PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ვულკანოლოგია

ვულკანოლოგია (ბერძნ. Βούλκαν – ვულკანი და λόγος – მოძღვრება) — მეცნიერება ვულკანების შესახებ, დინამიკური გეოლოგიის ერთ-ერთი დარგი. შეისწავლის ვულკანების წარმოშობის, განვითარების და განლაგების კანონზომიერებებსა და ვულკანური ამოფრქვევის პროდუქტებს.
ვულკანოლოგიის საგანი
პრაქტიკული თვალსაზრისით ვულკანოლოგიის მიზანია ვულკანური ამოფრქვევების პროგნოზირების მეთოდების და ვულკანურ სითბოსა და ამოფრქვევის პროდუქტების გამოყენების რეკომენდაციების შემუშავება.
ამ თეორიული და პრაქტიკული ამოცანების გადასაწყვეტად ვულკანოლოგია იყენებს გეოლოგიის, გეოტექტონიკის, გეოფიზიკის, გეოქიმიის, ფიზიკური ქიმიისა და პეტროლოგიის მონაცემებს. ჩამოთვლილ
დარგებთან ერთიანობაში ვულკანოლოგიას დიდი როლი ენიჭება გეოლოგიური მეცნიერების ისეთ ზოგად თეორიულ საკითხთა გადაწყვეტაში, როგორიცაა : ვულკანური ენერგიის წყარო, მაგმის ევოლუცია, მაგმური კერების განლაგება დედამიწის წიაღში, ვულკანიზმის როლი დედამიწის ქერქის ფორმირებაში.
ვულკანოლოგიის მოკლე ისტორია და დაწესებულებები
პირველი ვულკანოლოგიური ცნობები შემონახულია ანტიკური ავტორების შრომებში (ჰერაკლიტე, არისტოტელე). მათი საქმე გააგრძელა სტრაბონმა, რომელმაც აღწერა ვულკანი სანტორინი. განსაკუთრებით აღსანიშნავია აგრეთვე პლინიუს უმცროსის მიერ ვეზუვის კატასტროფული ამოფრქვევის აღწერა (79).
ვულკანოლოგიის საკითხებს აშუქებენ ცნობილი მკვლევრები : ფრანც ლევინსონ-ლესინგი, ალექსანდრე ზავარიცკი, ნიკოლოზ სხირტლაძე, ანტუან ლაკრუა, ალფრედ რიტმანი, გარუნ ტაზიევი სხვ.
ვულკანების ყოველმხრივი გამოკვლევის მიზნით, მრავალ ვულკანურ მხარეში ჩამოყალიბებულია ვულკანოლოგიური სადგურები და ობსერვატორიები. პირველი მათგანი ჩამოყალიბდა 1842 წელს ვულკან ვეზუვის კალთაზე, შემდეგ ამგვარი ობსერვატორიები დაარსდა ჰავაის კუნძულებზე, ვულკან კილაუეის მიდამოებში (1912 წ.). ვულკანოლოგიური სადგურების ქსელი შექმნილია იაპონიასა
და ინდონეზიაში.
1935 წელს სადგური დაარსდა კამჩატკაზე. 1944 წლიდან მოსკოვში არსებობდა სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ვულკანოლოგიური ლაბორატორია, რომელიც 1962 წელს გადაიქცა
ვულკანოლოგიის ინსტიტუტად.
ვულკანოლოგიური გამოკვლევები ტარდება აგრეთვე სახალინზე, საქართველოსა და სომხეთის გეოლოგიურ ინსტიტუტებში.
რესურსები ინტერნეტში
European Volcanological Society
United States Geologic Survey- Volcanic Hazards Program
Volcano Live- What is a volcanologist?
VolcanoWorld- How to become a volcanologist
World Organization of Volcano Observatories
ლიტერატურა
Заварицкий А. Н., Начало русской вулканологии, ч. 2, М. — Л., 1947;
Меняйлов А. А., Вулканология, в сб.: Развитие наук о Земле в СССР, М., 1967;
Macdonald G. A., Volcanology, "Science", 1961, v. 133, № 3454, p. 673—79;
Vlodavets V. I., Achievements of modern geological volcanology and ist trends, "Earth — Science Reviews", 1966, v. 2, № 3, p. 181—97.
ვულკანოლოგია
დედამიწის მეცნიერებები
ფარსანსი

