Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
2014-12-16በወታደራዊው መንግስት በ1989 እ ኤ አ በመባል ልዩ ልዩ ከፍተኛና ዝቅተኛ መገጣጠሚያና ማኑፋክቸር መለዋወጫዎች እንዲሁም የካፒታል ጉድስ ማለትም የስኳር ማምረቻ ወፍጮ ፍብሪካ፣ የስኳር ማቀነባበሪ ማፍያና መቀቀያ መለዋወጫዎች፣ የብረት ኳሶችና
የፍሬዘር እውቂያ ሊኒየስ Whatsapp +86 13602420401 ኢሜይል lanyuecantonmadeFMUSER በአንደኛው የ RD ማቆሚያ ላይ ያተኮሩ እና የገመድ አልባ ሽግግር ቴክኖሎጂ ትግበራ እና ቴክኒካዊ ምክር ናቸው፡፡የእኛ ምርቶች ኤፍ ኤም አስተላላፊን ፣ ሽቦ አልባ የድምፅ ሣጥን
ቺዋዋ ሜክሲኮ ኪሎግራም በቀን 2017 18 ሴንቲሜትር በ ታህሳስ 27 1988 ላይ የተወለደ አንድ ዓረፍተ ነገር ውስጥ የ "Dolomiti Energia ትረንቲኖ" "ሆርሄ Gutirrez ጋር 190 / 88 ወቅት አንድ ስምምነት ላይ ደርሰዋል አለው አዲሱ የቢንኮነር አጫዋች ተመልካች ከ []
Shaoxing PHOEBEE Shaoxing ከተማ ዠይጂያንግ ግዛት ቻይና ውስጥ የሚገኝበት በ 2010 ተቋቋመ ፋብሪካ በአሁኑ እኛ 500 000 በላይ ጋውን እና caps ከ 800 000pcs Stoles እና በዓመት ሌሎች የጅምላ ምረቃ መለዋወጫዎች አንድ የማምረት አቅም ያላቸው ምቹ የትራንስፖርት ጋር 3700
(5) የአቃቂ መሠረታዊ ብረታ ብረት ኢንደስትሪ (Akaki Basic Metals Industry (ABMI) በወታደራዊው መንግስት በ1989እኤአ በመባል ልዩ ልዩ ከፍተኛና ዝቅተኛ መገጣጠሚያና ማኑፋክቸር መለዋወጫዎች እንዲሁም የካፒታል ጉድስ ማለትም የስካር ማምረቻ ወፍጮ ፍብሪካ
በመጀመሪያ ከፍተኛ መጠን ያለው የሙቀት መቆራረጡ (መለዋወጫዎች) ውስብስብነት ያላቸው የሴራሚክ አማራጮች (ከፍተኛ የቮልቴጅ አማራጮች ከፍተኛ ከፍተኛ የጭነት መቆጣጠሪያዎች የሽምግሪክ ኃይል
የብረታ ብረትና ኢንጂነሪንግ ኮርፖሬሽን (Metals and Engineering Corporation (METEC)፣ የህወሃት የጦር አበጋዞች መንግስት፣ በመከላከያ ሚኒስትር ስር የተዋቀረው የእንግዴው ልጅ ብኢኮ/ሜቴክ፣ ከደርግ ወታደራዊው መንግስት፣ መከላከያ ሠራዊት የተወረሱ
Hoverkart ለ 6 5 8 10 ኢንች hoverboard መለዋወጫዎች ራስን ቀሪ ስኩተር ታላቅ ቁጥጥር ጋር ፈጣን መጓጓዣ ለማግኘት ለመፍቀድ አንድ መቀመጫ ንድፍ ጋር hoverkart ፋብሪካ አቅራቢ አምራች ላኪ ኩባንያ Rooder ቴክኖሎጂ ኃላፊነቱ የተወሰነ 1 Excellent ፍሬም ከ አዋቂዎች
ይህ ፕሮጄክት የስምንት ከተማ ቤቶች (ታዎንሃዉስ) ከአምስት መኪና ማቆሚያዎች ጋር ግንባታ ለመፍቀድ በስትሪምላይን ንድፍ ክለሳ ላይ ነዉ። ነባሩ ያንድ ቤተሰብ መኖሪያ ይፈርሳል። ስለዚህ ፕሮጀክት ንድፍ ከአካበቢዉ ማህበረሰብ ግብረመልስ እየፈለግን ነዉ።
እዚ ናይ ፕሮጀክት ንድፊ ሓሙሽተ መካይን ደው ዝብላሉ ቦታ ዘሎዎ ሸሞንተ ታውንሆም ዝዓይነቱ ኣባይቲ ንምህናጽ ኣብ ዳግመ ምርኣይ ደረጃ ይርከብ። ኣብዚ እዋን ዘሎዋ ሓሓደ ስድራ ዝሕዛ መንበሪታት ክፈርሳ እየን።
ኢትዮጵያ ከምዕራባዊ የሙዚቃ መሳሪያዎች ጋር መተዋወቅ የጀመረችው የመጀመሪያው ሚሊኒዬም ከባተ አራት ምዕተ ዓመት በኋላ ነው። ወቅቱ ሀገራችን ከፖርቹጋል መንግሥት ጋር የጠበቀ ወዳጅነት የመሰረተችበት ነበር። በዚህ የተነሳም የአውሮፓዊት ሀገር ሰዎች ለንጉስ በዕደ ማርያም (1468-1478) እጅ መንሻ ኦርጋን አበረከቱ። አጋጣሚው ብልጭ ብሎ የሚቆም ሳይሆን እየሰፋ የሚሄድ ነበር። የኢትዮጵያ መንግሥት በአከባቢው ያለው የበላይነት እየሟሸሸ እስላማዊ መንግሥታት መውጫ መግቢያ ሲያሳጡት አውሮፓዊ የክርስትያን መንግሥታትን መማፀኑ የግድ ሆነ።
አጼ ንበለ ድንግል ድንግል (1501-1540) ወዳጅ አላጡም። የቀደሙት ነገሥታት የጀመሩትን ቅርርብ አጠናከሩ። ፖርቹጋሎች አሁንም ባዶ እጃቸውን ቤተ-መንግሥት ሊገቡ አልደፈሩም። ሮዲርጎ ዴሊማ የተባለው አምባሳዳር ሞኖኮርድ የተሰኘውን የሙዚቃ መሳሪያ ለእጅ መንሻ አቀረበ። ጦርነት የፈጠረው ቅርርብ ትውፊታዊውን የሙዚቃ መንገዳችንን በወቅቱ ሊገዳደረው አቅም ቢያጣም በጊዜ ሂደት ግን የሚፈለግ መሆኑ አልቀረም። በዚህ የተነሳም ምዕራባዊያኑ መሪዎች የሙዚቃ መሳሪያን ለሀገሬው ነገሥታት ማቅረብን ልማዳቸው አደረጉ።
የዓድዋ ድል የጣሊያንን ብቻ ሳይሆን የመላው ዓለምን የፖለቲካ ሂደት ተገዳድሯል። አዳዲስ አሰላለፎች እንዲፈጠሩም ምክንያት ሆኗል። ወዲህ ዳግማዊ ምኒልክን በጦር ሜዳ ውሎ ማሸነፍ ያልቻሉት ቀኝ ገዥዎች ዲፕሎማሲዊ ወዳጅነቱን ለማጠናከር ጥያቄን ያቀርቡ ይዘዋል። ከዚያ ወዲያ አፍሪካ እንደ ቅርጫ ለምዕራቡ ዓለም ስትከፋፈል የበት ተመልካች የነበሩት መንግሥታት ኢትዮጵያን አጋር ማደረግ ለአዲስ ስትራቴጂያቸው አዋጭ መሆኑን አስልተዋል።
የሩሲያው ዛር ኒኮላስ ከዚህ ወገን ናቸው። የፒተርስ በርጉ ሰው ግንኙነታቸውን ደረቅ ፖለቲካዊ ሊያደረጉት አልፈለጉም። የሀገራቸውን ቀይ መስቀል ልከው በዓድዋ ጦርነት የተጎዱትን ለማከምም የቀደማቸው ባዕድ ሀገር አልተገኘም። ከዚህ ቡድን ጋር ወደ ኢትዮጵያ የመጣው አሌክሳንደር ቡላቶቪች በድርሳኑ ላይ የሚነግርን እውነት ሩሲያ ኢትዮጵያን ለምን ፈለገቻት የሚለውን ሙግት ደርዝ ያስይዛል።
“ለኛ ሐበሻ የሚከተሉትን ጥቅሞች ልትሰጥ ትችላለች። የመካከለኛው አፍሪካ እና ኢትዮጵያን የሚያሳይ ካርታ ላይ ዓይናችንን ብናሳርፍ ነጭ ዓባይ አጠገብ የእንግሊዝ ግዛት በሆኑት በግብጽና በታላላቆቹ የአፍሪካ ሐይቆች መካከል የምትገኘው ሰፊ፣ ሐብታምና ብዙ ሕዝብ የሚኖርበት መሬት በቁጥጥሯ ሥር በማድረግ ከዓመት ዓመት ግዛቷን የምታስፋፋው ሐበሻ ለእንግሊዝ ዋና ጠላት እንደምትሆን በቀላሉ መረዳት እንችላለን። እንግሊዝ ደግሞ የኛ ዋና ጠላት መሆኗ የታወቀ ነው። ስለዚህም የጠላታችንን ጠላት መርዳትና በተቻለ መጠን ሐበሻን ማጠናከር የእኛ ዋና ዓላማ መሆን አለበት። “
ሩሲያ የቀኝ ገዥዎች ሽንፈት የእሷን ምኞት ለመተግበር አቋራጭ በመሆኑ የዓድዋ ድል ከማንም ሀገር በላይ ያስደሰታት ይመስላል። በዚህ የተነሳም ለአርበኞች ህክምናን ለጤነኞች ደስታን ለመለገስ ተጣድፋለች። የጥቁር ህዝቦች የድል በዓል አንደኛ ዓመት በደማቅ ሆኔታ እንዲከበርም ከአዲስ አበባ ባልተናነሰ ጓጉታለች። ለዚህም 40 የሙዚቃ መሳሪዎችን ልካለች። ዛር ኒኮላስ የምዕራባዊያን ሽንፈት በጉልህ እንዲታወስ መፈለጋቸው፣ በአንድ በኩል ተቀናቃኞቻቸውን ለማብሸቅ ቢያስመስልባቸውም፤ በሌላ በኩል ዳግማዊ ምኒልክን የልብ ወዳጅ ለማድረግ የነበራቸውን ምኞትም ይገልጣል።
ከሁለቱ የታሪክ እርሾዎች ወጣ ያለ አስተያየት የሚሰነዝረው ወገን ደግሞ የሙዚቃ መሳሪያዎቹ ጥያቄ ከኢትዮጵያ መንግሥት ቀርቦስ ቢሆን ብሎ ይሞግታል። የዚህ ሀሳብ ሰልፈኞች ለንጉሡ ቅርብ የነበረው ሊኦንቴቪ የተባለው ሰው አጼ ምኒልክን ሳያግባባቸው አልቀርም ብለው ያምናሉ። ከላይ ያለውንነመላምት ማጥራቱ የነገ የቤት ስራችን ቢሆንም ኮለኔል ኒኮላይ ሲቲፓኖቪች ሊኦንቴቭ ግን በድሉ ማግሥት የሩሲውን ንጉሥ ኒኮላስ ሁለተኛ ስጦታ ይዞ ከዳግማዊ ምኒልክ ፊት መቅረቡ እውነት ነበር።
በዚህ ወቀት ፒተርስበርግ ከጦር መሳሪያ ስጦታ በተጨማሪ አርባ ያህል የትንፋሽ ሙዚቃ መሳሪያዎችን ለአዲስ አበባ አበርክታለች። የዓድዋ ድል በታሪካችን ውስጥ አንዳንድ እያለ ለእጅ መንሻነት ይመጣ የነበረውን የምዕራቡ ዓለም የሙዚቃ መሳሪያ በተደራጀ መልክ እንድንተዋወቅ ብቻ ዕድል ፈጥሮ የሚያልፍ አልነበረም። ዝነኛው ሀገር አሳሽና ዲፕሎማት ሊኦንቴቪ ኢትዮጵያዊያኑን መልምሎ ሙዚቃን ለማስተማር እንቅስቃሴ ጀመረ። ይሁን እንጂ በሀልዮም ይሁን በገቢር ለዚህ ሀሳብ የሚሆን የሀገሬውን ሰው ማግኘት አዳጋች ሆነ።
ጳውሎስ ኞኞ ሞንዶን ቪዳሌን ጠቅሶ እንደፃፈው የሙዚቃ ትምህርቱን አማራዎች አንማርም ስላሉ የወላይታ እና የቤንሻንጉል ጉምዝ ሰዎች ተመልምለዋል። ነገር ግን የምዕራባዊያን ሙዚቃ መሳሪያዎችን መንካት አይደለም ዐይተው የማያውቁት ኢትዮጵያዊያን የሊኦንቲቨን ስኬት አራቁት። ከጊዜያት በኋም ሚሊውስኪ የተባለ አዲስ መምህር ተመድቦ ለዓድዋ ድል አንደኛ ዓመት የሚደረገው የሙዚቃ ዝግጅት ቀጠለ። ሩቅ የሚባለው ቀንም ቀረበ። የዓድዋ ድል ከሌላ ታሪክ ጋር ተሳሰረ።
ኢትዮጵያዊያን የምዕራቡን ዓለም የሙዚቃ መሳሪያ እየተጫወቱ ከንጉሡ ፊት ተሰየሙ። ማርሴል የተባለው የፈረንሳይ ህዝብ መዝሙርም የስራቸው ማሟሻ ሆነ። አፍታ ሳይወስዱም “አምላክ ዛር ኒኮላስን ጠብቅልን” የተባለውን የሩሲያ ህዝብ መዝሙር ለማሰማት ቻሉ። የዓድዋ ድል አንድም የመጀመሪያውን የሀገራችን ዘመናዊ የሙዚቃ ባንድ ሲያስተዋውቀን፣ አንድም ዘመናዊ የሙዚቃ ትምህርት በኢትዮጵያ እውን እንዲሆን መሰረት ጥሏል። ተከታዩ የአጼ ምኒልክ ደብዳቤ ይህን የሚያረጋግጥ ነው።
ከሞስኮብ አገር የመጡት ሁለት ሙዚቃ ነፊዎች ወደ ሐገራቸው መመለሳቸው ቢሆን የሞስኮብ መንግሥት ሙዚቃ ወድቆ እንዳይቀር ከእኔ ሁለት አሽከሮች ከእነዚያ ጋር ወደ ሞስኮብ መስደዴ ነው። የሙዚቃ ስራ እንዲጀምሩልኝ፣ ከትምህርት ቤት እንዲገቡልኝ፣ አንተ ለሞስኮብ መንግ ሥት እንድታስታውቅልኝ እለምናለሁ። በሙዚቃውም የሞስኮብ መንግሥት መታሰቢያ። (ነሐሴ 1 ቀን 1889 ዓ.ም አዲስ አበባ)
የንጉሱ ተማፅኖ እንዲሁ የሚቀር አልነበርም። በሩሲያ የኢትዮጵያ አምባሳደር የነበሩት ጄነራል ብላስፋ ከመንግሥታቸው ጋር ተነጋግረው ለዳግማዊ ምንሊክ ጥያቄ ተገቢ ምላሽ ሰጡ። ይሁን እንጂ ንጉሡ ሕመማቸው እየበረታ በመሄዱ የደብዳቤያቸውን ፍሬ ለማዬት አልታደሉም።
ዓድዋ የጠረገው የሙዚቃ ፍኖት ግን ዛሬም አላንቀላፋም። አዕላፍት በዚህ ሀዲድ ይመላለሳሉ። ሺዎች በሳክስና ጊታር በትራንፔትና ኦርጋን እየታጀቡ ያዜማሉ። ይሁን እንጂ ጥቂቶች ብቻ አድዋን ይዘክራሉ።
