5 ივნისი

5 ივნისი — გრიგორიანული კალენდრის 156-ე დღე (ნაკიან წლებში – 157-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 209 დღე.
დღის მოვლენები
70 : ტიტუსმა და მისმა ლეგიონერებმა იერუსალიმის შუა კედელი გაარღვიეს.
1783 : ძმებმა მონგოლფიერებმა მშობლიურ ქალაქ ანონეში (საფრანგეთი) 500 მეტრის სიმაღლეზე გაუშვეს პირველი საჰაერო ბურთი.
1806 : ლუი ბონაპარტმა გამოაცხადა ჰოლანდიის სამეფოს შექმნა.
1832 : პარიზის სტუდენტების აჯანყება დაიწყო.
1837 : ტეხასის რესპუბლიკაში ქალაქი ჰიუსტონი დაარსდა.
1849 : დანია კონსტიტუციური მონარქია გახდა.
1873 : ინგლისის დაჟინებული მოთხოვნით გაუქმდა მსოფლიოში ყველაზე დიდი მონათა ბაზარი ზანზიბარში.
1900 : ბოერთა მეორე ომი: ბრიტანეთმა პრეტორია აიღო.
1915 : დანიაში ქალებს ხმის უფლება მისცეს.
1944 : მეორე მსოფლიო ომი - ისტორიაში უდიდესო ორი მოიერიშე ფლოტილია კვეთს მსოფლიოს ორ მოპირდაპირე მხარეს. ხომალდების უმრავლესობა აშშ-ს ეკუთვნოდა.
1944 : მეორე მსოფლიო ომი - ათასზე მეტმა ბრიტანულმა ბომბდამშენმა გერმანულ ყუმბართმშენებს 5000 ტონიანი ბომბები დაუშინა ნორმანდიის სანაპიროსთან.
1945 : მოკავშირეთა კონტროლის საბჭო ფორმალურად ხდება გერმანიის სამხედრო ოკუპაციის მმართველობითი ორგანო.
1947 : მარშალის გეგმა: ჰარვარდის უნივერსიტეტში წარმოთქმულ სიტყვაში აშშ-ის სახელმწიფო მდივანი ჯორჯ მარშალი მოუწოდებს მთავრობას ომით დანგრეული ევროპისთვის ეკონომიკური დახმარების გაწევას.
1953 : აშშ-ს სენატმა უარყო ჩინეთის წევრობა გაეროში.
1959 : სინგაპურის სახელმწიფოს პირველი მთავრობის ინაუგურაცია მოხდა.
1967 : ექვსდღიანი ომი დაწყო: ისრაელის საჰაერო ძალები ერთბაშად იერიშს იღებს ეგვიპტის, იორდანიისა და სირიის საჰაერო ძალებზე.
1968 : კალიფორნიაში, ლოს-ანჟელესში წინასწარ საპრეზიდენტო არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ მძიმედ დაჭრეს და მომდევნო დღეს გარდაიცვალა სენატორი რობერტ კენედი. მკვლელი სერხან ბიშარა სერხანი პოლიციამ ადგილზე დააკავა.
1969 : საერთაშორისო კომუნისტური კონფერენცია ჩატარდა მოსკოვში.
1975 : სუეცის არხი გაიხსნა პირველად ექვსდღიანი ომის შემდეგ.
1975 : დიდ ბრიტანეთში პირველად (დღემდე ერთადერთხელ) ჩატარდა რეფერენდუმი ევროპის ეკონომიკურ თანამეგობრობაში დარჩენის თაობაზე.
1977 : სეიშელის კუნძულებზე მთავრობის გადატრიალება მოხდა.
1977 : გაყიდვაში გამოვიდა პირველი პერსონალური კომპიუტერი ეიფლ II „Apple II“.
1981 : აშშ-ს დაავადებათა კონტროლის მეცნიერებმა პირველად იქნა აღმოჩენილი და აღწერილი ადამიანის იმუნოდეფიციტის სინდრომის ვირუსი (შიდსი).
2000 : მიწისძვრამ კუნძულ სუმატრაზე 100-ზე მეტი ადამიანი იმსხვერპლა.
2002 : მოზილა 1.0, პირველი ოფიციალური ვერსია, გამოვიდა.
2006 : სერბეთი დამოუკიდებლობას აცხადებს სერბეთ-მონტენეგროს კავშირიდან.
2012 : XXI საუკუნეში უკანასკნელად განხორციელდა პლანეტა ვენერას ტრანზიტი.
2017 :
რამდენიმე ქვეყანამ, მათ შორის საუდის არაბეთმა, აგს-მა, ბაჰრეინმა და ეგვიპტემ, კატართან დიპლომატიური ურთიერთობები გაწყვიტა.
მონტენეგრო ნატოს 29-ე წევრი გახდა.
2019 : დანიის საპარლამენტო არჩევნებში მემარცხენე-ცენტრისტული პარტიები მეტე ფრედერიკსენის ხელმძღვანელობით იმარჯვებენ.
ამ დღეს დაბადებულნი
1723 : სმითი, ადამ — შოტლანდელი ეკონომისტი (გ.1790)
1883 : კეინსი, ჯონ მეინარდ — ინგლისელი ეკონომისტი (გ. 1946)
1898 : გარსია ლორკა, ფედერიკო — ესპანელი პოეტი და დრამატურგი.
1935 : კახი კავსაძე — ქართველი კინომსახიობი.
1941 : მარტა არხერიჩი — არგენტინელი პიანისტი.
ამ დღეს გარდაცვლილნი
1017 : სანჯო — იაპონიის 67-ე იმპერატორი (დ.976)
1316 : ლუი X — საფრანგეთის მეფე (დ.1289)
1906 : ჰარტმანი, ედუარდ — გერმანელი ფილოსოფოს-იდეალისტი
1910 : ო. ჰენრი — ამერიკელი მწერალი (დ.1862)
1975 : ასტვაცატუროვი, არკადი — საბჭოთა ეპოქის მეცნიერი
2004 : რეიგანი, რონალდ — აშშ-ის მე-40 პრეზიდენტი (დ.1911)
მსოფლიო მნიშვნელობის თარიღი
გაერო: გარემოს საერთაშორისო დღე.
მსოფლიოს ქვეყნების დღესასწაულები
აზერბაიჯანი: მელიორატორის დღე.
დანია: კონსტიტუციის დღე (ნაციონალური დღე)
დანია: მამის დღე.
ირლანდია: ივნისის დღესასწაული.
ყაზახეთი: ეკოლოგის დღე.
კოლუმბია: მადლიერების დღე
რუსეთი: ეკოლოგის დღე.
სეიშელის კუნძულები: განთავისუფლების დღე
ბელორუსი: ეფროსინია პოლოცკაიას ხსოვნის დღე
საეკლესიო დღესასწაულები
მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
დამიანე – დემეტრეყოფილი
მარიამ კლეოპასი
მიქაელ აღმსარებელი
ღირსმოწამე მიქაელი
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები
0605