PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ამბარას ეკლესია

ამბარას ეკლესია — მდებარეობს საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გუდაუთის მუნიციპალიტეტში, მიუსერას კონცხზე.
ისტორიულ-არქიტექტურული აღწერა
ამბარაში შემონახულია ადრე შუა საუკუნეების ხანის ქართული ხუროთმოძღვრების კომპლექსი - ეკლესია (VII –VIII სს.), ზღუდე (შუა საუკუნეები) და საერო შენობათა ნანგრევები (X ს.). ეკლესია ტლანქად დამუშავებული ქვის კვადრებითაა შემოსილი. მან ჩვენამდე თითქმის პირვანდელი სახით მოაღწია, იგი ე.წ. სამეკლესიანი ბაზილიკის ტიპის ნაგებობაა. მას დასავლეთ მხარეს ორსართულიანი ნართექსი და პატრონიკეები აქვს. მთავარი ნავის გადამხურავი კამარა გვიან შუა საუკუნეებშია აღდგენილი. ამბარის სამეკლესიანი ბაზილიკა მნიშვნელოვანი ნიმუშია ამ ტიპის არქიტექტურულ ძეგლთა შორის.
ამჟამინდელი მდგომარეობა
ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის მიერ, რის გამოც ტაძრის შესწავლა და შესაბამისი სამუშაოების შესრულება შეუძლებელია. ტაძარი მძიმე ფიზიკურ მდგომარეობაშია, ესაჭიროება სასწრაფო რეაბილიტაცია.
ამბარას ეკლესიას მინიჭებული აქვს საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.
ლიტერატურა
კულტურული მემკვიდრეობა აფხაზეთში, თბ., 2015
გუდაუთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კამბალასნაირნი

კამბალასნაირნი — თევზების რიგი. მათი სხეული გვერდებიდან გაბრტყელებულია, ამიტომ უმრავლესობა შედარებით განიერი და მოკლეა, სხეულის სიგრძე 5-470 სმ აღწევს. ზრდასრული კამბალასნაირნი ფსკერზე ცხოვრობდნენ და გვერდზე წვანან. ორივე თვალი ცალ მხარეზე აქვთ. სუბსტრატზე დაყრდნობილი მხარე ღია ფერისაა, მოპირდაპირე — პიგმენტირებული. რიგში 2 ქვერიგია: ფსეტოდისმაგვართა (Psettodoidei) ქვერიგიდან ცხნობილია 2 სახეობა აზიური ფსეტოდი (Psettodes erumei) გვხვდება ინდოეთის ოკეანეში, მეწამულ ზღვასა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის სანაპიროებზე. კამბალასმაგვართა (Pleuronestoidei) ქვერიგში 4 ოჯახია. რომბისებრთა (Bothidae) ოჯახიდან აღსანიშნავია კესლერის არნოგლოსი (Arnoglossus kessleri), გავრცელებულია ხმელთაშუა და შავ ზღვებში. კამბალასებრთა (Pleuronectidae) ოჯახიდან საყურადღებოა ჩვეულებრივი პალტუსი (Hippoglossus hippoglossus), გვხვდება წყნარი და ატლანტის ოკეანის ჩრდილოეთ ნაწილებში. ზღვის ენისებრთა (Soleidae) ოჯახიდან შავ ზღვაში ბინადრობს ჩვეულებრივი ზღვის ენა (Solea solea). ცინოგლოსებრთა (Cynoglossidae) ოჯახიდან აღსანიშნავია ორხაზიანი ცინოგლოსი (Cynoglossus billincatus).
კამბალასნაირნი ტიპობრივი ზღვის ფსკერის ბინადრები არიან. ზოგი სახეობა, მაგ., მდინარის, ვარსკვლავა და პოლარული კამბალები, შედის მდინარის შესართავში. კამბალასნაირთა ლარვას საცურავი ბუშტი აქვს, ცხოვრობს წყლის სიზრწეში და პლანქტონით იკვებება. ზრდასთან ერთად მისი ქალა ასიმეტრიული ხდება, საცურავი ბუშტი ქრება, სხეული ბრტყელდება და ლიფსიტა საცხოვრებლად ფსკერზე ეშვება.
კამბალასნაირთა უმრავლესობას სარეწაო მნიშვნელობა აქვს. ყველაზე მეტი რაოდენობით მზადდებაპალტუსი. შავ ზღვაში, კერძოდ, საქართველოს სანაპირო ზონაში, რეწვის ობიექტია შავი ზღვის კამბალა ანუ ლაკანი.
ლიტერატურა
ნახშირგორის სამაროვანი

