PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
გიორგი გორდელაძე

გიორგი გორდელაძე
გიორგი ერასტის ძე გორდელაძე (დ. 17 თებერვალი, 1912, თბილისი — გ. 11 თებერვალი, 1990, იქვე) — ქართველი გრაფიკოსი. საქართველოს დამსახურებული მხატვარი (1965).
ბიოგრაფია
1940 წელს დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია. მისი პედაგოგები იყვნენ ი. შარლემანი, ს. ქობულაძე, ვ. გრიგოლია. იქვე ეწეოდა პედ. მოღვაწეობას (1968 წლიდან, 1988 წლიდან — პროფესორი). სამხატვრო გამოფენებში მონაწილეობდა 1944 წლიდან. იყო ნაყოფიერი გრაფიკოს-ილუსტრატორი, გამომცემლობა „სახელგამის“ (1933-1968) და „ნაკადულის“ (1968-1970) მთავარი მხატვარი. მაღალმხატვრულად გააფორმა წიგნები: „დედაენა“ (1955), გ. ჩუბინაშვილის „ქართული ოქრომჭედლობა“ (ალბომი), „ვეფხისტყაოსნის დასურათება“ (ორ წიგნად), ა. ანტონოვსკაიას „დიდი მოურავი“, დ. გურამიშვილის „დავითიანი“, რ. დანიბეგაშვილის „თვრამეტი წელი აზიის ქვეყნებში“, მ. ჯავახიშვილის „არსენა მარაბდელი“, ა. ფურცელაძის „მაცი ხვიტია“, ზღაპარი „ნაცარქექია“ და სხვ. წარმატებით მუშაობდა დაზგურ გრაფიკასა და ფერწერაში. შექმნა ისტორიულ პირთა პორტრეტები. მნიშვნელოვანი ნამუშევრები: „ჭიდაობა ანანურში“ (1957), „ცხრა ძმა ხერხეულიძე“ (1964), „დავით აღმაშენებელი“ (1980), „მეფე ერეკლე II“ (1982), „თამარ მეფე ვარძიაში“ (1987) და სხვ. საერთო აღიარება მოიპოვა მხატვრის მიერ შექმნილმა პლაკატებმა: „ტელეხედვა სვანეთში“, „ოცნება და სინამდვილე“, „ტყე ჩვენი სიმდიდრეა“ და სხვ. გორდელაძე წლების მანძილზე მუშაობდა ქართულ შრიფტზე. ავტორია ქართული, რუსული და ლათინური შრიფტის ორიგინალური ნიმუშებისა.
ლიტერატურა
ქართველი გრაფიკოსები
დაბადებული 1912
დაბადებული 17 თებერვალი
გარდაცვლილი 1990
გარდაცვლილი 11 თებერვალი
გიორგი
ქვაჯვარი (იალნოს ქედი)

ქვაჯვარი (იალნოს ქედი)
ქვაჯვარი — მთა საქართველოში, გარდაბნისა და მცხეთის მუნიციპალიტეტების საზღვარზე. მდებარეობს იალნოს ქედზე. სიმაღლე 980 მ. აგებულია ოლიგოცენისა და ქვედა მიოცენის ასაკის თაბაშირიანი თიხებითა და ქვიშაქვებით (მაიკოპის სერია). აქვს დამრეცი კალთები. შემოსილია მეორეული ბალახეულით.
ლიტერატურა
ქვემო ქართლის მხარის მთები
მცხეთა-მთიანეთის მხარის მთები
ჩეხოსლოვაკიის მეორე რესპუბლიკა

ჩეხოსლოვაკიის მეორე რესპუბლიკა — მეორე ჩეხოსლოვაკიური რესპუბლიკა, რომელიც არსებობდა 1938 წლის 1 ოქტომბრიდან 1939 წლის 14 მარტამდე, სულ 167 დღე. რესპუბლიკა შედგებოდა ბოჰემიისგან, მორავიისგან, ჩეხური სილეზიისგან, სლოვაკეთისა და კარპატების რუთენიისგან.
მეორე რესპუბლიკა წარმოიქმნა მიუნხენის შეთანხმების შედეგად, რითიც მანამდე არსებულმა ჩეხოსლოვაკიის პირველმა რესპუბლიკამ გერმანიას დაუთმო სუდეტენლანდი, სლოვაკეთის სამხრეთი ნაწილი და კარპატების რუთენია უნგრეთს, ხოლო ზაოლზეს რეგიონი სილეზიაში პოლონეთს.
მეორე რესპუბლიკამ არსებობა შეწყვიტა 1939 წლის 15 მარტს, როდესაც იქ გერმანია შეიჭრა, მოახდინა მისი ანექსია და ჩეხეთის რეგიონი შეუერთა ბოჰემიისა და მორავიის პროტექტორატს.
ლიტერატურა
Jan, Gebhart and Kuklík, Jan: Druhá republika 1938–1939. Svár demokracie a totality v politickém, společenském a kulturním životě, Paseka (2004), Praha, Litomyšl, ISBN 80-7185-626-6
Dokumenty z historie československé politiky 1939–1945. II., Prague 1966, p. 420–422
ჩეხეთის ისტორია
სლოვაკეთის ისტორია
ომებსშორისი პერიოდის ყოფილი სახელმწიფოები
es:Checoslovaquia#La segunda república (1938–1939)
Chamorro (family)

Chamorro (family)
The Chamorro family has its origin in Spain. A branch of the family became prominent in Nicaragua in the 18th century and its influence continues to the present. Historically, the Chamorros have been closely associated with the Conservatives, but the Sandinista Revolution has divided their loyalties, with some members supporting the Sandinistas. Outstanding members of this family are:
Notes
External source errors
Pedro Joaquín Chamorro Alfaro is incorrectly listed as Pedro Joaquín Chamorro Bolaños in the following sources:
DATOS HISTORICOS
Familia Chamorro
MSN - ENCARTA
Pedro Joaquín Chamorro Bolaños is incorrectly listed as Pedro José Chamorro Bolaños in the following source:
3 Conquistador and Colonial Elites of Central America
References
Genealogia Familia Chamorro, por El Dr. Emilio Alvarez Lejarza (1951), Talleres Tipograficos y Litograficos de la Editorial Catolica, S. A. Managua, Nic.-C. A.
Recorrido Historico de las Principales Figuras de la Familia Chamorro, Emilio Alvarez Lejarza, Revista Conservadora del Pensamiento Centroamericano, Vol. XIX - No. 91 (Abril, 1968)
La Prensa - September 11, 2000
Nicaraguan families
Political families
Family trees
Polyrhachis wagneri

Polyrhachis wagneri — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
მოონზუნდის ოპერაცია (1917)

მოონზუნდის ოპერაცია (1917)
მოონზუნდის ოპერაცია — რევოლუციური ბალტიის ფლოტისა და რუსეთის ჯარების ჩრდილოეთ ფრონტის ცალკეული ნაწილების ერთობლივი დესანტსაწინააღმდეგო ოპერაცია მოონზუნდის არქიპელაგის რაიონში 1917 წლის 29 სექტემბერს — პირველი მსოფლიო ომის (1914-1918) დროს. გააფთრებულ თავდაცვის შემდეგ 3 ოქტომბერს რუსეთის საჯარისო ნაწილებმა დატოვეს კ. ეზელი, 5 ოქტომბერს კ. მოონი და 6 ოქტომბერს კ. დაგო. მიუხედავად ამისა, გერმანულმა ფლოტმა, რომელმაც ბრძოლებში 30-ზე მეტი ხომალდი დაკარგა, ვერ შეძლო გაჭრილიყო ფინეთის ყურეში და პეტროგრადისკენ.
ლიტერატურა
პირველი მსოფლიო ომის ბრძოლები
The Beatles' Million Sellers

The Beatles' Million Sellers — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის EP. გამოიცა 1965 წლის 6 დეკემბერს. გამოვიდა მხოლოდ მონო-ფორმატში. მისი კატალოგის ნომერია GEP 8946. დისკში შეტანილია ჯგუფის სიმღერები, რომლებიც მილიონზე მეტი ასლის ოდენობით გაიყიდა.
სიმღერების სია
მხარე 1
She Loves You - 2:19
I Want to Hold Your Hand - 2:24
მხარე 2
Can't Buy Me Love - 2:15
I Feel Fine - 2:20
სქოლიო
1965 წლის EP-ები
The Beatles-ის EP-ები
ალბომები ჯორჯ მარტინის პროდიუსერობით
Parlophone-ის EP-ები
ები-როუდის სტუდიებში ჩაწერილი ალბომები
კამიშინის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის საკათედრო ტაძარი

კამიშინის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის საკათედრო ტაძარი — მართლმადიდებლური ეკლესია ვოლგოგრადის ოლქში, ქალაქ კამიშინში. ეკლესიის მშენებლობა მიმდინარეობდა 1775-1825 წლებში. შენობას აქვს რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.
ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს ვოლგოგრადის ეპარქიას.
ისტორია
1771-1772 წლებში კამიშინში ჭირის ეპიდემია მძვინვარებდა. ამ პერიოდში რუსეთში ხალხს ასაფლავებდნენ ტაძრებსა და ეკლესიებში. ჭირის ეპიდემიის გავრცელების თავიდან აცილების მიზნით ქალაქის ხელისუფლებამ აკრძალა ქალაქის ეკლესიებთან მოსახლეობის დაკრძალვა. დასაკრძალავად სასაფლაოებზე გამოიყო სპეციალური ადგილი ქალაქ კამიშინთან ახლოს, სადაც ასაფლავებდნენ ჭირით გარდაცვლილებს. გამოყოფილ ადგილზე ააგეს ახალი ხის ეკლესია. იგი აკურთხეს 1775 წლის 22 მაისს წმინდა ნიკოლოზის სახელზე.
1824-1825 წლებში ხის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია გადააკეთეს ქვის ეკლესიად. ტაძარს ჰქონდა 13 მეტრიანი სამრეკლო და დახურული გალერეა. ტაძრის საერთო ფართობი იყო 339 კვადრატული მეტრი. იგი იტევდა 800 მორწმუნეს. ტაძრის შტატში ირიცხებოდა სამი მღვდელმსახური.
წმინდა ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ეკლესიაში ღვთისმსახურება მიმდინარეობდა XX საუკუნის დასაწყისამდე. 1909 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება შენობის რეკონსტრუქციის შესახებ. შეადგინეს პროექტი, რომლის განხორციელებაც ვერ შედგა დაწყებული პირველი მსოფლიო ომისა და შემდეგ მომხდარი რევოლუციების გამო.
1933 წლამდე ნიკოლოზის ეკლესიის მრევლი ღვთისმსახურებას ისმენდა ძველ შენობაში. წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია ამ დროისათვის ერთადერთი იყო, რომელსაც შეეძლო მრევლის მიღება. 1933 წელს აქაც აკრძალეს ღვთისმსახურება, ხოლო ეკლესიის შენობაში განათავსეს ქლორის მასალების საწყობი. რამდენიმე წლის შემდეგ დაანგრიეს ეკლესიის სამრეკლო.
1944 წელს მოქალაქეებმა მიმართეს რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის საქმეზე გამართულ საბჭოს, რათა გაეხსნათ ტაძარი და ამავე წელს მიიღეს თანხმობა. 1944 წლის ზაფხულში დაიწყო ტაძრის აღდგენითი სამუშაოები. 1944 წლის ოქტომბერში გარემონტებულ ტაძარში დაიწყო ღვთისმსახურება. ამავე წლის 30 დეკემბერს ეკლესია აკურთხეს.
XX საუკუნის ბოლოს კვლავ გაიმართა შენობის რემონტი. 1980 წელს კვლავ ააშენეს სამიარუსიანი სამრეკლო, ხოლო 1985 წელს კვლავ დაკიდეს ზარები.
2000 წელს წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია გახდა საკათედრო, 2009 წელს დაამონტაჟეს 29 მეტრიანი გუმბათი და მოაოქროვეს ჯვარი. 2010-2011 წლებში ააგეს ახალი სამრეკლო.
ტაძრის წინამძღვარია ალექსი კუზნეცოვი. ტაძრის დღესასწაულია წმინდა ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის დღესასწაული (22 მაისი და 19 დეკემბერი). ტაძართან მოქმედებს ხელოსნობისა და მრეწველობის საოჯახო ცენტრი.
ლიტერატურა
«Краткие сведения о церквах Саратовской епархии, существующих при них причтах и о прихожанах»: приложение к «Саратовским епархиальным ведомостям» № 8-11, 17-24 за 1895 г.
რესურსები ინტერნეტში
Никольский кафедральный собор. sobory.ru
Никольский кафедральный собор
რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები ვოლგოგრადის ოლქში
კამიშინის ტაძრები
გრიგოლ მუშიშვილი

გრიგოლ მუშიშვილი
გრიგოლ (გიორგი) ანდრიას ძე მუშიშვილი (ნამდვილი გვარი — ხოფერია) (დ. 1899 — გ. 3 იანვარი, 1938) — ქართველი ჟურნალისტი, კრიტიკოსი.
1918 წლიდან იყო საქართველოს სოციალისტ-ფედერალისტების სარევოლუციო პარტიის წევრი, თანამშრომლობდა გაზეთ „სახალხო საქმეში“, იკვლევდა საქართველოში სოციალიზმის ისტორიას. საქართველოს იძულებითი გასაბჭოების (1921) შემდეგ გახდა ახალგაზრდა მემარცხენე სოციალისტ-ფედერალისტთა ორგანიზაციის ერთ-ერთი ლიდერი, მხარდაჭერა გამოუცხადა საბჭოთა მთავრობას, 1924 წლიდან იყო კომუნისტური პარტიის წევრი. სხვადასხვა დროს იყო ჟურნალ „რემედასის“ და გაზეთ „კომუნისტის“ რედაქტორი. აქვეყნებდა პუბლიცისტურ და კრიტიკულ წერილებს, რომელშიც ქართულ ლიტერატურის ნიმუშებს „პროლეტარული მწერლობის“ პოზიციიდან განიხილავდა (მათ შორის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილია 1933 წელს გამოქვეყნებული „გველის პერანგოსანი“, რომელიც გრიგოლ რობაქიძის წინააღმდეგ იყო მიმართული). 1937 წელს დააპატიმრეს კონტრრევოლუციური მოღვაწეობის ბრალდებით და იმავე წლის 28 დეკემბერს მიუსაჯეს სასჯელის უმაღლესი ზომა, პირადი ქონების კონფისკაციით. 1938 წლის 3 იანვარს დახვრიტეს.
რესურსები ინტერნეტში
გრ. მუშიშვილი. ფსევდონიმების ლექსიკონი (საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა).
მუშიშვილი გიორგი ანდრიას ძე. სტალინური სიები საქართველოდან [ელექტრონული მონაცემთა ბაზა].
დაბადებული 1899
გარდაცვლილი 3 იანვარი
გარდაცვლილი 1938
სენაკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ქართველი ჟურნალისტები
ქართველი კრიტიკოსები
საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
სიკვდილით დასჯილი ქართველები
Reincarnated (ალბომი)

Reincarnated (ალბომი)
{{ინფოდაფა ალბომი
| სახელწოდება = Reincarnated
| ფონი = studio
| შემსრულებელი = სნუპ დოგი
| გარეკანი = Snoop Lion Reincarnated.JPG
| გარეკანის აღწერა =
|ჩარჩო = კი
| გამოცემის თარიღი = 23 აპრილი, 2013
| ჩაწერის თარიღი = 2012–2013
| ჟანრი = რეგი, დენსჰოლი, რეგი-ფიუჟენი
| ხანგრძლივობა = 44:17
| ლეიბლი = Berhane Sound System, Mad Decent, Vice, RCA
| პროდიუსერი = Diplo, Major Lazer (აგრეთვე აღ.), 6Blocc, არიელ რეხტსჰაიდი, Dre Skull, ჯონ ჰილი, Jus Bus, კაილ ტაუნსენდი, Supa Dups, ტერეს მარტინი, ზექ კონდონი, Zion I Kings
| ტექსტის ავტორი =
| გარეკანის ავტორი =
| მიმოხილვები =
| პოზიცია ჰიტ აღლუმზე =
| წინა ალბომი = Mac & Devin Go to High School(2011)
| ეს ალბომი = Reincarnated(2013)
| შემდეგი ალბომი = 7 Days of Funk(2013)
|სხვადასხვა =
}}Reincarnated'' — Snoop Lion-ის (სნუპ დოგის) მეთორმეტე სტუდიური ალბომი. გამოიცა 2013 წლის 23 აპრილს ლეიბლებზე Berhane Sound System, Mad Decent, Vice Records და RCA Records. აქ არის მკვეთრი ჟანრობრივი ცვლილება ჰიპ-ჰოპიდან რეგისკენ. ალბომის ძირითადი პროდიუსერები არიან Diplo და ჯგუფი Major Lazer.
სიმღერების სია
ჩარტები
ყოველკვირეული ჩარტები
წლის საბოლოო ჩარტები
სერტიფიცირებები და გაყიდვები
სქოლიო
სნუპ დოგის ალბომები
2013 წლის ალბომები
RCA Records-ის ალბომები
რუსული განმანთავისუფლებელი არმია

რუსული განმანთავისუფლებელი არმია
რუსული განმათავისუფლებელი არმია (ხშირად მოიხსენიებენ არაოფიციალური შემოკლებით РОА) — რუსი ხალხის განმათავისუფლებელი სამხედრო კომიტეტის დასახელება. იბრძოდნენ მესამე რაიხის მხარეზე საბჭოთა კავშირის წინააღმდეგ. რუსული ანტი-საბჭოთა მოტორიზებული ნაწილების და რუსი კოლაბორაციონისტების ერთობლიობა. ჩამოყალიბდა სხვადასხვა გერმანული სტრუქტურების მიერ მეორე მსოფლიო ომის დროს. ძირითადად იყენებდნენ როგორც ბატალიონებს და ასეულებს.
1942 წლის 27 დეკემბერს გენერალ-ლეიტენანტი ანდრეი ვლასოვი და ვლადიმერ ბაერსკი გახდნენ „სმოლენსკის დეკლარაციის“ ავტორები, რომელშიც მათ გერმანელებს რგა-ს ორგანიზება შესთავაზეს. არმია იყო მოხსენიებული როგორც „რუსეთის კომუნიზმისგან განთავისუფლებისთვის“ შექმნილი სამხედრო შენაერთი. პროპაგანდისტული მიზეზებით, მესამე რაიხის მთავრობამ არმიის შექმნაზე მედიის საშუალებით გამოაცხადა, თუმცა, არმიის ორგანიზებისთვის არაფერი გააკეთა. ამ მომენტიდან ყველა რუსს, რომელიც გერმანულ არმიაში მსახურობდა, შეეძლო თავი რგა-ს ჯარისკაცად მიეჩნია. აღსანიშნავია, რომ „რგა“ მხოლოდ ფურცელზე არსებობდა.
„რგა“-ს ქვედანაყოფების ფორმირება 1943 წელს დაიწყო. მათ ძირითადად სსრკ-ს ოკუპირებულ ტერიტორიაზე წესრიგის დასაცავად იყენებდნენ.
სქოლიო
უცხოელ მოხალისეთა ერთეულები ვერმახტში
უნდილაძე

უნდილაძე
საკუთარი სახელი უნდილაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
ალავერდი-ხანი — ირანის სარდალი და პოლიტიკური მოღვაწე, გამაჰმადიანებული ქართველი;
იმამყული-ხანი — ირანის სარდალი და პოლიტიკური მოღვაწე, ალავერდი-ხანის ძე;
დაუდ-ხანი — ირანის სარდალი და პოლიტიკური მოღვაწე, ალავერდი-ხანის ძე.
იხილეთ აგრეთვე
უნდილაძეები
ბორდო

ბორდო — ქალაქი საფრანგეთის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, აკვიტანიის რეგიონის დედაქალაქი. 2020 წლის მონაცემებით, ქალაქში ცხოვრობს 259,809 ადამიანი, გარეუბნებიანად — 994,920. აგლომერაციის მოსახლეობაა 1,376,375, რომლის ძირითად ნაწილს ფრანგები შეადგენენ.
ქალაქი განთქმულია მსოფლიოში ღვინის კულტურით, განსაკუთრებით XVIII საუკუნიდან, რომელიც მისთვის ოქროს ხანად ითვლება.
ბორდოში მდებარეობს საფეხბურთო სტადიონი ჟაკ შაბან-დელმას სახელობისა, რომელიც მასპინძლობდა 1938 და 1998 წლების მსოფლიო ჩემპიონატების მატჩებს.
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
საფრანგეთის ქალაქები
განჯა-ყაზახის რეგიონი

განჯა-ყაზახის რეგიონი
განჯა-ყაზახის (ეკონომიკური) რეგიონი — აზერბაიჯანის ეკონომიკური რაიონებიდან ერთ-ერთი. რეგიონში შედის ქალაქები: განჯა და ნაფთალანი; ასევე რაიონები: აღსთაფის, ყაზახის, დაშქესანის, გადაბეის, თოუზის, გორანბოის, გოიგოლის, სამუხის და შამქორის.
ფართობი — 12 300 კმ², რაც მთლიანი აზერბაიჯანის ტერიტორიის 14,4 % შეადგენს. მოსახლეობა — 1240,8 ათასი კაცი (2015 წლის მონაცემებით).
ეკონომიკა
რეგიონის მთავარი მიწისქვეშა რესურსება: ნავთობი, ბუნებრივი აირი, კობალტი, ბარიტი, რკინის მადანი, კირქვა, მარმარილო, თაბაშირი, ცეოლითი, ბენტონიტური, ცემენტის ნედლეული, დაშქესანის რკინის საბადო, ოქრო და სპილენძი.
ელექტროენერგია წარმოდგენილია განჯის, შამქორის და იენიქენდის ჰესებით. დიდი ჰიდროენერგეტიკული პოტენციალი გააჩნია ასევე მდინარე მტკვარის ნაწილს, რომელიც მიედინება რეგიონის ტერიტორიაზე.
რეგიონის ეკონომიკაში მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია მძიმე მრეწველობას, რომელიც წარმოდგენილია მანქანათმშენებლობის, ინსტრუმენტი მიღების, საკომუნიკაციო მოწყობილობების წარმოების, სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკის აწყობის საწარმოებით.
სოფლის მეურნეობა
კარტოფილის მოყვანა, მარცვლეულობა და მევენახეობა, ასევე არის რეგიონის ძირითადი სასოფლო-სამეურნეო სფერო. ასევე განვითარდა მებოსტნეობა, მეხილეობა და მესაქონლეობა.
ტრანსპორტი
კასპიის ზღვაში მოპოვებული ნავთობი და ბუნებრივი აირი ტრანსპორტირდება ბაქო - თბილისი - ჯეიჰანის, ბაქო - სუფსის და ბაქო - თბილისი - ერზრუმის გაზსადენით, რომელიც გადის ამ რეგიონის ტერიტორიაზე. მთავარი სარკინიგზო და საგზაო მარშრუტები, რომლებიც აკავშირებენ აზერბაიჯანს საქართველოსთან და შავ ზღვასთან, ასევე გადის ამ ტერიტორიაზე.
ტურიზმი
ხელსაყრელი კლიმატური პირობები საშუალებას აძლევს შეიქმნას აქ საერთაშორისო მნიშვნელობის სამკურნალო და სპორტული კომპლექსები. რეგიონში, ზღვის დონიდან 1566 მეტრზე, მდებარეობს რეკრეაციული ზონა გოიგოლი და ჰაჯიქენტი, აგრეთვე მსოფლიოში ცნობილი სამედიცინო და საკურორტო ცენტრი „ნაფტალანი“.
რესურსები ინტერნეტში
აზერბაიჯანის ეკონომიკური რუკა
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო პროგრამა რეგიონების სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების (2004-2008 წწ).
აზერბაიჯანის რეგიონები
სქოლიო
აზერბაიჯანის რეგიონები
ხანჩალი

ხანჩალის ტბა — ტბა სამხრეთ საქართველოში, ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ჯავახეთის ვულკანური მთიანეთის ცენტრალურ ნაწილში, ზღვის დონიდან 1928 მ სიმაღლეზე. სარკის ფართობი 13,3 კმ², აუზის ფართობი 182 კმ². უდიდესი სიღრმე 0,8 მ, წყლის მოცულობა 6,4 მლნ. მ³. საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით.
წყლის მაქსიმალური დონე გაზაფხულის ბოლოსაა, მინიმალური — თებერვლის ბოლოს. ქვაბული წარმოქმნილია სინკლინური ჩადაბლების ლავური ნაკადით გადაგუბვის შედეგად. ტბის აუზი, განსაკუთრებით მისი სამხრეთ ნაწილი, ხასიათდება საკმაოდ მჭიდრო ჰიდროგრაფიული ქსელით. სამხრეთიდან და სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან ტბას უერთდება ათამდე მცირე შენაკადი, რომელთა ჩამონადენი მცირდება ზაფხულში, მაგრამ არ შრება. აუზის ჩრდილო ნაწილი, რომელიც მოიცავს უფრო დიდ ტერიტორიას, არ ხასიათდება მუდმივი შენაკადების დიდი რაოდენობით. აუზში მრავლად არის წყაროები, რომლებიც ასაზრდოებენ ტბის შენაკადებს. ხანჩალის ტბის ნაპირები დაბალია.
ტბის ჩრდილოეთი ნაწილიდან გამოედინება მდინარე აგრიჩაი, რომელიც უერთდება მდინარე ფარავანს სოფელ ყაურმასთან. ხანჩალის დაცლა ხდება წყლის დონის მარეგულირებელი არხებითაც.
ხანჩალის ტბა ყველაზე დაბალი სიღრმეებით ხასიათდება ჯავახეთის მთიანეთის ტბებს შორის. მისი ფსკერი სწორია და დაფარულია შლამის სქელი ფენით, რომლის სიმძლავრე 30 მეტრს აღემატება. ტბაში კარგად არის გავრცელებული წყლისა და წყლის მოყვარული მცენარეულობა. წლის თბილ პერიოდში ტბაზე დიდი რაოდენობით იყრის თავს წყალხმელეთა გადამფრენი ფრინველები. ტბის დონის ამპლიტუდა წლის განმავლობაში 1 მეტრს აღწევს.
ამჟამად ტბა დამბის მეშვეობით გაყოფილია ორ ნაწილად. ერთი ნაწილი ფაქტობრივად დამშრალია და მას ადგილობრივი მოსახლეობა იყენებს საძოვრებად და სათიბად, ხოლო მეორეში შენარჩუნებულია წყლის გარკვეული რაოდენობა. ხანჩალის ტბა მოქცეულია ხანჩალის ტბის აღკვეთილის შემადგენლობაში, რომლის საერთო ფართობია 839 ჰექტარი.
ტბა თითქმის მთლიანად წყლის მცენარეებითაა დაფარული. გამდინარეა, წყალი მტკნარია, მოყავისფრო. მარილიანობა — 110 მგ/ლ. ყინულითაა დაფარული ნოემბრის ბოლოდან აპრილის ბოლომდე. თევზი ცოტაა. ტბის წყალშემკრები აუზის მცენარეული საფარი ძირითადად წარმოდგენილია ბალახეული ფორმაციებით. ტბის ირგვლივ გაშენებულია ქალაქ ნინოწმინდის რამდენიმე უბანი და სოფლები: დიდი ხანჩალი და პატარა ხანჩალი.
სქოლიო
სამცხე-ჯავახეთის მხარის ტბები
Lüvəsər

Lüvəsər is a village and municipality in the Lankaran Rayon of Azerbaijan. It has a population of 1,121.
References
Populated places in Lankaran District
ისინდი

ისინდი (ძვ. ჯირითი), ძველი ქართული ცხენოსნური სპორტული თამაშობა. ტარდება 150-210 მ სიგრძისა და 40-50 მ სიგანის ოთხკუთხა სწორ მოედანზე. მონაწილეობს ცხენოსანთა თანაბარი რაოდენობის ორი გუნდი - თითოეულში არანაკლებ ექვსი მხედრისა (მოთამაშეთა რიცხვი შეიძლება ათამდე გაიზარდოს). ყოველი მხედარი შეიარაღებულია 120-150 სმ სიგრძის შუბით, რომელსაც ბოლოზე დამაგრებული აქვს დარტყმის დასასუსტებელი "ჩაჩი" (შუბსაც ისინდი ჰქვია). გუნდები დაეწყობიან მოედნის სასტარტო ხაზზე. დამწყები (კენჭისყრით) გუნდის პირველი "გამომწვევი" მსაჯის ნიშანზე მიიჭრება მოპირდაპირე გუნდთან, გადაკვეთს მის საჯარიმო ხაზს და ცდილობს თავისი ისინდი მოახვედროს მოწინააღმდეგეს (23 ქულა) ან მის ცხენს (1 ქულა). ტყორცნის შემდეგ იგი სწრაფად უბრუნდება თავის გუნდს და დგება ბოლოში. მეორე გუნდის პირველი მოთამაშე მსაჯის ნიშანზე ჭენებით გამოეკიდება მეტოქე გუნდის "გამომწვევს" საჯარიმო ხაზამდე და ცდილობს გაიმეოროს იგივე, შემდეგ კი სწრაფად გაბრუნდეს უკან, რომ მოწინააღმდეგე გუნდის მომდევნო მხედარმა ვერ მოარტყას ისინდი მას ან მის ცხენს. მოწინააღმდეგის ნატყორცნი ისნდის ჰაერში დაჭერისათვის მხედარი დამატებით 2 ქულას იღებს. იმარჯვებს გუნდი, რომელიც მეტ ქულას დააგროვებს (საჯარიმო ქულების გამოკლებით. საჯარიმო ქულა ინიშნება გვერდითი ხაზის დარღვევის, სასტარტო ნიშნის შემოუვლელობის, ისნდის ხელგაუშვებლად მხედრის ან ცხენის ჩხვლეტისა და სხვა დროს). ფრეს შემთხვევაში მსაჯს უფლება აქვს დაუმატოს დრო (არაუმეტეს 5 წუთისა). ისინდი განსაკუთრებით დასავლეთ საქართველოში იყო გავრცელებული.
ლიტერატურა
Начкебия К. Г., Грузинские народные конные игры, Тб., 1964
ელაშვილი ვ., ქსე, ტ. 5, გვ. 229, თბ., 1980
სპორტის სახეობები
ლემბის ოლქი

ლემბის ოლქი — ოლქი აშშ-ში, ტეხასის შტატში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქ. ლიტლფილდი. შეიქმნა 1876 წელს. ოლქის ფართობია კმ². 2010 წლის აღწერის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს კაცს.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ტეხასის ოლქები
Lasioglossum paradmirandum

Lasioglossum paradmirandum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1966 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
paradmirandum
იჩამატი

იჩამატი — ტრანსსასაზღვრო მდინარე აზიაში, ინდოეთი-ბანგლადეშის საზღვარზე. მშრალ სეზონში ახასიათებს წყალმარჩხობა, წვიმიანში კი დატბორვები. ერწყმის მდინარე ჯამუნას.
რესურსები ინტერნეტში
მდინარე იჩამატი, ენციკლოპედია ბანგალპედია
ინდოეთის მდინარეები
ბანგლადეშის მდინარეები
ივანე ქუთათელაძე

ივანე ქუთათელაძე
ივანე გრიგოლის ძე ქუთათელაძე (დ. თებერვალი 1883, ივანდიდი, ახლანდ. ხონის მუნიციპალიტეტი, — გ. 20 მაისი, 1923, თბილისი) — ქართველი სამხედრო ბეითალი (ვეტერინარი-ექიმი), 1922-1923 წლებში ანტისაბჭოთა წინააღმდეგობის მოძრაობის მონაწილე.
აზნაური. I მსოფლიო ომამდე (1914-1918) ვეტერინარად მსახურობდა ყარსის 26-ე სასაზღვრო ბრიგადაში, ომის წლებში — კავკასიის არმიაში. ჰქონდა კოლეგიის ასესორის წოდება. დაჯილდოებული იყო წმ. სტანისლავის II (1915), წმ. ანას II (1916) და III (1917) ხარისხების ორდენებით. 1917 წელს თბილისში დაბრუნდა, შემდეგ მსახურობდა ექიმად საქართველოს ჯარის მე-2 საარტილერიო ბრიგადაში. თადარიგში გასვლის შემდეგ, 1921 წლის მაისამდე იყო საქართველოს არმიის ვეტერინარული სამმართველოს ხელმძღვანელი, თანამშრომლობდა ჟურნალში „ჯარი და ერი“, შემდეგ ეწეოდა კერძო პრაქტიკას. გასაბჭოების შემდეგ თანაუგრძნობდა ეროვნულ-დემოკრატიულ პარტიას და იყო „სამხედრო ცენტრის“ წევრი, ეროვნულ-დემოკრატების სამხედრო ორგანიზაციის ხელმძღვანელის მოადგილე. 1923 წელს დააპატიმრეს და სამხედრო ცენტრის სხვა წევრებთან ერთად დახვრიტეს თბილისში, ახლანდ. ვაკის პარკის ტერიტორიაზე.
ლიტერატურა
მშვიდობით ძმებო, გვხვრეტენ ამაღამ! / [საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს არქივი ; პროექტის ხელმძღვანელი ომარ თუშურაშვილი. თბ., 2016 . ISBN 9789941094361. - გვ. 389-411.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 1883
ხონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
გარდაცვლილი 20 მაისი
გარდაცვლილი 1923
ქართველი ვეტერინარები
საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ი
ქართველები პირველ მსოფლიო ომში
სიკვდილით დასჯილი ქართველები
რაულ კუპრავა

რაულ კუპრავა (დ. 5 მაისი, 1945, სოხუმი — გ. 31 მაისი, 2007) — ქართველი ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი. მრავალი სამეცნიერო ნაშრომის, სახელმძღვანელოების ავტორი.
1967 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომატიკისა და გამოთვლითი ტექნიკის ფაკულტეტი, ხოლო 1975 წელს — ასპირანტურა. ეწეოდა სამეცნიერო საქმიანობას. 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ილია ჭავჭავაძის საზოგადოება“, განათლებისა და მეცნიერების კომისიის თავმჯდომარე.
რესურსები ინტერნეტში
რაულ კუპრავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
რაულ კუპრავა— საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი
დაბადებული 5 მაისი
დაბადებული 1945
გარდაცვლილი 31 მაისი
გარდაცვლილი 2007
საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები
სოხუმში დაბადებულები
რაულ
ქაჯარანი

ქაჯარანი — ქალაქი სომხეთში სიუნიქის ოლქში. მდებარეობს მდინარე ვოხჩის ზემო დინებაში, ზანგეზურის ქედის აღმოსავლეთ კალთებზე მეგრინის ქედის ჩრდილოეთით. ერევნიდან 356 კილომეტრი, კაპანიდან 25 კილომეტრი.
ეკონომიკა
ქაჯარანი არის სამთამადნო მრეწველობისა და ფერადი მეტალურგიის მსხვილი ცენტრი. ქალაქში მდებარეობს ზანგეზურის სპილენძ-მოლიბდენის კომბინატი, სომხეთის სამთო-მეტალურგიის მნიშვნელოვანი საწარმო. კომბინატის მშენებლობა დაიწყო 1940 წელს მაგრამ მეორე მსოფლიო ომის გამო მშენებლობა შეჩერებულ იქნა 1944 წლამდე. 1951-1952 წლებში ქარხანა შევიდა ექსპლუატაციაში. 2002 წელს საწარმომ გამოიმუშავა 8 მლნ. ტონა მადანი. 2004 წელს სომხეთის ხელისუფლებამ მიიღო გადაწყვეტილება მისი პრივატიზაციის შესახებ, რომლის შედეგად უნდა შეიქმნას 3000-4500 სამუშაო ადგილი.
რესურსები ინტერნეტში
გვერდი World Gazetteer-ზე
სომხეთის ქალაქები
ტნუსის შველის ეკლესია

ტნუსის შველის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დმანისის მუნიციპალიტეტის სოფელ ტნუსის მიდამოებში. აგებულია 1688 წელს.
ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია ტუფის სუფთად ნათალი ქვით. ერთადერთი კარი დასავლეთ კედელში, ორი სარკმელი კი აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლებშია გაჭრილი. ეკლესიის ინტერიერი ნამტვრევი ქვითაა ნაგები. ნახევარწრიულ აფსიდში ორი მცირე თაღოვანი ნიშაა, საკურთხევლის პირას, ჩრდილოეთ კედლის თაღოვან ნიშაში, სანათლავი ემბაზია ჩადგმული, რომელზეც თარიღია ამოკვეთილი (1688 წ.). საკურთხევლს არდაბაგი შემაღლებულია. ეკლესიის კედლები შემკულია რელიეფური ქანდაკებებით.
სამრეკლო ნამტვრევი ქვითაა ნაგები, იგი ეკლესიის აღმოსავლეთით ორიოდე მეტრში, შედარებით დადაბლებულ ტერასაზე დგას. მისი პირველი სართული მცირე სამლოცველოა, რომელსაც დასავლეთით კარი და აღმოსავლეთით ერთი სარკმელი აქვს. ფანჩატურის დასავლეთ კედელში მხედრული დამწერლობით შესრულებული ოთხსტრიქონიანი საქტიტორო წარწერაა ამოკვეთილი, წარწერა ძლიერაა დაზიანებული და მხოლოდ ცალკეული სიტყვები იკითხება. სამრეკლოს ქვედა სართულის კარის არქიტრავად გამოყენებულია ბურთულებითა და „სამაჯურებით“ გაფორმებული წყვილი ლილვითა და გრეხილით მოჩარჩოებული ორი ქვის ფილა, რომელზეც წნული ორნამენტია წარმოდგენილი.
რესურსები ინტერნეტში
დმანისის მუნიციპალიტეტის ტაძრები