የዛሬ ሙዚቃችን የዓድዋ አብራክ ክፋይ ነው። ነገር ግን አባትና ልጅ ተኳርፈዋል። ምዕተ ዓመት የተሻገረው “ዘመናዊ” ሙዚቃችን ድላችንን ለመለፈፍ ይተናነቀዋል። ጀግንነታችን ለማሲንቆና ክራር ተጫዋቾች ከተውነው ውለን አድረናል። አሁንም ካሳ ተሰማ፣ ሜሪ አርምዴ፣ ለማ ገብረህይወት እና ከተማ መኮንን የካቲት 23 ሊያደምቁ አቧራቸው ተራግፎ ሲያንጎራጉሩ ይውላሉ። መቶ ዓመት የተሻገረው የአፍሪካዊያን ኩራት የእጅጋየሁ ሽባባውን አይነት “ዓድዋ” ሙዚቃ ለማግኘት ከምዕተ ዓመት በላይ መጠበቁን ስንመለከት ለዓድዋ ጀርባ የሰጠው እንቅልፋችን ዘላለማዊ ይሆን እንዴ ያስብላል።
ስጋታችንን የሚያነዝረው ግን ትናንት የተሰሩት ቁጥር ማነስ ብቻ ሳይሆን ባለፈው ዘመን ያባከነው ወርቃማ አጋጣሚም ጭምር ነው። የሀገራዊ ብሄርተኝነት የሙዚቃ ዘውግ አሁን ላይ ከኪን ሰገነቱ ላይ ወርዷል። እንደ ቴዎድሮስ ካሳሁን ያሉት ድምፃዊያን የሙዚቃ ሙግትም ከዓመታት እንዴ ብልጭ የሚል ሆኗል። ከዚህ ቀደም የነበረው ዓድዋን በሚመጥነው ደረጃ ለማክበር የሚካሄደው መንግሥታዊ ተነሳሽነትም የዕለት የመድረክ ጭብጫን ከመጠማት የዘለለ ፋይዳ አጥቷል። ይህ ደግሞ የዓድዋን ድል አመድ አፋሽነት ያረጋግጣል።ረርከባበትያኑወረከከከከከከ
ወያኔ/ኢሕአዴግ ጥሩምባ ነፍቶ የብሔሮች፣ የብሔረሰቦችና የሕዝቦች ነጻነት ብሎ ከአወጀና ሁሉንም ለሃያ ሁለት ዓመታት በተስፋ ከአስፈነደቀ በኋላ ችግር ተፈጠረበት፤ ችግሩ ምንድን ነው? ችግሩ የቆጡን አወርድ ብላ የብብቷን ጣለች የሚባለው ነው፤ ችግሩ አፍ ከሚችለው በላይ ለመጉረስ ከራስ ጋር መተናነቅ ሆነ፤ ችግሩ የማሰብ ድርቀት ነው፤ ችግሩ ከአሜሪካና ከአውሮፓ መንግሥታት ጀምሮ እስከቀበሌ መዋቅር ያሉትን ሁሉ በአንድ ዘዴ እያባበሉና እያታለሉ ማደናበር ነው፤ ችግሩ በሃያ ሁለት ዓመታት ውስጥ ዘዴው ሻግቶ ዓላማው ደብዛው መጥፋቱ ነው፤ ቸግሩ የዘዴው መሻገትና የዓላማው መክሸፍ መጋለጡ ነው፤ ችግሩ ወያኔ የተቀመጠበት የሥልጣን ወንበር መቆርቆር መጀመሩ ነው።
የግለሰብ ነጻነት ታፍኖ የጎሣ ነጻነት መታወጁ ፋይዳ እንዳላመጣ ታየ፤ የግለሰብን ነጻነት ለመደፍጠጥ ሲባል የጎሣዎች ነጻነትም አብሮ ተደፍጥጦ ነበር፤ ይህንን አስቀድሞ ለማየት ለምን ሳይቻል ቀረ? የሚል ጠያቂ ከመጣ መልሱ ቀላል ነው፤ በሚልዮኖች ብር እየወጣ መንገድ ሲሠራና አስፋልት ሲለብስ ቆይቶ ከጥቂት ወራት በኋላ የባቡር ሀዲድ ለመዘርጋት ተብሎ የተሠራውን አስፋልት የለበሰ መንገድ ማፍረስ እንዳስፈለገ አይተናል፤ የባቡሩ ጉዳይ ለምን አስቀድሞ አልታየም? የጎሣን ነጻነት ለማጉላት ሲባል የግለሰብን ነጻነት መደፍጠጡ ዞሮ ዞሮ የጎሣውንም ነጻነት አንደሚደፈጥጠው ያልታየበት የተለየ ምክንያት የለውም፤ አሰቀድሞ አለማየት የባሕርይ ነው፤ በተጠቀሱት ምሳሌዎች ሁለቱም ዋጋ ያስከፍላሉ፤ ልዩነቱ የአንዱ ዋጋ የሚከፈለው በፖሊቲካ ኪሳራ ሲሆን፣ ሌላው የሚከፈለው በኢኮኖሚ (በሀብት) ኪሳራ ነው፤ ሆኖም የፖሊቲካውም ሆነ የሀብቱ ኪሳራ በኢትዮጵያ ሕዝብ ላይ በሙሉ ያለምንም የጎሣ ልዩነት ሲጫንበትና ችጋር ሲያንዣብበት በሥልጣኑ ወንበር ላይና በዙሪያው የሚንሳፈፉት ፈጣሪዎቹ ናቸውና የችግሩ ሸክም ሲያልፍም አይነካቸው! እንኳን ለፖሊቲካና ለሀብት ኪሳራ ለሕይወት ኪሳራም ቢሆን የማይጠየቅ መሆኑን በምክር ቤት በሚባለው ውስጥ በድፍረት የተነገረበት አገዛዝ ነው።
የትግራይ ሕዝብ የአገዛዙ ጉልበትና የጥቅም ተካፋይ ነው እየተባለ እስቲያምመው ድረስ በሐሜት ተለበለበ፤ የሚናገርለት ቡድንና የሚናገርበት መድረክ ሳያገኝ ሃያ ሁለት ዓመታት ያህል ኢትዮጵያዊ ትእግስቱን አሳየ፤ ዛሬ አረና የሚባለው የትግራይ የፖሊቲካ ቡድን ወያኔ ለብቻው በትግራይ ሲቆጣጠረው የቆየውን የፖሊቲካ መድረክ ለመጋራት ፊት ለፊት በሰላማዊ የፖሊቲካ ትግል እየተጋፈጠው ነው፤ ይህ አዲስ ሁኔታ በትግራይ ብቻ ሳይሆን በመላ ኢትዮጵያ የፈጠረውንና ሊፈጥር የሚችለውን የፖሊቲካ እንቅስቃሴ እንኳን ሌሎች በሩቅ የሚከታተሉ ወያኔዎችም ገና አልገባቸውም፤ በፖሊቲካውም ሆነ በኢኮኖሚው አገዛዙ ችግርን አስቀድሞ የማየት ብቃት እንዳላሳየ ከላይ በተጠቀሱት ምሳሌዎች አረጋግጠናል፤ ስለዚህም አገዛዙ በትግራይ የገጠመውን ሰላማዊ ፉክክር ለመቋቋም አዲስ ዘዴ አላገኘም፤ እስካሁን በሌሎች የኢትዮጵያ ክፍሎች እንደተደረገው ሁሉ በትግራይም ተቀናቃኞቹን በእስርና በዱላ ለማገድ እየሞከረ ነው፤ ሌላ ዘዴ ገና አላገኘም፤ የሚፈልግም አይመስልም፤ በዱላ መጠቀም ሲለመድ አንጎል ይደነድናል፤ ወገንን ጠላት ያደርጋል፤ ወገን ጠላት ከሆነ ማን ወዳጅ ሊሆን ነው? ትልቁ አደጋ ይህ ነው።
መሠረታዊ ችግርም አለበት፤ በእውነተኛ የጎሣ ፖሊቲካ ውስጥ የማይታዩ ነገሮች እየተከሰቱ ነው፤ በአንድ ጎሣ ውስጥ ከባድ የሆነ የአስተሳሰብ ልዩነት፣ የሥልጣን ክፍፍልም ሆነ የሀብት ልዩነት ጎልቶ ሲወጣ የጎሣው ሥርዓት መክሸፉንና መምከኑን ያመለክታል፤ መስታወት ሆኖ የመሠልጠንና የመለወጥ ልዩነት የሚታየው በዚህ ጊዜ ነው፤ መሠልጠን የማይለውጣቸውን ሰዎች መማር ይለውጣቸዋል፤ ከማትጊያ ጋር በሚሰጥ የቡድን መመሪያ የሚሠሩትን ሰዎች በግል ማንበብና ማሰብ ይለውጣቸዋል፤ ይህንን የማይቀርና ሊታገድ የማይችል የለውጥ አቅጣጫ ማየት የማይችሉ ለዛሬ እንጂ ለነገ የሚኖሩ አይደሉም፤ በትግራይ በመታየት ላይ ያለው የነጻ ሰዎችን፣ የነጻ ግለሰቦችን አስተሳሰብ የሚገልጽ አንቅስቃሴ ለትግራይ ሁለንተናዊ እንቅስቃሴ ትልቅ ግምት የሚሰጠው ነው፤ የመንጋ አስተሳሰብን ለመረዳት ፌስቡክን ማጥናት ነው፤ የወያኔ የካድሬ ሠራዊት በሻገተው አስተሳሰቡ (መለስ ዜናዊ በጸያፍ ቃላት ገልጾታል፤) እያየው በዚያው በለመደውና ባስለመዱት የዱላና የጉልበት ዘዴ ሊያመክነው እየጣረ ነው፤ ወጣቶቹ ግን እየተደረገ ያለውን በአለፉት ሃያ ሁለት ዓመታት ከተጫነባቸው የተስፋ ክምር ጋር እያስተያዩ ማን እንደጠገበና ማን እንደተራበ ያያሉ፤ ያመዛዝናሉ፤ አቅዋማቸውንም ያስተካክላሉ፤ የትግራይ ወጣቶች የፖሊቲካ ንቃትና ነጻ አስተሳሰብ በአጠቃላይ በኢትዮጵያ ወጣቶች ላይ ሊኖረው የሚችለውን ተጽእኖ የወያኔ ካድሬዎች አስበው ሊደርሱበት አይችሉም፤ የተለመደው አስቀድሞ አለማየት አወዳደቅን የሚጎዳ፣ የሚያስከፋና የሚያሳፍር ያደርገዋል!
የጭቆና ሠራዊት እንዲሆን የሚሠለጥነው የካድሬ ሠራዊት ጸረ-ማሰብ ነው፤ አስቦ ሳይሆን ለትእዛዝና ለሆዱ የሚገዛ ነው፤ ከላይ እስከታች በአንድ አስተሳሰብ ብቻ የሚንቀሳቀስ በመሆኑ የአገር ጉዳዮችን ለሕዝባዊ ሙግት አይከፍትም፤ ስለዚህም ሀሳቡ አይናፈስም፤ ስለዚህም አስተሳሰቡ የጊዜ መጫወቻ ይሆናል፤ ይሻግታል፤ ጸረ-ማሰብ ሆኖ ከመሻገት መዳን አይቻልም፤ መለስ ዜናዊ ይህንን በደንብ ያውቅ ነበር! ዛሬ እነኮኸንና እነሺን (ኮኸን በአሜሪካ የውጭ ጉዳይ ውስጥ የአፍሪካ ክፍል ኃላፊ የነበረ ሲሆን ሺን ደግሞ በኢትዮጵያ የአሜሪካ አምባሳደር ነበር፤) በዲፕሎማሲያዊ ቋንቋ የሚናገሩት በኤርትራና በሶማልያ ላይ የተነደፈው መመሪያ አልሠራምና እንደገና መፈተሽ አለበት እያሉ ነው፤ እነዚህ ሰዎች የሚናገሩት የማንን መሠረታዊ ጥቅም ለማራመድ ነው? በጊዜው ጥያቄውን ለመመርመርና በትክክል ለመመለስ ካልተቻለ በሚቀጥሉት ሁለትና ሦስት ዓመታት የአፍሪካ ቀንድ ሁኔታ ሲለዋወጥ የኢትዮጵያ አገዛዝ ይጨማደድና ብዙ ባዶ ቀፎዎችን ይዞ ይቀራል።
ኣማሓደርቲ ኣሰናን ገለ ህዝባዊ ግንባር ነበር ፥ ቋም ከም ሰነድ ውድቦም ገርካ ናይ ምርኣይ ጸገም ኣሎዎም ። ብርግጽ እቲ ሰነድ ፖሊቲካዊ ፕሮግራም ህዝባዊ ግንባር መሰረት ዝገበረ ዓንቀጻት ኣሎዎ ፥ ብፍላይ ኣብቲ ኣካታዒ ሃገራዊ ጉዳያት ፥ ዉድባዊ መትከላት እዩ ኣስሪጹ ። ብኡ ምኽንያት ፥ ብዘይ እሰያስ ፥ ፖሊቲካዊ መትከላት ዉድብ ከይትንከፍ ካብ ዘለዎም ሃንቀዉታ ዝተላዕለ ይመስል ።
ZhongShan የመሪነት ብርሃን ቻይና 30 ድፍን መሬት ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
GuangDong የመሪነት ብርሃን ቻይና 30 ድፍን መሬት ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
ጉሽንግተን ከተማ የመሪነት ብርሃን ቻይና 30 ድፍን መሬት ኤሌክትሮኒካዊ መብራቶች, የ LED መብራት, የ LED መብራት መብራቶች, የእረፍት መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የመንገድ መብራቶች, የምድጃ መብራቶች, የመብራት መብራቶች, የአትክልት መብራቶች, የባትሪ ብርሃኖች እና ችቦዎች, የፓነል መብራቶች, የ LED ግድግዳ ማጠቢያ መብራቶች , የ LED flood flood, የ LED የፓነል ብርሃን, የ LED ንጣፍ ብልጭታ ብርሃን, የ LED ትዕዛዝ ብርሃን, የ LED የማዕዘን መብራት, የ LED ትዕይንት መብራት, የ LED ኒዩል ቱቦ, የ LED ስር ስርጭቱ, የ LED መብራት
የፊታችን ታህሳስ 3 የእምዬ ምኒልክን 100ኛ እረፍት በሰማያዊ ፓርቲ አዘጋጅነት እንደሚዘክር የታወቀ ነዉ፡፡ በፕሮግራሙ ላይም በርካታከሀገር ዉስጥና ከዉጪ ሀገር ምሁራን ጥሪ የተደረገላቸዉ እንግዶች ይገኛሉ ተብሉ ይጠበቃል፡፡ የፕሮግራሙ አዘጋጅ ሰማያዊ ፓርቲ ለዝግጅቱ በሚያስፈልጉ ጉዳዩች ላይ ስራ እየሰራ ይገኛል! በስብሰባና ሰላማዊ ሰልፍ አዋጅ መሰረትም ስብሰባ እንደሚያደርግ ለስብሰባና ሰልፍ ማሳወቂያ ክፍል ደብዳቤ በትናንትናዉ እለት ያስገባ ሲሆን ዘሬ በደብዳቤ የተመለሰዉ መልስ እጅጉን አስቂኝና አጠያያቂ ሆኖ አግኝቸዋለሁ፡፡
በደብዳቤዉ ላይ ለምታደርጉት ስብሰባ እዉቅና ልነሳጥችሁ አንችልም ምክንያቱም የፖሊስ ጥባቃ መመደብ አንችልም የሚል ነዉ፡፡ የሚገርመዉ ደግሞ የፅፈት ቤቱ ሀላፊ ተብዬዉ አቶ አሰግድ በንቀት ደግሞ ማናችሁና ምኒልክ ምናምን የምትሉት ደግሞ ምኒልክ ማነዉ በሚል በእብሪት የመለሰዉ መልስ ነበር፡፡
እንኳን ድንኳን ጥሎ ለመሰብሰብ ይቅርና ጎዳና ሙሉ ህዝብ በመላበት የሩጫ የሰልፍ መሰል የገዢዉ ፓርቲ መልካም ፈቃድ ያገኙ ፕሮግራሞች ከህዝቡ እኩል ፌደራል ፖሊስ ለጥበቃ እንደሚታዘዝላቸዉ እየታወቀ ፤ በሌላ መልኩም በድፍረት እንወጣለን ብለን በተለያየ ምክንያት በተጠሩ ሰልፎች ላይ ለድብደባ የሚላከው ቁጥር ስፍር የሌለዉ የፀጥታ ሀይል አሁን ምን ቢውጠው ነዉ የጥበቃ የሚሆን የሰዉ ሀይል ልናስተባብር አንችልም ስለዚህ ዝግጅታችሁን እዉቅና አንሰጠዉም መባሉ??? ይህ ከእብሪት በላይ ምን ሊሆን ይችላል!!!?
