PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ოსამა (ფილმი)

ოსამა (ფილმი)
ოსამა — ფილმი თალიბების მმართველობის დროინდელ ავღანეთზე. გამოვიდა 2003 წელს. ფილმის სახელის შერჩევის მიზეზი მისი გადაღების პერიოდში მსოფლიოში ოსამა ბინ ლადენის ავღანეთთან ასოცირება იყო.
შინაარსი
12 წლის გოლბახარის დედა კარგავს სამსახურს საავადმყოფოში და რადგან ოჯახში არ არის მამაკაცი და ქალს მარტო სახლიდან გასვლის უფლება არ აქვს, ოჯახს მხოლოდ შიმშილიდ სიკვდილი დარჩენია. ბებია მოიფიქრებს შვილიშვილის ბიჭად გადაცმევას და სამუშაოდ გაქცევას. გოგოს თმებს შეჭრიან, ბიჭის ტანსაცმელს ჩააცმევენ და ოსამას დაარქმევენ.
ოსამა დაღუპული მამის ამხანაგის მაღაზიაში ეწყობა სამუშაოდ. მასმის მეგობარმა იცის რომ ოსამა გოგოა და ცდილობს დაეხმაროს მას, ასწავლის კაცივით როგორ მოიქცეს და ილოცოს.
ფილმის დასაწყისში ნაჩვენებია ქალების დენმონსტრაცია რომლებიც მუშაობის უფლებას ითხოვენ, მაგრამ ტალიბები შლიან დემონსტრაციას და ვინც ვერ ასწრებს გაქცევას, აპატიმრებენ.
ოსამამ მაღაზიაში ცოტა ხანს იმუშავა. მალე ქალაქის ყველა ბიჭი ტალიბებმა რელიგიურ სკოლაში წაიყვანეს, სადაც ხვდება ოსამაც. ცოტა განში გაირკვევა რომ ოსამა სინამდვილეში გოგოა. მას სიკვდილით დასჯა ემუქრება, მაგრამ ბებერმა მოლამ მას თვალი დაადო და მოახერხებს მის სასამართლოდან დახსნას და მეოთხე ცოლად მოიყვანს.
გოლბახარი მოხვდება მოლას სახლში სადაც გაიცნობს მის სამ ცოლს, რომლებიც ასევე მათი ნების წინააღმდეგ მოიყვანა მან ცოლად. ცოლების ცხოვრება საშინელებაა, ისინი ეუბნევიან გოლბახარის რომ ასეთ ცხოვრებას სიკვდილი ურჩევნიათ.
ჯილდოები
ბრატისლავას საერთაშორისო კინოფესტივალი (2003) Grand Prix for F1
კანის ფესტივალი (2003) AFCAE Award, Cannes Junior Award, Golden Camera - Special Mention
სინემანია, საერთაშორისო ფესტივალი (2004) მარინა გოლბაჰარიმ მიიღო ჯილდო ქალის საუკეთესო როლისთვის.
ოქროს გლობუსი (2004) საუკეთესო უცხოური ფილმი
რესურსები ინტერნეტში
ავღანეთის ფილმები
2003 წლის ფილმები
Mala Vyska Raion

Mala Vyska Raion
Malovyskivskyi Raion was a raion (district) of Kirovohrad Oblast in central Ukraine. The city of Mala Vyska was the administrative center of the raion. The raion was abolished on 18 July 2020 as part of the administrative reform of Ukraine, which reduced the number of raions of Kirovohrad Oblast to four. The area of Mala Vyska Raion was merged into Novoukrainka Raion. The last estimate of the raion population was
The raion was mostly agricultural with some industries located around the regional center. Major products included sugar beets and sugar, milk and some cereal products. Mala Vyska was also the location for the regional boarding school and the regional administration. Outside of Mala Vyska, the raion was composed of several small towns and villages.
At the time of disestablishment, the raion consisted of four hromadas:
Mala Vyska urban hromada with the administration in Mala Vyska;
Marianivka rural hromada with the administration in the selo of Marianivka;
Smoline settlement hromada with the administration in the urban-type settlement of Smoline;
Zlynka rural hromada with the administration in the selo of Zlynka.
References
Former raions of Kirovohrad Oblast
1923 establishments in Ukraine
Ukrainian raions abolished during the 2020 administrative reform
ნოვოიუმრანოვო

