QasTurk/Biology-QB-QA-Data huggingface dataset:
İnsanda cinsiyetin belirlenmesinde etkili olan X ve Y kromozomları tümüyle birbirinin homoloğu değildir. Sadece X kromozomu üzerinde bulunan genler ile kalıtılan karakterler olduğu gibi sadece Y kromozomu üzerinde bulunan genler ile kalıtılan karakterler de vardır. Buna göre; I. renk körlüğü, II. hemofili, III. kulak kıllılığı, IV. orak hücreli anemi karakterlerinden hangileri bir cinsiyet türüne özgüdür? Options: {'A': 'I ve II', 'B': 'II ve III', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I, II ve III', 'E': 'I, II, III ve IV'}
Cevap: C
Yukarıdaki soyağacında koyu renkle gösterilen bireyler kulak kıllılığı özelliğini fenotiplerinde göstermektedir. Soyağacında numaralanmış bireyler için, I. Her üç ailenin de erkek bireylerinin hepsinde bu özelliğe rastlanır. II. 6 numaralı bireye bu özellik 2 numaralı bireyden aktarılmış olamaz. III. 1, 4 ve 7 numaralı bireylerde bu karakterin kalıtımını sağlayan gen bulunmaz. yorumlarından hangileri yapılabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'I ve II', 'C': 'I ve III', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Aşağıdaki soyağacında X kromozomunda taşınan ve Y kromozomunda aleli olmayan kırmızı-yeşil renk körlüğü ve hemofili hastalığının kalıtımı gösterilmiştir. Soyağacında numaralanmış bireylerden hangileri krossing over geçirmiş gametlerin döllenmeye katılması sonucu oluşmuş olabilir? Options: {'A': '1 ve 6', 'B': '2 ve 5', 'C': '3 ve 4', 'D': '1, 3 ve 5', 'E': '2, 4 ve 6'}
Cevap: C
Kromozom sayısı 2n olan bir memelide, oogenez sırasında, mayoz-I bölünme evresinde bir kromozomda ayrılmama olayı gerçekleşiyor. Bu durumda; I. n + 1, II. n, III. n – 1 kromozom sayılı gametlerden hangileri oluşabilir? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: D
Yukarıdaki soyağacında koyu renkli bireyler kalıtsal olarak aktarılan bir karaktere sahiptir. Bu karakter; I. Y’ye bağlı çekinik, II. X’e bağlı çekinik, III. otozomal baskın genlerinden hangileriyle aktarılıyor olabilir? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Aşağıdaki soyağacında cinsiyeti bilinmeyen ve kromozom sayısı normal olan A bireyi; Kırmızı - yeşil renk körüdür. Renk körlüğü bakımından homozigot özelliğe sahiptir. Buna göre, I. A bireyinin genotipi XrXrdir. II. A bireyinin annesi taşıyıcı, babası kırmızı-yeşil renk körüdür. III. A bireyi ilgili geni sadece annesinden almıştır. yargılarından hangileri söylenebilir? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'II ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: C
İnsanda beşinci kromozomdaki bir kopma (delesyon) ‘kedi miyavlaması’ denilen özel bir sendromu ortaya çıkarır. Eksik kromozom parçasına sahip doğan birey zekâ geriliğine sahiptir. Ağlarken kedi miyavlaması şeklinde ses çıkaran bebek, genellikle doğumdan hemen sonra veya erken çocukluk döneminde ölür. Bu bilgilere göre, kedi miyavlaması sendromuyla ilgili, I. X kromozomu üzerinde çekinik olarak taşınır. II. Mutasyonla ortaya çıkabilir. III. Kalıtsal olarak dölden döle aktarılabilir. ifadelerinden hangileri doğrudur? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: B
Bir ailedeki bireylere ait bazı özellikler şunlardır: Anne renk körü ve hemofili taşıyıcısıdır. Baba hemofili hastası olup renk körü değildir. Erkek çocuk hem renk körü hem de hemofili hastasıdır. Kız çocuk normal görüşlü ve hemofili bakımından da sağlıklıdır. Bu bilgilere dayanarak, I. Kız çocuğuna babasından hem renk körlüğü geni hem de hemofili olma geni geçmiştir. II. Erkek çocuğun genotipi XhrY şeklindedir. III. Annede gamet oluşurken hemofili ve renk körlüğü genleri krossing over ile yer değiştirmiştir. yorumlarından hangileri yapılabilir? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'I ve II', 'D': 'I ve III', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: A
Belirli bir ortamda yaşayan aynı tür organizmalardan oluşan topluluğa “popülasyon” denir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bir popülasyon örneği olamaz? Options: {'A': 'Bir akvaryumda yaşayan balıklar', 'B': 'Bir ormandaki kızılçam ağaçları', 'C': 'Ankara’nın tiftik keçileri', 'D': 'Karadeniz’de yaşayan hamsiler', 'E': 'Termitin bağırsağında yaşayan kamçılılar'}
Cevap: A
Biyosferi oluşturan doğal çevrede; üreticiler, ayrıştırıcılar, organik maddeler, fiziksel faktörler ve tüketiciler şeklindeki etmenler bulunabilmektedir. Bu etmenlerin tamamını; I. komünite, II. ekoton, III. ekosistem, IV. popülasyon ekolojik birimlerinden hangileri, yapısında bulundurur? Options: {'A': 'I ve IV', 'B': 'II, III ve IV', 'C': 'Yalnız I', 'D': 'I ve II', 'E': 'II ve III'}
Cevap: E
Doğal ekosistemlerin yapısını oluşturan abiyotik faktörlere, aşağıdakilerden hangisi örnek olarak gösterilemez? Options: {'A': 'Canlı kalıntılarını parçalayan ayrıştırıcılar', 'B': 'Canlıların yaşadığı ortamın pH derecesi', 'C': 'Toprağın yapısını oluşturan mineraller', 'D': 'Ekosistemin bulunduğu alanın iklim şartları', 'E': 'Besin üretilmesini sağlayan ışık'}
Cevap: A
Bir ekosistemde birbirleriyle etkileşim halinde bulunan bazı canlıların özellikleri şunlardır: I. Canlı türü; inorganik maddeleri kullanarak, organik besin sentezliyor. II. Canlı türü; organik besin ihtiyacını diğer canlıları yiyerek karşılıyor. III. Canlı türü; ölen bitki ve hayvanlardaki organik maddeleri, inorganik maddelere çeviriyor. Bu canlıların beslenme yönüyle bulundukları biyotik grup, aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir? Options: {'A': 'I Üretici, III Ayrıştırıcı, II Tüketici', 'B': 'III Ayrıştırıcı, I Üretici, II Tüketici', 'C': 'I Üretici, II Tüketici, III Ayrıştırıcı', 'D': 'III Ayrıştırıcı, II Tüketici, I Üretici', 'E': 'II Tüketici, III Ayrıştırıcı, I Üretici'}
Cevap: C
Doğal bir ekosistemdeki canlılar arasında oluşturulan besin piramidi şekildeki gibidir. Bu besin piramidinde ok yönünde ilerledikçe, I. Canlıların biyokütlesi (toplam canlı ağırlığı) azalır. II. Genellikle birey biyokütlesi artar. III. Canlı vücudundaki kullanılabilir enerji azalır. değişimlerinden hangileri meydana gelir? Options: {'A': 'I ve III', 'B': 'II ve III', 'C': 'Yalnız I', 'D': 'I, II ve III', 'E': 'I ve II'}
Cevap: D
Topraktaki azot tuzlarının oluşumu düşünüldüğünde aşağıdaki canlılardan hangisinin gerçekleştirdiği olay atmosferdeki azotun miktarını artırıcı yönde etki yapar? Options: {'A': 'Denitrifikasyon yapan bakteriler', 'B': 'Nitrat tuzlarını oluşturan bakteriler', 'C': 'Saprofit beslenen canlılar', 'D': 'Baklagillerin kökünde yaşayan bakteriler', 'E': 'Nitrat tuzlarını kullanan bitkiler'}
Cevap: A
“Böcekçil bitkiler beslenme şekline göre kloroplastlı olduklarından ototrof, azot ihtiyacını karşılamak için böcek yediklerinden dolayı ise heterotrofturlar.” hipotezini ortaya atan bilim insanı, böcekçil bitkilerin; I. salgıladıkları enzimlerle hücre dışı sindirimi gerçekleştirmeleri, II. ihtiyacı olan proteinleri dış ortamdan hazır alma, III. fotosentezle organik besin sentezleme özelliklerinden hangilerini veri olarak kullanmış olabilir? Options: {'A': 'II ve III', 'B': 'Yalnız I', 'C': 'I ve III', 'D': 'I ve II', 'E': 'Yalnız II'}
Cevap: C
Hayvanlar; I. metabolizmanın hızlanmasına bağlı olarak terleme, II. dış ortamdan hazır aldıkları inorganik maddeleri vücutlarında depolama, III. bitkilerdeki organik maddeleri besin yoluyla alıp parçalayarak enerji üretme olaylarından hangilerini gerçekleştirerek karbon döngüsünde etkili olurlar? Options: {'A': 'I ve II', 'B': 'II ve III', 'C': 'Yalnız I', 'D': 'Yalnız III', 'E': 'I ve III'}
Cevap: D
Bir yaşama birliğinin sürekliliği, türlerin birbirleriyle bir bütünlük halinde karşılıklı etkileşimleriyle mümkün olur. Bu sürekliliğin sağlanmasında aşağıdaki etkileşimlerden hangisi diğerlerinden daha faydalı olur? Options: {'A': 'Bitkiler ve hayvanlar arasındaki', 'B': 'Bakterilerle bitkiler arasındaki', 'C': 'Bütün bitki türleri arasındaki', 'D': 'Bakterilerle hayvanlar arasındaki', 'E': 'Bitki, hayvan ve bakteriler arasındaki'}
Cevap: E
Tarımda etkin olarak kullanılan DDT isimli böcek ilacı, topraktan sulara karışarak, ekosistemde bulunan canlılara zarar verecek hale gelmiştir. Toprakta çözünmeden kalan bu maddenin, bir besin zincirini oluşturan aşağıdaki canlılardan hangisinin vücudunda daha fazla oranda birikmesi beklenir? Options: {'A': 'Kurbağa', 'B': 'Kartal', 'C': 'Ot', 'D': 'Yılan', 'E': 'Çekirge'}
Cevap: B
İnsanlar, ekosferdeki pek çok doğal olayı etkiledikleri gibi, madde döngülerini de olumsuz yönde etkilemektedirler. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi, insanların doğadaki madde döngüsüne yaptığı olumsuz etkilerden değildir? Options: {'A': 'Volkan patlamalarıyla, yer kabuğunda bulunan karbonun atmosfere yayılması', 'B': 'Sentetik madde kullanımının artması sonucu ozon tabakasının tahrip olması', 'C': 'Fabrikaların oluşturduğu kimyasal atıkların atmosferi ve toprağı kirletmesi', 'D': 'Petrol ve kömür gibi fosil yakıtların yer altından çıkarılarak aşırı kullanılması', 'E': 'Yangınlar, şehirleşme ve sanayileşme gibi etkilerle bitki örtüsünün azaltılması'}
Cevap: A
Bir ekosistemde karbon döngüsü sırasında gerçekleşen olaylar aşağıda verilmiştir. Bunlardan hangisi atmosferdeki karbondioksit oranını diğerlerinden farklı bir yönde etkiler? Options: {'A': 'Isınmada fosil yakıtların kullanılması', 'B': 'Yeşil bitkilerin solunum ile enerji üretmesi', 'C': 'Yeşil bitkilerin fotosentezle besin üretmesi', 'D': 'Saprofit canlıların organik artıkları ayrıştırması', 'E': 'Hayvanların solunumla enerji üretmesi'}
Cevap: C
Fotosentetik ve kemosentetik canlılar inorganik maddeleri kullanarak organik besinleri sentezleyebilirler. Bu besinin hem üretenler, hem de bunlarla beslenen canlılar tarafından kullanılmasındaki temel faktör aşağıdakilerden hangisi olabilir? Options: {'A': 'Canlıların yaşadıkları çevreye uyumunu kolaylaştırmak', 'B': 'Ekosistemdeki saprofit canlılar için gerekli besini oluşturmak', 'C': 'İnorganik maddelerin yeniden oluşturulmasını sağlamak', 'D': 'Metabolizmanın devamlılığı için gerekli enerjiyi ve yapı taşlarını oluşturmak', 'E': 'Organik besinlerin doğadaki birikimini engellemek'}
Cevap: D
Belli bir bölgede yaşayan farklı türlere ait popülasyonların oluşturduğu birliğe komünite denir. Aşağıdakilerden hangisi bir komünite örneği olabilir? Options: {'A': 'İnsanın bağırsağında yaşayan E. coli bakterileri', 'B': 'Bir topluluk oluşturarak yaşayan kurtlar', 'C': 'Bir akvaryumdaki balıklar ve bitkiler', 'D': 'Bir ormandaki dişi ve erkek ren geyikleri', 'E': 'Bir gölde yaşayan kurbağa yavruları'}
Cevap: C
Bir su ekosisteminde artan kanalizasyon artığı miktarına bağlı olarak balık türlerinin sayısındaki değişmeler grafikte gösterilmiştir. Bu ekosistemdeki değişimlerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır? Options: {'A': 'Kirliliğin belli bir değerin altında olması üç türün ekosistemde birlikte yaşamasına olanak sağlayabilir.', 'B': 'Ekosistemdeki alabalıkların ölmesi beyaz balıkların da ölmesine neden olmuştur.', 'C': 'Kanalizasyon miktarının artmasından önce, ekosistemdeki baskın tür alabalıklardır.', 'D': 'Su ortamının kirlenmesi, ekosistemdeki tür çeşidinin azalmasına neden olmuştur.', 'E': 'Sazan balıkları, bu ekosistemde kirliliğe en dayanıklı olan türdür.'}
Cevap: B
Ekosistemlerdeki besin piramidinde, tabanda her zaman üreticiler bulunur. Bunun üst katlarında ise sırasıyla I. tüketiciler, II. tüketiciler ve III. tüketiciler yer alır. Buna göre beslenme piramidini oluşturan canlıların özellikleri ile ilgili olarak, I. Her kattaki canlılar, atmosfer karbondioksitini artırıcı etki yapabilirler. II. Piramidin II. trofik düzeyindeki canlıların otçul, III. trofik düzeyindeki canlıların ise etçil beslenme özelliği vardır. III. Toplam biyokütlesi en fazla olan canlılar, tabanda bulunan üretici organizmalardır. açıklamalarından hangileri doğrudur? Options: {'A': 'II ve III', 'B': 'Yalnız III', 'C': 'Yalnız I', 'D': 'Yalnız II', 'E': 'I, II ve III'}
Cevap: E
Aynı ekosistemde birlikte yaşayan canlılara ait bazı özellikler aşağıda verilmiştir. X canlısı; sadece ışıklı ortamlarda, inorganik maddelerden çeşitli organik maddeleri sentezleyebiliyor. Y canlısı; hem ışıklı hem de ışıksız ortamlarda, inorganik maddelerden çeşitli organik maddeleri sentezleyebiliyor. Z canlısı; organik besin ihtiyacını bir başka canlıyı yiyerek karşılıyor. X, Y ve Z canlıları ile ilgili bu bilgiler, aşağıdaki yargılardan hangisine varmak için yeterli olur? Options: {'A': 'X ve Y çok hücreli, Z ise tek hücreli bir canlıdır', 'B': 'Üç canlı türünde de karbonhidratların fazlası, glikojen olarak depolanır.', 'C': 'X, fotosentezle besin üretebilen yeşil bir bitkidir.', 'D': 'Y de çekirdek zarı ve zarlı organel bulunmaz.', 'E': 'Z, doğrudan üreticileri yiyerek beslenen otçul bir hayvandır.'}
Cevap: D
Doğal ortamlardaki ekosistemlerin kesişme yerlerine ekoton denir. Üç farklı ekosistemin oluşturduğu ekotonlar aşağıdaki şekilde gösterilmiştir. A ekosistemi, B ekosistemi, C ekosistemi. Bu ekosistemler ve oluşturdukları ekotonlar için, aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır? Options: {'A': '2, 5 ve 6. bölgelerde her zaman diğer bölgelerden daha fazla canlı bulunur.', 'B': '4. bölge üç ekosistemin iklim özelliklerini de gösterir.', 'C': '1. bölgedeki tür sayısı, 2. bölgedeki tür sayısından daha az olabilir.', 'D': '4. bölgedeki tür sayısı diğer bütün bölgedekilerden fazla olabilir.', 'E': '1, 3 ve 7. bölgelerde farklı türlere ait canlılar bulunabilir.'}
Cevap: A
Evsel ve endüstriyel atıklardan, tarımsal gübrelerden sulara bol miktarda azot ve fosfat bileşiklerinin geçmesi sonucu bazı alg türlerinin üremesi hızlanır. Bunun sonucu su kaynaklarının yeşil ve bulanık bir renk almasıdır. Fosil yakıt atıklarının doğal su çevrimine karışmasıyla oluşan doğa olayıdır. Sonuçları toprak ve su kirliliğine neden olabildiği gibi tarihi eserlere ve ormanlara da zarar verebilir. Atmosferde biriken CO2 ve N2O gazları toz ve gaz bulutu oluşturarak güneş ışınlarının atmosfere girdikten sonra uzaya geri yansımasını önler. Bunun sonucu atmosfer sıcaklığının artması olayıdır. Her bireyin ulaşım, ısınma, elektrik tüketimi ya da satın aldığımız ürünler ile atmosfere yaydığımız karbondioksit miktarını gösteren ölçektir. Aşağıdaki güncel çevre sorunlarından hangisinin açıklaması yukarıda verilmemiştir? Options: {'A': 'Karbon ayak izi', 'B': 'Sera etkisi', 'C': 'Asit yağmuru', 'D': 'Ekolojik ayak izi', 'E': 'Ötrofikasyon'}
Cevap: D
Böcekçil bitkiler, hem ototrof hem de heterotrof olarak beslenmektedir. Fotosentez yapabilen bu bitkilerin, heterotrof olarak adlandırılmasına; I. azot kaynağı olarak farklı canlılardaki proteinleri kullanması, II. besin üretimi için gerekli enerjiyi ışıktan karşılaması, III. karbon kaynağı olarak inorganik maddeleri kullanması özelliklerinden hangileri neden olur? Options: {'A': 'I ve II', 'B': 'II ve III', 'C': 'Yalnız I', 'D': 'Yalnız II', 'E': 'Yalnız III'}
Cevap: C
Holozoik olarak beslenen hayvanlar, besinlerini katı parçalar halinde alırlar. Bu açıklamaya göre, beslenme özellikleri; I. gerekli bütün besinlerini sadece otçul olarak karşılayan, geviş getiren memeliler, II. besin ihtiyacını karşılamak için hem otları hem de hayvanları yiyen ayılar, III. ölü bitki ve hayvan artıklarını parçalayarak beslenen saprofit bakteri ve mantarlar canlılarından hangileri holozoik beslenmeye örnek verilemez? Options: {'A': 'Yalnız I', 'B': 'Yalnız II', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'I ve III', 'E': 'II ve III'}
Cevap: C
Üç kelebek türünde sıcaklığa bağlı olarak yumurta bırakma sayısındaki değişimler grafikte gösterilmiştir. Bu kelebek türlerindeki yumurtlama olaylarıyla ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır? Options: {'A': 'Üç türde de belli derecenin altındaki sıcaklıklar, yumurta üretimini başlatamaz.', 'B': 'Y ve Z türlerinde sıcaklık değişimleri yumurta bırakma sayısını benzer şekilde etkiler.', 'C': 'X ve Z türleri yaklaşık aynı sıcaklık derecesinde en yüksek yumurta bırakma oranına ulaşırlar.', 'D': 'Z türünde sıcaklığın 30°C ye kadar artırılması yumurtlama üzerinde olumlu etki yapar.', 'E': 'X türünde 30°C nin üzerindeki sıcaklıklar yumurtlama üzerinde olumsuz etki yapar.'}
Cevap: B
Bir kara ekosisteminde yaşayan, iki farklı canlıya ait bazı özellikler şöyledir: X türü:Bir hücreli olup, besin ihtiyacını ölmüş bitki ve hayvanların artıklarından karşılar. Y türü:Çok hücreli olup, besin ihtiyacını genellikle bitkisel organizmaları yiyerek karşılar. Bu bilgilere göre, X ve Y canlı türleri için aşağıdakilerden hangisi söylenemez? Options: {'A': 'Hem X, hem de Y canlıları, heterotrof beslenme özelliğine sahiptir.', 'B': 'Y türü, selülozun sindirimini sağlayacak enzimleri kendisi üretir.', 'C': 'X türü, dış ortama enzim salgılayarak besinlerin sindirimini sağlar.', 'D': 'Y türü ökaryot, X türü ise prokaryot hücre yapısında olabilir.', 'E': 'X türü, metabolizma enerjisini oksijenli veya oksijensiz solunum ile üretebilir.'}
Cevap: B
Bilim insanları, çevre kirliliğine neden olan faktörleri iki ana grupta toplamaktadırlar. I. kirlenme çeşidi;Canlılar tarafından parçalanabilen maddelerden kaynaklanan ve kısa sürede temizlenebilen maddelerin oluşturduğu kirlilik II. kirlenme çeşidi;Çevrede uzun süre bozulmadan kalan ve canlılar tarafından etkisiz hale getirilemeyen maddelerden kaynaklanan kirlilik. Buna göre, aşağıdaki kirlilik çeşitlerinden hangisi diğerlerinden farklı bir grupta yer alır? Options: {'A': 'Enerji üretmek amacıyla kurulan nükleer santrallerden çevreye yayılan kirlilik', 'B': 'Tarımda zararlı böcekleri öldürmek için kullanılan zirai ilaçlardan kaynaklanan kirlilik', 'C': 'Temizlikte kullanılan deterjanların sulara karışmasına bağlı olarak oluşan kirlilik', 'D': 'Bitki ve hayvanların ölmesine bağlı olarak oluşan organik artıklardan kaynaklanan kirlilik', 'E': 'Sanayi tesislerinde oluşan kimyasal artıkların çevreye karışması sonucu meydana gelen kirlilik'}
Cevap: D
Uzun yıllar boyunca kullanılmış bir tarım ilacının, besin zincirinin farklı halkalarını oluşturan beş canlı türünün dokularındaki birikme oranları, aşağıdaki grafikte gösterilmiştir. Bu besin zincirinde, üretici olan organizma çeşidi aşağıdakilerden hangisidir? Options: {'A': 'I', 'B': 'II', 'C': 'III', 'D': 'IV', 'E': 'V'}
Cevap: C
Hem ototrof hem de heterotrof olarak beslenebilen canlılarla ilgili, I. azot ihtiyacını hücre dışı sindirim ile sağlama, II. ışıksız ortamda pinositoz yaparak beslenme, III. kloroplastlarıyla fotosentez yapma, IV. ökaryot hücre yapısında olma özelliklerinden hangileri öğlenaya hangileri ise böcekçil bitkilere aittir? Options: {'A': 'Yalnız IV - I, II ve III', 'B': 'I, II, III ve IV - II ve III', 'C': 'I ve IV - II ve III', 'D': 'II, III ve IV - I, III ve IV', 'E': 'I, II ve IV - I, II ve III'}
Cevap: D
Bir ekosistemde bulunan tüm üretici organizmalar aşağıdakilerden hangisini ortak olarak gerçekleştirebilirler? Options: {'A': 'Atmosfer CO2sini karbon kaynağı olarak kullanma', 'B': 'Besin üretimi sırasında klorofillerden yararlanma', 'C': 'Atmosferin oksijen oranını artırma', 'D': 'Hücre solunumunu oksijenli olarak yapma', 'E': 'Bazı organik besinleri hazır olarak alma'}
Cevap: A
Ekolojik dengenin ve doğal hayatın korunması için; I. doğadaki zehirli bitki ve hayvan türlerinin neslinin yok edilmesi, II. sanayi ve evlerde oluşan atıkların arıtıldıktan sonra sulara bırakılması, III. tarım zararlılarına karşı kimyasal mücadele yerine biyolojik mücadelenin tercih edilmesi, IV. iyi süt ve et veren hayvanların çoğaltılarak diğerlerinin kesilmesi çalışmalarından hangilerinin yapılması uygun olmaz? Options: {'A': 'I ve IV', 'B': 'I, II ve IV', 'C': 'I ve II', 'D': 'I ve III', 'E': 'II ve III'}
Cevap: A
Bir ekosistemde, ayrıştırıcı organizmaların yok olmasına bağlı olarak, aşağıdakilerden hangisinin meydana gelmesi beklenir? Options: {'A': 'İnorganik maddelerin tüketiminin artması', 'B': 'Madde döngülerinin daha hızlı gerçekleşmesi', 'C': 'Üreticilerin daha çok organik madde üretmesi', 'D': 'Yaşama ortamındaki organik atıkların artması', 'E': 'Tüketici canlıların daha çok besin kullanması'}
Cevap: D
Doğadaki karbon döngüsünde etkili olan aşağıdaki faktörlerden hangisi atmosferdeki CO2 miktarının değişiminde diğerlerinden farklı yönde etki yapar? Options: {'A': 'Yeşil bitkilerin solunumla enerji üretmesi', 'B': 'Isınmak için fosil yakıtların kullanılması', 'C': 'Saprofitlerin organik maddeleri ayrıştırması', 'D': 'Hayvanların organik yapı taşlarını solunumda kullanması', 'E': 'Klorofilli bakterilerin organik besin sentezlemesi'}
Cevap: E
Aşağıdaki grafikte kakao ağacının bir mantar türüyle beraber yaşayıp yaşamamasına bağlı olarak hastalık yapan mikroorganizmalardan (patojen) dolayı, zarar gören yaprak yüzeyi (%) gösterilmiştir. Bu grafikteki veriler kullanılarak aşağıdaki kararlardan hangisine varılamaz? Options: {'A': 'Patojen bulunan ortamlarda kakao ağacının mantarla birlikte yaşamaması, kakao ağaçlarının zarar gören yaprak yüzeyini artırır.', 'B': 'Bu mantar türüyle kakao ağacının birlikteliğinden hem mantar hem de kakao ağacı olumlu etkilenmiştir.', 'C': 'Kakao ağacıyla beraber yaşayan mantar, patojenlerin kakao ağacı üzerindeki olumsuz etkisini azaltır.', 'D': 'Mantar ve patojen birlikteyken kakao ağacının zarar gören yaprak yüzeyi oranında görülen azalmanın nedeni, mantarın ürettiği bir madde olabilir.', 'E': 'Mantar olsa da olmasa da patojen, kakao ağacının yapraklarına zarar vermektedir.'}
Cevap: B
Toprağın ve akarsuların rüzgarın etkisiyle aşınarak taşınması ve toprak kaybı oluşmasına erozyon denir. Doğal bir ortamda, aşağıdakilerden hangisinin erozyona neden olması beklenmez? Options: {'A': 'Eğimli alanlarda bitki üretmek için fazla oranda su kullanılması', 'B': 'Sanayi tesislerinin, bitki gelişimi için uygun olan alanlara kurulması', 'C': 'Yanlış kesim sonucu ormanlık ve yeşil alanların azaltılması', 'D': 'İyi ürün veren tarım arazileri üzerine yerleşim yerleri kurulması', 'E': 'Sürekli yeşil kalan bitkilerin ekosistemdeki sayılarının artırılması'}
Cevap: E
Bir ekosistemdeki canlılar, beslenme özelliklerine göre aşağıdaki gibi piramit şeklinde gösterilir. Buna göre, besin piramidiyle ilgili, I. Besin piramidinin tabanından tavanına doğru gidildikçe biyolojik birikim artış gösterir. II. Bir basamaktaki enerjinin ancak %10’u bir üst basamağa aktarılır. III. Ayrıştırıcılar her trofik düzeydeki atıkları kullanabilir. yargılarından hangileri doğrudur? Options: {'A': 'I ve III', 'B': 'I, II ve III', 'C': 'Yalnız I', 'D': 'Yalnız II', 'E': 'I ve II'}
Cevap: B
Doğada birçok tarım zararlısı bulunmaktadır. Bu zararlılarla mücadele etmek için, çeşitli yöntemler kullanılır. Ancak, kullanılan bu yöntemlerin büyük bir kısmı, zararlıyla birlikte ekosistemin diğer elemanlarına da zarar vermektedir. Buna göre, ekosisteme verdiği zarar açısından bakıldığında, aşağıdaki mücadele yöntemlerinden hangisi en son tercih edilmelidir? Options: {'A': 'Zararlının üreme ve gelişmesini durduracak kimyasal zehirlerin kullanılması', 'B': 'Zararlının üreme dönemleri tespit edilerek, bu dönemlerde tarım üretiminin yapılmaması', 'C': 'Tarım zararlısının besin kaynakları azaltılarak çoğalmasının engellenmesi', 'D': 'Zararlıyı yok edebilecek çevre şartlarının ortama uygulanması', 'E': 'Zararlıyı besin olarak tüketen yararlı böceklerin ekosistemdeki sayılarının artırılması'}
Cevap: A
Aynı ekosistemde yaşayan üç farklı canlı grubunun madde döngülerine katkısı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Canlı türü: I - Organik artıkların, inorganik maddelere dönüşmesini sağlar. II - Kloroplastlarıyla inorganik maddelerden organik madde sentezler. III - İnorganik maddeleri oksitleyerek kazandığı enerjiyle besin üretir. Bu bilgilere göre, ilgili canlılardan hangilerinin prokaryot ya da ökaryot olduğu kesin olarak söylenebilir? Options: {'A': 'Yalnız II', 'B': 'II ve III', 'C': 'Yalnız III', 'D': 'Yalnız I', 'E': 'I ve II'}
Cevap: B
Göçmen kuşların bir türü, ekosistemde önce sayıca azalmış, daha sonrada tamamen yok olmuştur. Kuş sayısının belirtildiği gibi değişmesinde, aşağıdakilerden hangisi etkili olmamıştır? Options: {'A': 'Yeşil alanların tahrip olması sonucu, kuşların yeterli yaşama alanı bulamaması', 'B': 'Üreme dönemlerinde oluşturulan yavru bireyler arasında kalıtsal çeşitliliklerin görülmesi', 'C': 'İnsanların kuşları besin kaynağı olarak fazla sayıda avlamaları', 'D': 'Kuşların yuva alanlarına başka canlıların yerleşiminin artması sonucu, yer sıkıntısının başlaması', 'E': 'Dişi ve erkek kuşların üreme dönemlerinin, çevresel faktörlere bağlı olarak değişmesi'}
Cevap: B