ያም ሆነ ይህ ዝግጅቱ በታቀደለት ምልኩ እንደሚፈፀም በተለመደ ቁርጠኝነት ላይ ነን! ሲፈልጉ ለጥበቃ የከለከሉትን ሀይል ለድብደባ ይላኩት!!! እኛ የምንዘክራቸዉ ፍርሃት ካልፈጠረባቸዉ ሞተዉም መንፈሳቸዉ ካልተለየን እምቢ ባይ አባቶቻችን ተወልደናል፡፡
ዛሬ ለሆድ ማደር በጣም በተስፋፋበትና ማንነት ወደ ጎን ተብሎ የዛሬን ብቻ የማየት ባህል በነገሠበት ወቅት፤ አብሪ ሆናችሁ በመገኘታችሁ እንኳን ደስ አላችሁ። ወጣቱ በማንኛውም ሀገር፤ ሀገሩን የመጠበቅ፣ ለትክክለኛ ፍትህ የመቆምና የወገኑን ደህንነት ከሁሉ አስቀድሞ የመንከበከብ ተልዕኮ አለው። ይህ በማንኛውም ወቅት፣ በየትኛውም ቦታ ያለና የነበር ነው። እናም በዚያ ፈለግ በመገኘታችሁ፤ የታሪክ፣ የትውልድን የሀገር ኃላፊነታችሁን እየተወጣችሁ ነው።
ወገንተኛው አምባገነን ሕገወጥ መንግሥት የሚያደርሰውን ሀገር አጥፊ ተልዕኮ በመቋቋም፤ የምታደርጉት እንቅስቃሴ በታሪክ ፊት ያኮራችኋል። ምንጊዜም ቢሆን በጣም ጥቂቶች ናቸው የራሳቸውን ሕልውና ለወገናቸውና ለሀገራቸው በመሰዋት፤ ሀገር የሚገነቡ፤ ታሪክን የሚጠብቁና ቀጣይነትን የሚያረጋግጡ። በሀገራችን ታሪክ ውስጥ፤ ሀገር መሪዎች በተደጋጋሚ ጥፋቶችን አድርሰዋል። ይህ ግን፤ በአንድነታችንና በማንነታችን ላይ ጥያቄ እንድናስቀምጥ አያደርገንም። ይልቁንም ከስህተቶቻቸው ተምረን የተስተካከለና የተቃና የወደፊት እንዲኖረን የማድረጉን ኃላፊነት፤ ትከሻችንን አደላድለን በመቀበል ታሪክ ልንሠራ ይገባናል። እናም በናንተ ጥረት፤ የወደፊቷ ኢትዮጵያ ሕልውና የተረጋገጠ መሆኑን በማየቴ በደስታ እፎይ ብያለሁ። ኮርቸውባችኋለሁ።
እናንተም ትሁቶች ሁኑ። የሌሎችን አስተዋፅዖም አድንቁ። የሀገር ጉዳይ ከአንድ ግለሰብ፣ ከአንድ ድርጅት፣ ከአንድ ሃይማኖትና ከአንድ ወገንተኝነት ሁሉ በላይ ነው። የሀገር ጉዳይ ከሁሉም ግለሰቦች፣ ከሁሉም ድርጅቶችና ከሁሉም ሃይማኖቶች የተውጣጣ ነው። እናም የሁሉም አንድነት የሚገኝበትን መንገድ ፈልጉ። ይህም ግድ የሚሆንበት ምክንያት አለው። በሁኑ ሰዓት በሀገራችን ያለው ከወራሪ ባልተለዬ መንገድ የሚገዛ ወገንተኛ አምባገነን ቡድን ነው። እናም ሁሉን የኢትዮጵያ ክፍል በድሏል። ከዚህ ማንነቱም ባልተለዬ መንገድ፤ የፖለቲካ ፍልስፍናውና አስተዳደራዊ መመሪያው ወንተኛና ጨቋኝ ነው። ልንቋቋመው የምንችለውም ሁሉን ባጠቃለለ ታላቅ ኅብረት ነው።
የሰላም ትግልችሁ ምርጫ የሌለው ግዴታ ነው። ባሁኑ ሰዓት የሰላምን ትግል ምንነት ያላወቁ ዝል! ዝል! ሲሉ ይታያሉ። ሩጫቸው የምቧለሌ ነው። መልሶ ባሉበት መደንከር። ባሁኗ ኢትዮጵያ ያለው ትግል፤ ባሁኗ ኢትዮጵያ ባለው የፖለቲካ እውነታ የተመሠረተ እንጂ፤ ከሰማይ በተዘረፈ የርዕዩተ ዓለም ወይንም ከሌሎች ሀገሮች እንዳለ በተቀዳ የፖለቲካ አመለካከት ላይ ተመርኩዞ አይደለም። በሀገራችን ውስጥ፤ ተማሪዎች በየተቋማቸው፤ የክርስትናና የእስልምና ተከታዮች በየአምልኮት ቦታቸው፤ ነጋዴዎች በንግድ ቦታቸው፤ ወታደሮችና መኮንኖቻቸው በትውልድ ማንነታቸው፤ ጋዜጠኞች በሙያቸው፣ መምህራን በትምህርት ቤታቸው፤ የፖለቲካ ተሳትፏቸውን የሀገሪቱ ሕገ መንግሥት በሚፈቅደው መሠረት ለማድረግ የተነሱ ሀገር ወዳዶች የሚደርስባቸውን በደል ለማሰማት በሚንቀሳቀሱበት ወቅት፤ በቦታው ተገኝቶ አብሮ መቆም፤ የሰላማዊ ትግሉ ዓይነተኛ ተልዕኮ ነው። እኒህ ናቸው የሀገሪቱ የትግል መሠረቶች። እኒህን ያልያዘና በቦታው ተገኝቶ እኒህን ያልደገፈ ታጋይ፤ ለምኑ ነው የሚታገለው? በወገንተኛው አምባገነን ሕገወጥ ቡድንና በኢትዮጵያ ሕዝብስ መካከል ያለው ቅራኔ ይኼ አይደለም ወይ? ከዚህስ የተለዬ መታገያ ከየት ሊመጣ ነው?
ታኅሣሥ ፬ ቀን በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፺፬ኛው ቀን ነው። ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ፣ በ ዘመነ ሉቃስ ፪፻፸፬ ቀናት በ ዘመነ ዮሐንስ፤ በ ዘመነ ማቴዎስ፤ እና በ ዘመነ ማርቆስ ደግሞ ፪፻፸፩ ቀናት ይቀራሉ።
፲፱፻፹፫ ዓ/ም በደቡብ አፍሪቃ ፕሬዚደንት ደ ክለርክ በእሥራት ላይ ከነበሩት ከኔልሰን ማንዴላ ጋር እቢሯቸው ተገናኝተው የተጠላውን የጭቆና ሥርዐት (አፓርታይድ)ን የሚወድምበትን ሁኔታ ተመካከሩ።
፲፱፻፺፮ ዓ/ም የቀድሞው የኢራክ ፕሬዚደንት ሳዳም ሁሴን ከሥልጣናቸው ሸሽተው ከተደበቁ በኋላ በአሜሪካ ሠራዊቶች በተወለዱበት ቲክሪት ከተማ አካባቢ ጉድጓድ ውስጥ ተደብቀው ተገኙ።
በአማራ ብሔራዊ ክልላዊ መንግስት የገ/ኢ/ት/መመሪያ የወግዲ ወረዳ የገንዘብና ኢኮኖሚ ትብብር ጽ/ቤት ለሴክተር መ/ቤቶች አገልግሎት የሚውል የእንስሳት መድሀኒት በግልጽ ጨረቃ አወዳድሮ ለመግዛት ይፈልጋል፡፡
ይህ በሰው ልጅ የእንቅስቃሴ ታሪክ አንዱ ከባድ ጋሬጣ ነው። ለብዙ ኢንዱስትሪዎች ፈተና የሆነው ኮቪድ 19 ለቱሪዝም ደግሞ ከመርሁ ሳይቀር ይቃረናል። ቱሪዝም ከቤት መውጣትን የሚሻ ኢንዱስትሪ ነው። ኮቪድ 19 ከቤት አትውጡ ባይ ወረርሺኝ ነው። ሊቃውንቱ ዛሬም ቤተ ሙከራ ውስጥ አንገታቸውን ደፍተው ይኼንን ማስታረቅ አልቻሉም።
ለቱሪዝም ኢንዱስትሪው የዓለም አንድ መንደር መኾን ሰርጉ ነበር። እንዲህ ያለው ወረርሺኝ ደግሞ መንደሩን በቀላሉ ለመድረስ ቀላል ሆነለት። ኮቪድ 19 አውሮጳ ገባ ሲባልና ጣሊያንን ከባድ ፈተና ላይ ሲጥላት የዓለም የቱሪዝም እንቅስቃሴ ከዳር ዳር ድባቡ ተቀየረ።
እንደ ብዙ የቱሪዝም ገበያ ባለሙያዎች የሮምን ጎዳናዎች ጭር ያደረገ፣ የቬንስን ደጃፍ ያዘጋ፣ የፍሎረንስን አደባባዮች በሰው ድርቅ የመታው ወረርሺኝ ሌላውን ዓለም የት ሊያደርሰው እንደሚችል መተንበዩ ቀላል ነበር።
በውጪም በሀገር ውስጥም የበለጸገችው ቻይና የወረርሺኙ መነሻ የመጀመሪያ ከባድ ጥቃቱ ምዕራፍ መክፈቻ እንደመሆኗ ወረርሺኙን ለመቆጣጠር ያደረገችው ጥረት የከፈለችውን ዋጋ ከፍላ ለሚቀናበት ድል አበቃት።
ኮሮና እንደ ቱሪዝም፣ አቪዬሽንና አገልግሎት ዘርፉ በከፋ ደረጃ ክንዱን ያሳረፈበት ኢንዱስትሪ የለም። ሰው ያጨናነቃቸው የመዝናኛ አደባባዮች ዛሬ ሰው የሚናፍቁ ምድረ ባዳ ሆኑ። ዓለም አንድ መንደር መሆንን በበጎ እንዳላየችው ከዓለም መራቅ መዳን ተደርጎ ተቆጠረ። ስልጣኔ ተሸነፈ። ወረርሺኝ ሰውን አሸነፈ።
የዓለም የቱሪዝም ድርጅት በ2020 የፈረንጆቹ ዓመት ወረርሺኙ ያደርሳል ብሎ የሰጋው ከ20 እስከ 30 በመቶ ኪሳራ ከትንበያው ገዝፏል። በኢትዮጵያ ያለውን ነባራዊ ሁኔታ እንኳን ብንመለከት የውጪ ጎብኚዎችን ብቻ ሳይሆን ዜጎችን ከቦታ ቦታ አላላውስ ብሎ ከርሟል። ድምር ውጤቱ ገዝፎ ታይቷል።
ዓለም በጋራ 50 ቢሊዮን የአሜሪካን ዶላር የሚደርስ ኪሳራን በዚህ ኢንዱስትሪ ብቻ ያስተናግዳል የሚለው ግምት የወረርሽኙ መቆሚያ የት ጋር እንደሆነ በድፍረት ለመናገር ስላላስቻለ “ከዚህ ይከፋ ይሆን?” አስብሏል።
ከአንዱ ከተማ ወደ ሌላው እጓዛለሁ ብሎ ካቀደው የዓለም ህዝብ ሰማኒያ በመቶ “አርፎ መቀመጡ ይበጀኛል” ብሎ ከጉዞው እንደታቀበ የመንግሥታቱ ድርጅት መረጃ ይፋ አድርጓል። በሌላ ቋንቋ ሰማኒያ በመቶ የቱሪዝም ደንበኛ እግሬን አላነሳም ብሏል።
ዓለም የሚቀናበት የእንግሊዝ የስፖርት ቱሪዝም ድምቀት በአጭር ጊዜ ከል ለብሷል። ስታዲየሞች ዖና ሆነዋል። ከጨዋታ በፊትና ከጨዋታ በኋላ እንግዳ የሚያደምቃቸው የደርቢው ከተሞች በመስኮቱ ደጅ ደጁን የሚመለከት ሞት የሚሸሽ ስጉ መኖሪያ ሆነዋል።
የሃምሳ ክለብ ማረፊያ ሆቴሎች በተበተኑ ተጨዋቾች ሳቢያ ገቢያቸው ቀንሷል። ከመቐለ ሶዶ ከአርባ ምንጭ ጎንደር ከባህር ዳር ጅማ ይደረጉ የነበሩ የደጋፊ ጉዞዎች ቆመዋል። ከነችግሩም ቢሆን በሀገር ውስጥ ቱሪዝም ፋይዳ ያለው የኢትዮጵያ ስፖርት መቆም ጥናት የሚፈልግ ኪሳራ አምጥቷል።
ዓለም እግሩን ከስብሰባ ሰብስቧል። ጉባኤ ቱሪዝም ብሎ ጉዞ የሞት መንገድ ይመስል ተፈርቷል። እንደ ጄኒቭ ያሉ መዲናዎች እንዲህ ላለው ቱሪዝም የታደሉ ነበሩ ፤ አሁን እንግዳ ሞት ይዞ ይመጣ ይመስል ሰው ተፈራ።
አዲስ አበባ የአህጉሪቱ መዲና ናት። ስብሰባ የማያጣት መዲናችን ከቱሪዝም ተገኘ የሚባለው ገቢ ምክንያት ናት ብለው የሚሞግቱ ተመራማሪዎች የጉባኤ ቱሪዝሙን አቅም ያገዝፉታል። የአዲስ አበባ ሆቴሎች እያደገ ከመጣው የመዲናዋ የጉባኤ ቱሪዝም እድላቸው አቆራኝተው ራሳቸውን የተከሉ፣ ቅርንጫፋቸውን ያንዠረገጉ ነበሩ። ስብሰባው ሲቆም ሁሉ ነገራቸው ቆመ።
ችግሩ የዓለም ነው። እኛም ቱሪዝም ስንል የዓለምን ዓይን ዓይን እያየን ነው። በዚህ አግባብ የአውስትራሊያ ቱሪዝም እንዳልነበር ሲኾን ክንዱ ሰሜን ተራሮች ላይ ያርፋል። ወደ ሆንግ ኮንግ ከሚገባው የውጪ እንግዳ ከዘጠና በመቶ በላይ የሚሆነው ቁጥር ሲቀንስ ስሜቱ ባሌ ተራሮች የሚደርስ ነው።
የተሻለች የምትባለው ማሌዥያ እንኳን ከግማሽ በሚበልጥ ቁጥር የውጪ ጎብኚዋ ቀንሷል። ያቺ በንግድ ቱሪዝም ዓለም የቀናባት ሲንጋፖር የውጪ ጎብኚ ያለህ ስትል ከርማለች። 2020 ለየቱም የዓለም ሀገር የቱሪዝም ኢንዱስትሪ የጣር ዘመን ሆኗል። የስካንዲኒቪያን የባልቲክ መርከብ መዝናኛዎች ወደ ዜሮ እንቅስቃሴ ገብተው ነበር።
የኢትዮጵያ የቱሪዝም ኢንዱስትሪ ቅድመ ኮሮና ብዙ ተስፋዎች ገጥመውት ነበር። የጠቅላይ ሚኒስትሩ ኖቤል ማግኘትና የኖቤል አዳራሻ ወሬ ስለ ኢትዮጵያ ምድረ ቀደምትነት መሆን በገንዘብ የማይሰላ ኢትዮጵያን ዓለም ዘንድ የሸጠ መድረክ ሆነ። ውጤቱን ግን አላጣጣምንውም።
ሌላኛው አዲስ እድል የኢትዮ-ኤርትራ ሠላም ነው። ሁለቱ የምስራቅ አፍሪቃ ሀገራት የወል ታሪክ ያላቸው ፤ የአንዳቸው ታሪክ ሌላቸው ጋር የሚደርስ ሆኖ ሳለ አንዱን የረገጠ ሌላው ጋር የማይደርስባቸው ጠበኞች ሆነው ኖረዋል። ከዚያ ሲያልፍ የኤርትራው መንግሥት ምዕራባውያንን የመጠራጠር የአትድረሱብኝ ባይነት አቋም የቀጠናውን ጭምር የቱሪዝም ኢንዱስትሪ መላ ቢስ ያደረገ ነበር።
በአንድ ጉዞ በርከት ያሉ ሀገራትን የመጎብኘት ፓኬጅ ምስራቅ አፍሪቃ ሲደርስ ኤርትራ ደርሶ ኢትዮጵያ መግባት የቁም ቅዠት ሲሆን ተጽእኖ በሯን በዘጋችሁ ኤርትራ ብቻ ሳይሆን በበረገደችውም ኢትዮጵያ አይቀሬ ነው።
የሁለቱ ሀገራት ሰላም ለሁለቱም ሀገራት አዲስ እድል ይዞ ይመጣል ሲባል ቀዳሚው ተስፋ የቱሪዝም ኢንዱስትሪው ሆነ። ምጽዋ የወረደው ጎብኚ በአክሱም አድርጎ ጅንካ ይደርሳል በሚል መጪው ጊዜ ተናፈቀ። ቅድመ ኮሮና በዚህ ድባብ ውስጥ ሳለ ያልለየለት የሀገራቱ ፍቅር በኮሮና ጨርሶ ድፍን አለ።
ቅድመ ኮሮና አፋፍ ላይ የኢትዮጵያ ባህልና ቱሪዝም ሚኒስትሯ ዶክተር ሂሩት ካሳው በፓስፊክ እስያ ሀገራት የጉዞና ጉብኝት ጸሐፍት ጋዜጠኞች ማኅበር ምርጥ የቱሪዝም ሚኒስትር ተብለው ተመረጡ። ኢትዮጵያም በአርኪዎሎጂካል የታሪክ መዳረሻነት ተመራጯ ሀገር ተባለች። ሽልማቱ ዓለም እንዲሰማው የሚደረግበት የጀርመኑ ግዙፍ የቱሪዝም ንግድ ትርዒት /ITB/ በኮሮናው ስጋት ተሰረዘ። ቅድመ ኮሮና ብዙ ተስፋ የተጣለበት ምቹ እድል ዓለም በገጠመው ፈተና- ፈተና ውስጥ ገባ።
እውነቱ የሀገራችን የቱሪዝም ኢንዱስትሪ በዚህ ከባድ የወረርሺኝ ክንድ መድቀቁ ነው። በተፈጥሮ መዳረሻዎች አካባቢ የሚኖሩ ዜጎች ኑሯቸውን የመሰረቱበት ኢንዱስትሪ ነጠፈ። ራስን በሰሜን ተራሮች አናት ጓዝ በበቅሎ የሚጎትት አንድ የቱሪስት አገልጋይ የቤተሰብ አስተዳዳሪ ምትክ አድርጎ ለተመለከተ ኢንዱስትሪው ላይ ያሳደረውን ጫና መገመት ይችላል።
የከተማ ቱሪዝሙ ህልውና የቱሪስት አገልግሎት ሰጪው ላይ የተንጠለጠለ ነበር። ከደመወዝ ይልቅ የአገልግሎት ጉርሻ ኑሯቸውን የሚደጉማቸው የሆቴል ሠራተኞች እንደምን ያለ ጊዜ እያሳለፉ ለመሆኑ መገመት የጠለቀ ጥናት የሚፈልግ አይደለም። የአካባቢ አስጎብኚዎች መዳረሻዎቹ በሰው ድርቅ ሲመቱ የሚገጥማቸው አበሳ ከስሌት ይልቃል።
የሀገር ውስጥ ቱሪዝሙም አብሮ መውደቅ ችግሩን አክፍቶታል። መንፈሳዊ የንግስ ጉዞዎች ተሰርዘዋል። ዓመት ጠብቀው ነፍስ የሚዘሩ ከተሞች ዓመት ዘሏቸዋል። አክሱም፣ ላሊበላ፣ ግሸን፣ ቁልቢና መሰል ብዙ መቶ ሺህዎች የሚታደሙበት የንግስ በዓል ለብዙ መቶ ሺህዎች ዳቦ ነበር። በርካታ የዚያራ ጉዞዎች መሰረዛቸው፣ የግብይት ቱሪዝሙ መቀዛቀዝና የጉባኤ ቱሪዝሙ መቅረት ጥልቅ ጥናት የሚፈልጉ የተጽእኖው ምክንያቶች ናቸው።