ნოვოიუმრანოვო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ჩეკმაგუშის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 7 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ჩეკმაგუშიდან დაშორებულია 26 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 84 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები (57%) და თათრები (43%) შეადგენენ.
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
სქოლიო
ჩეკმაგუშის რაიონის სოფლები
ბონ-რეპუზუ

ბონ-რეპუზუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1371 მეტრზე. მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პოზუ-ალეგრის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 457 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 45.5 კმ²-ზე. ფართობი 229 845 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
მინას-ჟერაისი
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები
მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
Amblyopone gnoma

Amblyopone gnoma — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Amblyopone-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Amblyoponinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
Amblyopone
ზურაბ ჩხეიძე

ზურაბ ჩხეიძე
ზურაბ ამბროსის ძე ჩხეიძე (დ. 13 მაისი, 1930, დაბა შორაპანი, ახლანდ. ზესტაფონის მუნიციპალიტეტი — გ. ნოემბერი, 2007) — ქართველი საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე, ინჟინერ-მეტალურგისტი. სკკპ წევრი.
ბიოგრაფია
ზურაბ ჩხეიძე დაიბადა 1930 წელს შორაპანში.
1954 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მეტალურგიის ფაკულტეტი. მუშაობდა მეფოლადის შეგირდად, შემდეგ ეკავა სხვადასხვა სამეცნიერო, სამეურნეო და პარტიული თანამდებობები, იყო ქარხნის დირექტორი, საქალაქო კომიტეტის მდივანი, კავშირგაბმულობის მინისტრი, საქართველოს კომპარტიის ცენტრალური კომიტეტის მდივანი, გარდაქმნის წლებში — რესპუბლიკის სახელმწიფო საგეგმო კომიტეტის თავჯდომარე, რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოს თავჯდომარის პირველი მოადგილე. 1989 წლის 29 მარტს დაინიშნა მინისტრთა საბჭოს თავჯდომარედ, გადადგა 1989 წლის აპრილში.
1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ზესტაფონის მაჟორიტარი).
ლიტერატურა
სობჩაკი ა., „თბილისის ჟამტეხილი ანუ 1989 წლის სისხლიანი კვირა“, თბილისი, 2013, გვ. 83-85
რესურსები ინტერნეტში
ზურაბ ჩხეიძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი
დაბადებული 13 მაისი
დაბადებული 1930
საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ქართველი ინჟინრები
საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები (1954)
საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარეები
ბჟინევი (ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი)

