PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
1788

1788
მოვლენები
21 ივნისი : ნიუ-ჰემპშირი გახდა აშშ-ს მე-9 შტატი.
26 ივნისი : ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტმა ვენაში დაასრულა სიმფონია No. 39 (მოცარტი) მი-ბემოლ მაჟორში.
28 ივლისი : ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტმა ვენაში დაასრულა სიმფონია No. 40 (მოცარტი) ლა მინორში.
10 აგვისტო : ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტმა ვენაში დაასრულა თავისი ბოლო სიმფონია No. 41 (მოცარტი) მეტსახელად (ავტორის სიკვდილის შემდეგ) იუპიტერი.
დაიბადნენ
იანვარი
22 იანვარი : ჯორჯ გორდონ ბაირონი — ინგლისელი პოეტი (გ. 1824)
თებერვალი
5 თებერვალი : რობერტ პილი — გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ მინისტრი (გ. 1850)
22 თებერვალი : არტურ შოპენჰაუერი — გერმანელი ფილოსოფოსი (გ. 1860)
მარტი
10 მარტი : იოზეფ ფონ აიხენდორფი — გერმანელი პოეტი და პროზაიკოსი (გ. 1857)
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
იაკობ ბრედა — ნიდერლანდელი ბიოლოგი და გეოლოგი.
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
15 აპრილი : ჯუზეპე ბონო — ავსტრიელი კომპოზიტორი (დ. 1711)
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
14 დეკემბერი : კარლ ფილიპ ემანუელ ბახი — გერმანელი კომპოზიტორი (დ. 1714)
14 დეკემბერი : კარლ III — ესპანეთის მეფე (დ. 1716)
თარიღი უცნობია
დიპჰოლცის რაიონი

დიპჰოლცის რაიონი — რაიონი გერმანიაში. რაიონის ცენტრი — ქალაქი დუპჰოლცი. რაიონი შედის ქვემო საქსონიის ფედერალურ მხარეში. იკავებს 1.987,64 კვ. კმ. ფართობს. მოსახლეობა შეადგენს 215 648 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 108 ადამიანი/კვ.კმ-ზე. რაიონის ოფიციალური კოდი — 03 2 51.
რესურსები ინტერნეტში
www.landkreis-diepholz.de ოფიციალური საიტი
ქვემო საქსონიის რაიონები
ილინსკის დიდი ხიდი

ილინსკის დიდი ხიდი — საფეხმავლო და საავტომობილო ხიდი მდინარე ოხტაზე, სანქტ-პეტერბურგში, წითელგვარდიელთა რაიონში. ერთ-ერთი პირველი მონოლითური რკინა-ბეტონის ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, რომელიც ჩვენამდე შემონახულია პირვანდელი სახით. ხიდის სიგრძეა 37,8 მეტრი, ხოლო სიგანე — 18,25 მეტრი.
მდებარეობა
მდებარეობს რევოლუციის გზატკეცილის დასაწყისში და ერთმანეთთან აკავშირებს ილინსკის ბაღის ორ ნაწილს.
ხიდის ახლოს დგას სანქტ-პეტერბურგის ელია წინასწარმეტყველის ტაძარი.
დინების ზემოთ მდებარეობს ოხტის კაშხალი, ხოლო ქვემოთ — არმაშევის ხიდი.
უახლოესი მეტროს სადგურია „ლადოჟსკაია“.
სახელწოდება
თავდაპირველად, 1912 წლიდან ხიდს ეწოდებოდა ილინსკის ხიდი, ახლოს მდებარე ეკლესიის გამო. 1950-იან წლებში მდინარე ოხტაზე გადებული პირველი ხუთი ხიდი გადანომრეს დინების საწინააღმდეგოდ ვა ხიდ უწოვეს ოხტის მესამე ხიდი. 1997 წლის 6 ნოემბერს ხიდს უწოდეს ილინსკის დიდი ხიდი.
ისტორია
1912 წელს ხის ხიდის ადგილზე არქიტექტორ გ. ა. გირშსონის პროექტით ააგეს სამმალიანი რკინა-ბეტონის ხიდი, რომლის სიგრძე 36,5 მეტრი, ხოლო სიგანე — 9 მეტრი იყო, მათ შორის ორი ტროტუარი — 1,2 მ სიგანის. 1950 წელს წარიმართა ხიდის კაპიტალური რემონტი არქიტექტორ ვ. ვ. დემჩენკოს პროექტის მიხედვით. 1964 წელს ხიდი გაფართოვეს და მისმა სიგანემ შეადინა 11,1 მეტრი, მათ შორის იყო ორი ტროტუარი 2,1 მეტრის.
1992 წელს ძეგლი გამოაცხადეს ისტორიისა და კულტურის ძეგლად. 2001 წლის 10 დეკემბერს ხიდი დაკეტეს ავტოტრანსპორტისათვის და სარემონტო სამუშაოები გაგრძელდა 2002 წლამდე. ხიდის საზეიმო გახსნა გაიმართა 2002 წლის 23 დეკემბერს.
ლიტერატურა
Новиков Ю. В. Мосты и набережные Ленинграда / Сост. П. П. Степнов. — Л.: Лениздат, 1991. — 320 с.
Тумилович Е. В., Алтунин С. Е. Мосты и набережные Ленинграда. Альбом. — М.: Издательство Министерства Коммунального Хозяйства РСФСР, 1963. — 298 с.
Карапетов Э. С., Белый А. А. История развития мостового хозяйства Санкт-Петербурга: проблемы эксплуатации городских мостовых сооружений. — СПб.: ЦТИ «Техинформ», 2010. — С. 13—14. — 32 с. — 1500 экз.
ЗАО «Институт «Стройпроект». История в проектах, 1990—2010. — 2010. — 116 с. — 1500 экз.
რესურსები ინტერნეტში
Большой Ильинский мост//Энциклопедия Санкт-Петербург
Охтинский мост № 3 через р. Охту//Инженерная группа «Стройпроект»
Большой Ильинский мост //СПб ГБУ «Мостотрест»
სქოლიო
სანქტ-პეტერბურგის ხიდები
სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის რეგიონალური ობიექტები
ხიზრი ალდამოვი

ხიზრი ალდამოვი (დ. 15 მარტი, 1949, დუისი, ახმეტის რაიონი, — გ. 6 მაისი, 2019, გროზნო) — ქისტი ისტორიკოსი, პოლიტიკური მოღვაწე.
დაამთავრა გროზნოს პედაგოგიური ინსტიტუტი ისტორიის სპეციალობით. მუშაობდა ინჟინრად სხვადასხვა საწარმოში; იყო გუდერმესის რაიონული საკვები კომბინატის მთავრი ინჟინერი; 1985 წლიდან იყო ჩეჩნეთის რევოლუციური მოძრაობის აქტივისტი და ჩეჩნეთის ყოფილი პრეზიდენტის, ჯოჰარ დუდაევის თანამებრძოლი. 1994 წელს ჩეჩნეთიდან გამოგზავნეს საქართველოში, როგორც იჩქერიის გენერალური წარმომადგენელი. იჩქერიის არაოფიციალური წარმომადგენლობა თბილისში 2001-2002 წლებამდე მუშაობდა. 2012 წელს დაბრუნდა გროზნოში. ბოლო წლებში ჩეჩნეთის ლიდერის, რამზან კადიროვის თანამოაზრე იყო.
ლიტერატურა
თავისუფლების დღიურები, 2009, გვ. 200, თბ., 2010.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
დაბადებული 15 მარტი
დაბადებული 1949
გარდაცვლილი 6 მაისი
გარდაცვლილი 2019
ახმეტის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ტოლოშის წმინდა თევდორე ტირონის ეკლესია

ტოლოშის წმინდა თევდორე ტირონის ეკლესია — ქართული მართლმადიდებლური ეკლესია სოფელ ტოლოშის აღმოსავლეთ ნაწილში.
არქიტექტურული აღწერა
ეკლესია დარბაზულია (გარე ზომებია: 6,6 X 12,7 მ.). საშენ მასალად ადგილობრივი პირმოსწორებული ნატეხი ქვაა გამოყენებული, კუთხეები ამოყვანილია შედარებით დიდი ზომის გათლილი ქვით. ეკლესია გარედან შეთეთრებულია, მაგრამ წყობის ხასიათი მაინც იკითხება. ეკლესიაში ერთადერთი შესასვლელი დასავლეთიდანაა, ღიობი გადახურულია შავი ფერის გათლილი ფოროვანი ბაზალტის არქიტრავით, მის ზემოთ ასეთივე ქვის თაღოვანი ლუნეტია გამოყვანილი (ლუნეტის ღიობი ამოვსებულია გვიანდელი გადაკეთების დროს).
დარბაზის სივრცე ერთსაფეხურიანი პილასტრებითაა და საბჯენი თაღით ორ ნაწილად იყოფა. საკურთხეველში სარკმლის ჩრდილოეთით ორი ნიშია. ტაძარი ყოველ მხარეს თითო სარკმლით ნათდება, სარკმლები ეკლესიისათვის უჩვეულოდ განიერია და ნათლად ეტყობა XIX საუკუნის გადაკეთების კვალი. იმავე XIX საუკუნეში ტაძრის გადახურვის დასავლეთ კეხზე აგურის ოთხსვეტიანი სამრეკლოა აღმართული. ტაძრის ფასადები თაროსებრი კარნიზითაა დასრულებული. სახურავი შემოსილია კრამიტით. დასავლეთის ფასადზე, სამხრეთ-დასავლეთის კუთხეში, სტელა ჯვრის მოზრდილი ფრაგმენტია ჩართული (ქვა დაწვენილია და ზედ ჯვრის კონტურია ამოღარული).
ტოლოშის ტაძრის თავდაპირველი ნაგებობის მხოლოდ ერთი შესასვლელი და მის ზემოთ მოწყობილი ლუნეტი შემორჩა (თავდაპირველი ეკლესიის სხვა ელემენტები შესაძლოა ტაძრის გაწმენდის შემდეგ გამოჩნდეს). ლუნეტის გამოყენება ამ რეგიონისათვის უცხო არაა, ქართულ ხუროთმოძღვრებაში ასეთი ელემენტი ადრეულ შუასაუკუნეებში და გარდამავალ ხანაში გვხვდება (IV-X საუკუნეები). სტელა ჯვრის ჩაშენება ტაძარში IX-X საუკუნეების მოვლენაა.
ტოლოშის თავდაპირველი ეკელსია IX-X საუკუნეების ნაგებობა იყო, რომელიც XIX საუკუნის ბოლოს მნიშვნელოვნად გადააკეთეს ან აღადგინეს და ფასადის კეხზე სამრეკლოს ფანჩატური დაადგეს.
ლიტერატურა
გ. მარსაგიშვილი, „ტოლოშის წმინდა თევდორე ტირონის ეკლესია“, // „ახალციხისა და ტაო-კლარჯეთის ეპარქია“, (რედ. ვალერი ასათიანი), თბ. 2013, გვ. 492-493
ასპინძის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ტაირა

ტაირა — მტაცებელი ძუძუმწოვარი ცხოველი კვერნისებრთა ოჯახისა. მონოტიპური გვარის წარმომადგენელია. ახლოს ენათესავება ევროპულ კვერნებს. აღნაგობის თვალსაზრისით ქრცვინებს წააგვანან, მაგრამ შესამჩნევად დიდია მათზე. მისი სხეული სუსტია და წაგრძელებული, კიდურები შედარებით მოკლე. სქელი და მოკლე ბეწვი მუქი ყავისფერია, თავი შედარებით ღია. არსებობს შედარებით ღია ფენოტიპებიც, რომელთა ბეწვი ვერცხლისფერია, ხოლო თავი — მუქი. ტაირის კუდი გრძელია და ფაფუკი. მისი სხეულის სიგრძეა 60-70 სმ, კუდისა 38-47 სმ, წონა 4-5 კგ. ბინადრობს ტროპიკულ ტყეებში. გავრცელებულია ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკაში, მექსიკიდან არგენტინამდე. აქტიურია ღამით. შევხვდებით როგორც მიწაზე, ასევე ხეებზეც. ტაირები ნაირმჭამელები არიან. მისი რაციონის მთავარ ნაწილს მცირე ძუძუმწოვრები შეადგენენ, აგრეთვე იკვებება ფრინველებით, უხერხემლოებით, ხილით. ზიანს აყენებენ ბანანის პლანტაციებს. მაკეობა გრძელდება 70 დღე, მდედრი შობს ორამდე ნაშიერს, რომლებსაც სიცოცხლის მეორე თვეში ეხილებათ თვალები, სამ თვემდე იკვებებიან რძით. ტყვეობაში ცოცხლობს 18 წლამდე. ტაირა სანადირო ობიექტს წარმოადგენს.
ლიტერატურა
Nowak, Ronald M. Walker’s Mammals of the World. — Johns Hopkins University Press, 1999. — ISBN 0-8018-5789-9.
ტაირები
Mendaza

Mendaza is a town and municipality located in the province and autonomous community of Navarre, northern Spain. The Battle of Mendaza took place here in 1834.
References
External links
MENDAZA in the Bernardo Estornés Lasa - Auñamendi Encyclopedia (Euskomedia Fundazioa)
Municipalities in Navarre
მცველი (ფეხბურთი)

მცველი (ფეხბურთი)
ცენტრალური მცველი
ცენტრალური მცველი - ან CB ან Central Back არის პოზიცია ფეხბურთში. იგი იცავს თავის კარს სხვა მცველებთან და მეკარესთან ერთად. უმეტესად ცენტრალური მცველები არ გამოირჩევიან გოლის გატანით, მათი მიზანია შეაჩერონ მეტოქის თავდამსხმელი და ხელი შეუშალონ შემტევს გოლის გატანაში. თუ ცენტრალური მცველი მაღალია იგი ხშირად ჩადის მეტოქის საჯარიმოში სტანდარტების დროს და ცდილობს გოლის გატანას.
ფლანგური მცველები
მარჯვენა მცველი
მარჯვენა მცველი - ან RB ან Right Back არის პოზიცია ფეხბურთში. იგი იცავს თავის კარს სხვა მცველებთან და მეკარესთან ერთად. როგორც წესი, მარჯვენა მცველის რაოდენობა მოედანზე ერთია. უმეტესად მარჯვენა მცველი არ გამოირჩევა გოლის გატანით. მისი მიზანია შეაჩეროს მეტოქის ფეხბურთელი, რომელიც უტევს მარჯვენა ფლანგიდან და ხელი შეუშალოს მას გოლის გატანაში. მარჯვენა მცველი ხშირად უტევეს ფლანგიდან და ასევე ახორციელებს დარტყმებს შორიდან. მარჯვენა მცველების უმეტესობა საშუალო სიმაღლისაა. ამიტომ ისინი სტანდარტების დროს უკან რჩებიან. მათ არ სჩვევიათ გოლების ხშირად გატანა.
მარცხენა მცველი
მარცხენა მცველი - ან LB ან Left Back არის პოზიცია ფეხბურთში. იგი იცავს თავის კარს სხვა მცველებთან და მეკარესთან ერთად. როგორც წესი მარცხენა მცველის რაოდენობა მოედანზე ერთია. უმეტესად მარცხენა მცველი არ გამოირჩევა გოლის გატანით, მათი მიზანია შეაჩეროს მეტოქის ფეხბურთელი, რომელიც უტევს მარცხენა ფლანგიდან და ხელი შეუშალოს მას გოლის გატანაში. მარცხენა მცველი ხშირად უტევს ფლანგიდან და ასევე ახორციელებს დარტყმებს შორიდან. მარცხენა მცველების უმეტესობა საშუალო სიმაღლისაა ამიტომ ისინი სტანდარტების დროს უკან რჩებიან. მათ არ სჩვევიათ გოლების ხშირად გატანა.
იხილეთ აგრეთვე
ფეხბურთის წესები
მეკარე
ფეხბურთი
ფეხბურთის ტერმინოლოგია
კარსტული ძაბრი

კარსტული ძაბრი (აგრეთვე ცნობილი როგორც დოლინა ან წკვარამი) — ბუნებრივი წარმოშობის სხვადასხვა სიდიდისა და ფორმის დახშული ღრმული, რომელიც წარმოადგენს პონორის გაფართოებულ პირს; წარმოიქმნება ძაბრწარმოქმნის სტადიაში, ესე იგი, პონორწარმოქმნის სტადიის შემდეგ, კირქვების, თაბაშირის, ქვამარილის გახსნისა და გამოტუტვის შედეგად.
უფრო ხშირად მომრგვალო ან ოვალური ფორმისაა, შედარებით იშვიათად ძაბრისებრი, ლამბაქისებრი, ჯამისებრი, კონუსისებური ან ცილინდრული. დახურულ კარსტში ძაბრის ზედა ნაწილს, კარსტულ-სუფოზიურ ძაბრი ეწოდება. კარსტული ძაბრის დიამეტრი იცვლება რამდენიმე ათეული მ-იდან ასეულ მ-მდე, ხოლო სიგანე რამდენიმე მ-იდან დაახლოებით 1 კმ-მდე. ჩვეულებრივ, მისი სიღრმე მერყეობს რამდენიმე მ-იდან რამდენიმე ათეულ მ-მდე, ზოგჯერ რამდენიმე ასეულ მ-საც აღწევს.
ძაბრების ფსკერსა და გვერდებზე არსებული შესასვლელი ხშირად მღვიმეებში იხსნება. შერწყმის შედეგად, წარმოქმნის კარსტულ აბაზანებსა და ქვაბულებს. ძაბრი კარსტული ლანდშაფტის ფუნდამენტური სტრუქტურაა. გამოყოფენ ზედაპირული გამოტუტვის, ჩაწოვის და ჩაქცევით გაჩენილ ძაბრებს. ფორმირდება დროდადრო, ან უეცრად და მსოფლიოს მრავალ ადგილშია გამოხატული. ხშირად კარსტულ ძაბრებში წყალია ჩამდგარი, ზოგჯერ ამოვსებულია საყოფაცხოვრებო ნარჩენებით. მრავალი მათგანის ძირზე განვითარებულია პონორი, მცირე ჭა, შახტი ან პირდაპირაა დაკავშირებული მღვიმეებთან. კარსტული ძაბრი როგორც კარსტული ლანდშაფტის ტიპური ელემენტი გვხვდება იქ, სადაც განვითარებულია კირქვებისა ან თაბაშირის ქანები. კლასიკური ძაბრები გვხვდება ხორვატიასა და ბოსნია-ჰერცეგოვინაში. ფართოდაა განვითარებული ხმელთაშუაზღვიურ ქვეყნებში, საბერძნეთში, საფრანგეთში, ესპანეთში; აგრეთვე გერმანიაში, ავსტრიაში, აშშ-ში და სხვა.
კარსტული ძაბრები ფართოდ არის გამოხატული საქართველოშიც და დაკავშირებულია მხოლოდ კარსტთან. ზოგიერთ შემთხვევაში იგი ტბებითაა დაკავებული. მაგ., ერწოს ტბას უკავია ოთხი, ხოლო დევის ტბას ორი კარსტული ძაბრი. კარსტული ძაბრები გვხვდება აგრეთვე ასხისა და არაბიკის მასივებზე, ჭიათურის პლატოზე და სხვა. საქართველოს ჩრდილო-დასავლეთ მხარეში, კერძოდ აფხაზეთში, არაბიკისა და ბზიფის მოვაკებაზე დაკარსტულობის ინტენსივობის მაჩვენებელია ძაბრების ხშირი ქსელი, ასე, მაგ., არაბიკის დიდვაკეზე კვადრატულ კილომეტრზე საშუალოდ 85-90, ხოლო ბზიფის თხემის მოვაკებაზე 210-220 ძაბრი მოდის. უფრო დაბალ ჰიფსომეტრიულ დონეზე მდებარე მამძიშხის თხემური მოვაკება, იმერეთის პლატოს რიგი რაიონები, „ვაკეტყე“, ბუჯასსათავის რაიონი და სხვა გამოირჩევიან აგრეთვე ძაბრების სიმჭიდროვით.
ზოგიერთი კარსტული ძაბრი, რომელიც წარმოიქმნა ზღვის დონის დაბალ საფეხურზე პლეისტოცენის განმავლობაში და რომელიც ამჟამად ნახევრადაა წყლით ამოვსებული ცნობილია სენოტის სახელწოდებით. დასავლეთ ევროპაში კარსტულ ძაბრს დოლინებს უწოდებენ. ამ შემთხვევაში, ტერმინი „დოლინა“ ნებისმიერი ფორმის, სიდიდის და გენეზისის კარსტული ძაბრის სლოვაკური სახელწოდებაა.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
რელიეფის კარსტული ფორმები
Verishen

Verishen is a village in the Goris Municipality of the Syunik Province in Armenia.
Demographics
The Statistical Committee of Armenia reported its population was 2,532 in 2010, up from 2,314 at the 2001 census.
Gallery
References
Populated places in Syunik Province
აღმოსავლეთი ევროპა

აღმოსავლეთი ევროპა — ევროპის ერთ-ერთი გეოგრაფიული რეგიონი. დასავლეთ ევროპის მსგავსად, ტერმინი აღმოსავლეთი ევროპა სხვადასხვა კონტექსტში სხვადასხვა მნიშვნელობით გამოიყენება. ჩვეულებისამებრ, ამ ტერმინში იგულისხმება დსთ-ს ევროპული ქვეყნები: რუსეთი, ბელარუსი, უკრაინა, მოლდოვა, ყაზახეთი.
ცივი ომის ეპოქაში, აღმოსავლეთ ევროპაში შედიოდნენ ვარშავის პაქტის ქვეყნები (პოლონეთი, გდრ, ჩეხოსლოვაკია, უნგრეთი, რუმინეთი, ბულგარეთი), ხშირ შემთხვევაში ალბანეთი და იუგოსლავია, აგრეთვე ბალტიის საბჭოთა რესპუბლიკები (ესტონეთი, ლატვია, ლიეტუვა. ამჟამად, სხვადასხვა პოლიტიკურ და ეკონომიკურ კონტექსტში ამ რეგიონს შეიძლება მიაკუთვნონ ე.წ. „ვიშეგრადის ჯგუფისა“ (პოლონეთი, ჩეხეთი, სლოვაკეთი, უნგრეთი) და ბალკანეთის ნახევარკუნძულის სახელმწიფოები (საბერძნეთის გარდა).
ევროპის სხვა რეგიონები
დასავლეთი ევროპა
სამხრეთი ევროპა
ჩრდილოეთი ევროპა
ცენტრალური ევროპა
რესურსები ინტერნეტში
ევროპის სუბ-რეგიონები გაეროს თანახმად
SocialEast Forum on the Art and Visual Culture of Eastern Europe
Tourism Networking of Eastern Europe
Eastern Europe Economy Watch
ევროპის რეგიონები
ჰაილბრონის რაიონი

ჰაილბრონის რაიონი — რაიონი გერმანიაში. რაიონის ცენტრი — ქალაქი ჰაილბრონი. რაიონი შედის ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში. ექვემდებარება შტუტგარტის ადმინისტრაციულ ოლქს. იკავებს 1.099,95 კვ. კმ. ფართობს. მოსახლეობა შეადგენს 330 021 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 300 ადამიანი/კვ.კმ-ზე. რაიონის ოფიციალური კოდი — 08 1 25.
რესურსები ინტერნეტში
www.landkreis-heilbronn.de ოფიციალური საიტი
ბადენ-ვიურტემბერგის რაიონები
ქანჩი

ქანჩი — კუთხვილიანი შეერთების ან ხრახნული გადაცემის დეტალი, რომელსაც აქვს კუთხვილიანი ნახვრეტი. ფორმის მიხედვით ქანჩი არის ექვსკუთხა, მრგვალი, გვირგვინა, ქანჩყურა და სხვა. ქანჩი ძირითადად მუშაობს ძალურ ან სავალ ხრახნთან ერთად. ზოგჯერ იყენებენ გასართ ქანჩს, რომელიც ორი ნაწილისაგან შედგება.
ლიტერატურა
ხრახნიანი სამაგრი ნაკეთობები
მოსის მელოუნი

მოსის მელოუნი
მოსის ეუჯენი მელოუნი (დ. 1955 წლის 23 მარტი, ვირჯინია) — ყოფილი ამერიკელი კალათბურთელი, რომელიც ამერიკის საკალათბურთო ასოციაციაში და ნაციონალურ საკალათბურთო ასოციაციაში თამაშობდა. 3 გზის NBA MVP და დასახელებულია ერთ-ერთ საუკეთესო მოთამაშედ NBA-ის საუკეთესო 50 მოთამაშეს შორის. 19 სეზონის განმავლობაში, ის იყო უკანასკნელი ABA-ს მოქმედი მოთამაშე, რომელმაც არაერთ წარმატებას მიაღწია ორივე ლიგაში, მათ შორის 1983 წლის NBA-ის ჩემპიონი ფილადელფია სიქსერსთან ერთად.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
nba.com ისტორიული მოტამაშის ფაილი
კარიერის სტატისტიკა
უფრო მეტი კარიერის სტატისტიკა
მელოუნის ბიოგრაფია ოფიციალურ NBA გვერდზე
მოსის მელოუნის NBA კალათბურთის კარტები
ამერიკელი კალათბურთელები
დაბადებული 1955
ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის კალათბურთელები
ჯეიმზ ვატი

ჯეიმზ ვატი (დ. 30 იანვარი [ ძვ. სტ. 19 იანვარი], 1736, გრინოკი, შოტლანდია — გ. 25 აგვისტო, 1819, ჰენდსვორტი, ინგლისი) — შოტლანდიელი ინჟინერ-გამომგონებელი და მათემატიკოსი, ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი (1785).
ბიოგრაფია
1757 წლიდან მუშაობდა გლაზგოს მექანიკურ ინსტიტუტში, სადაც გაეცნო წყლის ორთქლის თვისებებს და დიდი სიზუსტით გამოიკვლია ორთქლის ტემპერატურის დამოკიდებულება წნევაზე. 1763–1775 წლებში მოახდინა ორთქლის ძრავათა არსებული დიზაინის მოდიფიცირება და შექმნა გაცილებით უფრო ეფექტიანი ორმაგი მოქმედების ორთქლის ძრავა, რომელსაც დღეს ვატის ორთქლის ძრავა ეწოდება. ორმაგი მოქმედების ორთქლის ძრავამ გადამწყვეტი როლი ითამაშა ინდუსტრიული რევოლუციის მოხდენაში და ხელი შეუწყო დიდი ბრიტანეთისა და მთელი მსოფლიოს ეკონომიკურ განვითარებას. ჯეიმზ ვატის პატივსაცემად სი სისტემის სიმძლავრის ერთეულს ვატი დაერქვა.
ლიტერატურა
"Some Unpublished Letters of James Watt" in Journal of Institution of Mechanical Engineers (London, 1915).
Carnegie, Andrew, James Watt University Press of the Pacific (2001) (Reprinted from the 1913 ed.), ISBN 0-89875-578-6.
H. W. Dickinson and Hugh Pembroke Vowles James Watt and the Industrial Revolution (published in 1943, new edition 1948 and reprinted in 1949. Also published in Spanish and Portuguese (1944) by the British Council)
Hills, Rev. Dr. Richard L., James Watt, Vol 1, His time in Scotland, 1736-1774 (2002); Vol 2, The years of toil, 1775-1785; Vol 3 Triumph through adversity 1785-1819. Landmark Publishing Ltd, ISBN 1-84306-045-0.
რესურსები ინტერნეტში
BBC History: James Watt
Significant Scots - James Watt
სქოლიო
შოტლანდიელი გამომგონებლები
დაბადებული 1736
გარდაცვლილი 1819
Alxanlı

Alxanlı (also, Alıxanlı, Alikhanly, Alkhanly, Ashaga Alkhanly, Orta Alkhanly, and Yukhari-Alkhanly) is a village and municipality in the Fuzuli District of Azerbaijan. It has a population of 2,139. Alxanlı was located close to the Nagorno-Karabakh Line of Contact prior to the 2020 Nagorno-Karabakh war.
History
First Nagorno-Karabakh War
In August 1993, during the First Nagorno Karabakh War, it was itself occupied by the Armenians and razed, while its residents fled. In January 1994, Azerbaijan managed to recapture the village. The houses were gradually rebuilt, and 582 families of the pre-war population of 712 families managed to return.
2017 shelling
On 4 July 2017, the village came under media attention after a 51-year-old Azerbaijani woman and her 18-month-old granddaughter were killed while their house was shelled by the Armenians. Another woman, 52, who was in the house at the time, was heavily wounded but survived. Both sides accused each other of violating the ceasefire. Armenian Foreign Minister Shavarsh Kocharyan did not deny that the shelling of Alxanlı had taken place but added that Azerbaijan was responsible for all casualties due to "continuing military provocations against Nagorno-Karabakh". Local authorities of the unrecognised Nagorno-Karabakh Republic claimed "Azerbaijan was using its population as a human shield". Azerbaijani Defense Ministry spokesperson Vagif Dargahly refuted these claims saying there had been no military headquarters or firing positions in Alxanlı at the time of the shelling. On 6 July 2017, Azerbaijani state and local authorities organized a visit of foreign military attachés accredited to Azerbaijan and representatives of foreign media to Alxanlı. Turkish Foreign Ministry, ambassador of Iran to Azerbaijan, senators and parliament members from the United Kingdom, France, Germany, and Russia condemned the Armenian side for launching attacks on civilian population.
References
Populated places in Fuzuli District
სამუელ-დარიო-მალდონადოს მუნიციპალიტეტი

სამუელ-დარიო-მალდონადოს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ტაჩირის შტატში, წარმოადგენს ტაჩირის შტატის 29 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. დედაქალაქია ლა-ტენდიდა, ფართობი 533 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2011 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სამუელ-დარიო-მალდონადოს მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 16 398 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 25,98 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
იხილეთ აგრეთვე
ვენესუელის მუნიციპალიტეტები
ტაჩირის შტატი
ტაჩირის შტატის მუნიციპალიტეტები
ნიდერლანდების საფეხბურთო სუპერთასი

ნიდერლანდების საფეხბურთო სუპერთასი, ცნობილი როგორც იოჰან კრუიფის თასი — საფეხბურთო გათამაშება ნიდერლანდებში, სადაც ერედივიზიის და ნიდერლანდების თასის გამარჯვებულები ხვდებიან ერთმანეთს. იმ შემთხვევაში, თუ ქვეყნის ჩემპიონატსაც და თასსაც ერთი გუნდი მოიგებს, მაშინ მას სუპერთასზე ჩემპიონატში მეორე ადგილზე გასული გუნდი დაუპირისპირდება. სუპერთასი პირველად 1949 წელს გათამაშდა, თუმცა რეგულარულად ის 1991 წლიდან თამაშდება.
გათამაშების ისტორიაში ყველაზე წარმატებული კლუბია ეინდჰოვენის „პსვ“, რომელმაც 11-ჯერ მოიპოვა ტიტული. მოქმედი გამარჯვებულია როტერდამის „ფეიენორდი“.
მატჩები
სტატისტიკა კლუბების მიხედვით
რესურსები ინტერნეტში
Netherlands - List of Super Cup Finals
ნიდერლანდების ფეხბურთი
ეროვნული საფეხბურთო სუპერთასები
Alcañizo

Alcañizo is a municipality located in the province of Toledo, Castile-La Mancha, Spain.
According to the 2006 census (INE), the municipality had a population of 336 inhabitants.
References
Municipalities in the Province of Toledo
გაბროვოს თემი

გაბროვოს თემი — თემი ცენტრალურ ბულგარეთში. შედის გაბროვოს ოლქში. თემის მოსახლეობაა 66 551 ადამიანი, ხოლო ფართობი შეადგენს 561,66 კმ²-ს. მოიცავს 134 დასახლებულ პუნქტს. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი გაბროვო.
იხილეთ აგრეთვე
ბულგარეთის თემები
ბულგარეთის ადმინისტრაციული დაყოფა
გაბროვოს ოლქი
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
გაბროვოს ოლქის თემები
ბულგარეთის თემები
პიერლუიჯი კაზირაგი

პიერლუიჯი კაზირაგი
პიერლუიჯი კასირაგი (დ. 4 მარტი, 1969) — იტალიელი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა ნახევარმცველის პოზიციაზე. კარიერის დიდი ნაწილი „ლაციოსა“ და „იუვენტუსში“ აქვს გატარებული, სადაც მოიგო რამდენიმე ტიტული.
მიღწევები
საკლუბო
იუვენტუსი
იტალიის თასი: : 1989-90
უეფას თასი: 1989-90, 1992-93
ლაციო
იტალიის თასი: 1997-98
ჩელსი
ასოციაციის თასი: 1999-2000
უეფა-ს სუპერთასი: 1998
საერთაშორისო
იტალია
მსოფლიო ჩემპიონატი: 1994 (მეორე ადგილი)
რესურსები ინტერნეტში
ფეხბურთელის პროფილი soccerway.com-ზე
დაბადებული 4 მარტი
დაბადებული 1969
იტალიელი ფეხბურთელები
სერია B-ს ფეხბურთელები
სერია A-ს ფეხბურთელები
მონცას ფეხბურთელები
იუვენტუსის ფეხბურთელები
ლაციოს ფეხბურთელები
პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
ჩელსის ფეხბურთელები
იტალიის ნაკრების ფეხბურთელები
1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
იტალიელი ფეხბურთის მწვრთნელები
Cəlayir, Jalilabad

Cəlayir, Jalilabad
Cəlayir is a village and municipality in the Jalilabad District of Azerbaijan. It has a population of 1,004.
References
Populated places in Jalilabad District (Azerbaijan)
Heremites auratus

Heremites auratus, the Levant skink, golden grass mabuya, or golden grass skink, is a species of skink. It is found in Greece and Turkey, and possibly much more widely in Asia and even north-eastern Africa.
References
Heremites
Lizards of Europe
Reptiles of Turkey
Reptiles described in 1758
Taxa named by Carl Linnaeus
რეზოვსკა

რეზოვსკა — მდინარე ბულგარეთში. სათავე მდებარეობს მდინარეების კამენიცისა და მიტნიშკატის შეერთების ადგილას. ჩაედინება შავ ზღვაში. მდინარის სიგრძე 112 კმ, ხოლო აუზის ფართობი 738 კმ-ია.
რესურსები ინტერნეტში
ბულგარეთის მდინარეები
ბულგარეთის მდინარეები
თურქეთის მდინარეები
არგენტინის ადმინისტრაციული დაყოფა

არგენტინის ადმინისტრაციული დაყოფა
არგენტინა წარმოადგენს ფედერაციული წყობის რესპუბლიკას და იყოფა 23 პროვინციად და ერთ ფედერალურ ოლქად ბუენოს-აირესი. ფედერაციის ყოველ სუბიექტს აქვს საკუთარი კონსტიტუცია.
პროვინციები იყოფა დეპარტამენტებად, გარდა ბუენოს-აირესის პროვინციისა, რომელიც იყოფა 134 ოლქად. დედაქალაქი ბუენოს-აირესი იყოფა 48 კვარტალად, რომლებიც გაერთიანებულნი არიან 15 კომუნაში.
არგენტინის პროვინციები
ფედერალური დედაქალაქი ბუენოს-აირესი
ბუენოს-აირესი
კატამარკა
ჩაკო
ჩუბუტი
კორდოვა
კორიენტესი
ენტრე-რიოსი
ფორმოსა
ხუხუი
ლა-პამპა
ლა-რიოხა
მენდოსა
მისიონესი
ნეუკენი
რიო-ნეგრო
სალტა
სან-ხუანი
სან-ლუისი
სანტა-კრუსი
სანტა-ფე
სანტიაგო-დელ-ესტერო
ცეცხლოვანი მიწა
ტუკუმანი
არგენტინის ადმინისტრაციული დაყოფა