ከአርባ በላይ ዩኒቨርሲቲዎች ዘንድሮ በምረቃ ሥነ-ሥርዓት ተማሪዎቻቸውን አያስመርቁም። ልጄን፣ ወንድሜን፣ እህቴን፣ ጓደኛዬን ላስመርቅ ብሎ ዩኒቨርሲቲዎቹ ወደአሉበት ከተማ መጓዝ የለም። በሀገር ውስጥ ቱሪዝም አዲስ የተስፋ ምዕራፍ የነበረው ይህ ዓመታዊ የምረቃ በዓል ይኽንን ዓመት አለመኖሩ በዚህ ምክንያት ገቢ አግኝተው በሚኖሩ ወገኖች ላይ የሚያደርሰው ጉዳት ብዙ ነው።
ዓለም አሁን ከኮቪድ 19 በኋላ ስላለው የቱሪዝም ኢንዱስትሪ ራሱን እያዘጋጀ ነው። በኢትዮጵያ መልሶ ቱሪዝሙ የሚያገግምበት ስልት ተቀይሷል። ባለድርሻዎችን ያካተተ ብሔራዊ ኮሚቴ ተቋቁሟል። ኢንዱስትሪው ላይ የደረሰውን ጫና ለመቀነስ በመንግሥት በኩል የተደረገው ማበረታቻም መልካም ነው። በራሱ በቱሪዝሙ ቤተሰብ በኩልም ተጋግዞ ጨለማውን ለመግፈፍ ተሞክሯል። የኢትዮጵያ አስጎብኚዎች ማኅበር ለመዳረሻ አካባቢዎች የሚሆን የገንዘብና የዓይነት ድጋፍ ለግሷል።
እርግጥ የሰው ልጅ ያለ ገቢ ከወጪ ሳይድን ቤት ተዘግቶበት ከርሟል። የውጪው ናፍቆት ቢኖርም ስራ ሲያደክመው አልሰነበተም። በቱሪዝም የበለጸጉት ሀገራት ደግሞ ድህረ ኮሮና እንደምን አድርገው የቆመውን ኢንዱስትሪ በአቦሸማኔ ፍጥነት እንደሚያስሮጡት እያቀዱ ነው።
ይሄ ሁሉ ተዳምሮ ድህረ ኮሮና የቱሪዝም ኢንዱስትሪው ውድድር ከባድ እንደሚሆን መገመት አያቅትም። ፎርብስ መጽሔት ኢትዮጵያን ድህረ ኮሮና ከሚጎበኙ ሰባት ሀገራት አንዷ አድርጓታል። ፎርብስ ከሰባቱ አንዷ ብቻ አድርጓት አላቆመም ልትጎበኝ የሚገባት ብሎ ዓለም ኢትዮጵያን እንዲጎበኝ ጭምር ምክረ ሀሳቡን አቅርቧል። ምክንያቱንም አስቀምጧል።
የምንጎበኝበትን ምክንያት ሆነን መጠበቅ ይኖርብናል። የኮሮናው ዘመን ጨለማ ነው ብለን ብቻ በዳፍንቱ መቀመጥ የለብንም። ዳፍንቱን በማሾ አብርተን ራሳችንን ማዘጋጀት አለብን። እስኪነጋ የሚሰሩ ብዙ ስራዎች ይጠብቁናል። አገልግሎት አሰጣጣችንን ተወዳዳሪ ለማድረግ መዘጋጀት ያስፈልገናል። ሽንት ቤቱ እንኳን በቅጡ ያልጸዳውን ብሔራዊ ሙዚየም ደረጃ አሳድገን እርጅናውን ጠግነን ዙሪያ ገባውን አስውበን መጠበቅ አለብን። ከብትና ዱር እንስሳት አንድ ላይ የሚውሉባቸውን የተፈጥሮ መዳረሻዎች ችግር ቀርፈን “የት አለህ? ጎብኚ” ማለት ይኖርብናል።
መሠረተ ልማትን የመሳሰሉ ጥያቄዎች የሚነሳባቸውን የቱሪስት መዳረሻዎች ችግር ለመቅረፍ ጨለማው ምቹ ጊዜ ነው። ሰላምና መረጋጋትም እንዲሁ የግድ ይላል። ቅድመ ኮሮና አስፈሪ የነበረው የብሔር ጠብ፣ የመንገዶች ሰላም እጦት፣ የሕግ የበላይነት አለመከበር ድህረ ኮሮና እንዳይቀጥል ካልተደረገ ቱሪዝሙ ብርሃን አያይም። ዓለም ጨለማው ሲገልፍለት ድቅድቁ እኛ ላይ ይብሳል። ከሰራን ግን ለዓለም የምትወጣዋ ጸሐይ አብልጣ ለሀገራችን ታበራለች።
አንዳንድ ጊዜ አለመናገር ከመናገር የሚሻልበት ጊዜ አለ፡፡ “አፍ ሲከፈት ጭንቅላት ይታያል” የሚለውን ነባር ብሂል ይዘን ወደ ጣሊያን የቀደመ አንድ ታሪክ ጎራ ብንል እንዲህ ያለ ሃይማኖታዊና ሞራላዊ ስህተት በግልጽ የተስተዋለበት አጋጣሚ እናገኛለን፡፡ እርሱም ጣሊያን ኢትዮጵያን ልትወር በተነሣች ጊዜ የወቅቱ የሮማ ጳጳስ ወራሪውን የጣሊያን ጦር “ይቅናህ” ብለው ባርከው በጸሎት የሸኙበትን ሁኔታ ለመግለጽ በጊዜው አንድ አስተዋይ ተቺ ቆየት ብሎ ይመስለኛል ሌላ አጋጣሚን ተመርኩዞ ከተናገረው የምንገነዘበው እውነታ ነው፡፡ ተቺው “አቡኑ ዝም ማለት በሚገባቸው ጊዜ ተናገሩ፤ መናገር በሚገባቸው ጊዜ ግን ዝም አሉ” የሚል ግሩም ሂስ ለታሪክ ድርሣናት አብቅቷል፡፡
እኔ ልረዳው ባልቻልኩት ሥነ ልቦናዊ ደዌ የሚሰቃየው የካናዳ ቶሮንቶው ራሱን “ልጅ ተክሌ” ብሎ መጥራት የሚያስደስተው ጎልማሣ የሕግ ምሁር ብዙውን ጊዜ የሚጽፋቸውንና የሚናገራቸውን ስመለከት ከእንደልቡነትም ባለፈ ወፈፌ ነገር ይመስለኛል፡፡ የዚህ ዘመን ሰዎች – እኔንም ጨምሮ – በብዙ ነገር አንጎላችን በመመታቱ ይመስለኛል አንዳንዶቻችን ዘባራቂ፣ አንዳንዶቻችን ዘርፍጤ፣ አንዳንዶቻችን እንዳሻው …ነገር ነን፡፡ የዚህ ሰውዬ ጉዳይ ግን በጣም እያሳሰበኝ ነው – ከብዙዎቻችን ባሰ(በት)፡፡ ምናልባት ይሄ ብዙዎችን በጨካኝ ሽመሉ የሚነርተው የ“ከኔ በላይ ዐዋቂ ላሣር፣ ከኔ በላይ ትልቅ ሰው ለውርርድም አይገኝ…” ዓይነቱ የ‹megalomania› ሥነ ልቦናዊ ልክፍት ይህን ሰው ሳያጠቃው አልቀረም፡፡ ሲናገር ራሱ ልክ እንደዚያ የትግራይ ክልል የሽማግሌ ቅሌታም – የእንጨት ሽበት ነው የምትሉት – እንደዚያ ገብረኪዳን ደስታ የተባለ የአእምሮ በሽተኛ፤ ተክሌም ከቃላቱ በበለጠ የሰውነት እንቅስቃሴው ብዙ ይናገራል፡፡ ጅንን ሰውነቱ ብቻውን የሚናገረው ሽሙጥና ምጸት ሌላ ነው፡፡ እንደዚህ ያለ መለሳዊና ወያኔያዊ ስብዕና መላበስ አለመታደል ነው፡፡ እንደነዚህ ያሉ ስብዕናዎች ተሰሚነት ያለው ቦታ ላይ ሲቀመጡ ብዙዎችን ያሳስታሉ፡፡ ሚዲያን ሲቆጣጠሩ ወዮ ለምስኪኖች፡፡ የዚህ ሰውዬ ወንድሞች ጃዋርና ልደቱ ኢትዮጵያን እያመሱ የሚገኙትም ከርቸሌ መገኘት ሲገባቸው የዘመኑ ከፋፍለህ ግዛ የዘረኞች የፖለቲካ ጫጉላ ውስጥ ስለሚገኙ የሚጨክንባቸው ባለመኖሩ ነው፡፡ ያሳዝናል፡፡ የነዚህ ሰዎች ጀምበር እስክትጠልቅ እንዲሁ እየቆሰልን መቆየታችን ነው፡፡
አንድ ሞኝ አማች ነበረ፡፡ እንደለመድከው ዘርፍጤ በለኝ እንጂ እነግርሃለሁ፡፡ ልጁ ከነሚስቱና ከነዘመዶቹ ለቅልቅል ይሁን ለመልስ ተጠርቶ እሚስቱ እናት ቤት ውስጥ አመሻሽ ላይ ተገኝቷል፡፡ መብሉና መጠጡ ቀርቦ ቤቱ ሁከታ በሁካታ ሆኗል፡፡ ሁሉም ሲጫወትና ሲያውካካ ግና ሙሽራው በዝምታ ተውጦ የሌሎችን ጨዋታ ይከታተላል፡፡ ይህን የልጁን ሁኔታ የታዘቡት የሙሽሪት እናት “ልጄ፣ ምነው ዝም አልክ? ተጫወት እንጂ!” ቢሉት በጅልኛ የአነጋገር ለዛ አንደበቱን እየጎተተ (እናንተም ጎተት አድርጉልኝማ – ጎርነን አድርጉት ታዲያ…) “እናቴ ንግግርህ አር አር ይለኛል ብላ መክራኛለችና አልናገርም እማማ!” ይላታል፡፡ እናትም “ውይ፣ አፈር በበላሁት ልጄ! ለኔ ማር ነው – ተጫወት፤ ዝምታ እኮ ጥሩ አይደለም” ትለዋለች፡፡ የመናገር አረንጓዴ መብራት ያገኘው ጅል አማች ንግግሩን በደስታ ቀጠለ፤ “እሽ፣ ይች ልጅ የማናት?” ብሎ ጥያቄ አንድን ሰነዘረ፡፡ እናትም “አፌ ቁርጥ ይበልልህ! እንዲያ ነው እንጅ … እሰይ የኔ ልጅ! … የኔ የእናትህ ናት” አለችና መለሰች፡፡ ሞኙ አማች ሴትዮዋ ድክም እስኪላት በወዘቱ ዳርና ዳር ተኮልኩለው የነበሩትን ሰባት ገደማ ልጆች ሁሉ የማን እንደሆኑ በተመሳሳይ ጥያቄና የአጠያየቅ ሥልትና ድምፀት ከጠየቀና ሴትዮዋም ልጆቹ የርሷ መሆናቸውን አንዳችም የመሰልቸት ስሜት ሳታሳይ ከነገረችው በኋላ ጅል አማች ሆዬ በመደነቅ “ሆ! ይሄን ሁሉ ልጅ የወለዱበት ‹እምብርትዎ› እንዴት ይሰፋ!” ብሏት እርፍ፡፡( ብልጤ ‹እንትን› ብዬ እቅጯን ልናገርልሽ ፈለግሽ? እረግ! አይሆንማ!)… ለማንቻውም “ወደሽ ከተደፋሽ …” እንዲሉ ነውና ትቻለው፡፡ ግን ምን ብላ ብትመልስለት ጥሩ ነው – “ውይ ልጄ፤ እውነትም ከአርም አር!”፡፡ አዎ፣ ያምርልኛል ብሎ ነገርን አለመላው ከመዘርፈጥ አንዳንዴ በርግጥም ዝምታ ወርቅ ነው፡፡ ማወቃችንንና መመራመራችንን በዚያም ከሰው መብለጣችንን የምንገልጥበት ምቹ የመሰለን አጋጣሚ የራሳችንን መቃብር አርቆ እንዳይቆፍር መጠንቀቅም ተገቢ ነው፡፡ ይህ ዓይነቱ የመራቀቅ አባዜ ብዙዎችን ገደል ሲከት እታዘባለሁ፡፡ ጀብድ እሚያምረው በአንደበት ሣይሆን በጦር ሜዳ ነው፡፡ አቅል ጀባ ልጅ ተክሌ!
አንባቢ የፈለግኸውን ብትለኝ አልፈርድብህም፡፡ ለምን ቢባል ልጅ ተክሌ እንደኔ አላናደድህም፡፡ ዛሬ ጧት በፌስቡክ ካገኘሁት አንድ የተክሌ ትዕቢታዊ የደንቆሮ ንግግር ተነስቼ የመጣልኝ ነገር የዚህ ከፍ ሲል የጠቀስኩት ሞኝ አማች ንግግር ነው፡፡ ተክሌ ከሀብታሙ አያሌው ጋር ባደረገው ውይይት ግብጻዊ እንጂ ኢትዮጵያዊ አልመስልህ አለኝ፡፡ እናንተም እዩትና ዕርማችሁን አውጡ፡፡ ስለዚህ ተክሌም ሆነ ጃዋር ወይም ተስፋዬ ገብረባብ በምግባራቸውም ሆነ በአስተሳሰባቸውና አነጋገራቸው እንዲሁም አንዳንዶቹ በትውልድ ሐረጋቸው ኢትዮጵያውያን አይደሉምና በፍጥነት እጃቸውን ከኛ ያንሱ!
“ግብጽ ኢትዮጵያን ምንም አላደረገቻትም፤ አባይ ለግብጽ የኅልውና ጉዳይ ነውና ‹አሁንም ሞት ነው በኋላም ሞት ነው› ብለው በመዝመት ኢትዮጵያን ድባቅ መትተው ማሸነፍ አያቅታቸውም፤ አባይ ለኢትዮጵያ የኩራት (pride) ጉዳይ እንጂ ያን ያህል አስፈላጊዋ አይደለም፡፡ ለስንት ሽህ ዓመት ዝም ብለን የለቀቅነውን ወንዝ ለግብጽ ኅልውና ስንል ለ21 ዓመት ወደፊት ብንተውላት ምንም ማለት አይደለም፤ ችግሩን ለምደነዋል፤ አዲስ አይደለም፡፡ እንዲያውም ግብጽን ማፍቀር አለብን፡፡ ይበልጥ ማቅረብና ማፍቀር ይገባናል – ፈረንጆች love your enemy, make him closer … ይላሉ፡፡ እናም እኛም ግብጽን እናፍቅራት፤ ጠላታችን አይደለችም፡፡ በራሳቸው ኢንጂነሮችና በራሳቸው ደሞዝ ክፍያ ብናሠራቸውም እንችላለን፡፡ …” ምን ያላለው አለ፡፡ ተክሌ ክርስቶስንም መሰለኝ፤ የቲቤቱን ሎብሳንግ ራምፓንም መሰለኝ፡ ደላይላማንም መሰለኝ፤ ኦሾና ታኦንም ቡድሃንም መሰለኝ፡፡ ሉሲፈርንም መሰለኝ፡፡ ብቻ ያልመሰለኝ የለም፡፡ ቅዱስ ማነው እቴ እመ ብርሃንን “በምንት ንመስለኪ” ያለው ለካንስ ወዶ አልነበረም፡፡ ተክሌ ጥፍት ብሎ እንደከረመው በዚያው ጥፍት ቢል ነበር የሚሻለው እንዲህ ከሚጃጃል፡፡
ሃታኡ መሌ – የሆኖ ሆኖ ለማለት ፈልግቼ ነው በአዲሱ የአስተዳደር ቅኝት – ሃታኡ መሌ ልጅ ተክሌን ሀኪም ቤት ውሰዱት፡፡ ይህን ሰው የሥነ አእምሮ ሀኪም ይየውና የአንጎሉ ክሮች ተበጣጥሰው ሳያልቁ ይቀጣጥልለት፡፡ ይህን ልጅ ተክሌ ወደ ሸንኮራ ዮሐንስ ወይም ለብቃ ኢየሱስ ውሰዱና በዚህ ለራስ ከሚሰጥ ትልቅ ግምት የተነሣ ከሚፈጠር በሽታ ቶሎ እንዲድን ፈጥናችሁ ድረሱለት – አያያዙ ሌልኛ ነውና የሚተርፍም አይመስልም፡፡ “ግብጽ የኢትዮጵያ ጠላት አይደለችም” ብሎ የሚያምንና ለዚያም ሽንጡን ገትሮ የሚከራከር ኢትዮጵያዊ “ምሁር” ማግኘት እጅግ የሚደንቅ ነው፡፡ ይህ ሰው በርግጠኝነት በሽተኛ ነው ወይም እንደነጃዋር የግብጽ ተከፋይ ባንዳ ነው፡፡ ፍሉስ ከባድ መግነጢሳዊ ኃይል ነው(አለው) – ክርስቶስን በሠላሣ አላድ ያሸጠ ገንዘብ፣ የኤሣውን ብኩርና በእፍኝ ምሥር ያሸጠ ገንዘብ፣ … ምፅዋንና ሀሰብን በ200 ሽህ የሻቢያ ፎርጅድ ብር ለጄኔራል ጥላሁን ነው ኮሎኔል ማንትስ ያኔ በ80ዎቹ ያሸጠ ሶልዲ… እነዚህ ሮጠው ያልጠገቡ ጃዋርን መሰል ልጆች ስለገንዘብ፣ ለገንዘብና በገንዘብ እንዲህ አቅላቸውን ስተው አሣራቸውን ቢበሉ አይፈረድባቸውም፡፡ አትለከፍ ነውና አትፍረዱባቸው፡፡
ሌላው ሁሉ ቀርቶ ባስታወስኩት ቁጥር እንደቀውስ የሚያደርገኝን ነገር ልናገር፡- ከጠቅላላው የሀገሪቱ የሕዝብ ብዛት አሥር ከመቶ ክርስቲያን ካለባት ግብጽ ዘጠና ከመቶ ክርስቲያን ለሚሆነው የኢትዮጵያ ሕዝብ ፓትርያርክ እየተሾመ ለሽዎች ዓመታት በሃይማኖታችን ሠርገው ገብተው የተጫወቱብን ለኔ የእግር እሳት ነው፡፡ ምን ነክቶን ይሆን? ማን ምን አዙሮብን ይሆን? ይህም ብቻ አይደለም፡፡ ጳጳሱ ወዳገሩ ሲመለስ በቁመቱ ልክ የወርቅ ጥፍጥፍ ይዞ ይሄድ ነበር አሉ፡፡ እሞኝ ደጃፍ ሞፈር እየተቆረጠ እኛ ግን በነሱ ትብታብ እየተጃጃልን አባይን በጭልፋ እንኳን እንዳንነካ መቼም በማይገባኝ አፍዝ አደንግዝ ታስረን ለብዙ ምዕተ ዓመታት ዘለቅን – ፍቺ የሌለው ዕንቆቅልሽ፡፡ ሌላው የሚገርመው ነገር ጳጳስ ቢያጡ እስላሙን ጀለብያውን አስወልቀው የጳጳስ ቀሚስ በማልበስና መስቀል በማስጨበጥ ልከውታል አሉ፡፡ መጫወቻ እኮ ነው አድርገውን የነበረው፡፡ ይህን ዓይነቱን አሳፋሪ ታሪካችንን ሳስበው ስለሀገራችን የሚባለውን ብዙውን ነገር ለመቀበልና በርሱም ለመኩራት ይቸግረኛል፡፡ የበዓሎቻችንን አበዛዝ፣ የማይምነታችንን ድንበር ማጣት፣ በሸርና በተንኮል፣ በሤራና በደባ የተጠመዱ የጠላቶቻችንን ልዑካን ለመቀበልና በነሱ ለመታዘዝ ያለንን ቅንነት፣ በዘርና በጎሣ፣ በሃይማኖትና በድንበር እርስ በርስ ተጠላልፎ ለመውደቅ የገባነውን ቃል ኪዳን ሳስበው ከኢትዮጵያ ወጥተህ ብረር ብረር ይለኛል፡፡ ግን ወዴት? ንገረኛ! ለምን ታክላላኛለህ? ወንድምህ አይደለሁ?
