PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
Tianeti Municipality

Tianeti Municipality
Tianeti is a municipality of Georgia, in the region of Mtskheta-Mtianeti. Its main town is Tianeti.
Population: 9,468 (2014 census)
Area: 906 km2
Politics
Tianeti Municipal Assembly (Georgian: თიანეთის საკრებულო) is a representative body in Tianeti Municipality. currently consisting of 27 members. The council is assembles into session regularly, to consider subject matters such as code changes, utilities, taxes, city budget, oversight of city government and more. Tianeti sakrebulo is elected every four year. The last election was held in October 2021.
See also
List of municipalities in Georgia (country)
References
External links
Districts of Georgia, Statoids.com
Municipalities of Mtskheta-Mtianeti
ორბეთის ციხე

ორბეთის ციხე — შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე აღმოსავლეთ საქართველოში, ისტორიულ ქვემო ქართლში (ახლანდელი თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი), ალგეთის ხეობის მაღალ და მიუვალ კლდეზე. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XI საუკუნის 30-იან წლებში. ორბეთის ციხე ბატონობდა ალგეთის ხეობის შუა წელზე, სადაც გადიოდა მნიშვნელოვანი გზები, რომლებიც თრიალეთსა და სამშვილდეს თბილისთან აკავშირებდა. ორბეთის ციხის მფლობელი ბატონობდა „ორბეთის ძირის სოფლებზე“, რაც ვარაუდით მოიცავს ალგეთის ხეობის შუა წელს ბირთვისისა და ფარცხისის ციხეებიანად, ამიტომ ადრინდელ ფეოდალურ ხანაში ალგეთის ხეობის ერთ ნაწილს „ორბეთის ქვეყანა“ უნდა რქმეოდა, ციხისა და მხარის მფლობელს კი — ორბელი. ვახუშტი ბაგრატიონს (XVIII ს.) ორბეთის ციხე შეცდომით სამშილდესთან ჰქონდა გაიგივებული. ორბეთის ციხის ნაგებობებიდან ყველაზე კარგადაა შემორჩენილი წმ. გიორგის ეკლესია (X ს.).
ლიტერატურა
თოდრია თ., ქსე, ტ. 7, გვ. 554, თბ., 1984
თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კარტახიმა

კარტახიმა — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების მალაგის პროვინციის სერანია-დე-რონდის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 22 კმ². მოსახლეობა — 242 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
მალაგის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
კარტახიმის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
მალაგის მუნიციპალიტეტები
სამედიცინო გეოგრაფია

სამედიცინო გეოგრაფია — მეცნიერება, რომელიც შეისწავლის ადამიანის დაავადებათა და პათოლოგიურ მდგომარეობათა გავრცელებას, გავრცელების მიზეზებს და გეოგრაფიული გარემოს გავლენას მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე. სამედიცინო გეოგრაფია ვითარდება გეოგრაფიისა და სამედიცინო ბიოლოგიურ მეცნიერებათა მიჯნაზე, მჭიდროდ უკავშირდება ეკოლოგიას, ეპიდემიოლოგიას, ჰიგიენას, ფიზიკურ და ეკონომიკურ გეოგრაფიას.
სამედიცინო გეოგრაფიის ცნება დაკავშირებულია იტალიელი მეცნიერის ბერნარდინო რამაცინის სახელთან (XVII საუკუნე). სამედიცინო გეოგრაფია, როგორც მეცნიერება, ყალიბდება XIX საუკუნის მეორე ნახევარში. რუსეთში სამედიცინო გეოგრაფიას უკავშირდება ო. გუნის, ა. ვლადიმირსკის, ი. ჩისტოვიჩის, ნ. გაისკის სახელებს. სამედიცინო გეოგრაფიის განვითარებაში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს ინგლისელმა მეცნიერმა ს. ჰენენმა, ფრანგმა შ. ბუდენმა და სხვ. XX საუკუნეში ამ დარგში მოღვაწეობდნენ დ. ზაბოლოტნი და ე. პავლოვსკი. ამ უკანსაკნელის მოძღვრება, ე. წ. ტრანსმისიურ დაავადებათა ბუნებრივი კერობრიობის შესახებ (1939) საფუძვლად დაედო ეპიდემიოლოგიური გეოგრაფიის ჩამოყალიბებას.
სამედიცინო გეოგრაფია შეისწავლის ბუნებრივ-ტერიტორიულ კომპლექსთა ზემოქმედებას მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე (კომპონენტური სამედიცინო გეოგრაფია, სამედიცინო ლანდშაფტმცოდნეობა, სამედიცინო-გეოგრაფიული ქვეყანათმცოდნეობა), გარემოს ზემოქმედებას დაავადებათა გავრცელების საზღვრებსა და არეალების სტრუქტურაზე (ნოზოგეოგრაფია), ბუნებრივ გარემოსა და მოსახლეობის ჯანმრთელობას შორის არსებული კავშირების ტერიტორიულ არაერთგვაროვნებას (სამედიცინო გეოგრაფიული დარაიონება); ამუშავებს სამედიცინო-გეოგრაფიული რუკების შედგენის პრინციპებსა და მეთოდებს.
სამედიცინო გეოგრაფია აქტიურად მონაწილეობს პრობლემის „ადამიანი და ბიოსფერო“ შესწავლაში. სამედიციო-გეოგრაფიული კვლევა საშუალებას იძლევა სხვადასხვა ტერიტორიებისათვის წინასწარ გავითვალისწინოთ ადამიანის ორგანიზმზე გარემოს გარდაქმნის შედეგად წარმოქმნილი ახალი ბუნებრივ-ტერიტორიული კომპლექსების ზემოქმედების ხასიათი და შედეგები.
სამედიცინო-გეოგრაფიული კვლევის ორგანიზაციას ეწევა საერთაშორისო გეოგრაფიული კავშირის სამედიცინო-გეოგრაფიული კომისია. სამედიცინო-გეოგრაფიული კვლევა წარმოებს მოსკოვის გეოგრაფიულ ინსტიტუტში, შორეული აღმოსავლეთის გეოგრაფიულ ინსტიტუტში (ირკუტსკი) და სხვ. სამედიცინო-გეოგრაფიული გამოკვლევები ტარდებოდა ვახუშტის გეოგრაფიულ ინსტიტუტშიც.
სამედიცინო გეოგრაფია საქართველოში
საქართველოს სამედიცინო-გეოგრაფიული კვლევის ჩანასახი ჯერ კიდევ ადრეულ საუკუნეებში აღინიშნება (კარაბადინები). პირველი მეცნიერული სამედიცინო-გეოგრაფიული კვლევა საქართველოში ჩაატარა მ. ტოროპოვმა (1864). 1962 წელს თბილისში საქართველოს გეოგრაფიულ საზოგადოებაში, ალექსანდრე ჯავახიშვილის ინიციატივით, შეიქმნა სამედიცინო-გეოგრაფიის სექცია, რომელიც კოორდინაციას უწევდა რესპუბლიკის სამედიცინო და გეოგრაფიულ დაწესებულებებში მიმდინარე სამედიცინო-გეოგრაფიული ხასიათის სამუშაოებს.
ლიტერატურა
Павловский Е. Н., Методы и задачи медицинской географии, в кн. Вопросы географии, М. - Л., 1956;
Шошин А. А. Основы медицинской географии. М. - Л., 1962.
ჯანმრთელობა
საზოგადოებრივი გეოგრაფია
გეოგრაფიის დარგები
კორვერა-დე-ასტურიასი

კორვერა-დე-ასტურიასი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ასტურიის პროვინციის ავილესის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 46,01 კმ². მოსახლეობა — 16 109 კაცი (2016 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ასტურიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
კორვერა-დე-ასტურიასის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ასტურიის მუნიციპალიტეტები
ასტურიის ქალაქები
როსკომონი

როსკომონი („წმინდა კომანის ტყე“) — ქალაქი ირლანდიაში, როსკომონის საგრაფოს ადმინისტრაციული ცენტრი (კონაქტის პროვინცია), ასევე მისი უდიდესი დასახლება.
ადგილობრივი სარკინიგზო სადგური გაიხსნა 1860 წლის 13 თებერვალს.
დემოგრაფია
მოსახლეობა — 5 017 ადამიანი (2006 წლის მონაცემებით). 2002 წელს მოსახლეობა შეადგენდა 4 489 ადამიანს.
2006 წლის აღწერის მონაცემები:
ქვემოთმოყვანილ დაფებში ყველა პასუხის ჯამი (სვეტი „ჯამი“), როგორც წესი, დასახლებული პუნქტის სრულ მოსახლეობაზე ნაკლებია (სვეტი „2006“).
1 — ენასთან დაკავშირებით დასმულ კითხვაზე პასუხის გამცემთა წილი მტელ მოსახლეობასთან შეფარდებით.
1 — ენასთან დაკავშირებით დასმულ კითხვაზე მოპასუხეთა წილი მთელ მოსახლეობასთან შეფარდებით.
სქოლიო
ირლანდიის ქალაქები
როსკომონის საგრაფოს დასახლებული პუნქტები
ბურგილიოსი

ბურგილიოსი — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების სევილიის პროვინციის ვეგა-დელ-გვადალკივირის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 43 კმ². მოსახლეობა — 6766 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
სევილიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ბურგილიოსის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
სევილიის მუნიციპალიტეტები
ბოჰოროდჩანის რაიონი

ბოჰოროდჩანის რაიონი — რაიონი უკრაინაში, ივანო-ფრანკივსკის ოლქში. მისი ფართობია 799 კმ². 2013 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 70 212 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 88 კაცს კმ²-ზე. ბოჰოროდჩანის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბოჰოროდჩანი.
იხილეთ აგრეთვე
უკრაინის ადმინისტრაციული დაყოფა
უკრაინის რაიონები
სქოლიო
ივანო-ფრანკივსკის ოლქის რაიონები
Naudedrillia angulata

Naudedrillia angulata is a species of sea snail, a marine gastropod mollusk in the family Pseudomelatomidae, the turrids and allies.
Description
Distribution
This marine species occurs off Transkei, South Africa
References
Kilburn R.N. (1988). Turridae (Mollusca: Gastropoda) of southern Africa and Mozambique. Part 4. Subfamilies Drillinae, Crassispirinae and Strictispirinae. Annals of the Natal Museum. 29(1): 167-320
External links
Endemic fauna of South Africa
angulata
Gastropods described in 1988
Your Own Special Way

Your Own Special Way
{{ინფოდაფა სინგლი
| სახელწოდება = Your Own Special Way
| გარეკანი = GenesisYourown.jpg
| შემსრულებელი = ჯენესისი
| ალბომი = Wind & Wuthering
| გამოსვლის თარიღი = 1977
| ფორმატი = 7"
| ჩაიწერა =
| ჟანრი = პროგრესული როკი
| ხანგრძლივობა =
| ლეიბლი =
| პროდიუსერი = დევიდ ჰენჩელი, ჯენესისი
| ადგილი რეიტინგში =
| სერტიფიკატი =
| წინა სინგლი = A Trick Of The Tail(1976)
| ეს სინგლი = Your Own Special Way(1977)
| შემდეგი სინგლი = Follow You Follow Me(1978)
}}
„Your Own Special Way'''“ — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯენესისის სინგლი ალბომიდან Wind & Wuthering. სინგლის მეორე მხარეს ჩაწერილი იყო It’s Yourself, სიმღერა, რომელიც შეტანილია მხოლოდ ჯენესისის საარქივო ჩანაწერების კრებულებში.
სიმღერების სია
Your Own Special Way (რეზერფორდი)
It's Yourself (რეზერფორდი, კოლინზი, ჰეკეტი, ბენქსი)
რესურსები ინტერნეტში
საიტზე Discogs
1977 წლის სინგლები
ჯენესისის სიმღერები
ხ-58

ხ-58 (X-58 „რადუგა“, ნატოს საიდენტიფიკაციო სახელი „AS-11 Kilter“) — ტაქტიკური ანტისარადარო მართვადი რაკეტა დამუშავებული საბჭოთა კავშირის მიერ. მისი კოდური სახელი რუსეთში არის „იზდელიე 112“. რაკეტა პროგრამირებულია სამიზნის მიმართვაზე გასროლამდე მატარებელი თვითმფრინავის საბორტო სენსორებით ან გარე სერსორული მოწყობილობით.
ხ-58 დამუშავდა ხ-28-ის შესაცვლელად 1978 წელს. 1992 წელს ის განაახლეს. იმავე წელს დამუშავდა ხ-58ა ვარიაცია, რომელიც სპეციალურად საზღვაო სამიზნეებისთვის იყო განკუთვნილი.
ტაქტიკური რაკეტები
რუსეთის შეიარაღება
საბჭოთა კავშირის შეიარაღება
ტყვია

ტყვია (ქიმიური სიმბოლო — Pb) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეექვსე პერიოდის, მეთოთხმეტე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მეოთხე ჯგუფის მთავარი ქვეჯგუფის, IVა) ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 82, ატომური მასა — 207.2, tდნ — 327.46 °C, tდუღ — 1749 °C, სიმკვრივე — 11.34 გ/სმ3. ძლიერ პლასტიკური, რბილი, მონაცისფრო-მოცისფრო მძიმე ლითონი. ბუნებრივი ტყვია ოთხი სტაბილური იზოტოპის ნარევია ^{204}Pb (1.40 %), ^{206}Pb (24.1 %), ^{207}Pb (22.1 %) და ^{208}Pb (52.4 %). ტყვიას აქვს ყველაზე დიდი ატომური ნომერი მდგრად ელემენტებს შორის, თუმცა მომდევნო უმძიმეს ელემენტს, ბისმუტს, გააჩნია ნახევრად დაშლის პერიოდი, რომელიც ისეთი ხანგრძლივია, რომ შეიძლება ჩაითვალოს მდგადად. ტყვიის ოთხ მდგრად იზოტოპს გააჩნია 82 პროტონი, "მაგიური რიცხვი" ატომის ბირთვის ღრუბელისებურ მოდელში.
ტყვია რბილი და ძლიერ პლასტიკური მძიმე ლითონია. მყარ მდგომარეობაში მონაცრისფრო-მოცისფრო ფერი აქვს, გამდნარი ტყვია ელვარებს მოვერცხლისფრო-ქრომის ფრად, ხოლო აირად მდგომარეობაში გადასვლისას იგი ბუნდოვან ნაცრისფერ ნისლად იქცევა. ტყვიას ფართო გამოყენება აქვს სხვადასხვა სფეროში. მისგან მზადდება აკუმულიატორები, ვაზნები, გირები, ტოლჩები და სხვა. გამომდინარე იქიდან, რომ ტყვია რადიაციას არ ატარებს, მისგან მზადდება რადიაციასაწინააღმდეგო ფენები. კალისა და ტყვიის შენადნობი ადვილად ლღვება დაბალ ტემპერატურაზე და გამოიყენება სადენების ერთმანეთზე მისარჩილავად.
ორგანიზმში მოხვედრისას ტყვია მომწამვლელია ცხოველებისთვის. იგი აზიანებს ნერვულ სისტემას და იწვევს უწესრიგობას ტვინში. მეტისმეტად მაღალი კონცენტრაცია იწვევს ასევე სისხლის მიმოქცევის დარღვევას ძუძუმწოვრებში. ისევე როგორც ვერცხლისწყალი, კიდევ ერთი მძიმე ლითონი, ტყვიაც ძლიერი ნეიროტოქსინია და აზიანებს როგორც კან-კუნთოვან, ასევე ძვლოვან ქსოვილებს. ტყვიისგან მოწამვლა დოკუმენტირებულია ჯერ კიდევ ძველი რომის, ძველი საბერძნეთისა და ძველი ჩინეთის პერიოდიდან. მოწამვლა, ჩვეულებრივ, ტყვიის შემცველი საკვებისა და წყლის მიღებით ხდება, მაგრამ შესაძლოა ასევე გრუნტის, მტვერისა და ტყვიაზე დაფუძნებული საღებავის შემთხვევითი შესუნთქვითაც მოხდეს.
რესურსები ინტერნეტში
ტყვიის ტოქსიკურობა აშშ-ის ჯანმრთელობისა და სოციალური მომსახურების დეპარტამენტი
Lead-Free Wheels
National Lead Free Wheel Weight Initiative| Waste Minimization|Wastes|US EPA
სქოლიო
საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდი

საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდი (სესფ) — საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, რომელიც დაარსდა საქართველოს პრეზიდენტის 2005 წლის 17 ივლისის # 653 ბრძანებულებით მეცნიერების სახელმწიფო გრანტებით დაფინანსების უზრუნველსაყოფად.
სესფ-ს ორგანოებია: ა) სამეცნიერო საბჭო, ბ) დირექტორი გ) აპარატი. სამეცნიერო საბჭო შედგება სამეცნიერო და საზოგადოებრივი წრეების ავტორიტეტული წარმომადგენლებისაგან. ის შეიმუშავებს ფონდის პოლიტიკას და კოლექტიურ ზედამხედველობას უწევს მის საქმიანობას, ამტკიცებს ფონდის ბიუჯეტს და მისი შესრულების ანგარიშს; ფონდის მუშაობის პრიორიტეტებს, კონკურსგავლილი გრანტების, სტიპენდიების, ჰონორარების, პრემიებისა და ჯილდოების მინიჭების წესს; საქართველოს პრეზიდენტს წარუდგენს ფონდის მუშაობის შედეგებს, რეკომენდაციებს; აქვეყნებს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების შესახებ დეტალურ მონაცემებს. ფონდის საქმიანობას ხელმძღვანელობს ფონდის დირექტორი. ის უზრუნველყოფს საბჭოს მიერ დამტკიცებული პოლიტიკისა და სამოქმედო სტრატეგიის განხორციელებას ფონდის წესდებითა და კანონმდებლობით დადგენილი წესით; ფონდის დირექტორისა და საბჭოს საქმიანობის ტექნიკურ უზრუნველყოფას ახორციელებს ფონდის აპარატი, რომლის სტრუქტურა ჩამოყალიბებულია ფონდის ამოცანების, ფუნქციებისა და შესაძლო დაფინანსების შესაბამისად.
ფონდის ძირითადი მიზანია სახელმწიფო საბიუჯეტო დაფინანსებით, საკონკურსო წესით, ღია, გამჭვირვალე და თავისუფალი კონკურენციის პრინციპების შესაბამისად სახელმწიფო გრანტების გაცემის ორგანიზება.
სამეცნიერო პოტენციალის გაძლიერების მიზნით ხელი შეუწყოს ფუნდამენტური და გამოყენებითი სამეცნიერო და ტექნოლოგიური კვლევების განხორციელებას გრანტებისა და ხელშეკრულებების საშუალებით;
უზრუნველყოს საქართველოში არსებული სამეცნიერო და ტექნოლოგიური პოტენციალის შესახებ მონაცემთა შეგროვება, დამუშავება და ანალიზი, მოამზადოს წინადადებები მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სახელმწიფო პრიორიტეტების განსახორციელებლად.
რესურსები ინტერნეტში
საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდის საიტი
საქართველოს ორგანიზაციები
Corculla District

Corculla District is one of ten districts of the province Paucar del Sara Sara in Peru.
References
ვალდივიის პროვინცია

ვალდივიის პროვინცია
ვალდივია — პროვინცია ჩილეში, შედის ლოს-რიოსის რეგიონის შემადგენლობაში. ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ვალდივია. პროვინცია მოიცავს 11 კომუნას.
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი
ლოს-რიოსის რეგიონის პროვინციები
Camponotus haroi

Camponotus haroi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
Camponotus
ორესტ კიპრენსკი

ორესტ კიპრენსკი (რუს.: Орест Адамович Кипренский) (დ. 24 მარტი [ ძვ. სტ. 13 მარტი], 1782 — გ. 17 ოქტომბერი[ ძვ. სტ. 5 ოქტომბერი], 1836) — რომანტიზმის პერიოდის რუსი პორტრეტისტი. მისი ყველაზე ცნობილი ნამუშევარია ალექსანდრე პუშკინის პორტრეტი (1827), რომლის გამოც პოეტს უთქვამს ”სარკე მეპირფერებაო”.
რჩეული ნამუშევრები
რესურსები ინტერნეტში
კიპრენსკის ნამუშევრების გალერეა
რუსი მხატვრები
დაბადებული 24 მარტი
დაბადებული 1782
გარდაცვლილი 17 ოქტომბერი
გარდაცვლილი 1836
შეხინგენი

შეხინგენი — თემი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, აღმოსავლეთ ალბის რაიონში. თემის ფართობია 11,87 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 2 296 ადამიანს.
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ბადენ-ვიურტემბერგის თემები
ჩინური მდინარის დელფინი

ჩინური მდინარის დელფინი (Lipotes vexillifer, ასევე ცნობილი როგორც ბაიძი) — მტკნარი წყლის დელფინი, რომელიც ადამიანთამოპყრობის გამო დელფინთა შორის, პირველი მივიდა გადაშენების პირას. „იანძის ქალღმერთის“ (Cháng Jiāng nǚshén) სახელითაც მოიხსენიებენ. ბაიძი ჩინურად თეთრს ნიშნავს და „თეთრ დელფინს“ აღნიშნავს. ჩინეთიში ბაიძის იანძის დელფინად, თეთრფარფლება დელფინად და იანძის დელფინად მოიხსენიებენ. ჩინური მდინარის დელფინი განსხვავდება ჩინური თეთრი დელფინისა და მცირეფარფლება დელფინისაგან.
ინდუსტრიალიზაციისა და მდინარის სათევზაოდ, ტრანსპორტირებისა და ჰიდროექლეტროობის მისაღებად გამოყენნების შემდეგ ჩინური მდინარის დელფინის პოპულაცია მკვეთრად შემცირდა. 1980-იან წლებში მდინარე იანძის გამოკვლევებმა ცხადყო, რომ ბაიძი დელფინთა შორის პირველი სახეობა შეიძლება აღმოჩნდეს, რომელიც ადამიანთა მოპყრობის გამო გადაშენდება. ჩინეთის მთავრობამ მდინარე იანძის ვეშაპისებრთა ონსერვაციის გეგმა 2001 წელს მიიღო. სახეობის დასაცავად სხვადასხვა ღონისძიებას მიმართეს, მაგრამ 2006 წლის ექსპედიციამ მდინარეში ვერცერთი ბაიძი იპოვა. ორგანიზატორებმა ჩინური მდინარის დელფინი ფუნქციურად გადაშენებულად გამოაცხადა.
შვეიცარიელმა ეკონომისტმა, ავგუსტ პფაგერმა ეროვნული საოკეანო და ატმოსფერული ადმინისტრაციისადა იაპონიის მეთევზეთა კვლევების სააგენტოს საერთაშორისო წარმომადგენლებისგან დაკომპლექტებული გუნდის ექსპედიცია დააფინანსა, რომელიც ექვსი კვირის განმავლობაში დელფინთა არსებობის ნიშნებს ეძებდა. ამ სახეობის მოსაძებნად წინა ექსპედიციიდან (1997) დაახლოებით 10 წელი იყო გასული.
გავრცელებული ინფორმაციით, 2007 წლის აგვისტოში ჩინელმა მამაკაცმა ვიდეო გადაუღო იანძიში მოცურავე თეთრ ცხოველს. მართალია, სავარაუდოდ ვიდეოზე აღბეჭდილი ცხოველი ბაიძია, მაგრამ ერთი ან რამდენიმე ინდივიდის არსებობა არარის საკმარისი ფუნქციურად გადაშენებული სახეობის რეალური გადაშენებისგან დასაცავად. უკანასკნელი ცნობილი ბაიძი იყო Qiqi (淇淇), რომელიც 2002 წელს გარდაიცვალა. ბუნების მსოფლიო ფონდი ჩინური მდინარის დელფინის ჰაბიტატის შენარჩუნების ყველა შესაძლო ხერხის გამოყენებისკენ მოუწოდებს.
ანატომია და მორფოლოგია
ჩინური მდინარის დელფინის შეჯვარების პერიოდი თებერვლიდან აპრილამდეა. ორსულობის პერიოდი 10-11 თვე გრძელდება და მდედრები ერთ ახალშობილს აჩენენ. ორსულობებს შორის პერიოდი 2 წელია. ახალშობილები დაახლოებით 80-90 სმ-ის სიგრძის არიან და დედები 8-20 თვის განმავლობაში უვლიან. მამრები სექსუალურად 4 წლის ასაკში მწიფდებიან, ხოლო ქალები - 6 წლის ასაკში. ზრდასრული მამრები დაახლოებით 2.3 მეტრის სიგრძის არიან, ხოლო მდედრები- 2.5 მეტრის, ყველაზე გრძელი სახეობა 2.7 მეტრის სიგრძისაა. იწონიან დაახლოებით 135-230 კილოგრამს და საშუალოდ 24 წელს ცოცხლობენ. მდინარე იანძის დელფინი ზურგის მხარეს ღია ლურჯიდან ნაცრისფრისკენ გარდამავალი ფერისაა, ხოლო მუცლის მხარეს თეთრია. თითო ყბაზე 31-36 ცალი კონუსისებური კბილი აქვს. ზუგის ფარფლი პატარა და სამკუთხა ფორმისაა და მდინარის ზედაპირზე ცურვისას ღია ფერის დროშას ჰგავს, რის გამოც „თეთრ-დროშა დელფინსაც“ უწოდებენ. ოკეანის დელფინებთან შედარებით პატარა თვალები აქვს.
სქოლიო
ჩინეთის ენდემური ფაუნა
ჩინეთის ძუძუმწოვრები
მდინარის დელფინები
მდინარე იანძი
Ajameti Managed Reserve

Ajameti Managed Reserve is a protected area in the Baghdati Municipality, Zestafoni Municipality region of Georgia. It protects famous oaks of Ajameti and other local flora. Some of the trees are from 120 to 200 years old. Reserve also protects local fauna.
Geography
Ajameti Managed Reserve is located 15 km from Kutaisi. It was first founded in 1935. Reserve has two protected areas: Azameti Mukhnari (3742 ha), in the area of Rioni River left tributaries between Kvirila and Khanistskali and Vartsikhe massive (1106 ha), on the left side of Khanistskali.
Flora
4723 hectares of the area is covered by the oak forests, 93 hectares – hornbeam forests and 23 hectares oriental hornbeam (Carpinus orientalis).
The forested area of Vartsikhe is included into Ajameti Managed Reserve and was first established in 1946 in order to preserve rare Tertiary era relicts: Imeretian oak (Quercus robur subsp. imeretina) and caucasian elm (Zelkova carpinifolia) trees.
Dendroflora has variety of 60 species. Understory with covered with rhododendron, medlar, sweetbrier and common hawthorn (Crataegus monogyna).
Some species are on the Red List of Georgia: Imeretian oak (Quercus robur subsp. imeretina) and Zelkova or caucasian elm (Zelcova carpinifolia) as well as Pastukhov's ivy (Hedera pastuchovii), Georgian hazelnut (Corylus colchica), wych elm, wingnuts and some others.
Fauna
There are mammals in the Ajameti State Reserve, namely roe, foxes, European pine martens (Martes martes), badgers, rabbits, squirrels and dormouse. The forest chicken is also noteworthy.
Among more than 60 species of birds observed in the reserve only 21 are nesting species in local oak forest. All other birds are either migratory birds or have their wintering grounds in reserve.
Amphibians are represented by one species of triton, marsh frog, common frog and green frog. Reptiles are represented by grass snake (Natrix natrix) and dice snake (Natrix tessellata).
Rare and endangered species included into Red List of Georgia: noctule bats, Caucasian squirrel, dormouse, Forest dormouse and Caucasian otter (Lutra lutra meridionalis).
There are also endemic species in protected areas: southern white-breasted hedgehog (Erinaceus concolor), Caucasian mole (Talpa caucasica), Gueldenstaedt's shrew (Crocidura gueldenstaedtii), Mehely's horseshoe bat, (Rhinolophus mehelyi), common bent-wing bat (miniopterus schreibersii), European hare (Lepus europaeus), ordinary squirrel (Sciurus vulgaris) and others.
See also
Imereti
References
Managed reserves of Georgia (country)
Protected areas established in 2007
Geography of Imereti
Tourist attractions in Imereti
სარისუ (იმიშლი)

სარისუ (იმიშლი)
სარისუ — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონის იმიშლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
იმიშლის რაიონის სოფლები
ჩიტიბუდა

ჩიტიბუდა — მცენარეთა გვარი ჯადვარისებრთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ბალახებია. ფესურა დაფარულია მრავალი მჭიდროდა მიჯრილი ხორცოვანი ფესვით, რომელიც ჩიტის ბუდის შთაბეჭდილებას ტოვებს.
ღერო და ქერქლისებრი ფოთოლი მოყვითალო-წაბლისფერი და უქროლოფილოა. ყვავილები მეჩხერ მტევნებადაა შეკრებილი.
საქართველოში მხოლოდ ერთი — ჩვეულებრივი ჩიტიბუდა გვხვდება, რომლის მურა ფერის ყვავილს თაფლის სუნი აქვს. გვხვდება ყველგან მთის შუა სარტყელამდე ტყეში.
ლიტერატურა
ჯადვარისებრნი
Tetraponera nicobarensis

Tetraponera nicobarensis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Tetraponera-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Pseudomyrmecinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
Apiotoma

Apiotoma is a genus of sea snails, marine gastropod mollusks in the family Cochlespiridae.
Species
Species within the genus Apiotoma include:
† Apiotoma balcombensis Powell, 1944.
† Apiotoma chapplei Powell, 1944.
† Apiotoma chapuisi Deshayes, 1865 .
† Apiotoma epimeces Cossmann. 1889 .
† Apiotoma epimeces aizyensis Cossmann, 1889
† Apiotoma pirulata Deshayes, 1834
† Apiotoma pirulata var. chedevillei Pezant, 1909
† Apiotoma pirulata var. grignonensis Pezant, 1909
† Apiotoma pritchardi Powell, 1944.
Apiotoma tibiaformis Powell, 1969
† Apiotoma zelandica Beu, 1970
References
Cossmann, Maurice. Catalogue illustré des coquilles fossiles de l'eocène des environs de Paris. Vol. 4. 1889.
Powell, 1944. Records of the Auckland Institute and Museum. 3 (1), p. 20.
AW.B. Powell (1949), Biological Primary Types in the Auckland Museum: No. 3. Zoological (supplement); Records of the Auckland Institute and Museum Vol. 3, No. 6; pp. 403–409
Maxime Glibert (1960) "Les Conadea fossiles du Cénozoïque étranger"; Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen; Verhandelingen, tweede reeks, deel 64
Beu, Alan G. "Descriptions of new species and notes on taxonomy of New Zealand Mollusca." Royal Society of New Zealand, 1970.
External links