ფარსანსი — ლაზი დიდებული VI საუკუნეში. განხეთქილება ჰქონდა ეგრისის მეფე გუბაზ II-სთან. ამიტომ ირანელებმა VI საუკუნის 40-50-იან წლებში სცადეს მისი გამოყენება გუბაზის მოკვლის ორგანიზაციაში. ფარსანსი მოჩვენებითად დასთანხმდა ირანელებს დახმარებას, მაგრამ ყველაფერი მეფეს შეატყობინა და ამით დაღუპვას გადაარჩინა.
წყარო
პროკოპი კესარიელი, სპარსელებთან ომი, წგნ.: გეორგიკა, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 2, თბ., 1965
ლიტერატურა
ქართველი დიდი ფეოდალები
738

738
მოვლენები
არჩილი ქართლის ერისთავი გახდა.
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
მირი — ქართველი პოლიტიკური მოღვაწე
ბარუმი (შამქორის რაიონი)

ბარუმი (შამქორის რაიონი)
ბარუმი — სოფელი აზერბაიჯანში, განჯა-ყაზახის რეგიონის შამქორის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
შამქორის რაიონის სოფლები
Santa District

Santa District is one of nine districts of the province Santa in Peru.
References
Districts of the Santa Province
Districts of the Ancash Region
Banda del Río Salí

Banda del Río Salí is a city in the Tucumán Province, Argentina. It is the department seat and the largest and most populated city in the Cruz Alta Department. The 2010 Census counted a population of 63,226.
The city is part of the Greater San Miguel de Tucumán area and its largest employer is the Concepción Sugar Mill, the only remaining such facility after Pres. Juan Carlos Onganía had the state-owned Lastenia Mill closed in 1966.
Populated places in Tucumán Province
Populated places established in 1972
Cities in Argentina
ტიგრან ესაიანი

ტიგრან ესაიანი (დ. 2 ივნისი, 1972, ერევანი, სომხეთის სსრ, საბჭოთა კავშირი) — კარიერადასრულებული სომეხი ფეხბურთელი. პოზიციით სტრაიკერი. იგი თამაშობდა სომხეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებსა და სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგის რამდენიმე კლუბში.
საკლუბო კარიერა
ტიგრან ესაიანმა ფეხბურთის თამაში 1990 წელს, ზორავანას რიგებში დაიწყო. კლუბი საბჭოთა პირველი ლიგის მეორე ლიგაში ასპარეზობდა. 1992 წელს კლუბი ზორავანა პირდაპირ სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგაში გადავიდა, თუმცა სეზონი ცხრილის ბოლო ადგილით დაასრულა და ამის გამო იგი სომხეთის პირველ ლიგაში ჩამოქვეითდა. სეზონის დასრულების შემდეგ ესაიანმა ხსენებული კლუბი დატოვა და შეუერთდა კლუბ „ვაგარშაპატს“. სეზონის დასრულებისას მან ეს კლუბიც დატოვა. შემდეგი მისი კლუბი იყო სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგაში მოასპარეზე კლუბი დინამო ერევანი. ესაიანმა კლუბში 30 გოლი ფაიტანა და ამ შედეგით იგი კლუბის ერთ-ერთი ძირითადი ბომბარდირად გახდა. მის მიერ დაფიქსირებული შედეგი 1994 წლის სომხეთის პრემიერლიგის სეზონში საუკეთესო იყო. 1995 წელს ესაიანი შეუერთდა კლუბ ერევანს. მისი ერევანში თამაშის პერიოდში, კლუბმა მოიგო 1997 წლის სომხეთის პრემიერლიგა და გახდა 1998 წლის სომხეთის თასის ფინალისტი. მოგვიანებით იგი შეუერთდა კლუბ ტორპედო ზაპოროჟეს; აქ მან 1999-2000 წლების სეზონი გაატარა. სეზონის დასრულების შემდეგ იგი შეუერთდა კლუბ არარატი ერევანს; მის პირველ სეზონში კლუბი 2000 წლის სომხეთის პრემიერლიგის ფინალისტი გახდა. 17 გატანილი გოლით, ესაიანი კლუბის მეორე ბომბარდირი გახდა. 2000-2002 წლებში ესაიანი თამაშობდა ლიბანურ-სომხურ კლუბ ბეირუთში. შემდგომ იგი სომხეთში დაბრუნდა და ამჯერად ბანანცს შეუერთდა. კლუბთან ერთად იგი სომხეთის პრემიერლიგის ფინალისტი ორჯერ, 2002 და 2004 წლებში, ხოლო სომხეთის სუპერთასის ფინალისტი 2003 და 2004 წლებში გახდა. 2004 წელს ესაიანი კვლავ არარატი ერევანში დაბრუნდა. 2005 წელს იგი მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის კლუბ ლერნაინ არცახში თამაშობდა. 2005 წელს ესაიანი მესამედ შეუერთდა კლუბ არარატი ერევანს და საბოლოოდ, 2006 წელს, კარიერაც აქვე დაასრულა.
საერთაშორისო კარიერა
ტიგრან ესაიანის დებიუტი სომხეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში შედგა 1996 წლის 20 თებერვალს, პერუს წინააღმდეგ გამათრულ ამხანაგურ შეხვედრაში. ამ დღიდან მოყოლებული მან 21 ნაკრების თამაშში მიიღო მონაწილეობა და მთლიანობაში 4 გოლი გაიტანა. 1999 წელს მან დატოვა ეროვნული ნაკრები. იგი სომხეთის ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირთა სიაში მე-10 ადგილს იკავებს.
რესურსები ინტერნეტში
Klisf.info
Armfootball.tripod.com
დაბადებული 2 ივნისი
დაბადებული 1972
სომეხი ფეხბურთელები
Nita Kibble