ნახშირგორის სამაროვანი ― არქეოლოგიური ძეგლი საქართველოში, მდინარე ვერეს მარცხენა მხარეს, ზეგანზე, სოფელ ნახშირგორის ტერიტორიაზე.
გათხრილია VII-VIII საუკუნეების სამაროვანი. შეიცავს ფილაქვებით ნაგებ 1 მეტრამდე სიგრძის ქვაყუთებს, რომლებიც უპირატესად საოჯახო სამარხებია. გაითხარა 1955 წელს ო. ტყეშელაშვილის მიერ. აღმოჩენილია ადრინდელი ფეოდალური ხანისთვის დამახასიათებელი მასალა: ბრინჯაოსა და მინის სამკაული.
სოფლის დასავლეთით, ქობარა-ველის ფერდობზე, 1948 წელს აღმოჩნდა ძვ. წ. IV-III საუკუნეების სამარხი.
1952 წელს სკოლის ეზოში აღმოჩნდა გვიანდელი ანტიკური ხანის ორმოსამარხი, რომელშიც თიხის ორი ჭურჭელი იყო.
ლიტერატურა
ტყეშელაშვილი ო., „არქეოლოგიური დაზვერვები თბილისსა და მის მიდამოებში“ // „თბილისის სახელმწიფო ისტორიულ-გეოგრაფიული მუზეუმის შრომები“, ტ. 1. 1966
მცხეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
Solishte

Solishte is a village in Kardzhali Municipality, Kardzhali Province, southern Bulgaria.
References
Villages in Kardzhali Province
ბასარის კულტურული ლანდშაფტი

ბასარის კულტურული ლანდშაფტი
ბასარის მხარე: ბასარის, ფულას და ბედიკის კულტურული ლანდშაფტი — გეოგრაფიული რეგიონი სამხრეთ-აღმოსავლეთ სენეგალში. მოიცავს სამ გეოგრაფიულ მხარეს: ბასარი მოიცავს სალემატას, ბედიკი – ბანდაფასის, ხოლო ფულა – დინდეფელოს. ბასარის ხალხი აღნიშნულ ტერიტორიაზე დასახლდა XI-XIX საუკუნეებში და ჩამოაყალიბეს სფეციფიკური კულტურა. ბასარის ლანდშაფტი გამოირჩევა ტერასებითა და ბრინჯის მდელოებით, ასევე პატარა სოფლებითა და არქეოლოგიური ძეგლებით.
2012 წელს ბასარის კულტურული ლანდშაფტი იუნესკომ შეიტანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.
იხილეთ აგრეთვე
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აფრიკაში
რესურსები ინტერნეტში
ბასარის, ფულას და ბედიკის კულტურული ლანდშაფტი იუნესკოს საიტზე
სქოლიო
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები სენეგალში
ივრეთის ზურგიანი კოშკი

ივრეთის ზურგიანი კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ივრეთში.
ძეგლი მდებარეობს სოფლის მიდამოებში, მთაზე. ნაგებობის სამშენებლო მასა-ლად გამოყენებულია ფლეთილი ქვა, წყობა მშრალია. ნაგებობა გეგმით ოვალურია, დასავლეთ კედელში ერთი სწორკუთხა ნიშით. კედლების სიმაღლე 1 მეტრს აღწევს. ტერიტორიაზე მიმობნეულია ჩამონაშალი ქვები. ძეგლის დათარიღება რთულია.
ლიტერატურა
შიდა, ქართლი, პატარა და დიდი ლიხვის ხეობების არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. I, თბ., 2002, გვ., 121
გორის მუნიციპალიტეტის კოშკები
თეოდოსია ქალწული

თეოდოსია ქალწული – მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 3 აპრილი, ახალი სტილით - 16 აპრილი.
წმინდა მოწამე თეოდოსია ქალწული მოწამეობრივად აღესრულა 307 წელს. 29 მაისს ზეიმობენ მისი წმინდა ნაწილების გადასვენებას კონსტანტინოპოლში, შემდეგ კი - ვენეციაში.
ერთხელ, ქრისტიანთა დევნის დროს, ჩვიდმეტი წლის თეოდოსია სიკვდილმისჯილ ქრისტიანებთან მივიდა. წმინდა აღდგომის დღესასწაული იდგა, ქრისტიანები ღვთის სასუფეველზე საუბრობდნენ. წმინდა თეოდოსიამ მათ სთხოვა, ელოცათ მისთვის. დარაჯებმა შეიპყრეს გოგონა და მმართველ ურბანს მიჰგვარეს. ურბანმა თეოდოსიას უბრძანა, კერპებისთვის მსხვერპლი შეეწირა, რაზეც მან მტკიცე უარი განაცხადა. მაშინ ჯალათებმა სასტიკად აწამეს ნეტარი ქალწული. მოწამე დუმილით და გაცისკროვნებული სახით ითმენდა ტკივილებს. შემდეგ მას ლოდი შეაბეს ყელზე და ზღვაში გადააგდეს, ანგელოზებმა კი ქრისტეს სასძლო ნაპირზე უვნებლად გამოიყვანეს. გაცოფებულმა ჯალათებმა თეოდოსია მხეცებს მიუგდეს, მაგრამ მხეცებმა მხოლოდ წყლულები აულოკეს წმინდანს. ბოლოს ქრისტეს მოწამეს თავი მოჰკვეთეს.
მშობლებს, რომლებიც შვილს ევედრებოდნენ, დამორჩილებოდა წარმართებს, ღამით წმინდა თეოდოსია გამოეცხადა ნათელ სამოსელში, გვირგვინით შემკული, ჯვრით ხელში და უთხრა: „აი, როგორი დიდების წართმევა გინდოდათ ჩემთვის!“
ლიტერატურა
„წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი II, თბილისი, 2001 წ.
IV საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
გარდაცვლილი 307
სუპერ-ბოული

სუპერ-ბოული — პროფესიონალურ ამერიკულ ფეხბურთში ეროვნული საფეხბურთო ლიგის (NFL) ჩემპიონატი აშშ-ში. თამაში და მასთან დაკავშირებული ზეიმი-ღონისძიებანი შეადგენს ე. წ. „სუპერ-ბოულ სანდეის“ (აგრეთვე ცნობილი როგორც „სუპერ სანდეი“ - ინგლ. სუპერ კვირადღე), რომელიც წლების განმავლობაში თითქმის დე-ფაქტო ამერიკულ ეროვნულ დღესასწაულად იქცა.
თამაში დაიწყო 1967 წლის იანვარში როგორც აფლ-ეფლ მსოფლიო ჩემპიონატი, რომელშიც ეფლ ჩემპიონი გუნდი ეთამაშა უფრო ახალგაზრდა მოპაექრე ამერიკის საფეხბურთო ლიგის (აფლ) გამარჯვებულს „მსოფლიო ჩემპიონი პროფესიონალურ ფეხბურთში“ წოდებისთვის. 1970 წელს ორივე ლიგის გაერთიანების შემდეგ სუპერ-ბოული გახდა ეფლ-ს ჩემპიონთა თამაში. მას შემდეგ ღონისძიება ყოველწლიურად ტარდება კვირა დღეს პლეიოფების შემდეგ, თავდაპირველად ადრე-იანვარში, შემდეგ გვიან იანვარში, ხოლო 2002 წლიდან კი თებერვლის პირველ კვირადღეს.
ამერიკული ფეხბურთი
პასაუ

პასაუ (წინათ: ) — ქალაქი სამხრეთ-აღმოსავლეთ გერმანიაში, ქვემო ბავარიაში. გაწოლილია ავსტრიის სახელმწიფო საზღვართან, მდინარეების დუნაის, ინისა და ილცის შეერთების ადგილზე. ცნობილია როგორც დრაიფლიუსეშტადტი ან „სამი მდინარის ქალაქი“. 2012 წლის მოსახლეობის აღწერით ქალაქში ცხოვრობდა 49,038 ადამიანი. თავდაპირველად იყო კელტური დასახლება, ხოლო მოგვიანებით კასტრუმის ნაწილი. V საუკუნის მეორე ნახევარში წმინდა სევერინუსმა აქ მონასტერი დააარსა. 739 წელს ინგლისელმა ბერ-მონაზონმა წმინდა ბონიფაციუსმა დააფუძნა პასაუს ეპარქია, რომელიც მრავალი წლის განმავლობაში იყო საღვთო რომის იმპერიის უდიდესი ეპარქია. პასაუ იყო შუასაუკუნეების მნიშვნელოვანი სავაჭრო ცენტრი. 1662 და 1680 წლებში მომხდარმა ძლიერმა ხანძარმა ქალაქს დიდი ზარალი მიაყენა და მას შემდეგ ბაროკოს სტილში იქნა გადაკეთებული. აღსანიშნავია, რომ 1552 წელს პასაუში დაიდო პასაუს სამშვიდობო ხელშეკრულება კათოლიკეებსა და პროტესტანტებს შორის. არის ბევრი ღირსშესანიშნავი ობიექტი. ქალაქში არის პასაუს უნივერსიტეტი, რომელიც 1978 წელს დაარსდა. პასაუს ჩრდილოეთით, 40 კილომეტრში არის ბავარიის ტყის ეროვნული პარკი.
რესურსები ინტერნეტში
გერმანიის ქალაქები
ჷ

