PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
დიღმის წმინდა გიორგის ეკლესია

დიღმის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თბილისის სოფელ დიღმის განაპირას, აღმოსავლეთით, აგებულია X-XI საუკუნეებში.
ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია თლილი ქვით. XVI-XVII და XIX საუკუნეებში ეკლესია შეუკეთებიათ, საშენ მასალად გამოიყენეს აგური. დგას სწორკუთხა სწორკუთხა სამსაფეხურიან ცოლოკზე, შესასვლელი სამხრეთიდანაა. აღმოსავლეთის ნახევარწრიული აფსიდა შეისრული კონქით მთავრდება. აფსიდის ცენტრში სარკმელია, რომლის გვერდებზე ორი პატარა და ორი დიდი ნიშია. საკურთხეველში სწორკუთხა სატრაპეზო ქვა დგას. დარბაზის გრძივ კელდებზე წყვილი პილასტრია. შესასვლელის მარჯვნივ, დასავლეთ კედლის კუთეებთან მდებარე პილასტრები ორსაფეხურიანია, ხოლო მარჯვნივ ერთსაფეხურიანი. გვიანდელი შეისრული კამარის საბჯენი თაღი ამ პილასტრებს ეყრდნობა, სამხრეთის კედელში ერთი სარკმელია. ინტერიერში კედელები შელესილია და დაფარულია XIX-XX საუკუნის მდარე მხატვრობით.
აღმოსავლეთის და სამხრეთის ფასადების მორთულობის ძირითადი ელემენტებია სარკმელი და რელიეფური გამოსახილებები. აღმოსავლეთ სარკმლის დეკორს მხოლოდ თავსართი წარმოადგენს. სამხრეთის სარკმელი სიგანით ორჯერ უფრო დიდია აღმოსავლეთისაზე. ამ სარკმლის ორივე მხარეს ბაზისიანი და კაპიტელიანი ნახევარწრიული შეწყვილებული ნახევარსვეტებია, რომლებსაც ზემოთ ორმაგი გრეხილი აერთიანებს.
სამხრეთ ფასადზე სამი წარწერაა, აღმოსავლეთისაზე ოთხი. ამ წარწერებით ირკვევა, რომ ეკლესიის აგებაში მონაწილეობა მიუღია რამდენიმე პირს, რომლებიც ისტორიულ წყაროებში არ არიან ცნობილი. დამწერლობა ნარევია, ასოების უმრავლესობა ასომთავრულია, ბევრია ნუსხურიც.
ეკლესიაზე დასავლეთით მიშნებულია გეგმით კვადრატული ნაგებობა, რომელიც XVIII საუკუნეს მიეკუთვნება. კარი სამხრეთითაა. მის პირდაპირ ერთი სარკმელია. დასავლეთ კედელში ჩაშენებულია ნახევარწრიული ბუხარი, რომლის წეულ არეს ზემოდან საზღვრავს ოვალური თაღი, რომელიც ტრომპების საშუალებით გადადის სფერულ გუმბათზე. ფასადი მოპირკეთებულია თლილი კვადრებით. ნაგებობას მარტივი ფორმის ლავგარდანი აქვს. სახურავი სამფერდაა. მასზე დაშენებულია სამრეკლო, ოთხ სვეტზე მდგარი ფანჩატური. სვეტებს აქვთ კაპიტელი და ორსაფეხურიანი ბაზისი.
ლიტერატურა
თბილისის ეკლესიები
Turricula faurei

Turricula faurei — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
კოსოვოს საგარეო ურთიერთობები

კოსოვოს საგარეო ურთიერთობები — კოსოვოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს მიერ ხორციელდება. კოსოვოს 24 საელჩო ჰყავს საზღვარგარეთ და მასპინძლობს 21 საელჩოს პრიშტინაში. კოსოვო ასევე რამდენიმე საერთაშორისო ორგანიზაციის წევრიცაა.
2008 წლის 17 თებერვალს, კოსოვოს ასამბლეამ სერბეთისგან დამოუკიდებლობა გამოაცხადა. ამ ნაბიჯმა დავა გამოიწვია საერთაშორისო თანამეგობრობაში. საერთაშორისო ზედამხედველობა კოსოვოში 2012 წლის სექტემბერში დასრულდა, ამით კოსოვო საკუთარი მმართველობისთვის პასუხისმგებელი გახდა. კოსოვოს რესპუბლიკა გაეროს 111 წევრის მიერ აღიარებულია, ასევე ტაივანი, მალტის სუვერენული სამხედრო ორდენის, კუკის კუნძულებისა და ნიუეს მიერ. გარდა ამისა, ზოგიერთი ქვეყანა, რომელიც ოფიციალურად არ აღიარებს კოსოვოს რესპუბლიკას (ჩინეთი, რუსეთი, რუმინეთი, სლოვაკეთი, საბერძნეთი), კოსოვოში ჰყავთ არადიპლომატიური ოფიციალური „წარმომადგენლები“, მათ შორის ევროკავშირიც.
კოსოვოს ამჟამინდელი საგარეო საქმეთა მინისტრია — ენვერ ხოჯაი.
დიპლომატიური ურთიერთობების სტატუსი
კოსოვოს რესპუბლიკის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ, დაიწყო დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების პროცესი ყველა ქვეყანასთან, რომლებმაც აღიარეს კოსოვოს რესპუბლიკა, ახალი საელჩოების გახსნის ან ამ ქვეყნებში არარეზიდენტი ელჩების აკრედიტაციის გზით.
კოსოვოს რესპუბლიკამ მსოფლიოს 86 ქვეყანასთან დაამყარა დიპლომატიური ურთიერთობები:
საერთაშორისო ორგანიზაციებში წევრობა
კოსოვოს საგარეო საქმეთა მინისტრმა ენვერ ხოჯაიმ განაცხადა, რომ ქვეყანა განიხილავს განაცხადის შეტანას გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის სპეციალიზირებულ უწყებებში 2013 წლის პირველ ნახევარში და მზადდება განაცხადის შეტანა ევროპის საბჭოში 2014 წლისთვის. ვიცე პრემიერ-მინისტრმა ჰაშიმ ტაჩიმ კიდევ ერთხელ დაადასტურა სახელმწიფოს სურვილი 2014 წლის დეკემბერში შეუერთდეს. კოსოვო ასევე ამზადებს მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციაში, წევრობის შესახებ განაცხადის შეტანას. ნატო-ს პროგრამა „პარტნიორობა მშვიდობისთვის“ გაწევრიანება მთავრობის პრიორიტეტია.
ხოჯაიმ განაცხადა, რომ კოსოვოს მიზანია 2020 წლისთვის გახდეს გაეროს სრულუფლებიანი წევრი სახელმწიფო და 2022 წლისთვის გახდეს ნატო-ს წევრი.
კოსოვოს წარდგენისთვის გამოყენებული სახელები
კოსოვო წარმოდგენილია შემდეგი სახელებით:
„კოსოვოს რესპუბლიკა“;
„კოსოვო*“ (ვარსკვლავით),
რომელიც დამოკიდებულია კონკრეტულ საერთაშორისო ფორუმზე. სახელი „კოსოვოს რესპუბლიკა“ მისახები და სასურველი ნომენკლატურაა პრიშტინის მთავრობისთვის. სახელი „კოსოვო*“ ვარსკვლავთან ერთად გამოიყენება სხვა ფორებში. სადაც ეს სახელი გამოიყენება, ტექსტი დაკავშირებულია სქოლიოსთან, რომელშიც ნათქვამია:
„კოსოვოს*“ ეს აღნიშვნა იყო პრიშტინასა და ბელგრადს შორის შეთანხმების შედეგი, რომელიც ევროკავშირის შუამავლობით წარიმართა. ეს შეთანხმება, რომელიც ცნობილია, როგორც „ვარსკვლავის ხელშეკრულება“, გაფორმდა 2013 წლის 24 თებერვალს.
„UNMIK“ არის კოსოვოში გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის დროებითი ადმინისტრაციის მისიის აკრონიმი, რომელის მეშვეობით კოსოვომ რამდენიმე ორგანიზაციას შეუერთდა.
საერთაშორისო ხელშეკრულებები და კონვენციები
სქოლიო
კოსოვოს საგარეო ურთიერთობები
მატიპო

მატიპო — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მანიუასუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 17 639 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 66.07 კმ²-ზე. ფართობი 266 990 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
მინას-ჟერაისი
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები
მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
მადი უოტერსი

მადი უოტერსი (ნამდვილი სახელი მაკინლი მორგანფილდი ( დ. 4 აპრილი, 1913 — გ. 30 აპრილი, 1983)) — ამერიკელი ბლუზის მუსიკოსი, მომღერალი და გიტარისტი, რომელიც მიჩნეულია „თანამედროვე ჩიკაგო ბლუზის მამად“.
მადი უოტერსმა 17 წლის ასაკში, სონ ჰაუზის და რობერტ ჯონსონის მიბაძვით დაიწყო გიტარასა და ჰარმონიკაზე დაკვრა. 1943 წელს გადავიდა ჩიკაგოში, სადაც იქცა პროფესიონალ მუსიკოსად. 1946 წელს თავისი პირველი ჩანაწერი ჩაწერა Columbia Records-ში და შემდეგ Aristocrat Records-ში.
1950-იანი წლების დასაწყისში, მადი უოტერსმა და მისმა ჯგუფმა, რომელშიც შედიოდნენ ლიტლ უოლტერი (ჰარმონიკა), ჯიმი როჯერსი (გიტარა), ელგინ ევანზი (დრამი) და ოტის სპენი (პიანინო), ჩაწერეს ბლუზის რამდენიმე განთქმული კომპოზიციები (ზოგიერთი უილ დიქსონთან ერთად), მათ შორის: „Hoochie Coochie Man“, „I Just Want to Make Love to You“ და „I'm Ready“. 1960 წელს გამოვიდა მისი პირველი საკონცერტო ალბომი At Newport 1960.
მადი უოტერსმა გავლენა მოახდინა არა მარტო ბლუზის და რიტმ ენ ბლუზის, არამედ როკ-ენ-როლის, მძიმე როკის, ჯაზისა და ქანთრის განვითარებაზე. 2010 წელს ჟურნალ „Rolling Stone“-მა მადი უოტერსს თავის სიაში „ყველა დროის 100 უდიდესი შემსრულებელი“ 17-ე ადგილი მიუჩინა. 1987 წელს უოტერსი შეყვანილი იქნა როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში. მისი ოთხი სიმღერა „Rollin' Stone“ (1950), „Hoochie Coochie Man“ (1954), „Mannish Boy“ (1955) და „Got My Mojo Working“ (1957) შეყვანილი იქნა როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზის სიაში „500 Songs that Shaped Rock and Roll.“ გარდა ამისა, არის გრემის შვიდ გზის ლაურეატი.
მადი უოტერსი გარდაიცვალა 1983 წლის 30 აპრილს გულის უკმარისობით, საკუთარ სახლში, უესტმონტში, ილინოისის შტატში.
დისკოგრაფია
სტუდიური ალბომები
Muddy Waters Sings Big Bill Broonzy (1960)
Folk Singer (1964)
Brass and the Blues (1966)
Electric Mud (1968)
After the Rain (1969)
Fathers and Sons (1969)
The London Muddy Waters Sessions (1972)
Can't Get No Grindin''' (1973)
Unk" in Funk (1974)
The Muddy Waters Woodstock Album (1975)
Hard Again (1977)
I'm Ready (1978)
King Bee'' (1981)
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
დაბადებული 4 აპრილი
დაბადებული 1913
გარდაცვლილი 30 აპრილი
გარდაცვლილი 1983
ამერიკელი მომღერლები
ამერიკელი მუსიკოსები
ამერიკელი ბლუზის მუსიკოსები
ამერიკელი გიტარისტები
ჩიკაგო ბლუზის მუსიკოსები
გრემის ჯილდოს მფლობელები
როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესული შემსრულებლები
დელტა ბლუზის მუსიკოსები
Chess Records-ის შემსრულებლები
Muse Records-ის შემსრულებლები
Balazher

Balazher is a village in Zakarpattia Oblast (province) of western Ukraine.
Geography
The village is located around 7 km east of Berehove. Administratively, the village belongs to the Berehove Raion, Zakarpattia Oblast.
History
The first written mention of the village arose in 1323 as Balasey.
Population
In 2002, the population included inhabitants 816, of whom 737 are Hungarians.
Villages in Berehove Raion
ფრანტიშეკ კოტლაბა

ფრანტიშეკ კოტლაბა (დ. 20 მაისი, 1927 — გ. 11 ივნისი, 2020) — ჩეხი ბოტანიკოსი და მიკოლოგი, ფილოსოფიის დოქტორი.
დაიბადა 1927 წლის 20 მაისს სოფელ ვლასიბორშში. სწავლობდა პრაღაში, კარლოვის უნივერსიტეტში. 1962 წელს აირჩიეს ჩეხოსლოვაკიის მეცნიერებათა აკადემიის წევრად.
წლების განმავლობაში იყო მიკოლოგიური ჟურნალ „Mykologické listy“-ის რედაქტორი. კოტლაბი არის რამდენიმე მიკოლოგიური სახელმძღვანელოს ავტორი.
მისი სტანდარტული საავტორო ბოტანიკური შემოკლებაა Kotl.
ნაშრომები
Kotlaba, F.; Pouzar, Z. (1956). Nové nebo málo známé chorošé pro Československo. I. Bělochoroš bělohnědý — Tyromyces albobrunneus (Rom.) Bond. Česká Mykologie 10 (1): 59-64, 3 figs, 1 pl.
Kotlaba, F.; Pouzar, Z. (1957). Nové nebo málo známé chorosé pro Ceskoslovensko. II. Česká Mykologie 11 (4): 214—224, 4 figs.
Kotlaba, F.; Pouzar, Z. (1958). Nové nebo málo známé choroše pro Československo III. Česká Mykologie 12 (2): 95-104.
Kotlaba, F. (1984). Zeměpisné rozšíření a ekologie chorošů (Polyporales s.l.) v. Československu. 235 pp. Prague; Vydala Academia.
Kuthan, J.; Kotlaba, F. (1988, publ. 1989). Makromyzeten der Bulgarischen Schwarzmeerküste und einiger Orte im Landesinnern Bulgariens. Sborník Národního Muzea v Praze B 44 (3-4): 137—243, 18 plates.
Herink, J.; Kotlaba, F. (1993). Dr. Zdeněk POUZAR sexagenarian. Czech Mycology 47 (1): 89-100, incl. portrait.
Kotlaba, F.; Klán, J. (1994). A handful of Aphyllophorales collected in Greece. Czech Mycology 47 (3): 199—205, 2 plates
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ჩეხი მიკოლოგები
ჩეხი ბოტანიკოსები
ჰარფ-ალ-მუსეიტირა

ჰარფ-ალ-მუსეიტირა — ქალაქი სირიაში, რომელიც ლათაკიის მუჰაფაზაში (რეგიონში) მდებარეობს. 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით ჰარფ-ალ-მუსეიტირის პროვინციაში დაახლოებით 850 ადამიანი ცხოვრობს.
სქოლიო
სირიის ქალაქები
სპენსერ ნელსონი

სპენსერ ნელსონი
სპენსერ ჰოველს ნელსონი (დ. 11 ივლისი, 1980, პოკატელო, იდაჰო) — ამერიკაში დაბადებული წარმოშობით აზერბაიჯანელი პროფესიონალი კალათბურთის მოთამაშე. 203 სანტიმეტსი სიმაღლის გამო იგი თამაშობდა როგორც მსუბუქის, ასევე მძიმე ფორვარდის პოზიციაზე, თუმცა ძირითადად განიხილებოდა როგორც მძიმე ფორვარდი.
საშუალო სკოლა
სპენსერი პოკატელოს უმაღლეს სკოლაში სწავლობდა. 1998 წელს, როგორც მეოთხეკურსელი, დასახელდა „იდაჰო A1“-ის წლის მოთამაშედ. სწავლის მეოთხე წელს იგი საშუალოდ აგროვებდა 22 ქულას, 11 მოხსნას, 5 შედეგიან გადაცემასა და 2 დაფარებას. 3-ქულიანს იგი 43.3%-ით, ხოლო საჯარიმო სროლას 73.0% სიზუსტით ისროდა. როგორც მესამეკურსელი, სეზონის განმავლობაში იგი საშუალოდ 14.1 ქულასა და 10.3 მოხსნას აგროვებდა (სროლის რეალიზება 62.5%). სპენსერის შესაძლებლობები არ შემოიფარგლებოდა მხოლოდ კალათBურთით, იგი ასევე კარგად თამაშობდა მაგიდის ჩოგბურთსაც.
პროფესიონალური კალათბურთი
2005 წელს, სწავლის დასრულების შემდეგ, ნელსონი 2005 წლის NBA-ის დრაფტ კლასზე გავიდა, მაგრამ იგი არცერთმა გუნდა არ აირჩია. მიუხედავად ამისა ნელსონი იუტა ჯაზმა გამოსაცდელი ვადით მიიწვია. ნელსონი გუნდში კარგად თამაშობდა, მაგრამ იუტა ჯაზის განაცხადში მაინც ვერ მოხვდა. იუტას დატოვებიდან მალევე ნელსონს კონტრაქტი გერმანულმა გუნდმა, GHP ბამბერგმა შესთავაზა. 2006 წელს ნელსონმა თამაში ბენეტონ ტრევისოში განაგრძო. სწორედ ამ გუნდის წინააღმდეგ, ევროლიგის ეგიდით გამართულ შეხვედრაში, დააფიქსირა მან საკუთარი გამორჩეული პერფომანსი (მატჩი ტრევორსის გამარჯვებით დასრულდა, ხოლო ნერსონმა 23 ქულა, 20 მოხსნა და 7 შედეგიანი გადაცემა დააგროვა). ტრევისოსთან ერთი სეზონის გატარების შემდეგ, თამაშში იგი ძირითადად სკამიდან შემოდიოდა, ნელსონი გადავიდა კვლავ იტალიის გუნდ ფორტიტუდო ბოლონიაში. 2010 წლის 26 იანვარს მან განაცხადა, რომ მისი ძველი გუნდებიდან ფავორიტად GHP ბამპერგი მიაჩნდა.
2010 წლის ივლისში მან კონტრაქტი ესპანეთის ACB ლიგის გუნდ გრან კანარიასთან გააფორმა; ამ გუნდში, 2010-11 წლების სეზონში, ნელსონი კოლეჯის (იუტა ჯაზ ეჯის) თანაგუნდელ ჯეისი კეროლთან ერთად თამაშობდა.
2013 წლის სექტემბერს კონტრაქტი იტალიურ კლუბ მონტეპასჩი სიენასთან გააფორმა.
2014 წლის 13 ნოემბერს ნელსონმა კონტრაქტი გააფორმა „რეიერ ვენეცია მასტრესთან“.
2015 წლის 14 ივლისს მან გამოაცხადა, რომ პროფესიონალური კალათბურთის თამაშს თავს ანებებდა.
საკალათბურთო კარიერის დასრულების შემდეგ ნელსონი იუტას შტატში დაბრუნდა და 2016 წლის 23 აგვისტოდს მწვრთნელის თანაშემწედ დაიწყო მუშაობა.
პირადი ცხოვრება
კალათბურთიდან წასვლის შემდეგ ნელსონმა მუშაობა „Cicero Group“-ში (სოლტ-ლეიკ-სიტი) დაიწყო; იგი აქ კომპანიის კერძო კაპიდალის ჯგუფს მართავდა. ნელსონი დაქორწინებულია ჯული კლეიტონ ნელსონზე.
რესურსები ინტერნეტში
NELSON, SPENCER – Spielerprofil auf den Webseiten der ULEB
Legabasket: Spencer Nelson – Spielerprofil auf den Webseiten der Serie A
archive.fiba.com: Players – Spencer Howells NELSON (AZE) – Übersicht über Teilnahmen an internationalen FIBA-Turnieren (englisch)
THE OFFICIAL ATHLETIC WEBSITE OF THE UTAH STATE AGGIES: Spencer Nelson
USU Hall of Famer Spencer Nelson Named Men's Basketball Assistant Coach
Spensec Nelson Interview by Deseret News
სქოლიო
დაბადებული 11 ივლისი
დაბადებული 1980
აზერბაიჯანელი კალათბურთელები
ამერიკელი კალათბურთელები
Vank Monastery, Tbilisi

Vank Monastery, Tbilisi
The Church of the Holy Mother of God of the Mens Monastery, also known as Pashavank was an Armenian Apostolic church in the city of Tbilisi located on the right bank of the Kura River. It was destroyed by the Bolsheviks in 1938.
History
Pashavank was founded in the 14th century by the grandsons of Baron Umek who arrived in Tbilisi from Karin (Erzerum) in the 13th century. The structure was restored in 1480, and more extensively in 1789. It was seat of the Armenian archbishop in 1914. Hrants was the largest church in Tbilisi until it was demolished in 1930 by Soviet authorities.
J. Buchan Telfer, Captain in the Royal Navy and Fellow of the Society of Antiquaries, wrote in his 1876 book "the principal church of the Armenians is the Pasha Vank, a handsome building within a high-walled enclosure; an inscription below a window records that it was erected by Ghoulants Khodja Giorgi, in the reign of Vakhtang VI, 1719-24; the Georgians have given the name of Pasha Vank, because they say it was erected by a Turkish pasha who had embraced the Christian faith."
Architecture
The church of S. Astvatsatsin was very original in design. Its exterior was constructed of solid brickwork, and was a triple-nave (with equal naves) basilica in plan. There were barrel vaults under saddle roofs and three cupolas above the east spans, the central one being the tallest whereas the other two were slightly smaller. The drums were dodecagonal, with twelve long windows located under blind arches topped by horizontal molding and a row of decorative bricks. Conical umbrella style domes surmounted the drums. The interior was painted by Hovnatan Hovnatanian in 1789.
Gallery
See also
Armenians in Georgia
List of Armenian churches in Tbilisi
References
Armenian churches in Tbilisi
Old Tbilisi
Destroyed churches
Demolished churches in the Soviet Union
Armenian Apostolic churches in Tbilisi
Armenian Apostolic cathedrals in Georgia (country)
Anti-Christian sentiment in Asia
Cicimli, Lachin

Cicimli, Lachin
Cicimli is a village in the Lachin District of Azerbaijan.
History
The village was occupied by Armenian forces in 1992 during First Nagorno-Karabakh War. During its occupation, the village was renamed Vanotsa and was made part of Kashatagh Province of the self-proclaimed Republic of Artsakh. The village was returned to Azerbaijan on 1 December per the 2020 Nagorno-Karabakh ceasefire agreement.
Photo gallery
The tomb of Malik Ajdar in the village
References
Villages in Azerbaijan
Populated places in Lachin District
Vexitomina torquata

Vexitomina torquata — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
თერგდალეულები

თერგდალეულები
„თერგდალეულები“ — XIX საუკუნის 60-იანი წლების ქართული საზოგადოებრივი, პოლიტიკური და ლიტერატურული მიმდინარეობა. „თერგდალეულებს“ უწოდებდნენ კონსერვატორი მოწინააღმდეგენი რუსეთში განათლებამიღებულ ქართველ ახალგაზრდებს, ქართველ განმანათლებლებს, რომელთაგან ზოგი ჯერ კიდევ 60-იან წლებამდე იჩენდა ნახევრადფარულ ოპოზიციურ დამოკიდებულებას ძველისადმი და საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ახლის დანერგვას მოითხოვდა. 1861-1862 წლებიდან „თერგდალეულების“ ნაწილი აშკარად შეებრძოლა კონსერვატორებს ჟურნალ „ცისკრისა“ და „საქართველოს მოამბის“ ფურცლებზე. ბრძოლა ახალ („თერგდალეულთა“) და ძველ („მტკვარდალეულთა“) თაობებს შორის დაიწყო ქართული ენისა და ლიტერატურის საკითხებზე. ილია ჭავჭავაძის წერილით „ორიოდე სიტყვა თავად რევაზ შალვას ძის ერისთავის მიერ კაზლოვის „შეშლილის თარგმნაზედა“ („ცისკარი“, 1861, № 4), რომელმაც დიდი გამოხმაურება ჰპოვა და დასაბამი მისცა ე. წ. „მამებისა“ და „შვილების“ ბრძოლას.
თერგდალეულთა პროგრამა ითვალისწინებდა ქართველი ხალხის როგორც ეროვნულ, ისე სოციალურ განთავისუფლებას. ისინი კარგად იცნობდნენ რუსეთისა და ევროპის პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწეების ნააზრევს; იყვნენ მსოფლიოში მიმდინარე პოლიტიკური პროცესების კურსში. მათი პროგრამით, თავდაპირველ ამოცანას წარმოადგენდა რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში ავტონომიის მოპოვება, ხოლო შემდეგ დამოუკიდებელი ეროვნული სახელმწიფოს შექმნა.
თერგდალეულთა მიერ გამოცემულ ჟურნალებში განიხილებოდა საქართველოს ისტორიასა და კულტურასთან, თანადროულ პოლიტიკურ, სოციალურ და ეკონომიკურ პრობლემატიკასთან დაკავშირებული საკითხები.
თერგდალეულთა მოღვაწეობა დაემთხვა რუსიფიკაციის პოლიტიკის გაძლიერებას. რუსულმა ხელისუფლებამ ტერმინ „საქართველოს“ აკრძალვაც კი მოინდომა და პრესაში შეიძლებოდა მხოლოდ თბილისისა და ქუთაისის გუბერნიების მოხსენიება.
ილია ჭავჭავაძემ და მისმა მომხრეებმა ამ რთულ პერიოდშიც მოახერხეს ეროვნული საქმის გაგრძელება. მათი თაოსნობით თბილისისა და ქუთაისის გუბერნიების სათავადაზნაურო ბანკები დაარსდა. ბანკის მიერ გაღებული თანხის უდიდესი ნაწილი ქართული სკოლებისა და თეატრის დაფინანსებას მოხმარდა. 1879 წელს შეიქმნა „ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოება“ (პირველი თავმჯდომარე დიმიტრი ყიფიანი). საზოგადოების მეცადინეობით გაიხსნა სკოლები, გამოიცა სახელმძღვანელოები და სხვა სახის ნაშრომები, შეგროვდა ძველი ხელნაწერები და ფოლკლორული მასალა, დაიწყო ისტორიულ ძეგლებზე ზრუნვა.
70-იან წლებში თერგდალეულები ორ ჯგუფად გაიყვნენ. ილია ჭავჭავაძისა და მისი მომხრეების ჯგუფს (აკაკი წერეთელი, იაკობ გოგებაშვილი, ვაჟა-ფშაველა, ალექსანდრე ყაზბეგი და სხვები) „პირველი დასი“ ეწოდა, ხოლო ნიკო ნიკოლაძის გიორგი წერეთლის სერგეი მესხის და სხვათა ჯგუფს, რომლებიც მთავარ ყურადღებას სოციალური და ეკონომიკური ხასიათის პრობლემებზე ამახვილებდნენ — „მეორე დასი“.
იხილეთ აგრეთვე
სამოციანელები
ლიტერატურა
სქოლიო
საქართველოს პოლიტიკური ისტორია
ქართული ნაციონალიზმი
კლასიკური ლიბერალიზმი
პატარა ომი (კუბა)

პატარა ომი (კუბა)
პატარა ომი — მეორე ომი ესპანეთისგან კუბის დამოუკიდებლობისთვის, ათწლიან ომსა (1868—1878) და დამოუკიდებლობისათვის მესამე ომს (1895—1898) შორის, რომელიც გაგრძელდა ესპანეთ-ამერიკის ომით. ომი დაიწყო 1879 წლის 26 აგვისტოს და გაგრძელდა 1880 წლამდე ამბოხებულთა დამარცხებამდე.
ომი დაიწყო იმავე მიზეზით, რა მიზეზითაც ათწლიანი ომი, და ბევრი თვალსაზრისით ეს მისი გაგრძელება იყო. «ზანხონის შეთანხმების» შედეგად ოპოზიციონერების უმრავლესობა გამორიცხეს პოლიტიკური პროცესებიდან. უმრავლესობა მათგანმა ემიგრაციაში წასვლა გადაწყვიტა ლათინურ ამერიკაში, ევროპაში და აშშ-ში. ამდენად, კუბის ემიგრაცია უკიდურესად რადიკალიზებული იყო და მზად არ იყო ესპანეთთან კომპრომისზე წასვლაზე. ეს აისახა დიდი რაოდენობით რევოლუციური საზოგადოებების და პატრიოტული ხუნტების ჩამოყალიბებაში. კუბელი ემიგრანტები თავიანთ მდგომარეობას განიხილავდნენ როგორც დროებითს და ესპანეთთან ომისთვის ემზადებოდნენ. კალიქსტო გარსია განთავისუფლების შემდეგ გაემგზავრა ნიუ იორკში და სხვა რევოლუციონერებთან ერთად ჩამოაყალიბა კუბის რევოლუციური კომიტეტი, რომლის მიზანი იყო აჯანყების მომზადება. 1878 წელს მან გამოსცა მანიფესტი კუბაზე ესპანელთა ბატონობის წინააღმდეგ, რომელმაც გამოხმაურება პოვა სხვა რევოლუციურ ლიდერებს შორის. აგვისტოს დასაწყისში გარსია შეიარაღებულ რაზმთან ერთად გაემგზავრა კუბაზე და 1879 წლის 26 აგვისტოს დაიწყო ომი.
დასაწყისიდანვე აჯანყება მიმდინარეობდა წარუმატებლად. კუბაზე ჩასვლისას რევოლუციონერებმა ვერ მიიღეს მოსალოდნელი დახმარება ადგილობრივი მოსახლეობისგან. კამაგუეიში და ორიენტეში შეთქმულება გახსნილი იქნა მის დაწყებამდე. აჯანყებულთა ცენტრებს შორის კავშირი არ იყო დამყარებული. აჯანყებულებს არ ჰყავდათ გამოცდილი მეთაურები და არ ჰყოფნიდათ საბრძოლო მასალა. აჯანყების ლიდერებმა ვერ მოიპოვეს საზღვარგარეთის ქვეყნების მხარდაჭერა. პოლიტიკური ინფრასტრუქტურა, შემუშავებული ემიგრაციაში აღმოჩნდა არასაკმარისი აჯანყების წარმატებით მეთაურობისათვის. აჯანყების დაწყებიდან რამდენიმე კვირაში კალიკსტო გარსია ესპანელებს ჩაუვარდა ტყვედ. 1879 წელს და 1880 წლის დასაწყისში აჯანყების ლიდერების უმრავლესობა დააპატიმრეს და 1980 წლის სექტემბრისთვის აჯანყება მთლიანად ჩაახშვეს.
1881 წელს კუბაზე გავრცელდა ესპანეთის კონსტიტუციის მოქმედება, კუბამ მიიღო ესპანეთის პარლამენტში წარმომადგენლების გაგზავნის უფლება, მაგრამ პრაქტიკაში ეს იყო ყველაზე კონსერვატიული პოლიტიკოსები. რეფორმების უკმარისობის შედეგად 15 წლის შემდეგ დაიწყო ომი კუბის დამოუკიდებლობისათვის.
იხილეთ აგრეთვე
ათწლიანი ომი
ლიტერატურა
Louis A. Perez, Jr. Cuba Between Empires 1878-1902: 1878-1902, Univ of Pittsburgh Press, 1998
ISBN 082295687X
რესურსები ინტერნეტში
პატარა ომი
კუბის ისტორია
XIX საუკუნის ომები
Cant Get There from Here

Cant Get There from Here
„Cant Get There from Here“ ან „Can't Get There from Here“ — ამერიკული ალტერნატიული როკ-ჯგუფ R.E.M.-ის სიმღერა და სინგლი მესამე სტუდიური ალბომიდან Fables of the Reconstruction. ეს სიმღერა „ბილბორდის“ Bubbling Under Hot 100 Singles-ში #10 პოზიციამდე ავიდა, ხოლო კანადის სინგლების ჩარტში – #91-მდე. 2006 წელს იგი გამოვიდა კომპილაციურ And I Feel Fine... The Best of the I.R.S. Years 1982–1987-ზე.
ეს იყო პირველი სიმღერა, რომელშიც R.E.M.-მა სასულე ორკესტრი გამოიყენა. მეთიუ პერპეტუა 2010 წლის მიმომხილველ ნაშრომში სიმღერა აღნიშნულია, როგორც „უცნაურობა...მიახლოებული სამხრეთულ ფანკთან, პიტერ ბაკის ჟღერადი აკორდებით“.
სიმღერაში ნახსენებია ფილომათი, ჯორჯიის შტატის პატარა ქალაქი.
მუსიკალური ვიდეო
სიმღერის ოფიციალურ მუსიკალურ ვიდეოში გამოყენებულია თემები ტექსტიდან. მაგალითად, ჯგუფის წევრები დარბიან თივის ზვინებიან მინდვრებში, ესვრიან ერთმანეთს პოპკორნს ფილმის ნახვისას, აგრეთვე ჩნდებიან დიდი მწერები. ბაკი 2001 წელს MTV UK-ს An Hour with R.E.M.-თან საუბარში აღნიშნავდა, რომ მაშინ პირველად გამოიყენეს ლურჯი ეკრანის ტექნოლოგია. „ამიტომ ფონზე ჩნდებიან დინოზავრები და ურჩხულები. ეს, ალბათ, ჩვენი ყველაზე მხიარული ვიდეოა. მომწონს, ვინაიდან ხშირად გვიწოდებენ ჯგუფს იუმორის გარეშე.“
პუნქტუაცია
უცნობია სიმღერის ზუსტი სახელწოდება: განსხვავებით „Feeling Gravitys Pull“-ისგან ან Lifes Rich Pageant-ისგან, მასში პუნქტუაცია დაცული არ არის. გრამფირფიტის უკანა მხარეზე არ გამოიყენება აპოსტროფი, რომელიც CD ვერსიაში აღდგენილია. სინგლის ერთ გამოცემას აპოსტროფი ახლავს, მეორეს - არა.
1988 წლის კომპილაციაში Eponymous სახელწოდება ასევე მითითებულია აპოსტროფის გარეშე, გარდა ანოტაციებისა. 2006 წლის კომპილაციაზე And I Feel Fine აპოსტროფი ასევე გამოიყენება.
აშშ-ის საავტორო უფლებების რეესტრში სიმღერა მითითებულია აპოსტროფით.
სხვა ვერსიები
ჯგუფისადმიკ მიძღვნილ ალბომში Surprise Your Pig შევიდა სიმღერის The Mr. T Experience-ის მიერ შესრულებული ვერსია. შემდგომში იგი გამოვიდა, როგორც დამატება EP Big Black Bugs Bleed Blue Blood-ის ახალ გამოცემაში.
სიმღერების სია
ყველა სიმღერის ავტორები - ბილ ბერი, პიტერ ბაკი, მაიკ მილზი და მაიკლ სტაიპი. „Bandwagon“-ის თანაავტორია მაიკლის და, ლინდა სტაიპი.
7": IRS / IRM 102 (ბრიტანეთი)
Can't Get There from Here (რედ.) - 3:12
Bandwagon - 2:15
12": IRS / IRT 102 (აშშ)
Can't Get There from Here (გაფართოებული მიქსი) *- 3:39
Bandwagon - 2:15
Burning Hell - 3:49
გაფართოებული მიქსი ალბომის ვერსიის მსგავსია
სქოლიო
R.E.M.-ის სიმღერები
1985 წლის სინგლები
1985 წლის სიმღერები