በበጀት የሚተዳደር የመንግስት መስሪያ ቤት የፍርድ ባለዕዳ ሆኖ ሲገኝ ውሣኔውን ለማስፈፀም ለሌላ ጉዳይ በበጀት የተያዘውን እና የሰራተኛ ደመወዝን የሚያካትተውን ገንዘብ ከብሔራዊ ባንክ ወጪ ሆኖ እንዲከፈል ለማዘዝ ስላለመቻሉ የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 404 Cassation Decision no. 10489
በሁለት ወገኖች መካከል የተፈረመ ሰነድን እንደ ህጋዊ ስምምነት ለመውሰድ የፈራሚ ወገኖችን ሃሳብና ፍላጐት መመርመር አስፈላጊ ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1734, 1952/1/ Cassation Decision no. 12719
ባንኮች ከሚሰጡት ብድር እና የመያዣ ውል ጋር በተያያዘ የሚነሱ ክርክሮች አዋጅ ቁ. 97/9ዐ”ን” ዓላማ እንዲሁም አዋጁን ለማስፈፀም በባንኮች የሚወጡትን የፎርክሎዥር መመሪያዎችና አግባብነት ያላቸውን ህግጋት ግምት ውስጥ በማስገባት እልባት ማግኘት ያለባቸው ስለመሆኑ አዋጅ ቁ. 97/90 አንቀጽ 3 እና 4, አዋጅ ቁ. 216/92 Cassation Decision no. 16218
ውል ይጽደቅልኝ በሚል ለፍ/ቤት የሚቀርብ አቤቱታ የክስ ምክንያት የሌለው ስለመሆኑ የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 231/1//ሀ/ Cassation Decision no. 18380
የውርስ ማጣራት ሪፖርት ከፀደቀ ወይም በፍ/ቤት ተቀባይነት ካገኘ በኋላም ቢሆን እንደ ፍርድ ተቆጥሮ በቀጥታ የአፈፃፀም አቤቱታ ሊቀርብበት ስላለመቻሉ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 944, 946, 956, 960, 996 Cassation Decision no. 18576
በደንብ ቁጥር 75/1993 ኮምፒዮተርን ጨምሮ ከተለያዩ መሳሪያዎች ህንፃዎችና ሌሎች ዕቃዎች ኪራይ በሚገኝ ገቢ ላይ ግብር ለመሰብሰው የተደነገገው መኪናን በማከራየት የሚገኝን ገቢ የሚያካትት ስለመሆኑ ደንብ ቁጥር 75/93 አንቀጽ 2/9/ ደንብ ቁጥር 78/94 አንቀጽ 24/2/ /ሸ/ Cassation Decision no. 18809
የተወሰነ ኃላፊነት ያለው የግል ማህበር መዋጮ መከፈል ያለበት ማህበሩ ሲቋቋም እንጂ ተቋቁሞ ሥራው ከተጀረ በኋላ ስላለመሆኑ Cassation Decision no. 19258
ባንክ ለሰጠው ብድር በመያዣነት እጁ ያስገባውን የተበዳሪ ንብረት በመጀመሪያም ሆነ በሁለተኛው የሃራጅ ጨረታ ለሽያጭ አቅርቦ ገዢ ያልተገኘ እንደሆነ ንብረቱን ሊያስቀር የሚችለው ለመጀመሪያው ጨረታ መነሻ በተሰጠው የዋጋ ግምት መሰረት ስለመሆኑ Cassation Decision no. 19283
የሚተላለፉ የገንዘብ ሰነዶች የተዋዋይ ወገኖች መብትና ግዴታዎች የሚፈጠሩባቸውና የሚረጋገጡባቸው በመሆናቸው የውል ህግ መሰረታዊ ድንጋጌዎች መሟላታቸው አስፈላጊ ሁኔታ ስለመሆኑ የንግድ ህግ ቁ. 715, የፍ/ብ/ሕ/ቁ. 1706, 1679 Cassation Decision no. 20232
በወንጀል ህግ የሃሳብ ክፍል የሚረጋገጠው ከወንጀል ድርጊት አፈፃፀሙ በመነሳት ስለመሆኑ የወ/መ/ህ/ቁ. 522 /1/ /ሀ/ Cassation Decision no. 22069
አንድ ግዴታ መኖሩን ለማስረዳት ህጉ የተለየ ማስረጃ እንዲቀርብ ያዘዘ ካልሆነ በቀር ግዴታው መኖሩን በጽሁፍ፣ በምስክር፣ በህሊና ግምት በተከራካሪው ወገን እምነት ወይም በመሃላ ማስረዳት የሚቻል ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 2002 Cassation Decision no. 22860
ባልና ሚስት በፍቺ ከተለያዩና የንብረት ክፍፍል ከተደረገ በኋላ ከአንደኛው ተጋቢ የግል ተግባር የሚመነጭ ዕዳ አፈፃፀም የተጠየቀው /የቀረበው/ ከፍቺ በኋላ እስከሆነ ድረስ ለዕዳው ምክንያት ከሆነው ተጋቢ ብቻ የሚጠየቅ ስለመሆኑ Cassation Decision no. 22930
በጣልቃ ገብነት ተሳታፊ ሆኖ የፍርድ ተጠቃሚ የሆነ ወገን ዋና ተከራካሪ ከሆኑት ወገኖች መካከል በአንዱ አነሣሽነት ጉዳዩ በይግባኝ በሚታይበት ጊዜ በሥር ፍርድ ተጠቃሚ የሆነው ጣልቃ ገብ ባልተጠራበት ሁኔታ የሚሰጥ ውሣኔ የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ሕ/ቁ. 40/5/”ን” የሚፃረር ስለመሆኑ Cassation Decision no. 23024
በህግ ፀንቶ ያለ የሽያጭ ውልን መሰረት በማድረግ የተገኘ መብት ውሉ ፈራሽ እስካልተደረገ ድረስ የሚቀጥል ስለመሆኑ Cassation Decision no. 23331
ከንብረት ክፍፍል ጋር በተያያዘ በዋናው ጉዳይ አከራካሪ የሆነው ንብረት መካፈል ከተቻለ እንዲካፈል ካልሆነ ደግሞ በባለሙያ ተገምቶ እንዲካፈሉ በሚል የተሰጠን ፍርድ መነሻ በማድረግ የአፈፃፀም ችሎት /ፍ/ቤት/ ከተከራካሪ ወገኖች መካከል አንደኛው ግምቱን ከፍለው ንብረቱን እንዲያስቀሩ በሚል ትዕዛዝ ለመስጠት የማይችል ስለመሆኑ Cassation Decision no. 23733
የጉምሩክ ሥነ ሥርዓት ሳይፈፀምበት የመንግስት ቀረጥ ያልተከፈለበት መኪና ይዞ የተገኘ ግለሰብ በወንጀል ተከስሶ ጥፋተኛ ያልተባለ ቢሆንም ግለሰቡ ተገቢውን ቀረጥ ከፍሎ መኪናውን መረከብ አልያም ደግሞ መኪናው መወረስ ያለበት ስለመሆኑ አዋጅ ቁ. 60/89 አንቀጽ 74 አዋጅ ቁ. 388/95 አንቀጽ 80/3/ Cassation Decision no. 23855
የማይንቀሳቀስ ንብረት ስመ ንብረት /ባለቤትነት/ ከሻጭ ወደ ገዥ ያለመዛወሩ ብቻ ሦስተኛ ወገኖች በሻጭ ላይ ሽያጭ የተካሄደበት ንብረት ላይ የጀመሩት አፈፃፀም እንዲቀጥል ለማስደረግ በቂ ሁኔታ ስላለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 2878 Cassation Decision no. 23989
ከኪራይ ቤቶች አስተዳደር ጋር የተደረገን የኪራይ ውል መሰረት በማድረግ የተያዘ ቤትን ያለአከራዩ ፍቃድ ለሌላ ወገን ማስተላለፍ ለኪራይ ውሉ መሰረዝ በቂ ምክንያት ስለመሆኑ Cassation Decision no. 24221
በአዋጅ ቁ. 214/74 አንቀጽ 13/1/ መሠት የተከሰሰ ሰው ጥፋተኛ ሊባል የሚችለው እንዲጠብቃቸው በአደራ የተረከባቸውን ወይም በሥራው አጋጣሚና ምክንያት በእጁ የገቡትን ንብረቶች የወሰደው/የሰወረው/ ለራሱ ወይም ለሌላ ሰው ተገቢ ያልሆነ ብልጽግና ለማግኘት የሆነ እንደሆነ ስለመሆኑ Cassation Decision no. 24278
በህግ ተቀባይነት ያለው የኢንሹራንስ ውል የሚቋቋምበት አግባብ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1725, 1727 የንግድ ህግ ቁጥር 651, 654, 657 Cassation Decision no. 24703
በውል ከተገባ ግዴታ አመዛኙ ክፍል ተፈፀመ ወይም/እና አይነተኛ የሆነ የውል መጣስ ተከስቷል ለማለት ባልተቻለ ጊዜ ውል እንዲሰረዝ ለመወሰን የማይቻል ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1771,1784, 1785 Cassation Decision no. 24974
ለባንክ በመያዣነት በተሰጠ የማይንቀሳቀስ ንብረት ላይ የሚኖር የቀዳሚነት መብት የፍ/ብ/ህ/ቁ. 3088, 3052, 3081,3059 Cassation Decision no. 25863
የማይንቀሳቀስ ንብረት የጋራ ባለሀብት የሆኑ ሰዎች ንብረቱን በአይነት ለመከፋፈል ባልቻሉ ጊዜ ንብረቱ በሃራጅ ተሸጦ ገንዘቡን መካፈል ያለባቸው ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1272, 1273 Cassation Decision no. 25869
የኪራይ ውል የተለየ ፎርም መከተል እንዳለበት የሚያስገድድ የህግ ድንጋጌ የሌለ ስለመሆኑ እና በሁለት ተዋዋይ ወገኖች መካከል የሚፀና ውል /ህጋዊ ውጤት ያለው ውል/ ለመመስረት በሁለቱም መካከል ስምምነት መኖሩ ብቻ በቂ ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1719/1/,1719-1930, 2898/3/ Cassation Decision no. 25938
የማይንቀሳቀስ ንብረት በሃራጅ በሚሸጥበት ጊዜ በሃራጅ እንዲሸጥ የሚወጣው ማስታወቂያ ለ3ዐ ቀናት መቆየት ያለበት ስለመሆኑ ንብረቱ በመያዣ የተያዘ እንደሆነም የመያዣው ልክ ምን ያህል እንደሆነ በጨረታ ማስታወቂያ ላይ መገለጽ ያለበት ስለመሆኑ ሽያጩ ባልተገባ መንገድ ተከናውኗል ከተባለም ጨረታው በድጋሚ መካሄድ ያለበት ስለመሆኑ በመያዣ የተያዘን ንብረት በሌላ ባለገንዘብ ጠያቂነት እንዲሸጥ ሊደረግ ስለመቻሉ Cassation Decision no. 26553
ውል የተደረገበት ጉዳይ ሊፈፀም የማይችል ሆኖ በተገኘ ጊዜ ተዋዋይ ወገኖችን ወደ ነበሩበት ቦታ የመመለስ ውጤት ያለው ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1715, 1815 Cassation Decision no. 26996
ተዋዋይ ወገኖች በመካከላቸው የሚፈጠርን አለመግባባት በስምምነት ወይም ደግሞ በአስታራቂ አማካኝነት ለመፍታት የተስማሙ ከሆነ ይኼው ስምምነት ተፈፃሚ መሆን ያለበት ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1765, 1731/1/ Cassation Decision no. 27349
ላልተወሰነ ጊዜ የተደረገ የኪራይ ውል ለተከራዩ በሚሰጥ ማስታወቂያ በማናቸውም ጊዜ ሊቋረጥ የሚችል ስለመሆኑ እና የኪራይ ውሉን ለማቋረጥ/ለማፍረስ ለተከራዩ ማስታወቂያ /ማስጠንቀቂያ/ መስጠት አስገዳጅ ቅድመ ሁኔታ ስላለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 2966/1/ Cassation Decision no. 28025
በተያዘ ወይም በተከበረ ንብረት ላይ 3ኛ ወገኖች መብት ያቋቋምን ስለሆነ አፈፃፀም ሊቀጥል አይገባም በሚል አቤቱታ ያቀረቡ እንደሆነ ፍ/ቤት ተከራካሪ የሆኑ ወገኖች በአቤቱታው ላይ ያላቸውን ክርክር በቅድሚያ በመስማት መወሰን ያለበት ስለመሆኑ Cassation Decision no. 28154
የፍ/ብ/ህ/ቁ. 658 ተጋቢ ወገን ከሦስተኛ ወገን ጋር ያደረገውን ውል ለማፍረስ ምክንያት ስላለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 658, 686 Cassation Decision no. 28663
የመንግስት የልማት ድርጅቶች ወደ ግል ይዞታ ከመቀየራቸው በፊት ያለባቸውን የዕዳ ክርክር በኃላፊነት ይዞ መከራከር ያለበት የመንግስት የልማት ድርጅቶች ባላደራ ቦርድ ስለመሆኑ አዋጅ ቁ. 208/1992 አንቀጽ 5/1/, 6/1/ /ሐ/, አዋጅ ቁ. 182/1992 Cassation Decision no. 28923
በወ/መ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 122/2/ መሠረት ከሣሽ አቅርቦት የነበረውን ክስ ካነሣ በኋላ እንደገና ክሱን ለመቀጠል የሚችል ስለመሆኑ የወ/መ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 122/2/, /5/ Cassation Decision no. 28952