Nita Kibble (1879–1962) was the first woman to be a librarian with the State Library of New South Wales. She held the position of Principal Research Librarian from 1919 until her retirement in 1943. Kibble was a founding member of the Australian Institute of Librarians. The Nita B. Kibble Literary Awards (the Kibble Awards) for Australian women writers are named in her honour.
Early life
Nita Bernice Kibble was born on 8 June 1879 at Denman, New South Wales, the younger daughter of George Augustus Frederick Kibble, Scottish postmaster, and his wife Eliza, née McDermott. Kibble was educated at Denman Public School and St Vincent's College, Potts Point, Sydney.
Career
The first female librarian to be appointed to the State Library of New South Wales, Kibble began her career at the library on probation as a junior attendant in the lending branch on 29 November 1899.
In an era when women in Australia did not often receive equal pay for equal work and were excluded from some professional opportunities, the library offered a career path for women. H.C.L. Anderson recruited educated women to work as reading room attendants and from there they could progress into the clerical and professional divisions of the Public Service Board. Kibble progressed through the ranks and passed the Public Service Board examinations, eventually establishing the Library's first research department in 1918. Kibble was described by Mr Ifould, the State Librarian as "a fine example of patience, imagination and wide knowledge combined."
Kibble studied courses at the University of Sydney in economics, philosophy, psychology and sociology which equipped her for her work in the Research Department. In 1919 she was appointed Principal Research Officer, and retained the position until her retirement in 1943. She was a foundation member of the Australian Institute of Librarians and a staunch advocate for the recognition of the profession. Kibble's papers are held in the collection of the State Library of New South Wales.
Awards and memorials
Kibble raised her niece, Nita May Dobbie, from birth. In her will, Dobbie established the Nita B Kibble Literary Awards for Women Writers which recognise the work of Australian female writers in memory of her aunt. "The Awards recognise the works of women writers of fiction or non-fiction classified as 'life writing'. This includes novels, autobiographies, biographies, literature and any writing with a strong personal element."
There are two components to the awards:
The Kibble Literary Award recognises the work of an established Australian woman writer
The Dobbie Literary Award recognises a first published work from an Australian woman writer.
See also
Ida Leeson
Jean Arnot
William Herbert Ifould
References
1879 births
1962 deaths
Australian librarians
Australian women librarians
ექსპერიმენტული მუსიკა

