PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
პეჩენკინო (ბაშკირეთი)

პეჩენკინო (ბაშკირეთი)
პეჩენკინო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბირსკის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 446 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბირსკიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 72 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ (84 %).
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
სქოლიო
ბირსკის რაიონის სოფლები
ჩარდახლი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ჩარდახლი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ჩარდახლი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ჩარდახლი — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში.
ჩარდახლი — სოფელი აზერბაიჯანში, ტერტერის რაიონში.
ჩარდახლი — სოფელი აზერბაიჯანში, შამქორის რაიონში.
ჩარდახლი — სოფელ ჩანლიბელის ძველი სახელწოდება.
ალბუშეკი

ალბუშეკი — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის უერტა-ნორტეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 4,4 კმ². მოსახლეობა — 4151 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ალბუშეკის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
სემენო-მაკაროვო

სემენო-მაკაროვო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ერმეკეევოს რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 332 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ერმეკეევოდან დაშორებულია 11 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია პრიუტოვო, რომელიც დაშორებულია 42 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ჩუვაშები შეადგენენ (86 %).
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
სქოლიო
ერმეკეევოს რაიონის სოფლები
Ayusazovo

Ayusazovo (Ayıwhaź) is a rural locality (a village) in Tashbulatovsky Selsoviet, Abzelilovsky District, Bashkortostan, Russia. The population was 205 as of 2010. There are 6 streets.
Geography
Ayusazovo is located 52 km northeast of Askarovo (the district's administrative centre) by road. Tashbulatovo is the nearest rural locality.
References
Rural localities in Abzelilovsky District
Yanıqlı

Yanıqlı (also, Yanygly, historically Khaghkhagh or Xałxał) is a village and municipality in the Tovuz Rayon of Azerbaijan. It has a population of 2,395. The municipality consists of the villages of Yanygly, Böyük Xoşdarlı, Sadygly, and Kəcavənd.
References
Populated places in Tovuz District
Herce

Herce is a town and municipality in La Rioja province in northern Spain.
References
External links
Ayuntamiento de Herce
Municipalities in La Rioja (Spain)
ალ-დიმასის ნაჰია

ალ-დიმასის ნაჰია
ალ-დიმასი (არაბ. ناحية الديماس) — სირიის რიფ-დიმაშკის მუჰაფაზაში (რეგიონში) შემავალი ნაჰია (რაიონი). 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ალ-დიმასის პროვინციაში დაახლოებით 21 978 ადამიანი ცხოვრობს. პროვინციის ფართობია 159,51 კმ².
სქოლიო
სირიის ნაჰიები
ზაზა სოფრომაძე

ზაზა სოფრომაძე (დ. 28 ოქტომბერი, 1960, ქუთაისი) — ქართველი ექიმი, თანამდებობის პირი, იურისტი.
1984 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი, ხოლო 1997 წელს ახალგაზრდობის საერთაშორისო ინსტიტუტი „თბილისის“ საერთაშორისო სამართალმცოდნეობის ფაკულტეტი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“.
რესურსები ინტერნეტში
ზაზა სოფრომაძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი
დაბადებული 28 ოქტომბერი
დაბადებული 1960
საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ქართველი ექიმები
თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
ქართველი იურისტები
ქუთაისში დაბადებულები
პოლონეთ-საქართველოს ურთიერთობები

პოლონეთ-საქართველოს ურთიერთობები — პოლონეთსა და საქართველოს შორის განვითარებული საგარეო ურთიერთობები. ორ ქვეყანას შორის დიპლომატიური ურთიერთობა დამყარდა 1992 წლის 28 აპრილს.
1997 წლიდან ქ. თბილისში ფუნქციონირებს პოლონეთის რესპუბლიკის საელჩო.
2001 წელს გერმანიაში საქართველოს საელჩოს სტატუსით დაემატა აკრედიტაცია პოლონეთის რესპუბლიკაში; 2003 წელს ვარშავაში გაიხსნა დიპლომატიური წარმომადგენლობის ოფისი, ხოლო 2005 წლიდან ვარშავაში ფუნქციონირებს საქართველოს საელჩო პოლონეთის რესპუბლიკაში.
2008 წლის 26 ნოემბრიდან პოლონეთის საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩია ქალბატონი ურშულა დოროშევსკა, ხოლო საქართველოს საგანგებო და სრულუფლენიანი ელჩია პოლონეთის რესპუბლიკაში კონსტანტინე ქავთარაძე (2006 წლის 8 თებერვლიდან).
2013 წლის 3 ივნისიდან პოლონეთის საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩია ანჟეი ჩიეშკოვსკი, ხოლო საქართველოს საგანგებო და სრულუფლენიანი ელჩია პოლონეთის რესპუბლიკაში ნიკოლოზ ნიკოლოზიშვილი (2011 წლის აპრილიდან).
თანამშრომლობის სფეროები
საქართველოსა და პოლონეთის რესპუბლიკის საგარეო პოლიტიკის პრიორიტეტების თვალსაზრისით ადგილი აქვს ინტერესთა თანხვედრას. შესაბამისად, ორ ქვეყანას შორის ურთიერთობები წარმატებით ვითარდება სხვადასხვა სფეროში. მნიშვნელოვანია ორი ქვეყნის თანამშრომლობა საერთაშორისო ორგანიზაციის ფარგლებში ერთმანეთის პოლიტიკური ინიციატივებისა და წინადადებების მხარდაჭერის თვალსაზრისით.
საქართველოსა და პოლონეთს შორის არსებობს ორმხრივი ეკონომიკური ურთიერთობების განვითარების რეალური პერსპექტივები.
რესურსები ინტერნეტში
საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტრო პოლონეთთან ურთიერთობის შესახებ
საქართველოს დიპლომატიური ურთიერთობები
პოლონეთის დიპლომატიური ურთიერთობები
აბჟაყვის ეკლესია

აბჟაყვის ეკლესია — ეკლესია სოფელ აბჟაყვაში, სოხუმის მუნიციპალიტეტი, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა, საქართველო.
ეკლესია აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ამჟამად ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ეკლესიის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების ჩატარება შეუძლებელია. ეკლესიის კედლები მძიმე ფიზიკურ მდგომარეობაშია და იგი სასწრაფო კონსერვაციას საჭიროებს.
რესურსები ინტერნეტში
აბჟაყვის ეკლესია
სოხუმის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Cochamal District

Cochamal District is one of twelve districts of the province Rodríguez de Mendoza in the country of Peru.
References
Districts of the Rodríguez de Mendoza Province
Districts of the Amazonas Region
ნილოსის კამეჩი

ნილოსის კამეჩი — წყვილჩლიქოსანი ძუძუმწოვარი აფრიკული კამეჩების გვარისა. აფრიკული კამეჩის ქვესახეობა. გავრცელებულია ცენტრალური აფრიკის სავანებში. იგი ახლოს დგას კაპის კამეჩთან, მაგრამ ზომით უფრო პატარაა და შეფერილია შედარებით ღია ფრად. ამ ქვესახეობას ზოგჯერ აერთიანებენ სუდანურ კამეჩთან.
ლიტერატურა
C. P. Groves, D. M. Leslie Jr. (2011) Family Bovidae (Hollow-horned Ruminants). pp. 585–588. In: Wilson, D. E., Mittermeier, R. A., (Hrsg.). Handbook of the Mammals of the World. Volume 2: Hooved Mammals. Lynx Edicions, 2009. ISBN 978-84-96553-77-4
რესურსები ინტერნეტში
ნილოსის კამეჩი thesportsmanchannel.com-ზე
ნილოსის კამეჩი peterflack.co.za-ზე
აფრიკული კამეჩები
List of largest cities of Iran

List of largest cities of Iran
Iran has one of the highest urban population growth rates in the world. From 1950 to 2002, the urban proportion of the population increased from 27% to 60%. The United Nations predicts that by 2030 80% of the population will live in urban areas. Most internal migrants have settled near the cities of Tehran, Isfahan, Karaj, Ahvaz, Mashhad and Qom. Tehran, with a population of 8.7 million (2016 census), is the largest city in Iran and is the nation's capital. Tehran is home to around 11% of Iran's population. It is the hub of the country's communication and transport networks.
Mashhad, with a population of 4.2 million (as of 2019), is the second-largest Iranian city and the centre of the province of Razavi Khorasan. Mashhad is one of the holiest Shi'a cities in the world as it is the site of the Imam Reza shrine. It is the centre of tourism in Iran and between 15 and 20 million pilgrims go to Imam Reza's shrine every year.
The third most populous city of Iran is Isfahan with a population 2.5 million (as of 2019). This city is one of the most industrial cities of Iran with large industries and hosts several UNESCO World Heritage Sites. The city has a wide variety of historic monuments and is known for its paintings, history and architecture.
The fourth most populous Iranian city is Karaj, with a population of 2.1 million (as of 2019). Karaj is the capital of Alborz Province and is situated 35km west of Tehran, at the foot of Alborz mountains; however, the city is increasingly becoming an extension of metropolitan Tehran.
The fifth most populous Iranian city is Shiraz (population 1.57 million), which is located in the southwest of Iran with a moderate climate and has been a regional trade center for over a thousand years. Shiraz is one of the oldest cities of ancient Persia, known as the city of poets, literature and flowers. It is also considered by many Iranians to be the city of gardens and also a major center for Iran's electronic industries.
The other major cities are Tabriz (population 1.56 million), Qom (population 1.2 million) and Ahvaz (population 1.18 million).
Cities over 100,000 population
The following sorted table, lists the most populous cities in Iran with a population of more than 100,000 according to 2016 Census results announced by Statistical Center of Iran. A city is displayed in bold if it is the province capital.
Largest cities in the provinces
This is a list of the largest cities of the 31 provinces, based on the city's population as of the 2016 census.
Gallery
See also
List of cities in Iran by province
List of cities in Asia
References
Bibliography
1969–1973
Cities in Iran
Cities by population
Iran
Zindanmuruq

Zindanmuruq (also, Zindanmurug and Zindan-Muruq) is a village and municipality in the Qusar Rayon of Azerbaijan. It has a population of 705.
References
Populated places in Qusar District
ლაზარევის ხიდი (სანქტ-პეტერბურგი)

ლაზარევის ხიდი (სანქტ-პეტერბურგი)
ლაზარევის ხიდი — საფეხმავლო და საავტომობილო ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, მდინარე პატარა ნევკაზე. ერთმანეთთან აკავშირებს პეტროგრადისა და კრესტოვსკის კუნძულებს. ხიდის სიგრძეა 163 მეტრი, ხოლო სიგანე — 22,5 მეტრი.
მდებარეობა
ხიდი ერთმანეთთან აკავშირებს პიონერისა და სპორტის ქუჩებს.
დინების ქვემო მიმართულებით მდებარეობს დიდი კრესტოვსკის ხიდი, ზემო მომართულებით კი — დიდი პეტროვსკის ხიდი.
უახლოესი მეტროს სადგურია „ჩკალოვსკაია“.
სახელწოდება
თავდაპირველად ხიდს ერქვა კოლტოვსკის ხიდი, რომელიც წარმოიქმნა მიმდებარე ტერიტორიის ძველი სახელწოდებისაგან. 1952 წელს ხიდს უწოდეს ლაზარევსკის ხიდი, ადმირალ მიხეილ ლაზარევის პატივისცემის ნიშნად. ასევე კოლტოვსკის სანაპიროს უწოდეს ადმირალ ლაზარევის სანაპირო.
ისტორია
ამ ადგილზე ხიდის აგების აუცილებლობა დაკავშირებულია კიროვის სახელობის სტადიონის მშენებლობასთან, რომელიც მდებარეობს პრიმორსკის გამარჯვების პარკში, კრესტოვსკის კუნძულის დასავლეთ ნაწილში.
1947-1949 წლებში ააგეს ტრამვაი-საფეხმავლო ხიდი „Ленгипроинжпроект“-ის ინჟინერის ვ. ვ. ბლაჟევიჩის პროექტის მიხედვით. ხიდი შედგებოდა 11 მალისაგან. მალების კონსტრუქცია მეტალისა იყო, შუა გასახსნელი მალა ერთფრთიანი იყო. ბურჯები ხისა და მეტალისა. ხიდის სიგრძე იყო 141,3 მეტრი, ხოლო სიგანე — 11,3 მ.1976 წელს მიმდინარეობდა ხიდის კაპიტალური რემონტი, რომლის ფარგლებშიც გარკვეული ხის კონსტრუქცია გამოიცვალა მეტალის კონსტრუქციით. 1998 წელს კივევ ერთი კაპიტალური რემონტი ჩაუტარდა. ტრამვაის ხაზი ხიდზე არსებობდა 2002 წლამდე. ტრამვაის ხაზის აყრის შემდეგ იგი გამოიყენებოდა მხოლოდ ფეხით მოსიარულეებისათვის.
2008-2009 წლებში მიმდინარეობდა ხიდის სრული რეკონსტრუქცია. სამუშაოების დამკვეთი იყო სანქტ-პეტერბურგის ადმინისტრაციის კეთილმოწყობისა და საგზაო მეურნეობის კომიტეტი. რეკონსტრუქციის პროექტის ავტორები იყვნენ ინჟინრები: ა. ა. სტანევიჩი, ტ. ი. გურევიჩი, ი. ი. კრილოვი, ლ. ა. კუდრიავცევა, მ. ვ. დიუბა, ა. ე. გორიუნოვი და ი. ე. სერებრენიკოვი.
2009 წელს სანქტ-პეტერბურგის გუბერნატორ ვალენტინა მატვიენკოს მონაწილეობით შედგა გარემონტებული ხიდის საზეიმო გახსნა. ახალი ხიდის გარემონტების საერთო ღირებულებამ შეადგინა 1,2 მლრდ რუბლი.
რეკონსტრუქციის შემდეგ ხიდი გახდა ერთმალიანი და ჯაჭვის, გამოიყენებოდა როგორც ფეხით მოსიარულეებისათვის ასევე საავტომობილო მოძრაობისათვის.
ლიტერატურა
Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — 4-е изд., перераб. — СПб.: Норинт, 1996. — С. 13. — 359 с. — ISBN 5-7711-0002-1.
Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.
ЗАО «Институт «Стройпроект». История в проектах, 1990 – 2010. — СПб., 2010. — 116 с.
Гуревич Т. Ю., Крылов Ю. Ю. Проект Лазаревского моста через Малую Невку в Санкт-Петербурге // Вестник мостостроения. — М., 2009. — № 1. — С. 12—15.
რესურსები ინტერნეტში
Лазаревский мост //СПб ГБУ «Мостотрест»
Лазаревский мост через Малую Невку //ЗАО «Институт «Стройпроект»
სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
საქართველოს გასტრონომიის ასოციაცია

საქართველოს გასტრონომიის ასოციაცია (აბრევიატურა GAG) — არაკომერციული არასამთავრობო ორგანიზაცია საქართველოში.
საქართველოს გასტრონომიის ასოციაცია დაარსდა 2018 წლის 24 ნოემბერს, გასტრონომიული კულტურის მკვლევარის, დალი ცატავას, რესტორატორ ლევან ქოქიაშვილისა და ალერგიული ცენტრის დირექტორ ნანა დოლიძის მიერ. ასოციაციის მიზანია ქართული გასტრონომიული კულტურის აღორძინება და პოპულარიზაცია.
საქართველოს გასტრონომიის ასოციაციისა და The World's 50 Best Restaurants-ის თანამშრომლობის ფარგლებში 2020 წლის 28 მარტიდან 14 მაისამდე საქართველოში უნდა განხორციელდეს პროექტი „50 Explores Georgia“, რომლის მიზანია ქვეყნის გასტრონომიული კულინარიის მრავალფეროვნებისა და ხარისხის პოპულარიზაცია და ტურიზმის განვითარება.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
საქართველოს ორგანიზაციები
გასტრონომია
თურქეთის შეიარაღებული ძალები

თურქეთის შეიარაღებული ძალები, თურქეთის რესპუბლიკის სამხედრო ძალები არიან. ისინი შეიარაღებულნი არმიის, საზღვაო ფლოტის (საზღვაო საჰაერო და საზღვაო ქვეით), და საჰაერო ძალებისგან. ჟანდარმერია და სანაპირო დაცვა მშვიდობიანი პერიოდის განმავლობაში შიდა უსაფრთხოების ძალების კომპონენტებად ფუნქციონირებენ, და შესაბამისად არმიასა და საზღვაო ძალებს ემორჩილებიან. ომის დროს, მათ ორივე — კანონდაცვითი და სამხედრო ფუნქცია აქვთ. თურქეთის პრეზიდენტი, სამხედრო ხელმძღვანელია
2006 წლის 28 აგვისტოდან, თურქეთის შეიარაღებული ძალების გენერალიტეტს გენერალი იაშარ ბუიუქანითი ხელმძღვანელობს.
ლიტერატურა
Gareth Jenkins, 'Power and unaccountability in the Turkish security forces,' Conflict, Security, and Development, Volume 1, Issue 1.
რესურსები ინტერნეტში
www.msb.gov.tr
www.tsk.tr
www.kkk.tsk.tr
www.dzkk.tsk.tr
www.hvkk.tsk.tr
www.harpak.edu.tr
www.jandarma.gov.tr
www.sahilguvenlik.gov.tr
Bosphorus Naval News
www.gaziler.org.tr
შენიშვნები
სქოლიო
თურქეთის შეიარაღებული ძალები
კონსტანტინე ჭკუასელი

კონსტანტინე ჭკუასელი
კონსტანტინე (კოტე) ივანეს ძე ჭკუასელი (დ. 1902, სოფ. მამულარი, ახლანდ. ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი, — გ. 14 ნოემბერი, 1937, თბილისი) — ქართველი ბოლშევიკი, პედაგოგი.
დაიბადა ღარიბი გლეხის ოჯახში. საშუალო განათლება მიიღო ქუთაისში. უფროსი ძმის ზეგავლენით ადრევე, 1919 წელს გაწევრიანდა ბოლშევიკურ პარტიაში და მონაწილეობდა არალეგალურ პროპაგანდისტულ საქმიანობაში, რის გამოც საქართველოს ხელისუფლების მიერ გარკვეული ხნით დაპატიმრებული იყო. საბჭოთა ოკუპაციის (1921) შემდეგ მუშაობდა სხვადასხვა პარტიულ და სახელმწიფო თანამდებობაზე, მ. შ. იყო მე-3 ქართული პოლკის სამხედრო კომისარი, ქართული სამხედრო-პოლიტიკური სკოლის უფროსი, ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლის კომისარი და სხვ. იმავდროულად სწავლობდა თბილისის უნივერსიტეტის სოციალურ-ეკონომიკურ ფაკულტეტზე, შემდეგ — ლენინგრადის მეცნიერული პედაგოგიკის სახელმწიფო ინსტიტუტის ასპირანტურაში (დაამთავრა 1932 წელს).
მომდევნო წლები ე. წ. კომუნისტური განათლების სფეროში მოღვაწეობას მიუძღვნა: იყო საქართველოს სსრ განათლების სახალხო კომისარიატის კოლეგიის წევრი, თბილისის უნივერსიტეტის ისტორიულ-ლიტერატურული ფაკულტეტის დეკანი და პრორექტორი სამეცნიერო ნაწილში, საქართველოს დაწყებითი და საშუალო სკოლების მუშაკთა პროფკავშირის თავმჯდომარე. 1936 წლის 23 დეკემბერს დაინიშნა საქართველოს სსრ განათლების სახალხო კომისრად. იმავდროულად ხელმძღვანელობდა პედაგოგიკის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტს. 1937 წელს „მემარჯვენე კონტრრევოლუციური ორგანიზაციის“ წევრობის ბრალდებით დააპატიმრეს, 13 ნოემბერს მიუსაჯეს სასჯელის უმაღლესი ზომა და მომდევნო დღეს დახვრიტეს.
ლიტერატურა
Антология педагогической мысли Грузинской ССР / [Сост.: Д. Гургенидзе и др.] ; Редкол.: Н. Васадзе (отв. ред.) и др. ; АПН СССР. - Москва : Педагогика, 1987. - с. 387.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 1902
გარდაცვლილი 14 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1937
ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ქართველი ბოლშევიკები
თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების მინისტრები
საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
სიკვდილით დასჯილი ქართველები
მახათაური

მახათაური — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (არგვეთის თემში). მდებარეობს იმერეთის მაღლობზე, მდინარე ლაშურის (ყვირილის მარცხენა შენაკადი) სათავეში. ზღვის დონიდან 720 მეტრი, საჩხერიდან 11 კილომეტრი. სოფელში არის საბაზო სკოლა.
წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVIII საუკუნეში. სოფელში შემორჩენილია შუა ფეოდალური ხანის ეკლესია.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 610 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფლები
Surplus

Surplus may refer to:
Economic surplus, one of various supplementary values
Excess supply, a situation in which the quantity of a good or service supplied is more than the quantity demanded, and the price is above the equilibrium level determined by supply and demand
Surplus: Terrorized into Being Consumers, a documentary film
Surplus value, surplus labour, surplus product in Marxian economics
"The Surplus", a 2008 episode of The Office
Surplus (graph theory)
See also
Thomas J. Surpless (1877–1911), New York politician
Deficit (disambiguation)
მთავართას კომპლექსი

მთავართას კომპლექსი — არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბუჩაანიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით, 2 კილომეტრზე. მაღალი მთის წვერზე, მთიულეთიდან ფშავში გადასასვლელ გზაზე. კომპლექსში შედის წმ. გიორგის ეკლესია, რამდენიმე საცხოვრებელი და სამეურნეო დანიშნულების ნაგებობა და გალავანი. კომპლექსის ნაგებობები მძლავრი გალავნით შემოვლებულ თითქმის წრიულ ფართობზე ორ ჯგუფადაა განლაგებული. ერთ ჯგუფს შეადგენს ეზოს შუაში მდებარე წმ. გიორგის ეკლესია და მასზე სამხრეთიდან და დასავლეთიდან მიშენებული რამდენიმე ნაგებობა. მეორე ჯგუფს კი - ეზოს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მდგარი ორსართულიანი საცხოვრებელი, რომელსაც აღმოსავლეთიდან ოროთახიანი ნაგებობა ეკვრის. ნაგებობები ძლიერ დაზიანებულია. მათი უმრავლესობა ნანგრევებადაა ქცეული და ხშირი მცენარეულობითაა დაფარული.
ეკლესია განეკუთვნება გარდამავალ ხანას. დარბაზულია, ნაგებია კლდის ნატეხი ქვით. გარეგანი კუთხეებისა და კონსტრუქციული ნაწილების წყობაში შირიმია გამოყენებული. ძლიერ დაზიანებულია: ჩამოშლილია კამარა და კონქის უმეტესი ნაწილი, მონგრეულია კედლების ზემოთა ნაწილები და სხვა. ეკლესიას შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია. აფსიდის ღერძზე მცირე თაღოვანი სარკმელია, რომლის მარჯვნივ ერთი კვადრატული ნიშია. აფსიდი დარბაზის გრძივი კედლებიდან სხვადასხვა სიგანის მხარეებითაა გამოყოფილი: მათგან ჩრდილოეთისაში, რომელიც სამხრეთისას თითქმის სამჯერ აღემატება, ღრმა ნიშია მოწყობილი. იგი სამკვეთლოს ფუნქციას ასრულებდა. ნიშს ერთ ქვაში გამოკვეთილი თაღი ხურავს, რომლის ქუსლებთან შირიმის მარტივპროფლიანი იმპოსტებია გამოყობილი. მსგავსი პროფილისაა ეკლესიის აფსიდის თაღის შემორჩენილი სამხრეთის იმპოსტიც. ნიშის ზემოთ, კედლის სისქეში, სამალავია. დარბაზის გრძივ კედლებზე გამოყოფილიათით მარტივი პილასტრი, რომელსაც კამარის საბჯენი თაღი ეყრდნობოდა. დასავლეთ კედლის სამხრეთ ნაწილში მოწყობილია პატარა ღიობი, საიდანაც რამდენიმე საფეხური ეშვება კამაროვან გვირაბში, რომელიც ჩრდილოეთით მიემართება. გვირაბი აგებულია კლდის ქვებითა და დუღაბით.
საცხოვრებელი ნაგებობა დგას ეზოს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, გეგმით სწორკუთხაა. შემორჩენილია მისი I სართული II-ის ნახევარი. შენობის ჩრდილო კედელი გალავანშია ჩართული. I სართული კაპიტალური კედლებით რამდენიმე ოთახადაა დაყოფილი. სამხრეთ-აღმოსავლეთ კუთხეში მდებარე ოთახი დანარჩენებისგან იზოლირებულია და აღმოსავლეთიდან დამოუკიდებელი ქვისკიბიანი შესასვლელი აქვს. ოთახის ჩრდილოეთ და დასავლეთ კედლებში თითო ვიწრო სარკმელია. ოთახს ნატეხი ქვით ნაწყობი ორფერდა ჭერი აქვს. საცხოვრებელი ნაგებობის ჩრდილოეთ კედელში გაჭრილი ორი სარკმლით. რომლებსაც საფეხურად დამუშავებული ძირი აქვთ. ერთი მსგავსი სარკმელი შენობის დასავლეთ კედელშია, იგი სამხრეთ-დასავლეთ ოთახს ანათებდა. ამ სართულის კედლებში რამდენიმე სწორკუთხა ნიშია. ნაგებობის მეორე სართულის კედლებიდან მხოლოდ მცირე ნაწილებიღაა შემორჩენილი. შენობას აღმოსავლეთიდან ეკვრის ერთ გრძივ ღერძზე განლაგებული ორი მოზრდილი სადგომი, რომელთაც დამოუკიდებელი შესასვლელი აქვს ჩრდილოეთიდან. ორივე სადგომი თითქმის მთლიანად დანგრეულია. გალავანი წრიული მოხაზულობისაა ნაგებია ნატეხი ქვით. მთავარი შესასვლელი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილშია, მეორე, შედარებით მომცრო, - სამხრეთ-დასავლეთით. ეს უკანასკნელი მოზრდილი ქვითაა გადახურული. გალავანი აღმოსავლეთ ნაწილში რამდენიმე საისრეა შემორჩენილი.
ლიტერატურა
დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კიოსელია-მარე

კიოსელია-მარე — სოფელი მოლდოვაში, კაჰულის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 73 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 745 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
კაჰულის რაიონის სოფლები
ხილეტი

ხილეტი — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ვალენსიის ავტონომიური გაერთიანების ვალენსიის პროვინციის კამპო-დე-მორვედრეს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 11,3 კმ². მოსახლეობა — 3404 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
gilet.es/ ხილეტის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ვალენსიის მუნიციპალიტეტები
მიკროსკოპი

მიკროსკოპი
ელექტრონული მიკროსკოპი — ხელსაწყო, რომელსაც აქვს შესაძლებლობა მიიღოს ობიექტის ძლიერ გადიდებული გამოსახულება ელექტრონების ერთ წერტილში ფოკუსირების მეშვეობით.
ოპტიკური მიკროსკოპისგან განსხვავებით ელექტრონულ მიკროსკოპში იყენებენ ელექტრონების ნაკადს და მაგნიტურ ან ელექტრონულ ლინზებს.
ზოგიერთი ელექტრონული მიკროსკოპი უზრუნველყოფს გამოსახულების 2 მილიონჯერ გადიდებას. საუკეთესო ოპტიკური მიკროსკოპები მხოლოდ 2000-ჯერ ადიდებენ. როგორც ელექტრონულ, ასევე ოპტიკურ მიკროსკოპებს შეუძლიათ განსზაღვრონ ტალღის სიგრძის დამოკიდებულება. არსებობს მიკროსკოპის რამდენიმე ტიპი, რომელთა შორის არის ულტრამიკროსკოპიც.
ელექტრონულ მიკროსკოპებში გამოიყენება ელექტრონული ან მაგნიტური ლინკეზები იმისთვის, რომ მოხდეს ელექტრონების მართვა და გავადდეს ობიექტის რომელიმე კონკრეტული ადგილი.
ელექტრო გამოსახულების მიკროსკოპი
ელექტრონული გამოსახულების მიკროსკოპი
რასტრული ელექტრონული მიკროსკოპი
დამასკანირებელი ატომური ძალის ელექტრონული მიკროსკოპი
ამრეკლავი ელექტრონული მიკროსკოპი
რასტრული ტრანსიმიული ელექტრონული მიკროსკოპი
ფოტო წარმომქმნელი ელექტრონული მიკროსკოპი
ელექტრონული მიკროსკოპის შექმნის ისტორია
თეორიულ თუ პრაქტიკული ფიზიკის წარმატებებს უნდა ვუმადლოდეთ ელექტრონისა და მისი თვისებების აღმოჩენას. ეს დაკავშირებულია ელექტრონული ოპტიკის შექმნის საფუძვლებთან. ჰიპოთეზა ელექტრონის ტალღოვანი ბუნების შესახებ ჯერ კიდევ 1942 წელს წარმოიშვა ლუი დე ბროლის მიერ, ხოლო ექსპერიმენტით დამტკიცებული იქნა 1927 წელს კ.დევისონის(აშშ), ლ.ჯერმერის(აშშ), და ჯ.ტომსონის(ინგლისი) მიერ.
ელექტრონული ლინზის წინასიტყვაობად მიიჩნევა 1930-იან წლებში ელ. მიკროსკოპის გამოგონება და შექმნა, რომელიც ააგეს ტალღური ოპტიკის კანონებით, მაგრამ იყენებდნენ ელექტრული და მაგნიტური წყაროების ფოკუსირებისათვის.
1931-ში რ. რუდენბერგმა მიიღო ტრანსიმიური ელექტრონული მიკროსკოპის სქემა, რომელიც იმავე წელს მ. კნოლმა და ე.რუსკამ ააგო, მაგნიტური ლინზების გამოყენებით. (ე. რუსკა ამ ნამუშევრისთვის გახდა 1968 წელს ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიკის დარგში).
რასტრული ელექტრონული მიკროსკოპი გამოგონებული იქნა 1952 წელს ჩარლზ ოტლის მიერ, მაგრამ მხოლოდ მთელი რიგი ტექნიკური მიღწევების შემდეგ განიხილეს მე-XX საუკუნის 60-იან წლებში. ამ გამოგონებამ დიდი გამოხმაურება ჰპოვა მეცნიერებასა და ტექნიკაში.
1979 წელს ციურიხში გერდომ ბინიგომისა და ჰაირნიხ რორერმა გამოიგონეს დამასკანირებელი გვირაბისებური ელექტრონული მიკროსკოპი. ეს მიკროსკოპი აგებულებით მარტივია, მაგრამ იგი განსაზღვრავს ატომის შეთავსებას ზედაპირთან. თავიანთი ქმნილებისთვის ბონინგემმა და რორერმა (ე. რუსკასთან ერთად) მიიღეს ნობელიის პრემია ფიზიკის დარგში.
მიკროსკოპის აგებულება
ტუბუსი – იგივეა რაც მილი
ოკულარი – ტუბუსის სათავე (იქ მოთავსებულის გამადიდებელი ლინზები)
ობიექტივი – ტუბუსის ბოლო (ლინზები აქაც არის)
ხრახნები – მათი საშუალებით ხდება ტუბუსის ზემოთ და ქვემოთ მოძრაობა
შტატივი – მასზე დამაგრებულია მიკროსკოპის ყველა ნაწილი
სასაგნე მაგიდა – ადგილი, სადაც უნდა მოათავსო დაკვირვების ქვეშ მყოფი ობიექტი. (სასაგნე მაგიდას ცენტრში აქვს ხვრელი)
სარკე – რის საშუალებითაც სინათლე უნდა მივმართოთ ხვრელისგან
ფუძე – სადგამი.
რომ გავიგოთ, თუ რამდენჯერ ადიდებს მიკროსკოპი ობიექტს, ოკულართან არსებული რიცხვი უნდა გავამრავლოთ ობიექტივთან არსებულ რიცხვზე.
სქოლიო
სამეცნიერო ხელსაწყოები