Reubencf/Amharic_corpus huggingface dataset:
በዚህም መሠረት የዓለም አብያተ ክርስቲያናት ምክር ቤት፣ ክርስቲያኖች ከመቸውም በበለጠ ምሳሌ በመሆን ለዓለም ደኅንነት ሲሉ፣ ድምጻቸውን በማስተባበር እውነተኛ ተስፋን በመናገር በመሆን፣ የአንድነት መንፈስን በማደስ፣ የደበዘዘ የፖለቲካ ንግግሮች ባዶ ተስፋን ወደ ጎን በማድረግ፣ በራስ ወዳድነት ላይ ከተመሠረተ ቁሳዊ ፍላጎቶች በመራቅ፣ የተፈጥሮ ሃብትን ለጋራ ጥቅም በማዋል፣ የኑሮ አለመመጣጠንን ግልጽ በማድረግ፣ ሁሉን ሰው የሚያቅፍ አዲስ ሰብዓዊ ክብርን መገንባት እንደሚያስፈልግ የአስተንትኖ ሰነዱ ገልጿል። ተደብቀው የሚኖሩ እና የሚጸልዩ አብያተ ክርስቲያናት፣ ግለኛ ማኅበረሰብ፣ ተለያይተው የሚኖሩ አብያተ ክርስቲያናት፣ ከሞት የተነሳውን የኢየሱስ ክርስቶስ ጥሪን ሰምተው ወደ ዓለም ዘንድ እንዲሄዱ አክሎ አስታውቋል።
ዓለም ፍቅርን፣ ማኅበራዊ አንድን፣ ፍትህን እና ተስፋን ተጠምቷል ያለው ሰነዱ፣ ልዩነት በተስፋፋበት ዓለም ውስጥ የሚገኙ አብያተ ክርስቲያናት ወደ አንድነት መድረክ ቀርበው ለሰው ዘር በሙሉ እና ለፍጥረታት በሙሉ አዲስ መጻዒ ዕድልን በማመቻቸት፣ በራዕይ ላይ እንደተገለጸው ሁሉ የኢየሱስ ክርስቶስ ፍቅር ዓለምን ወደ እርቅ እና አንድነት ሊያቀርብ ይገባል በማለት የአስተንትኖ ሰነዱ አሳስቧል።
ብምኽንያት መበል 50 ዓመት ወርቃዊ ኢዮቤሊ ምጅምር ብረታዊ ተጋድሎ ህዝቢ ኤርትራ ኣንጻር መግዛእቲ፡ ማሕበር ስኒት ሰላም ፍራንክፎርት ብምትሕብባር ምስ ኤርትራዊ ባህላዊ ፎርም ኣብ በርሚንጋሃም፣ ቋንቋን ሃይማኖትን ኣብ መስርሕ ፓለቲካ ኤርትራ፣ ብዝብል ኣርእስቲ ኣቶ ሳልሕ ቃዲ ዋና መርበብ ሓበሬታ ዓዋተን ደራሲ ንጉስን ሸፋቱን ዝብል መጽሓፍን ዓዲሙ ኣስተምህሮ ንክህብ የአንግድ። ንኹሎም ፈተውቲ ሰላምን ደለይቲ ዲሞክራሲያዊ ለውጥን ኤርትራውያን ኣብዚ ሰሚናር ንክሳተፉ ብኽብሪ ይዕድም። ግዜን ቦታን ኣብ ታሕቲ ተመልከት፡-
ሄናን ፒጂንግ ቴክኖሎጂ ልማት ኮ. ሊሚትድ በቻይና ውስጥ ትልቁ ልኬት ያለው አምራች እንደመሆኑ የፒጂንግ ኩባንያ በ 2011 የተቋቋመ ነው ፡፡ ራሱን ችሎ የማሰብ ችሎታ ያለው ችሎታ ያላቸው የቢራ ጠመቃ መሳሪያዎች የቢራ ጥራት መረጋጋትን ፣ የመጥመቂያ ጣዕምን ፣ ከፍተኛ የቢራቢሮ ውጤታማነትን እና የሠራተኛ ወጪን ይቆጥባሉ ፡፡
እኛ “የድርጅት ፣ ተጨባጭ ፣ ጠንከር ያለ እና አንድነት” ፖሊሲን እንከተላለን ፣ ያለማቋረጥ ያዳብራል እናም ፈጠራን ይከተላል ፣ “በሐቀኝነት ላይ የተመሠረተ” ፣ “ደንበኛ በመጀመሪያ” ፣ “ጥራት ያለው መጀመሪያ” እና “ፍጹም አገልግሎት” ፣ ደንበኛውን በቀጣይነት ያጠፋሉ። ፍላጎት ፣ ገበያውን እንደአቅጣጫው ይወስዳል ፣ ከፍ ባለ ዓላማ ላይ ለመሞከር።
በጥብቅ በ ISO9000 የጥራት ስርዓት መሠረት የተቀናጀ ዲዛይን ፣ ምርምር ፣ ልማት ፣ ምርት ፣ ሽያጭ ፣ ጭነት ፣ ኮሚሽን ፣ እና ከዚያ በኋላ የሽያጭ አገልግሎት አለን ፡፡ ከ 100000 ካሬ ሜትር በላይ የሆነው የእኛ የፋብሪካ መጠን ፣ ከ 500 በላይ ሠራተኞች ከ 120 በላይ የቅድመ ምረቃ እና የከፍተኛ ደረጃ ኮሌጅ ምረቃዎችን ፣ እና ከ 20 በላይ የምህንድስና እና ቴክኒሻኖችን ያጠቃልላል ፡፡ ኩባንያው በየዓመቱ ወደ 5 በመቶ የሚሆነውን የሽያጭ ገቢ ለ R&D ያወጣል። በእራሳቸው የፈጠራ ችሎታ ላይ በመመካከር ፣ እና የራሳቸውን ቴክኖሎጂ ፣ ፈጠራን በተከታታይ ማሻሻል እና አሁን እንደ የፈጠራ የፈጠራ ባለቤትነት ፣ የፍጆታ ሞዴል የፈጠራ ባለቤትነት የመሳሰሉ በርካታ የፈጠራ ባለቤትነቶች አሉት፡፡በመጨረሻም እንደ ኦ.ሲ.ኤል.ኤል.ኤል. መስሪያ ፣ የሌዘር መቁረጫ ማሽን ያሉ ተከታታይ የላቁ መሳሪያዎችን እናሰማለን ፡፡ .
ናይ ኢትዮጵያ ፕረዚደንት ወ/ሮ ሳህለወርቅ ዘውዴ ሰላም ድሕነት ሃገር ልዕሊ ኹሉ እዩ፣ኣብ ሓባራዊ ጉዳያት ሓድነትን ሃገራዊ ምርድዳእን ክፍጠር ኣለዎ ክብላ ሎሚ ኣብ ዝተዘኸረ መበል 14 ዓመት መዓልቲ ብሄር፣ብሄረሰባትን ህዝብታትን ኢትዮጵያ ገሊጸን።
መበል 14 ዓመት መዓልቲ ብሄር፣ብሄረሰባት ህዝብታትን ኢትዮጵያ ሎሚ ሶኑይ ኣብ ስታዲዮም ኣዲስ ኣበባ ዝተዘኸረ ኾይኑ ኣብቲ ስነ ስርዓት ዝተረኸባ ናይ ፕረዚደንት ኢትዮጵያ ሳህለወርቅ ዘውዴ ብሰላም ንምንባር ድሕነት ሃገር ወሳኒ እዩ ኢለን።
“ካብ ናይ ዝሕላፈ ዓመት በዓል ጀሚሩ ሃገርና ብርክት ዝበሉ ፈተናታት ኣሕሊፋ’ላ።እዚ በዓል እዚ ዒላማ ዝተገብረሉ መደብ ንምዕዋት ገና ብዙሕ ከምዝተርፈና ኣብ ገሊኡ ድማ ንድሕሪት ዝተመለስልናሉ ኩነታት ከምዘሎ ሪኢና ኣለና።ስለዝኾነ ድማ ክሳብ ዝመፅእ ዓመት ሓድነትና፣ሕብረትና፣ኢትዮጵያዊነትናን ዘሓይሉ ውጽኢታት ንምምዝጋብ እቲ ስራሕ ሎሚ ክጅመር ኣለዎ።”
ኣብ ድሮ ናይቲ በዓል ኣብ ዝተፈላለዩ ጉዳያት ዘድሃቡ መፅናዕታዊ ፅሑፋት ትማሊ ሰንበት ኣብ ዝቐረበሉ ዝተረኸቡ ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ኣሕመድ እቲ በዓል ሰናይ ልምድታት እንቐስመሉን ሓደ ካብቲ ካልእ ዝመሃረሉ መድረኽ እዩ ኢሎም ።ቀዳማይ ሚንስትር ኣብይ ኣሕመድ እዚ ብዓል እዚ ዕዉትን ናይ ብልፅግናን ክኸውን እዩ ብምባል ኣስዕብ ኣቢሎም ድማ ከምዚ ኢሎም።
ናይቲ ስነ ስርዓት ኣዳላዊ ክልል ኦሮሚያ ምኽትል ፕረዚደንት ኣቶ ሽመልስ ኣብዲሳ ንኣጋይሽ ናይ እንኳዕ ድሓን መፃሕኹም መልእኽቲ ብምስማዕ ኣብ እዋን ስግግር ዝለዓለ ብድሆ እንተጋጠሙና እውን ተስፋ እውን ይርኣየናሎ ኢሎም።
የግለሰቦችን ሰብዓዊ መብት የሚጨፈልቅና ንፁሀንን በማንነታቸው በጅምላ ኢንዲጨፈጭፉ የሚፈቅደው ህገመንግስት ሳይቀየር ምርጫ ማሰብ፣ ኢትዮጵያን ወደባሰ አደጋ የሚወስዳት ነው – EthioExplorer.com
የግለሰቦችን ሰብዓዊ መብት የሚጨፈልቅና ንፁሀንን በማንነታቸው በጅምላ ኢንዲጨፈጭፉ የሚፈቅደው ህገመንግስት ሳይቀየር ምርጫ ማሰብ፣ ኢትዮጵያን ወደባሰ አደጋ የሚወስዳት ነው
የግለሰቦችን ሰብዓዊ መብት የሚጨፈልቅና ንፁሀንን በማንነታቸው በጅምላ ኢንዲጨፈጭፉ የሚፈቅደው ህገመንግስት ሳይቀየር ምርጫ ማሰብ፣ ኢትዮጵያን ወደባሰ አደጋ የሚወስዳት ነው Read In PDF
በመስቀል አደባባይ ፕሮጀክት ስራ በጥንቃቄ ጉድለት ባጋጠመ ችግር ፣ 700 ሚሊ ሜትር ስፋት ያለው የውሃ መስመር ላይ ጉዳት ደርሷል፡፡ስራውን እየከወነ የሚገኘውና ጉዳቱን ያደረሰው CCCC የተባለ ተቋራጭ ስለመሆኑም ብስራት ራዲዮ ሰምቷል፡፡ በግንባታ ስራው ሂደት ለውሃ መስመሩ ጥንቃቄ ባለመደረጉ ፣ ውሃ በሚያስተላልፈው ከባድ መስመር ላይ ጉዳቱ ሊደርስ ችሏል፡፡
በዚህም ምክንያት በጋንዲ ሆስፒታል አምባሳደር አካባቢ፣ ቦሌ ሮድ እስከ ደንበል በአጠቃላይ በስታዲየም ዙሪያ ያሉ አካባቢዎች የውሃ አገልግሎት መቋረጡ ተገልጿል፡፡ መስመሩን ጠግኖ ወደ መደበኛ ስርጭት ለማስገባት የተለያዩ ስራዎች በመከናወን ላይ እንደሆነ በአዲስ አበባ ዉሃና ፍሳሽ ባለስልጣን የኮሚኒኬሽን ዳይሬክተር ወ/ሮ ሰርካለም ጌታቸዉ ለብስራት ተናግረዋል፡፡
በየዓመቱ ጥር 10 ቀን የሚከበረውን የከተራ በዓል እና ጥር 11 የሚከበረውን የጥምቀት በዓል ለማክበር ከ 500 ሺሕ በላይ እንግዶች ጎንደር ከተማ በመገኘት ይታደማሉ ተብሎ እንደሚጠበቅ የጎንደር ከተማ አስተዳደር ለአዲስ ማለዳ አስታወቀ።
በዓሉን ለመታደም ከአጎራባች ቦታዎች ከሰሜን ከደቡብ እንዲሁም ከምዕራብ ጎንደር 300 ሺሕ ያህል እንግዶች እንደሚመጡ እና ቀሪዎቹ 200 ሺሕ ያህሉ ከሌሎች የአገራችን ክልሎች እንዲሁም ከውጭ አገር የሚመጡ ጎብኝዎች ናቸው ሲሉ የጎንደር ከተማ አስተዳደር የመንግሥት ኮሚኒኬሽን ጉዳዮች ኃላፊ ቻላቸው ዳኘው ለአዲስ ማለዳ ተናግረዋል።
ከጥር ስድስት ቀን እስከ ጥር ዘጠኝ የኪነ ጥበብ የባህል ሳምንት እየተከበረ እንደሚገኝ አስታውቀው ጥር ስድስት የአጼ ቴዎድሮስን 202 ተኛ ዓመት የልደት በዓል በማክበር የኪነ ጥበብ የባህል ዝግጅቱ እንደተጀመረ እና ለኪነ ጥበብ ዝግጅቱ የወልቃይት ጠገዴ የባህል ቡድን ጎንደር ከተማ ከ 30 ዓመት በኋላ ተገኝቶ ዝግጅቱን አቅርቧል። የአካባቢው ነዋሪም ከ 30 ዓመታት በኋላ ጥምቀትን አብሮን ለማክበር ችሏል በማለት ኃላፊው አሳውቀዋል።
ጎንደር ከተማ የሚገኙ አቢያተ መንግሥታትን ለሚጎበኙ ቱሪስቶች በቀደምት ነገሥታት ሲከወኑ የነበሩ ተግባራትን በቃል እየነገሩ ከማስረዳት ይልቅ በተግበር ለማሳየት ዝግጅቶች ማጠናቀቃቸውንም አዲስ ማለዳ ለማወቅ ችላለች። እንደ ምሳሌ የፈረስ ማደሪያ የነበሩ ቦታች ውስጥ ፈረሶችን በማሰር እና ለጎብኝዎች ለማሳየት እንደታቀደ እንዲሁም ጥር 11 ቀን የጥምቀት በዓልን ከተከበረ በኋላ የተዘጋጀ “የንጉሥ እራት” የተሰኘ የእራት ግብዣ በአጼ ፋሲል ቤተ መንግሥት የዕልፍኝ አዳራሽ እንደሚደረግ እና ከአለባበስ ጀምሮ የነበረውን ሥርዓት የሚያስታውስ ኹነት እንደሚኖር አዲስ ማለዳ ለማወቅ ችላለች።
ጥምቀት ከሐይማኖታዊ ዳራው በተጨማሪ የነፃነት በዓል ነው ለዚህ እንደማሳያ ከብት የሚጠብቁ ልጆችም ሆነ በሰው ቤት በሠራተኝነት የሚያገለግሉ እህቶች በነፃነት ከቤት ወጥተው የሚያከብሩት ጥምቀትን ብቻ ነው ብሎ ለመናገር ያስደፍራል ሲሉ ኃላፊው ተናግረዋል።
ከጸጥታ ጋር በተያያዘም ከጥር ስድስት ቀን ጀምሮ ህገ-ወጥም ይሁን ህጋዊ የጦር መሳሪያ በከተማዋ ይዞ መንቀሳቀስ እንደማይፈቀድ ገልጸው ያለ ፀጥታ አካለት በከተማዋ የጦር መሳሪያ ይዞ የሚቀሳቀስ ሰው ከተገኘ እንደሚጠየቅም ተናግረው ለእንግዶች ደህንነት ልዩ ጥበቃ ይደረጋል ብለዋል። እንግዶች ወደ ከተማዋ ሲገቡ ጀምሮ እስከ ማረፊያ ሆቴላቸው ድረስ ልዩ የፀጥታ ኃይል ተመድቦ ጥበቃ እንደሚደረግላቸውም ጠቁመዋል። አያይዘውም ወደ ጎንደር ከተማ የሚያስገቡ በሮች ላይ ጥበቃ እና ፍተሻ እየተደረገ እንደሚገኝ አስታውቀዋል።
ባለፈው ዓመት የጥምቀት በዓል ሲከበር በተፈጠረ የእንጨት ርብራብ መደርመስ ሳቢያ የደረሰውን የሰው ሕይወት መጥፋት እና የአካል ጉዳት አስታሰው በዘንድሮው በዓል ላይ 200 እንግዶች ብቻ የሚቀመጡበት ከብረት የተሠራ ርብራብ ተዘገጅቷል ብለዋል። ጥምቀተ ባህሩ ወደሚከበርበት ሥፍራ ሁሉም ሰው ገብቶ ፀበል መረጨት ስለማይችል እንዲሁም የሚፈጠረውን መጨናነቅ ለማስቀረት ፓምፖችን በማዘጋጀት ሁሉም ምዕመን ፀበል መረጨት እንዲችል ማድረጋቸውን አሳውቀዋል። ትላልቅ እስክሪኖችን በመትከል እና ከበዐሉ ማክበሪያ ውስጥ ስቱዲዮ በመገንባት ታዳሚው ከውጭ ሆኖ ሥነስርዓቱን መመልከት ይችላል ብለዋል።
በአገራችን የጥምቀት በዓል መከበር የተጀመረው በአጼ ገብረ መስቀል ዘመነ መንግሥት እንደሆነ የታሪክ መዛግብት ያስረዳሉ። ከቅርብ ጊዜያት ወዲህ የጥምቀት በዓል ከሐይማኖታዊ አንድምታው በተጨማሪ በርካታ የውጭ ጎብኝዎችን በመሳብ ይታወቃል። በተባበሩት መንግሥታት የትምህርት የሳይንስ እና የባህል ድርጅት በሆነው(UNSCO) በአገራችን ከሚከወኑ ሕዝባዊ እና ሐይማኖታዊ በዓላት መካከል የመስቀል በዓል አከባበር፣ከገዳ ሥርዓት እና ከፍቼ ጫምባላላ በማስቀጠል አራተኛው የማይዳሰስ ቅርስ ሆኖ መመዝገቡ የሚታወስ ነው።
የኮሮና ቫይረስ በሽታ (ኮቪድ-19) ስርጭትን ለመግታት እየተደረገ ያለውን ሀገራዊ ምላሽ /National response/ ለማገዝ የጤና ሙያ ማኅበራት የተቀናጀ እንቅስቃሴ በማድረግ ላይ ይገኛሉ።