ბჟინევი (ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი)
ბჟინევი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (ხუნევის თემში). სოფლის განაპირას დგას სავარაუდოდ XII საუკუნის წმინდა გიორგის სახელობის ტაძარი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 49 ადამიანი.
გეოგრაფია
მდებარეობა
მდებარეობს მდინარეების ძირულისა და ჩხერიმელას წყალგამყოფის ჩრდილოეთ კალთაზე (მთა ტყემთის ჩრდილოეთ–დასავლეთ კალთის ძირას). მდინარე ძირულის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 820 მეტრი. ხარაგაულიდან 40 კილომეტრი. სოფელი საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს1-ს დაშორებულია 7 კილომეტრით.
სოფელს აღმოსავლეთით ესაზღვრება სოფელი გედსამანია, დასავლეთით - ამაშუკეთი, სამხრეთ-დასავლეთით - ღორეშა და საქასრია, ჩრდილოეთით - ვერტყვიჭალა.
ბუნება
ბჟინევში ჰავა ნოტიოა. იცის ზომიერად ცივი ზამთარი და ცხელი ზაფხული. ნალექების წლიური ოდენობაა 1800 მლ.
ბჟინევს ეკვრის მთები: ანგეთის, მიქირვის და კოდარას. ნიადაგი ძირითადად თიხნარია. ასევე არის ღია და გაეწრებული ტყის ყომრალი ნიადაგები, სუბალპური მდელოები.
სოფლის დიდი ნაწილი ტყეა. ტყეში გვხვდება წაბლი, წიფელი, რცხილა, თელა, მუხა, ნეკერჩხალი, ლეკის ხე, ცაცხვი, თხმელა, კოპიტი, აკაცია, თხილი, შქერი, იელი, ბაძგი, ეკალი, წყავი, ზღმარტლი, ასკილი, კუნელი, პანტა, მაჟალო, ხურმა, ლეღვი, ძაღლყურძენა, შინდი, კაკალი, თამელი და ა.შ. ტყეში უამრავი სოკო იცის: ნიყვი, მიქლიო, ქამა, მანჭკვალა, ხის სოკო და სხვა.
შიდა წყლები
სოფელში ჩამოედინება მდინარე ბჟინეურა. ადიდება იცის გაზაფხულზე, წყალმცირობა - ზაფხულში და შემოდგომაზე. მისი შენაკადებია შავღელე, წითელღელე, კოდარულა, ორბია, ჯღოლა, შავწყალა, წყალწითელა, მიქირვა. მდინარეებში ბინადრობენ კალმახები. მდინარესა და მის შენაკადებზე აგებულია მიკროელექტროსადგური და წისქვილები.
ფლორა და ფაუნა
ბჟინევის ტყეებში ბინადრობენ: ტურა, მელა, მგელი, კვერნა, შველი, ირემი, მურა დათვი, ფოცხვერი, გარეული ღორი, მაჩვი, კურდღელი, ციყვი, თრია, დედოფალა, მწყერი, კოდალა, ოფოფი, ქორი, ყვავი, ყორანი, მიმინო, შაშვი, ჩხიკვი, ქედანი და სხვა.
ბუნებრივი რესურსები
სოფლების: ბჟინევის, გედსამანიისა და საქასრიის საზღვრებზე აღმოჩენილია თეთრი, შავი და წითელი მარმარილოს მარაგი, აგრეთვე აზბესტის საბადო. ბჟინევის მარმარილოთი მოპირკეთებულია ხაბაროვსკის მეტროს ერთ-ერთი სადგური. ამჟამად მისი წარმოება არ ხდება. ადრე სოფელში მოიპოვებენ და ამუშავებდნენ კირქვას. შემორჩენილია კირის გამოსაწვავი ღუმელების ნაშთები და ქვები, ასევე ტოპონიმები: ნასაკირალი, ნასაკირები და საკირეები.
ეკონომიკა
ბჟინევში მოსახლეობა ძირითადად მისდევს მესაქონლეობას, კერძოდ მეღორეობას, ასევე მევენახეობას და მეფუტკრეობას. მოჰყავთ მცირე რაოდენობით სიმინდი, ლობიო, სოიო. ვაზის ჯიშებიდან გავრცელებულია იზაბელა. ამზადებენ სამერქნე შეშას.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ნედა (ლა-კორუნია)

ნედა (ლა-კორუნია)
ნედა — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების ლა-კორუნიის პროვინციის ფეროლის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 23,89 კმ². მოსახლეობა — 5023 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ნედის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ლა-კორუნიის მუნიციპალიტეტები
ლა-კორუნიის ქალაქები
კურუსუს ბრძოლა

