሲቲ, ጂንግዶንግ ግዛት, ቻይና
ተለይተው የቀረበ ቻይና ጓንግዶንግ የ LED ግድግዳ መሸፈኛ መብራቶች 26W 32W 48W ኤልያጅ የ LED የመስሪያ ማጠቢያ አምራቾች እና እዚህ የተዘረዘሩት ከካርናር ብርሃን ጋር ነው.
ZhongShan የ LED ግድግዳ መሸፈኛ መብራቶች 26W 32W 48W ኤልያጅ የ LED የመስሪያ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong የ LED ግድግዳ መሸፈኛ መብራቶች 26W 32W 48W ኤልያጅ የ LED የመስሪያ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ የ LED ግድግዳ መሸፈኛ መብራቶች 26W 32W 48W ኤልያጅ የ LED የመስሪያ ማጠቢያ ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ባለፈው አርብ ጥቅምት 3 ቀን 2010 ዓ.ም ከእስር እንደሚለቀቅ ሲጠበቅ የነበረው ጋዜጠኛ ተመስገን ደሣለኝ፤በግልጽ ባልታወቀ ምክንያት በዕለቱ ሳይፈታ በመቅረቱ ቤተሰቦቹ ማዘናቸውን መዘገባችን ይታወሳል፡፡ ጋዜጠኛው ከሁለት ቀን በኋላ ግን የ3 ዓመት እስሩን ያለ አመክሮ አጠናቅቆ፣መፈታቱ ይታወቃል፡፡ ለመሆኑ የማረሚያ ቤት ቆይታው ምን ይመስል ነበር? ወደፊትስ ምን አቅዷል? የአዲስ አድማስ ጋዜጠኛ አለማየሁ አንበሴ፤ ጋዜጠኛ ተመስገን ደሳለኝን አነጋግሮታል፡፡
እንግዲህ ወደ 2 ዓመት ከ10 ወር ገደማ የቆየሁት በዝዋይ እስር ቤት ነው፡፡ ቃሊቲና ቂሊንጦ ትንሽ ጊዜ ነበር የቆየሁት፡፡ ዝዋይ እስር ቤት የተወሰድኩት ደግሞ ህገ መንግስቱ ከሚፈቅደው ውጭ ነው። ህገ መንግስቱ፤ ማንም ሰው መታሰር ያለበት ከመኖሪያ ቦታው በ25 ኪ.ሜትር ክልል ውስጥ ነው ቢልም እኔ ግን 165 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ ባለ የበረሃ እስር ቤት ነው ተወስጄ የታሠርኩት፡፡ ዝዋይ የሚሄዱ እስረኞች፣ ከ5 አመት በላይ የተፈረደባቸው እንደሆኑ በራሣቸው መመሪያ ላይም ተቀምጧል። ይህ እንግዲህ በመጀመሪያ በ25 ኪ.ሜትር ርቀት ውስጥ የሚለው የህገ መንግስቱ ድንጋጌና የራሱ የማረሚያ ቤቱ መመሪያ ተጥሶ ነው፣ እዚያ በረሃ ላይ ከ2 ዓመት በላይ እንድታሰር የተደረገው፡፡ በእነዚህ አመታት ደግሞ ልዩ ጥበቃ የሚባል ቦታ ነው የታሰርኩት፡፡ ይህ ቦታ ከሰማይ በስተቀር ምንም የማይታይበት ቦታ ነው፡፡ በዚያ ላይ በፍ/ቤት በኩል እንደመጣ እስረኛ ሣይሆን በተፋፋመ የጦር አውድማ ላይ እንደተያዘ የጦር ምርኮኛ ነበር የምታየው፡፡ ይሄ አመለካከት ደግሞ ከፍተኛ በደልና ተፅዕኖ እንዲደርስብኝ አድርጓል፡፡ ሰው የገደሉ ወይም አስገድዶ የመድፈር ወንጀል የፈጸሙ እስረኞች እንኳን የሚያገኙትን መብት አላገኝም ነበር፡፡ እነዚህን መሰል እስረኞች በነፃነት ካፍቴሪያ ሄደው ቡና ጠጥተው፣ ተዝናንተው ይመለሳሉ፤ ሲያሻቸውም በላይብረሪ መጠቀም፣ የሃይማኖት ቦታዎች መሄድ፣ ኳስ ሜዳ ወርደው መጫወት ይችላሉ፡፡ ለእኔ ግን እነዚህ ሁሉ የተከለከሉ ነበሩ፡፡
አብዛኞቹ ጠባቂዎች ከላይ የተነገራቸውን ነው የሚፈፅሙት፡፡ ስለዚህ ለኔ ጥያቄዎች ምላሽ ለመስጠትና ሁኔታውን ለማስረዳት የሚጨነቅ ሃላፊ የለም፡፡ ለምሳሌ ምግብ የምመገበው በርከት ካሉ የእስር ቤት ወዳጆቼ ጋር ነው፡፡ እነ ጀነራል አሣምነው ፅጌና ሌሎችም አብረውኝ ይመገቡ ነበር። ስለዚህ ቤተሠብ በርከት አድርጎ ነበር ምግብ የሚያመጣው፡፡ እነሱ ግን ምግቡን በራሣቸው ፍቃድ ይቀንሱብኝ ነበር፡፡ ባስ ሲልም ከበር ከእነ ጠያቂዎቼ ይመልሱታል፡፡ ለምሣሌ 5 እንጀራ የሚመጣልኝ ከሆነ፣ እንዲገባ የሚፈቅዱት አራቱን ብቻ ይሆናል። አንድ ሊትር ወተት ሲመጣ “ለተመስገንማ ግማሽ ሊትር ይበቃዋል” ተብሎ እንዲቀነስ ይደረጋል ወይም ያመጣው ሰው ተቀንሶ እንዲጠጣው ይደረጋል፡፡ ይሄ ሁሉ በማን እንደሚፈፀም ለማወቅ ያስቸግራል፡፡ መንግስት ይሄን ትዕዛዝ ያስተላልፍ ወይም ግለሰቦች በፈቃዳቸው ይፈፅሙት ለማወቅ ይቸግራል፡፡
ከመታሠሬ በፊት የወገብ ችግር ነበረብኝ፡፡ ብዙ ጊዜ ቴራፒ እየወሰድኩበት ነበር የምንቀሳቀሰው። ከታሰርኩ በኋላ ግን እዚያ ጭለማ ቤት የምንቀሳቀስበት ቦታ አልነበረም፡፡ ህክምናም በአጠቃላይ ተከልክዬ ነበር፡፡ ስለዚህ ከፍተኛና አስጊ ደረጃ ላይ የደረሰው እዚያ ከገባሁ በኋላ ነው፡፡ በአንድ ወቅት የወገቤ ህመም እጅግ እየከፋ በመጣ ጊዜ የቀይ መስቀል ማህበር ሰዎች እንድታከም ግፊት አድርገው ነበር፡፡ ሆኖም ሃላፊዎቹ ፍቃደኛ ሣይሆኑ ቀሩ፡፡ በመሃል ግን በከፍተኛ ግፊት፣ ወገቤን ታምሜ መራመድ የማልችለው ሰውዬ፣ እንደ አንድ ዓለማቀፍ አሸባሪ፣ በካቴና ታስሬና በበርካታ ፖሊስ ተከብቤ፣ ባቱ (ዝዋይ) ሆስፒታል እንድታይ የተደረኩበት አጋጣሚ ነበር፡፡ በወቅቱ ሃኪሞቹ፣ “ህመምህ ከፍተኛ ደረጃ ላይ ደርሷል፤ ከኛ አቅም በላይ ስለሆነ ሪፈር ወደ አዲስ አበባ ጥቁር አንበሳ ሆስፒታል እንፅፍልሃለን” ብለው ቢፅፉልኝም፣ ወደ ሆስፒታሉ መጥቼ እንድታከም እድሉ አልተሰጠኝም፡፡ የህክምናዬ ጉዳይ ከምን ደረሰ? ብዬ ስጠይቅ፣ “እንዳታመጡት ተብለናል፤ እኛ ምን እናድርግ” የሚል ምላሽ ነበር የሚሰጡኝ። “ዝዋይ ሆስፒታል ስለወሰድንህ ራሱ እንደ ጥፋት ታይቶብናል” ብለውኝ ነበር ሃላፊዎቹ፡፡
ከወገብ ህመሜ በተጨማሪ ባላወቅሁት ምክንያት ድንገት የጀመረኝ የጆሮ ህመሜ ተባብሶ፣ ህክምና ለማግኘት ባለመቻሌ፣ አሁን የቀኝ ጆሮዬ ሙሉ ለሙሉ አይሰማም፡፡ በአጠቃላይ የእስር ቤት ቆይታዬ በስቃይ የተሞላ ነበር፡፡ ቀን የበረሃው ንዳድ፣ ሌሊት እንደ አሸዋ በሰውነት የሚሯሯጥ የትኋን መአት እንቅልፍ ይነሳሃል፡፡ ለኔ እስር ቤት የሚለው ቃል እንኳ የማይገልፀው ከፍተኛ የማሠቃያ ቦታ ነው፡፡
እንግዲህ ከተፈታሁ በኋላ እቤት እንግዶች ስለበዙብኝ መውጣት አልቻልኩም እንጂ ሙሉ ምርመራ አድርጌ ያለሁበትን ሁኔታ ማወቅ እፈልጋለሁ፡፡ በእርግጥ ጆሮዬ ሙሉ ለሙሉ እንደማይሰማ አረጋግጫለሁ፡፡ አሁን ማወቅ ያልቻልኩት የወገቤ ህመም ምን ደረጃ ላይ እንዳለ ነው፤ ይሄን ማወቅ እፈልጋለሁ፡፡
ማንም መጥቶ ያነጋገረኝ አካል የለም፡፡ የእስር ቤቱ ኃላፊዎች በተደጋጋሚ እኔ ላይ ምንም ጥላቻ እንደሌላቸው ነገር ግን በትዕዛዝ የሚሰሩ የመንግስት የስራ ኃላፊዎች መሆናቸውን ይነግሩኝ ነበር፡፡ የሚፈጽሙትን በሙሉ ታዘን ነው ይሉኝ ነበር፡፡ መጡ ከተባለ ምናልባት የፓርላማ አባላት መጥተው ነበር፡፡ ነገር ግን ራሳቸውን ሲያስተዋውቁን፣ “በህዝብ ምርጫ ከተቋቋመው ፓርላማ” የመጡ መሆናቸውን ሲገልፁ፣ እዚያው ጋ ነገር ተበላሽቶ አልተግባባንም፤ መነጋገርም አልቻልንም፡፡
እናቴ በ70ዎቹ ውስጥ ያለች አዛውንት ነች፡፡ በመንፈስ ግን እውነተኛ ኢትዮጵያዊ ጥንካሬ ያላት እናት ነች፡፡ አልፎ አልፎ ትመጣ ነበር፡፡ እሷን እንኳ እንዳትጠይቀኝ ከበር ይመልሷት ነበር፡፡ ከክፍለ ሀገር የመጡ ዘመዶቼ ጭምር ይመለሱ ነበር - ሳይጠይቁኝ፡፡ እናቴ በዚህ መጎሳቆሏ ያሳዝነኝ ነበር። በኋላ ግን እንዳትመጪ ብዬአት መምጣት ተወች፡፡
እኔ የነበርኩበት ቦታ የመንግስት ሚዲያ ይሰማል፤ በተረፈ ግን ምንም ዓይነት መፅሐፍ አይገባም ነበር፡፡ የፖለቲካም ሆነ ሌላ ልቦለድ መፅሐፍ ሳይቀር እንዲገባ አይፈቀድም፡፡ የመንግስት ዜና ብቻ ነበር እንድከታተል የሚደረገው፡፡ በዚያ ላይ የፖለቲካ ርዕሰ ጉዳይ አንስቶ መወያየት አይቻልም ነበር፡፡ ጠያቂዎቼን ገና “አዲስ አበባ እንዴት ነች?” የሚል ጥያቄ ሳነሳ ነበር ወዲያው የሚያስቆሙኝ፡፡ በዚህ ምክንያት ምንም መረጃ አልነበረኝም፡፡ ሀገሪቱ ላይ ምን እየተካሄደ እንደሆነ አላውቅም ነበር፡፡ እንደውም ከእስር ተለቅቄ ወደ ቤት እየመጣሁ ሞጆ ስደርስ፣ የኦነግን ባንዲራ የያዙ ወጣቶች መንገዱን ሞልተው፣ የተቃውሞ ድምፅ ሲያሰሙ አይቼ፣ በጣም ነው የተገረምኩት፡፡ ምክንያቱም ከ3 ዓመት በፊት ይሄ ባንዲራ ያስከፍል የነበረውን ዋጋ አስታውሳለሁ፡፡ እዚህ ደረጃ ላይ እንዴት እንደተደረሰ የማውቀው ነገር የለኝም፡፡ ግራ ተጋብቼና ተደንቄ ነው ሁኔታውን ስመለከት የነበረው፡፡
የእስር ቤቱ ኃላፊዎች ስለ አመክሮ የሰጡኝ ህገ ደንብ አለ፡፡ እዚያ ሰነድ ላይ “አንድ እስረኛ አመክሮ የሚከለከለው እስር ቤቱ ውስጥ ወንጀል ከፈፀመ ብቻ ነው” ይላል፡፡ እኔ ደግሞ አንድም ወንጀል አልፈፀምኩም፡፡ ስለዚህ እኔ እስከሚገባኝ ድረስ አመክሮ የተከለከልኩበት ምክንያት የፖለቲካ ውሳኔ ነው፡፡
ይሄ እንዴት መሰለህ? አንድ ዓመት እንደታሰርኩ፣ ከጥቅምት 3 ቀን 2008 ዓ.ም አስራ አምስት ቀን በፊት ኃላፊዎቹ፤ “ጥቅምት 3 ትፈታለህ ተዘጋጅ” አሉኝ፡፡ እኔ በወቅቱ ሁኔታው አልገባኝም ነበር፡፡ ከሁለት ወር ቀደም ብሎ ከጨለማ ቤት አስወጥተውኝ፣ ከሌሎች እስረኞች ጋር ቀላቀሉኝ፡፡ ጥቅምት 3 ቀን 2009 ዓ.ም ከ2 ሺህ ያህል እስረኞች ጋር ቀላቅለው፣ “ተፈትተሃል እቃህን ይዘህ ውጣ” አሉኝ፡፡ እኔም እፈታለሁ በሚል አስቀድሜ እቃዬን ሁሉ እዚያው ለቀሩ እስረኞች አከፋፍዬ ጨርሼ ነበር፡፡ ልክ ውጣ ባሉኝ መሰረት ፍተሻ አልፌ በሩን ከወጣሁ በኋላ አስቁመውኝ፣ “በስህተት ነው” በማለት ወደ እስር ቤት መለሱኝ፡፡ እንዳልኩት እቃዬን በሙሉ አከፋፍዬ ባዶ እጄን ቀርቼ ነበር፡፡ እና ሁኔታው አስቸጋሪ ነበር በወቅቱ፡፡
ሁለቱን አመት የመፈንቅለ መንግስት ሙከራ አድርጋችኋል ተብለው ከታሰሩት ከእነ ጀነራል አሳምነው ፅጌና ጀነራል ተፈራ ማሞ ጋር እንዲሁም ከኦነግ፣ ኦብነግና ከግንቦት 7 ተከሳሾች ጋር ነበር ያሳለፍኩት፡፡
የመጀመሪያው ዕቅዴ፣ የጤንነቴ ሁኔታ ምን ላይ እንዳለ ማወቅ ነው፡፡ የጤንነቴ ሁኔታ ያለበት ደረጃ ደግሞ ቀጣዩን ዕቅዴን ይወስነዋል፡፡ ምክንያቱም ሃኪሞች፣ “የጆሮ ህመምህ ፓራላይዝድ ሊያደርግህ ይችላል” ብለውኛል፡፡ አሁን በዋናነት ማወቅ የምፈልገው ይህ ህመሜ ያለበትን ደረጃ ነው፡፡
እንግዲህ እናቴና ወንድሞቼ ከእኔ እኩል ነው የታሰሩት፡፡ ያን ሁሉ መከራ አብረውኝ አሳልፈዋል። ቤተሰቦቼ በጠላትነት እየታዩ ብዙ መከራ ከኔ ጋር አሳልፈዋል፡፡ እንደውም ታናሽ ወንድሜ ታሪኩ፣ በማረሚያ ቤቱ ጥበቃዎች ተደብድቦ ነበር፡፡ ይሄን ሁሉ እያደረጓቸውም ሶስቱን ዓመት አብረውኝ ታስረዋል፤ እነሱን አመሰግናለሁ፡፡ እንዲሁም የእኔ እስር አሳስቧቸው፣ ከኔ ጋር ሲጨነቁ ለነበሩ የፌስቡክና የማህበራዊ ሚዲያ አባላት ምስጋናዬ የላቀ ነው፡፡ መላው የኢትዮጵያ ህዝብም 3 ዓመት ሙሉ ከጎኔ ቆሟልና በእጅጉ አመሰግናለሁ፡፡
ኢዜማን ወክለው በአዲስ አበባ ለህዝብ ተወካዮች ም/ቤት የሚወዳደሩት እጩዎች የታወቁ ሲሆን፤ ባልደራስ ከመኢአድና አብን ጋር በምርጫው እርስ በእርስ ላለመፎካከር ስምምነት ላይ ደርሰዋል፡፡ በዘንድሮ ምርጫ ኢዜማን ወክለው በየወረዳው ለፓርላማ ከሚወዳደሩት 23 እጩዎች መካከል የፓርቲው መሪ ፕ/ር ብርሃኑ ነጋ፣ የፓርቲው
ኦፌኮ ራሱን ከምርጫው ማግለሉን አረጋግጧል የኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስ ከዘንድሮ አገራዊ ምርጫ ሙሉ ለሙሉ መውጣቱን ያረጋገጠ ሲሆን በእነ አራርሶ ቢቂላ የሚመራው ኦነግ በበኩሉ፤ በቅርቡ ጠቅላላ ጉባኤ አድርጎ በምርጫው የመሳተፍ ፍላጎትና ዝግጁነት እንዳለው ለአዲስ አድማስ አስታውቋል።ኦነግ ምናልባ
በክልሉ ዘላቂ መረጋጋት እንዲመጣ የመፍትሄ ሃሳቦችን ጠቁሟል ከወራት ዝምታ በኋላ ከሰሞኑ በትግራይ ወቅታዊ ጉዳይ ላይ መግለጫ ያወጣው አረና፤ በክልሉ ከጦርነቱ ጋር ተያይዞ የተፈፀሙ ሰብአዊ ጥቃቶች፣ የንብረት ዘረፋና ውድመት በገለልተኛ አካል እንዲጣራ እንዲሁም የኤርትራ ወታደሮች ከአካባቢው እንዲ
“ሐ የምርጫ መወዳደሪያ ምልክታቸው ነው” ሙአዛ ጥበባት ዲያቆን ዳንኤል ክብረት በአዲስ አበባ ከተማ የወረዳ 13 ምርጫ ክልል የህዝብ ተወካዮች ም/ቤት የግል እጩ ሆነው እንደሚወዳደሩ ለአዲስ አድማስ ገለፁ።ቀደም ሲል በተለያዩ መገናኛ ብዙኃንና ማህበራዊ ሚዲያዎች ሙአዛ ጥበባት ዲያቆን ዳንኤል ክብረ
ባለፉት 6 ወራት በመላ ሃገሪቱ 20 ሺህ 672 የትራፊክ አደጋዎች አጋጥመው የ1ሺ 849 ሰዎች ህይወት ሲያልፍ፤ ከ5 ሺህ በላይ ደግሞ ጉዳት እንደደረሰባቸው የፌደራል ፖሊስ በድረ ገጹ ያወጣው መረጃ ያመለክታል፡፡ከትግራይ በስተቀር በሃገሪቱ ከሚገኙ ሁሉም ክልሎች የተሰባሰቡ መረጃዎችን ማጠናቀሩን የጠቆመው ፌደራል
(ዝግጅቱ፣ ፖሊሲዎቹ፣ ተስፋና ስጋቶቹ) • በመንግስት ዳተኝነት በብሔራዊ መግባባት ላይ ጠንካራ ሥራ አልተሰራም • አሁን አገሪቱ ውስጥ ባለው ውጥረት ምርጫው ከስጋት ነፃ አይሆንም በለውጡ ማግስት ከተመሰረቱ አገር አቀፍ የፖለቲካ
ኣብዚ ሕጂ እዋን፡ ትሕቲ 35 ዓመት ዕድመ ዝርከብ ዝበዝሐ ቁጽሪ መንእሰያት ዘለዋ ኣህጉር ኣፍሪቃ ክትከውን ከላ፡ሰብ ሞያ ግን እዚ ብዝሒ ቁጽሪ ናቱ ዝኾነ ዕድላትን ብድሆታትን ኣለዎ ይብሉ። ኣብቲ ሎሚ 25 ግንቦት ዝኽበር ናይ ሎሚ ዓመት መዓልቲ ኣፍሪቃ “ጽምዶ ብዝሒ ህዝቢ ምስ ወፍሪ ኣብ መንእሰያት” ብዝብል ቴማ ይዝከር ኣሎ።
ንዝሓለፈ ልዕሊ ርብዒ ዘመን ግንቦት 25 መዓልቲ ኣፍሪቃ ኣብ ኣፍሪቃን ዓለምን ንመንነትን ሕብረት እታ ኣህጉር ኣብ ዝምልከት ጉዳይ ኣተኩሩ ክዝኸር ጸኒሑ’ዩ። እዚ መዓልቲ ብተወሳኺ ነፍሲ ወከፍ ውልቀሰብ እቲ መዓልቲ እንታይ ማለት ምኳኑ ክገልጽ ዕድል ዝህብ መዓልቲ’ዩ።
መሓመድ ሳልዩ አቦ መንበር ክፍሊ መጽናዕትታት ኣፍሪቃ ኣብ ሃዋርድ ዩኒቨርሲቲ’ዩ፡ ብዝሒ ቁጽሪ መንእሰያት ዕድልን ብድሆን ሒዙ’ዩ ዝመጽእ ብምባል ንመዓልቲ ኣፍሪቃ ከምዚ ክብል ይገልጽ።
“ነዚ መዓልቲ እቲ ኣፍሪቃ ብፍታው ኮነ ብዘይፈታዋ ኣብ ጉዳይ ንግዲ ባሮት፡ ኩናት፡መግዛእቲ ንዓለም ዘበርኸተቶ ጥራይ ዘይኾነ ኣብ መዳይ ንግዲ፡ባህሊን ምዕባለን’ውን ዘለዋ ተሳትፎ ኣፍልጦ ዝወሃበሉ መዓልቲ’ዩ። ብዙሓት ምሁራት፡ልዑል ክእለት ዘለዎምን ምስ ዓለም ርኽብ ዘለዎም መንእሰያት አለውና፡ ግን ኸአ ስራሕ ኮነ ናይ ስራሕ ዕድል የብሎምን። ስለዝኾነ እዚ ብዝሒ ዕቑር ዓቕሚ፡ ጥቕሚን ብድሆን ዝሓዘ’ዩ።”
“ ኣብ መንጎ ወነንቲ ትካላት ንግዲን ኣውፈርትን እቲ ምሁር አካልን ክፍተት ኣሎ። ሓደሽቲ ምሩቓት ኣብቲ ናይ ስራሕ ዓለም ዘለዎም ቦታ ንምርኣይ ኣብዘይኸአለሉ ደረጃ ክልቲኦም ወገናት ኣይሓብሩን እዮም።”
ማርዮ ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣብ ምፍታሕ ግጭትን ምዝርጋሕ ሰላም ኣብ ኣፍሪቃ ኣብ ዝብል ዓውዲ ናይ ድሕረ ምረቓ ትምህርቱ ዝኸታተል ኮይኑ ምስቲ ናይ ሎሚ ዓመት “ጽምዶ ብዝሒ ህዝቢ ምስ ወፍሪ ኣብ መንእሰያት” ዝብል ቴማ መዓልቲ ኣፍሪቃን ናይ ሕቡራት ሃገራት ኣጀንዳ 2063ዓ.ምን ይሰማማዕ።
ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ኦሮምያ ዞባ ምዕራብ አርሲ ካብ ቅድሚ ትማሊ ጀሚሩ ተማሃሮ ኣብ ሻሸመኔ ዝተኣሰሩ ኣሕዋትና ይፈትሑ ማስተር-ፕላን ኣዲስ ኣበባ ከምዝተባህለ ይወገድ ብዝብል ናይ ተቃውሞ ሰልፊ ከምዘካየዱ ሓደ ነባሪ'ቲ ቦታ ገሊጾም።
ኣብ ምዕራብ አርሲ ንዝተፈጥረ ግጭት ብዝምልከት ንቴሌቭዥን ኢትዮጵያ ዝተዛረቡ ሚኒስትር ኮሚኒኬሽን'ታ ሃገር ኣቶ ጌታቸው ረዳ ብስርዓት ዝተዓጥቐ ሓይሊ ኣብ ልዕሊ ሰራዊት ምኽልኻል መጥቓዕቲ ፈጺሙ ኢሎም።
ብካልእ ወገን ሎሚ'ውን ኣብ ምብራቅ ሃረርጌ ከተማ ጎረዋ'ውን ተቃውሞ ቀጺሉ ምስ ሓይልታት መንግስቲ ብዝተፈጥረ ጎንጺ ክልተ ሰባት ሞይቶም ክብሉ ነበርቲ ዝገለጹ ክኾኑ ከለው ካብ ምምሕዳር'ቲ ወረዳ ምላሽ ንምርኻብ ዝተገበረ ፈተነ ኣይሰለጠን።
አንበጣውን-አንበጣ እንሁንበት፡፡ ዛሬ የጨነቀውን ገበሬ ካልደረስንለት ነገ ከተሜው በተራው ይጨነቃል፡፡ ከሄኖክ ስዩም በድሬቲዩብ በተለያዩ የሀገራችን አካባቢዎች...
5፤ እኔ የእግዚአብሔርን ቃል እነግራችሁ ዘንድ በዚያን ጊዜ በእግዚአብሔርና በእናንተ መካከል ቆሜ ነበር፤ እናንተ በእሳቱ ምክንያት ፈርታችኋልና፥ ወደ ተራራውም አልወጣችሁምና። እርሱም አለ።
9፤10፤ በሚጠሉኝ እስከ ሦስተኛና እስከ አራተኛ ትውልድ ድረስ የአባቶችን ኃጢአት በልጆች ላይ የማመጣ፤ ለሚወድዱኝ ትእዛዜንም ለሚጠብቁ እስከ ሺህ ትውልድ ድረስ ምሕረትን የማደርግ እኔ እግዚአብሔር አምላክህ ቀናተኛ አምላክ ነኛና አትስገድላቸው፥ አታምልካቸውም።
14፤ ሰባተኛው ቀን ግን ለእግዚአብሔር አምላክህ ሰንበት ነው፤ አንተ እንደምታርፍ ሎሌህና ገረድህ ያርፉ ዘንድ፥ አንተ ወንድ ልጅህም ሴት ልጅህም ሎሌህም ገረድህም በሬህም አህያህም ከብትህም ሁሉ በደጆችህም ውስጥ ያለ እንግዳ በእርሱ ምንም ሥራ አትሥሩ።
15፤ አንተም በግብፅ ባሪያ እንደ ነበርህ አስብ፤ እግዚአብሔር አምላክህ በጸናች እጅና በተዘረጋ ክንድ ከዚያ አወጣህ፤ ስለዚህ እግዚአብሔር አምላክህ የሰንበትን ቀን ትጠብቅ ዘንድ አዘዘህ።
22፤ እግዚአብሔር በተራራው ላይ በእሳትና በደመናው በጨለማውም ውስጥ ሆኖ በታላቅ ድምፅ እነዚህን ቃሎች ለጉባኤአችሁ ሁሉ ተናገረ፤ ምንም ምን አልጨመረም። በሁለቱም የድንጋይ ጽላቶች ላይ ጻፋቸው፥ ለእኔም ሰጣቸው።
24፤ አላችሁም። እነሆ፥ አምላካችን እግዚአብሔር ክብሩንና ታላቅነቱን አሳይቶናል፥ ከእሳቱም ውስጥ ድምፁን ሰምተናል፤ እግዚአብሔርም ከሰው ጋር ሲነጋገር ሰውዮውም በሕይወት ሲኖር ዛሬ አይተናል።
27፤ አንተ ቅረብ፥ አምላካችን እግዚአብሔር የሚለውን ሁሉ ስማ፤ አምላካችን እግዚአብሔርም ለአንተ የሚናገረውን ሁሉ ለእኛ ንገረን፤ እኛም ሰምተን እናደርገዋለን።
28፤ በተናገራችሁኝም ጊዜ እግዚአብሔር የእናንተን ቃል ጽምፅ ሰማ፤ እግዚአብሔርም አለኝ። ይህ ሕዝብ የተናገሩህን ቃል ድምፅ ሰምቼአለሁ፤ የተናገሩህ ሁሉ መልካም ነገር ነው።
31፤ አንተ ግን በዚህ በእኔ ዘንድ ቁም፥ ርስት አድርጌ በምሰጣቸውም ምድር ላይ ያደርጉአት ዘንድ የምታስተምራቸውን ትእዛዜንና ሥርዓቴን ፍርዴንም ሁሉ እነግርሃለሁ።
የፈረንሣይ ፕሮፌሰር የሽርሽር ግንብ ማሠራጫ መርህ። ኤድጋር NAZARE። እሱ “አዙሪት ማማ” ወይም “የአየር ኃይል ማመንጫ ጣቢያ” ያጠመቀበት (ከካናዳዊው መሐንዲስ ሉዊስ ማይቹድ “ከባቢ አየር አዙሪት ሞተር” ጋር ለማነፃፀር) ፣ ከሁለት የተለያዩ አቅጣጫዎች ሊቀርብ ይችላል-“ቴርሞዳይናሚክ” አካሄድ ወይም “የፈሳሽ ሜካኒክስ” አቀራረብ።
እኛ የምንጀምረው በከባቢ አየር የላይኛው እና በታችኛው ንብርብሮች መካከል ያለው የሙቀት ልዩነት በመጠን እና በፍጥነት እንደ ማማው ለተለቀቀው የሙቀት መጠን የሚተገበር ዑደት ውጤታማነት (ጥቂት%) ያስገኛል ፡፡ እየጨመረ የሚሄድ አየር. ይህ በአጠቃላይ መልሶ የሚገኘውን ሜካኒካዊ ኃይል ይሰጣል ፡፡ በእርግጥ ተከታታይ መለኪያዎች እነዚህን ስሌቶች ያሻሽላሉ ፣ ግን መመሪያው እዚያ አለ። ናዛር ስለዚህ የአርኪሜዲያን ሚዛናዊነት በተወሰነ ከፍታ ላይ የሚገኝ ከሆነ የስቴት የሙቀት መጠን አለ በማለት ይደመድማል ፡፡
በመሬት ደረጃ (በማማ ወደ መግቢያው መግቢያ) እና በአየር ሙቀት ውስጥ ከፍታ ፣ በእኩልነት ደረጃ (በሚለዋወጥ ሁኔታ አናት ላይ) መካከል ያለው ልዩነት የካርቴን ዑደት ነው። .
እኛ የምንጀምረው ከመሬት ውስጥ ያለው የከባቢ አየር ፣ የመለዋወጫ ህዋስ (ደመና) የሚያነቃቃ ወይም የማይፈጥር የስቴት ኩርባ (የሙቀት መጠን እና እርጥበት) አለው ፡፡ ማማው የሚቀርበው ተጓጓዥ ህዋስ ወደ አዙሪት ክስተት ለመቀየር ብቻ ነው ፡፡ በተፈጥሮ ውስጥ ይህ አዙሪት ሊመሰረት የሚችለው በተወሰኑ ሁኔታዎች ብቻ ነው ፡፡ እነዚህ ትክክለኛ ሁኔታዎች ካልተሟሉ እኛ ያለ ሥርዓት አልበኝነት “አስተላላፊ አረፋዎች” ብቻ አለብን ፡፡ ከ "ግፊት ጠብታ እና የድንበር ንጣፎች" ስሌቶች ጋር የተቆራኘው የቤርኖውሊ ቀመር ነው ፣ ይህም የስርዓቱን ሜካኒካዊ ኃይል እንደ የከባቢ አየር ሁኔታ ጠመዝማዛ ያደርገዋል።
የ SUMATEL ኩባንያ (በዚህ ሰነድ ውስጥ ተሰናብቷል።) ለዓመታት በ “ካርኖት” አካሄድ ላይ ከፕሮፌሰር NAZARE ጋር ሠርተዋል ፡፡ እሷም በከባቢ አየር ውስጥ ካለው የከባቢ አየር ጠመዝማዛ ጋር “በፈሳሽ ሜካኒክስ” አቀራረብ ላይ ሠርታለች ፡፡ በሁለቱም ሁኔታዎች በጣም ተመሳሳይ የሜካኒካዊ ኃይል ውጤቶችን አግኝቷል ፡፡ የመጀመሪያዎቹ መላምቶች እውነታን በማረጋገጥ ይህ የውጤታማነት ወጥነት የፕሮጀክቱን እና የምርምር እና የልማት ጥረቶችን ለማሳደድ የ SUMATEL ኩባንያውን አጠናክሮታል ፡፡
በከፍታ አየር (በከባቢ አየር ስኮርብል አናት) እና ስርዓቱን በሚሰራው ማማው ግርጌ መካከል ያለው የአየር ሙቀት ልዩነት ነው ፡፡ አንዳንድ ጊዜ በተሳሳተ መንገድ እንደተነገረው በመሠረቱ እና በእውነተኛው ማማ አናት መካከል ያለው የሙቀት ልዩነት አይደለም ፡፡
አዙሪት ማማው “ተፈጥሯዊ የሙቀት አረፋ” ስለሚበዛው ግንቡ መሠረት ላይ በሚገባው የአየር ጥግግት እና በስቶርኩ አናት ላይ ባለው የአየር ጥግግት መካከል ያለው ልዩነት ፡፡ የዚህ አየር ብዛት መሽከርከር ክስተቱን ከሕግ የሚያገል ከሚገኘው ግንብ (እውነተኛው የጭስ ማውጫ) ከፍ ያለ ቁመት ያለው “ሐሰተኛ” የጭስ ማውጫ (ቱባ ወይም የሚሽከረከር አየር አምድ) እንዲኖር ያደርገዋል ፡፡ “ከፍታ-ግፊት-ሙቀት” እና ስለሆነም ሚዛናዊ ከፍታ ያስገኛል።
የ NAZARE ፣ የ SUMATEL እና እንዲሁም “XJunior” እና “የሂሳብ አጋር” የተሰጡት ስሌቶች ከዚህ በላይ የተጠቀሱት አጠቃላይ ህጎች የተከበሩ መሆናቸውን ያረጋግጣሉ። የአዙሪት ማማ እንደ ተፈጥሯዊ የከባቢ አየር ክስተት የሚሰራ ሲሆን በእነዚህ ክስተቶች ላይ ከተተገበሩት ጋር ተመሳሳይ ህጎችን እና ተመሳሳይ የሂሳብ ህጎችን ይከተላል ፡፡
ከላይ የተመለከተው ምልከታ SUMATEL በሁለቱ የአየር መተላለፊያው ክፍሎች (በህንፃው ታች እና በአventንትሪ አንገት) መካከል ያለውን ጥምርታ በማሻሻል የህንፃውን ጂኦሜትሪ እንዲያስተካክል አስችሎታል ፡፡
ለመጀመሪያው ኦፕሬሽናል እና በእውነትም ማሳያ ሰጭ ለሆነ የ 300m ግንብ ግንብ ፣ የአየር ፍሰት ለ 130 ቶን / ሰከንድ ይሆናል ፣ ለየዝቅተኛ የሙቀት መጠን (በአየር ወለሉ መካከል ባለው የሙቀት ልዩነት መካከል ያለው የሙቀት ልዩነት) ማማ እና የሚለዋወጥ ክስተት () እና የ 30% ሴንቲግሬድ እርጥበት እና እርጥበት ያለው ይዘት ፡፡ በዚህ ሁኔታ ፣ ጥቅም ላይ የዋለው ሜካኒካል ኃይል ‹85MW› ይሆናል ፣ የአየር locልቴጅ በከፍታው ግንብ ውስጥ በመግቢያው መግቢያ ላይ 250m / s ይሆናል ፣ እና 4 ሜ / ሴ (ማስታወሻ ከ 200 በላይ) ኪሜ / ሰ !!) በ ‹uriሪሴስ› ማለፊያ (ዲያሜትር 700 ሜ በናዝሬናውያን ከተሰላ ከ 50 ፋንታ) ለ ‹30 t / s› ፡፡
የእነዚህ ማማዎች ስፋት እና ከከባቢ አየር ብጥብጥ አንጻር ሲታይ በአካባቢው (ደመና ፣ ዝናብ ወይም ተንከባካቢ ፣ በህንፃው ዙሪያ ባለው የ 2 3 ኪ.ሜ ርቀት ላይ) አየር ማቀዝቀዝ) ናዝሬት እንደተናገረው ያ እነሱ ከተገነቡት አካባቢዎች ርቀው ይገኛሉ ፣ እና እንዲሁም በሞቃት አካባቢዎች።
ማስታወሻ: የሚናገሩት ቋንቋ ኣማርኛ ከሆነ የትርጉም እርዳታ ድርጅቶች፣ በነጻ ሊያግዝዎት ተዘጋጀተዋል፡ ወደ ሚከተለው ቁጥር ይደውሉ 1-202-552-1335 (መስማት ለተሳናቸው: 711).
ጥንታዊ የነሐስ / 24 "አይዝጌ ብረት ሰንሰለት - $ 39.00 ዶላር ጥንታዊ የነሐስ / 20 “ስተርሊንግ ሲልቨር ሣጥን ሰንሰለት (25 ዶላር) - $ 39.00 ዶላር ጥንታዊ የነሐስ / አይዝጌ ብረት ተጣጣፊ አምባር ($ 10) - $ 39.00 ዶላር ቀይ ጥንታዊ ነሐስ / 24 "አይዝጌ ብረት ሰንሰለት - $ 39.00 ዶላር ቀይ ጥንታዊ ነሐስ / 20 "ስተርሊንግ ሲልቨር ሣጥን ሰንሰለት (25 ዶላር) - $ 39.00 ዶላር ቀይ ጥንታዊ የነሐስ / አይዝጌ ብረት ተጣጣፊ አምባር ($ 10) - $ 39.00 ዶላር
ዝርዝሮች: የኤሌኖሪያን ከንፈር ጠንካራ ነሐስ ነው ፡፡ እነሱ 28.5 ሚ.ሜ ቁመት ፣ በሰፊው ነጥብ 23.2 ሚ.ሜ እና በወፍራም 2 ሚሜ ይለካሉ ፡፡ የከንፈሮቹ ተንጠልጣይ ክብደት ይመዝናል ፡፡ 3.6 ግራም. የኤሌኖሪያን አንጠልጣይ ጀርባ በሰሪዎቻችን ምልክት እና በቅጂ መብት የተለጠፈ እና የታተመ ነው ፡፡
ዝርዝሮች: የድራጎን ቁልፎች አገናኞች የጥንት አጨራረስ ባለ 14 ኪ.ሜ ቢጫ ወርቅ ናቸው ፡፡ የሻንጣ ማያያዣዎቹ 17.4 ሚሜ ዲያሜትር እና ውፍረት 1.2 ሚሜ ናቸው ፡፡ የድራኩላ cufflinks በግምት 10.5 ግራም ይመዝናሉ ፡፡ ከፊርማው በስተጀርባ በሰሪዎቻችን ምልክት ፣ በቅጂ መብት እና በብረት ይዘቱ ተለጥፎ የታተመ ነው ፡፡
ወቅቱ ፈታኝ የሆኑ ወረሽኞች የተከሰቱበት በመሆኑ መደበኛ የሀክምና አገልግሉቱችን ለህብረተሰቡ በአግባቡ ከመስጠት ረገድ የግል የጤና ተቋማት የድርሻቸውን እንዲወጡ የጤና ሚኒስትር አሳሰበ፡፡ – Ethio FM 107.8
ወቅቱ ፈታኝ የሆኑ ወረሽኞች የተከሰቱበት በመሆኑ መደበኛ የሀክምና አገልግሉቱችን ለህብረተሰቡ በአግባቡ ከመስጠት ረገድ የግል የጤና ተቋማት የድርሻቸውን እንዲወጡ የጤና ሚኒስትር አሳሰበ፡፡
ሁሉንም ነገር ለመንግስት መስጠት ተገቢ እንዳልደለ ዶ/ር ሊያ ተናግረው ፡፡በተለይ የቲቢ ፤የእናቶችና ህጻናት የህክምና የክትባት አገልገሎት የኤች አይ ቪ ህክምናና ክትትል ጨምሮ ሌሉች አንገብጋቢና አጣዳፊ የጤና ግልጋሉቱችን እኚህ ተቋማት በመስጠት ማህበራዊ ሀላፊነታቸውን እንዲወጡ ጠይቀዋል፡፡
በሀገሪቱ ያሉት እኚህ የግል ጤና መስጫ ተቋማትም ለህብረተሰቡ ጥራት ያለውና ተመጣጣኝ ክፍያ የሚጠይቅ ግልጋሉሎት በመስጠት ዘርፉን ሊያግዙ እንደሚገባ አንስተዋል፡፡
ዶ/ር ሊያ ይህንን ያሉት ትላንት በአዲሱ የሲዳማ ክልል ሀዋሳ ከተማ የሚገኘው የአላትዮን ጠቅላላ ሆስፒታል ባለ 64 ስላይስ ሲ.ቲ ስካን መሳሪያ ከኢትዮ ሊዝ ጋር በመቀናጀት ስራን ማስጀመሩን ምክንያት በማድረግ በተዘጋጀ ፕሮግራም ነው፡፡
ሦስት አስርት ዓመታት ለሚደርስ ጊዜ በአገሪቱ የፖለቲካ መድረክ ላይ ዋነኛው ኃይል ሆኖ የቆየው ህወሓት ባለፈው ጥቅምት 24/2013 ዓ.ም ከተከሰተው ግጭት ጋር በተያያዘ ኃይልን መሠረት ባደረገ የአመጻ ተግባር ላይ በመሣተፉ በብሔራዊ ምርጫ ሕጋዊ ሰውነቱን አጥቶ እንዲሰረዝ ተደርጓል።
BBC Amharic – በኢትዮጵያ የፖለቲካ እንቅስቃሴ ውስጥ ኃያል የነበረውና በእድሜ ጎምቱ ከሚባሉት ፓርቲዎች መካከል አንዱ እንደሆነ የሚነገርለት ህወሓት ከሽምቅ ተዋጊነት፣ የአገር መሪነት፣ ከዚያም ወደ ክልል አስተዳዳሪነት በመጨረሻም ሕጋዊ ዕውቅናውን አጥቷል።
ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ (ህወሓት) የንጉሡ አስተዳደር ወድቆ ወታደራዊው መንግሥት ወደሥልጣን መውጣቱን ተከትሎ ነበር የካቲት 11/1967 ዓ.ም የትጥቅ ትግል መጀመሩን ያስታወቀው።
ለህወሓት የትጥቅ ትግል መነሻ የሆነው የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ተማሪዎች ያቋቋሙት ማገብት (ማህበረ ገስገስቲ ብሔረ ትግራይ) የተባለው መደበኛ ያልሆነ ቡድን ነበር።
ስምነቱ ግለሰቦች በሪሁ በርሀ (አረጋዊ በርሄ ዶ/ር)፣ ፋንታሁን ዘርአጽዮን (ግደይ ዘርአጽዮን)፣ ሙሉጌታ ሐጐስ፣ አምባዬ መስፍን (ስዩም መስፍን)፣ አመሃ ፀሃዬ (አባይ ፀሃዬ)፣ ዕቁባዝጊ በየነ፣ አለምሰገድ መንገሻ እና ዘርኡ ገሰሰ (አግአዚ) ናቸው።
ከጅማሬው ደርግን የተቃወመው ማገብት በትግራይ ሕዝብ ላይ ደረሰ ያለውን ጭቆና ለማስወገድ የትጥቅ ትግል ማድረግና መሪ ድርጅት እንደሚያስፈልግ ወሰነ፡፡ ለዚህም የተወሰኑት አባላቱ የኤርትራ አማጺ ቡድኖች ከነበሩት ከጀብሃና ከሕዝባዊ ግንባር ጋር ግንኙነት ለመመስረት ወደ ኤርትራ ሲሄዱ ሌሎቹ ደግሞ ከተማ ውስጥ ሆነው ሕዝብ ማደራጀት ጀመሩ።
ቡድኑ የትጥቅት ትግሉ በጀመረበት ወቅት ትግራይን ከኢትዮጵያ ለመገንጠልና ‘የሪፐብሊክ’ የመመስረት ጉዳይ ተነስቶ የነበረ ቢሆንም ይህ ሐሳብ ከአንድ ዓመት በላይ እንዳልቆየ መስራቾቹ ይናገራሉ።
ከዚያም የድርጅቱ አላማ የመደብ ትግል በማድረግ ለጭቁን ሕዝቦችን ‘የራስን እድል በራስ የመወሰን መብት’ እንደሚታገል ቢገልጽም ህወሐትን የሚቃወሙ ድርጅቶት ግን ቡድኑ የትግራይን ሕዝብ ለመነጠል እንደተቋቋመ በመግለጽ ሲተቹት ቆይተዋል።
ህወሓት ከተመሰረተ ከአንድ ዓመት በኋላ በ1968 ዓ.ም በድርጅቱ ውስጥ ባሉ አመራሮች መካከል መከፋፈል አጋጥሞት የነበረ ሲሆን ይህም ‘ሕንፍሽፍሽ’ በመባል ይታወቃል።
ከዚህም በኋላ በ1977 ዓ.ም በአመራር አባላቱ መካከል በድጋሚ ልዩነት ተፈጥሮ ከመስራቾቹ መካከል ከነበሩት ውስጥ አረጋዊ በርሀ (ዶ/ር) እና ግደይ ዘርአጽዮን የተባሉት አባላቱ ድርጅቱን ጥለው እንዲወጡ ተደርገዋል።
በወቅቱ የተደረገውን ግምገማና የተግባራዊ እንዲደረግ የቀረበውን አዲስ ወታደራዊ ዕቅድ ብዙዎቹ የድርጅቱ አባላት ቢደግፉትም “በጊዜው የተመሠረተው ማርክሲስት ሌኒኒስት ሊግ ትግራይ (ማሌሊት) የተባለ የፖለቲካ ክንፍ ግን ድርጅቱን በጠቃላይ እንቀየረው” የሚል ሐሳብ እንደነበረው የህወሓት ቀደምት አባል የነበሩት አቶ ገብሩ አስራት በመጽሐፋቸው አስፍረዋል።
የህወሓት ኮሚኒስታዊ ባህሪ ከ1983 ዓ.ም ጀምሮ ያበቃለት ቢመስልም የድርጅቱ ውስጣዊ ባህሪና አደረጃጀት ሳይቀየር ‘አብዮታዊ ዲሞክራሲ’ የሚል መልክ በመያዝ እስከ መጨረሻው መዝለቁ ይነገራል።
ህወሓት በአገሪቱ የሥልጣን እርከን ላይ ጉልህ ሚና በነበረው ወቅትና ከኤርትራ ጋር የተካሄደው የድንበር ጦርነት ካበቃ በኋላ በ1993 ዓ.ም ለሦስተኛ ጊዜ በአመራሩ ውስጥ ከፍተኛ ክፍፍል ገጠመው።
በዚህ የክፍፍል ወቅት በወቅቱ ጠቅላይ ሚኒስትር መለስ ዜናዊ የሚመራው ቡድን የበላይነቱን ይዞ በህወሓት ውስጥ ከፍተኛ ተሰሚነትና ተጽእኖ የመፍጠር አቅም የነበራቸውን ከፍተኛ የቡድኑን አመራር አባላት ከድርጅቱ እንዲባረሩ ተደረገ። በዚህም ሳቢያ የተወሰኑትም በውሙስና ተከሰው ለእስር ተዳርገው ነበር።
ቡድኑ የትጥቅ ትግል በሚያደርግበት ጊዜ በተመሳሳይ ወታደራዊው መንግሥትን ተቃውመው ከወጡት ከኢዲዩ፣ ከጀበሃ፣ ከኢህአፓና ከሌሎችም ቡድኖች ጋር በወቅቱ የነበረውን ፖለቲካዊ ልዩነት በኃይል ነበር የተፈታው።
ከዚህ በተጨማሪም በወቅቱ በትግራይ ሕዝብ ስም ከሚንቀሳቀሱ የፖለቲካ ስብስቦች መካከል አንዱ የነበረው የግንባር ገድሊ ሓርነት ትግራይ (ግገሐት) መሪዎቹን በተንኮል በመግደል ተጋዮቹን ድራሻቸው እንዳጠፋ ይነገራል።
ነገር ግን ከደርግ ጋር የሚደረገው ጦርነት እየሰፋ ከትግራይ ባሻገር ወደ ሌሎቹ የአገሪቱ ክፍሎች ሲሸጋገር በየአካባቢዎቹ ያሉትን ሕዝቦች ይወክላሉ የተባሉ ድርጅቶችን ማቀፍ እንዲሁም ሊወክሉ ይችላሉ በሚል እንዲቋቋሙ ህወሓት ጉልህ ሚና ተጫውቷል።
ይህንንም ተከትሎ ከኢትዮጵያ ሕዝብ ዴሞክራሲያዊ ንቅናቄ (ኢህዴን)፣ ከኦሮሞ ሕዝብ ዴሞክራሲያዊ ድርጅት (ኦሕዴድ) እና ከደቡብ ኢትዮጵያ ሕዝቦች ዴሞክራሲያዊ ንቅናቄ (ደኢሕዴን) ጋር በመጣመር ኢሕአዴግ የተባለውን ግንባር ፈጠረ።
በህወሓት የበላይነት ይመራ ነበር የሚባለው ኢሕአዴግ የደርግ መንግሥትን ከሥልጣን ካስወገደ በኋላ የሽግግር መንግሥት በማቋቋም በ1987 ዓ.ም አዲስ ሕገ መንግሥት ጸድቆ ምንም እንኳን ተግባራዊነቱ ላይ የተላዩ ጥያቄዎችና ትችቶች ቢነሱበትም ለአገሪቱ ብሔሮች እውቅናን ሰጥቷል።
የኢሕአዴግ ግንባር አባላት በድርጅቱና በአገሪቱ ላይ የለውጥ እርምጃዎች መውሰድ ሲጀመርሩና የግንባሩ መለያ የነበረውን ‘አብዮታዊ ዲሞክራሲን’ ሲተዉት ለህወሓት የሚዋጥ ጉዳይ አልነበረም የሚካሄዱት ለውጦች እየበረቱ ሲሂዱ የህወሓት ቅሬታም እየጠነከረ ሄደ።
በመጨረሻም የአራት ብሔራዊ ድርጅቶች ጥምረት የነበረው ኢህአዴግ ከስሞ የብልጽግና ፓርቲ ሲተካው ህወሓት በአዲሱ ስብስብ ውስጥ ላለመግባት ከመወሰኑ ባሻገር “ውህደቱ ሕጋዊ አደለም” በማለት ተቃውሞውን አስምቶ ነበር።
የብሔር ጭቆና በኢትዮጵያ ውስጥ ነበረ ብለው በሚያምኑ ወገኖች በኩል ከዚህ ቀደም ከነበረው ሁኔታ በተለየ ህወሓት ወደ ስልጣን ከወጣ በኋላ በተዋቀረው ፌደራሊዝምና ሕገ መንግሥት ውስጥ ተገቢውን እውቅና እንዲያገኙ አድርጓል ብለው የሚቀበሉት አሉ።
ከዚህ በተጨማሪም በአገሪቱ ውስጥ ያሉ ማኅበረሰቦች ምንም እንኳን በወረቀት ላይ እውቅና ቢያገኙም በተግባር ላይ በመተርጎሙ በኩል የጎላ ችግር እንደነበረም ይተቻሉ።
ህወሓት የደርግ መንግሥትን በመጣል የአገሪቱን ሥልጣን ተቆጣጥሮ ለሦስት አስርት ዓመታት መቆየቱና በሥልጣን ዘመኑ ውስጥ የተፈጸሙ ከባድ የሰብአዊ መብት ጥሰቶች ደግሞ ሌሎች የሚያነሱት አሉታዊ ገጽታው ናቸው።
ህወሓት በበላይነት በሚመራው መንግሥት የመጨረሻ አስር ዓመታት ውስጥ ከፍተኛ የኢኮኖሚ ዕድገት መመዝገቡ ዓለም አቀፍ ተቋማት በተደጋጋሚ ቢመሰክሩም እየተንሰራፋ የመጣው ሙስናና የሰብአዊ መብቶች ጥሰት የተገኘው ውጤት ላይ አሉታዊ አሻራን አሳርፈውበታል።
ህወሓት እንደተመሰረት ለአንድ ዓመት ያህል ከመስራቾቹ አንዱ የነበረው ገሰሰ አየለ (ስሁል) በጊዜያዊነት ከመራው በኋላ አቶ ስብሐት ነጋ ከ1971 ዓ.ም እስከ 1981 ዓ.ም ድረስ የድርጅቱ ሊቀ መንበር በመሆን መርተውታል።
ጠቅላይ ሚኒስተር መለስ ዜናዊ ህልፈትን ተከትሎም በ2004 ዓ.ም አቶ አባይ ወልዱ የድርጀቱን ሊቀመንበርነት ቢረከቡም ብዙም ሳይቆዩ ድርጅቱን በተገቢው ሁኔታ መምራት አልቻሉም ተብለው እንዲነሱ ተደረገ።
በመጨረሻም በደብረጽዮን ገብረ ሚካኤል (ዶ/ር) መመራት የጀመረው ህወሓት በአገር አቀፍ ደረጃ የነበረውን ተሰሚነት አጥቶ በትግራይ ክልል ውስጥ ብቻ ተወስኖ ለመቆየት ከተገደደ በኋላ ከፌደራል መንግሥቱ ሠራዊት ጋር የተቀሰቀሰውን ወታደራዊ ግጭት ተከትሎ ከባድ ጉዳት ደርሶባታል።
በጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ ከተመራው ለውጥ በኋላ በማዕከላዊው መንግሥት ውስጥ የነበረውን ጉልህ ሚና ያጣው ህወሓት ከፍተኛ አመራሮቹን ይዞ በገዢ ፓርቲነት ወደ ሚያስተዳድረው ትግራይ ካቀና በኋላ ከፌደራል መንግሥቱ ጋር የነበረው ግንኙነት ከመሻከር አልፎ ወደ ፍጥጫ መሸጋገሩ ይታወሳል።
በተለይ በኮሮናቫይረስ ስጋት ምክንያት ይካሄዳል ተብሎ ዕቅድ ተይዞለት የነበረው ምርጫ ወደ ቀጣይ ዓመት እንዲሸጋገር ሲደረግ ህወሓት ተቃውሞውን በማሰማት በፌደራል መንግሥቱ ሕገ ወጥ የተባለውን የተናጠል ክልላዊ ምርጫ ለማካሄድ መወሰኑ አለመግባባቱን የበለጠ አባባሰው።
ምርጫው ባለፈው ዓመት ማብቂያ ላይ ተካሂዶ ህወሓት መቶ በመቶ በሚባል ደረጃ ማሸነፉ ተገልጾ አዲስ ክልላዊ መስተዳደር መመስረት ቢችልም፤ ከፌደራል መንግሥቱ ጋር ያለው ግንኙነት ተቋርጦ ያገኝ የነበረው በጀትም ከክልሉ ይልቅ ለታችኛው የአስተዳደር አካል እንዲሆን መወሰኑ ይታወሳል።
ህወሓት ባለፉት ሁለት ዓመታት የክልሉን ልዩ ኃይልና ሚሊሻ በስፋት በማሰልጠን የተለያዩ ወታደራዊ ትርኢቶችን በተደጋጋሚ ሲያሳይ በቆበት ወቅት ከፌደራል መንግሥቱ ጋር ከዛሬ ነገ ይፈነዳል በሚባል ፍጥጫ ውስጥ ቆይቶ ነበር።
በመጨረሻም የህወሓት ኃይሎች በክልሉ ውስጥ ለዓመታት በየቆው የፌደራል መንግሥቱ ሠራዊት ላይ ድንገተኛ ጥቃት ከሰነዘሩ በኋላ የተቀሰቀሰው ወታደራዊ ግጭት በሦስት ሳምንት ጊዜ ውስጥ ከመቀመጫው መቀለ እንዲባረር እንዳደረገው ይታወሳል።
በዚህም ሳቢያ ኢትዮጵያን ለ27 ዓመታት እንዲሁም ላለፉት ሦስት ዓመታት ደግሞ የትግራይ ክልልን በበላይነት የመራው ህወሓት በፌደራል መንግሥቱ ሠራዊት ከባድ ጉዳት ደርሶበታል።
ባለፉት ሳምንታትም በርካታ የህወሓት የአሁንና የቀድሞ አመራሮች በጸጥታ ኃይሎች በቁጥጥር ስር መዋላቸውና ሌሎች ደግሞ መገደላቸው በአገሪቱ ሠራዊት መገለጹ ይታወሳል።
የፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት ልደታ ምድብ 8ኛ ና 17ኛ ወንጀል ችሎት ባለው ሰኞ እና ማክሰኞ በዋለው ችሎት የቅጂና ተዛማጅ መብቶች የጣሱ ግለሰቦችን በእስር ቀጣ፡፡ በዚሁ መሠረት ማርታ እንግዳወርቅና ብዙአየሁ ኩሽ እያንዳንዳቸው 2 ዓመትና በ3 ወራት ጽኑ እስራት፣ ተቀጥተዋል በተመሳሳይ ወንጀል ክስ የቀረበባቸው አስናቀ ተመስገን በሦስት ዓመት ጽኑ እስራት፣ አበበ ዘውዴ አምስት ዓመት ከ4 ወር ተቀጥተዋል፡፡ በግለሰቦቹ ላይ ውሳኔው የተላለፈው ነሐሴ 21/2003 ዓ.ም በመላ ኢትዮጵያ በተደረገው የፍትህ ሚኒስቴር፣ ፌደራል ፖሊስና የክልሎች ፖሊስ ፍተሻ የቅጂና ተዛማጅ መብቶች በመጣሳቸው ነው፡፡
አንድ ጊዜ፣ «ኢየሱስ ክርስቶስ መኖር የጀመረው ከመቼ ጀምሮ ነው? የእግዚአብሔር ልጅ የሆነው መቼ ነው?» የሚል ጥያቄ ለቤተ ክርስቲያናችን መሪ አቀረብሁለት። ይህ የቤተ ክርስቲያን መሪ ወዲያው በማቴዎስና ሉቃስ ወንጌል ውስጥ ስለተጠቀሰው የኢየሱስ ታሪክ አስታወሰ። «መኖር የጀመረው ከማርያም ከተወለደበት ጊዜ አንሥቶ ነው። እግዚአብሔር በማርያም ማኅፀን ውስጥ ሳለ ሕይወትን ስለ ሰጠው እርሱ የእግዚአብሔር ልጅ ነው» ሲል መለሰልኝ።
ብዙ ሰዎች ስለ ኢየሱስ ክርስቶስ፥ የገና በዓል በመጣ ቁጥር ኢየሱስ በተአምር ከማርያም መወለዱን የሚያመለክት ታሪክ እንናገራለን። ምንም እንኳ ስለ ወደፊቱ ማሰብ ቢቀልለንም፣ ያለፈውን ጊዜ እንደዚያ ማሰቡ ቀላል አይሆንም፡፡ ስለሆነም እግዚአብሔር በተለይም ኢየሱስ ክርስቶስ ሁልጊዜ የመኖሩን አሳብ መረዳቱ አስቸጋሪ ይሆንብናል። ነገር ግን አእምሮአችን ስለ ወደፊቱ ረጅምና ከእግዚአብሔር ጋር አብረን ስለምንኖርበት ጊዜ እንደሚያስብ ሁሉ፣ ወደ ኋላም በመመልከት እግዚአብሔር ፍጻሜ የሌለው አጀማመር እንደነበረው መረዳት ይኖርብናል።
ዮሐንስ ስለ ኢየሱስ ሕይወት የጻፈውን ይህንን መግቢያ የጀመረው በዚሁ ፍጻሜ በሌለው አጀማመር ሁኔታ ነው። ስለ ኢየሱስ ክርስቶስ ማንነት ትክክለኛ ግንዛቤ ለማግኘት ዮሐንስ ስለ ኢየሱስና እንዴት ከእርሱ ጋር ኅብረት ልናደርግ እንደምንችል የሚናገረውን መረዳት ይኖርብናል።
የውይይት ጥያቄ፡- ዮሐ 1፡1-18 አንብብ። ሀ) ዮሐንስ የኢየሱስን መለኮታዊ ባሕርይ እንዴት እንደሚገልጽ ዘርዝር። ለ) የኢየሱስን ሰብአዊ ባሕርይ የሚገልጹትን ነገሮች ዘርዝር ሐ) ዮሐንስ ስለ ድነት (ደኅንነት) ምን እንደሚያስተምር ዘርዝር።
በዚህ ክፍል ዮሐንስ ከኢየሱስና ከመጥምቁ ዮሐንስ ጋር ያስተዋውቀናል። በተጨማሪም የኢየሱስን ሕይወት፣ ሞትና ትንሣኤ ውጤቶች ይገልጽልናል። ዋና ዋና ትምህርቶቹ ሁሉ በዚህ ክፍል ተጠቅሰዋል። ዮሐንስ በኢየሱስ ሕይወት አማካይነት የሚያስተምረውን አሳብ ለመረዳት፣ ይህንን መግቢያ ማወቅ ይኖርብናል።
ሀ. ኢየሱስ ዘላለማዊ የእግዚአብሔር ቃል ነው (ዮሐ 1፡1-2)፡፡ ዮሐንስ የኢየሱስን ታሪክ የጀመረው ከመጀመሪያው ነው። የምን መጀመሪያ? ይህ ኢየሱስ በማርያም ማሕፀን ውስጥ ከመፀነሱ በፊት ያለው ጊዜ አይደለም። እግዚአብሔር ነገሮችን ሁሉ የፈጠረበት መጀመሪያም አይደለም። ዮሐንስ የሚናገረው ከዘላለም ዘመናት በፊት ስለነበረው ጊዜ ነው። ሰዎች ማሰብ እስከሚችሉበት ድረስ እንኳን ወደ ኋላ ቢመለሱ ኢየሱስ እንደ ነበር ዮሐንስ ያስረዳል። ዮሐንስ መጀመሪያ ብሎ የሚጠራው ይህንን ጊዜ ነው። ነገር ግን ኢየሱስ መጀመሪያ የለውም።
ዮሐንስ ኢየሱስን ቃል (ወይም በግሪክ ሎጎስ) በማለት የጠራው ለምንድን ነው? ለዚህ ሁለት አማራጮች አሉ? አንደኛው፥ አይሁዶች በብሉይ ኪዳን ላይ ተመሥርተው ይህንን አሳብ ሊረዱ ይችሉ ነበር። በብሉይ ኪዳን “የእግዚአብሔር ቃል” በተለያዩ መንገዶች አገልግሏል።
አንዳንድ ጊዜ እግዚአብሔር በሥራ ላይ መሆኑን ያመለክታል። በፍጥረት ጊዜ ሁሉም ነገር የተፈጠረው ከእግዚአብሔር አፍ በወጣው ቃል ነበር (ዘፍ. 1፡3፣6)። ስለሆነም እግዚአብሔር አንድን ነገር ለማድረግ በሚፈልግበት ጊዜ፥ በአብዛኛው ነገሮች የሚከውነው ከአፉ በሚወጣው ቃል ነው [መዝ. (119)፡25፣ (105)፣ (169)]።
ስለሆነም ዮሐንስ ይህንን የተለየ ስም ለኢየሱስ ሲሰጥ፥ ኢየሱስ የፍጥረት እንደራሴ እንደሆነ መግለጹ ነው። (ማስታወሻ፡ በአዲስ ኪዳን ለኢየሱስ ይህንን ስም የተጠቀመው ዮሐንስ ብቻ ነው።) በተጨማሪም ኢየሱስ እግዚአብሔር ነገሮችን ለመግለጽ የመረጠበት መንገድ ነው። ለዚህ ነው ዮሐንስ እኔን ያየ አብን አይቷል የሚለው (ዮሐ 14፡9)። የዕብራውያን ጸሐፊ ኢየሱስ የእግዚአብሔር ፍጹም ነጸብራቅ፣ የመጨረሻና ከሁሉም የላቀ መገለጥ እንደሆነ አመልክቷል (ዕብ 1፡3)።
ቃል ለሚለው አገላለጽ ሁለተኛው አማራጭ ከግሪኮች የተገኘ ነው። ይህ ግሪኮች ለዓለም ምክንያትና ዓላማ በመስጠት ወደ ልዩ ፍጻሜ ስለሚመራው አመክኒዮአዊ መርሕ የሚሰጡት ስያሜ ነበር። ዓለም በዕድል ሳይሆን በእግዚአብሔር ትመራለች። እግዚአብሔር ዓለምን በጥበቡ አማካይነት ንድፍ በመንደፍ፣ በመፍጠር፣ በመደገፍና አስቀድሞ ወደ ወጠናቸው ዕቅዶች በመምራት ያስተዳድራታል። ስለሆነም ዮሐንስ ለግሪክ አንባብያኑ ኢየሱስ ዓለምን ለመፍጠር የእግዚአብሔር እንደራሴ ብቻ ሳይሆን፥ ታሪክና ፍጥረት ሁሉ ፈቃዱን እንዲፈጽሙ የሚመራቸው መሆኑን አመልክቷል።
ለ. ኢየሱስ አምላክም ከአብም የተለየ ነው። ዮሐንስ ኢየሱስ ቃል በመሆኑ በመጀመሪያው ይኖር እንደነበርና አምላክ በመሆኑ ደግሞ፥ ከእግዚአብሔር አብ የተለየ መሆኑን ገልጾአል። «የኢየሱስ ብቻ» (Only Jesus) እምነት ተከታዮች ኢየሱስና እግዚአብሔር አብ አንድ መሆናቸውን ቢናገሩም፣ ኢየሱስ አምላክ ቢሆንም፥ ከእግዚአብሔር አብ እንደሚለይ በዚህ ክፍል በግልጽ መገንዘብ ይቻላል። የጥንቷ ቤተ ክርስቲያን አባቶች የሥላሴን ጽንሰ አሳብ እንዲመሠርቱ ካደረጉት ጥቅሶች አንዱ ይኼ ነበር። ሥላሴ አንዱ አምላክ በሦስት አካላት (አብ፣ ወልድና መንፈስ ቅዱስ) እንደሚገለጽ የሚያስረዳ ትምህርት ነው።
ሐ. ኢየሱስ የፍጥረት ሁሉ እንደራሴ ነው። መጽሐፍ ቅዱስ ሦስቱም የሥላሴ አካላት አባላት በፍጥረት ሥራ ላይ እንደ ተካፈሉ ያሳያል። እዚህ ላይ ትኩረት የተሰጠው በኢየሱስ ድርሻ ላይ ነው። ዮሐንስ ኢየሱስ በዘፍጥረት ምዕራፍ አንድና ከዚያም በኋላ በተፈጠሩት ሰዎችና ነገሮች አፈጣጠር ላይ ተሳታፊ እንደ ነበር ገልጾአል።
መ. ኢየሱስ የሕይወት ምንጭ ነው። ሕይወት ላላቸው ነገሮች ሁሉ የሚያስፈልገውን አካላዊ ሕይወትና በተለይም በእርሱ ለሚያምኑ መንፈሳዊ ሕይወትን የሚሰጠው እርሱ ነው። ዮሐንስ ከሚወዳቸው ቃላት አንዱን በመጠቀም የኢየሱስን የሥራ ውጤቶች ይገልጻል። ይህም የዘላለም ሕይወት መስጠቱ ነው። ዮሐንስ ይህንን ቃል ከ40 ጊዜ በላይ የጠቀሰው ሲሆን፣ ይህም በተለይም ኢየሱስ በእርሱ ለሚያምኑት ሰዎች ስለሚሰጠው ሕይወት የሚያመለክት ነው። በኋላም ኢየሱስ እርሱ ሕይወት እንደሆነ ይገልጻል ( ዮሐ 14፡6)። በተጨማሪም ኢየሱስ ሰዎችን ከሞት ስለሚያስነሣ የትንሣኤ ሕይወት ምንጭ ነው (ዮሐ 11፡25-26)።
ሠ. ኢየሱስ የብርሃን ምንጭ ነው። ዮሐንስ በቀዳሚነቱ የሚናገረው ስለ መንፈሳዊ ብርሃን ነው። ይህም በዮሐንስ 24 ጊዜ የጠቀሰው ሌላው ተወዳጅ ቃል ነው። ዮሐንስ ወደ በኋላ ኢየሱስ የዓለም ብርሃን እንደሆነ የተናገረውን አሳብ ያቀርባል (ዮሐ 8፡12)። በዮሐንስ ወንጌል ውስጥ ብርሃን ሁለት ፍችዎች አሉት። በዚህ ስፍራ ብርሃን የሚለው ቃል ኢየሱስ የመንፈሳዊ ብርሃን ወይም የመንፈሳዊ መረዳት ምንጭ መሆኑን የሚያመለክት ይመስላል። ኢየሱስ እግዚአብሔርንና ፈቃዱን ለሰዎች ይገልጣል። ይህ ዳዊት የእግዚአብሔር ቃል የእግሬ መብራት ነው ካለው እሳብ ጋር ይመሳሰላል [መዝ. 119፡105]። ዮሐንስ ኢየሱስ የዘላለምን ሕይወት መንገድ እንደሚያበራና ሰዎች ግን እርሱንም ሆነ የሚሰጣቸውን ብርሃን እንዳልተገነዘቡ አመልክቷል።
ብዙውን ጊዜ ይህ ብርሃን የሚለው ቃል ከጨለማ ጋር እየተነጻጸረ ቀርቧል። ጨለማ ክፉውን ዓለም፣ በእግዚአብሔር ላይ የሚሰነዘረውን ተቃውሞና ሰይጣን የሚቆጣጠረውን ሕይወት አቅጣጫ ያመለክታል። ብርሃን ከዚህ በተቃራኒው ለእግዚአብሔርና ለቃሉ መታዘዝን ያመለክታል።