በተዋዋይ ወገኖች መካከል የተደረገ ስምምነት በፍ/ብ/ህ/ቁ. 1723 መሰረት የተሟላ አይደለም በሚል ውሣኔ ሲሰጥ ተዋዋይ የነበሩ ወገኖች በፍ/ብ/ህ/ቁ 1815 መሰረት ወደ ነበሩበት ቦታ እንዲመለሱ መወሰን ያለበት ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1723, 1720/1/, 1815 Cassation Decision no. 29233
በፍርድ የተቋቋመ መያዣ ላይ ፍርዱ እንዲሰጥ ያደረገው ባለገንዘብ መያዣ በሆነው ንብረት ላይ የቀዳሚነት መብት ያለው ስለመሆኑ እና የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 403 ተፈፃሚነት የአንድ ፍርድ ባለዕዳ ንብረት በእርሱ ላይ የቀረቡትን ገንዘብ ጠያቂዎች ፍላጐት የሚያሟላ ሆኖ በተገኘ ጊዜ ክፍፍሉ ጋር በተገናኘ ስለመሆኑ Cassation Decision no. 29269
በወንጀል ክስ የቀረበበት ሰውን አስመልክቶ ጉዳዩ በሌለበት ነው የታየው ሊባል የሚችልበት አግባብ የወ/መ/ሥ/ሥ/ቁ. 161/1/ Cassation Decision no. 29325
ውሣኔን የሚያስፈጽም ፍ/ቤት በውሣኔው መሰረት ከማስፈፀም ወጪ በአፈፃፀም ጊዜ ዋናውን ፍርድ ሊለውጥ የሚችልበት የህግ መሰረት የሌለ ስለመሆኑ የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 358, 418 Cassation Decision no. 29344
የማይንቀሳቀስ ንብረት በመያዣነት ከተሰጠ በኋላ በማይንቀሳቀሰው ንብረት ላይ የሚደረግ ማናቸውም የማሻሻል ሥራ የመያዣ ውሉ አካል ተደርጐ የሚወሰድ ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 3066 አዋጅ ቁ. 97/90 Cassation Decision no. 29375
ዋናው ክርክር ገብቶ ተከራክሮ ውሣኔ ያላገኘ ተከራካሪ ወገን በአፈፃፀም ጊዜ ውሣኔ እንዲፈፀምለት ጥያቄ የሚያቀርብበት የህግ መሠረት የሌለ ስለመሆኑ የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 358, 418 Cassation Decision no. 29653
በፍ/ብ/ህጉ ውስጥ “ከዘር የወረደ ርስት” በሚል የተቀረበው አገላለጽ በህገ-መንግስቱ የተሻረ ወይም ተፈፃሚነት የሌለው ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 1000/2/ የኢ.ፌ.ዲ.ሪ ህገ-መንግስት አንቀጽ 40 Cassation Decision no. 30158
የመጥፋት ውሣኔ የተሰጠበት ሰው ንብረቱ ወደ 3ኛ ወገን የተላለፈ በሆነ ጊዜ የንብረቱን ዋጋ የማግኘት መብት ያለው ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 171 Cassation Decision no. 30298
የኪራይ ውል ተቋርጦ ውዝፍ ኪራይ እንዲከፈለኝና ቤቱንም ልረከብ በሚል የሚጠየቅ ዳኝነት የኪራይ ገንዘብ የተጠየቀበትን ቤት ግምት ጭምር ታሳቢ ተደርጐ የዳኝነት ክፍያ ሊቀርብበት የሚገባ ስላለመሆኑ አዋጅ ቁ. 361/95, የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 227/2/, 226 Cassation Decision no. 31601
መጠየቅ ከሚገባው ቀን ጀምሮ እስከ 2 ዓመት ድረስ ሳይከፈል የቀረ የኪራይ ዕዳ እንደተከፈለ የህግ ግምት ይወስድበታል ማለት ባለገንዘቡ /አከራዩ/ ክስ መስርቶም ቢሆን ዕዳውን ለማሰብሰብ የማይችል መሆኑን ለማመላከት እንጂ ተከራዩ /ባለዕዳው/ ግዴታውን እንደተወጣ የሚያስቆጥረው ስላለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 2024/መ/ Cassation Decision no. 31634
በወንጀል ተከሶ የተያዘ ሰው ዋስትና በጠየቀ ጊዜ ፍ/ቤት ተከሳሹ ተመልሶ ሊቀርብ አይችልም የሚል ግምት ለመውሰድና ዋስትናን ለመከልከል በቂ ምክንያት የሚያስፈልግ ስለመሆኑ የወ/መ/ህ/ሥ/ሥ/ቁ. 67/ሀ/ Cassation Decision no. 31734
ኑዛዜ ፈራሽ ነው ይባል በሚል የሚቀርብ ክስ እና የተሰጠ የወራሽነት የምስክር ወረቀት እንዲሰረዝ በሚል የሚቀርብ ተቃውሞ የተለያዩ ይዘትና ውጤት ያላቸው ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 996/1/, 998/1/, 973, 996/2/ Cassation Decision no. 32414
የታወቀ የኪራይ ውል ግንኙነት ሳይኖር ወይም ባለቤት ሳይሆኑ በማይንቀሳቀስ ንብረት መገልገል የተገለገለውን ወገን በንብረቱ በበለፀገው መጠን ኃላፊ የሚያደርገው ስለመሆኑ Cassation Decision no. 32521
የማይንቀሳቀስ ንብረት መያዣ በማንኛቸውም ሰነድ ላይ የተመሰረተ ቢሆንም ከተፃፈበት ቀን አንስቶ የማይንቀሳቀሰው ንብረት በሚገኝበት አገር ባለው በማይንቀሳቀስ ርስተ መዝገብ ካልተፃፈ በቀር ምንም አይነት ውጤት የማያስገኝ ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 3052, 3053,1605, 1607, 1606 Cassation Decision no. 33295
የንግድ ድርጅት /መደብር/ ላይ ያለ መብት የድርጅቱ ንግድ የሚካሄድበትን ቤት የኪራይ መብት የሚያካትት ስለመሆኑ የንግድ ህግ ቁጥር 127 Cassation Decision no. 33760
የውርስ ሃብቶች በተለያዩ ቦታዎች የሚገኙ በሆነ ጊዜ የሚነሱ ክርክሮች የውርሱ ክፍያ በተጀመረበት ቦታ ለሚገኝ ፍ/ቤት የሚቀርቡና የሚስተናገዱ ስለመሆናቸው የፍ/ብ/ሥ/ሥ/ህ/ቁ. 23 Cassation Decision no. 34076
ለተወሰነ ጊዜ የተደረገ የኪራይ ውል ውሉ የተደረገበት ጊዜ ካለቀና ውሉ ወደ ያልተወሰነ ጊዜ ከተቀየረ የኪራይ ውሉን በማናቸውም ጊዜ ማስጠንቀቂያ በመስጠት ማቋረጥ የሚቻል ስለመሆኑ የፍ/ብ/ህ/ቁ. 2966 Cassation Decision no. 34456
በወንጀል ህግ ቅጣትን በልዩ የህጉ ክፍል ከተወሰነው መነሻ ዝቅ አድርጐ በማቅለል ለመወሰን የሚቻልበት አግባብ የወ/ህ/ቁ. 184, 179 Cassation Decision no. 34521
በወንጀል ህግ ጉዳዩን ለመስማት በተቀጠረበት ዕለት አቤቱታ አቅራቢው ባልቀረበ ጊዜ አቤቱታው እንዲሰረዝ የሚደረገው አቤቱታ አቅራቢው ጉዳዩን በትጋት ያልተከታተለ ወይም በቸልተኘነት የተወው መሆኑ ሲረጋገጥ ስለመሆኑ የወ/መ/ህ/ሥ/ Cassation Decision no. 35611
የመከላከያ ኮንስትራክሽን ኢንተርፕራይዝ ለሸጎሌ መኖሪያ አፓርትመንት (16-08B) ፕሮጀክት አገልግሎት የሚውሉ በተለያየ መጠን ያላቸው Terrazzo Landing, Terrazzo skirting & Terrazzo window & Door sill ዕቃዎችን ግዥ ለመፈጸም ተጫራቾችን በግልጽ ጨረታ አወዳድሮ መግዛት ይፈልጋል፡፡
5 ተጫራቾች የጨረታ ሰነዱን የማይመለስ ብር 100.00 /አንድ መቶ ብር/ በመክፈል ዘወትር በስራ ሰዓት ቅዳሜን ጨምሮ ባሉት 10 ተከታታይ ቀናት ሸጎሌ መኖሪያ አፓርትመንት (1608B) ፕሮጀክት ግቢ ውስጥ በሚገኘው የፕሮጀክት ገንዘብ ያዥ ቢሮ በመቅረብ መግዛት ይችላሉ፡፡
6 ተጫራቾች የሚወዳደሩበትን ዋጋ በሰም በታሸገ ኤንቨሎፕ እስከ ህዳር 3 ቀን 2011 ዓ.ም 4፡00 ሰዓት ድረስ ሳጥን ውስጥ ማስገባት ይኖርባቸዋል ከ4፡00 በኋላ ይታሸጋል፡፡
ናይጄሪያ ውስጥ ነው፡፡ ፓስተሩ የናይጄሪያ ዳያስፖራ ነው፡፡ ሴቶችን ብቻ ነው እፈውሳለሁ የሚለው፡፡ ወደሱ ቸርች የሚሄዱትም ሴቶች ብቻ ናቸው ይላል -ከድረ ገጽ የተገኘው መረጃ፡፡ ደዌው ደግሞ ከፍቅርና ከትዳር ጋር የተገናኘ መሆን አለበት፡፡ የትዳር አጋር አልዋጣልን አለ፣የፍቅር ጓደኛ አይበረክትልንም----ወዘተ ችግሮች ያሉባቸው ወደኔ ይምጡ ይላል፤ ናይጄሪያው ፓስተር። ወደሱ ቸርች ፈውስ ፍለጋ የሚመጡ ሴቶች፣ ጡት መያዣ እንዳያደርጉ ይመክራሉ፡፡ ያለምክንያት አይደለም። ለምሳሌ አንዲት ሴት፣ ከፍቅረኛዋ ጋር ጥሩ ኖራ ኖራ፣ የትዳር ሃሳብ ስታቀርብለት ፊት ቢነሳት ናይጄሪያዊው ፓስተር፣ “z spirit of rejection” ነው ይላል፡፡ (ወግድ የመባል መንፈስ እንደማለት!)
ያ አሉታዊ መንፈስ የሚገኘውም በጡት ላይ ነው የሚለው ፓስተሩ፤ “እኔ መንፈሱን ከጡቷ ውስጥ መጥጬ በማውጣት፣ ከደዌው ነጻ አወጣታለሁ” ባይ ነው፡፡ በእርግጥም በየጊዜው እንስቶች ተታለውም ሆነ ሆን ብለው ጡታቸውን ለሰውየው በማቅረብ ከደዌያቸው ለመፈወስ ሞክረዋል፡፡ (መፈወሳቸው ባይረጋገጥም!)
ከዕለታት አንድ ቀን ግን አንዲት ናይጄሪያዊ ዲጄ ተጫወተችበት፡፡ በናይጄሪያ አንዱ የሬዲዮ ጣቢያ ውስጥ ነው የምትሰራው፡፡ ፓስተሩ ጋ ትደውልና ለትዳር ሳልመው የኖርኩት ፍቅረኛዬ ፊት ነሳኝ ትለዋለች። እሱም ሙያዊ ማብራሪያውን በዝርዝር ሰጣት፡፡ በመካያውም፣ የጡት መያዣ ሳታደርግ ወደ ቸርቹ ብቅ እንድትል ያዛታል፡፡ (በጡት ተለክፎ የለ!)
ነገርየው የገባት ዲጄም፡- “እኔ የምልህ፤ በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ የትኛው ክፍል ላይ ነው የሴትን ደዌ ለመፈወስ ጡቷን ጥባ የሚለው?” ስትል ታፋጥጠዋለች፡፡ የሌባ ዓይነ ደረቅ እንዲሉ፣ “የመጽሐፍ ቅዱስን ነገር አሁን አናንሳው፤ አንቺ ብቻ ዝም ብለሽ ነይ” ሲል ተለሳልሶ ይመልስላታል። እሷም በሹፈት ቅላጼ “ስምህን ማን ነበር ያልከኝ?” አለችው፡፡ ሰውየውም እውነተኛ ስሙን ከመንገር ይልቅ፤ “A man of God በይኝ” ይላታል፡፡ (አለማፈሩ?!) እሷም፤ “ለማንኛውም እስካሁን የተናገርከው በሬዲዮ ቀጥታ ስርጭት (ላይቭ) ሲተላለፍ ነበር” ብላ ስልኩን ጠረቀመችው፡፡ (Mission accomplished!) ሰሞኑን አንድ የልብ ወዳጄ፤ በንዴት እየተንጨረጨረ እንዳነበው የሰጠኝ መንፈሳዊ መጽሄት “ቤቴል” ይሰኛል። በኢትዮጵያ ወንጌላዊት ቤተክርስትያን ቤቴል ወንጌል ክፍል የሚዘጋጅ ነው፡፡ ወዳጄ የተንጨረጨረው በመጽሄቱ ሳይሆን ውስጡ በታተመ አንድ ቃለ-ምልልስ ነበር። አንዲት እንግዳ የተባለች የ4 ልጆች እናት፤መንፈሳዊ አባቷ ነኝ በሚል “ፓስተር”፤ (መጽሄቱ ሐሰተኛ ነቢያት ይላቸዋል!) የደረሰባትን ከፍተኛ የገንዘብና እምነት መጭበርበር ትናገራለች - በቃለ ምልልሱ፡፡ (ስምንተኛው ሺ ገባ እንዴ?) በነገራችን ላይ መጽሄቱ በሐሰተኛ ነቢያት ዙሪያ ሰፊ ዘገባና ሃይማኖታዊ ትንተናም አቅርቧል፡፡ ይሄ ደግሞ የወደፊት ተጎጂዎችን ቁጥር ለመቀነስና ግንዛቤ ለመፍጠር እንዲሁም በሃይማኖት ስም የማጭበርበር ወንጀል የሚፈጽሙትን ሃሰተኛ ነቢያት ለማጋለጥ በእጅጉ ይጠቅማል፡፡ (ዝምታው ይሰበር!)
እንግዳ የተባለችው ተጎጂ የሰጠችውን አሳዛኝ ቃለ-ምልልስ አንብቤ ከጨረስኩ በኋላ ዓይኔ ያረፈው ፖሊስ ክስ በመሰረተባቸው መምህር ግርማ ወንድሙ ምስልና ዘገባ ላይ ነው፡፡ ይሄን ዘገባ ለየት የሚያደርገው ወደ 800ሺ ብር ገደማ ተጭበርብሬያለሁ ብለው ለፖሊስ ያመለከቱት የ73 ዓመቱ አቶ በላይ ከበደ፤ የሰጡት ቃለምልልስ መሆኑ ነው፡፡ (From the horse’s mouth - ከባለቤቱ አፍ እንዲሉ!)