በአሁኑ ወቅት በዓለም አቀፍ ደረጃ ብሎም በኢትዮጵያ አሳሳቢ እና ዋነኛ የሕብረተሰብ ጤና ስጋት የሆነውን የኮቪድ-19 በሽታ ወረርሽኝ ለመከላከል ብሎም ለመቆጣጠር በተለያዩ አካላት በተለይም በመንግስትና በሙያ ማህበራት ዘርፈ ብዙ እንቅስቃሴ በመደረግ ላይ ይገኛል፡፡ በተለይ ሲቪል የማሕበረሰብ ድርጅቶች አካል የሆኑት የጤና ሙያ ማሕበራት ተቀናጅተው ህብረተሰቡ ለበሽታው እንዳይጋለጥ ሳይንሳዊ /scientific/ እና በመረጃ ላይ የተመሰረተ /evidence based/ በሆነ መንገድ መንግስት እየወሰደ ያለዉን የመከላከልና የመቆጣጠር እርምጃ በመርዳት ላይ ይገኛሉ፡፡
ለአብነት ያህል ካለፈዉ ሳምንት ጀምሮ ለጤና ባለሙያዎች ስልጠና በመስጠት ላይ እንገኛለን፡፡ እንዲሁም የበሽታውን ምንነት እና መከላከያ መንገዶችን ለኅብረተሰቡ ለማድረስ ልዩ ልዩ መልዕክቶችን በማሳተም እንዲሰራጭ ተደርጓል፡፡
በተጨማሪም ቫይረሱ በሌሎች አገሮች እያደረሰ ካለው አስከፊ ቀውስ በመነሳት በጋራ እየሰራ የሚገኘዉ የሲቪል ማሕበረሰብ ድርጅቶች አካል የመከላከልና የመቆጣጠር ስራዉን በተሻለ ሁኔታ ለማቀናጀትና የተለያዩ አካላትንም ድርሻ ለመጠቆም ይህ መግለጫ ተዘጋጅቷል::
ናይ ካልኦት ሰባት መሰላት ሸለል ምባልን ምንዓቕን፡ ከም ውጽኢቱ፡ ናብ ሕልና ኣልቦ ኣሬሜናዊ ተግባራት ዝወስድ ብምዃኑ ኣብ ግምት ብምእታውን፡ ምስ ጊዜ ዝተረጋገጸ፡ ደቂ-ሰባት እቲ ዝለዓለ ዝብህግዎ እንተሎ መሰል ናይ ምዝራብን እምነትን ናጽነት ከም ልቦም ክገብርዎ/ክቋደስዎ፡ ካብ ፍርሒ ናጻ ክኾኑን ናጻ ድሌታት ክህልዎም እንከሎን ብምዃኑ ኣብ ግምት ብምእታዉን፡
ዝኾነ ይኹን ሰብ፡ ከም ናይ መወዳእታ ኣማራጺ፡ ዕልዋ ኣንጻር ምልክን ጭቆናን ከካይድ እንተዘይ መሪጹ ወይ ተደፋፊኡ፡ ሰብኣዊ መስላቱ ብግዝኣተ ሕጊ ክሕለወሉ ኣድላዩ ብምዃኑ ኣብ ግምት ብምእታዉ፡
ኣህዛብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ’ቲ ቅዋሞም ደጋጊሞም ዘረጋገጽዎ፡ ገስጋስ ሕብረተሰብ ንምድንፋዕን፡ ብዝሓሸ ደረጃ ናብራ ኣብ ዝሓሸ ናጽነት ክህልዉን እቲ ወሳኒ እምነቶም ኣብ መሰረታውያን ሰብኣዊ መሰላት፡ ኣብ ክብረትን ኣገዳስነትን ነፍሲ ወከፍ ሰብ ከምኡ’ውን ኣብ መሰል ማዕርነት ደቀንስትዮን ደቂተባዕትዮን ብምዃኑ ኣብ ግምት ብምእታዉ፡
ኩለን ኣባል ሃገራት፡ ምስ ሕቡራት ሃገራት ብምትሕብባር፡ ምኽባርን ምዕቃብን ኣድማሳዊ ሰብኣዊ መሰላትን መሰረታውያን ናጽነታትትን ንኽረጋገጽ ብገዛእ ርእሰን መብጽዓ ዝኣተዋ ብምዃነን ኣብ ግምት ብምእታው፡
ነዞም ኣብዚ ኣዋጅ ተዘርዚሮም ዘለዎ መሰላትን ናጽነታትን ከምቲ ተባሂሉ ዘሎ ናብ ግብሪ ክትርጎሙ/ክውዕሉ እንተኾይኖም ሓባራዊ ርድኢት ቀንዲን ኣገዳሲን ብምዃኑ ኣብ ግምት ብምእታዉ፡
ስለ ዝኾነ፡ ሓፈሻዊ ኣኼባ ሕቡራት ሃገራት ንኣድማሳዊ ኣዋጅ ሰብኣዊ መሰላት ከም ናይ ሓባር መዐቀኒ/መምዘኒ መሰላትን ናጽነታትን ንናይ ኩሎም ህዝብታትን ሃገራትን ክኸዉን ብምእዋጅ፣ ኣብ መጨረሻ፡ ነፍሲ ወከፍ ሰብን ሕብረተሰብን፡ ነዚ ኣዋጅዚ ብቐጻሊ ኣብ ኣእምሮኡ ክሕዞ፡ ብምምሃርን ምስትምሃርን ድማ ነዞም መሰላትን ናጽነታትን ንኽኽበሩ ክጽዕር፣ ብደረጃ ሃገርን ዓለምን ኣብ መንጎ ኣባል ሃገራት ከምኡ’ውን ኣብ ትሕቲ ግዝኣተን ንዝመሓደሩ ሰባትን ኣድማሳዉን ውጽኢታዊን ዝኾነ ምኽባርን ምዕቃብን ንኽህሉን ከውሕስ ኣጽዲቕዎ።
ኩሎም ሰባት ምስ ነጻን ማዕረን ዝኾነ ክብረቶምን መሰሎምን ዝተፈጥሩ እዮም። ዘመዛዝን ኣእምሮን ሕልናን ዝተዓደሉ’ውን ስለ ዝኾኑ፡ ኣብ ነንሕድሕዶም ብመንፈስ ሕውነት ክቀራረቡ ይግባእ።
እዞም ኣብዚ ኣዋጅ ተዘርዚሮም ዘለዉ መሰላትን ናጽነታትን ንዝኾነ ሰብ ብዘይ ዝኾነ ዓይነት ኣፈላላይ፡ ከም ብሄር፡ ሕብሪ፡ ጾታ፡ ቋንቋ፡ ሃይማኖት፡ ፖለቲካዊ መርገጺ ወይ ካልእ ኣረኣእያ፡ መበቆል ዓዲን ሕብረተሰብን፡ ሃብቲ፡ ትውልዲን ካልእ ደረጃን ብዘየገድስ ብማዕረ ይምልከተኦምን ይብጽሖምን። ኣብ ልዕሊ’ዚ፡ ፖለቲካዊ፡ ሕጋዊ ወይ ዓለም-ለኻዊ ኩነታት እታ እትብጽሖ ሃገር ወይ ግዝኣት፡ ማለት ነጻ ድያ ኣብ ትሕቲ ሞግዚትነት፡ ወይ ነብሳ ዘይተማሓድር ወይ’ውን ኣብ ትሕቲ ድሩት ዝኾነ ልኡላውነት ትሃሉ ብዘየገድስ ዝኾነ ሰብ፡ ዝኾነ ዓይነት ኣፈላላይ ክግበረሉ ኣይግባእን።
ኩሎም ሰባት ኣብ ቅድሚ ሕጊ ማዕረ ኣብ ርእሲ ምዃኖም፡ ብዘይ ዝኾነ ይኹን ኣፈላላይ ድማ ሕጊ ብማዕረ ክከላኸለሎም ግብኦም እዩ። ኩሎም ሰባት ካብ ዝኾነ ይኹን ነዚ ኣዋጅ ዝጥሕስ ኣድልዎን ኣድልዎ ከለዓዕል ዝኽእል ኩነታትን ሓለዋ ናይ ምርካብ ማዕረ መሰል ኣለዎም።
ዝኾነ ይኹን ሰብ ነቲ ቅዋም ወይ ሕጊ ዝነብረላ ሃገር ዘፍቅዶ መሰረታዊ መሰላት ምግሃስ ምስ ዘጋጥሞ ብብቑዕ ዝኾነ ሃገራዊ ቤት ፍርዲ ግቡእ ካሕሳ ክረክብ መሰል ኣለዎ።
ዝኾነ ይኹን ሰብ መሰሉን ግቡኡን ንምርግጋጽ ከምኡ’ውን ንዝቐርበሉ ዝኾነ ይኹን ገበናዊ ክሲ ብነጻን ርትዓውን ዝኾነት ቤት ፍርዲ ጉዳዪ ብማዕረ ብግሉጽ ክስማዕ ምሉእ መሰል ኣለዎ።
(1) ብዘቕጽዕ ገበን ዝተኸሰሰ ዝኾነ ይኹን ሰብ ምሉእ ብምሉእ ነብሱ ክከላኸለሉ ኣብ ዝክእል ቤት ፍርዲ ቀሪቡ ገበነኛ ምኳኑ ክሳብ ዘይተረጋገጸ ከም ንጹህ ይቑጸር።
(2) ዝኾነ ይኹን ሰብ ዝኾነ ይኹን ተግባር ምስ ዝፍጽም ወይ ምስ ዘይፍጽም እሞ ድማ እቲ ዝበሃል ዘሎ ተግባር ኣብ ዝተፈጸመሉ ወይ ዘይተፈጸመሉ ግዜ ኣብ ሃገራዊ ይኹን ኣህጉራዊ ሕጊ ከም ዘቕጽዕ ዘይሰፈረ ምስ ዝኸዉን ከም ገበነኛ ኣይውሰድን። ከምኡ’ውን ዝወሃብ መቕጻዕቲ እቲ ገበን ኣብ ዝተፈጸመሉ እዋን ነቲ ገበን ተወሲኑ ካብ ዝነበረ ዝኸብድ መቕጻዕቲ ክኸዉን ኣይግባእን።
ኣብ ናይ ዝኾነ ይኹን ሰብ ውልቃዊ ህይወት፡ ስድራቤት፡ ገዛ ወይ ርክባት ካብ ሕጊ ወጻኢ ጣልቃ ምእታዉን ስምን ክብረትን ሰብ ምጽላምን ኣይግባእን። ዝኾነ ይኹን ሰብ ካብ ከምዚ ዓይነት ጣልቃን ጸለመን ሕጊ ክኸላኸለሉ መሰል ኣለዎ።
(1). ዓቕሚ ኣዳምን ሄዋንን ዝበጽሑ ደቂ-ተባዕትዮን ደቂ-ንስትዮን ብዘይ ዝኾነ ይኹን ኣብ ዓሌት፡ ዜግነት ወይ ሃይማኖት ዝተመርኮሰ ገደብ ክምርዓዉን ስድራቤት ክምስርቱን መሰል ኣለዎም። ንመርዓ፡ ሓዳርን ፍትሕን፡ ደቀንስትዮኦም ደቂተባዕትዮኦም፡ ማዕረ ዝኾነ መሰል ኣለዎም።
ዝኾነ ይኹን ሰብ ናጽነት ምሕሳብ፡ ሕልናን እምነትን ኣለዎ። እዚ መሰል እዚ፡ ንምቕያር ሃይማኖት ወይ እምነት ከምኡ’ውን እንተ ብውልቂ እንተ ብእኩብ፡ ኣብ ብሕቱ ይኹን ኣብ ኣደባባይ፡ ሃይማኖቱ ወይ እምነቱ ከስተምህር፡ ከተግብር፡ ከምልኽን ክዕቅብን ዘለዎ ናጽነት የጠቓልል።
ዝኾነ ይኹን ሰብ ሓሳባትን ርእይቶን ናይ ምግላጽ ነጻነት ኣለዎ። እዚ መሰል እዚ፡ ብዘይ ዝኾነ ጸቕጢ፡ ርእይቶ ምዕቃብ ብዝኾነ መራኸቢ ብዙሃን ድማ ሓበሬታን ሓሳባትን ናይ ምእላሽን ምቕባልን ምሃብን ናጽነት የጠቓልል።
(3). ድሌት ህዝቢ መሰረት ስልጣን መንግስቲ ክኸዉን ይግባእ። እዚ ድሌት እዚ ድማ ንኹሉ ብማዕረ ዘሳትፍ፡ ብስሩዕ ግዜ ዝካየድ፡ ስቱር ወይ ናጻ ኣገባብ ኣደማምጻ ዝኽተል ብቅኑዕ ምርጫ ክግለጽ ይግባእ።
ዝኾነ ይኹን ሰብ ከም ኣባል ሕብረተሰብ ማሕበራዊ ውሕስነት ናይ ምርካብ መሰል ኣለዎ። ብተወሳኺ ብደረጃ ሃገር ብዝግበር ጻዕርን ምስ ኣወዳድባን ዓቕሚን ሃገር ዝሳነ ናይ ኣህጉራዊ ትካላት ምትሕብባርን፡ ንነፍሲ ወከፍ ሰብ ክብረትን ነጻ ምዕባለን፡ ኣዝዩ ኣድላዩ/መሰረታዊ ዝኾነ ቁጠባዊ፡ ማሕበራዊ፡ ባህላዊን መሰላት ክረክብ ይግባእ።
(3). ዝኾነ ዝሰርሕ ሰብ ንነብሱን ስድራቤቱን ክብረት ብዘለዎ ንምእላይ ዘኽእሎ ፍትሓዉን ዝድገፍን መንገዲ ክኽፈል፡ እንተ ዘይኮይኑ ድማ ብመገዲ ማሕበራዊ ድሕነት ክሕገዝ መሰል ኣለዎ።
(1). ዝኾነ ይኹን ሰብ ንነብሱን ስድራቤቱን ዝበቕዕን ከም መግቢ፡ ልብሲ፡ መንበሪን ሕክምናዊ ክንክንን ማሕበራዊ ኣገልግሎታትን ዘጠቓለለን ጥዑይን ሕጉስን ዘለዎ ደረጃ ናብራ ክህልዎ መሰል ኣለዎ። ከምኡ’ውን ኣብ ግዜ ስእነት ስራሕ፡ ሕማም፡ ስንክልና፡ ፍትሕ፡ እርጋን ወይ መነባብርኡ ንኽመርሕ ካብ ቁጽጽሩ ወጻኢ ዝዀነሉ ኩነታት ምስ ዘጋጥሞ ውሕስነት ክህልዎ መሰል ኣለዎ።
(2). ኣዴታትን ህጻናትን ፍሉይ ክንክንን ሓገዝን ክረኽቡ መሰል ኣለዎም። ኩሎም ህጻናት፡ ብሕጋዊ ይኹን ብዘይ ሕጋዊ መርዓ ዝውለዱ፡ ሓደ ዓይነት ማሕበራዊ ድሕነት ናይ ምርካብ መሰል ኣለዎም።
(1). ዝኾነ ይኹን ሰብ ዕድል ትምህርቲ ክረክብ መሰል ኣለዎ። ትምህርቲ እንተዉሓደ ኣብ መባእታን መሰረታዊን ደረጃ ብነጻ ክወሃብ ኣለዎ። መባእታዊ ትምህርቲ ንኹሉ ሰብ ግድነት ክወሃብ ኣለዎ። ብሓፈሻ ተክኒካዉን ሞያውን ትምህርቲ ክህሉን ዕድላት ላዕለዋይ ደረጃ ትምህርቲ ድማ ብመሰረት ብቕዓት ንኹሉ ሰብ ብማዕረ ክወሃብን ኣለዎ።
(2). ትምህርቲ ንምሉእ ምዕባለ ሰብኣዊ መንነትን ንምሕያል ኣኽብሮት ሰብኣዊ መሰላትን መሰረታዊ ናጽነታትን ዝዓለመ ክኸዉን ኣለዎ። ብተወሳኺ ትምህርቲ ኣብ መንጎ ኩሎም ህዝብታት፡ ዓሌታት ወይ ሃይማኖታዊ ጉጅለታት ምርድዳእ፡ ተጻዋርነትን ምሕዝነትን ዘማዕብል ክኸዉን ኣለዎ።
(1). ዝኾነ ይኹን ሰብ ኣብ ባህላዊ ህይወት ሕብረተሰብ ብነጻ ክሳተፍ፡ ስነ-ጥበባዊ ፍርያት ከስተማቕርን፡ ኣብ ስነ-ፍልጠታዊ ምዕባለ እጃሙ ከበርክትን፡ ተጠቃሚ ክኸዉንን መሰል ኣለዎ።
ዝኾነ ይኹን ሰብ ኣብዚ ኣዋጅ ሰፊሮም ዘለዎ መሰላትን ናጽነታትን ብምሉኦም ኣብ ግብሪ ክትርጎምሉ ዘኽእል ማሕበራዊን ዓለምለኻዊን ስርዓት ናይ ምርካብ መሰል ኣለዎ።
(2). ዝኾነ ይኹን ሰብ መሳላቱን ናጽነታቱን ኣብ ዝጥቀመሉ እዋን፡ ኣብ ዴሞክራስያዊ ሕብረተሰብ ፍትሓዊ ዝኾነ ጠለባት ስነ-ምግባር ንምምላእ፡ መሰላትን ናጽነታትን ካልኦት ሰባት ንምርግጋጽን ስርዓትን ድሕነትን ህዝቢ ንምውሓስን ተባሂሉ ብሕጊ ካብ ዝተወሰነሉ መሰላትን ናጽነታትን ክሕረም ይኽእል።
ዝኾነ ካብዞም ኣብዚ ኣዋጅ ተኻቲቶም ዘለዎ መሰላትን ናጽነታትን ብሃገር፡ ጉጅለ ወይ ውልቀሰብ ደረጃ ንምጥሓሶም ዝዓለመ ንጥፈታት ወይ ተግባራት ንኽጽመድ መሰል ከም ዘለዎ ብዘስምዕ ቃና ወይ ብዝእንፍት መገዲ ክቱርጎም ኣይግባእን።
እንዴት በመቶ ሚሊዮን ህዝብ ተጠልቶ ሊኖር ይቻላ? ለምን በይፋ ይቅርታ ጠይቀው ከኢትዮጵያ ህዝብ ጋር አብረው ቢኖሩ አይሻልም ወይ? ትግራይ ለብቻዋ ምን ታፈልቃለች ?ዛሬ ድሬዳዋ ከነማና ደደቢት እግርኳስ ተጫውተው ድሬ 2:0 አሸንፋ ወያኔን ሌባመሆኑን ከነገረች በኋላ ከሜዳው አባራለች።
ሱዳን የኢትዮጵያን ድንበር አልፋ እንድትጠብቅም ሆነ መሬት እንድትይዝ የተደረሰ ስምምነት እንደሌለ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ቃል አቀባይ አምባሳደር ዲና ሙፍቲ ጥር 12/ 2013 ዓ. ም በሰጡት መግለጫ አስታውቀዋል።
መንግሥት ህግ ማስከበር በሚለው ወታደራዊ ዘመቻ የመከላከያ ሰራዊት ወደ ሰሜኑ የኢትዮጵያ ክፍል ባቀናበት ወቅት ድንበር አካባቢ ሊከሰቱ የሚችሉ የደህንነት ስጋቶችን በተመለከተ ከሱዳን ጋር መግባባት ተደርሶ ነበር ብለዋል።
“ድንበር አካባቢ የሁለቱን አገሮች ደህንነት የሚጎዳ እንቅስቃሴ እንዳይኖር በኛ አመራር ለሱዳን መንግሥት አደራ ተሰጥቷል” ያሉት ቃለ አቀባዩ አክለውም ሆኖም “ድንበሩን አልፈው አገራችን ግቡ መሬት ይዛችሁ ጠብቁልን የሚል አይነት ሊኖር የሚችል አይደለም፤ አልነበረም” ብለዋል።
ከሰሞኑ የሱዳን ምክር ቤት ጄኔራል አብዱልፈታህ አል ቡርሃን ሱዳን ሰራዊቷን ወደ ድንበር ያስጠጋችው በጠቅላይ ሚኒስትሩ ዐብይ አህመድ ጥያቄና ፈቃድ ነው መባሉ ተዘግቧል።
ለዚህም ምላሽ የሰጡት ቃለ አቀባዩ “ቅዠት ነው” ካሉ በኋላም “አጥፊ ኃይሎች የናንተን ድንበር ተጠቅመው ወደኛ ድንበር እንዳይገቡ ማለት ኑና ገብታችሁ ጭራሽ ያልተከለለና መቶ አመት በዚሁ ሁኔታ ይሁን ተብሎ የቆየውን መሬት ድንበር የኛ ነው በሉ ማለትም አይደለም” ብለዋል።
የሪል እስቴት ሕግ የማይንቀሳቀሱ ንብረቶችን በሚመለከት ሁሉንም ሕጋዊ ገጽታዎች ይ consistsል ፡፡ እኛ በ Law & More የማይንቀሳቀስ ንብረት ግዥ እና ሽያጭ በተመለከተ ጥያቄዎች ወይም አለመግባባቶች በሚነሱበት ጊዜ በሕጋዊ ምክር ሊረዱዎት ይችላሉ። ከዚህ በተጨማሪ በግንባታ ሕጎች እና በኪራይ ሕግ መስኮች ላይ የሕግ ምክር ልንሰጥዎ እንችላለን ፡፡
በግንባታ ዘርፍ ውስጥ እንደ ሥራ ፈጠራ እንደመሠረቱ ብዙ ከተለያዩ ፓርቲዎች ጋር ትብብር ያደርጋሉ ፡፡ ዋና ሥራ አስኪያጆች ፣ አርክቴክቶችና ሥራ ተቋራጮች በግልጽ ቀጠሮዎችን መስጠት አለባቸው ምክንያቱም የእያንዳንዳቸው አካላት እንቅስቃሴ እርስ በእርስ በቅርብ ስለሚዛመዱ ፡፡ በግንባታው ሂደት ውስጥ ከሚተባበሩት ተባባሪዎች ብዛቶች የተነሳ እያንዳንዱ ተዋዋይ ወገን በሕጉ ውስጥ የተዘረዘሩትን በርካታ ግዴታዎችና መብቶች ይከተላል ፡፡ በትብብር ውስብስብነት የተነሳ ሁሉም አይነት የሕግ ጉዳዮች ሊነሱ ይችላሉ ፡፡ ለሌላው ወገን ያለዎት ግዴታዎች እና መብቶች ምንድ ናቸው? በመዋቅራዊ ጉድለት ምክንያት ጉዳት ቢደርስባት ተጠያቂው ማነው? Law & More የህግ ምክር ለእርስዎ የመስጠት ችሎታ ካለው አስፈላጊ ከሆነም ሊከራከር ይችላል ፡፡
በተጨማሪም ፣ ግንባታዎች ስለሚከተሏቸው ሁሉም የሕግ ህጎች ልንመክር እንችላለን ፡፡ በዚህ መንገድ የሕግ ችግሮች ፣ ለምሳሌ ስለ ተጠያቂነት በተቻለ መጠን በተቻለ መጠን መከላከል ይችላሉ ፡፡
Law & More የሕግ ችግሮችን ለመፍታት እና ለመፍታት ተከራዮቹን እና አከራዮቹን በሙሉ ይረዳል ፡፡ ተከራዮች እና አከራዮች ልዩ የሆነ የሕግ ግዴታ አለባቸው ፡፡ እነዚህ የቁጥጥር ባህርይ ይይዛሉ ይህም ማለት ተዋዋይ ወገኖች በራሳቸው ስምምነቶች ሊተካቸው ይችላል ማለት ነው ፡፡ በተጨማሪም ፣ በኪራይ ሕግ ውስጥ አስገዳጅ ድንጋጌዎች አሉ። አንድ ሰው ከነዚህ ህጎች ሊለያይ አይችልም ፣ በዋነኛነት ተከራይ እንደመሆኑ መጠን ተከራይውን ለመጠበቅ ፍላጎት ያለው ፣ በኮንትራት ነው። ተጓዳኙ / ስምምነቱ በስምምነቱ የማይገዛበት ሁኔታ ውስጥ ከሆንክ ሊሞከር የሚችል ብዙ እርምጃዎች አሉ ፡፡ በእንደዚህ ዓይነት ሁኔታዎች እርስዎ የሚፈልጉትን የሕግ ምክር ለእርስዎ እንደምንሰጥዎ ማመን ይችላሉ ፡፡
ንግድ ለማካሄድ ከፈለጉ የንግድ ቦታ ያስፈልግዎታል ፡፡ የንግድ ሥራ ማከራየትን ለማከራየት ፍላጎት ሲኖርዎ የኪራይ ስምምነት መደረግ አለበት ፡፡ ለንግድ ሥራ ማከራየት ልዩ የሕግ ሕጎች አሉ ፡፡ እኛ ልንረዳዎ የምንችለው እንደሚከተለው ነው
ማራኪ በሆነ ሕንፃ ውስጥ ይስባሉ? ይህንን ህንፃ ለመከራየት ከፈለጉ እርስዎ ለማቀድ ያሰቡት ተግባራት… ማዘጋጃ ቤቱ ለህንፃው ለቀረበባቸው የተለያዩ ችግሮች የሚገዛ መሆን አለመሆኑን ማወቅ አስፈላጊ ነው ፡፡ Law & More የዞን ክፍፍል እቅዶች ዕውቀት እየተጣለ እና ቦታው አለመሆኑን መወሰን ይችላል።
ፓርቲዎቹ ቀደም ሲል በነበረው ስብሰባቸው ድርድሩ በማን ይመራ፣ ማን ይታዘበው፣ በምን ዓይነት ስነ ምግባርና ስርአት ይመራ እና ሚዲያዎች እንዴት ባለ መንገድ ይዘግቡት በሚሉ 4 ፍሬ ነገሮች ላይ ያላቸውን ሀሳብ እንዲያቀርቡ በተጠየቁት መሰረት፤ በቡድንና በተናጥል ተከፋፍለው፣ ለፓርላማው ፅ/ቤት ያቀረቡት ሀሳብ ባለፈው ረቡዕ በንባብ ከተሰማ በኋላ፣ ሰፊ በመሆኑ ተቀናጅቶ በአንድ ሰነድ እንዲቀርብ ተስማምተዋል፡፡
ኢህአዴግ የድርድሩ አላማ “በክርክርና በድርድሩ የሚነሱ ሀሳቦችን በግብአትነት በመውሰድ የሚሻሻሉ ህጎች ማሻሻል፤ እንዲሁም የአፈፃፀም ጉድለቶችን ማስተካከል” ነው ሲል መድረክ በበኩሉ “የሀገሪቱን የፖለቲካ ምህዳር ችግር ነቅሶ በማውጣት መፍትሄ እንዲሰጥ ማስቻል”
የድርድሩ አላማ ይሁን በማለት ሀሳቡን አቅርቧል፡፡ መኢአድን ጨምሮ 6 ፓርቲዎች፤ በድርድሩ ህዝብ የሚጠብቀው ነፃና ፍትሃዊ በሆነ የምርጫ አካሄድ፣ በራሱ ፍላጎት መንግስት ማውረድና ወደ ስልጣን ማምጣት ነው” የሚል ሀሳብ አቅርቦ እንደነበርና በንባብ ሳይሰማለት መቅረቱን የመኢአድ ም/ፕሬዚዳንት አቶ ሙሉጌታ አበበ ለአዲስ አድማስ ገልፀዋል፡፡
በንባብ ከተሰማው የየፓርቲዎቹ ፕሮፖዛል መረዳት እንደተቻለው፣ ገዥው ፓርቲ ድርድሩ በማን ይመራ ለሚለው “ሁሉም ፓርቲ በእጣ ተከፋፍሎ፣ በየተራ እንምራ” የሚል ሀሳብ አቅርቧል።
መኢአድ፣ ኢዴፓና ሰማያዊ የተካተቱበት የ6 ፓርቲዎች ቡድን ደግሞ ኢትዮጵያዊ ዜግነት ባላቸው 11 ገለልተኛ ሰዎች ድርድሩ እንዲመራ ሀሳብ ያቀረቡ ሲሆን መድረክ በበኩሉ፤ 4 ገለልተኛ ግለሰቦች ድርድሩን ይምሩት የሚል ሀሳብ አቅርቧል። ሌሎች ፓርቲዎችም በተመሳሳይ ድርድሩ በገለልተኛ ወገኖች እንዲመራ ፍላጎት እንዳላቸው አስታውቀዋል፡፡
ድርድሩን ማን ይታዘበው በሚለው ላይ ገዥውን ፓርቲ ጨምሮ አብዛኛው ተቃዋሚ ፓርቲ፤ ገለልተኛ ወገኖች ድርድሩን እንዲታዘቡት ሀሳብ ያቀረቡ ሲሆን ገዥው ፓርቲ ታዋቂ ሰዎች ይታዘቡት ሲል፤ የእነመኢአድ ቡድን፤ ታዛቢዎቹ ከሀገር ውስጥ እና ከውጭ ሀገር ትውልደ ኢትዮጵያውያን የሆኑ እንዲሁም ኢትዮጵያውያን ያልሆኑ እንደ አሜሪካና እንግሊዝ አምባሳደሮች የመሳሰሉ ተፅዕኖ ፈጣሪ የውጭ ዜጎችና የሲቪክ ማህበራት እንዲሆኑ ሀሳብ አቅርቧል፡፡
ፓርቲዎቹ ድርድሩ ይመራበት ያሉትን የስነ ምግባርና ስነ ስርአት ሀሳብም አቅርበዋል፡፡ ገዥው ፓርቲም ሆነ ተቃዋሚዎች፣ የፓርቲዎችን ኃላፊነትነና ልዕለ ስብዕና የሚነኩ ንግግሮችና ተግባራት የተከለከሉ እንዲሆኑ ሀሳብ አቀርዋል፡፡
በድርድሩ አንድ ፓርቲ በ4 ግለሰቦች ይወከል የሚል ሀሳብ ኢህአዴግ ያቀረበ ሲሆን የእነ መኢአድ ቡድን በ3 ግለሰቦች እንዲወከል ሀሳብ ማቅረቡን መረዳት ተችሏል፡፡
ኢህአዴግ የድርድር መድረኩ ስያሜ “የገዥው ፓርቲ እና የተፎካካሪ ፓርቲዎች የጋራ ፎረም” እንዲባል ሀሳብ ሲያቀርብ፤ ተቃዋሚዎች በበኩላቸው፤ መድረኩ ከወዲሁ “ፎረም” ከተባለ በህዝብ ዘንድ ሊኖር የሚችለውን አመኔታ ስለሚያሳጣ ጠቃሚ አይሆንም በሚል ለጊዜው “የገዥው ፓርቲ እና ተፎካካሪ ፓርቲዎች ድርድር” በሚል ይጠራ ማለታቸውን የመኢአድ ምክትል ፕሬዚዳንት አቶ ሙሉጌታ አበበ አስረድተዋል፡፡
የሚዲያ አዘገጋገብን በተመለከተ ገዥው ፓርቲና ተቃዋሚዎች ተቀራራቢ ሀሳብ ያቀረቡ ሲሆን በዚህም ሚዲያዎች ሁሉንም የድርድር ሂደት በቀጥታ እየተከታተሉ ከሚዘግቡ ይልቅ በመግለጫዎች እንዲስተናገዱ ሃሳብ ቀርቧል፡፡
የድርድሮቹን መግለጫዎችም በቀጥታ ከፓርቲዎች ሳይሆን በገለልተኛ አደራዳሪው አካል በኩል ሚዲያዎች እንዲያገኙ የነመኢአድ ቡድን ሃሳብ አቅርቧል፡፡ ማንኛውም ሚዲያ ሂደቱን አዛብቶ የሚዘግብ ከሆነ፣ በሃገሪቱ ህግ መሰረት እንዲቀጣ፣ ሂደቱን ከመዘገብ እስከ መታገድ የሚደርስ ቅጣት እንዲወሰንበትም ይሄው ቡድን ሃሳብ አቅርቧል፡፡
በረቡዕ ውይይት ኢህአዴግ ፓርቲዎች ሊወያዩ ወይም ሊደራደሩ የሚፈልጉባቸውን አጀንዳዎች ከወዲሁ ለፓርላማው ፅ/ቤት እንዲያስገቡ የጠየቀ ሲሆን የሂደቱ ተሳታፊ የሆኑት የመኢአድ ም/ፕሬዚዳንት አቶ ሙሉጌታ የመደራደሪያ አጀንዳችንንና ሃሳባችንን ፈቅደን ልንሠጥ የምንችለው ለሚመለከተው ገለልተኛ አደራዳሪ ወገን ብቻ ነው›› የሚል አቋም መያዙን አስረድተዋል፡፡
የመጀመሪያውን የድርድርና ውይይት መድረክ ኢህአዴግን ወክለው የመሩት የኢህአዴግ ፅ/ቤት ሃላፊ አቶ ሽፈራው ሽጉጤ እንደነበሩ ያስታወሱት አቶ ሙሉጌታ በወቅቱ ፓርቲያቸውን ጨምሮ አንዳንድ ተቃዋሚ ፓርቲዎች፤ “መድረኩ ወሣኝ ሆኖ ሣለ እንዴት ጠቅላይ ሚኒስትሩ አይሠበስቡንም? የሚል ሃሳብ ተሰንዝሮ እንደነበር ጠቁመው፤ “ማስተካከያ የተደረገበት በሚመስል መልኩ የረቡዕ መድረክ በም/ጠ/ ሚኒስትር ደመቀ መኮንን ተመርቷል፤ ይህንንም በበጎ ተመልክተነዋል” ብለዋል፡፡
በሌላ በኩል በዚሁ የረቡዕ እለት የድርድር መድረክ ላይ የሶስት ፓርቲዎች ጥምረት የሆነው በፕሮፌሰር በየነ ጴጥሮስ የሚመራው የኢትዮጵያ ፌደራላዊ ዲሞክራሲያዊ አንድነት መድረክ ለየት ያለ ሃሳብ ያቀረበ ሲሆን ድርድሩም በኢህአዴግና በመድረክ መካከል እንዲካሄድ ጠይቋል፡፡ ፓርቲዎቹ በመረጧቸው ኮሚቴዎች የሚሰናዳላቸውን ሰነድ ተመልክተው ቀጣዩን ሂደት ለማስቀጠል በፓርላማው ፅ/ቤት በድጋሚ ለመገናኘት ለየካቲት 17 ቀን 2009 ዓ.ም ተቀጣጥረዋል፡፡
Next Post: ”አመቺ በሆነ ጊዜ ሁሉ የኢትዮጵያን ሕዝብ ተንበረክከን ይቅርታ መጠየቅ ይኖርብናል… የኢትዮጵያ ሕዝብ ለሰጠን ኃላፊነት ብቁ ሆነን አልተገኘንም ” ዶ/ር ያዕቆብ ኃ/ማርያም
መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ኢንተርኔት ምጥቓዕቲ የካይድ ኣሎ ክብል ዓለምለኸ ተሓላቒ ጉጅለ ሰብኣዊ መሰላት/Human Rights Watch / ይኸስስ።መንግስቲ ኢትዮጵያ ናይ ባዕሉን ናይ ካልኦትን ሕግታት ኣኽቢሩ ከምዝሰርሕ ሓደ ናይ ኢትዮጵያ ዲፕሎማት መሊሶም ኣለው።
ካብዚ ካብ ኣሜሪካ ዝመሓላለፍ ናይ ኢትዮጵያ ሳተላይት ቴሌቪዥን /ኢሳት/ ካብ ዝተላኸሉ ናይ ዲጂታል መልኽቲ ንገሊኡ ዝፈተሸ Citizen Lab ዝተብሃለ ትካል 30 ለካቲት 2007 ዓ/ም ኣብ ዝወፅኦ ሪፖርት መንግስቲ ኢትዮጵያ ናብ ናይ ኢሳት ኮምፒተራትን ናይ ሰራሕተኛታት ናይ ኢሜይል ኣደራሻን ንምእታው ሓደሽቲ ፈተነታት ገይሩ’ሎ ክብል ኣፍሊጡ’ሎ።
ነዚ ናይ Citizen Lab ሪፖርት መሰረት ዝገበረ Human Rights Watch/ ዝተብሃለ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት መንግስቲ ኢትዮጵያ ከምዚ ዝበለ ተግባር ክፍፅም ንፈለማ ግዜ ኣይኮነን ክብል ኣብ ዝሓለፈ ቅነ ጋዜጣዊ መግለፂ ኣውፂኡ’ሎ።
ሰበስልጣን መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ጋዜጠኛታትን መራኸቢ ብዙሃንን ዝፍፅምዎም ናይ ኢንተርኔት መጥቓዕትታት ብህፁፅ ጠጠው ከብሎን ነቲ ቴክኖሎጂ ዝሸጥሉ ናይ ወፃኢ ትካላት እውን ቴክኖሎጂኦም ንምጥሓስ መሰል ዜጋታት ይውዕል ስለዘሎ ክምርምርዎን ፀዊዑ’ሎ።
ኣብ ህይውማን ራይትስ ዎች ንጉዳያት ኢንተርኔት ዝከታተላ ስንቲያ ዎንግ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ንቪኦኤ ኣብዝሃብኦ መግለፂ መንግስቲ ኢትዮጵያ ናይ ወፃኢ ቴክኖሎጂታት ብምጥቃም ካብ ኢትዮጵያዊ ወፃኢ ንዝርከቡ ናይ ውልቂ መራኸቢ ብዙሃንን ናይ ተቓወምቲ መራሕቲ ኮምፒተራት ናይ ዲጂታል መጥቓዕቲ ብምፍፃም ኣብ ውሽጢ እቲ ኮምፒተር ዝርከብ ሓበሬታ ንምውሳድ ይፍትን ኣሎ ኤልን።እቶም ርክባት ናይ ቪዲዮም ካሜራን ማይክሮፎንን ከምኡ እውን ብስካይፕ ኣቢሉ ዝካየዱ ርክባት ዝሓውስ ምዃኑን ከምዚኦም ዝበሉ ክትትላት ንትካለን ከምዘተሓሳስብን ወሲኸን ሓቢረን ሲንቲያ።
እቲ ቴክኖሎጂ ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ሸይጡ ዝተብሃለ ዋና ቤት ፅሕፈቱ ጣሊያን ዝኾነ ናይ ኢንተርኔት ትካል The Hacking Team ሓለፊ ክፍሊ ዕዳጋ ኤሪክ ሬብ ኣብ ምሉእ ዓለም ንዝርከቡ ኣፈፀምቲ ሕግን መንግስታዊ ትካላትን ገበናትን ካልኦት ዘይሕጋዊ ተግባራትን ንምክትታል ዘኽእሉዎም ናይ ኢንተርኔት ፕሮግራማትን ሶፍት ዌራትን ከምዝሸጡ ይገልፁ።
እዞም ትካላት ኣብ ልዕሊ ካልኦት ኣድላዪ ዘይኮነ ስለያ ከካይዱ ምሕጋዝዶ ኣይኮነን ንዝብል ሕቶ ‘’ስለያ ዝብል ቃል ምጥቃም ኣይደልን።ኣብ ውሽጢ ሃገሮም ሕጋዊ ዝኾነ ናይ ክትትል ስራሕ ንኽፍፅሙ ዘኽእሎም እዩ’’ ክብሉ ኤሪክ ሬብ መሊሶም።
እዚ ቴክኖሎጂ ንኢትዮጵያ ሸይጦም እንተኾይኖም ዝተሓተቱ ኤሪካ ሬብ ናይ ዓማዊልና መንነትን ኣበይ ከምዝርከቡን ብደረጃ ፖሊሲ ኣይንገልፅ።ምኽንያቱ ናትና ፕሮግራም ወይም ሶፍት ዌር ዝጥቀምሉ ኣብ ዙሪያ ዓለም ኣብ ልዕሊ ዝርከቡ ገበነኛታትን ሽብርተኛታትን ንምክትታል ስለዝኾነ ዕላዊ ኣይንገብረሎምን ኢና ኢሎም።
ይኹን እምበር ዝሸጥናሎም ሶፍት ዌር ብዘይኣግባብ ይጥቀምሉ ኣለው ዝብል ሓበሬታ እንተበፂሑና ምርመራ ክነካይድ ኢና ኣብኡ ተደሪኽና ድማ ስጉምቲ ክንወስድ ኢና ኢሎም ኤሪክ ሬድ።
ንምዃኑ ኢትዮጵያ ወናኒት እዞም ዝብሃሉ ዘለው ቴኮሎጂታት ዲያ?ዋሽንግተን ዲሲ ኣብ ዝርከብ ኤምባሲ ኢትዮጵያያ ሓላፊ ፓብሊክ ዲፕሎማስኒን ኮሚኒኬሽንን ኣቶ ተስፋየ ወልዴ እቲ ኽሲ ከምዝሰምዕዎ ብምግላፅ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ውሽጢ ሃገር ብዘለው ሕግታት ከምኡ እውን ናይ ካልኦት ሃገራት ሕግታት ኣኽቢሩ እዩ ዝሰርሕ ኢሎም።ምስ ከምዚኦም ዝበሉ ጠቐነታት ርክብ የብልናን መንግስቲ ከምዚ ንምግባር ዝሰርሐሉ ዋላ ሓደ ምኽንያት እውን የለን ኢሎም።
ኣብ እዋን ቅልውላው ጭነቕ ወይ ጓሂ ጸቕጢ እንተለካ ንቡር’ዩ። ብዙሓት ሰባት ብጥዕነኦምን ኲነታት ህይወቶምን ወይ ድማ ብሰንኪ ናይ ካልእ ሰብ ጥዕናን ህይወትን ይጭነቚ እዮም። ነቶም ጭንቂ ዝስመዖም ወይ ኲነታት ጥዕና ኣእምሮ ናይ ነብሶምን ካልኦትን ኣብ’ዚ እዋን’ዚ ብኸመይ ክከናኸንዎ ከም ዝኽእሉ ክፈልጡ ዝደልዩ፡ ኣብዛ ገጽ ሓበሬታታት ኣኪብናዮም ኣለና።
ምስ ካልኦት ሰባት ዘለና ኣካላዊ ርክባት ምስ ዝጐድል፡ ስምዒት ብሕትውና፡ ቅዛነት ወይ ረብሻ(ጭንቀት) ከኸትል ይኽእል። ነብስና ይኹን ቀሪብና ብቫይረስ ከይንልከፍ ጭንቀትን ፍርሕን ክስመዓና ይኽእል።እዚ ዓለም ለኻዊ ለበዳ ብሰንኪ’ቲ ኣብ ሕብረተሰብ ዘኸትሎ ለውጥታት፡ ኣብ ብዙሓት ሰባት ጭንቀትን ተስፋ-ቐቢጽነትን ክፈጥር ስለ ዝኽእልን እቲ ኲነታት መወዳእትኡ እንታይ ከም ዝኸውን ክፍለጥ ስለ ዘይከኣል፡ ብዙሕ ሳዕ እቶም ስምዒታት ይገዱ ወይ ይብእሱ። እዚ ዂነታት መወዳእታ ከም ዘለዎ ምዝካሩ ኣገዳሲ’ዩ።
ዝኾነ ይኹን ሰብ ኣብ ጽንኩር እዋን፡ ዝተፈላለየ ግብረ መልሲ እዩ ዘርኢ። ብዙሕ ጭንቂ ዝስመዓካ እንተ ኾይኑ፡ ጸገም ድቃስ እንተለካ ወይ ሓሳብ ቫይረስ ካብ ኣእምሮኻ ክትኣልዮ እንተ ዘይክኢልካ፡ ዘጨንቐካን ጸቕጢ ዝገብረልካን ንኽትኣልዮ፡ ሒደት ክትገብሮም ትኽእል ነገራት ኣለዉ።
ዜና ዝርብሸካ ኾይኑ እንተ ተሰሚዑካ ወይ ሕማቕ ስምዒት ዝህበካ ኮይኑ – ነቲ ኣብ ምርኣይ ወይ ምስማዕ ዜና ትሕልፎ ግዜን ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢ ብዙሓን(ማስሜድያ) ትጥቐመሉን ክትድርቶ ፈትን።
ኣብ እዋን ቅልውላው ጭንቀት ዝፈጥሩ ብዙሓት ጌጋ ዝኾኑ ሓበሬታታት ይዝርጉሑ’ዮም። ብዛዕባ ሕማም ኮቪድ-19 ትረኽቦም ሓበሬታታት ካብ እሙናት ምንጭታት ክኾኑ ከም ዘለዎም ክዝንጋዕ የብሉን።
ነቲ ዘሻቕለካ ነገር ብዘረባ ጌርካ ክትገልጾ ጽቡቕ’ዩ። ምስ ሓደ/ሓንቲ ትኣምኖ ሰብ፡ ከመይ ይስምዕካ ከም ዘሎ ተዘራረብ።ምስ ካልእ ሓደ ጓና ዝዀነ ሰብ ክትዘራረብ ምስ ትደሊ ውን፥ ብናይ ቴሌፎን ዚርርብ ወይ “ቻት” ወይ ውን “ኢ-መይል” ደገፍ ኪህባኻ ድሉዋት ዝዀና፥ ብዙሓት ማሕበራት ኣሎዋ እየን።
ነቲ ናይ ኮቪድ-19” ለበዳ ንምንካይ ክንብል፥ ነፍስና ኣብ ክብ ዝበለ ተነጽሎ ኣእቲናያ ኢና ዘሎና። እዚ ተነጽሎ’ዚ ግን፥ እቲ ኣብ ውሽጢ ስድራቤት ከጋጥም ዚኽእል ናይ ዓመጻት ሓደጋ ውን ክብ ዘብሎ እዩ። ኣብቲ ተነጽሎ ስለ ዘሎኻ ውን፥ነቲ ሓገዝ ምርካብ ዘሎ ተኽእሎ ከቢድ ኪገብሮ ይኽእል’ዩ።
ቤትስልጣን ፍትሓዊ-ማዕርነት (Jämställdhetsmyndigheten)፥ ኣብዚ ”ኮቪድ-19” ኣጋጢሙሉ ዘሎ እዋን፥ እተን ኮሙናት ኪጥቀማሉ ዚኽእላ ኣገባብ ኣሰራርሓታት ንኸዳሉ፥ ናይ ተልእኾ ሓላፍነት ተዋሂቡዎ ኣሎ። እዚ ማለት ድማ፡ እተን ኮሙናት ብዛዕባ ኣብ ውሽጢ ስድራቤት ንዘጋጥሙ ዓመጻት ከምኡ ውን ምስ ሓለዋ ክብሪ-ስድራቤት ዝተኣሳሰር ዓመጽን ጭቆናን ሓበሬታ ኪዝርግሓ ዚብል’ዩ። ምስኡ ውን፡ ብኸመይ ምስቶም ግዳይ-ዓመጽ ዝዀኑ ሰባት ርክብ ኪህልዎ ከም ዚኽእልን እዩ።
“አማራ ጠል የሆኑ ትርክቶችን የሚያሰራጩ ፤ ለፍቶ አዳሪ ህዝባችንን የሚያዋክቡና የህዝባችን ኩራትና የላእላይነት ተምሳሌት የሆኑትን እምዬ ምኒሊክን ታላቅ ስምና ክብር የሚያጠለሹ ሃይሎችን ያለ ምህረት እንዲከስሙ ማድረግ።”
ግብፅና ሱዳን እ.ኤ.አ በ1959 ባደረጉትና ካይሮ ላይ በተፈራረሙት ስምምነት፣ የአሁኖቹና የቆዩ መብቶች በሚለው አንደኛ ክፍል በተራ ቁጥር አንድ፤ “ይህ ስምምነት እስከ ተፈረመበት ድረስ የተባበረው አረብ ሪፑብሊክ ይጠቀምባቸው የነበሩት የናይል ውኃዎች መጠን የቆየ መብቱ እንደመሆኑ…የዚህ የቆየ መብት መጠን 48 ሚሊያርድ ኪዩቢክ ሜትር በዓመት ሲሆን፤ ይህም በአስዋን በሚደረግ ልኬት ይሆናል” የሚል ሃሳብ ሰፍሮ ይገኛል፡፡
ኢትዮጵያ ከግብፅና ከሱዳን ጋር እስከ አሁን ባደረገችው ድርድር፣ ግብጽ አስዋን የልኬት ቦታ እንዲደረግላት ደጋግማ ሰትጠይቅ ቆይታለች:: ከዚህም አልፋ ሕዳሴው ግድብ ላይም አንድ የሷን ተወካይ ኡጋንዳ እንዳደረገችው የማስቀመጥና የግድቡን እንቅስቃሴ መከታተል እንደምትፈልግ በግልጽ አሳይታለች፡፡ በሕዳሴው ግድብ ላይ ልትተክለው የፈለገችውን ተቆጣጣሪ ውድቅ ያደረገው የኢትዮጵያ መንግሥት፣ አስዋን ላይ የሚደረግ የልኬት ጥያቄንም መጣል ይኖርበታል፡፡ አብሮ ሊጥለው የሚገባው ድርቅና ተከታይ ድርቅ በሆነ ጊዜ አሁንም ልኬት አስዋን ግድብ ላይ ተወስዶ፣ ኢትዮጵያ ከያዘችው የውሃ ክምችት አንድ ትልቅ ግብጽ የምታነሳው የድርድር ሃሳብ ነው፡፡ ወትሮም የዝናብ ጠብታ የማያውቀው የግብጽ ምድር፤ የድርቅ መክፋትም ሆነ በተከታታይ መቀጠል፣ የመለኪያ ቦታ መሆን አይኖርበትም፡፡ ይህን ኢትዮጵያ በመሬቷ በግዛቷ ውስጥ ማድረግ ግድ ይላታል፡፡
“ከባልሽ ባሌ ይበልጣል” ብሎ ነገር ሊኖርም ስለማይገባው፣ ለአጭርም ሆነ ለረጅም ጊዜ በሚቆይና በሚደጋገም የድርቅ ወቅት፣ ግብጽ የጐደላትን ውኃ ማሟላት ያለባት አሁንም ግብጽ ራሷ ናት:: የከርሰ ምድር ውሃ በማውጣት ወይም ከቀይ ባህር ውሃ በማጣራት ወይም ደግሞ የውኃ አጠቃቀም መንገዷን በመለወጥ እራሷ ልትወጣው ይገባል እንጂ በኢትዮጵያ ኪሣራ መሆን የለበትም፡፡ በእኔ እምነት፤ አስዋን ግድብ ከሚጠበቀው በታች ውኃ መያዙ አይደለም ባዶውን ቢቀር፣ የማሟላት ኃላፊነት የኢትዮጵያ መሆን የለበትም፡፡
እስከ ዛሬ ድረስ በልዩ ልዩ የውስጥ ችግሮቻችን የአባይን ውሃና ሌሎችንም የተፈጥሮ ሃብቶቻችንን ለማልማትና ለመጠቀም ኢትዮጵያ አልቻለችም:: ኢትዮጵያ የሕዳሴ ግድብን ግንባታ የጀመረችው፣ የቀጠለችውና እስከ ፍፃሜ ለማዳረስ የምትታገለው፣ ድሃ ስለሆነች፣ የሕዝቧ ቁጥር በየጊዜው እያደገ ስለሚሄድ ለአዲሱ ወጣት ትውልድ የሥራ እድል ለመፍጠር ወዘተ ሳይሆን የመጀመሪያውና የመጨረሻ ዋና ምክንያቷ የተፈጥሮ ሀብቱ ማንም የማያዝዝበት፣ የራስ ሃብትና መብቷም ስለሆነ ለግብጽና ለሱዳን ብቻ ሳይሆን፣ ለመላው ዓለም የሰው ልጅ ልትነግረው ልታሳውቀው የሚገባ እውነት ነው፡፡ እንዲያውም ኢትዮጵያ ለሱዳንና ለግብጽ ጥርት ባለ ቋንቋ ልትነግራቸውና ልታሳምናቸው የሚገባው እውነት “ፈጣሪ አባይን ለኢትዮጵያ እንደሰጠ ሁሉ፤ አባይ ደግሞ ሱዳንና ግብጽን ለኢትዮጵያ ሰጣቸው፡፡ ስለዚህም ሱዳንም ሆነች ግብጽ የአባይ ስጦታዎች ሳይሆኑ የኢትዮጵያ ስጦታዎች ናቸው” እያለች ነው፡፡
ኢትዮጵያ ከግብጽ ወይም ከሱዳን የሚመጣ አጀንዳ መቀበል የለባትም፤ እንዲያውም እሷ አጀንዳ ሰጪ መሆን አለባት የሚል ሃሳብ በግልጽ እየተነሳ ነው:: ተገቢና አስፈላጊ ጉዳይ ነው፡፡ ለሁለቱም አገሮች ልትሰጣቸወ ከሚገቡ አጀንዳዎች አንዱ፣ እራሷ በምታዘጋጀው ዝርዝር የተግባር አፈፃጸም መመሪያ መሠረት፤በአባይ ተፋሰስ አካባቢ ለሚካሄድ የአካባቢ ጥበቃ ወጪ እንዲሸፍኑ ማድረግ ነው፡፡ ወጪውን በገንዘብ አስልቶ ማስቀመጥ፣ አፈፃፀሙን የሚከታተሉበት መንገድ መዘርጋት ይቻላል:: የሚዘረጋላቸው የክትትል መንገዶች ግን በምንም አይነት የሀገራችንን ብሔራዊ ደህንነት ለአደጋ የሚያጋልጡ ሊሆን አይገባም፡፡
ይህን ስል ዝም ብዬ አይደለም፡፡ ኢትዮጵያ ለአመታት ባካሄደችው የአፈር ጥበቃና የችግኝ ተከላ በአንዳንድ አካባቢዎች የደረቁ ምንጮች ፈልቀዋል፡፡ የተራቆተ መሬት ለምልሟል:: የዚህ ውጤት ተጠቃሚ ደግሞ አባይ ነው:: የአባይ ፍሰት ጨመረ ወይም ባለበት ቆየ ሁለቱም የኢትዮጵያ ሕዝብና መንግሥት የድካም ውጤት ነው:: ሁለቱ አገሮች ያልዘሩትን እንዲያጭዱ እድል ሊሰጣቸው አይገባም፡፡ ስለዚህም ግብጽና ሱዳን በየዓመቱ ከመስከረም እስከ ግንቦት ባለው ጊዜ፣ የሚፈለግባቸውን የአካባቢ ጥበቃ ወጪ መክፈል አለባቸው:: ካልከፈሉ፣ የኢትዮጵያ መንግሥት ከተጠየቀው ገንዘብ ጋር ተመጣጣኝ ዋጋ ያለው ውሃ በግድቡ መያዝና ወደ ሌላ ልማት ማዛወር ይኖርባታል:: ይህን ማድረግ ደግሞ ችሮታ መጠየቅ ሳይሆን የድካምን ዋጋ መቀበል መሆኑን በድርብ መስመር ማስመር ያሻል፡፡
የውኃ መስኖና የኢነርጂ ሚኒስትሩ ኢንጂነር ዶ/ር ስለሺ በቀለ፣ እሳቸው የሚመሩት የተዳዳሪዎች ቡድን፣ የኢትዮጵያን ጥቅም አሳልፎ የሚሰጥ ውል እንደማይገባ ደጋግመው ተናግረዋል፡፡ እንደ የእለት ተእለት ፀሎት መደገም ያለበት፣ ከህሊና የማይጠፋ ሃሳብ ነው፡፡ ለተደራዳሪው ቡድንና አባላቱ ያለኝ አክብሮት ከፍ ያለ ነው፡፡ “ባትረዱንም ተውን፤ ተፍጨርጭረን እንልማበት” የሚለው የጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ ንግግር፤ ለሃሳባቸው ሁሉ እንደ መነሻ ሊወስዱት የሚገባ መሆኑን መጠቆም እወዳለሁ፤ በመለማመጥ መንገድ ግን ፈጽሞ መሆን የለበትም፡፡
“ታላቁን የሕዳሴ ግድብ እየገነባን ያለነው ሃብታችንና መብታችን በመሆኑ ነው” የሚለው መሠረታዊ ሃሳብ ጐልቶ መውጣት አለበት:: እኛ ችግረኞች አይደለንም፡፡ አራት ነጥብ፡፡
ይህ ዘመን በፍትሕ መንፈሳዊ “የኢትዮጵያ ሰዎች ከአዋቂዎቻቸው መካከል ሊቀጳጳሳት አይሹሙ” ተብሎ በደባ በተፃፈ ሕግ ኢትዮጵያዊያን የሚሞኙበት ጊዜ አይደለም:: (የአፄ ኃይለሥላሴን ነፍስ ይማር) እሱ አልፏል:: ከአፄ ናዐኩቶ አምላክ ጀምሮ ብዙ የኢትዮጵያ ነገሥታት ዐባይን ለመገደብ አስበዋል፡፡ እስከ አቶ መለስ ዜናዊ ዘመን አልተቻለም ነበር፡፡ አሁን ግድቡ ተጀምሮ ግንባታውን እንደቀጠለ ይገኛል፡፡ ከዚህ በኋላ የሚያቆመው የለም፡፡ ለግብጽና ለሱዳን የሚበጀው በተለወጠ ዘመን ላይ መሆናቸውን ማወቅና መቀበል ነው:: የኢትዮጵያ መንግሥትም በተለወጠ ዘመን፣ የተለወጠ ሕዝብ እንዳለው ማመን አለበት:: የሕዳሴው ግድብ የሕዝብና የመንግሥት አጀንዳ ነው፡፡ እያንዳንዱን እርምጃ በጥንቃቄ!!
‹‹የራሷ ቋንቋና ፊደል ያላት አፍሪካዊት ሃገር እያለችን ከቅኝ ገዥዎቻችን ቋንቋ ተውሰን ቻርተሩን መፈረም የለብንም፡፡›› የጊኒው ፕሬዝዳንት ሴክቱሬ – ZAGGOLE – ዛጎል
ግንቦት 17 ቀን 1955 ዓ.ም በአፍሪካ መዲናዋ አዲስ አበባ አይረሴው የአፍሪካውያን ታሪክ ተፃፈ፡፡ ከብዙ ውጣ ውረድና ድካም በኋላ ተሳክቶላቸው በነጻነት አርማቸው አዲስ አበባ የተሰባሰቡት 32ቱ ነፃ የአፍሪካ ሃገራት መሪዎች ከግንቦት 14 እስከ 17 ቀን 1955 ዓ.ም ከመከሩ በኋላ ባለ 33 አንቀጹን የአፍሪካ አንድነት ድርጅት ቻርተር በጉባኤው ማጠናቀቂያ ላይ አፀደቁ፡፡
በዕለቱም የአፍሪካ አንድነት ድርጅት አዲስ አበባ ላይ ዕውን ሆነ፡፡ ያች ቀን ለአፍሪካ አህጉር አዲስ የድል ምዕራፍን አበሰረች፡፡ ለአፍሪካዊያንም አዲስ የታሪክ ምዕራፍ ግንቦት 17 ቀን 1955 ዓ.ም ተከፈተ፡፡ ያኔ አፍሪካዊያን መሪዎች የባርነት ቀንበርን በተባበረ ክንዳቸው ከትከሻቸው ሊያወርዱ ተማማሉ፡፡
በወቅቱ ከ25 ሚሊዮን በላይ አፍሪካዊያን በደስታ ስሜት የሚጠብቁት፣ የመላው ዓለም ሕዝብ በቅርበት የሚከታተለው ጉባኤ፣ ከ500 በላይ ከመላው ዓለም የተሰባሰቡ ጋዜጠኞች የሚሽቀዳደሙበት ውሳኔ እና በብዙ ሺህ ሕዝብ ዘንድ በቴሌቪዥን መስኮት የሚጠበቀው የ32ቱ ነጻ የአፍሪካ መንግስታት መሪዎች ጉባኤ ግንቦት 14 ቀን 1955 ዓ.ም ከሰዓት በኋላ ነበር የተጀመረው፡፡
የወቅቱ የአፍሪካ አንድነት ድርጅት ተመራጭ ሊቀ መንበር ኢትዮጵያዊው ንጉሰ ነገስት ግርማዊ ቀዳማዊ አፄ ኃይለ ስላሴ የሊቀ መንበርነት ምርጫቸው በሙሉ ድምፅ ከፀደቀ በኋላ ረዘም ያለና ቀልብን ያዥ ንግግር ለጉባኤው አቀረቡ፡፡ የአፍሪካ አንድነት ድርጅት ሊቀ መንበር ንግግር እንደተጠናቀቀም የላይቤሪያው ፕሬዝዳንት ተብማን እና የሱዳኑ ፕሬዝዳንት አቦድ ተራ በተራ እየተነሱ ንግግራቸውን በአዳራሹ ለተሰባሰበው ጉባኤተኛ፣ ልዩ መልእክተኛ እና በቴሌቪዥን መስኮት ለሚጠባበቀው የዓለም ሕዝብ አደረሱ፡፡
በተመሳሳይ ሁኔታ ከአሜሪካ እስከ ሩሲያ፣ ከህንድ አስከ ምዕራብ ጀርመን ያሉ ሀገራት መሪዎች የመልካም ምኞት እና የደስታ መልዕክቶች ተስተጋቡ፡፡ በወቅቱ አሜሪካን በፕሬዝዳንትነት በመምራት ላይ የነበሩት ፕሬዝዳንት ጆን ኤፍ ኬኔዲ በላኩት መልዕክታቸው እንዲህ አሉ ‹‹የእኔን እና የአሜሪካን መንግስት መልካም ምኞት ለእናንተ የአፍሪካ ሕዝብ እንደራሴዎች ለመግለጽ እድል ስለገጠመኝ ከፍ ያለ ደስታ ተሰምቶኛል፡፡ አፍሪካ ያለማቋረጥ ነፃነትን እና አንድነትን ለመጎናፀፍ የምታደርገው እርምጃ ለሰው ልጅ ክብርና ራስን ለማወቅ የሚደረገው ተጋድሎ ዋናው ክፍል ነው፡፡ አሜሪካ እና ሕዝቧ ስራችሁን ስትጀምሩ የተቃና ውጤት እንድታገኙ ይመኙላችኋል፡፡››
የመሪዎቹን ንግግር ለዓለም ዐይንና ጆሮ እንዲያደርስ አደራ የተባለው የያኔው የኢትዮጵያ ቴሌቪዥን የአሁኑ ኢቢሲ የብኩርና ስራውን ለሕዝብ አስተጋባ፡፡ ለአራት ቀናት በተካሄደው ጉባኤ ማጠናቀቂያ ግንቦት 17 ቀን 1955 ዓ.ም ደግሞ በእንግሊዝኛ እና በፈረንሳይኛ ቋንቋዎች በኢትዮጵያዊያን የተዘጋጀው የአፍሪካ አንድነት ድርጅት መመስረቻ ረቂቅ ቻርተር ጉባኤተኛው ተወያይቶ እንዲያፀድቀው ቀረበ፡፡ ነገር ግን የጉባኤው መድረክ መሪ እና የወቅቱ የጊኒ ፕሬዝዳንት ሴኩ ቱሬ አዲስ ሃሳብ አቀረቡ፤ ‹‹የራሷ ቋንቋና ፊደል ያላት አፍሪካዊት ሃገር እያለችን ከቅኝ ገዥዎቻችን ቋንቋ ተውሰን ቻርተሩን መፈረም የለብንም›› የሚል፡፡
ሃሳቡም ተቀባይነትን አገኘና በጸኃፌ ትዕዛዝ አክሊሉ ሀብተወልድ መሪነት ዶክተር ምናሴ ለማ፣ አቶ ማሞ ታደሰ፣ ክቡር አቶ ታደሰ ያዕቆብ፣ ክቡር አቶ ከተማ ይፍሩና በሌሎች ሚኒስትሮች ርብርብ በአንድ ሌሊት ወደ አማርኛ ቋንቋ ተተረጎመ፡፡
የወቅቱ የግብፅ መሪ የነበሩት ጋማል አብደል ናስር አረበኛ ብዙ የአፍሪካ ሃገራት የሚናገሩት ቋንቋ በመሆኑ ለምን በአረበኛም አይዘጋጅም በሚል ያቀረቡት ሃሳብ ብዙ ቢያከራክርም በመጨረሻ ይሁንታን አግኝቶ በአራት ቋንቋዎች የተተየበው እና በ33 አንቀፆች የተዋቀረው የአፍሪካ አንድነት ድርጅት ቻርተር በሙሉ ድምጽ ፀደቀ። በ36ኛው የመሪዎች ጉባኤ ላይ በአፍሪካ ኅብረት ማቋቋሚያ ሰነድ እስኪተካ ድረስም አገልግሎት ላይ ቆዬ፡፡
ኢትዮጵያም ከሕዝቦቿ እስከ መሪዎቿ፤ ከቋንቋዋ እስከ ሰንደቋ ከአፍሪካ አንድነት ድርጅት እስከ አፍሪካ ህብረት ምስረታ ለአፍሪካዊያን መዲናና ተምሳሌት እንደሆነች ቀጥላለች፡፡
የሲዳማ የለውጥ አራማጆች በመጪው ሐምሌ 11 ቀን 2011 ዓ.ም. የሲዳማ ክልል በይፋ እንዲመሰረት ቀን ቆርጠዋል። ክልሉ ሲቋቋም የሚመራበት ሕገ-መንግሥት እና...
በአርባምንጭ ከተማ በኮሮናቫይረስ ተይዛ ሊሆን ይችላል በሚል ተጠርጥራ ናሙናዋ ተወሰዶ ለይቶ ማቆያ ከገባች በኋላ ራሷን ያጠፋች ወጣት ውጤት ነፃ መሆኑን የከተማው ጤና አጠባበቅና የፖሊስ ኃላፊዎች ገለፁ።
ከኮሮናቫይረስ ጋር በተያያዘ ከማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ ጉዳዮች ላይ ከማተኮር ይልቅ ሊደርስ ስለሚችል የስነ ልቦና ጉዳት በቂ ዝግጅት በማኅበረሰብም በመንግሥትም አለመደረጉን በመዳ ወላቡ ዩኒቨርሲቲ የአዕምሮ ህክምና መምህርና ተመራማሪ ረዳት ፕሮፌሰር ጀማል ኢብራሂም ተናግረዋል።
“በአሜሪካ ታሪክ ውስጥ ልዩ ከሆኑት ምዕራፎች አንዱ የስደተኞች ታሪክ ነው። እናምእንደምታውቀው ኢትዮጵያውያን በብዛት የገቡበት የስደት ታሪክ አለ። ያ ከሆነ በኃላ ባለፉት አርባ ዓመታት ውስጥየሆነው፥ ኢትዮጵያውያኑ የአሜሪካ ባሕል አስፈላጊ አካል ሆነዋል።” Learned des በአዲስ አበባው የዩናይትድስቴትስ ኤምባሲ የባሕል ክፍል ኃላፊ።
ዓላማ ከፍተኛ ድግግሞሽ የማስመጣት ብሬኪንግ ካርቦን ወደ ብረት። የሚመከሩ መሳሪያዎች ለዚህ መተግበሪያ የሚመከሩት መሳሪያዎች ከርቀት ማሞቂያ ጣቢያው ጋር የ ‹DW-HF-45KW› የማብሪያ ብሬኪንግ ማሽን ናቸው ፡፡ ቁሳቁሶች-ትልቅ መግነጢሳዊ የብረት መሰርሰሪያ ጭንቅላት ከካርቦይድስ ጋር ፡፡ ጭንቅላቱ በግምት ነው ፡፡ 8 “OD x 4” (203.2mm OD x 101.6mm) ውፍረት ፣ ዘንግ 11 ”(279.4 ሚሜ) ረጅም x 2” (50.8 ሚሜ) እስከ is ተጨማሪ ያንብቡ
ምድቦች ቴክኖሎጂዎች መለያዎች ብረር ካብድቢድ, ብሬክ ካርቦሃይድሬት ወደ ብረት ያስገባዋል, ብሬኪንግ ካርቢክ ማሽን, ብራዚንግ ካቢድ ወደ ብረት, ብረታማ ብረት ወደ ካርቦሃይድሬት, ብሬኪንግ ቱንግስት ካርቢide ብረት, ብሬኪንግ የ tungsten carbide ወደ ብረት, ከፍተኛ ተደጋጋሚ ብራዚንግ ካብድድ, ግፊትን ለስላሳ ካብድቢድ, ኢንስትሮንግ ብራዚንግ ካርቦቢ ወደ ስቲክ, ከብረት የተሠራ ብረት ብረትን ብረትን
በድር ጣቢያዎ ላይ በመመስረት ምርጥ አፈፃፀም ቁልፍ ቃላት ይምረጡ ፣ ስለዚህ የእርስዎ የ Google ምግብ ቤት Ads ሰዎች እርስዎን እየፈለጉ ያሉት ቅጽበት ይታያሉ።
Clever Ads ጣቢያዎን ከተፎካካሪዎችዎ በላይ ያደርጋቸዋል ፣ ይህም በ Google ምግብ ቤት ማስታወቂያዎች በኩል ታይነትዎን በሙሉ በ Google ላይ ያሻሽላል።
ፕረዚደንት ዑመር ሓሰን ኣልበሽር፣ ኣብ ድሮ’ቲ ቃለ መሓላ ዝፈጸመሉ ዕለት፣ ንሚኒስተር ምክልኻል፣ ጠቕላሊ ሓለቓ ስታፍ ሰራዊት ሱዳንን ኣዘዝቲ ሓይሊ ምድርን ካልኦትን ዝርከብዎም ብውሕዱ 10 ጀነራላት ናይ ስራሕ ምቅይያር ክገብረሎም እንከሎ ንገሊኦም ድማ ብጥሮታ ካብ ስራሕ ኣፋንዩ።
ካብ 1989 ኣትሒዙ ብዕልዋ ስልጣን ዝጨበጠ ፕረዚደንት ኣልበሽር፣ ንተወሳኺ ሓሙሽተ ዓመታት ኣብ ስልጣን ንምጽናሕ ቃለ መሓላ ቅድሚ ምፍጻሙ ቅድሚ ሓደ መዓልቲ ናይ ላዕለዎት ኣዘዝቲ ሰራዊት ምውይያር ምክያዱ፣ ወትሃደራዊ ዕልዋ ከይካየደሉ ካብ ምስጋእ ምዃኑ ተንተንቲ ፖለቲካ ሱዳን ይጠቕሱ።
እንተኾነ ኣፈኛ ሰራዊት ሱዳን ኮለነል ኣል ሳዋርሚ ካል ሰዓድ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፣ እቲ ምቅይያር ላዕለዎት ኣዘዝቲ ሰራዊት ንቡር ንጥፈታት ሚኒስትሪ ምክልኻል ምዃኑ ብምግንዛብ፣ ዝኾነ ሓድሽ ነገር ከምዘይብሉ ኣረዲኡ።
ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ኣብ ዝተኻየደ ምርጫ 94.5 ሚእታዊት ብምርካብ ከምዝተዓወተ ዝገለጸ ፕረዚደንት ኣልበሽር፣ መራሕትን ወከልትን ኤርትራ ናይ እትርከበን ሓያሎ ሃገራት ሃገራት ኣብ ዝተረኽብሉ ብሰሉስ 2 ሰነ ቃለ መሓላ ፈጺሙ።
የቲማቲም ልኬት ከዕለት ምግብ አንዱ ነው ፡፡ ምግቦችን ለሰዎች የበለጠ ጣፋጭ እና ጤናማ ሊያደርግ ይችላል ፡፡ እኛ በደንበኞች ጥያቄ እና እንደ የገቢያ ጥራት ደረጃ የተለያዩ ጥራቶችን ልናደርግ እንችላለን ፣ ማጣበቂያው መደበኛ ቲማቲም ተፈጥሯዊ ቀይ ቀለም ፣ ያለ 100% ያለ ተጨማሪዎች ፣ ወፍራም እና ውሃማ የለውም ፡፡ የ GINO ጥራት ያለው የቲማቲም ፓቼ ማድረግ እንችላለን ፡፡ የቲማቲም ፓቼን ለማቀነባበር “ጥራት አንደኛ” ምንጊዜም የእኛ መርሕ ነው። ፋብሪካችን 58,740 ካሬ ሜትር ቦታን ይሸፍናል ፣ የአሁኑ ዓመታዊ ምርት 65,000 ቶን ነው ፣ እኛ ...
ኃይለኛ ንፋስ የቀላቀለ ዝናም ያዘለው ፍሎረንስ የተሰኘው አውሎ ንፋስ፣ ሰሜንና ደቡብ ካሮላይና ግዛት ውስጥ ከፍተኛ ውድመት ማድረሱ ተገለጸ። እስካሁን ቢያንስ አምስት ሰዎች ሞተዋል።
ሰሜን ሸዋ ዞን ሞረትና ጅሩ ወረዳ ጉብኝት ያረጉት ዶክተር ዐብይ አህመድ፣ አቶ ደመቀ መኮንን እና የኦሮሚያ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስት ርዕሰ መስተዳድር አቶ ለማ መገርሳ ከአካባቢው ህብረተሰቡ ባህላዊ ስጦታዎች ተበርክቶላቸዋል። pic.twitter.com/T0NTi2iXlf
የ ብርሃነመስቀል አበበ ሰኚን ረጅም ሙሾ አነበብኩ። በጣም ነው የገረመኝ። በአሜሪካ በኢትዮጵያ ኢንባሲ የሌስአንጀለስ ቆንፅላ ፅ/ቤት ሀላፊ ነበረ። የአሜሪካ ዜግነት አለው። ቀድሞም የአሜሪካ ዜግነት እያለው በእንደዚህ ያለ የኢትዮጵያን ጥቅም ለማስጠበቅ ወሳኝ ቦታ መሾሙ ስህተት ነበረ። በዚህ መንግስት መወቀስ አለበት። ሆኖም ዘግይቶም ቢሆን መንግስት ስህተቱን ማረሙ ይበል የሚያሰኝ ነው።
እኔ የሰማሁት የአሜሪካ ዜግነትህን መልሰህ ወደ ኢትዮጵያዊ ዜግነት መልስ ተብሎ የጊዜ ገደብ ተሰጠው። ተጠበቀ። ማቄን ጨርቄን እያለ ሳይመልስ ቀረ። ከቦታው ተነሳ።
በኢትየጵያ ኢንባሲ በውዷ ከተማ ሎስ አንጀለስ ለሀገሪቱ ጥብቅና ቆሞ የኢትዮጵያን ጉዳይ አደራ የተሰጠው ሰው፣ እሱ ግን የጥብቅናውን ስራ እያሯሯጠ በህዝብ ሀብት የራሱን ጥቅም ሲያሳድድ ነበረ።
እንዲህ የማለ ሰው ከቶ እንዴት የኢትዮጵያን ጥቅም ያስከብራል? በኢትዮጵያ እና በግብፅ የአባይ ድርድር አሜሪካ የያዘችው አሳፋሪ አቋምን በምን ሞራል ሽንጡን ገትሮ ለኢትዮጵያ ሊከራከር ይችላል?
በፍፁምነት እና በአጠቀላይ ለሌላ ሀገር የነበረኝን ታማኝነት እና አለኝታነትን ቁጭ አድርግ ተብለህ ቁጭ አድርገህ ስታበቃ በኢትዮጵያ ቆንፅላ እንሹምህ ሲባል መኃላህ ትዝ ብሎህ ኸረ ተዉ ብለህ አታቅማማም? ከተነቃም (እንደ አራዳ “ከተነቃ አይገደድም” ብለህ ላሽ ትላለህ እንጂ) ውልቅ ትላለህ እንጂ ሞሾ እና ለቅሶ ታወርዳለህ?
በነገራችን ላይ ዜግነት መቀየር ምንም ማለት አይደለም። በወረቀት የሰው በደም የኛ ናቸው የሚለው የአብዱኪያር ዜማ ሀሳቤን ይገልፃል እና አላብራራውም። ሌላው አንዳንዱ በወያኔ ስርዓት ፓስፖርታቸው ስላልታደሰላቸው ተገደው የገቡበት እንደሆነ አይጠፋኝም። ስርዓት ሲቀየር ካልመለስክ፣ መልስ ተብለህ ካልመለስክ ንካው መባለህ ለምን ያምሃል?
ሆኖም፣ የውጭ ዜግነት ወስዴ በመንግስት ወሳኝ ፖለቲካዊ ሹመት መሾም አይቻልም። ለውጪ ሀገራት ዜጎች አይፈቀድም። ለሌላ ሀገር መኃላ የገባ፣ የመሀላውም ይዘት “ለኢትዮጵያ ያለኝን ታማኝነት አስቀምጬ ለአሜሪካ ልሟገት፣ ልዋጋላት፣ ላገለግላት” የሚል ከሆነ፣ በቃ ቆንፅላ ውስጥ ውሳኔ እየሰጠ እና እየፈረመ መቀጠል አይችልም። ከላስ!
ፋሽሽትና ኣሸባሪዎች ኣብይ ኣሕመድና ኢሳያስ ኣፈወርቂ፣ በትግራይ ህዝብ ላይ እያደረሱት ያለው ዘግናኝ ጭፍጨፋ፣ የኣይበገሬው የትግራይ ህዝብ ኣንድነት ይበልጥ እንደ ኣለት የሚያጠናክር ነው!
የትግራይ ህዝብና ብሄራዊ ክልላዊ መንግስት ከምድረ ገፅ ለማጥፋት የፋሽሽትና አሸባሪዎች አብይ አሕመድ፣ ኢሳያስ አፈወርቂ፣ የተስፋፊው ታጣቂና ከሌሎች የውጭ ሃይሎች ጋር በቅንጅት ከሁለት ሳምንታት በፊት በኣየርና በምድር የጀመሩት ዘግናኝ ጭፍጨፋ አጠናክረው ቀጥለውበታል፡፡
ወራሪዎቹ ኣብይ ኣሕመድ፣ ኢሳያስ ኣፈወርቂና የተስፋፊው ታጣቂዎች፣ ኣፍሪካዊ ካልሆነ ኣገር ያገኙት የድሮን ድጋፍ እየታገዙ፣ በትግራይ ህዝብ ላይ በአየርና በምድር የሚያካሂዱት ዘግናኝ ጭፍጨፋ በርካታ ንፁሃን ዜጎች፣ ለሞትና ለኣካል መጉደል እንዲሁም በ100 ሺዎች የሚቆጠሩ ደግሞ ለመፈናቀል እና ለስደት ተዳርገዋል። በአጠቃላይ ወራሪዎቹ ኣረመኔዎች፣ በትግራይ ህዝብ ላይ እያካሄዱት ባሉት የዘር ፍጅት ስፍር ቁጥር የሌለው ሰብአዊና ቁሳዊ እልቂት እየደረሰ ነው፡፡ በመሆኑም ጥቅምት 29/2013 ዓ/ም መቐለ- መሰቦ በሚባል ኣከባቢ የኣሸባሪው ኣብይ ኣሕመድ ጀት ኣውሮፕላን ባወረደው የቦንብ ናዳ የኣንዲት የ8 ዓመት ህፃን ሂወት ኣልፏል፡፡ በርካታ ሰዎችም ቆስለዋል ለውቅያ የደረሰ እህልም ተቃጥለዋል፡፡ በተመሳሳይ ህዳር 4/2013 ዓ/ም ዛላምበሳ ከተማ ላይ በርካታ ንፁሃን ዜጎች ተጨፍጭፈው ኣልቀዋል፡፡ በኣጭሩ ዛላኣንበሳ ከተማ ኣሸባሪውና ኣምባገነኑ ኢሳያስ ኣፈወርቂ በ1990 ዓ/ም እንዳወደማት ሁሉ፣ በተመሳሳይ በአሁኑ ወቅትም ይህንን ዘግናኝና የጥፋት ድርጊት አብይ ኣሕመድ፣ ከተስፋፊው ታጣቂ ወራሪ ሃይል እንዲሁም ከሌላ ኣፍሪካዊ ካልሆነ ኣገር ጋር ተቀናጅተው ታሪክ ይቅር የማይለው ጭፍጨፋና ውድመት አድርሰዋል፡፡
የትግራይ ህዝብ እንደ ህዝብ ከምድረ ገፅ ለማጥፋት የተነሱት ፋሽሽቶችና አሸባሪዎቹ ኣብይ አሕመድና ኢሳያስ ኣፈወርቂ ጥቅምት 7/2013 ዓ/ም መቐለ ከተማን በኣየር በመደብደብ የሁለት ንፁሃን ዜጎች ህይወት ቀጥፈዋል፡፡ በርካታ የስቪል መኖርያ ቤቶችም ጉዳት ደርሶባቸዋል፡፡ በዚሁ የተዋጊ ጀቶች ድብደባ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ሃይማኖት ተከታይ ወጣት የቆሎ ተማሪዎች የሚማሩባቸው ክፍሎች ወድመዋል፡፡ ከቀናት በፊትም በኣምባገኑ ኢሳያስ ኣፈወርቂ ትእዛዝ በሑመራ በርካታ ንፁሃን ዜጎች ተገድለዋል፡፡ የኣካል ጉዳት የደረሰባቸው ወገኖችም ቁጥራቸው ብዙ ነው፡፡ በዚሁ በሑመራ ከተማ መስጊድ ጨምሮ የተለያዩ ማህበረ ኢኮኖሚ ተቋማት ወድመዋል፡፡
ፋሽስት እና ኣሸባሪው ኣብይ ኣሕመድ ከዚህ በፊት በትግራይ ህዝብና የልማት ተቋማት ላይ ባደረገው የቦንብ ናዳ በንፁሃን ወገኖች ያደረሰው እልቂትና ያወደመው ንብረት፣ ኣይኔን ግንባር ያርገው በማለት ሽምጥጥ ኣርጎ እንደካደው ሁሉ፣ ህዳር 07/2013 ዓ/ም መቐለ ላይ ባካሄደው ዘግናኝ የኣየር ድብደባም እስካሁንዋ ሰኣት ባለው የተጣራ መረጃ የሁለት ንፁሃን ዜጎች ህይወት በከንቱ ኣልፈዋል፡፡ በሌሎች ወገኖችም የኣካል ጉዳት ደርሰዋል፤ ነገር ግን ህዳር 08/2013 ዓ/ም እንደተለመደው እውነት የሆነውን ነገር ውሸት የማለት ኣባዜ የተጠናወታቸው፣ የኢትዮጵያ ብሄር ብሄረሰቦች እና ህዝቦች ጀሮና ኣይኑ የተነፈጋቸው የፌደራል ሚድያዎች ኣይናቸው በጥቁር ጨርቅ ሸፍነው ትላንት መቐለ ላይ የተካሄደው የኣየር ድብደባ ውሸት ነው በማለት ሲዘላብዱ ውለዋል፡፡ ይህ ኣስነዋሪ እና ኣሳፋሪ ድርጊታቸው ዋነኛ መለያ ባህሪው ውሸት የሆነው የጌታቸው ኣሸባሪ ኣብይ ኣሕመድና እነዚ የውሸት ቀረርቶ ኣዳማቂ ሚድያዎች፣ በኢትዮጵያ ህዝብ ላይ ያላቸው ንቀት በጋሃድ ያሳዩበት ነው። ሆኖም የትናንቱ የመቀሌ ድብደባ ኣለም ኣቀፍ ሚድያዎች በምስልና ድምፅ ኣስደግፈው በመላ ዓለም ስላሰራጩት ኣሸባሪው ኣብይ ኣሕመድና በእሱ ሳንባ የሚተነፍሱ ሚድያዎቹ ቅጥፈትና ቧልት እርቃኑ ወጥቶ በመጋለጡ ውርደት ከመከናብ ሊያመልጡ ኣልቻሉም።
ስለዚህ ይህንን ዘግናኝ ጭፍጨፋ እየሰሙና እያዩ ያሉት የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ቤተክርስትያን ሲኖዶስ እንዲሁም የኢትዮጵያ እስልምና ጉዳዮች ጠቅላይ ምክር ቤት በሃይማኖቶቹ ተከታዮቹና በቤተ እምነቶች በኣጠቃላይ በንፁሃን ላይ እየደረሰ ያለው ህልቆ መሳፍርት የሌለው ዘግናኝ እልቂትና ግፍ እንዲሁም እየወደመ ያለው የመንግስትና የህዝብ ሃብት ኣስመልክተው በይፋ ሊያወግዙ ይገባል፡፡ የኢትዮጵያ የሃገር ሽማግሌዎችም ኣምባገነኑና ፋሽሽቱ ንጉስ ነኝ ባይ ኣብይ ኣሕመድ ከአረመኔው ከኢሳያስ ኣፈወርቂ ጋር እጅና ጓንት ሆኖው የትግራይ ህዝብ ጨምሮ በሁሉም የኢትዮጵያ ብሄር ብሄረሰቦች ላይ እየደረሰ ያለው ጭፍጨፋ እንዲያበቃ ፋሽሽቱ እና ኣሸባሪ ኣብይ ኣህመድን በድፍረት ይብቃህ አደብ ግዛ ሊሉት ይገባል፡፡
በተለይም እየደረሰ ያለው እልቂት ግንባር ቀደም ገፈት ቀማሽ የሆነው የኣማራ ህዝብ ኣሸባሪው እና ኣረመኔው ኣብይ ኣህመድና በስመ የኣማራ ህዝብ የሚነግዱ ሆድ ኣደር የፖለቲካ ደላሎች፣ የትግራይ ህዝብ ጨምሮ ከተለያዩ ብሄር ብሄረሰቦች ጋር እንድትጋጭ እና ደም እንድትቃባ፣ በአጭሩ ልጆቹህ በማወናበድና በማደናገር ሳይወዱ በኣስገዳጅ ጦርነት እሳት ላይ ማግደው በየኣውደ ውግያው ያሞራ ሲሳይ እንዲሆኑ ፈርደውባቸዋል፡፡ ስለሆነም ጠላትህ ልትለይ ይገባል፡፡ የትግራይ ህዝብ ጨምሮ ሌሎች ብሄር ብሄረሰቦች ያንተ ጠላት ኣለመሆናቸውም በውል ልትገነዘብ ይገባል። ይልቁኑም ዋነኛ ጠላቶችህ ጉያህ ላይ ተወሽቀው የፋሽሸቱ ኣብይ ኣሕመድ የንግስና እድሜ እንዲራዘም ቀንና ሌሊት የሚሰሩ በንፁሃን ደም የተጨማለቁ የኣሸባሪው ኣብይ ኣሕመድ ጋሻ ኣሻግሬና ጀሌዎቻቸውን ፊት ለፊት ተጋፍጠህ ራስህና ልጆህን ወራሪዎቹ በትግራይ ህዝብ ላይ እያካሄዱት ካለው ኣውዳሚ ጦርነት ማራቅ ኣለብህ፡፡
በዋነኛነት ግን አረመኔው ኣብይ ኣሕመድ ኣሃዳዊ የንግስና ህልሙ እውን ለማድረግ፣ ቀንና ሌሊት እያደረሰባቸው ያለው ግፍና ሰቆቃ ኣሽቀንጥረው ለመጣል ግዜው ኣሁን መሆኑን ኣውቀው ፣ የኢትዮጵያ ብሄር ፣ብሄረሰቦችና ህዝቦች እያካሄዱት ያለው ትግል በኣግባቡ ተደራጅተው ሊያጣጥፉት ይገባል፡፡
የዓለም ማሕበረሰብ እና የሰብኣዊ መብት ተሟጋች ተቋማትም፣ ፋሽሽቶቹ ኣብይ ኣሕመድ፣ ኢሳያስ አፈወርቂና የተስፋፊው ታጣቂ ሃይል በቅንጅት በትግራይ ህዝብና መንግስት ላይ እያካሄዱት ያለው የእልቂትና የዘር ማጥፋት ጦርነት፣ ምስራቅ ኣፍሪካን ኣተራምሶ፣ የቀይ ባህርንና ህንድ ውቅያኖስን የኣሸባሪዎች መፈንጫ የሚያደርግ መሆኑን በውል እንደምትገነዘቡት ይገመታ፡፡ ነገር ግን መገንዘብ ብቻ በቂ ኣይደለም፡፡ ዋናው ቁም ነገር ይህንን የጥፋትና የሽብር ጥቃት ይዋል ይደር ሳትሉ በተግባርና በይፋ ልታወግዙት ይገባል፡፡ ፋሽሽትና አሸባሪዎቹ ኣብይ አሕመድ፣ ኢሳያስ ኣፈወርቂና ጭፍራዎቻቸው በንፁሃን ዜጎች ላይ እየፈፀሙት ያለው ዘግናኝ ጭፍጨፋ የዘር ማጥፋት ጦርነት፣ በኣጠቃላይ ይህን የትግራይን ህዝብ እንደ ህዝብ ለማጥፋት እና የጀርመን ናዚ በኣይሁዳውያን ላይ የፈፀመው ሰብኣዊ እልቂት ተመሳሳይነት ያለው ዘግናኝ ፍፃሜ እንደ ጀብድ ቆጥረው ደጋግመው እያሰራጩት ያሉት በፋሽስት ኣብይ ኣሕመድ የሚተነፍሱ በኣገር ውስጥ እና በውጭ ኣገር ያሉ ሚድያዎች እና ጦማሪዎች ጭምር በዓለም ዓቀፍ የጦር ፍርድ ቤት ፊት እንዲቀርቡ የማድረግ ሃላፊነታቹ ልትወጡ ይገባል፡፡
በዚህ አጋጣሚ ወራሪዎቹ አብይ ኣሕመድ፣ ኢሳያስ አፈወርቂና የተስፋፊው ታጣቂ ጦር ኣፍሪካዊ ካልሆነ ኣገር ጋር ተቀናጅተው እያካሄዱት ባለው የጥፋት ጦርነት ምክንያት፣ የተፈናቀሉት በ100 ሺዎች የሚቆጠሩ ወገኖቻችን ሰብኣዊ እርዳታ በኣስቸኳይ እንዲደርሳቸው፣ በኣጭሩ ይህንን ወራሪ ሃይሎች በትግራይ ህዝብ ላይ እያካሄዱት ያሉት የዘር ማጥፋት ጭፍጨፋ ተግባራት እንዲቆም በማስገደድ የሰብኣዊ እርዳታ ሰጪ ተቋማት ሃላፊነታቹ እንድትወጡ የትግራይ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስት ጥሪውን ያቀርባል፡፡
በመጨረሻም ፋሽሽቱ አሸባሪው አብይ አህመድ የትግራይ ህዝብን ለማንበርከክና በድህነት የጨለማ አዙሪት እንዲዳክር የተለያዩ ተቋማት ባየር ድብደባ አጋይቷል፡፡ ይኸውም የተከዜ ግድብ እና የወልቃይት ስኳር ፋብሪካ ጨምሮ በርካታ የልማት ተቋማት በቦምብ ኣጋይቷዋል፡፡ በመሆኑም የትግራይ ህዝብ ጎሮሮ ለመዝጋት በርካታ የፋይናንስና የኢኮኖሚ ክልከላዎች አካይደዋል፡፡ ህዳር 8/2013 ዓ.ምም ፋሽሽቱ አብይ አህመድ ከዚህ በፊት የፈፀማቸው እኩይ ተግባራት በማጠናከር 34 የትግራይ የልማትና የፋይናንስ ተቋማት ኣካውንት በህገ ወጥ መንገድ አግደዋል፡፡ ሆኖም ይህ ሁሉ የፋሽሽትና የአሸባሪዎቹ አብይ አህመድ ኢሰያስ አፈወርቂና የተስፋፊው ታጣቂ የጥፋት መልእክተኛ አስነዋሪና ታሪክ ይቅር የማይለው እኩይ ተግባራት አይበገሬው የትግራይ ህዝብ አንድነት ይበልጥ እንደ አለት የሚያጠናክር እንጂ ፈፅሞ ሊያንበረክክ እንደማይችል ወዳጅም ጠላትም ሊያውቅ ይገባል፡፡
እስካሁን ባለው ሁኔታ የዋንጫ ፉክክር ውስጥ ካሉት አራቱ ቡድኖች ውስጥ ዝቅ ብሎ የሚገኘው ቅዱስ ጊዮርጊስ ከፉክክሩ እንዳይነጠል የነገዎቹ ሦስት ነጥቦች ያስፈልጉታል።
ከአሰልጣኝ ማሂር ዴቪድስ ጋር የቀጠለው ጊዮርጊስ ከአስቻለው ታመነ ውጪም ለተጋጣሚዎቹ በቀላሉ የማይደፈር ሆኖ ቀጥሏል። የቡድኑ አንገብጋቢ ችግር ግን ግብ የማስቆጠር ብቃቱ መውረድ ሆኗል። በሰባት ጨዋታዎች 17 ግቦችን ከመረብ አሳርፎ የነበረው ጊዮርጊስ ባለፉት ሦስት ጨዋታዎች ከአንድ ጊዜ በላይ ኳስ እና መረብን ማገናኘት አልቻለም። ያሉትን አጥቂዎች በቁጥር አበርክቶ ወደ ሜዳ መግባት አዋጭ እየሆነለት የሚገኝ የማይመስለው ቡድኑ የቀደመውን የግብ ማግኛ ቀመሩን ፈልጎ ማግኘት የግድ ይለዋል። እርግጥ ነው የነገ ተፋላሚው በርካታ ግቦችን በማስተናገድ በሊጉ ሁለተኛ ደረጃ ላይ የተቀመጠው አዳማ መሆኑ ቡድኑ ከግብ ጋር እንዲታረቅ ሊረዳው ይችላል። ነገር ግን እንደ ሲዳማ እና ወላይታ ድቻ ዓይነት ተጋጣሚዎቹ ላይ ሲቸገር የታየው የፈረሰኞቹ የማጥቃት ዕቅድ እክል ላያጣው ይችላል። እርግጠኛ መሆን የሚቻለው ግን ቡድኑ ከጅማ የመጨረሻ ጨዋታዎቹም በላይ ከፍ ባለ ጀብደኝነት ለማጥቃት እንደሚገባ ነው።
አዳማ ከተማ እጅግ ወርዶ ይታይ ከነበረባቸው የቀደሙት ጨዋታዎች እየተሻሻለ መታየቱን መናገር ይቻላል። ሆኖም መልካም አቋም ላይ የመገኘት ብቃትን ማስቀጠል ላይ እንደብዙዎቹ ቡድኖች እየተፈታነ ይገኛል። ይህ በመሆኑም ነው እምብዛም መጥፎ ባልነበረበት የሰበታው ጨዋታ አስደናቂ ቀን ያሳለፈበትን የሀዋሳውን ብቃቱን መድገም ባለመቻሉ ለሽንፈት ተዳርጎ የነበረው። ቡድኑ ነገም ዝቅተኛ ግምት ቢሰጠው እንኳን የሀዋሳውን ገድሉን አይደግምም ማለት አይቻልም። በተለይም የዛን ቀኑን የመልሶ ማጥቃት ስልነቱን መልሶ ማግኘት ከቻለ ተጋጣሚው አልፎ አልፎ በዚህ ረገድ የሚታይበትን ድክመት የመጠቀም ዕድል ይኖረዋል። በመከላከሉም ረገድ ቢሆን በድጋሚ ሀዋሳ ላይ የተገበረውን የመስመር ጥቃትን የመከላከል ዘዴ ሳያዛንፍ ጥቅም ላይ ማዋል ይኖርበታል። እንደጨዋታው ክብደትም እንደ አብዲሳ ጀማል ዓይነት ተጨዋቾች የግል ብቃት ጥሩ ደረጃ ላይ መገኘት ነገ ለአዳማ በእጅጉ ያስፈልገዋል።
የቅዱስ ጊዮርጊሱ ተከላካይ አስቻለው ታመነ የቀጥታ ቀይ ካርዱን የመጨረሻ የቅጣት ቀን ነገ የሚያሳልፍ ይሆናል። አዳማ ከተማ ደግሞ አምበሎቹ ሱሌይማን መሀመድ እና የኋላሸት ፍቃዱን በጉዳት ሲያጣ ግብ ጠባቂው ዳንኤል ተሾመ ደግሞ እንዳገገመለት ሰምተናል።
– ጊዮርጊስ እና አዳማ እስካሁን በሊጉ 36 ጊዜ ተገናኝተው ቅዱስ ጊዮርጊስ 18 በማሸነፍ የበላይ ሲሆን አዳማ 7 ጨዋታ አሸንፏል። 11 ጊዜ ደግሞ አቻ ተለያይተዋል።
ኣስታት 30 ሽሕ ዝኾኑ እስራኤላውያንን ሓተቲ ዑቕባን፣ ኣንጻር እቲ መንግስቲ እስራኤል ስደተኛታት ናብ ሳልሰይቲ ሃገራት ናይ ምስጓግ ፖሊስ ንምቅዋም፣ ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም።
እቲ ብቀዳም 24 መጋቢት፣ ኣብ ሰዓታት ናይ ምሸት፣ ኣብ ከተማ ቴል ኣቪቭ፣ ኪካር ራቢን ዝተኻየደ ሰፊሕ ሰልማዊ ሰልፊ፣ ነቲ ቅድሚ ሒጂ ዝተበገሰ ምስጓግ ስድተኛታት ደው ክብል ዝጽውዕ’ዩ።
ኣብቲ ኣብ ጉዳይ ስደተኛታት ብምትኳር ኣብ እስራኤል ካብ ዝተኻየዱ መደባት ብዓይነቱን ብዝሒ ተሳተፍቱን ናይ መጀመርያ ዝኾነ ሰለማዊ ሰልፊ፣ ብዙሓት ኣባላት ፓርላማ ኢስራኤል፡ ሃብታም ወናኒ በዓል ጸጋ ዩኤል ለው፡ ካብ ምጽናት ዓሌት ኣይሁድ- ሆሎኮስት ዝደሓኑን ካልኦትን ኣገደስትን ጸለውትን ሰባት ተረኺቦም ኔሮም።
መንግስቲ እስራኤል ነቲ ካብ ወርሒ መጋቢት ኣትሒዙ ብግዴታ ከተተግብሮ ዝጀመረ፣ ስደተኛታት ናብ ሳልሰይቲ ሃገር ብግዴታ ናይ ምስጓግ ወይ ድማ ንዘይተወሰነ እዋን ኣብ ሳህሮኒም ምእሳር ዝብል ውሳኔ፣ ብላዕለዋይ ቤት ፍርዲ እታ ሃገር ተቓውሞ ድሕሪ ምግጣሙ፣ ንግዜኡ ኣደስኪልዎ ከምዘሎ’ዩ ተሓቢሩ።
ይኹን’ምበር እቲ መንግስቲ፣ ነቲ ናይ ምስጓግ መደብ ጠቕሊሉ ደው ከምዘየበሎን ነቶም መብዛሕቶም ዜጋታት ኤርትራ ዝኾኑ ኣስታት 35 ሽሕ ስደተኛታት ካብ ሃገሩ ከየውጽኦም ከምዘይቀስንን ብተደጋጋሚ’ዩ ዝገልጽ።
ነዚ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት ሕሉፍ ጽልኢ ዘለዎ ናይ ምስጓግ ፖሊሲ መንግስቲ እስራኤል ንምቅዋም፣ ዜጋታት እታ ሃገር ኣብ ከተማ ቴልኣቪቭ ሰለማዊ ሰልፊ ክውድቡ እዚ ንኻልኣይ እዋኑ’ዩ።
በኢንተርፕራይዝ ተደራጅተው እየሠሩ ሥራዎን የሚያካሂዱበት ካፒታል እያጠርዎ ይቸገራሉ? ወይስ የሚሠሩበት ማሽን ኪራይ ራስ ምታት ሆኖብዎታል? ይህ ኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙ አነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞች የሚገጥማቸው ትልቁ ችግር ነው። ይህንን ችግር ለመቅረፍ የአነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞች ፋይናንስ ፕሮጀክት ነገሬ ብሎ በመሥራት ላይ ይገኛል፤ የእርስዎ ኢንተርፕራይዝ መስፈርቱን የሚያሟላ ከሆነም ከፕሮጀክቱ የፋይናንስ አቅርቦት ተጠቃሚ ሊሆን ይችላል።
ዋነኛ የፋይናንስ ምንጭ ተደርገው የሚታሰቡት የገንዘብ ተቋማት (ባንኮች እንዲሁም የብድር እና ቁጠባ ተቋማት) በልዩ ልዩ ምክንያቶች እንዲህ ያሉ ኢንተርፕራይዞችን በበቂ መጠን እያገለገሉ አይደለም። ምክንያታቸው የኢንተርፕራይዞቹ ልዩነት ስፋትን (የመጠን፣ ፍላጎት እና አቅም ልዩነት) በተመለከተ ያለ የመረጃ ክፍተት፣ የተቋማዊ አቅም ውሱንነት፣ ለገበያው ተስማሚ የሆኑ ምርቶች እጥረት፣ ተስማሚ የብድር ሂደቶች አለመኖር እና ሌሎችንም ያካትታሉ። እነዚህ የገንዘብ ተቋማት፣ በተለይ ደግሞ የብድር እና ቁጠባ ተቋማቱ የሚያንቀሳቅሱት ጥሬ ገንዘብ በማጣት ይቸገራሉ። በዚህ ላይ፣ ከእነዚህ የገንዘብ ተቋማት አብዛኞቹ የአቅም ውሱንነትም ጭምር ስላለባቸው ለአነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞች ብድር ለመስጠት የሚያስችል ይዞታ የላቸውም።
የአነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞች ፋይናንስ ፕሮጀክት ከገንዘብ ተቋማት ጋር በመሥራት ለአነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞች የፋይናንስ አቅርቦት እንዲሰጥ ያግዛል። የፕሮጀክቱ ተሳታፊ የሆኑ የፋይናንስ ተቋማት ለሥራ ማስኬጃ ካፒታል እና የካፒታል ዕቃ ኪራይ ፋይናንስ ለተመረጡ የአነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዝ ምድቦች ያቀርባሉ።
በአሁኑ ሰዓት፣ አሥራ ሁለት ባንኮች እና ዘጠኝ የብድር እና ቁጠባ ተቋማት የዚህ ፕሮጀክት አካል ናቸው። ከእነዚህ ውስጥ የሚከተትሉት ተቋማትም ውል ፈጽመው በፕሮጀክቱ መሠረት አገልግሎት የሚያቀርቡ ናቸው፡-
ታምራት አበራ በፈርስት ኮንሰልት የፋይናንስ ጉዳይ አማካሪ ናቸው። በአሁኑ ወቅት በዓለም ባንክ በሚመራ ፕሮጀክት ላይ የሚሠሩ ሲሆን፣ ከቦሎኛ ዩኒቨርሲቲ የቢዝነስ አስተዳደር የማስተርስ ዲግሪ አላቸው።
Previous Post: ኢህአዴግ – አስመራ ላይ ምን አሰበ? ” ጥልቅ ጥናት እየተደረገ ነው፤ ተግባራዊ የሚያደርገው ሕዝብ ስለሆነ ሲጠናቀቅ ይፋ ይደረጋል” ሃይለማሪያም ደሳለኝ
- አሰብን የማስመለስ ዘመቻ እንደሚጀመር አቶ ሃይለማሪያም በረከት ስምዖንን ተክተው የምርጫ መኮንን ሆነው ባገለገሉበት ዘመን ኢህአዴግ ቢሮ አካባቢ ይሰማ ነበር...
1. 1,5 ሜትሮ ምርሕሓቅ ኣማራጺ ዘይብሉ ግዴታ እዩ፣ እዚ ርሕቀት እዚ ኣብ ኩሉ እንገብሮ ንጥፈታት ወላ ውን ኣብ ቅዱስ ቁርባን ምቕባል ከይተረፈ ተግባራዊ ክኸውን ይግባእ፡
4 .ኣብ ክሊ 12ን 18ን ዝርከቡ ህጻናት ውን እዚ ናይ 1,5 ርሕቀት ኣብ ነንሕድሕዶም ኣይምልከቶምን እዩ። እንተኾነ ግን ምስ ካልኦት ልዕሊ ዕድመ 1,5ሜትሮ ክርሓሓቁ ግዴታ እዩ።
1.ካብ ማእከላዊ መደበር(centraal station) ናብ ቤተ ክርስቲያን ኣብ እንመጻሉን እንኸደሉን ግዜ ተረሓሒቕና ብፍጹም ጸጥታ ክንኣቱን ክንወጽእን ቤተክርስቲያን ሓደራ ትብል።
የኬንያ የተቃዋሚ መሪ ራይላ ኦዲንጋ በመዲናይቱ ናይሮቢ በሺህዎች በሚቆጠሩ ደጋፊዎቻቸው ፊት የሀገሪቱ ፕሬዝዳንት መሆናቸውን አወጁ፡፡ ቃለ መሃላም ፈጽመዋል፡፡ ኦዲንጋ በእርሳቸው...
የሕንድ ብጹዓን ጳጳሳት ጉባኤ ፕሬዚደንትና የቦምቤይ ከተማ ሊቀ ጳጳስ ብጹዕ ካርዲናል ኦስዋል ግራሲያስ የበርካታ የተለያዩ አገሮች ወጣቶች ጥያቄ ተመሳሳይነት እንዳለው ተመልክተው፣ ወጣቶች የእግዚአብሔርን ቃል እንድናዳምጥ የሚያድረግና የሚያሳትፍ የአምልኮ ስርዓት እንዲኖር መፈለጋቸውን ተናግረዋል።
ከመስከረም 23 ቀን 2011 ዓ. ም. ጀምሮ 15ኛው የብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ አጠቃላይ መደበኛ ጉባኤ በቫቲካን ከተማ በመካሄድ ላይ እንደሚገኝ ይታወቃል። በሆነው ወጣቶች፣ እምነታቸውና ጥሪያቸውን ጥበብና ማስተዋል በታከለበት አኳኋን እንዲገነዘቡ በሚለው የብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ የመወያያ ርዕስ ርዕሥ ዙሪያ በርካታ ሃሳቦች፣ አስተያየቶች እንዲሁም መግለጫዎች ከተሳታፊዎች በኩል መቅረባቸው ታውቋል። የጳጳሳቱ ሲኖዶስ ትናንትና ባካሄደው ውይይቱ ቤተክርስቲያን የወጣቶችን ስሕተት ከመቁጠር ይልቅ እንዲሳሳቱ የምትፈቅድ ትሁን በማለት ወጣቶች ጥያቄ ማቅረባቸውን ብጹዕ ካርዲናል ግራሲያስ ግልጽ አድረገዋል። ትናንት መስከረም 29 ቀን 2011 ዓ. ም. የወጣቶችን እውነታ ለማዳመጥ በተዘጋጀው መድረክ ላይ ቀርበው ከጋዜጠኞች ለቀረቡላቸው ጥያቄ መስል የሰጡት ሦስት ካርዲናሎችና አንድ ገዳማዊ መነኩሴ መሆናቸው ታውቋል። በሕንድ የቦምቤይ ከተማ ሊቀ ጳጳስ ብጹዕ ካርዲናል ኦስዋል ግራሲያስ፣ ወጣቶች ቤተክርስቲያን በቁም ነገር እንድታዳምጠን ብቻ ሳይሆን እንድንሳሳትም በመፍቀድ ከስህተታችን እንድንማር ታድርገን ማለታቸውን አስረድተዋል።
15ኛውን የብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ አጠቃላይ መደበኛ ጉባኤ ቅድመ ዝግጅት የተካፈሉትና በፈረንሳይ ብጹዓን ጳጳሳት ጉባኤ የቀድሞ የወጣቶች ስብከተ ወንጌል ስርጭትና ጥሪ አግልግሎት አስተባባሪ የነበርይት ሲስተር ናታሊ ቤካርት በጋዜጣዊ መግለጫቸው እንዳስረዱት፣ ወጣቶች፣ የጾታ ልዩነትን ሳታደርግ ሁሉ አቀፍ፣ ጠንካራና የወንድማማችነትን መንፈስ የተላበሰች ቤተክርስቲያን መመልከት እንደሚፈልጉ ገልጸው የወንጌል ምስክርነት ለመስጠት የሚያስችል ወጣቶችን ማዳመጥና ጥሪያቸውን በጥበብና በማስተዋል እንዲገነዘቡ የሚያግዝ የጳጳሳት ሲኖዶስ መኖር እጅግ አስፈላጊ ነው ብለዋል። ሲስተር ናታሊ የብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ ጉባኤው በይፋ ከተከፈተበት ጊዜ አንስቶ ባሳየው የመጀመሪያ ሳምንት የውይይት ሂደት ባሳየው ወንድማዊ ስሜት መደሰታቸውን ገልጸዋል።
የሕንድ ብጹዓን ጳጳሳት ጉባኤ ፕሬዚደንትና የቦምቤይ ከተማ ሊቀ ጳጳስ ብጹዕ ካርዲናል ኦስዋል ግራሲያስ የበርካታ የተለያዩ አገሮች ወጣቶች ጥያቄ ተመሳሳይነት እንዳለው ተመልክተው፣ ወጣቶች የእግዚአብሔርን ቃል እንድናዳምጥ የሚያድረግና የሚያሳትፍ የአምልኮ ስርዓት እንድኖር መፈለጋቸውን ተናግረዋል።
ከዘጠኙ የርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ አማካሪ ካርዲናሎች መካከል አንዱ የሆኑት ብጹዕ ካርዲናል ግራሲያስ እንደገለጹት፣ የብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ ከጉባኤው በኋላ ለወጣቶች የሚሆን አዲስ የሐዋርያዊ አገልግሎት መንገድ እንደሚዘረጋ ያላቸውን እምነት ገልጸዋል።
ወጣቶችን ማዳመጥ፣ መውደድና ለሕይወታቸው ትኩረት መስጠት ያስፈልጋል ያሉት የማዳጋስካር ብጹዓን ጳጳሳት ጉባኤ ፕሬዚደንት ብጹዕ ካርዲናል ዴዚሬ ጻራሃዛን እንዳስገነዘቡት ወጣቶች እኛን የሚከተሉት እንዲሁም እምነታቸውን የሚጥሉብን እኛ እውነተኛ የወንጌል መስካሪዎች ስንሆን ነው ብለዋል። ካርዲናል ዴዚሬ ጋዜጣዊ መግለጫቸውን በመቀጠል እምነትን ከዕለታዊ ኑሮ ነጥሎ መመልከት የለብንም ብለው፣ በማዳጋስካር የሚገኙ ክርስቲያኖች በሙሉ እምነታቸውን ከዕለታው ኑሮ ጋር ማዛመድ ቢችሉ ኖሮ ማዳጋስካር አሁን ወደምትገኝበት አስቸጋሪ ጊዜ ላይ አትደርስም ነበር ብለዋል። የማዳጋስካርን ማሕበራዊ ችግሮችን በመገንዘብ በተለይም ወጣቱ ትውልድ አስተሳሰቡን በመለወጥ፣ ሃላፊነትን በትክክል እንዲወጣ የሚያሳስብ ጥሪን የማዳጋስካር ካቶሊካዊ ብጹዓን ጳጳሳት ጉባኤ ማስተላለፉን ገልጸዋል። ብጹዕ ካርዲናል ዴዚሬ በማዳጋስካር የሚታየው ከፍተኛ የሥራ እጦትና ሙሰኝነት የወጣቶችን ሕይወት እንደጎዳው ገልጸዋል። ካርዲናል ዴዚሬ በመጨረሻም ርዕሠ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንችስኮስ ወደ ማዳጋስካር ሐዋርያዊ ጉብኝት እንዲያደርጉ መጋበዛቸውን የገለጹ ሲሆን፣ በመጭው የአውሮጳዊያኑ ዓመት 2019 ዓ. ም. እንደሚታይ በቅድስት መንበር የቫቲካን የሕትመት ክፍል ዳይረክተር አቶ ግሬግ ቡርከ ተናግረዋል።
በጋዜጣዊ መግለጫ የተሳተፉት፣ በካናዳ የኪበክ ሊቀ ጳጳሳይ የሆኑት ብጹዕ ካርዲናል ጀራርድ ሲፕሪያን በበኩላቸው በብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ መካከል የሚታየው የግልጽ ውይይት መንፈስ እንዳስደሰታችው ገልጸው ከወጣቶች ጋር ሆነው አዲስ የወደ ፊት አቅጣጫን ለማቀድ መነሳታቸውን አስረድተው በብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ 15ኛ ጠቅላላ መደበኛ ጉባኤ ላይ የተገኙት ወጣቶች ቁጥር ከሰላሳ ትንሽ የሚበልጥ ቢሆንም ሃሳባቸውን ከምንጠብቀው በላይ በደስታ እየገለጹ መሆናቸውን አስረድተው የዚህን ብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ ፍሬን የሚሰበስብ አንድ ወገን ብቻ ሳይሆን መላዋ ቤተክርስቲያን እንደምትሆን ገልጸዋል።
በብጹዓን ጳጳሳት ሲኖዶስ መጀመሪያ ላይ ከተለያዩ የሲኖዶሱ አባቶች በቀቡት ጥያቄዎች መሠረት፣ የጳጳሳት ሲኖዶስ ጠቅላይ ጽሕፈት ቤት፣ ካርዲናሎችና ጳጳሳት የሚሳተፉበት የቪዲዮ ምልዕክት ስርጭት እንደሚቀርብ በቅድስት መንበር የመገናኛ ክፍል ተጠሪና የሲኖዶስ ዜና ክፍል አስተባባሪ አቶ ፓውሎ ሩፊኒ ገልጸዋል።
ቀዳማዊ አቡነ ባስልዮስ (፲፰፻፹፬ዓ/ም (ሚዳ ሚካኤል) - ፲፱፻፷፫ ዓ/ም (አዲስ አበባ)) የመጀመሪያው ኢትዮጵያዊ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት እና የመጀመሪያው ፓትርያርክ ነበሩ።
አቡነ ባስልዮስ ሲወለዱ የተሰጣቸው ስም ገብረ ጊዮርጊስ ሲሆን መጋቢት ፲፬ ቀን ፲፰፻፹፬ ዓ/ም ከደብተራ ወልደጻድቅ ሰሎሞንና ከወይዘሮ (በኋላ እማሆይ) ወለተማርያም ባዩ በሸዋ አውራጃ ሚዳ ሚካኤል ተወለዱ። ደብተራ ወልደጻድቅ የይፋት ቀውትጌስ ማርያም ተወላጅ ሲሆኑ፣ እማሆይ ወለተማርያም ደግሞ በመንዝ ላሎ ምድር የተወለዱ ነበር።
በሕጻንነታቸው ዘመን መንፈሳዊ ትምህርትን እየተማሩና የኮሶ ማርያምን ቤተ ክርስቲያን እያገለገሉ አድገዋል። አቡነ ባስልዮስ የአሥራ-አራት ታዳጊ ወጣት እያሉ በ፲፰፻፺፱ ዓ/ም ደብረ ሊባኖስ ገዳም ገብተው ትምህርታቸውን ከመምህር ገብረ ኢየሱስ ሲከታተሉ ቆይተው በዚያው ገዳም መዓርገ-ምንኩስናቸውን እስከተቀበሉበት ድረስ ለሦስት ዓመታት በእርድና አገልግለዋል።
በ፲፱፻፱ ዓ/ም በንግሥተ ነገሥታት ዘውዲቱ ትዕዛዝ በመናገሻ ግርጌ ለሚሠራው የማርያም ቤተ ክርስቲያን ለሚጠጉ መነኮሳትና ባሕታውያን የሚሠሩትን መኖሪያ ቤቶች ግንባታ እንዲሁም የቤተ ክርስቲያኑን አስተዳደር ረዳት እንዲሆኑ በተጠየቁት መሠረት፣ እያገለገሉና ቅዳሴ እያስተማሩ ለሦስት ዓመታት በመናገሻ ማርያም ደብር ቆዩ። [1] እዚሁም ገዳም መምህር (አበ ምኔት) ሆነው ሲኖሩ ወደሐዋርያዊነት ሥራ በመሠማራት ቆዩ።
የመናገሻ አምባ ማርያምን ገዳም እያስተዳደሩ ሳሉ፤ ከዚህ ሥልጣናቸው በተጨማሪ የአዲስ አበባ መንበረ መንግሥት ቅዱስ ገብርኤል ገዳም መምህርነት በየካቲት ፳፯ ቀን ፲፱፻፳፬ ዓ/ም ተሰጣቸው። ከዚያም ቀጥሎ መጋቢት ፲፪ ቀን ፲፱፻፳፭ዓ/ም በኢየሩሳሌም ያሉ የኢትዮጵያን ገዳማት በመንፈሳዊ መሪነት አስተዳዳሪ ሆነው ተሹመው ለሁለት ዓመታት ካገለገሉ በኋላ ወደአገራቸው ተመለሱ። [2]
የካቲት ፳፬ ቀን ፲፱፻፳፯ ዓ/ም በአቡነ ተክለ ሃይማኖት መንበር፥ ብፁዕ እጨጌ ገብረ ጊዮርጊስ ዘነበረ በመንበረ ተክለ ሃይማኖት ተብለው፥ አምሣ-ዘጠነኛው ዕጨጌ ሆነውተሽሙ። በዚሁ በዕጨጌነታቸው ዘመን የፋሺስት ወረራ ኢትዮጵያን ባጠቃ ጊዜ፣ በጦርነቱ ግምባር ከንጉሠ ነገሥቱ ጋር ተሰልፈው አብያተ ክርስቲያናትንና መጻሕፍትን የሚያቃጥል የምእመናንን ዘር የሚያጠፋ ጠላት መጥቷልና በሃይማኖት፤ በጸሎት፣ በምህላ በርታ እያሉ የኢትዮጵያን ሕዝብ ሲያጽናኑ ቆዩ። በጦርነቱም ጊዜ የተቀመጡበት በቅሎ በአረር ተመቶ እስኪወድቅና የለበሱትም ካባ አምስት ላይ በጥይት እስኪበሳሳ ድረስ ከንጉሠ ነገሥቱ ሳይለዩ የቆራጥነት ሥራ ሠርተዋል።
ሠራዊቱም ድል ህኖ በተፈታ ጊዜ ክንጉሠ ነገሥቱ ጋር በስደት ወደኢየሩሳሌም አቅንተው እስከ ድል ጊዜ ድረስ በስደት ቆይተዋል። በዚሁ በስደት ዘመናቸውም ሳሉ በርካታ ሐዋሪያዊ መልእክቶችን ለአርበኞችም፤ ለሕዝቡም በመላክ የማጽናናትና የሃይማኖታዊ ጣምሮችን ያስተላልፉ ነበር።
ንጉሠ ነገሥቱ በስደት ከነበሩበት ከ’ባዝ’ (ብሪታንያ) ፥ ጥር ፲፫ ቀን ፲፱፻፳፱ ዓ/ም በጊዜው በስደት ኢየሩሳሌም ለነበሩት ወደ ብፁዕ እጨጌ ገብረ ጊዮርጊስ አንድ ፅላትና ለአገልግሎት የሚበቁ አምስት መነኮሳትን ወደ እንግሊዝ አገር እንዲልኩላቸው በአባ ሐና ጅማ በላኩት ደብዳቤ መሠረት፣ ዛሬ ምስካዬ ኅዙናን መድኀኔ ዓለም የተባለውን የመድኀኔ ዓለምን ጽላት ወደንጉሠ ነገሥቱ ወዳሉበት ባዝ የላኩት እሳቸው ነበሩ፡፡ [3]
ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ፥ ጥር ፲፪ ቀን ፲፱፻፴፫ ዓ/ም በኢትዮጵያ ጠረፍ በኡም-ኢድላ ላይ የኢትዮጵያን ሰንደቅ-ዓላማ ሲተክሉ ዕጨጌ ገብረ ጊዮርጊስም አብረዋቸው ነበሩ። ከዚያም ንጉሠ ነገሥቱ በምድረ [[ጎጃም]፤ በቡሬ፤ በደብረ ማርቆስ፤ በደብረ ሊባኖስ እና በእንጦጦ በኩል አድርገው ሚያዝያ ፳፯ ቀን ፲፱፻፴፫ ዓ/ም አዲስ አበባ ሲገቡ ዕጨጌው ሳይለዩ አብረው ነበሩ።
ከድል በኋላም ከእስክንድርያ ቤተ ክርስቲያን ጋር ፥ በጠላት ወረራ ምክንያት ተቋርጦ የነበረውን ግንኙነት እንዲታደስና እንዲቀጥል ለማድረግ በየካቲት ወር ፲፱፻፴፬ ዓ/ም ንግግር ተጀመረ። ሆኖም የግብጽ ቤተ ክርስቲያን የጵጵስና ማዕርግ የመስጠትን ልምዳዊ መብቷን ለኢትዮጵያውያን አልለቅም በማለቷ በድርድሩ ስምምነት እስከተደረሰበት እስከ ሐምሌ ፲፯ ቀን ፲፱፻፵ ቆይቶ፤ በቀድሞው ሥልጣናቸው ሲያገለግሉ የቆዩት ዕጨጌ ገብረ ጊዮርጊስ ፥ አቡነ ባስልዮስ ተብለው ከአቡነ ቴዎፍልስ፤ አቡነ ሚካኤል፤ አቡነ ያዕቆብ እና አቡነ ጢሞቴዎስ ጋር በእስክንድርያው ፓትርያርክ አቡነ ዮሳብ እጅ ተቀቡ። [4]
ግብጻዊው አቡነ ቄርሎስም ካይሮ ላይ ስላረፉ ብፁዕ አቡነ ባስልዮስ ጥር ፮ ቀን ፲፱፻፵፫ ዓ/ም ካይሮ ላይ በአቡነ ዮሳብ እጅ ተቀብተው የመጀመሪያው ኢትዮጵያዊ ሊቀ-ጳጳሳት ሆኑ። የፓትርያርኩንም ፈቃድ ካገኙ በኋላ በሚቀጥለው ነሐሴ ወር ላይ አምሥት ኢትዮጵያውያን ጳጳሳትን ሾሙ።
ከግብጽ ቤተ ክርስቲያን ጋር በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን አመራር ላይ ብዙ ጊዜ የወሰደ ድርድር ከተደረገ በኋላ ስምምነት ተደርጎ፥ እሑድ፣ ሰኔ ፩ ቀን ፲፱፻፶፩ ዓ/ም፤ ንጉሠ ነገሥቱም በተገኙበት ሥነ-ሥርዓት ፓፓው አቡነ ቄርሎስ ፮ኛ በብፁዕ አቡነ ባስልዮስ ላይ የሢመቱን ሥርዓተ-ጸሎት አድርሰው፤ የፓትርያርክነቱን ዘውድ ባርከው ደፉላቸው። ብፁዕ ወቅዱስ ፓትርያርክ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ዘኢትዮጵያ አቡነ ባስልዮስ በግብጽ ፓትርያርክ እጅ በዚህ ማዕርግ ሲቀቡ የመጀመሪያውም የመጨረሻውም ኢትዮጵያዊ መሆናቸው ነው።
ብፁዕ ወቅዱስ አቡነ ባስልዮስ እስከ ፲፱፻፶፩ ዓ/ም ድርሰ አርባ ሁለት አብያተ-ክርስቲያነትን እንዳሠሩና አስራ ሁለት ትምህርት ቤቶችንም እንዳለሙ አዲስ ዘመን ጋዜጣ፤ የፓትርያርኩን ሞት ተከትል ባወጣው የሐዘን ዘገባ ላይ ገልጾታል። ከነዚህም መኻል በተለይም፣ በደብረ ጽጌ ያለውን የእብነት ትምህርት ቤት በግል ገንዘባቸው ነበር የሚያስተዳድሩት (አዲስ ዘመን፣ ጥቅምት 3/1963 ዓ.ም.)።
ፓትርያርኩ በተወለዱ በ፸፱ ዓመት ዕድሜያቸው ጥቅምት ፪ ቀን ፲፱፻፷፫ ዓ/ም አርፈው ጥቅምት ፬ ቀን በደብረ ሊባኖስ ተቀበሩ። አቡነ ቴዎፍሎስ ተተክተው ሁለተኛው ፓትርያርክ ሆኑ።
ብላታ መርስዔ ኀዘን ወልደ ቂርቆስ፤ «የኢትዮጵያ ቤተ ክርስቲያን የመጀመሪያው ፓትረያርክ»፤ ብርሃንና ሰላም በቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ማተሚያ ቤት (፲፱፻፶፮ ዓ/ም)
“ፍትሕ ከሌለህ ሰላም ሊኖርህ አይችልም፡፡ አንተም ተው አንቺም ተይ ተብሎ ወንጀል ሊቀር አይችልም፡፡ ቅጣቱ እኮ ሊዘለልም ይችላል፡፡ ማኅበረሰቡም ይቅርታ ሊያደርግለት ይችላል፡፡ ዋናው ቅጣቱ ሳይሆን ተጠያቂነቱ ነው፡፡ በአካባቢው እርቅና ሰላም እንዲወርድ ከተፈለገ ቅጣቱን መዝለል ወይም በይቅርታ ማለፍ ይቻላል፡፡ ተጠያቂነትን ግን በምንም ዓይነት መንገድ መዝለል አይገባም፡፡ አንዳንድ ሰዎች ለአፍሪካ የተለየ ዓይነት ፍትሕ አስፈላጊ እንደሆነ አድርገው ያቀርባሉ፡፡ አፍሪካ ከአውሮፓና ከአሜሪካ የተለየ እሴት እንዳለውም ይከራከራሉ፡፡ የፍትሕ አሰጣጡ ሒደት ከአፍሪካ ተጨባጭ ሁኔታ ጋር ሊስተካከል ይገባል በማለት ያስረዳሉ፡፡ አውሮፓም፣ አሜሪካም ሆነ አፍሪካም ያለው ሰው ነው፡፡ የሰው ልጅ ፍትሕ ይፈልጋል፡፡ ፍትሕ ደግሞ ሁሌም አንድ ዓይነት ነው፡፡ ፍትሕ ሁሉን አቀፍ የሆነ መብት ነው፡፡ አፍሪካ የተለየ ፍትሕ የለውም፡፡ የሰው ልጅ ፍላጎት ተመሳሳይ ነው”
ዶ/ር ያዕቆብ፡– የዓለም አቀፍ ወንጀል ፍርድ ቤት ከአሜሪካ ተፅዕኖ መላቀቅ የሚችለው ዓለም በሙሉ ከአሜሪካ ተፅዕኖ ሲላቀቅ ነው፡፡ የአሜሪካ የኢኮኖሚ ኃይል ሰፊ ነው፡፡ ዲፕሎማሲያዊ ተፅዕኗቸው ሰፊ ነው፡፡ በጀት በመመደብ አሜሪካ ቀዳሚ ነች፡፡ አፍሪካውያን ለፍርድ ቤቱ አይከፍሉም ማለት ይቻላል፡፡ ገንዘብ የሚመድቡ ናቸው ደፍረው የሚናገሩት፡፡ ይኼ ከዓለም የፖለቲካ ከባቢ ሁኔታ ጋር አብሮ የሚሄድ ነው፡፡ ተመድ ራሱ ከዚህ የዓለም ሁኔታ ተገንጥሎ አይታይም፡፡
ዶ/ር ያዕቆብ፡– እኔ ይኼ አሠራር ትክክል ይመስለኛል፡፡ የሰው ዘር የማጥፋት ወንጀል በሩዋንዳ ቢፈጸምም የሚያመጣው ጥፋት በሩዋንዳ ብቻ የተወሰነ አይደለም፡፡ አንድን ዘር እስከነጭራሹ ከዓለም ያጠፋል ወይም ለማጥፋት ጥረት ያደርጋል፡፡ ዓለም የአንድ ዘር ባህል፣ ቋንቋና ሃይማኖት በመደምሰሱ ይጎዳል፡፡ የሚጎዳው ያ ዘር ብቻ አይደለም፡፡
ዶ/ር ያዕቆብ፡- የአፍሪካ አገሮች የዲሞክራሲ ይዞታቸውን ሊያስተካክሉ ይገባል፡፡ የውስጥ አስተዳደራቸው በዲሞክራሲ ሲታነጽ ፍትሕን ይቀበላሉ፡፡ ፍርድ ቤቱ በተመድ ውስጥ የፍርድ ቤቱና የአፍሪካ አገናኝ ቢሮ ለመክፈት አቅዶ ተመድም በጀት ለመመደብ ተስማምቶ ነበር፡፡ አፍሪካውያን ሐሳቡን ያልተቀበሉት ሌሎቹ አኅጉሮች ሳይኖራቸው ለምን አፍሪካ ብቻ ይኖረዋል በሚል ነው፡፡ ነገር ግን ችግራቸውን ለመቅረፍ የተሻለ ተቀራርበው መሥራት አለባቸው፡፡ http://www.ethiopianreporter.com/index.php/interview/
የግጥም፣ የወግና የአጭር ልቦለድ ስብስቦች የተካተቱበት ‹‹ታሽጓል›› መጽሐፍ፣ ባለፈው ሳምንት አርብ በጎንደር ከተማ ‹‹ሲኒማ አዳራሽ›› የኢትዮጵያ ደራስያን ማኅበር ሥራ አስፈጻሚ ኮሚቴ አባል አቶ ገዛኸኝ ፀጋው፣ በክብር እንግድነት በተገኙበት በይፋ መመረቁን በስፍራው የነበረው ሪፖርተራችን ዘግቧል፡፡
የኢትዮጵያ ደራስያን ማኅበር የጎንደር ቅርንጫፍ ሰብሳቢ በሆኑት በአቶ ግርማይ ከበደ የተደረሰው ‹‹ታሽጓል›› መጽሐፍ፣ 123 ገጾች ሲኖሩት፣ በ30 ብር ለገበያ መቅረቡ ታውቋል፡፡
በሮማን ተወልደብርሃን ገ/እግዚአብሄር የተጻፈው “ሪፍሌክሽንስ” የተሰኘ የእንግሊዝኛ ግጥሞችና የፎቶግራፎች ስብስብ መጽሃፍ ባለፈው አርብ በኢትዮጵያ ሆቴል ተመርቆ ለንባብ በቃ፡፡ ነዋሪነቷ በለንደን የሆነው ሮማን፤“የውስጣዊ ስሜቴ ነጸብራቆች ስብስብ ነው” ብላለች- መፅሃፉን። በተለያዩ ጉዳዮች ላይ የሚያተኩሩ 60 ግጥሞችና በመምህር ቶማስ ለማ የተነሱ 26 ፎቶግራፎችን ያካተተው “ሪፍሌክሽንስ”፤ በተለያዩ የመፃህፍት መደብሮችና አዟሪዎች እጅ የሚገኝ ሲሆን በ40 ብር እየተሸጠ ይገኛል፡፡
ገጣሚዋ በቀጣይ የታዋቂ ኢትዮጵያውያን ገጣሚዎችን የተመረጡ ግጥሞች ወደ እንግሊዝኛ በመተርጎም በውጥ አገር ውጭ ተነባቢ ለማድረግና የአገሪቱን ስነጽሁፍ ለተቀረው አለም የማስተዋወቅ ዕቅድ እንዳላት በምረቃ ስነስርዓቱ ላይ ተናግራለች፡፡
በጋዜጠኛ ሸዋዬ ገላው ተጽፎ፣ በራሱ በሸዋዬና በደመወዝ ጎሽሜ የተዘጋጀው “ባቢሎን” የተሰኘ ኮሜዲ ፊልም በሳምንቱ መጀመሪያ በተለያዩ ሲኒማ ቤቶች ለእይታ በቃ፡፡
የአንድ ሰዓት ከአርባ ደቂቃ ርዝማኔ ያለው ፊልሙ፤ በብድር ባገኙት ገንዘብ የኤሌክትሪክ ምጣድ በማደስ ራሳቸውን ለመለወጥ የሚተጉ ጓደኛሞች የሚገጥሟቸውን ፈተናዎች የሚያሳይ ሲሆን ሰርቶ ለመጨረስ አንድ አመት ከመንፈቅ ፈጅቷል፡፡ በፊልሙ ላይ አሰፋ በየነ፣ ሰላም ይሁን አስራት፣ በረከት በላይነህ (አመዶ)፣ ትዕግስት በጋሻው፣ እንግዳ ጌታቸው እና ሌሎች ተዋንያን ተሳትፈውበታል። ጋዜጠኛ ሸዋዬ ገላው በ“ገመና 2” ተከታታይ የቴሌቪዥን ድራማ ላይ በደራሲነት ተሳትፏል፡፡
በገጣሚ ሰሎሞን ሞገስ /ፋሲል/ የተጻፈው “ጽሞና እና ጩኸት” የተሰኘ የግጥም መድበል ዛሬ ከጠዋቱ 2 ሰዓት ከ30 ጀምሮ በጣይቱ ሆቴል የጃዝ አምባ ማዕከል ይመረቃል። የገጣሚው ሶስተኛ ስራ የሆነው መጽሃፉ፤76 ገጾች ያሉት ሲሆን በተለያዩ ርዕሰ ጉዳዮች ዙሪያ የሚያጠነጥኑ 59 ግጥሞችን አካቷል፡፡ የመሸጫ ዋጋውም 20 ብር ነው፡፡
ገጣሚው ከዚህ በፊት ‘እውነትን ስቀሏት’ እና ‘ከጸሃይ በታች’ የተሰኙ የግጥም መፃህፍትን ለንባብ ያበቃ ሲሆን በተለያዩ የስነጽሁፍ መድረኮች ላይ ግጥሞቹን በማቅረብም ይታወቃል፡፡ በሌላ በኩል በህግ ባለሙያዋ ሂሩት ምህረት የተጻፈው “ማርሲላስ” የተሰኘ የረጅም ልቦለድ መጽሐፍ ነገ ማለዳ በሐገር ፍቅር ቲያትር አዳራሽ ይመረቃል፡፡ ለፀሃፊዋ የመጀመሪያ ስራዋ የሆነውና በእውነተኛ ታሪክ ላይ የተመሰረተው ልቦለዱ፤270 ገጾች ያሉት ሲሆን፣ በ75 ብር በተለያዩ የመጽሃፍት መደብሮችና በአዟሪዎች እየተሸጠ ይገኛል፡፡
ሀገሬ ሚዲያና ኮሚዩኒኬሽን ከጐንደር ከተማ አስተዳደር ባህልና ቱሪዝም መምሪያ ጋር በመተባበር ያዘጋጃቸው “ጐንደርን ለአገር ቤት” እና “ጐንደርን ለህፃናት” የተሰኙ የቱሪዝም ዳይሬክተሪዎች ታትመው ባለፈው ሳምንት ጐንደር ከተማ በሚገኘው ቋራ ሆቴል ተመረቁ፡፡ የምረቃ ስነስርዓቱን የኢፌዲሪ ባህልና ቱሪዝም ሚኒስቴር ሚኒስትር ዴኤታ አቶ ሙሉጌታ ሰይድ ከፍተውታል፡፡