PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
სანდალოვო (ვოლოგდის ოლქი)

სანდალოვო (ვოლოგდის ოლქი)
სანდალოვო — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 17 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 41 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 6 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: ვოლკოვო, ლედინინო, სლაბეევო.
იხილეთ აგრეთვე
ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
სქოლიო
ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
Camponotus kiesenwetteri kiesenwetteri

Camponotus kiesenwetteri kiesenwetteri — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
Camponotus
ჰასტა (შუბი)

ჰასტა (შუბი)
ჰასტა — ფართო გაგებით — ძველრომაული, თავდაპირველად საბინური, შუბი.
რესურსები ინტერნეტში
ჰასტა — ბროკჰაუზისა და ეფრონის ენციკლოპედიური ლექსიკონი
ძველი რომის შეიარაღება
ალფჰაიმი

ალფჰაიმი, ელფჰაიმი (ძველსკანდ. Ālfheimr) — ელფთა სამყოფელი, კეთილ ქალღმერთთა სავანე ჩრდილოურ მითოლოგიაში, სამყაროს მესამე სფერო.
ალფჰაიმი ჩანს არა მხოლოდ სკანდინავიურ, არამედ ანგლო-შოტლანდიურ ბალადებში ელფჰეიმის (ინგ. Elfhame) სახელით და ზღაპრულ ქვეყანას აღნიშნავს.
თანამედროვე ლიტერატურაში
20-ე საუკუნის ფანტაზიის ჟანრის მწერალი ჯონ რონალდ რუელ ტოლკინი „ბეჭდების მბრძანებელში“ ალფჰაიმის (Álfheim) ანგლიზებულ ფორმას „ელფჰოუმს“ (Elvenhome „ელფთა სახლი“) იყენებს თავად ელფების მეტყველებაში.
ლიტერატურა
მითოლოგიური ლექსიკონი; ა. გელოვანი. გვ. 45, 1983 წ. თბილისი.
Robbins, Rossell Hope (1959). The Encyclopedia of Witchcraft and Demonology. New York: Crown Publishers, Inc.
სკანდინავიური მითოლოგია
ღვთაებები, სულები და მითური არსებები
გრანდ-პრერი

გრანდ-პრერი — ქალაქი კანადაში. მდებარეობს ალბერტას პროვინციაში. 2016 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 63,166 ადამიანს. ფართობი შეადგენს 62.30 კმ²-ს. მოსახლეობის უმრავლესობას შეადგენენ კანადელები და ფრანგები. გრანდ-პრერი არის ფრანგულენოვანი ქალაქი. ქალაქის სიახლოვეს მიედინება მდინარე ვაპეტი. გრანდ-პრერი დაარსდა 1914 წელს, თავდაპირველად ის სოფელი იყო, მაგრამ უკვე 1958 წლიდან მას ქალაქის სტატუსი მიენიჭა.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
The City of Grande Prairie
Discover Grande Prairie
Grande Prairie- Alberta Heritage Digitization Project
Grande Prairie Visitors Guide - Discover The Peace Country
სქოლიო
კანადის ქალაქები
Ager publicus

Ager publicus
Áger públicus („აგერ პუბლიკიუსი“ — საზოგადოებრივი მიწა, საზოგადოებრივი ველი) — სახელმწიფოს კუთვნილი მიწის ფონდი ძველ რომში. აგერ პუბლიკიუსად ცხადდებოდა რომაელთა მიერ დაპყრობილი მიწების 1/3. დამუშავებულ მიწებზე სახელმწიფო კოლონიებს აარსებდა, საჯარო ვაჭრობით ყიდდა ამ მიწებს, ან მოქალაქეებს უნაწილებდა. ყამირი მიწები კი სახელმწფო საკუთრებად რჩებოდა და რომის მოქალაქეებს შეეძლოთ მათი დაკავება ოკუპაციის წესით (თავისუფალი დაჩემების უფლებით), რისთვისაც გარკვეული იჯარა უნდა გადაეხადათ. ძვ. წ. IV-II საუკუნეებში აგერ პუბლიკიუსის დიდ ნაწილს ნობილები დაეპატრონენ. გამწვავდა ბრძოლა პატრიციებსა და პლებეებს შორის. ამას სხვადასხვა დროს მოჰყვა აგრარული კანონების გამოცემა. მათ შორის მნიშვნელოვანია ლიცინიუს-სექსტუსის (ძვ. წ. 367) და გრაკქუსების (ძვ. წ. II საუკუნის II ნახევრის) აგრარული კანონმდებლობა, რომელიც მიზნად ისახავდა ნობილების მიერ აგერ პუბლიკიუსის ოკუპაციის უფლების შეზღუდვას და მიწების ხელახალ განაწილებას. ძვ. წ. 111 და ძვ. წ. 59 წლებში კანონებით თითქმის მთელი იტალიური აგერ პუბლიკიუსი კერძო საკუთრებად გამოცხადდა. გამონაკლისი იყო რომის პროვინცია, სადაც აგერ პუბლიკიუსი სახელმწიფო საკუთრებად ითვლებოდა, მაგრამ ზოგჯერ ამა თუ იმ თემს ე. წ. „იტალიურ უფლებას“ მიანიჭებდნენ ხოლმე და აგერ პუბლიკიუსი აქაც შეიძლებოდა კერძო საკუთრებად ქცეულიყო.
ლიტერატურა
Drummond, Andrew, "Licinius Stolo, Gaius. Sextius Sextinus Lateranus, Lucius" in Simon Hornblower & Anthony Spawforth (eds.), The Oxford Classical Dictionary, 3rd Edition, (Oxford, 1999), pp. 859–60
Lewis, Andrew Dominic Edwards, "ager publicus" in Simon Hornblower & Anthony Spawforth (eds.), The Oxford Classical Dictionary, 3rd Edition, (Oxford, 1999), p. 39
Roselaar, Saskia T., Public land in the Roman Republic: a social and economic history of the ager publicus, 396-89 BC (Oxford, 2010)
ძველი რომის პოლიტიკა
ძველი რომის ეკონომიკა
Lasioglossum mahense

Lasioglossum mahense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1908 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
mahense
Karmasan

Karmasan (Qarmasan) is a rural locality (a selo) and the administrative centre of Karmasansky Selsoviet, Ufimsky District, Bashkortostan, Russia. The population was 706 as of 2010.
Geography
Karmasan is located 51 km northwest of Ufa (the district's administrative centre) by road. Asanovo is the nearest rural locality.
References
Rural localities in Ufimsky District
შენ მხოლოდ ორჯერ ცოცხლობ

შენ მხოლოდ ორჯერ ცოცხლობ (1967) — მეხუთე ფილმი ჯეიმზ ბონდის შესახებ. ფილმი გადაღებულია იენ ფლემინგის რომანების გზის ავლით, იგი მხოლოდ ნაწილობრივ ეფუძნება 1964 წლის რომანს.
ამ სერიაში, ბონდი გაგზავნილია იაპონიაში, მას შემდეგ რაც ამერიკული და რუსული ხომალდები იკარგება კოსმოსურ ორბიტაზე. ორივე ერი ერთმანეთს ემუქრება და აბრალებს ცივი ომის რეჟიმის დამყარების მცდელობას. ბონდი პირისპირ შეხვდება ტერორისტული ორგანიზაციის სპექტრი ხელმძღვანელ ერნსტ სტავრო ბლოფელდს, რომლის სახეც მანამდე ეკრანზე არასოდეს ჩანდა. აღმოჩნდება, რომ სპექტრი ცდილობს ორ რესპუბლიკას შორის გაუგებრობის ჩამოგდებას.
მუსიკა
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
ჯეიმზ ბონდის ფილმები
ამერიკული ფილმები
ბრიტანული ფილმები
1967 წლის ფილმები
United Artists-ის ფილმები
ლა-ვიქტორია (ვალიე-დელ-კაუკა)

ლა-ვიქტორია (ვალიე-დელ-კაუკა)
ლა-ვიქტორია — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ვალიე-დელ-კაუკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 700 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 722 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 49.72 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 276 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
კოლუმბიის ქალაქების სია
რესურსები ინტერნეტში
კოლუმბიის მოსახლეობის 2005 წლის აღწერის მონაცემები — კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტი
statoids.com-ის მონაცემები
ვალიე-დელ-კაუკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
სანტიაგო ბერნაბეუს თასი

სანტიაგო ბერნაბეუს თასი — ტარდება მადრიდის „რეალის“ დიდი ხნის პრეზიდენტის, სანტიაგო ბერნაბეუს ხსოვნის პატივსაცემად. ეს არის მეგობრული ტურნირი, რომელსაც მადრიდის „რეალი“ ატარებს ყოველ წელს სეზონის დასაწყისში, დაახლოებით აგვისტოს დასასრულს ან სექტემბრის დასაწყისში.
1979 დან 1984 წლამდე და 1986 წელს გათამაშება ტარდებოდა 4 გუნდს შორის, ნახევარფინალები, მატჩი მესამე ადგილისთვის და ფინალი. 1985 წელს და 1987 წლიდან იმართება მხოლოდ 1 მატჩი, მადრიდის „რეალსა“ და მოწვეულ გუნდს შორის.
2002 წელს გათამაშება ჩატარდა 4 გუნდს შორის, მადრიდის „რეალის“ 100 წლის იუბილის გამო (გუნდი დაარსებულია 1902 წლის 6 მარტს). ბოლო წლებში ჩემპიონატი ასევე ემსახურება იმას, რომ გუნდში ზაფხულის სატრანსფერო ფანჯრისას შეძენილმა ფეხბურთელებმა გამოიჩინონ თავი.
ფინალები
შენიშვნა: ფრის შემთხვევაში გამარჯვებული გამოვლინდა პენალტებით.
გამარჯვებათა რაოდენობა
საუკეთესო ბომბარდირები
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სანტიაგო ბერნაბეუს თასი — Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation
სქოლიო
ესპანეთის მეგობრული საფეხბურთო ჩემპიონატები
საფეხბურთო თასები
რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)
632

632
მოვლენები
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
8 აპრილი: ხარიბერტ II — ფრანკთა მეფე (დ. დაახლ. 614)
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
მუჰამედი — მუსლიმთა მეთაური (დ. 570/571).
ბორანდუხტი — სასანიანთა დინასტიის წარმომადგენელი.
ხილპერიკ აკვიტანიელი — აკვიტანიის მეფე (დ. უცნობია )
Vera, Mato Grosso

Vera, Mato Grosso
Vera is a municipality in the state of Mato Grosso in the Central-West Region of Brazil.
See also
List of municipalities in Mato Grosso
References
Municipalities in Mato Grosso
მოსავლიანი

მოსავლიანი — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი ვაზის ჯიში კახეთიდან.
მოსავლიანი წარმოადგენს ადრე არსებულ, მაგრამ ამჟამად მოუძიებელ ვაზის ჯიშს.
ლიტერატურა
უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 571
კახეთის ვაზის ჯიშები
ვაზის წითელყურძნიანი ქართული ჯიშები
Lasioglossum synavei

Lasioglossum synavei — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1984 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
synavei
Microdaphne

Microdaphne is a genus of sea snails, marine gastropod mollusks in the family Raphitomidae.
Species
Species within the genus Microdaphne include:
† Microdaphne indohystrix Harzhauser, 2014
Microdaphne morrisoni Rehder, 1980
Microdaphne trichodes (Dall, 1919)
References
External links
McLean, J.H. (1971) A revised classification of the family Turridae, with the proposal of new subfamilies, genera, and subgenera from the Eastern Pacific. The Veliger, 14, 114–130
Bouchet, P.; Kantor, Y. I.; Sysoev, A.; Puillandre, N. (2011). A new operational classification of the Conoidea (Gastropoda). Journal of Molluscan Studies. 77(3): 273-308
Worldwide Mollusc Species Data Base: Raphitomidae
Raphitomidae
Gastropod genera
Byala polyana

Byala polyana is a village in Kardzhali Municipality, Kardzhali Province, southern Bulgaria.
References
Villages in Kardzhali Province
დიდი ბრიტანეთი 1904 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

დიდი ბრიტანეთი 1904 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
დიდი ბრიტანეთმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მესამედ იასპარეზა 1904 წელს, აშშ-ის ქალაქ სენტ-ლუისში. ამ თამაშებზე მათ ერთი ოქროსა და ერთი ვერცხლის მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
სპორტული ბმულები
საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა
ქვეყნები 1904 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
დიდი ბრიტანეთი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Ә̃

Ә̃, ә̃ — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო, წარმოადგენს კირილური ასო „Ә“-სა და დიაკრიტიკული ნიშანის ტილდას ერთობლიობას. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში.
კოდების ცხრილი
აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „Ә“-სა და „ტილდა“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება:
კირილური ასოები
Semisoft sign

Semisoft sign
The semisoft sign (Ҍ ҍ; italics: Ҍ ҍ) is a letter of the Cyrillic script.
The semisoft sign is used in the alphabet of the Kildin Sami language, where it indicates palatalization (sometimes also called "half-palatalization") of the preceding stop, .
It has a similar shape to the yat (ѣ) but the horizontal stroke across the upright is shorter.
Computing codes
See also
Ѣ ѣ : Cyrillic letter Yat
Cyrillic characters in Unicode
References
Writing
Ngalop people

Ngalop people
The Ngalop ("earliest risen people" or "first converted people" according to folk etymology) are people of Tibetan origin who migrated to Bhutan as early as the ninth century. Orientalists adopted the term "Bhote" or Bhotiya, meaning "people of Bod (Tibet)", a term also applied to the Tibetan people, leading to confusion, and now is rarely used in reference to the Ngalop.
The Ngalop introduced Tibetan culture and Buddhism to Bhutan and comprise the dominant political and cultural element in modern Bhutan. Furthermore, cultural, ethnic, and linguistic identity in Bhutan are not always mutually exclusive. For these reasons, Ngalops are often simply identified as Bhutanese. Their language, Dzongkha, is the national language and is descended from Old Tibetan. The Ngalop are dominant in western and northern Bhutan, including Thimphu and the Dzongkha-speaking region. The term Ngalop may subsume several related linguistic and cultural groups, such as the Kheng people and speakers of Bumthang language.
Population
The Ngalop are concentrated in the western and central valleys of Bhutan, whose total population in 2010 was about 708,500 (This is the total population of Bhutan, not the population of Ngalops. The population of Ngalops could be less than 250000) . Together the Ngalop, Sharchops and tribal groups constituted up to 72 percent of the population in the late 1980s according to official Bhutanese statistics. The 1981 census claimed Sharchops represented 30% of the population and Ngalops about 17%. The World Factbook estimates the "Bhote" Ngalop and Sharchop populations together to total about 50 percent, or 354,200.
Language
Ngalops speak Dzongkha. As Ngalops are politically and culturally dominant in Bhutan, Dzongkha is the language of government and education throughout the kingdom. Other groups that identify as culturally Ngalop speak the Kheng and Bumthang languages. To a large extent, even the Sharchops of eastern Bhutan, who speak Tshangla, have adopted Ngalop culture and may identify as Ngalop.
Religion
Ngalops largely follow Tibetan Buddhism, particularly the Drukpa Lineage of the Kagyu school of Vajrayana that is the state religion of Bhutan. A significant number also follow the Nyingma school, which was dominant in early Bhutanese history.
Bon
Bon practitioners are a minority, although the practices of the Ngalops, like that of most Bhutanese, are characterized by incorporated elements of the older ethnic religion that is also referred to by the term Bon.
Lifestyle
The primary agricultural crops are Bhutanese red rice, potatoes, barley, and other temperate climate crops. Ngalop people build houses out of timber, stone, clay, and brick. The Ngalop are also known for building large fortress-monasteries known as dzongs that now serve as government offices. The Druk Gyalpo and most of the government are Ngalop, and all citizens of the country are required to follow the national dress code, the driglam namzha, which is Ngalop in origin.
The Ngalops follow matrilineal lines in the inheritance of land and livestock.
See also
Ethnic groups in Bhutan
References
Ethnic groups in Bhutan
Ethnic groups in Tibet
1848 წლის რევოლუციები

1848 წლის რევოლუციები
1848 წელს აჯანყებებმა და საპროტესტო გამოსვლებმა მთელი ევროპა მოიცვა, რაც მთავრობებისადმი ხალხის უკმაყოფილებამ განაპირობა. ამ აჯანყებების უმრვალესობას საფუძვლად იგივე მიზეზები ედო, რაც საფრანგეთის რევოლუციას. ევროპის მრავალი ქვეყნის მოსახლეობას გაუჩნდა იმის შეგნება, რომ ხალხი უფრო მთავარია, ვიდრე „სახელმწიფო“ და მასაც უნდა ჰქონდეს სიტყვის უფლება საკუთარ მთავრობებში. აჯანყებებისა და მძაფრი პოტესტების საპასუხოდ, ზოგიერთ ქვეყნის ხელისუფლება შეეცადა, აღედგინა ძველი სახელისუფლებო სისტემები, მაგრამ 1848 წლის მოვლენებმა ცხადყო, რომ ცვლილებები გარდაუვალი იყო.
რევოლუციების მიზეზი
1848 წლის რევოლუციების ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი იყო ერთ ენაზე მოლაპარაკე ხალხის სურვილი, შეექმნათ საკუთარი ერთიანი დამოუკიდებელი სახელმწიფო. ეს განსაკუთრებით იგრნობოდა მრავალ პატარ-პატარა სახელმწიფოდ დაყოფილ იტალიაში, გერმანიასა და ავსტრიის იმპერიაში. ზოგიერთი აჯანყებების მეთაურები აყენებდნენ უფრო სოციალურ პრობლემებს — იბრძოდნენ სიღარიბის წინააღმდეგ და მიწის საკუთრების უფლებისათვის.
ჩარტიზმი
ზოგიერთ ქვეყანაში ხალხის ძირითადი მოთხოვნა საარჩევნო ხმის უფლება იყო. ეს იყო ერთ-ერთი იმ რეფორმათაგანი, რომლის გატარებასაც მოითხოვდა ბრიტანეთის ჩარტისტული მოძრაობა. „სახალხო ქარტია“ პირველად 1838 წლის მაისში გამოქვეყნდა. 1 200 000 ადამიანის მიერ ხელმოწერილი პეტიცია პარლამენტს 1839 წლის ივნისში გადაეცა, რომლებმაც იგი არ დააკმაყოფილა. 1848 წლის თებერვალში, საფრანგეთის რევოლუციის კვალდაკვალ, პეტიცია საბოლოო სახით ჩამოყალიბდა და მას ხელს აწერდა უკვე სამ მილიონ ადამიანზე მეტი. 1848 წელს 10 აპრილს ლონდონში პარლამენტისთვის პეტიციის წარსადგენად გაიმართა მასობრივი მსვლელობა. პეტიცია ისევ არ მიიღეს და ჩარტიზმმაც ძალა დაკარგა.
ბოლოდროინდელმა ცვლილებებმა აჯანყებები გაადვილა, რადგან სულ უფრო მეტმა ადამიანმა ისწავლა წერა-კითხვა და ხალხი უკვე გაზეთებიდან იგებდა, რა ხდებოდა სხვა ქვეყნებში. რადგან პოლიციური ძალები მცირერიცხოვანი იყო, მეამბოხეთა წინააღმდეგ ჯარს იყენებდნენ. 1848 წლის რევოლუციების უმეტესობამ გადაუდებელი მოთხოვნები დააყენა, მაგრამ უშედეგოდ; მომდევნო ხუთ წელიწადში გაძლიერდა ნაციონალიზმი და ბევრი ქვეყნის მთავრობა მიხვდა, რომ დემოკარტიული რეფორმების გატარება აუცლიებელი იყო.
რევოლუციური ევროპაში
საფრანგეთში ნაპოლეონ ბონაპარტის ძმისშვილმა, ლუი ნაპოლეონმა, „პრინც-პრეზიდენტის„ რანგში, მეორე რესპუბლიკა დააფუძნა. აჯანყებები გავრცელდა იტალიის სეპარატისტულ სახელმწიფოებშიც, მაგრამ წლის ბოლოსთვის ჩაახშეს. გადადგა ავსტრიის კანცელარი მეტერნიხი, ხოლო იმპერატორმა ფერდინანადმა ტახტი ფრანც იოსებს დაუთმო.
საპროტესტო გამოსვლები იყო ბერლინში, ვენაში, პრაღაში, ბუდაპეშტში, კატალონიაში, ვალახეთში, პოლონეთსა და ბრიტანეთში. გერმანიაში, ფრანკფურტში, მოიწვიეს ეროვნული კრება, ხოლო ნიდერლანდებში ძალაში შევიდა ახალი კონსტიტუცია.
ბელგიაში გამოქვეყნდა კარლ მარქსისა და ფრიდრიხ ენგელსის „კომუნისტური პარტიის მანიფესტი“. მთელ ევროპაში არმიამ და გლეხობამ თავიანთ მონარქიების მიმართ ლოიალობა შეინარჩნა. აჯანყებები ჩაახშვეს პრუსიასა და იტალიაში, თუმცა გატარდა გარკვეული რეფორმები.
ლიტერატურა
მსოფლიოს ისტორიის ენციკლოპედია, 2009, 2010, გამ. ელფი, ISBN-13 978-99940-44-08-5
1848 წლის რევოლუციები
რევოლუციები
ანდღულაძე

ანდღულაძე
საკუთარი სახელი ანდღულაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
აკაკი ანდღულაძე — პოლიტიკური აქტივისტი
გიორგი ანდღულაძე — რუსეთის არმიის გენერალი
გიორგი ანდღულაძე — მომღერალი
დავით ანდღულაძე — მომღერალი
დავით ანდღულაძე — რეჟისორი
ვასილ ანდღულაძე — თერაპევტი
ლია ანდღულაძე — ფილოლოგი, სახელმწიფო მოხელე, პოლიტიკოსი
ნიკოლოზ ანდღულაძე — სამხედრო პირი, „გიორგის იარაღის“ კავალერი
ნოდარ ანდღულაძე — მომღერალი
რობერტ ანდღულაძე — აგრარიკოს-ეკონომისტი
ქართული გვარები
ელიზბარ ლომდარიძე

ელიზბარ ლომდარიძე (დ. 22 ოქტომბერი, 1945, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ — გ. 14 თებერვალი, 2020) — ქართველი კომპოზიტორი, პედაგოგი.
1974 წელს დაამთავრა ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია.
1972–1974 წლებში ასწავლიდა თბილისის საესტრადო–საცირკო სასწავლებელში მუსიკის თეორიის საგნებს; 1974 წლიდან იყო თბილისის III სამუსიკო სასწავლებლის პედაგოგი, 1975–1979წლებში ამავე სასწავლებლის თეორიული განყოფილების გამგე; 1981–1985 წლებში რესპუბლიკის ხალხური შემოქმედების სახლის დირექტორი; 1985-1990წწ. თბილისის N15 მუსიკალური სკოლის დირექტორი; 1992-1996 წლებში მოსკოვის მუსიკალური კოლეჯის დირექტორი; 1997-2004 მ. ფანიაშვილის სახელობის ხელოვნების აკადემიის რექტორი; 2008-2011წწ. საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტროს მუსიკალური დეპარტამენტის კონსულტანტი.
დაწერილი აქვს: სიმფონიური ნაწარმოებები – კონცერტები ფაგოტისა და სიმფონიური ორკესტრისათვის (1973, 1976), „ეპიტაფია“ სიმფონიური ორკესტრისათვის (1977, მიუძღვნა ვასო გოძიაშვილს), სიმფონია (1980); ვოკალურ–სიმფონიური და საგუნდო ნაწარმოებები – ვოკალურ–სიმფონიური პოემა ბარიტონისა და სიმფონიური ორკესტრისათვის (1975), ორატორია სოლისტების, შერეული გუნდისა და სიმფონიური ორკესტრისათვის (1976), „სამი ფრესკა“ ქალთა გუნდისათვის ა კაპელა (1977); კამერულ–ინსტრუმენტული ნაწარმოებები – „მუსიკალური ჩანახატები“ ფორტეპიანოსათვის (1969), მინიატურები კამერული ორკესტრისათვის (1970), სიმებიანი კვარტეტი (1974), მუსიკა კამერული ორკესტრისათვის (1975), სონატები ფორტეპიანოსათვის (1975, 1976); კამერულ–ვოკალური ნაწარმოებები – 4 რომანსი ხმებისა და ფორტეპიანოსათვის (1966), „სიყვარულის ლირიკა“ ვოკალური ციკლი სოპრანოსა და ინსტრუმენტული ანსამბლისათვის (1977); ინსტრუმენტული კონცერტი: საფორტეპიანო „თბილისური“ (1977), „იმერული“ (2000), „ერისიონი“ (2000), „მეგრული“ (2001), „გურული“ (2002), „ქართლ-კახური“, „აჭარული“; საბავშვო კონცერტები: „ენკი-ბენკი“ (2003).
ლონდარიძის ნაწარმოებები შესრულებულია: უნგრეთში, გერმანიაში, ავსტრიაში, აშშ და სხვ. მისი N4 სიმფონია აღიარებულია „წლის საუკეთესო მუისიკალურ ნაწარმოებად“ (2010), სამავშვო მუსიკის განვითარებაში შეტალი წვლილისთვის დაჯილდოებულია თბილისის მერიის ოქროს მედლით (2010).
ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
2012: საქართველოს ეროვნული პრემია
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 22 ოქტომბერი
დაბადებული 1945
გარდაცვლილი 14 თებერვალი
გარდაცვლილი 2020
ქართველი კომპოზიტორები
Mollalar

Mollalar may refer to:
Mollalar (40° 05' N 46° 50' E), Agdam, Azerbaijan
Mollalar (40° 09' N 46° 52' E), Agdam, Azerbaijan
Mollalar (40° 15' N 47° 29' E), Barda, Azerbaijan
Mollalar (40° 27' N 47° 11' E), Barda, Azerbaijan
Mollalar, Lachin, Azerbaijan
Mollalar, Tovuz, Azerbaijan
Mollalar, Ardabil, Iran
Mollalar, East Azerbaijan, Iran
Mollalar-e Mohammadreza Kandi, East Azerbaijan Province, Iran
Mollalar, Zanjan, Iran
Raphitoma locardi

Raphitoma locardi is a species of sea snail, a marine gastropod mollusk in the family Raphitomidae.
References
Pusateri F., Giannuzzi-Savelli R. & Oliverio M. 2013. A revision of the Mediterranean Raphitomidae 2: On the sibling species Raphitoma lineolata (B.D.D., 1883) and Raphitoma smriglioi n. sp. Iberus, 31(1): 11-20 page(s): 18; note: replacement name for Clathurella cylindrica Locard & Caziot, 1899, non Pease, 1860
External links
Locard A. & Caziot E. (1900-1901). Les coquilles marines des côtes de Corse. Annales de la Société Linnéenne de Lyon, 46: 193-274 [1900; 47: 1-80, 159-291]
Biolib.cz: Raphitoma locardi
locardi
Gastropods described in 2013
ორანგუტანი

ორანგუტანი (მალაიური orang-utan, სიტყვასიტყვით — ტყის კაცი) — ძუძუმწოვართა გვარი ადამიანის მსგავსი მაიმუნების ოჯახისა; მისი აზიური განშტოების (ქეოჯახი Ponginae) ერთადერთი თანამედროვე ტაქსონი. ცნობილია 3 სახეობა: კალიმანტანური (ბორნეოს) ორანგუტანი (P. pygmaeus), სუმატრული ორანგუტანი (P. abelii) და ტაპანულის ორანგუტანი (P. tapanuliensis). გავრცელებული არიან მალაის არქიპელაგის (ინდონეზია) კუნძულებზე — კალიმანტანსა და სუმატრაზე.
აღწერა
სხეულის სიგრძე 1,2–1,5 (იშვიათად 1,8-მდე) მეტრია. მასა დედლისა — 30–50, მამლისა — 50–90 კგ (ტყვეობაში 140 კგ-მდე და მეტი). დღეს მცხოვრები მეხეური ცხოველებიდან ყველაზე დიდებია. წინა კიდურები მიწაზე მცხოვრებ სხვა ადამიანის მსგავს მაიმუნებზე გრძელი აქვთ (ჩამოშვებულ მდგომარეობაში კოჭამდეა), უკანები მოკლეა; განირჩევიან აგრეთვე მოწითალო-ყავისფერი შეფერილობის ბეწვით. თმის საფარი თხელია, თავსა და მხრებზე გრძელი თმებით წარმოქმნილი ფაფარია. ზრდასრულ მამლებს ულვაშები და წვერი აქვთ.
გავრცელება
პლეისტოცენში ორანგუტანების გავრცელების არეალი სამხრეთ და ცენტრალურ ჩინეთამდე აღწევდა. დღეს მხოლოდ კალიმანტანსა და სუმატრაზე არიან წარმოდგენილი. ცხოვრობენ წვიმიან ტროპიკულ ტყეებში (მთებში ადიან ზღვის დონიდან 1500 მეტრამდე). მეხეური ცხოველებია. აქტიურობის პიკი დილისა და საღამოს საათებშია; შუადღისით ისვენებენ. ღამით ტოტებითა და ფოთლებით აშენებენ დიდ ბუდეს, რომელსაც, როგორც წესი, ერთხელ იყენებენ. ზოგჯერ დღისით დასვენებისთვისაც აშენებენ ზომის ბუდეებს. ძირითადად გადაადგილდებიან ხეებზე ცოცვით და ტოტიდან ტოტზე ხელების დახმარებით გადახტომით (ბრაქიაციით). მიწაზე იშვიათად მოძრაობენ (უმთავრესად ერთი ხიდან მეორემდე მისასვლელად), რა დროსაც ოთხივე კიდურ იყენებენ. დღის განმავლობაში 1 კმ მანძილს ფარავენ. ნაშიერებიანი დედლების ჯგუფი იკავებს დაახლოებით 0,65 კმ² ფართობის მონაკვეთს. ზრდასრული მამლები, როგორც წესი, მარტოულად ცხოვრობენ, 2–6 კმ² ტერიტორიაზე, რომელიც რამდენიმე ზრდასრული დედლის ტერიტორიასაც მოიცავს.
კვება
იკვებებიან უპირატესად ხილით, რომელთა შორის ჭარბობს ლეღვისა და დურიანის ნაყოფები; სეზონური გადაადგილებები ძირითადად ნაყოფის სიმწიფითაა განპირობებული. ჭამენ ასევე მცენარეთა სხვა ნაწილებს, მწერებს, მცირე ხერხემლიანებს, ფრინველთა კვერცხებს.
გამრავლება
ფიზიოლოგიური სქესობრივი სიმწიფე დედლის შემთხვევაში დაახლოებით 7 წელში დგება, თუმცა პირველ ნაშიერს 12 წლამდე არ შობენ. მამლები გამრავლებისათვის აუცილებელ სოციალურ სტატუსს 13–15 წლისანი იძენენ. მშობიარობებს შორი პერიოდი 3–4 წელია. მაკეობა 8–9 თვე გრძელდება. ჩვეულებრივ შობენ ერთ ნაშიერს (მასა 1,5–2 კგ). სიცოცხლის პირველი წლის მანძილზე, ზოგჯერ 2,5 წლამდეც კი, იგი დედას მკერდზე ჰკიდია, 3,5 წლის მიღწევისას რძით კვება წყდება; 7–8 წლამდე დედის დაცვის ქვეშაა. ტყვეობაში ორანგუტანი 59 წლამდე ცოცხლობს.
მდგომარეობა
ბუნების დაცვის საერთაშორისო კავშირის მიხედვით, სამივე სახეობა გადაშენების კრიტიკული საფრთხის ქვეშაა. უმთავრეს საფრთხეს წარმოადგენს ტყეების გაჩეხვა, რაც მათი საცხოვრებელი ბუნებრივი გარემოს განადგურებას იწვევს.
სქოლიო