እናላችሁ---- የድራማና የህልም ድብልቅ የሚመስለውን የአዛውንቱን ቃለ-ምልልስ አንብቤ ስጨርስ፣አንድ ነገር ተገነዘብኩ፡፡ እንግዳ የተባለችው ሴት፣ በፓስተሩ ተፈጸመብኝ ያለችው ዝርፊያና አዛውንቱ አቶ በላይ ከበደ በተጠርጣሪው መምህር ግርማ ደረሰብኝ ያሉት የማጭበርበር ወንጀል በእጅጉ መቀራረቡ አስደነቀኝ፡፡ እስቲ ጥቂቶቹን እንመልከት፡፡ አቶ በላይ መኖሪያ ቤታቸውን ሸጠው በፍጥነት ከአካባቢው እንዲወጡ ግፊትና ጫና ተደረገብኝ የሚሉት በመምህር ግርማ ነው፡፡ (ቤቱን ካለቀቅህ ትሞታለህ ተብለው) እንግዳ በበኩሏ፤ ከቤተሰቦቿ በውርስ የተሰጣትንና መተዳደሪያዋ የሆነውን ሆቴሏን እንድትሸጠው ፓስተሩ ግፊት እንዳደረገባት ተናግራለች፡፡ (ካልሸጥሽው መጥፊያሽ ነው በሚል ማስፈራሪያ!) ከዚያስ? አቶ በላይ ከቤታቸው ሽያጭ ያገኙትን 800ሺ ብር፣ መምህር ግርማ ልጸልይበት ብለው እንደወሰዱባቸው ለፖሊስ መንገራቸው ይታወቃል፡፡ እንግዳም ሆቴሏ ተሸጦ የተገኘው 500ሺ ብር ገደማ በፓስተሩ እጅ እንደቀረ ነው የምታስረዳው፡፡
በነገራችን ላይ እንግዳም ደረሰብኝ ያለችውን መጭበርበር ለፖሊስ አመልክታለች - ተመሳሳይ በደል በፓስተሩ ተፈጽሞብናል ከሚሉ ከአረብ አገር የመጡ ጥቂት ሴቶች ጋር በመሆን፡፡
የሃሰተኛ ትንቢትና ነቢይ ሰለባ የሆነችው እንግዳ፤ ከ4 ልጆቿ አባትና ከትዳር አጋሯ ጋር ያለያያት “ትንቢት” እንደነበር በቁጭት ትናገራለች፡፡ በውርስ ያገኘችውን ታዋቂውን የአሰበ ተፈሪ ሆቴል ያጣችውም በሃሰት ትንቢት መሆኑን ገልጻለች፡፡ “ቤቴል” መጽሄት ከእንግዳ ጋር ካደረገው ሰፊ ቃለምልልስ ውስጥ ለማሳያ ያህል ጥቂቶቹን መርጬ አቅርቤላችኋለሁ፡፡ በተረፈ ግን የመጽሄቱን የየካቲት 2008 ዕትም ፈልጋችሁ ብታነቡት የበለጠ መረጃ ታገኛላችሁ ብዬ አምናለሁ፡፡ ወደ ቃለ ምልልሱ፡-
እንግዳ፡- አዲስ አበባ ቦሌ አማኑኤል ተሃድሶ ቤተ ክርስቲያን ከማውቃት ዘማሪት ፀሐይ ዘለቀ ጋር ፕሮግራም ተካፍለን ስንወጣ፣ በቤ/ክ በር ላይ በራሪ ወረቀት ይታደል ነበር፡፡ በራሪ ወረቀቱ የኮንፈረንስ ነበር፡፡ ፀሐይ ዘለቀ ወረቀቱን ካየች በኋላ ፕሮግራሙን ያዘጋጀውን ፓስተር አለምሰገድን እንደምታውቀውና እግዚአብሔር የሚጠቀምበት ሰው እንደሆነ ነግራኝ አብረንም እንሄዳለን አለችኝ፡፡ እሺ ብያት በፕሮግራሙ ወቅት ተያይዘን ሄድን። ፕሮግራሙ በኢትዮጵያ ሆቴል ውስጥ ነበር የተደረገው፡፡ --- በፕሮግራሙ መጨረሻ ፀሐይ ዘለቀ አስተዋወቀችን፡፡ በውርስ ንብረት ምክንያት ችግር ስላለባት ፀልይላት አለችው፡፡ እሺ በማለት ስልክ ቁጥሬን ተቀበለኝ፡፡
እንግዳ፡- እኔ ወደ ሀገሬ ከተመለስኩ በኋላ በ3ኛው ቀን ረቡዕ ሌሊቱ 5 ሰዓት ላይ ስልኬ ጮኸ፡፡ የደወለው ዓለምሰገድ ዋጀና ነበር፡፡ መልእክት ይነግረኝ ጀመር። “የሚገርምሽ አሁን ስለአንቺ እየፀለይኩ ነበር። እግዚአብሔር የተናገረኝ ነገር አለ፤ጌታ በአንቺ ላይ ታላቅ ዓላማ አለው፡፡” አለኝ፤ አሜን አልኩ፡፡ በመቀጠል ያለሁበት፣ ያለፍኩበትን ሁኔታ በሙሉ ያለ አንዳች ስህተት ነገረኝ፡፡ “ከልጆችሽ መካከል በጣም የምትወጃት ልቧን የሚያማት ልጅ አለሽ?” አለኝ “አዎን” አልኩት። ፍፁም የእግዚአብሔር ሰው ነው ብዬ አመንኩት፡፡ ከዚያ በመቀጠል እግዚአብሔር የሚለኝን ለማድረግ ዝግጁ መሆኔን ጠይቆ፣ ፈቃደኝነቴን ካረጋገጠ በኋላ ወደ ምኖርበት አለም ጤና እንደሚመጣ ነገረኝ። “ሀገሩን ታውቀዋለህ ወይ?” ብዬ ጠየኩት “ችግር የለም፤ የሚያውቀው ሰው ስላለ እመጣለሁ፤ጌታ ሂደህ ቤቱን ርገጠው ብሎኛል” አለኝ፡፡ እንዴት እንደሚመጣ ላስረዳው ስል እንደሚያውቀው ነገሮኝ ስልኩን ዘጋው፡፡
እንግዳ፡- በቀጣዩ ቀን ሀሙስ ከሌሎች 2 አብረውት ከሚያገለግሉ ሰዎች ጋር መጣ፡፡ ከአክስቴ ልጅ ጋር ምግብ አዘጋጅቼ ተቀበልኩት፡፡ ከተመገቡ በኋላ “ወደ ሆቴሉ መሄድ መርገጥ አለብኝ” አለኝ፡፡ ሆቴሉ እንደተከራየ ነገርኩት፡፡ ይሁን ብሎ ተያይዘን ሄድን። ሆቴሉን በሙሉ ተዘዋውሮ ከተመለከተ በኋላ ተከራይታ ለምትሰራበት ሴት፤ “ይህ ሆቴል እግዚአብሔር ለክብሩ የሚፈልገው ሆቴል ስለሆነ ትለቂያለሽ” አላት፡፡ የተከራየችውም ሴት፤ “በገንዘቤ ተከራይቼ እስከሆነ ድረስ የሚያስለቅቀኝን አያለሁ” አለችው፡፡ በቃላት አንድ አንድ ተባባሉ፣ ሊጣሉም ሲሉ ይዘነው ወጣን፡፡ ከዚያም “እኔ በ24 ሰዓት ውስጥ ከእግዚአብሄር ጋር እነጋገራለሁ፤ ምን ማድረግ እንዳለብሽ እነግርሻለሁ፤ ይህቺ ተከራይሽ መንፈስ ያለባት ሴት ናት፤ በአስቸኳይ መልቀቅ አለባት” አለኝ። ግራ ገባኝ፣ በመቀጠል “ሆቴል ውስጥ የተቀበረ ነገር አለ፤ መድኃኒት አሰርታብሻለች” አለኝ፡፡ እሺ ከማለት ውጪ ሌላ አማራጭ አልነበረኝም፡፡ በቀጣዩ አርብ ቀን ሌሊት ደውሎ፤ “እግዚአብሔር ቤቱ ከእጅሽ ይውጣ ብሏል። በምንም ብር ይሁን ከእጅሽ ይውጣ፤ አለበለዚያ መንፈሱ ያቺን በሽተኛ ልጅሽን ሊገድላት ነው፡፡” አለኝ፤ እኔም “ልጄ እኮ ዝም ብላ ልቤን ትላለች እንጂ በሽተኛ አይደለችም” አልኩት፡፡ መልሴን ሳይሰማኝ “ብቻ ልጅሽን ሳይበቀል ቤቱን ቶሎ ከእጅሽ አውጪ” አለኝና ፀለየልኝ። የሞባይል ስልክ ካርድ ሞላልኝ፡፡ ምንድነው? ስለው ይህ ካርድ ከማለቁ በፊት በስልክሽ መልካም መልካም ዜና ትሰሚያለሽ አለኝ፡፡ ከጥቂት ቀናት በኋላ ደውሎ ሆቴሉ መሸጥ አለበት የሚል ውሳኔ አስተላለፈ፡፡ “እሺ ና እና እኔም የማውቀው ሰው፣ ከዚህ በፊት መኖሪያ ቤት የሸጥኩለት አለ፤ እርሱን እናናግረዋለን” አልኩት፡፡ ሰውየውም መጣ፤ ሆቴሉን እንዲገዛ አናገረው፡፡ ሰውየው፤ ቤተሰቦቿ ከሌሉበት አልገባበትም አለ፡፡
እንግዳ፡- ሰውየው ቤተሰቤን የሚያውቅ ሰው ነው፤ ስለዚህ መጀመሪያ ከእህትሽ ጋር ተነጋገሪ ተስማሚ፤ ከገዛሁሽ በኋላ ሌላ ጭቅጭቅ እንዲመጣብኝ አልፈልግም አለ፡፡ ስለዚህ ከእርሱ ጋር መጨረስ ባለመቻሉ፣ ፓስተሩ፤“እኔ ራሴ ገዥ አመጣለሁ” ብሎ መቂ የሚኖር ሰው ጋር ተነጋግሮ አገናኘኝ፤ “የመሸጫውን ዋጋ 550 ሺህ ብር ተነጋገሬአለሁ” አለኝ፡፡ እኔ ደግሞ “በሚሊዮን ብር የሚሸጥ ቤት እንዴት በዚህ ዋጋ?” አልኩት። “ነግሬሻለሁ ይሄ ቤት መጥፊያሽ ከመሆኑ በፊት ባልኩት ዋጋ ሽጪ” አለኝ፡፡ ለመከራከር ሞከርኩ ግን አልሆነም። በመጨረሻ በተባለው ተስማማሁና ከገዥው ጋር ለመፈራረም ወደ ማዘጋጃ ቤት ስንሄድ፣ ከንቲባው “ይህን የሚያህል ትልቅ ቤት በዚህ ዋጋ መሸጥ የለበትም” ብሎ ተከራከረ፡፡ ፓስተሩ፤ “ምን አገባህ? እሷ ተስማምታለች፤ አይመለከትህም እኔ መንፈሳዊ አባቷ ነኝ፤ አንተ ባሏ ነህ እንዴ? አያገባህም” ሲል ተናገረው፡፡ ከብዙ ሰዓት ጭቅጭቅ በኋላ እሺ ቤተሰብ ይጠራ ተባለና እህቴ ጋር ሲደወል ስልኳ ዝግ ሆነ፡፡ አጎቴ ጋር ደግሞ ሲደወል የሚያሳርሰው እርሻ ስለነበር ወደዚያ ሄዷል ተባ። ሁሉ ነገር ተገጣጠመለት፤ ዛሬ ማለቅ አለበት ብሎ አጣደፈኝ። “ነገ ዱባይ ስለምሄድ መቆየት አልችልም” ብሎ የውሸት ሰበብ አመጣ፤ ከዚያ ከገዢው ጋር እንድፈርምለት ተደረገ፡፡ በመጨረሻ ሽያጩን በ370 ሺህ ብር አድርገው አመጡት፡፡ “ለምን ከተባለው ደግሞ ተቀነሰ?” ስለው “አንቺ የምትባረኪው በዚህ ብር ነው፡፡
ከዚህ በላይ ከሆነ የእርግማን ገንዘብ ስለሆነ መጥፊያዋ ነው ብሎኛል እግዚአብሔር፡፡” አለኝ። ይሄ ሁሉ ሲሆን ብር ስላልተቀበልኩ ብሬን ጠየኩት፤ ገዥው ሰው “ከፓስተርሽ ከአለምሰገድ ጋር ተነጋግረናል፤ መኪና እገዛላታለሁ ብሎ ለእርሱ ሰጥቻለሁ” አለኝ። አሃ! መኪናው 500,000 ብር የሚያወጣ ነው ብዬ ስጠይቀው፣ አይ 350,000 ብር ነው አለኝ፡፡ ቀሪውስ ብር ስለው፣“ስለ እሱ ከፓስተርሽ ጋር ተነጋገሪ” አለኝ። በዚህ መሃል ፓስተር አለምሰገድ በማላውቀው ሁኔታ አንድ ቆማ በነበረችው ዶልፊን መኪና ተሳፍሮ ወደ አዲስ አበባ ተመለሰ፣ ስልክ ስደውልለት ስልኩ አይሰራም፤ ሰማይ ምድር ዞረብኝ፤ የምይዘው የምጨብጠው ጠፋኝ፡፡ --------
የዳዳ ስጦታ ከሌሎቹ ስጦታዎች ሁሉ የላቀ ነው ብሏል - sabba danam dhamma danam jinati - በዓለም ዙሪያ በቡድሃ ሴሚናር ናጋንጋ ቡድሃ haraራ በአጠቃላይ ከ 10 Lakhs ለመሰብሰብ እንዲተባበሩ በአንድነት መወሰናቸው ልብ ሊባል የሚገባ ነው ፡፡ የቡድሃ እምነት ተከታዮች እ.ኤ.አ. ጥቅምት 14 ቀን 2020 እ.አ.አ. በቤተመንግስት ግቢ ውስጥ የቡድሃ እምነትን ተቀበሉ ፡፡
በሳካ የተነሱት ጥያቄዎች ታሪክ (ቁጥር 354) በጃታቫና ገዳም ውስጥ በሚኖሩበት ጊዜ ቡድሃ ይህንን ጥቅስ የተናገረው የባንዳው ንጉስ Sakka ያነሳቸውን አራት ጥያቄዎችን ነው ፡፡
ሳካካ ችግራቸውን ካብራራ በኋላ የሚከተሉትን አራት ጥያቄዎች አቅርቧል (1) ከስጦታዎች መካከል የትኛው ነው (2) ከጣዕም መካከል የትኛው ነው? (3) ከአስደናቂዎች መካከል የትኛው ነው? (4) ለምንድነው? የፍርሃትን መጥፋት እጅግ በጣም ጥሩ አለ?
በንግግሩ መጨረሻ ሳካካ ቡድሃውን እንዲህ አለው ፣ “የችሮታ ስጦታዎች ከሁሉም ስጦታዎች የላቀ ከሆነ የቅዳሴ ስጦታዎች በተደረጉ ቁጥር ዋጋን እንድንጋራ ለምን አልተጋበንም? ከዛሬ ጀምሮ ፣ በመልካም ሥራዎች ዋጋ ድርሻ እንድንሆን እፀልያለሁ ፡፡ ”
ከዛ ቡዳ ሁሉም መነኩሴቶች ተሰብስበው ለሁሉም መልካም ተግባሮቻቸውን ለሁሉም ፍጡራን እንዲያጋሩ አጥብቆ ጠየቃቸው ፡፡ ከዚያ ጊዜ ጀምሮ ፣ ከሠላሳ አንድ ዓለም (ቢሆም) የመጡ ፍጥረታትን ሁሉ እንዲጋብዙ የመጋበዝ ልማድ ሆኗል ፡፡ መልካም ሥራ በሚከናወንበት ጊዜ ሁሉ ያመሰግኑ ፡፡ ማብራሪያ ትርጉም (ቁጥር 354)
ስለሆነም የፕራድሃሀ ቡራትን ወይም የፕራድዳዳ ፕራንንች ሁሉ ለመፍጠር እንደ አንድ መልካም ተግባር እንደ ድሬይሻሻ ፕሮግራም መስራች በመሆን ሁሉንም መነኩሳት ፣ መነኮሳትን ፣ ኡፓናካዎችን ፣ ኡፓካካዎችን በሁሉም ዓለም ለመጋበዝና ለመጋበዝ ጊዜው አሁን ነው ፡፡ ፣ በዓለም ዙሪያ ላሉት ሁሉም ለተነቃቃ ህብረተሰብ ደስታ እና ሰላም 27.10.2019 በተወሰነው መሰረት ብዙ ኡፖካሳዎች እና ኡፖካካዎች እና ኡባክያስ በኩሺራ ናቢያባና ቡሂሚ ፓጋዳ ከሌሎች የቡድሃዎች ማህበረሰብ ጋር በመተባበር ተባበሩ ፡፡
ጉዳያችን ሚድያ፣ኮሚንኬሽን እና ምክር አገልግሎት Gudayachn Multimedia, Communication and Consultant Organization: የቤተ ክህነቱ ችግር የቤተ መንግስቱ ችግር ሳይፈታ መፍትሄ እንደማያገኝ እነሆ ከተረጋገጠ ቆየ እኮ! በስመ ዶክመንተሪ ፊልም ሐሰት ቢከመር ቅንጣት ያክል የእውነት ጠብታ አይወጣውም። (የጉዳያችን አጭር ማስታወሻ)
የቤተ ክህነቱ ችግር የቤተ መንግስቱ ችግር ሳይፈታ መፍትሄ እንደማያገኝ እነሆ ከተረጋገጠ ቆየ እኮ! በስመ ዶክመንተሪ ፊልም ሐሰት ቢከመር ቅንጣት ያክል የእውነት ጠብታ አይወጣውም። (የጉዳያችን አጭር ማስታወሻ)
በቤተ ክህነቱ ገንዘብ የሚደጎም ንግድ ያላቸው ሙሰኞች እጃቸው ቤተ መንግስቱ ድረስ አለ። እስክስታ ወራጆቹ የቤተ መንግስቱ ሰዎች በቤተ ክህነቱ ገንዘብ ሲሽሞነሞኑ አመታትን አስቆጠሩ።
'ቤተ ክህነቱ አስተዳደራዊ አሰራሩ ይስተካከል' ሲባሉ በጎሳ እና በጎጥ የተደራጁት የቤተ መንግስቱ እስክስታ ወራጆች እና አስወራጆች ያስነጥሳቸዋል።ሲፈልጉ ደግሞ በቅን እና በታማኝነት ቤተ ክርስቲያንን ሊያገለግሉ የተነሱትን ሁሉ ለማሳደድ 'ሰለፊ' እያሉ ያግዋራሉ።እራሳቸው 'ሰለፊ' ለመሆናቸው አንድ ሺ መረጃዎች በአናታቸው ላይ ተሸክመው ካለ እፍረት መሄዳቸው ሳያንስ ሌብነታቸው እና ጎጠኝነታቸው የማይታወቅ እየመሰላቸው ሕዝብን ለማጭበርበር ይታትራሉ።
ቀድሞ ነገር ኢትዮጵያ እራሷ በዘረኛ እና ሙሰኛ መሪዎች እየማቀቀች ቤተ ክህነቱስ እንዴት ብሎ ይስተካከላል? የቤተ ክህነቱ ችግር የቤተ መንግስቱ ችግር ሳይፈታ መፍትሄ እንደማያገኝ እነሆ ከተረጋገጠ ቆየ እኮ! የቤተ ክህነቱ ሌቦች ቤተ መንግስቱ ውስጥ እየተርመሰመሱ ነዋ።
በስመ 'ዶክመንተሪ ፊልም' ሐሰት ቢከመር ቅንጣት ያክል የእውነት ጠብታ አይወጣውም።ስለእዚህ መፍትሄው ግልፅ እና ግልፅ ነው።ቤተ መንግስቱ ውስጥ የገቡ እስክስታ ወራጆች እና አስወራጆች የኢትዮጵያ በሆነው ነገር ላይ ሁሉ ለሰሩት ታሪካዊ ጥፋት ለፍርድ መቅረብ አለባቸው።ከእዚህ በላይ የቃላት ጋጋታ አያስፈልገውም።የዚህን ጊዜ የቤተ ክህነቱ ጎጠኞች ይከተሏቸዋል።
ባለቤት አልባ ቤቶቹበሕጋዊ መንገድ የተሰጠባቸው መረጃ እንዲሁም የግንባታ ፈቃድ መረጃ አለመገኘቱን ጠቅሰው ባለቤቶቹ እጅ መረጃ ይገኝ እንደሆን በተደጋጋሚ ለአንድ ወር ያህል ማስታወቂያ ተለጥፎ ባለቤት ነኝ የሚል መጥፋቱን አስረድተዋል፡፡
ቤቶቹ በጠቅላላው 229 ሺ 556 ካሬ ሜትር ላይ ያረፉና እያንዳንዳቸው ከ500 ካሬ ሜትር በላይ ቦታ የያዙ ናቸው፡፡ ሕጻዎቹ በተለያየ ደረጃ እንደሚገኙና ከእነዚህ መካከል 18 የተጠናቀቁ፣ 264 ያህል በተለያዩ ደረጃዎች እንደሚገኙ አንዳንዶቹ ከለውጡ ወዲህ ግንባታቸው መቋረጡን በጥናቱ መለየቱን ጠቅሰዋል፡፡
13ኛ ዙር ሳይጨምር ከ 177 ሺ በላይ የኮንደሚኒየም ቤቶች ለተጠቃሚዎች መተላለፉን የጠቀሱት ከንቲባዋ ከእነዚህ መካከል 32 ሺ ያህሉ እንዴት እንደተላለፈላቸው እንደማይታወቅ በጥናት መረጋገጡን ጠቅሰዋል፡፡
15 ሺ 891 ያህሉ ደግሞ ምንም ኣይነት ሕጋዊ ማስረጃ የላቸውም ብለዋል፡፡ 4 ሺ 30 ያህል ለረዥም ጊዜ ዝግ መሆናቸውን የጠቀሱት ከንቲባዋ ቤቶቹ የተዘጉበት ጊዜ ከ2 እስከ 10 ዓመት እንደሚደርስ ጠቅሰዋል፡፡ 850 የኮንደሚኒየም ቤቶች ጨርሶ ሰው ገብቶባቸው የማያውቅ ሲሆኑ 424 ቤቶች በግለሰቦች ተሰብረው የተገባባቸው መሆናቸው መረጋገጡን አስታውቀዋል፡፡
ከአጠቃላይ የኮንደሚኒየም ቤቶች 75 በመቶ ያህሉ ዕጣው የደረሳቸው ባለቤቶች እየኖሩበት አይደለም ያሉት ከንቲባዋ ቤቶች ወይ በኪራይ ወይንም በሽያጭ ለሌላ ሶስተኛ ወገን መተላለፋቸውን እና መንግስት በድጎማ ለዝቅተኛው ህብረተሰብ ጥቅም የሰራቸው ቤቶች ባልተገባ ሁኔታ መገኘታቸውን አስረድተዋል፡፡
13ኛ ዙር ዕጣ የወጣላቸው በተመለከተ በጠቅላላው 51 ሺ 229 ዕጣ መውጣቱን፣ 22 ሺ 915 ገደማ ለአርሶአደሮች መሰጠቱን፣ ለአመራሩ፣ ለልማት ተነሺዎች የተሰጡ ቤቶች መኖራቸውን ጠቁመዋል፡፡
የቀበሌና የንግድ ቤቶችን በተመለከተ በጠቅላላው 138 ሺ 652 ቤቶች መኖራቸውን ከእነዚህ ውስጥ 7 ሺ723 ያህል ያለማስረጃ እየኖሩበት መሆኑን፣ 265 ቤቶች ለሶስተኛ ወገን መተላለፋቸውን፣ 1 ሺ 164 ቤቶች ውስጥ የሚኖሩ ሰዎች ኮንደሚኒየም ደርሷቸው ቤቶች አለመልቀቃቸውን፣ 1ሺ 243 በፍርድ ቤት እንዲታሸጉ የተደረጉ ሲሆን 180 ቤቶች በቦታቸው አለመገኘታቸውን ወይንም መጥፋታቸውን ተናግረዋል፡፡
የአዲስአበባ ከተማ አስተዳደር በዚህ የጥናት ግኝት መሰረት በየደረጃው ያሉ ኃላፊዎች ይህ ሁሉ ሲፈጠር ምን ሲሰሩ ነበር በሚል ተጠያቂነትን ለማስፈን ጉዳዩ ለፖሊስና ለአቃቤ ሕግ መተላለፉን እንዲሁም በአስተዳደራዊ እርምጃ መሬት ወደመሬት ባንክ እንዲገባ መደረጉን ጠቅሰው የጋራ መኖሪያ ቤት ላይ የታየው ችግር በማረም ለረዥም ጊዜ ዕጣ ሲጠባበቁ ለነበሩ ወገኖቹ ቤቶቹ እንዲተላለፉ በአስተዳደሩ ካቢኔ መወሰኑን አስታውቀዋል፡፡
ሰሞኑን በመንግስት እና በኦነግ መካከል በተደረገው የሰላም ስምምነት ዙሪያ አንዳንድ ነጥቦች ማንሳት አስፈላጊ ነው። በስምምነቱ መሰረት መንግስት የራሱን ሐሳብ ያቀረበ ሲሆን ፣ ኦነግም የሚደራደርበትን ጉዳይ አቅርቦአል። ከዚህ በተጨማሪ በአደራዳሪነት የተገኙት የአባገዳ ሽማግሌዎች ከሽምግልናው ባለፈ ውሳኔ እንዳስተላለፉ እየተነገረ ነው!!