ჷ, ⴧ, Ⴧ, Ჺ (ჷნ) (IPA გამოთქმა ) — დამატებითი ასო ქართული დამწერლობისათვის. წარმოადგენს უკანა წარმოების არალაბიალური ვიწრო ხმოვანს . გამოიყენება სვანურსა და მეგრულის ზუგდიდურ-სამურზაყანულ კილოში.
კოდების ცხრილი
ჷ ქვედა სამ ხაზში იწერება. მისი ზედა და ქვედა ნაწილები რკალური ფორმისაა.
რესურსები ინტერნეტში
Graphemica (ჷ)
Graphemica (ⴧ)
Graphemica (Ⴧ)
სქოლიო
ქართული ასოები
იაკობ ღოღობერიძე

იაკობ ღოღობერიძე (დ. 17 ივლისი, 1898, პატარა ჯიხაიში — 6 ნოემბერი, 1968, თბილისი) — ქართველი ინჟინერ-მშენებელი, საქართველოს სსრ დამსახურებული ინჟინერი (1967), ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატი (1949).
ბიოგრაფია
1932 წელს დაამთავრა საქართველოს საინჟინრო-სამშენებლო ინსტიტუტი. მუშაობდა სხვადსახვა პასუხსაგებ თანამდებობაზე, პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა ვ. ი. ლენინის სახელობის საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში (1944-1968) და თბილისის სამხატვრო აკადემიაში (1947-1951). 1951 წელს „დარბაზის" ტიპის გადახურვის დამუშავებისა და დანერგვისათვის მიენიჭა სსრკ სახელმწიფო პრემია.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 17 ივლისი
დაბადებული 1898
ქართველი ინჟინრები
გარდაცვლილი 6 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1968
ხონის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
რქანისკარტასებრნი

რქანისკარტასებრნი — ფრინველთა ოჯახი ბეღურასნაირთა რიგისა. აერთიანებს 8 გვარის 14 სახეობას, რომელთაგან 2 გვარის 4 სახეობა გავრცელებულია აფრიკაში, ხოლო 6 გვარის 10 სახეობა — სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში ტიპური ტყის ფრინველებია, ცხოვრობენ ხის კენწეროზე; ქსოვენ ჩანთისებურ ბუდეს თავისი „შესასვლელით“. ბუდე წვრილ ტოტზე კიდია. დედალი 2-6 კვერცხს დებს, რომელთა ზომა 13-27 სმ, მასა 20-150 გ აღწევს. რქანისკარტასებრნი იკვებებიან მწერებით, ხილით, მსხვილი ფორმები — ბაყაყებით, ხვლიკებით. რქანისკარტასებრნი გარდამავალი რგოლია ბეღურასნაირთა და ყაპყაპისნაირთა შორის.
ლიტერატურა
ბეღურასნაირნი
Take That: The Ultimate Tour