ექსპერიმენტული მუსიკა
ტერმინი ექსპერიმენტული მუსიკა ინგლისურენოვან ლიტერატურაში გულისხმობს კომპოზიის წყობის ტრადიციას, რომელიც XX-ე საუკუნის შუა წლებში წარმოიშვა. მისი ყველაზე ცნობილი წარმომადგენელი იყო ჯონ კეიჯი. ტერმინი „ექსპერიმენტული“ დღესდღეობით გამოიყენება სპეციფიურ ჟანრებთან, რომლებიც გასცდნენ საკუთარ საზღვრებს.
რესურსები ინტერნეტში
მუსიკის ჟანრები
ბარსელონა (სორსოგონი)

ბარსელონა (სორსოგონი)
ბარსელონა (ოფიციალურად ბარსელონის მუნიციპალიტეტი) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი სორსოგონის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 20 987 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 25 ბარანგაის.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Barcelona Profile at PhilAtlas.com
Philippine Census Information
Local Governance Performance Management System
სქოლიო
სორსოგონის მუნიციპალიტეტები
საქართველოს კანონი

საქართველოს კანონი მიიღება საქართველოს გამგებლობაში არსებულ ნებისმიერ საკითხზე, თუ საქართველოს კონსტიტუციით სხვა რამ არ არის დადგენილი.
საქართველოს კანონის ადგილი სხვა ნორმატიულ აქტებს შორის
საქართველოს კანონს საქართველოს ნორმატიულ აქტთა იერარქიაში ადგილი უკავია საქართველოს ორგანული კანონის შემდეგ:
საქართველოს კანონის მიღება
საქართველოს კანონი მიღებულად ითვლება, თუ მას მხარს დაუჭერს დამსწრეთა უმრავლესობა, მაგრამ არანაკლებ პარლამენტის სრული შემადგენლობის ერთი მესამედისა. მიღებული კანონპროეტი შვიდი დღის ვადაში გადაეგზავნება საქართველოს პრეზიდენტს პრომულგირებისთვის, რომელსაც იგი ხელს აწერს და აქვეყნებს ათი დღის ვადაში ან მოტივირებული შენიშვნებით უბრუნებს პარლამენტს. თუ პრეზიდენტი კანონპროექტს დააბრუნებს, პარლამენტი კენჭს უყრის პრეზიდენტის შენიშვნებს. შენიშვნათა მისაღებად საკმარისია ხმათა ის რაოდენობა, რაც გათვალისწინებულია ამ კანონის მისაღებად. თუ შენიშვნები მიღებულია, კანონპროექტის საბოლოო რედაქცია გადაეცემა პრეზიდენტს, რომელიც შვიდი დღის ვადაში ხელს აწერს და აქვეყნებს მას. თუ პარლამენტმა არ მიიღო პრეზიდენტის შენიშვნები, მაშინ კენჭი ეყრება კანონპროექტის პირვანდელ რედაქციას. კანონი მიღებულად ჩაითვლება, თუ მას მხარს დაუჭერს პარლამენტის სიითი შემადგენლობის არანაკლებ სამი მეხუთედი. თუ პრეზიდენტი დადგენილ ვადაში არ გამოაქვეყნებს კანონს, მას ხელს აწერს და აქვეყნებს საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე.
კანონის ძალაში შესვლა
კანონი ძალაში შედის მისი ოფიციალურ ორგანოში გამოქვეყნებიდან მეთხუთმედე დღეს, თუ ამავე კანონით სხვა ვადა არ არის დადგენილი.
რესურსები ინტერნეტში
საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა
საქართველოს კანონმდებლობა
ლიტერატურა
საქართველოს კონსტიტუცია
გ. ხუბუა, სამართლის თეორია, თბ., 2004
სქოლიო
საქართველოს კანონები
ბერისი

ბერისი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის დურანგესადოს კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 29,9 კმ². მოსახლეობა — 4 580 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ბისკაიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ბერისის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ბისკაიის მუნიციპალიტეტები
ბისკაიის ქალაქები
საზოგადოებრივი მეცნიერებები

საზოგადოებრივი მეცნიერებები
საზოგადოებრივი ეწოდება მეცნიერებას, რომელიც სწავლობს ადამიანთა საზოგადოებრივი ურთიერთობების მრავალმხრივ ასპექტებს. კვლევის მეთოდი დამოკიდებულია დისციპლინის თავისებურებებზე.
საზოგადოებრივი მეცნიერებები და მათი კვლევის მთავარი საგანი:
ანთროპოლოგია — ადამიანის ბიოლოგიური ბუნება, წარმოშობა, რასები;
არქეოლოგია — ძველი ხალხების კულტურა და ყოფა;
ეკონომიკა — ადამიანთა საფინანსო-მატერიალური ურთიერთობები;
ეთნოგრაფია — ხალხთა ყოფა-ცხოვრება და კულტურა;
იურისპრუდენცია — ადამიანთა თანაცხოვრების წესები;
სოციოლოგია — საზოგადოების განვითარების კანონები;
პოლიტიკის მეცნიერება — პოლიტიკური ურთიერთობები;
ფსიქოლოგია — ადამიანის ფსიქიკური მოქმედებები.
ბაგრატ მიკირტუმოვი

ბაგრატ მიკირტუმოვი (დ. 1869, სოფ. შინიხი) — სოციალ-დემოკრატი ინტერნაციონალისტი. საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საბჭოს (პარლამენტის) წევრი. ეროვნებით სომეხი. დაიბადა გლეხის ოჯახში. განათლება ოჯახში მიიღო. 1903-1916 წლებში მუშაობდა ქართულ გამომცემლობათა ამხანაგობის სტამბაში, სადაც ისწავლა ქართული წერა-კითხვა, აქედანვე ჩაერთო პოლიტიკურ საქმიანობაში სოციალ-დემოკრატიული პარტიის სასარგებლოდ. მისივე აღნიშვნით, სტამბაში მუშაობამ მის მსოფლმხედველობაზე დიდი გავლენა მოახდინა. 1907-1917 წლებში მუშაობდა პარტიის სახალხო უნივერსიტეტის გამგეობის სამეურნეო სექციაში და სხვადასხვა პარტიულ კომისიებში. 1912 მონაწილეობდა სახელმწიფო სათათბიროს არჩევნებში თბილისის გუბერნიის მუშების ამომრჩევლად. არჩევნებში მუშათა ხმა მისცა კარლო ჩხეიძეს. საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის არსებობის პერიოდში ეწეოდა აქტიურ პოლიტიკურ საქმიანობას. 1918 წელს იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საბჭოს წევრი. შედიოდა ეროვნული საბჭოს სოციალ-დემოკრატთა ფრაქციაში. საბჭოთა ოკუპაციის შემდგომ ცნობები არ მოიპოვება.
ლიტერატურა
დაბადებული 1869
სომეხი სოციალ-დემოკრატები
შალვა გოზალიშვილი

შალვა გოზალიშვილი
შალვა ნიკოლოზის ძე გოზალიშვილი (დ. 1 აპრილი, 1909, სიღნაღის რაიონი, სოფელი ბოდბისხევი — გ. 10 აგვისტო, 1993, თბილისი) — ქართველი ფილოლოგი, ლიტერატურათმცოდნე, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.
ბიოგრაფია
1930 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტი. იყო II მსოფლიო ომის მონაწილე; სხვადასხვა დროს მუშაობდა საქართველოს სახელმწიფო საჯარო ბიბლიოთეკაში; საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმის ხელნაწერთა განყოფილებაში; მეცნიერებათა აკადემიის ხელნაწერთა ინსტიტუტში; თელავის იაკობ გოგებაშვილის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში; შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტში; იკვლევდა XIX-XX საუკუნის ქართული მწერლობის საკითხებს.
1985 წელს მიენიჭა საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწის წოდება.
ბიბლიოგრაფია
მიხეილ ბარათაშვილი (1784-1856) : ნუმიზმატიკის ფუძემდებელი საქართველოში (ავტორი). - თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1987. - 95გვ.
დიადი განთიადის მომღერალი იროდიონ ევდოშვილი (ავტორი). - თბილისი, მერანი, 1974. - 90გვ.
იროდიონ ევდოშვილი : ცხოვრება და მოღვაწეობა (ავტორი). - თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1961. - 141გვ.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
ბიოგრაფიული ლექსიკონი — შალვა გოზალიშვილი — საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა
დაბადებული 1 აპრილი
დაბადებული 1909
გარდაცვლილი 10 აგვისტო
გარდაცვლილი 1993
ქართველი ფილოლოგები
სიღნაღის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
შალვა
მიხეილ ყიფიანი