ከአባገዳ ውሳኔዎች እንዱ ኦነግ በለውጥ ሂደቱ የፈጸማቸውን ( ፈፅሟል ተብሎ የተጠረጠረበትን) ወንጀሎች አስመልክቶ አባገዳዎች ምህረት እንዳደረጉ የሚገልጽ ጉዳይ ነው!!!!
የዚህ ፅሁፍ አላማ ምህረት እና ይቅርታ ማድረግ የሚችለው በኢትዮጵያ ህግ ማነው? የትኛው ተቋም ነው? የሚለውን ማየት ነው! !! ምህረት የሚደረግበት ጉዳይስ ምንድነው? ? የባህላዊ ተቋሞቻችን ስልጣንስ እስከምን ድረስ ነው???
ምህረት ማለት አንድ ሰው( ቡድን) ተከሶ ወይም ሳይከሰስ ፈፅሞታል የሚባል ወንጀል ካለ ከፍርድ በፊት የሚሰጥ ውሳኔ ሲሆን ፣ ይህንንም ውሳኔ የሚሰጡ የተለያዩ አካላት አሉ።
የሃገራችን ህገ መንግስት አንቀፅ 28 በአለም አቀፍ ህጎች፣ በሐገሪቱ ህጎች ፣ የተደነገጉ በሰው ልጆች ላይ የሚፈፀሙ ወንጀሎች፣ የዘር ማጥፋት፣ ከህግ ውጪ የሚፈፀሙ ግድያዎች ፣ መሰወር፣ ኢሰባዊ ድብደባ ምህረት እና ይቅርታ እንደሌላቸው ይደነግጋል!! በተጨማሪም ማንኛውም የመንግስት አካል በእነዚህ ጉዳዮች ላይ ምንም ስልጣን የለውም!!! ( አይደለም አባ ገዳ! !!!!)
ይቅርታ መስጠት የሚችለው በህገ መንግስቱ አንቀፅ 71 መሰረት የሐገሪቱ ፕሬዚደንት ሲሆን ፣ በወንጀል ተከሰው ለተቀጡ ሰዎች ነው። ጉዳያቸው እየታየ ላሉ ግለሰቦች ከሳሹ አካል ክሱን ሊያቋርጥ ይችላል። ያ ማለት ግን ምህረት አግኝተዋል ማለት አይደለም!!!
ምህረት የመስጠት ስልጣን የአባገዳዎች አይደለም!! በህግ መንግስቱ ባህልን የማሳደግ መብት ቢኖርን፣ በአንቀፅ 9 ላይ ፣ ህገ መንግስቱን እና አለማቀፍ የሰባዊ መብቶችን የሚቃረን ማንኛውም ውሳኔ ተፈፃሚነት እንደሌለው ተደንግጎ ይገኛል!! ስለዚህ ኦነግ በተጠረጠረበት ጉዳይ ( ከፈፀመ ይቅርታ የሚያሰጥ አይደለም) አባገዳዎች ምንም ስልጣን የላቸውም!!!!!!
የተፈፀመው የወንጀል አይነት ሳይለይ ፣ ለምህረት፣ ለይቅርታ፣ እራስን ማሰጋጀት፣ መወሰን ፣ በራሱ በህገ መንግስቱ የተቀመጠውን የመንግስት እና የባህላዊ ተቋማትን ሚና በአግባቡ ያለመረዳት ነው!!!
በትግራይ፣ በመተከል፣ በወለጋና በሌሎች አካባቢዎች በዘር ሐረጋቸው ምክንያትም ሆነ ህግን ለማስበር በሚል በተቀሰቀሰ ጦርነት ሳቢያ ሕይወታቸውን ያጡ ወገኖቻችንን ፈጣሪ ነፍሳቸውን በገነት ያኑርልን፡፡ አማሮችን በተለይ ከነሽመልስ አብዲሣና ከነታዬ ልበ-ደንዳና ሠይፍ ፈጣሪ ይታደግልን፡፡ የንጹሓን ደም መፍረዱ ባይቀርም እኛንም አሁን የሚሰማንን ንዴትና ቁጭት አንድዬ ይቀንስልን፡፡ አንዳንዴ አለመገደል ከመገደል እንደሚብስ ቋሚዎች ያውቃሉ – የተገደለማ ተገላገለ፡፡
ቋንቋ የመግባቢያ መሣሪያ እንጂ የዘር ሐረግ መገለጫ አይደለም፡፡ በዓለም እንዳሉ ከሚገመቱ ሰባት ሽህ ገደማ ቋንቋዎች ውስጥ የሰው ልጅ አንዱን ወይም እንደየሁኔታው የተወሰኑትን ይናገራል፡፡ ቋንቋ በምንም ዓይነት መንገድ በደም ከእናት አባት ወደ ልጅ አይተላለፍም፤ በውርስ ረገድ ቋንቋ ከበሽታና ከሀብት ንብረት እንኳን ያነሰ ነው – በመለማመድ ወይም በመማር ብቻ ስለሚገኝ፤ ከበሽታዎች መካከል የተወሰኑት በደም ይተላለፋሉ፡፡ ሌላው ይቅርና አረማመድና አተያይም ከቁም ነገር ተቆጥሮ አንዳንድ ልጆች ሲራመዱ ልክ እንዳባታቸው ሲንሻፈፉና ሲናገሩ ልክ እንዳጎታቸው ሲንተባተቡ ይስተዋላሉ – ቋንቋ ግን በጭራሽ ከማንም ከምንም አይወረስም፡፡ በልጅነትህ ከወላጆችህ ተነጥቀህ ጫካ ብትወረወር እንደእንስሳት በደመ ነፍስ ትጮሃለህ እንጂ ቋንቋ አይኖርህም – ይህንን እውነት በአስተሳሰብ ከከብት እምብዝም ለማይሻሉት የቀድሞና የአሁን ወያኔዎች በመርፌ ውጓቸው ወይንም በቀሰም አድርጋችሁ ጋቷቸው፡፡ አንተ ተረኛውና የኦህዲድ/ኦነግ/ብልጽግና አባሉ ወንድሜ ኦሮምኛን መናገር የቻልከው ይህን ቋንቋ በሚናገሩ ቤተሰቦችና ማኅበረሰብ ውስጥ በድንገተኛ አጋጣሚ – ሳትወድና ሳትፈቅድ – በመገኘትህ እንጂ “ዕድለኛ” ስለሆንክ አይደለም፡፡ ሌላውም ቋንቋ ሁሉ እንደዚሁ ነው፡፡ ቋንቋ እንደማንኛውም ፍጡር የሚወለድ፣ የሚያድግና የሚሞት ነው – ግን ጊዜ ሰጠኝ ብሎ በዐዋጅና የንጹሓንን አንገት በሜንጫ በማረድ ሳይሆን በራሱ ህግ፡፡ የቋንቋ አርበኝነት ሞኝነት ነው፤ ከተፈጥሯዊ ሂደት ጋር በከንቱ የመታገል ጅልነትም ነው፡፡ ቋንቋን ልትጠቀምበት እንጂ ልታመልከው አልተፈጠረም፡፡ ለሦስት ቀን ምድራዊ ዕድሜ ብለህ በቋንቋ ምክንያት ዘላለማዊት ነፍስህን አታጎሳቁላት ወንድሜ ደቻሣ፡፡ በኦሮምኛህ የምትኮፈሰው ወንድሜ ምናልባት አያቶችህ አገውኛ ወይም ደራሳኛ ተናጋሪ ነበሩ፡፡ በትግርኛ “ቋንቋሽ” በኩራት የምትበጣጠሸው አብረኸት እህቴ ቅድመ አያቶችሽ ምናልባት ዛሬ ወንድሞችሽ እንደጦር የሚፈሯቸውና እንደጠላት የሚቆጥሯቸው የጎጃም ገበሬዎች ሊሆኑ ይችላሉ፡፡ አለማወቅ ማወቅን እየደፈቀው በቀላል ነገር እንደዋዛ ሀገር ስትጠፋ እያየን ነው! (ለጊዜውም ቢሆን)
ስለሆነም አማርኛን በማጥፋት በኦሮምኛ ለመተካት እንቅልፍ አጥታችሁ የምትደክሙ ወገኖቼ እባካችሁን ወደ ቀልባችሁ ተመለሱ፡፡ በተለይም የአክራሪ ኦሮሞ የኦነግ/ኦህዲድ/ብልጽግና ባለሥልጣናትና ቅጥር አክቲቪስቶች አደብ ግዙ፡፡ ይህን የምለው ለእናንተም ከማዘን ጭምር ነው፡፡ በዚያ ላይ ኦሮምኛን በየዋሃን ዘንድ እንዲጠላ አታድርጉት፡፡ ውብ ቋንቋውንና ትውፊቱን፣ ዘፈኑንና ረገዳውን … በአብዛኛው ኢትዮጵያዊ ዘንድ በክፉ እንዲታይ እያደረጋችት ያለውን ጥረት አቁሙ፡፡ እንዲህ ጨርቃችሁን ጥላችሁ ስታብዱ ሁሉም በአግራሞት እያያችሁ ዝም ያለው በአሳፋሪ ተግባራችሁ ተደምሞና የነገውን ዕጣችሁን ተረድቶ እንጂ ወዶላችሁና ፈቅዶላችሁ እንዳልሆነ ልብ በሉ፡፡ እዩን እዩን ያሉ አሁን የት እንዳሉ ተመልከቱ፡፡ መጨረሻሁን ለማሳመር እናንተ ከነሱ የምትበልጡበት ምድራዊም ይሁን ሰማያዊ አንዳችም ምክንያት የለም፡፡ ገደቡን ያለፈ ብልጠት ለወያኔም አልጠቀመ፡፡ የናንተ ብልጠት ከቄሱ ሚስትም በለጠና ከማስገረም አልፎ በለበጣ እያሳቀን ነው፡፡ የጋራ አባቶቻችንን ታሪክ አንብቡና ከቂም በቀል የዕውር ድምብር ጉዞ ውጡ፡፡ አሁኑኑ! ነገ ጊዜ ላይኖራችሁ ይችላል፡፡ ጥጋቡን የተቆጣጠረ ወደርሀብ አይገባምና የምለውን ቆም ብላችሁ አስቡበት፡፡ ጥጋብ መጥፎ መሆኑ ይገባኛል፤ የኪስ መወፈርና የዝነኝነት ሥነ ልቦናም እንዲሁ፡፡
አማራ የተባሉትን ወገኖች ለማጥፋት መሞከር ይቻል ይሆናል፡፡ አንድን ህዝብ ለምንም ዓላማ ተብሎ ለማጥፋት መሞከር ከፍተኛ የዞረ ድምር ቢኖረውም በሙከራ ደረጃና በተወሰነ ስኬት ታጅቦ ጥቂት መጓዝ ይቻላል፤ የሀገራችን የቅርብ ጊዜ ታሪክ የሚመሰክረውም ይህንኑ መሪር እውነት ነው፡፡ ሕወሓት የጀመረውን ኦነግ/አህዲድ/ብልግና የቀጠለው አማራን ከምድረ ገጽ የመደምሰስ ሂደት የሚጠቁመው ይህንኑ ነው፡፡ አማራን የማጥፋት ዘመቻው ይህንን ማኅበረሰብ ከቀደመ ርስቱና መኖሪያው በማፈናቀል ጭምር የታገዘ ስለመሆኑ በጉልበትና በጫካ ህግ ሽፋን የተወሰደበትን ግዛት በደሙ ሲያስመልስም አዲሶቹ ተረኞች እውነቱን ለመቀበል አለመድፈራቸውና ይባስ ብለውም ውንብድናውን ራሳቸው መቀጠላቸው አንዱ ምስክር ነው፡፡ “የዐይጥ ምስክር ድምቢጥ” እንዲሉ አማራን የፈሩ ድኩማን ሁሉ እየተደጋገፉ ይህን ህዝብ ለማጥቃት ዐይናቸውን በጨው አጥበው ተነስተዋል፡፡ እስከምን እንደሚጓዙና እንደሚሳካላቸውም ልናይ ጊዜው ቀርቧል፡፡
በዚህ አጋጣሚ ማሳሰብ የምፈልገው የአማራ ባለሀብቶች ሁለንተናዊ ጥንቃቄ ማድረግ እንደሚገባችሁ ነው፡፡ የአማራ ጠላቶች አማራን በሁሉም ረገድ ባዶ ማድረግ ዋና ዓላማቸው ነው፡፡ በልማት ረገድ የአማራን አካባቢዎች ማየቱ በቂ ምስክር ነው፡፡ ትግራይና ኦሮምያ ከሰማይ የወረደ በሚመስል የበጀት መና ሲምበሸበሹና ሌላ ክልልን ሳይቀር በዕርዳታ ስም ብዙ ገንዘብ በማፍሰስ ተወዳጅነትን ሲያተርፉ አማራው ክልል ለስም የሚበቃ አንድ ነገር እንኳን የለውም፤ ኤሌክትሪክ፣ ስልክ፣ ሀኪም ቤት፣ ትምህርት ቤት፣ ወዘተ. ሁሉ በዳዴ ደረጃ ነው ያለው – ያሳዝናል፡፡ ለነገሩ ልማቱ ቀርበት በድህነትም እንዲኖር በተፈቀደለት! እዚህ ላይ እንግዲህ ልማትን ብቻም ሳይሆን ሰውንም ማሳጣት አንዱ ዕቅዳቸው መሆኑን መዘንጋት አይገባም፡፡ ስለዚህ የአማራ የሆነን ባለሀብትና ምሁር በየሰበብ አስባቡ ከማሰርና ከመግደል ስለማይለሱ እንቅስቃሴን በመገደብና አስፈላጊውን ጥንቃቄ በማድረግ ረገድ እንዳትዘናጉ አደራ እላለሁ፡፡ የሚያልፍ ቀን የማያልፍ ጠባሳ ጥሎ እንዳያልፍ ጉዳዩ የሚመለከታችሁ ጤነኛ የሁሉም ነገዶች አባላት ሁሉ በዚህ ነጥብ ላይ ትኩረት አድርጉ፡፡ እነዚህ ጉግማንጉጎች ልክ እንደነዚያኞቹ ሁሉ ያልፋሉ፤ የማይሽር ጠባሳ ትተው እንዳያልፉ ግን ሁሉም ወገን መረባረብ አለበት – የነጋበት ጅብ ማንንና የት ቦታ ላይ እንደሚነክስ አያውቅም፡፡ በበቀልና በጥላቻ የተሞላ ሰውም በመጥፎ ተግባሩ ለትውልድ የሚተርፍ መጥፎ አሻራ ሊተው እንደሚችል አይረዳም፡፡ ሰሞኑን የምሰማው ዜናና ሀተታ የሚጠቁመው ሰዎቹ ለይቶላቸው ማበዳቸውንና ምንም ዓይነት ወንጀል ከመሥራት እንደማይመለሱ ነውና እባካችሁን በዚህ ረገድ ጥንቃቄ አይለየን፡፡ ዝርዝሩን ትቼው ነው፡፡ እንጂ ስለሽመልስ ቁማር ብዙ ባወራ ደስ ባለኝ፡፡