Take That: The Ultimate Tour — ჯგუფ Take That-ის კონცერტის ჩანაწერი, გამოცემული 2006 წელს. DVD დისკში შეტანილია მანჩესტერში, 2006 წლის 17 ივნისს, ტურნეს Ultimate Tour 2006 ფარგლებში ჩატარებული კონცერტი. DVD გამოიცა 2006 წლის ნოემბერში (ინგლისი) და იმავე წლის დეკემბერში (სხვა ქვეყნებში). 23 ოქტომბერს ასევე გამოიცა დამატებითი კომპაქტ დისკი ჯგუფის წინა 7 ჰიტ-სინგლით, ჩაწერილი ცოცხლად.
DVD დისკში არ არის შეტანილი სიმღერა Sure, რომელიც ტურის ყოველ კონცერტზე ჟღერდა, როგორც მიქსი Gorillaz-ის ჰიტთან „Dirty Harry“. თუმცა, DVD დისკის მენიუში ჟღერს ამ ვერსიის რამდენიმე წამი.
ფილმი ასევე გამოიცა HD DVD ფორმატში, 2007 წლის 5 ნოემბერს.
სიმღერების სია
DVD
Once You've Tasted Love
Pray
Today I Lost You
Why Can't I Wake Up With You
It Only Takes A Minute
Babe
Everything Changes
A Million Love Songs
The Beatles-ის სიმღერები: I Want To Hold Your Hand / A Hard Day's Night / She Loves You / I Feel Fine / Get Back / Hey Jude
How Deep Is Your Love
Love Ain't Here Anymore
Apache 2006
Relight My Fire
Let It Rain
Back For Good
Could It Be Magic
Never Forget
დამატებითი აუდიო დისკი, ჩაწერილია MEN Arena-ზე
Pray (საკონცერტო)
Babe (საკონცერტო)
Everything Changes (საკონცერტო)
A Million Love Songs (საკონცერტო)
Back For Good (საკონცერტო)
Could It Be Magic (საკონცერტო)
Never Forget (საკონცერტო)
გამოცემების ისტორია
სქოლიო
Take That-ის ვიდეო ალბომები
2006 წლის ვიდეო ალბომები
2006 წლის საკონცერტო ალბომები
საკონცერტო ვიდეო ალბომები
Polydor Records-ის ვიდეო ალბომები
ბარონის ჩანჩქერი

ბარონის ჩანჩქერი — ჩანჩქერი აღმოსავლეთ ავსტრალიაში, კუინზლენდის შტატში. მოქცეულია ბარონის ეროვნული პარკში. ბარონის ჩანჩქერიდან 10 კილომეტრში მდებარეობს მარჯნის ზღვა, ხოლო ჩანჩქერიდან 1400 კილომეტრში მდებარეობს შტატის ადმინისტრაციული ცენტრი ბრისბენი.
იხილეთ აგრეთვე
ავსტრალიის ჩანჩქერების სია
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
კუინზლენდის ჩანჩქერები
კიურასაო

კიურასაო — კუნძული კარიბის ზღვაში, რომელიც ნიდერლანდების სამეფოს შემადგენელი ქვეყანაა (2010 წლის ოქტომბრიდან თვითმართვადი სახელმწიფოებრივი წარმონაქმნის სტატუსი). კუნძულის საერთო ფართობია — 444 კმ². მოსახლეობა შეადგენს დაახლოებით 150 000 ადამიანს. დედაქალაქი — ვილემსტადი.
რესურსები ინტერნეტში
კიურასაოს მთავრობის ოფიციალური საიტი
კიურასაოს საერთაშორისო ფინანსური ცენტრის ოფიციალური საიტი
კიურასაოს და სინტ-მარტენის ცენტრალური ბანკის ოფიციალური საიტი
კიურასაოს ტურისტული საბჭოს ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ნიდერლანდების კუნძულები
კიურასაო
ჩრდილოეთ ამერიკის კუნძულები
კიურასაო
მცირე ანტილის კუნძულები
კუნძულოვანი სახელმწიფოები
კარიბის ქვეყნები
თხილა

თხილა — ნასოფლარი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში, ჟებოტის თემში. მდებარეობს თიანეთის ქვაბულში, მდინარე ივრის მარცხენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 1170 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 5,5 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
სქოლიო
თიანეთის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
ბოინიცა

ბოინიცა — სოფელი ბულგარეთში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 573 კაცს.
ბულგარეთის სოფლები
სპეი

სპეი — მდინარე ნიდერლანდებში, სამხრეთი ჰოლანდიის პროვინციაში. გაედინება კუნძულებს ვორნე-პიუტენსა და ჰუკსევარდს შორის. ისტორიულად გამოეყოფოდა მდინარე აუდე-მაასს ქალაქ აუდ-ბეიერლანდის რაიონში და ჩაედინებოდა ჰარინგვლიტის ესტუარში. თუმცა დელტაპროექტის ფარგლებში მისი დინება შეიცვალა საპირისპირო მიმართულებით.
იხილეთ აგრეთვე
ნიდერლანდების მდინარეების სია
რესურსები ინტერნეტში
მდინარე სპეი
რაინი-მაასი-შელდის დელტა
ნიდერლანდების მდინარეები
მურუროა

მურუროა — ატოლი წყნარი ოკეანის სამხრეთ ნაწილში, ტუამოტუს არქიპელაგში. შედის საფრანგეთის პოლინეზიის ტურეიას კომუნის შემადგენლობაში. მდებარეობს ტაიტიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით 1250 კმ-ში. ფართობი — 15 კმ². სიგრძე — 28 კმ, სიგანე — 11 კმ. საფრანგეთმა 1966-1996 წლებში მურუროასა და ფანგატაუფაზე ბირთვული იარაღი გამოცადა, რომელმაც საერთაშორისო პროტესტები გამოიწვია, განსაკუთრებით 1974-1995 წლებში. სხვადასხვა ცნობით მურუროაზე 175-181 ბირთვული გამოცდა ჩატარდა. პირველი ბირთვული იარაღის ტესტირებული აფეთქება მოხდა 1966 წლის 3 ივლისს. 1992 წელს ბირთვული იარაღის ტესტირება შეწყდა, თუმცა განახლდა 1995 წელს. საფრანგეთმა უკანასკნელი ბირთვული იარაღის ტესტირება წყნარი ოკეანის სამხრეთ ნაწილში 1996 წლის იანვარში ჩაატარა ფანგატაუფის ქვეშ.
რესურსები ინტერნეტში
წყნარი ოკეანის კუნძულები
ოკეანეთის კუნძულები
საფრანგეთის პოლინეზიის კუნძულები
Karstosphere

Karstosphere (karst and Ancient Greek: σφαῖρα "sphere") is a geosphere of the karst processes; part of the lithosphere. This is distinctly developed on continental platforms. It represents the Earth's broken shell occupying 35% of its surface and embracing wast areas of continents, as well as a considerable part their underwater elements, including Continental shelf, Continental margin and Continental rise. The Karstosphere consists of two large masses, — Eurasiatic–African and American, which divided by the Pacific and Atlantic ocean floors and pierced by crystalline shields. It also includes a number of smaller areas, including Australia, Madagascar, New Zealand and other islands. It has the two or more storey architecture and confined to the sedimentary crust and encompassed only some of its formations.
The term and concept "karstosphere" in geographical literature was introduced by Georgian geographer professor Levan Maruashvili (respectively, 1969–70) who defined it as a spatially discontinuous layer composed of the global areas of karstifiable rocks. When discussing the concept of the kartosphere professor Maruashvili proposed the possible existence of karst phenomena within the entire sedimentary mantle of the earth. Levan Maruashvili suggested that karst processes are restricted to sedimentary rocks.
The Karstosphere involves 200 million km² area of the land (accordingly 35% of the surface of Earth) and it also includes other unknown areas under of the ocean level. The maximum entirely thickness of the platform karstosphere is 5–10 km, whereas the thickness on the Caledonides and Variscides exceeds 3–5 km. The karstosphere is also defined as the assemblage of those parts of the sedimentary cover composed of the readily soluble rocks that experience intensive chemical action of waters and which possess the complex of characteristics known as karst.
See also
Karst
References
Geomorphology
Karst
დონის ნახიჩევანის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია

დონის ნახიჩევანის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია — სომხური მართლმადიდებლური ეკლესია ყოფილ ქალაქ დონის ნახიჩევანში. ეკლესია დაანგრიეს 1930-იან წლებში.
ისტორია
წმინდა ნიკოლოზის ხის ეკლესია დააარსეს 1781 წელს და აკურთხეს 1783 წლის 10 სექტემბერს. ეს იყო ერთ-ერთი პირველი ეკლესია, რომელიც ააგეს დონის ნახიჩევანში. ქუჩას, რომელზეც მდებარეობდა ეკლესია, ეწოდებოდა „ნიკოლსკის“ ქუჩა (ამჟამად ეწოდება ლისტოპადოვის ქუჩა). რამდენიმე წლის შემდეგ ხის ეკლესიის ადგილზე ააშენეს ქვის ეკლესია, რომელიც მდებარეობდა 1-ლი ხაზისა და 1-ლი უსპენსკის ქუჩის კუთხეში (ამჟამად პროლეტარის ქუჩა).
ეკლესიას ჰქონდა სამი შესასვლელი ოთხკოლონიანი პორტიკებით. მთავარი (დასავლეთის) შესასვლელის თავზე დადგმული იყო სამრეკლო. ეკლესია გუმბათიანი იყო. 1862 წელს ეკლესიას კაპიტალური რემონტი ჩაუტარდა. XIX საუკუნის ბოლოს კლასიკური გუმბათი შეცვალეს ტრადიციული სომხური რვაკუთხა გუმბათით. 1902 წლის 28 აპრილს წმინდა ნიკოლოზის ეკლესიის სამრეკლოზე დაკიდეს 650 კგ. წონის ზარი.
ეკლესიასთან ფუნქციონირებდა სომხური სასაფლაო, სადაც დაკრძალული იყო რამდენიმე ცნობილი ადამიანი: დეპუტატი ოვანეს აბრამიანი, ქალაქის თავი არუთიუნ ხალიბიანი, ვაჭარი მაგარ აირაპეტიანი - მიქაელ ნალბანდიანის ახლო მეგობარი. 1873 წელს ეკლესიაში მონათლეს მომავალი პოეტი ონოფრიოს ანოპიანი. 1883 წელს საზეიმოდ აღნიშნეს ეკლესიის აშენების 100 წლისთავი. ეკლესიასთან მოქმედებდა დაწყებითი სკოლა. ეკლესიაში ასევე მოქმედებდა ბიბლიოთეკა, რომელშიც დაცული იყო პერგამენტზე დაწერილი საეკლესიო წიგნები.
1930-იან წლებში ეკლესია დახურეს. დაიწყეს შენობის თანდათანობით დემონტაჟი. ეკლესიის ნანგრევები საბოლოოდ გაანადგურეს მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ. მის ადგილზე კი ააშენეს ხუთსართულიანი საცხოვრებელი სახლი.
სქოლიო
დონის როსტოვის სომხური ეკლესიები
დონის როსტოვის დაკარგული ეკლესიები
Kuroshioturris

Kuroshioturris — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
ბურეა (მდინარე)

ბურეა (მდინარე)
ბურეა — მდინარე რუსეთში, ხაბაროვსკის მხარესა და ამურის ოლქში. ამურის მარცხენა შენაკადი. წარმოიქმნება მარჯვენა და მარცხენა ბურეის შეერთებით. მარჯვენა ბურეას სათავე აქვს ეზოპის ქედის სამხრეთ კალთაზე. სიგრძე 623 კილომეტრი, აუზის ფართობი 70,7 ათასი კმ². ზემოთში მთის მდინარეა, შუაწელში ვიწრო ხეობაში მიედინება; ქვემოთ ხეობა ფართოვდება და ზეა-ბურეის ვაკეზე გადის. საზრდოობს უმთავრესად წვიმის წყლით. წყალდიდობა ზაფხულში 5-7-ჯერ იცის. ზოგჯერ მდინარის დონე 6-10 მეტრამდე მატულობს. მთავარი შენაკადებია ნიმანი, ტუიუნი, ურგალი, ტირმა. სანაოსნოა შუა და ქვემო დინებაში. მდინარის აუზში ქვანახშირის, რკინის მადნის საბადოებია.
ლიტერატურა
ხაბაროვსკის მხარის მდინარეები
ამურის შენაკადები
ამურის ოლქის მდინარეები
FC Matchakhela Khelvachauri

FC Matchakhela Khelvachauri
FC Matchakhela is a Georgian football club based in the town of Khelvachauri. Following the 2022 season, they gained promotion to Liga 3, the third tier of Georgian league system.
History
Matchakhela was founded оn the basis of Khelvachauri Sport School in 2011. Amiran Gogitidze, the
first head coach, guided the club to Meore Liga, which they won with automatic promotion.
For most of the next season Matchakhela were engaged in inter-Adjarian rivalry with Dinamo Batumi for a second promotion place to Umaglesi Liga, in which eventually the latter prevailed. Overall, the 3rd place taken 2014 in Liga 2 has been the club's highest point reached in Georgian leagues.
The team concluded the 2014/15 season comfortably in mid-table, but a year later entered a period of instability. Struggling the whole season, eventually they lost a survival battle.
The 2016 season was transitional in all Georgian football leagues into Spring-Autumn system with a sharp reduction of clubs in each division. Matchakhela failed to remain in the third tier and thus suffered double relegation in successive seasons. Although they managed to climb back to Liga 3 the next year, in 2018 the team finished bottom of the league.
Matchakhela spent two seasons in Regionuli Liga before they won promotion to Liga 4 for 2021. After two more years under Avtandil Kunchulia they successfully concluded their league campaign and moved back into the third tier.
Seasons
Squad
As of 19 May 2023
(C)
Honours
• Pirveli Liga
Third place (1): 2013-14, Group B
• Meore Liga
Winners (1): 2012-13
• Liga 4
Third place (1): 2022
• Regionuli Liga (West)
Runners-up (2): 2017, 2020
Stadium
Matchakhela hosts home games at Akhalsopeli Central stadium, which has the capacity of 1,000 seats.
Name
The name derives from Machakheli, a geographical area near the border between Georgia and Turkey.
References
External links
On Soccerway
Page on Facebook
Football clubs in Georgia (country)
2011 establishments in Georgia (country)
ნუიდის განძი

ნუიდის განძი — ვერცხლის მონეტების ანტიკური ხანის განძი, აღმოჩენილი აზერბაიჯანის აღსუს რაიონის სოფელ ნუიდის სიახლოვეში.
გამოვლენა
ნუიდის განძი 1972 წელს არქეოლოგიული გათხრების მიმდინარეობის პროცესში აღმოაჩინეს. 36 მონეტისაგან შემდგარი განძი ნუიდის ძეგლის ტერიტორიაზე № 11 ქალის სამარხში აღმოაჩინეს. მომცრო დოქში მოთავსებული განძი ქალის გვამის ფეხებთან იყო ჩაფლული. მონეტები საგანგებოდ მოათავსეს დაკრძალული ქალის საფლავში. მონეტებზე ერთი მხრიდან გამოსახულია სქემატური ადამიანის თავი დიადემაში, მეორე მხარეს კი — კაცი, რომელსაც ერთ ხელში ხელკეტი ან შუბი უჭირავს, ხოლო მეორეში — ფრინველი (ზოგჯერ თხა). ზოგიერთი მონეტის მეორე მხარეს გამოსახულია სამეფო ტახტზე მჯდომი ზევსი არწივითა და კვერთხით ხელში. მონეტებზე არ არის წარწერები. შემდგომში ადგილობრივი ალბანური მონეტები ალექსანდრე მაკედონელის დროს მომქმედი მონეტების მიბაძვით იყო შექმნილი და მოჭრილი.
მსგავსი ანონიმური მონეტები აღმოჩენილი იქნა აზერაიჯანის სხვა რეგიონებშიც. განძი გამოფენილია ბაქოში, აზერბაიჯანის ისტორიის მუზეუმში.
ნუიდიში აღმოაჩინეს ორი კულტურული ფენა. ზედა ფენა მდებარეობდა ზედაპირის დონიდან 0,6-0,7 მეტრზე. ქვედა ფენა თარიღდება ძვ. წ. III საუკუნის მეორე ნახევრიდან ძვ. წ. I საუკუნის შუა პერიოდამდე. მისთვის დამახასიათებელია ისეთი არტეფაქტები, როგორიცაა სურა, მოგრძო გადინების ჭურჭელი, დიდი ზომის ქოთნები ორი სახელურით, ადგილობრივი ვერცხლის მონეტები წარწერების გარეშე და სამაჯურები. ზედა ფენა ხასიათდება მომცრო თასებით, ჭურჭლითა და ქვის იარაღებით.
სქოლიო
აზერბაიჯანის ისტორია
ჰოკვაილერი

ჰოკვაილერი — კომუნა გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში, რაინლანდ-პფალცის მხარეში.
ჰოკვაილერი შედის ტრირ-ზაარბურგის რაიონში. ექვემდებარება ტრირის ადმინისტრაციას. მოსახლეობა შეადგენს 300 კაცი (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემები). უჭირავს 2,08 კმ². ოფიციალური კოდი — 07 2 35 048.
ადგილობრივი მცხოვრებნი ლაპარაკობენ მოზელის ერთ-ერთ ფრანკული დიალექტზე.
რესურსები ინტერნეტში
ჰოკვაილერი
ტრირი
Polyrhachis excisa

Polyrhachis excisa — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები