QasTurk/Biology-QB-QA-Data huggingface dataset:
Belirli bir özelliği fenotipinde gösteren bireyler soyağacında koyu renkle gösterilmiştir. : Dişi birey : Erkek birey Buna göre soyağacındaki özelliğin kalıtımı, I. X’e bağlı baskın alel ile II. otozomal baskın alel ile III. X’e bağlı çekinik alel ile taşınma biçimlerinden hangileriyle gerçekleşebilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: C
Aşağıdaki soyağacında miyop göz kusurunun kalıtımı verilmiştir. Miyop, otozomal kromozomlarda çekinik alel ile kalıtılır. : Dişi birey : Erkek birey 1 2 3 4 5 6 Buna göre numaralandırılmış bireylerin hangilerinde miyop göz kusuruna neden olan alel bulunur? Options: {'A': '1, 3 ve 4', 'B': '3, 4 ve 6', 'C': '1, 2, 3 ve 4', 'D': '1, 2, 3, 4 ve 6', 'E': '1, 2, 3, 4, 5 ve 6'}
Cevap: E
Soyağacında bir ailede yer alan bireylerin kan grubu fenotipleri verilmiştir. AB B X A Buna göre X bireyi ile ilgili, I. Alyuvar zarında sadece B antijeni bulunur. II. Babası ile aynı genotipe sahip olabilir. III. Erkek kardeşiyle aynı genotipe sahip olma olasılığı 1/3’tür. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'I ve III', 'E': 'II ve III'}
Cevap: A
Fenilketonüri 12. vücut kromozomunda çekinik olarak taşınan ve tedavi edilmediği takdirde zihinsel engelliliğe, gelişme geriliğine ve birçok ciddi sağlık sorununa neden olabilecek bir hastalıktır. Soyağacında fenilketonüri hastalığını fenotipinde gösteren bireyler koyu renkle gösterilmiştir. K Sağlıklı dişi Sağlıklı erkek Hasta dişi Hasta erkek Buna göre, hasta olmadığı bilinen K bireyinin homozigot genotipli olma olasılığı kaçtır? Options: {'A': '1/8', 'B': '1/4', 'C': '1/3', 'D': '1/2', 'E': '3/4'}
Cevap: C
Aşağıdaki soyağacı bir ailenin kan gruplarıyla ilgili oluşturulmuştur. AB fenotipine sahip bireyler soyağacında koyu renkte gösterilmiştir. 1 ve 4 numaralı bireylerin fenotipleri de birbirinden farklıdır. 1 2 3 4 5 6 Buna göre numaralandırılmış bireylerle ilgili, I. 1 ve 3’ün genotipleri aynıdır. II. 2 ve 5 çekinik fenotipli olamaz. III. 4 ve 6’nın genotipleri farklıdır. ifadelerinden hangileri kesinlikle doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'I ve II', 'C': 'I ve III', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: A
Aşağıdaki soyağacında kalıtsal bir özelliğin kalıtımı verilmiştir. Özelliğe sahip bireyler soyağacında koyu renkle gösterilmiştir. : Dişi birey : Erkek birey Bu özelliğin kalıtımı, I. otozomal baskın II. X’e bağlı çekinik III. otozomal çekinik IV. Y’ye bağlı baskın taşınma biçimlerinden hangileriyle gerçekleşebilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, III ve IV'}
Cevap: B
Aşağıdaki soyağacında bir ailenin bireyleri numaralandırılarak kan grubu fenotipleri gösterilmiştir. AB B B A 1 2 O B AB 3 Buna göre, I. 1, homozigot genotipe sahiptir. II. 2, heterozigot genotiplidir. III. 3’ün alyuvar zarında B antijeni bulunma olasılığı 1/2’dir. ifadelerinden hangilerine ulaşılabilir? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Fenilketonüri otozomal çekinik alelle kalıtılan bir hastalıktır. Soyağacında fenilketonüri hastası bireyler koyu renkle gösterilmiştir. : Dişi birey : Erkek birey ? Buna göre “?” ile belirtilen bireyin fenilketonüri hastası kız çocuk olma olasılığı kaçtır? Options: {'A': '1/2', 'B': '1/4', 'C': '1/6', 'D': '1/8', 'E': '1/16'}
Cevap: C
İki farklı ekosistemin kesişim bölgesi olan ortamlara ait bazı özellikler aşağıda verilmiştir. • Tür çeşitliliği fazladır. • Madde döngüleri hızlıdır. • Türler arası rekabet fazladır. • Toleransı yüksek bireyler yaşayabilir. Buna göre özellikleri verilen ortamlar için kullanılan ekolojik kavram aşağıdakilerden hangisidir? Options: {'A': 'Komünite', 'B': 'Ekoton', 'C': 'Habitat', 'D': 'Biyosfer', 'E': 'Ekosistem'}
Cevap: B
Abiyotik faktörlerden olan sıcaklık değişimleri hayvanlarda, I. üreme II. kış uykusu III. avlanma davranışlarından hangilerinin ortaya çıkmasına neden olabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Enerjinin kaynağı güneştir. Enerji akışı üreticiden tüketiciye doğru beslenme yoluyla gerçekleşir. Buna göre bir besin zincirinde enerjiye ulaşma süresi en uzun olan canlı aşağıdakilerden hangisi olabilir? Options: {'A': 'Bitkiler', 'B': 'Otçullar', 'C': 'Etçil bağırsak parazitleri', 'D': 'Etçiller', 'E': 'Bitki parazitleri'}
Cevap: C
Karbonlu bileşiklerin ekosistemdeki canlı ve cansız faktörler arasındaki devirsel hareketine karbon döngüsü denir. Buna göre, I. hayvanlarda soluk alıp verme II. deniz hayvanlarında kabuk oluşumu III. organik atıkların ayrıştırılması IV. orman yangınları hangileri atmosfere karbon geçişine neden olur? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'Yalnız IV', 'C': 'I ve II', 'D': 'I, III ve IV', 'E': 'II, III ve IV'}
Cevap: D
Karasal bir ekosistemde yer alan, I. bezelye II. söğüt ağacı III. papatya IV. böcekçil bitki canlılarından hangileri azot minerali eksikliğinden daha hızlı ve olumsuz etkilenir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve IV', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve IV'}
Cevap: D
Ekolojik kavramlar ile ilgili bazı açıklamalar verilmiştir. Buna göre, I. Tür çeşitliliğinin çok ve canlılar arası rekabetin fazla olduğu bölgelerdir. II. Belirli alanda yaşayan tüm türlere ait canlıların oluşturduğu bütündür. III. Aynı coğrafi bölgede yayılış gösteren tek bir türe ait bireyler topluluğudur. açıklamaları ile kavram eşleştirmeleri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir? Popülasyon Komünite Ekoton Options: {'A': 'III II I', 'B': 'II I III', 'C': 'II III I', 'D': 'I II III', 'E': 'III I II'}
Cevap: A
Ekolojik kavramlar ile ilgili, I. Ekolojik niş, bir tür veya organizmanın ekosistemdeki tüm faaliyetleridir. II. Yeryüzünde canlıların oluşturduğu ve bu canlıların yaşadıkları alanların toplamına ekosfer denir. III. Kendine özgü iklim özelliklerine ve canlı türlerine sahip büyük ölçekli kara ya da su ekosistemlerine biyom adı verilir. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Toprağın pH değeri, bitkilerin ve bitkilerle beslenen hayvanların karasal ortamdaki yayılışını sınırlar. Buna göre, I. tarım ilaçları II. asit yağmurları III. aşırı gübreleme faktörlerinden hangileri toprağın pH değerini değiştirerek canlı yaşamını olumsuz etkiler? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve II', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Su molekülleri katı, sıvı ve gaz formuna dönüşerek yeryüzü ile atmosfer arasında su döngüsüne katılır. Buna göre, I. terleme II. soluk alışverişi III. buharlaşma IV. yoğunlaşma olaylarından hangileri atmosferdeki su miktarını artırır? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'II ve III', 'D': 'I, II ve III', 'E': 'I, II, III ve IV'}
Cevap: D
Bir su ekosistemine ait besin zinciri aşağıda şematize edilmiştir. Fitoplankton Zooplankton Balık Bu besin zincirinde zooplankton sayısı artırıldığında, fitoplankton ve balık popülasyonlarındaki birey sayısının zamana bağlı değişimini gösteren grafik aşağıdakilerden hangisidir? Fitoplankton Balık Birey sayısı Birey sayısı Options: {'A': '', 'B': 'Zaman Zaman Birey sayısı Birey sayısı', 'C': '', 'D': 'Zaman Zaman Birey sayısı', 'E': 'Zaman'}
Cevap: C
Azot döngüsünde, azotun gaz hâlinde atmosfere verilmesi hangi basamağı ifade eder? Options: {'A': 'Denitrifikasyon', 'B': 'Biyotik fiksasyon', 'C': 'Abiyotik fiksasyon', 'D': 'Nitrifikasyon', 'E': 'Ayrıştırma'}
Cevap: A
Akarsu ve orman ekosistemlerinin kesişim bölgesine ait bir görsel aşağıda verilmiştir. Akarsu K Orman Buna göre K bölgesi ile ilgili olarak, I. Akarsu ve orman ekosistemlerine ait türler bulunur. II. Birey sayısı orman ekosisteminden fazladır. III. Tür çeşitliliği her iki ekosisteme göre daha fazladır. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'II ve III'}
Cevap: D
Azot döngüsünde gerçekleşen nitrifikasyon basamağı ile ilgili, I. Amonyağın nitrite, nitritin de nitrata dönüştürüldüğü reaksiyonları kapsar. II. Reaksiyonlarda görev alan canlılar azot bağlayıcı bakterilerdir. III. Topraktaki azot tuzlarının miktarını azaltan bir basamaktır. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: A
Canlıların ekolojik nişi belirlenirken, I. karbondioksit özümlemesi II. organik monomerlerden ATP üretmesi III. organik atıkların hücre dışında parçalanması olaylarından hangilerini gerçekleştirmesi dikkate alınır? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Aşağıdaki şemada A, B, C ekosistemleri ve kesişimleri ile oluşan geçiş bölgeleri verilmiştir. A B K L N M C Buna göre aşağıdaki açıklamalardan hangisi kesinlikle doğrudur? Options: {'A': 'N bölgesinin tür çeşitliliği K, L ve M bölgelerinden daha fazladır.', 'B': 'Canlılar arasında rekabetin en fazla görüldüğü bölge M’dir.', 'C': 'K, madde döngülerinin en hızlı gerçekleştiği bölgedir.', 'D': 'L, çalılar ve kısa boylu ağaçların en fazla bulunduğu bölgedir.', 'E': 'K, orman ekosisteminden nehir ekosistemine geçiş bölgesidir.'}
Cevap: A
Besin piramidinde birinci derece tüketici konumundaki bir canlı, I. nişasta hidrolizi II. hücresel solunum III. selüloz sentezi IV. CO özümlemesi 2 tepkimelerinden hangilerini gerçekleştiremez? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız IV', 'C': 'II ve III', 'D': 'III ve IV', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Doğada bir canlının diğer bir canlıyı besin olarak tüketebilmesi gerçeği besin zincirlerinin temelini oluşturur. Böylece canlılar arasında enerji aktarımı gerçekleşir. Örneğin bir tırtıl bitki yapraklarını yediği zaman bitki tarafından tutulan güneş enerjisinin çok az bir kısmını kendi bünyesine katabilir. Çünkü bitki kazandığı enerjinin bir kısmını gelişimine ve hayatta kalmak için gerekli metabolik faaliyetlerini gerçekleştirmeye harcamıştır. Harcadığından daha çok enerji bu işlemler sırasında ısı olarak kaybolur. Kalan enerjinin bir kısmı tırtılın sindiremeyeceği selüloz gibi moleküllerin bağlarına depolanır. Sonuç olarak birinci besin seviyesinde bulunan bitkilerin yaprakları ile beslenen bir tırtıl, bitkide bulunan enerjinin çok az bir kısmına ulaşmış olur. İkinci besin seviyesinde bulunan tırtıl ise aldığı bu enerjiyi örneğin; yer değiştirmede, ağız hareketlerinde ve dış iskelet oluşturmada kullanırken yine enerjinin büyük bir kısmı ısı olarak çevreye yayılır. Bu enerji aktarımı tırtılla beslenen üçüncü besin seviyesinde bulunan bir kuş ve kuşla beslenen dördüncü besin seviyesindeki yılanla devam eder. Verilen bilgiler temel alınarak oluşturulan bir besin piramidi aşağıda verilmiştir. Yılan Ötücü kuş Tırtıl Dut yaprağı Buna göre, I. Besin piramidine yeni trofik düzey eklenmesi dut bitkisinden aktarılan enerjinin verimliliğini artırır. II. Bir üst basamağa aktarılan enerji azaldığından tırtıl sayısı, ötücü kuş sayısından fazla olmalıdır. III. Besin piramidi canlılardaki biyolojik birikime göre çizilirse birinci basamakta yılan popülasyonu yer alır. yargılarından hangilerine ulaşılabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Bir orman ekosisteminde bulunan ve kendi aralarında besin zinciri oluşturan canlıların bazı özellikleri aşağıda verilmiştir. • X canlısı otçul beslenir. • Y canlısı ışık enerjisini kimyasal bağ enerjisine çevirir. • Besin zincirinde Z canlısına doğru zehirli madde birikimi artar. • Z canlısı biyokütlesi en az olan canlıdır. • T canlısı selülozu sindiremez ve biyokütlesi Z canlısından fazladır. Buna göre özellikleri verilen canlıların besin piramidindeki trofik düzeyleri üreticiden son tüketiciye doğru nasıl olmalıdır? Options: {'A': 'X - Y - T - Z', 'B': 'Z - T - X - Y', 'C': 'Y - X - Z - T', 'D': 'Y - X - T - Z', 'E': 'X - T - Y - Z'}
Cevap: D
Bir canlının ayrıştırıcı olduğunu, I. hücre dışına enzim salgılaması II. besin ağında farklı trofik düzeylerde bulunması III. organik atıkları inorganik moleküllerine kadar parçalaması özelliklerinden hangilerine sahip olması kanıtlar? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: C
Doğadaki karbon döngüsü için aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? Options: {'A': 'Karbon, fotosentez yapan canlıların tüketiciler tarafından kullanılmasıyla bu canlıların yapısına katılmış olur.', 'B': 'Kireç taşları içindeki karbonun döngüye katılma hızı yüksektir.', 'C': 'Ayrıştırıcılar, bitki ve hayvan atıklarındaki karbonun tekrar atmosfere kazandırılmasını sağlar.', 'D': 'Fosil yakıtların endüstriyel faaliyetlerde kullanımı sonucu atmosfere karbon salınımı gerçekleşir.', 'E': 'Ototroflardan diğer canlılara geçen karbon solunumla tekrar atmosfere ulaşır.'}
Cevap: B
Rahatsız edici ve sağlığı olumsuz etkileyici ses biçimine ses kirliliği denir. Ses kirliliği insanlarda, I. kan basıncında artma II. solunum sistemi sorunları III. işitme kaybı IV. mide hastalıkları rahatsızlıklardan hangilerine neden olabilir? Options: {'A': 'Yalnız III', 'B': 'I ve II', 'C': 'II ve IV', 'D': 'I, II ve III', 'E': 'I, II, III ve IV'}
Cevap: E
Günlük enerji ihtiyacının karşılanmasında, I. fosil yakıt II. rüzgâr III. jeotermal IV. güneş enerjilerinden hangilerinin tercih edilmesi hava kirliliğini azaltıcı yönde etki eder? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'I ve III', 'C': 'II ve IV', 'D': 'I, II ve IV', 'E': 'II, III ve IV'}
Cevap: E
Bir tatlı su ekosisteminde ötrofikasyona bağlı olarak, I. omurgasız ve omurgalı hayvanların sayısı II. insanda kolera, tifo ve dizanteri gibi hastalıklar III. ayrıştırıcı organizmaların faaliyeti hangilerinde artış görülebilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Ülkemizdeki en önemli çevre sorunlarından birisi olan erozyon, sosyoekonomik yıkımlara neden olmaktadır. Erozyon sonucunda, I. kırsaldan kente göçün hızlanması II. mera ve ormanlık alanlarda bitki örtüsünün zayıflaması III. baraj ve göllerin kullanılamaz hâle gelmesi IV. taşkın ve heyelan riskinin azalması durumlarından hangileri ortaya çıkabilir? Options: {'A': 'I ve II', 'B': 'II ve III', 'C': 'I, II ve III', 'D': 'II, III ve IV', 'E': 'I, II, III ve IV'}
Cevap: C
Yangınlar, erozyon, küresel ısınma gibi olumsuz etkenlere bağlı olarak ormanların azalması, I. iklim dengesinin bozulması II. hava kirliliğinin artması III. çölleşme IV. çığ riskinin artması durumlarından hangilerine neden olabilir? Options: {'A': 'I ve II', 'B': 'I ve III', 'C': 'II ve IV', 'D': 'I, II ve IV', 'E': 'I, II, III ve IV'}
Cevap: E
Aşağıdakilerden hangisi ekolojik ayak izinin artmasının sonuçlarından biri değildir? Options: {'A': 'Doğal kaynakların azalması', 'B': 'Nüfusun hızla artması', 'C': 'Ekosistem hizmetlerinde aksama', 'D': 'Kullanılabilir su kaynaklarının azalması', 'E': 'Küresel besin kıtlığı'}
Cevap: B
Hava kirliliğinin artması, I. bağışıklık sisteminde zayıflama II. iklim koşullarında değişme III. ozon tabakasında incelme durumlarından hangilerine neden olabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'I ve II', 'C': 'I ve III', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Fosil yakıtların aşırı tüketimi ile havaya kükürt ve azot oksitler verilir. Bu gazlar havadaki su buharı ile tepkimeye girer ve yeryüzüne asit yağmurları şeklinde döner. Asit yağmurları ile ilgili, I. Atmosfere salınan zararlı gazlar su döngüsü yolu ile durgun suların pH değerini yükseltir. II. Astım, solunum yolu enfeksiyonları ve akciğer kanseri gibi hastalıkların ortaya çıkma riskini artırır. III. Ortamda bulunan zehirli maddelerin ve ağır metallerin çözünürlüğünü artırır. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Günlük hayatta fosil yakıt tüketiminin artması, I. ortalama küresel sıcaklık derecesi II. kutup bölgelerindeki buzulların kütlesi III. ekolojik ayak izi IV. atmosferdeki karbondioksit miktarı değerlerinden hangilerinin artmasına yol açabilir? Options: {'A': 'I ve II', 'B': 'I ve III', 'C': 'III ve IV', 'D': 'I, III ve IV', 'E': 'I, II, III ve IV'}
Cevap: D
Ekolojik ayak izi ile ilgili olarak, I. Cep telefonu ve televizyon gibi teknolojik aletlerin icadı ekolojik ayak izinin küçülmesine neden olmuştur. II. Enerji ihtiyacının karşılanmasında yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanım oranının artırılması ekolojik ayak izinin büyümesine yol açar. III. Bir bireyin ekolojik ayak izinin fazla olması, ekosisteme daha fazla zarar verdiği anlamına gelir. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'II ve III'}
Cevap: C
Su ayak izi ve suyun kullanım alanları ile ilgili olarak, I. Su tüketim hızının, su kaynaklarının yenilenme süresinden hızlı olması kullanılabilir su kaynaklarının artmasına yol açar. II. Su ayak izi sadece suyun hacmini değil, suyun ne zaman nerede kullanıldığını ve suyun türünü de (yeşil, mavi ve gri) gösterir. III. Su ayak izinin belirlenmesi, sulama amaçlı yapılacak olan baraj ve sulama sistemleri yatırımlarının ekonomik olarak değerlendirilmesine yardımcı olur. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Asit yağmurlarının oluşumunda, I. sülfürik asit ve nitrik asit damlacıklarının oluşması II. havadaki su buharı ile gazların tepkimeye girmesi III. fosil yakıtların tüketilmesi IV. kükürt ve azot içeren gazların atmosferde birikmesi olaylarının gerçekleşme sırası seçeneklerin hangisinde doğru olarak verilmiştir? Options: {'A': 'II – I – IV – III', 'B': 'I – III – II – IV', 'C': 'III – IV – I – II', 'D': 'III – IV – II – I', 'E': 'III – I – IV – II'}
Cevap: D
Aşağıdaki şekilde Güneş’ten Dünya’ya gelen ışınların izlediği yollar numaralandırılarak gösterilmiştir. 1 2 3 Buna göre, I. 1. olayın artması Dünya’daki sıcaklık değerlerinin aşırı artmasına yol açar. II. Sera gazlarının miktarındaki artma 2. olayın daha az gerçekleşmesine neden olur. III. Fosil yakıt tüketiminin azaltılmasındaki amaç 3. olayın ortadan kaldırılmasına yöneliktir. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve II', 'D': 'I ve III', 'E': 'II ve III'}
Cevap: B
Bazı ülkelerin 1996 2005 yılları arasında bitkisel üretimde ton başına ortalama su ayak izlerini (milyar m/ton) gösteren 3 bir tablo aşağıda verilmiştir. Yeşil su Mavi su Gri su Ülkeler Toplam ayak izi ayak izi ayak izi Arjantin 157,6 4,3 5,6 166,9 Brezilya 303,7 8,9 16,0 328,6 Çin 623,9 118,9 223,8 966,6 Endonezya 285,5 11,5 20,9 317,9 Hindistan 716,0 231,4 99,4 1046,8 Pakistan 40,6 74,3 21,8 136,7 Tabloya göre, I. Yağmur miktarının az olduğu Pakistan’da yer altı ve yer üstü su kaynaklarının üretimde kullanım oranı toplam su ayak izinin yarısından fazlasını oluşturur. II. Arjantin, Brezilya gibi ülkelerde, üretimde kullanılan yağmur suyu oranı toplam su ayak izinin çoğunluğunu oluşturur. III. Su kirliliğinin giderilmesi için oransal olarak en fazla su tüketen ülke Çin’dir. IV. Endonezya ve Hindistan’da bitkisel üretimde en çok yağmur suyu kullanılır. yargılarından hangilerine ulaşılabilir? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'I ve III', 'C': 'II ve IV', 'D': 'I, II ve III', 'E': 'I, II, III ve IV'}
Cevap: E
Birincil karbon ayak izi; evsel enerji tüketimi, barınma ve ulaşımda kullanılan enerjinin elde edilmesinden kaynaklanan karbondioksit emisyonlarının ölçüsüdür. İkincil karbon ayak izi ise plastik başta olmak üzere kullanılan ürünlerin üretiminden nakliye aşamalarına ve doğada yok olma sürelerine kadar olan süreçte atmosfere salınan karbondioksit miktarını ifade eder. Buna göre, I. güneş ışınlarının yeterli olduğu yerlerde güneş enerjisi panelleri ile sıcak su temin edilmesi II. yakın bölgelerde üretilen ürün ve besinlerin tercih edilmesi III. teknolojik aletlerin kullanımının azaltılması IV. geri dönüşümü olan ürünlerin tercih edilmesi uygulamalarından hangileri ikincil karbon ayak izini küçültmeye yönelik önlemlerdendir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve III', 'D': 'II ve IV', 'E': 'I, II ve IV'}
Cevap: D
Güneşten gelen mor ötesi ışınlar atmosferin üst katmanlarındaki oksijen moleküllerinin (O2) parçalanmasına neden olur. Bu sürecin sonunda ortaya çıkan oksijen atomları ile oksijen moleküllerinin tepkimeye girmesiyle ozon (O3) molekülleri oluşur. O2 + O → O3 Ancak günümüzde atmosfere karışan çeşitli maddeler ozon miktarının azalmasına neden olur ve bu durum ozon incelmesi olarak adlandırılır. Ozon tabakasının incelmesine neden olan maddelerin başında kloroflorokarbonlar (CF Options: {'C': 'II ve III', 'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız III', 'D': 'II ve IV', 'E': 'I, II ve IV'}
Cevap: C
Güncel çevre sorunları ile ilgili, I. biyosferdeki canlı çeşitliliğinin artması II. habitatların bozulması III. yağış rejiminin değişmesi hangileri küresel ısınmanın sonuçlardan biri değildir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'II ve III'}
Cevap: A
Tarımsal veya endüstriyel ürünlerin üretim sürecinde kullanılan su ve ürünün su içeriği sanal su olarak adlandırılır. Örneğin, 1 kg tahıl üretimi için elverişli iklim koşulları altında yaklaşık olarak 1 m3 ile 2 m3 suya gereksinim duyulurken, aynı miktardaki tahıl üretimi kurak bölgelerde yapıldığında su ihtiyacı 3 m3 ile 5 m3 arasında değişmektedir. Buna göre, I. Su kıtlığı çeken ülkeler su içeriği fazla ürünleri ithal ederek yerel su tüketimini azaltabilir. II. Bol su kaynaklarına sahip ülkeler su içeriği fazla ürünleri ihraç ederek ekonomik gelir elde edebilir. III. Sanal su alışverişi küresel olarak su ayak izinin küçülmesini sağlayabilir. yargılarından hangilerine ulaşılabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
İnorganik besleyicilerin fazlaca karıştığı bir göldeki balık sayısının zamana bağlı değişim grafiği aşağıda verilmiştir. Göldeki balık sayısı Zaman Bu zaman diliminde gerçekleşen olaylarla ilgili, I. Ayrıştırıcıların faaliyeti artmıştır. II. İkincil trofik düzeydeki canlılar aşırı miktarda çoğalmıştır. III. Işık geçirgenliği ve oksijen miktarı azalmıştır. yargılarından hangilerine ulaşılabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Sürdürülebilirlik, doğal kaynakların ekosistem dengelerine uygun şekilde kullanılarak çeşitlilik ve üretkenliklerinin sürekliliğinin sağlanmasıdır. Aşağıdakilerden hangisi sürdürülebilirliğe katkı sağlamaz? Options: {'A': 'Aşırı gübre kullanımı', 'B': 'Fabrika bacalarına filtre takılması', 'C': 'Geri dönüşümün artması', 'D': 'Doğal yaşam alanlarının korunması', 'E': 'Pestisit kullanımının azalması'}
Cevap: A
Küresel iklim değişikliklerinden kaynaklanan sıcaklık artışları kutuplardaki buzulların erimesine, deniz seviyesinin yükselmesine ve okyanus sularının ısınmasına neden olur. Deniz suyu seviyesindeki yükselme, yer altı sularında tuzlanmaya ve erozyona neden olmaktadır. Bu değişim sürdürülebilir bir yaşam için tehdit oluşturmaktadır. Bu durum aşağıdaki grafiklerden hangisi ile açıklanabilir? Rüzgar enerjisi kullanımı Erozyon Options: {'A': '', 'B': 'Zaman Zaman Gübre kullanımı Sanayileşme', 'C': '', 'D': 'Zaman Zaman', 'E': 'Tarımsal faaliyet Zaman'}
Cevap: B
Ülkemizde ana üreme habitatları Kızılırmak, Yeşilırmak ve Sakarya nehirleri olan Mersin balığının nesli yok olma tehlikesi altındadır. Bu duruma, I. av yasağına uyulmaması II. nehirlerdeki su kirliliği III. balık çiftliklerinde yetiştirilmesi hangilerinin artması neden olmuş olabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: C
Türkiye dünyada benzerine az rastlanan biyolojik ve endemik çeşitliliğe sahiptir. Bu duruma, I. jeolojik yapısının farklılığı II. farklı iklim tiplerine sahip olması III. habitat çeşidinin fazla olması faktörlerinden hangileri neden olmuştur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Aşağıdakilerden hangisi endemik türlerin tamamı için doğru bir ifadedir? Options: {'A': 'Canlılar için besleyici olma', 'B': 'Ekvatoral bölgede bulunma', 'C': 'İlaç yapımında kullanılma', 'D': 'Sınırlı bir coğrafyada yaşama', 'E': 'Nesli tükenmekte olma'}
Cevap: D