მიხეილ ყიფიანი
მიხეილ ზაალის ძე ყიფიანი (დ. 12 აპრილი, 1833, სოფ. ვახანი, ახლანდელი ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი — გ. 2 მარტი, 1891, ვლადიკავკაზი) — ქართველი პუბლიცისტი, მთარგმნელი, პედაგოგი.
ბიოგრაფია
პირველდაწყებითი განათლება მიიღო გორის სამაზრო სასწავლებელში. შემდეგ დაამთავრა კავკასიის სამიჯნე სკოლა თბილისში და დაიწყო მუშაობა ტოპოგრაფად. პარალელურად აქვე ასწავლიდა საკვირაო სკოლის ქართველ მოსწავლეებს, შეადგინა არითმეტიკისა და გეომეტრიის სახელმძღვანელოები, სხვებთან ერთად შექმნა ქართული შრიფტი (ე.წ. „ვენური“), რომლითაც იბეჭდებოდა გაზეთი „ივერია“, თარგმნა ლერმონტოვის, შექსპირისა და სახვათა ნაწარმოებები; იყო ქართული დრამატული საზოგადოების ერთ-ერთი დამფუძნებელი; მონაწილეობდა „ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების“ დაარსებასა და მის საქმიანობაში; გახსნა ქართული სკოლები სტეფანწმინდასა და ვლადიკავკაზში. მისი თაოსნობით დაარსდა „თერგის ოლქის მთიელთა შორის განათლებისა და ტექნიკური ცოდნის გამავრცელებელი საქველმოქმედო საზოგადოება“, რომლის პირველი თავმჯდომარე თვითონ იყო, მან ჩაუყარა საფუძველი ოსეთში საგამომცემლო და საბიბლიოთეკო საქმეს, მისი თაოსნობით გამოიცა „ოსური ანბანი“ და სხვა.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
ლიტერატურა
ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 358, თბ., 1994
* ქართულ-ოსური ურთიერთობები, ენციკლოპედია-ალბომი, მთავარი რედაქტორი ნაირა ბეპიევი, თბ., 2020
რესურსები ინტერნეტში
ქართველი პუბლიცისტები
დაბადებული 12 აპრილი
დაბადებული 1833
გარდაცვლილი 2 მარტი
გარდაცვლილი 1891
დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
მ
ბაკური (ბიზანტია)

ბაკური (ბიზანტია)
ბაკური (გ. დაახლ. 552 წ. შემდეგ) – ბიზანტიაში მოღვაწე წარმოშობით ქართველი სარდალი, პერან იბერიელის ძე. გურგენ მეფის შთამომავალი.
სამხედრო სარბიელზე 547 წლიდან გამოვიდა. იგი ფაზა იბერიელთან ერთად მეთაურობდა ბიზანტიელთა ბრძოლას ოსტგუთების მეფეების ტოტილას (541-552) და ტეიას (552) წინააღმდეგ.
552 წელს ბიზანტიელებსა და ოსტგუთებს შორის დიდი ბრძოლა მოხდა, რომელიც ტაგინეს ბრძოლის სახელწოდებით არის ცნობილი. ამ ბრძოლას სარდლობდა ცნობილი ბიზანტიელი მხედართმთავარი ნარსესი, ხოლო ერთ-ერთი ბიზანტიელი სარდალი იყო ბაკურ იბერიელი, რომელმაც თავი გამოიჩინა ამ ომში, როგორც ნიჭიერმა და მამაცმა სტრატეგმა.
ბაკურ იბერიელს, როგორც გამოჩენილ სარდალს და პერანის ვაჟს, პროკოფი კესარიელი 532-552 წლებში იხსენიებს. შემდეგ წყაროებში მისი ხსენება ქრება. როგორც ჩანს, გარდაიცვალა.
ლიტერატურა
ივ. ჯავახიშვილი, ქართველი ერის ისტორია, ტ.I, თბილისი, 1979;
ს. ჯანაშია, საქართველო ადრინდელი ფეოდალიზმის გზაზე, შრომები I, თბილისი, 1949;
პროკოპი კესარიელი. ქართული თარგმანი ს. ყაუხჩიშვილისა / გეორგიკა, ტ.II, ბიზანტიელი მწერლების ცნობები საქართველოს შესახებ, თბილისი, 1965;
ნ. ლომოური, ნარკვევები ქართლის (იბერიის) სამეფოს ისტორიიდან, თბილისი, 1975;
ვ.გოილაძე, ფარნავაზიანთა სახლის ქრისტიან მეფეთა ქრონოლოგია, თბილისი, 1990;
ბიზანტიელები
ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
აჯანტა

აჯანტა — კლდეში გამოკვეთილი ბუდისტური მონასტერი მაჰარაშტრას შტატში, ინდოეთი. შედგება 29 ფრიალო კლდეში გამოკვეთილი გამოქვაბულისაგან. ბუდისტი ბერების საცხოვრებელი იყოფა ორ ძირითად ტიპად: ჩაიტია (სამლოცველო დარბაზი) და ვიჰარა (კვადრატული დარბაზები, რომელშიც სამი მხრიდან შემოწყობილია ბუდას სხვადასხვა ზომის გამოსახულებები).
იხილეთ აგრეთვე
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდოეთში
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში
რესურსები ინტერნეტში
Ajanta Caves, Ellora Caves, Aurangabad Caves
National Geographic feature
An essay on Ajanta Caves from the online travel magazine travelmag.co.uk (May 10, 2009)
Video of the caves MTDC site
Ajanta Caves in UNESCO List
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდოეთში
საქართველოს ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტო

საქართველოს ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტო
სსიპ საქართველოს ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტო — საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს საქვეუწყებო დაწესებულება. ახორციელებს ნავთობისა და გაზის ოპერაციების სამართლებრივ რეგულირებას, სააგენტო მოქმედებს „ნავთობისა და გაზის შესახებ“ კანონის საფუძველზე და ეფუძნება ერთი გაჩერების პრინციპს, რაც გულისხმობს ერთიანი საინვესტიციო გარემოს შექმნას.
ისტორია
2000 წლის 28 მარტს საქართველოს პრეზიდენტის №107 ბრძანებულებით დამტკიცდა საქართველოს ნავთობისა და გაზის რესურსების მარეგულირებელი სახელმწიფო სააგენტოს დებულება. 2007 წლის 1 აგვისტოს რეორგანიზაციის შემდეგ დამტკიცდა საქართველოს ენერგეტიკის სამინისტროს სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულების ნავთობისა და გაზის ეროვნული სააგენტოს დებულება. 2011 წლის 18 მარტს სააგენტოს ფუნქციები გადაეცა ბუნებრივი რესურსების სააგენტოს ნავთობისა და გაზის დეპარტამენტს. საქართველოს ენერგეტიკის მინისტრის 2013 წლის 13 მაისის №93 ბრძანების შემდეგ შეიქმნა ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტო. 2017 წლის სამინისტროების რეორგანიზაციის შემდეგ ექვემდებარება ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს.
ფუნქციები
საქართველოს ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტოს ძირითადი ფუნქციებია:
შესაბამის სახელმწიფო დაწესებულებებთან კონსულტაციების შემდეგ ფართობის შერჩევა, რომელიც უნდა შესთავაზონ ინვესტორებს ნავთობისა და გაზის ოპერაციების საწარმოებლად; ფართობის შეთავაზების ფორმისა (ტენდერი ან აუქციონი) და ხელშეკრულების ფორმის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება;
ტენდერის პირობებისა და აუქციონის წესების შემუშავება, რომელთა მიხედვითაც გამოვლინდება გამარჯვებული ინვესტორებისთვის ნავთობისა და გაზის ოპერაციების საწარმოებლად შეთავაზებულ ფართობზე;
ტენდერებისა და აუქციონების ორგანიზება, ჩატარება და გამარჯვებულის გამოვლენა ინვესტორებისთვის ნავთობისა და გაზის ოპერაციების საწარმოებლად შეთავაზებულ ფართობზე;
სახელმწიფოს სახელით ინვესტორისათვის ნავთობისა და გაზის ოპერაციების საწარმოებლად საჭირო ლიცენზიების გაცემა; ყველა საჭირო უფლებამოსილების, მინაკუთვნის, ნებართვის, სერტიფიკატის დამტკიცება და გაცემა ან გაცემის გარანტიის მიცემა. სააგენტოს მიმართვის შემთხვევაში ყველა სახელმწიფო დაწესებულება, სახელმწიფო საწარმო და ორგანიზაცია ვალდებულია მოამზადოს და გადასცეს მას მოთხოვნილი დოკუმენტები;
კონტრაქტის მოქმედების მთელი პერიოდის განმავლობაში სახელმწიფო, სააგენტოს მეშვეობით უშუალოდ მონაწილეობს მის მართვაში ნავთობისა და გაზის ცალკეულ ოპერაციებზე უფლებამოსილების მინიჭების, საკომპენსაციო ხარჯების აუდიტირებისა და ეროვნული მარეგულირებელი წესებით დადგენილი სხვა რეგულაციების მეშვეობით;
სახელმწიფოს სახელით ნავთობის გადამუშავების, ბუნებრივი გაზის დამუშავების, ნავთობის ტრანსპორტირების ან ბუნებრივი გაზის ტრანსპორტირების ლიცენზიის (საქმიანობის ლიცენზია) გაცემა; ყველა საჭირო ნებართვის გაცემა და ფონდის დამტკიცება.
ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტოს უფროსები
15 მაისი, 2013-დან — გიორგი ტატიშვილი.
იხილეთ აგრეთვე
საქართველოს ნავთობისა და გაზის კორპორაცია
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტო
2013 წელს დაარსებული ორგანიზაციები
ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტო
ზემო ნაქალაქარის მეორე ეკლესია

ზემო ნაქალაქარის მეორე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო ნაქალაქარიდან 5 კილომეტრზე, მდინარე მთიულთხევის სათავეებთან, ადგილ თელიანში. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. ნაგებია რიყის ქვითა და შირიმით. ძლიერ დაზიანებულია. შემორჩენილია სამხრეთ და დასავლეთ კედლების ნაწილები. სამხრეთ კედლის ნანგრევებში შესასვლელის კვალი ჩანს. ეკლესიის ზომების დადგენა არ ხერხდება.
ლიტერატურა
თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
აბჟააფთრა

აბჟააფთრა — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (ბესლახუბის თემი), მდინარე ღალიძგის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 15 მ, შავი ზღვიდან 5 კმ, ოჩამჩირიდან 4 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
დემოგრაფია
1989 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 488 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
ბესლახუბის თემის სოფლები
ნიაკორნატი

ნიაკორნატი — დასახლება დასავლეთ გრენლანდიაში, კაასუიტსუპის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 58 კაცს.
გრენლანდიის დასახლებული პუნქტები
შორქენდი

შორქენდი — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონის ნეფთჩალის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
ნეფთჩალის რაიონის სოფლები
მახალაკაური

მახალაკაური — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხულოს მუნიციპალიტეტში (ფუშრუკაულის თემი), მდინარე სხალთის (აჭარისწყლის მარცხენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1045 მ, ხულოდან 35 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 82 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ალოტის ეკლესია

ალოტის ეკლესია
ტერმინი ალოტის ეკლესია შესაძლოა აღნიშნავდეს:
ალოტის პირველი ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალოტში დასავლეთით;
ალოტის მეორე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალოტში კოხის მთის წვერზე;
ალოტის მესამე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალოტში 3,5 კილომეტრზე მდინარე თეთრხევის სათავესთან.
ივანო-კუვალატი

ივანო-კუვალატი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, ზილაირის რაიონში. მიეკუთვნება ივანო-კუვალატის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ ზილაირიდან განლაგებულია 57 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ სიბაიდან 100 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სოფელში ცხოვრობდა 430 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ.
სქოლიო
ზილაირის რაიონის სოფლები