კურუსუს ბრძოლა გაიმართა 1866 წლის 1 და 3 სექტემბერს, პარაგვაული ომების ფარგლებში.
1866 წლის 24 მაისს მოკავშირეთა მიერ მოგებული ტუიუტის ბრძოლის შემდეგ, რეზერვის მეთაურმა მიტრემ პორტუ-ალეგრეს ბარონის მიერ გამოგზავნილი ათი ათასი კაცი კურუსუსა და კურუპაიტის ციხესიმაგრეებზე შეტევისკენ მიმართა, რომლებიც უმაიტის სამხრეთით, მდინარე პარაგვაის ორივე მხარეს მდებარეობდა.
1 სექტემბრის დილის 7:30-ზე, ბრაზილიური ძალები კურუსუს ფორტს მიადგნენ, ამას ემატებოდა ხის გემები კუნძულ პალმარის მიმართულებიდან. სროლამ ციხიდან და ნავებიდან ერთმანეთის მიმართულებით, 4 საათს გასტანა. ამასობაში, ხის ნავებიდან ჩაკოში 800 ჯარისკაცი გადავიდა, რათა ის ცეცხლსასროლი დანადგარები და არტილერია გაენადგურებინათ, საიდანაც პარაგვაელები ბრაზილიელთა საბრძოლო ხომალდებს ესროდნენ. მწუხრისას, ცეცხლი შეწყდა.
მეორე დღის 14:00 საათზე, საბრძოლო გემმა რიო-დე-ჟანეირომ ორ მაღაროს დაარტყა და უმალ ჩაიძირა მეთაურ ამერიკო ბრაზილიო სილვადოსტან და 50-ზე მეტ ჯარისკაცთან ერთად. ერთი საათის შემდეგ, პორტუ-ალეგრის ბარონს მიწაზე უკვე გადასხმული ჰყავდა 8 000 კაცი, მათ შორის იყვნენ არასრულწლოვნები, კავალერია, არტილერია და განმაღმველები. მიუხედავად წინააღმდეგობისა, მათ პარაგვაელები მაინც დაამარცხეს და მეორე დღეს სახმელეთო შეტევისთვის მოემზადნენ.
3 სექტემბერს, იერიში მიიტანეს ციხესიმაგრეზე, რომელსაც გენერალი ხიმენესი მეთაურობდა. ციხის გარშემო არსებული ჭაობებისა და ბუჩქების წყალობით, მისი დამცველები უპირატესობას ფლობდნენ. მძიმე დაბომბვების შემდეგ, ციხესიმაგრე მოკავშირეებმა აიღეს, პარაგვაის არმია კი განდევნილ იქნა.
ლიტერატურა
DONATO, Hernâni. Dicionário das batalhas brasileiras. 2a ed, IBRASA, 1996, ISBN 978-85-348-0034-1, 593 pp.
César Cristaldo Dominguez. La Campaña de Humaitá. Ed. El lector, Asunción, 2010.
ბრაზილიის ბრძოლები
პარაგვაის ბრძოლები
პარაგვაული ომი
XIX საუკუნის ბრძოლები
სეიდების მოძრაობა

სეიდების მოძრაობა — ანტიფეოდალური და ანტიმონღოლური სახალხო მოძრაობა XIV საუკუნეში მაზანდარანსა და გილანში. მოძრაობას მეთაურობდა სუფიური დერვიშული ორდენის ჰასანიეს შეიხი და ხორასანში სარბედართა აჯანყებების მონაწილე სეიდ ყავამ ალ-დინ მარაში. 1360 წელს შეიქმნა სეიდების სახელმწიფო, რომელიც ახლოს იდგა სარბედართა სახელმწიფოსთან. ამ სახელმწიფოს სათავეში ჩაუდგა შეიხი მარაში. 1392 წელს სახელმწიფო დაიპყრო თემურლენგმა. 1406 წელს ახალი სახელმწიფო აჯანყების შედეგად სეიდების სახელმწიფო აღდგა და თანდათანობით გადაიქცა ჩვეულებრივ ფეოდალურ სახელმწიფოდ, რომელმაც XVI საუკუნის დასასრულამდე იარსება. ანალოგიური „სეიდური“ სახელმწიფო წარმოიშვა 1370 წელს გილანის აღმოსავლეთ ნაწილში (დედაქალაქი ლაჰიჯანი) სახელმწიფო მოძრაობის შედეგად შეიხ ალა ქიიას მეთაურობით. ამ სახელმწიფომ 1592 წლამდე იარსება. ორივე სახელმწიფო სეფიანებმა გაანადგურეს.
ლიტერატურა
სახალხო მოძრაობა
Chukhur Mahalla Mosque

Chukhur Mahalla Mosque, also called Shefa Ojagi (in Azerbaijani), was an Azerbaijani mosque located in Shusha. It was under the occupation of Armenian forces since the capture of Shusha on May 8, 1992, until the city's recapture during the 2020 Nagorno-Karabakh war.
The mosque was located in the eastern part of Shusha, on N.B. Vazirov Street in the Chukhur Mahalla neighborhood, one of 9 lower neighborhoods of Shusha. Chukhur Mahalla Mosque was one of seventeen mosques in Shusha at the end of the 19th century. The mosque had two minarets.
Shusha was founded in the 1750s, and Chukur neighborhood was populated even before the construction of the walls of Shusha castle was completed. The nearby Chukhur Gala supplied the neighbourhood with the famous mineral water of Shusha, and the mosque was among the most valuable monuments of the Shusha State Historical and Architectural Reserve.
See also
Yukhari Govhar Agha Mosque
Ashaghi Govhar Agha Mosque
Saatli Mosque
Seyidli Mosque
Khoja Marjanli Mosque
Guyulug Mosque
Taza Mahalla Mosque
Shahbulag Mosque
References
External links
Karabakh Monuments
18th-century mosques
Mosques in Shusha
ყანწი

ყანწი-ღვინისა და არყის სასმელი რქა. მზადდება ჯიხვის, ხარის, კამეჩის, გარეული თხისა და სხვა ცხოველების რქისაგან. რქას გამოხარშავენ, გაასუფთავებენ და გათლიან, შემდეგ მოჭედავენ ან მოაჩუქურთმებენ.
ყანწს სასმისად იყენებენ ქორწილებსა და ნათლობა-დღესასწაულებზე, განსაკუთრებით პოპულარულია აღმოსავლეთ საქართველოში.
ლიტერატურა
გ. გასიტაშვილი , ქსე, ტ. 10, გვ. 622, თბ., 1986
სასმისები
Frederick I, Grand Duke of Baden

Frederick I, Grand Duke of Baden
Frederick I (9 September 1826 – 28 September 1907) was the Grand Duke of Baden from 1858 to 1907.
Life
Frederick was born in Karlsruhe, Baden, on 9 September 1826. He was the third son of Leopold, Grand Duke of Baden and Princess Sophie of Sweden. He became the heir presumptive to the grand duchy upon the death of his father in 1852 and the accession of his brother as Grand Duke Louis II. Due to his brother's mental ill-health, he was regent ad interim of Baden in 1852–1855, and took the title of grand duke in 1856. His brother, Louis II, died in 1858. He was considered a relatively liberal supporter of a constitutional monarchy. During his reign the option of civil marriages was introduced in Baden as well as direct elections to the Lower House of the Parliament of Baden in 1904.
In 1856, Frederick married Princess Louise, daughter of Prince Wilhelm of Prussia and Princess Augusta of Saxe-Weimar-Eisenach. The couple had three children.
Frederick I had a pivotal role in the history of Zionism. In 1896 he met Theodor Herzl (the founder of political Zionism) via their mutual acquaintance the reverend William Hechler, and helped Herzl in obtaining an audience with his nephew Wilhelm II, German Emperor. After some persuasion on the part of the grand duke, the emperor accepted the appeal for an audience. It took place in Palestine on 2 November 1898, during the emperor's visit to inaugurate the Church of the Redeemer, Jerusalem.
Frederick I was present at the proclamation of the German Empire at Versailles in 1871, as he was the only son-in-law of Prussian King Wilhelm I and one of the reigning sovereigns of Germany. He loudly shouted, "His Majesty, Emperor Wilhelm!" He died at his summer residence at the island of Mainau in southern Germany on 28 September 1907. Today, Mainau is owned by the Lennart Bernadotte Foundation, created by Frederick's great-grandson Count Lennart Bernadotte, (1909–2004).
Issue
Grand Duke Frederick II of Baden (9 July 1857 – 9 August 1928), married Princess Hilda of Luxembourg; no issue
Queen Victoria of Sweden (7 August 1862 – 4 April 1930), married King Gustav V of Sweden; had issue
Prince Louis of Baden (12 June 1865 – 23 February 1888), died unmarried; no issue
Honours
German honours
Foreign honours
Ancestry
Footnotes
1826 births
1907 deaths
Nobility from Karlsruhe
Princes of Baden
Protestant monarchs
House of Zähringen
Grand Dukes of Baden
Grand Crosses of the Order of Saint Stephen of Hungary
Recipients of the Order of the Netherlands Lion
Knights Grand Cross of the Military Order of William
Extra Knights Companion of the Garter
3
3
3
Grand Cross of the Legion of Honour
Knights of the Golden Fleece of Spain
Recipients of the Order of the White Eagle (Russia)
Recipients of the Order of St. Anna, 1st class
Grand Crosses of the Order of Saint-Charles
თორნიკე ჯალაღონია

თორნიკე ჯალაღონია (დ. 12 დეკემბერი 1998) — ქართველი მორაგბე. 2018 წლიდან თამაშობს ფრანგულ „ბიარიცში“ რვა ნომრის (მღლეტელის) პოზიციაზე. მანამდე 2016-2018 წლებში იყო „გორის ჯიქის“ მოთამაშე. 2015-2016 წლებში ითამაშა 18 წლამდელთა, ხოლო 2017-2018 წლებში 20 წლამდელთა ეროვნულ ნაკრებში.
20 წლამდე მორაგბეთა მსოფლიო ჩემპიონატის დასრულების შემდეგ, სარაგბო პორტალმა RugbyPass-მა ტურნირის სიმბოლური ნაკრები დაასახელა. ტურნირის 15 საუკეთესო მოთამაშეს შორის თორნიკე ჯალაღონიაც მოხვდა.
რესურსები ინტერნეტში
მორაგბე თორნიკე ჯალაღონია საუკეთესო დამცველად დასახელდა imedinews.ge
თორნიკე ჯალაღონია მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლურ ნაკრებში მოხვდა 1tv.ge
სქოლიო
ქართველი მორაგბეები
ვოს კანტონი

ვოს კანტონი
ვო — კანტონი შვეიცარიაში. მდებარეობს რომანდიაში — ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთ ფრანგულენოვან ნაწილში. დედაქალაქია ლოზანა.
გეოგრაფია
კანტონი გადაჭიმულია ნევშატელის ტბიდან ჟენევის ტბამდე. დასავლეთით ერტყმის იურის მთები. მთლიანი ფართობი 3 212 კმ²-ს შეადგენს.
ბერნის კანტონთან ერთად, ვო შვეიცარიის იმ ორ კანტონს შორისაა, რომლებიც გადაჭიმულია იურის მთებიდან ალპებამდე და მოიცავს სამ განსხვავებულ გეოგრაფიულ რეგიონს. სამხრეთ-აღმოსავლეთი ნაწილი მთიანია, განთავსებულია ბერნის ალპების ჩრდილოეთით.
კანტონის ცენტრალური ნაწილი კონტრასტულია, შედგება მორენებისა და ბორცვებისგან. ტბების გასწვრივ განფენილია ვაკეები.
ისტორია
სახელი მომდინარეობს ფრანგული Pays Vaudois-სგან, ასევე უწოდებდნენ ტყიან ქვეყანას. ეს სახელწოდებები VII საუკუნიდან გვხვდება.
1265 წელს ვო სავოიის საჰერცოგომ დაიპყრო. 1536 წელს მომავალ ბერნის კანტონს გადაეცა. კანტონად 1803 წელს ჩამოყალიბდა და ამის შემდეგ, მისი მთავრობის რეზიდენცია ლოზანის სენ-მერის ციხესიმაგრეშია განთავსებული.
დემოგრაფია
მოსახლეობა ფრანგულენოვანია და ისტორიულად პროტესტანტი (კალვინიზმი), რაც რეფორმაციის ადრეული წლებიდან მომდინარეობს. თუმცა, ბოლო წლებში, სამხრეთ ევროპიდან მიგრაციის შედეგად, ეს მდგომარეობა მეტნაკლებად შეიცვალა. 2000 წელს, მოსახლეობის 40% პროტესტანტი იყო, 34% კი კათოლიკე.
ეკონომიკა
კანტონის მთავარი ქალაქია დედაქალაქი ლოზანა. მის გარშემო კონცენტრირებულია მსუბუქი ინდუსტრია. 1998 წელს, დასაქმებულთა 71,7% მესამეულ სექტორში მუშაობდა, 20,8% კი მეორეულში.
ვოს კანტონი ღვინის მეორე უდიდესი მწარმოებელია შვეიცარიაში. ძირითადად აწარმოებენ თეთრ ღვინოს. ვენახების უდიდესი ნაწილი გაშენებულია ჟენევის ტბის ფერდობებზე, რომლებიც იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შესული „ლავოს ვენახების ტერასების“ სახელით.
გალერეა
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
ტურიზმი
ოფიციალური სტატსიტიკა (SCRIS)
ოფიციალური სტატსიტიკა
Vaud Directory
The canton of Vaud in 2010
სქოლიო
შვეიცარიის კანტონები
ჰაროლდ მაკმილანი

ჰაროლდ მაკმილანი (დ. 10 თებერვალი, 1894, ლონდონი — გ. 29 დეკემბერი, 1986) — დიდი ბრიტანეთის სახელმწიფო მოღვაწე. განათლება მიიღო იტონისა და ოქსფორდის უნივერსიტეტებში. პოლიტიკურ ასპარეზზე გამოვიდა 1924 წელს, როდესაც კონსერვატიული პარტიიდან თემთა პალატაში აირჩიეს. სხვადასხვა თანამდებობა ეკავა უინსტონ ჩერჩილის კაბინეტში 1940–1945 წლებში. 1951 წლის არჩევნების შედეგად ხელისუფლების სათავეში კონსერვატორთა დაბრუნების შემდეგ იყო საყოფაცხოვრებო მშენებლობისა და ადგილობრივი თვითმმართველობის (1951–1954), თავდაცვის (1954–1955), საგარეო საქმეთა (1955) და ფინანსთა (1955–1957) მინისტრი. ეგვიპტეში ინგლის-საფრანგეთ-ისრაელის აგრესიის წარუმატებლობისა და ე. იდენის გადადგომის შემდეგ – პრემიერ-მინისტრი (1957–1963). 1964 წელს, ჩამოშორდა აქტიურ პოლიტიკურ მოღვაწეობას. სათავეში ჩაუდგა მსხვილ საგამომცემლო ფირმას.
ლიტერატურა
გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ-მინისტრები
ბრიტანელი პოლიტიკოსები
დაბადებული 10 თებერვალი
დაბადებული 1894
გარდაცვლილი 29 დეკემბერი
გარდაცვლილი 1986
Kaqchikel people

Kaqchikel people
The Kaqchikel (also called Kachiquel) are one of the indigenous Maya peoples of the midwestern highlands of Guatemala and of southern Mexico. They constitute Guatemala's third largest Maya group. The name was formerly spelled in various other ways, including Cakchiquel, Kakchiquel, Caqchikel, and Cachiquel.
Language
The Kaqchikel language, one of the Mayan languages from the Quichean branch, is spoken today by 400,000 people. It is closely related to the Tzutujil language.
Location
In Mexico, the Kaqchikel communities are located in the state of Chiapas, in the municipalities of Amatenango de la Frontera, Mazapa de Madero, Motozintla, Frontera Comalapa, El Porvenir and Villa Comatitlan, due to recent migrations, there are small Kaqchikel communities in the state of Campeche located in the municipalities of Campeche and Champotón.
In Guatemala they live in the departments of Sololá, Chimaltenango and Sacatepéquez.
History
In Postclassic Maya times the capital of the main branch of the Kaqchikel was Iximché. Like the neighboring K'iche' (Quiché), they were governed by four lords: Tzotzil, Xahil, Tucuché and Acajal, who were responsible for the administrative, military and religious affairs. The Kakchikel recorded their history in the book Annals of the Cakchiquels, also known as Memorial de Sololá.
The Chajoma were another Kaqchikel-speaking people; the ruins of Mixco Viejo have been identified as their capital.
Iximché was conquered by the Spanish conquistador Pedro de Alvarado in 1524. At that time, the Kaqchikel were the enemies of the neighbouring K'iche' Kingdom, and helped the Spaniards to conquer it. The first colonial capital of Guatemala, Tecpán Guatemala, was founded near Iximché on July 25, 1524. On November 22, 1527, after several Kaqchikel uprisings, the capital was moved to Ciudad Vieja, near Antigua Guatemala.
See also
Our Elders Teach Us
References
Maya peoples of Guatemala
Chimaltenango Department
Guatemala Department
Sacatepéquez Department
Sololá Department
Indigenous peoples in Mexico
Maya peoples of Mexico
ზემო მაჩხაანის ყველაწმინდის ეკლესია

ზემო მაჩხაანის ყველაწმინდის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დგას სოფელ ზემო მაჩხაანის სამხრეთ-დასავლეთ კიდეში, რობიტაანთ უბანში. თარიღდება გვიანდ. შუა საუკუნეებით. ეკლესიის მიმდებარე ტერიტორიაზე ადრე სასაფლაო ყოფილა. შენობის მახლობლად რამდენიმე საფლავის ქვაა შემორჩენილი.
ძეგლის აღწერა
ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია რიყის ქვით, არქიტექტურული კონსტრუქციის ელემენტები კვადრატული აგურით. თითო-ოროლა აგური გარეთა კუთხეების ქვედა წყობაშიცაა ჩართული, კუთხეების ზედა ნაწილი კი, მთლიანად აგურისაა, რაც, სავარაუდოდ, შეკეთების დროინდელია.
2007 წელს, საქართველოს ისტორიის ძეგლთა დაცვის და სადარჩენის ფონდის დაფინანსებით ეკლესიას ჩაუტარდა სარეაბილიტაციო სამუშაოები.
შესასვლელი ეკლესიას დასავლეთიდან აქვს. კარი შეისრული თაღითაა დასრულებული და გარედან ოდნავ შეღრმავებულ სწორკუთხა არეშია მოქცეული. კარის წირთხლებში მოწყობილია ურდულის ბუდეები.
ეკლესია დარბაზულია, გეგმით კვადრატული. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია, რომელშიც გაჭრილია შიგნიდან შეისრულთაღოვანი, გარედან კი თარაზულად გადახურული, მაღალი სარკმელი ერთი მსგავსი სარკმელი დასავლეთ კედელში, შესასვლელის ზემოთაა. აფსიდის გვერდებში თითო მაღალი, შეისრულთაღოვანი ნაშაა. მათგან ჩრდილოეთ ნიშასა და აფსიდის ჩრდილოეთ კუთხეს შორის მცირე ოთკუთხა ნიშაა მოწყობილი. თითო შეისრულთაღოვანი ნიშა დასავლეთ კედელში, აფსიდის თაღი შეიდრული ფორმისაა ოდნავ შემაღლებული წვერით. თაღი აფსიდის მხრებთან შედარებით, თითქმის ორჯერ უფრო განიერია, რის გამოც მისი ქუსლები მხრების მიმართ გადმოშვერილია და საფეხურს ქმნის.გრძივი კედლები დანაწევრებულია ერთმანეთისგან პილასტრით გამიჯნული ორ-ორი შეისრული თაღით. თითოეულ მათგანში მოწყობილია თითო სათოფური, რაც ეკლესიის თავისებურებაა. სათოფურია მოწყობილი შესასვლელის სამხრეთით მდებარე ნიშშიც. დარბაზი გადახურულია შეისრული კამარით, რომელიც ეყრდნობა ანალოგიური ფორმის ერთ შეკიდულ საბჯენ თაღს.
გარედან ეკლესიის კედლები გასწორებულია ბათქაშით, რომელიც საპირე ქვების ზედაპირის უმეტეს ნაწილს ფარავს. დასავლეთ ფასადზე, შესასვლელის ზემოთ, აგურის შეღრმავებული წყობით, გამოყვანილია საფეხუროვან ბაზისზე აღმართული ჯვრის გამოსახულება, რომლის ვერტიკალური მკლავის ქვემოთა ნაწილში ეკლესიის დასავლეთ სარკმლის ღიობია მოქცეული. ფასადები დასრულებულია ოთხსაფეხურიანი ლავგარდნით, რომელიც შედგება ჩვეულებრივად დაწყობილი და კუთხით შვერილი აგურის რიგების მონაცვლეობით.
ეკლესიის დასავლეთ ფრონტონის წვერზე დადგმულია კვადრატულსაფუძვლიანი, თითქმის ცილინდრული ფორმის, ოთხი თაღოვანი ღიობით გახსნილი მცირე სამრეკლო. თაღებს შორის, სამრეკლოს მთელ სიმაღლეზე, გამოვარდნილია თითო ნახევარსვეტი. ყოველ მათგანში, გარკვეული ინტერვალის დაცვით, ჩართულია თარაზულად დადებული ორი აგური, რომლებიც მათ სამ ნაწილად ყოფს. გაფორმების მიზნით, ოთხივე თაღის ზემოთ, წყობაში ჩასმულია ცისფრად მოჭიქული სამ-სამი აგური. სამრეკლო გადახურულია თუნუქის პირამიდული სახურავით.
ლიტერატურა
დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები