PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
Karabiner 98k

Karabiner 98k
Karabiner 98 kurz („კარაბინი 98 მოკლე“) — გერმანული მაუზერის შაშხანა ხელით გადასატენი გრძივმოძრავი საკეტით, რომელიც იყენებს 7.92×57მმ მაუზერის ვაზნებს. გვხვდება სხვადასხვა აბრევიატურებით, როგორიცაა: Karabiner 98k, Kar98k ან K98k. 1935 წლის 21 ივნისს ვერმახტმა ის შეიარაღებაში მიიღო. მიუხედავად მოგვიანებით ნახევრად და სრულად ავტომატური შაშხანების გამოშვებისა მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში, Karabiner 98k მაინც დარჩა ყველაზე გამოყენებად და გავრცელებულ იარაღად გერმანელ ჯარისკაცებს შორის 1945 წლამდე, ომის დასრულებამდე. მეორე მსოფლიო ომის დასრულებისას ამ შაშხანის მილიონობით ეგზემპლარი საბჭოელებმა ჩაიგდეს ხელში და შემდგომ, ცივი ომის პერიოდში, მრავალ პროსაბჭოთა ქვეყანას გაუგზავნეს ის სამხედრო დახმარების სახით. Karabiner 98k დღესაც განაგრძობს სხვადასხვა შეიარაღებულ კონფლიქტში გამოჩენას.
ლიტერატურა
Bishop, Chris (1998). The Encyclopedia of Weapons of World War II. New York: MetroBooks. p. 216.
რესურსები ინტერნეტში
https://www.rifleshootermag.com/editorial/20th-century-german-military-arms/83390
https://archive.org/details/GermanInfantryWeapons/page/n35/mode/2up?view=theater
ცეცხლსასროლი იარაღები
მნათობი (გაზეთი)

მნათობი (გაზეთი)
„მნათობი“ — ქართული ყოველდღიური ლეგალური ბოლშევიკური გაზეთი, გამოდიოდა თბილისში 1907 წლის 1 იანვრიდან 6 იანვრამდე. რედაქტორ-გამომცემელი — ს. ჭანტურია. „მნათობს“, ისევე როგორც მის წინამორბედ გაზეთებს — „ახალ ცხოვრებასა“ და „ახალ დროებას“, ხელმძღვანელობდნენ იოსებ სტალინი, მიხა ცხაკაია, ფილიპე მახარაძე, მალაქია ტოროშელიძე, მიხეილ დავითაშვილი, გიორგი თელია, მიხეილ ბოჭორიძე და სხვანი. ოფიციალურად „მნათობს“ ნეიტრალური მიმართულება უნდა ჰქონოდა და კატეგორიულად ეკრძალებოდა რევოლუციური იდეების პროპაგანდა, მუშათა და გლეხთა მოძრაობის ამსახველი საკითხების გაშუქება. მიუხედავად ამისა, „მნათობი“ გამოირჩეოდა თავისი თანამიმდევრული რევოლუციური მიმართულებით, თვითმპყრობელობის საწინააღმდეგო სულისკვეთებით, საინტერესი თემატიკითა და ჟანრობრივი მრავალფეროვნებით. „მნათობში“ თანამშრომლობდნენ იროდიონ ევდოშვილი, გერონტი ქიქოძე, ნატალია აზიანი, ვარლამ რუხაძე, ია ეკალაძე, დომენტი თომაშვილი, იასამანი, შალვა შარაშიძე, ნიკო კურდღელაშვილი, მუშა პოეტები — მ. ბოჭორიძე, ლ. იაშვილი, ვ. ხანდაშვილი და სხვანი. 1907 წლის 6 იანვარს მეფის ხელისუფლების ორგანოებმა „მნათობი“ აკრძალეს, ხოლო სტამბა, სადაც ის იბეჭდებოდა, დაარბიეს.
ლიტერატურა
საქართველოს გაზეთები
ქართულენოვანი გაზეთები
ალაჰვერდი ბაღიროვი

ალაჰვერდი ბაღიროვი
ალაჰვერდი თეიმურ ოღლუ ბაღიროვი (დ. 22 აპრილი, 1946 — გ. 12 ივნისი, 1992) — აზერბაიჯანელი ოფიცერი, აღდამის საფეხბურთო კლუბ “ყარაბაღის” ყოფილი უფროსი მწვრთნელი. აზერბაიჯანის ეროვნული გმირი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1946 წლის 22 აპრილს ქალაქ აღდამში.
1965 წელს სკოლის დამთავრების შემდეგ სპორტში წავიდა. ის იყო აღდამის საფეხბურთო კლუბ “ყარაბახის" მთავარი მწვრთნელი, ასევე აზერბაიჯანის ეროვნული ფრონტის წევრი.
იგი დაოჯახებული იყო. ჰყავს ვაჟი ელშანი და ორი ქალიშვილი აინური და ზუმრუდი.
საფეხბურთო კარიერა
ბავშვობიდან ალავერდის უყვარდა ფეხბურთი, მძლეოსნობა და ფრენბურთი.
1976 წელს ყარაბაღის საფეხბურთო კლუბის მთავარ მწვრთნელად დაინიშნა. 1991 წელს მან მონაწილეობა მიიღო თამაშში “ყარაბაღისა" და "ნეფთჩის" ვეტერანებს შორის, რომლებიც ანგარიშით 1:1 დასრულდა. ამ მატჩში გოლი ბაღიროვმა გაიტანა.
ყარაბაღის ომი
ალაჰვერდი მონაწილეობდა ყველა ბრძოლებში აღდამისთვის. იგი სახალხო ფრონტის თავმჯდომარედ აირჩიეს. აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ ალაჰვერდი ბაღიროვმა პირველად აღმართა აზერბაიჯანის დროშა. ბაღიროვმა დიდი როლი შეასრულა აღდამის დაცვის პირველი ქვედანაყოფების ფორმირებაში.
1990 წლის შავი იანვრის მოვლენების შემდეგ, ალაჰვერდიმ მოხალისე ბატალიონი შექმნა. ხოჯილის ხოცვა-ჟლეტის დროს მან ბევრი ადამიანი გადაარჩინა.
1991 წლის 1 ოქტომბერს, ალაჰვერდი ბაღიროვისა და მისი ძმის ელდარ ბაღიროვის ბრძანებით, აღდამში შეიქმნა აზერბაიჯანის ეროვნული არმიის სამხედრო ნაწილები. ელდარ ბაღიროვი 845-ე სამხედრო ბანაკის მეთაურად დაინიშნა. იმავე წელს, ელდარ ბაღიროვი საკუთარი სახლის წინ მოკლეს. მისი გარდაცვალების შემდეგ, ბანაკს ელდარ ბაღიროვის სახელი მიენიჭა და ალაჰვერდი ბატალიონის მეთაური გახდა.
1992 წლის იანვარში ბატალიონი, რომელსაც ალაჰვერდი ბაღიროვი მეთაურობდა 150 ჯარისკაცს შეადგენდა. მათ სოფელი ნახიჩევანლი მტრებისგან გაათავისუფლეს და სოფელ ფირჯამალამდე მივიდნენ. ოპერაციის დასრულების შემდეგ ყველა სომხური დროშები შეიცვალა აზერბაიჯანულ დროშებზე. გმირობისთვის, რაც ალაჰვერდიმ ამ ოპერაციების დროს აჩვენა, მას “გენერალ მოჰამედ ასადოვის" ჯილდო გადაეცა.
1992 წლის 3 მაისს, სომხეთის სამხედრო ძალებმა ბაღიროვს შეატყობეს, რომ 8 რიცხვში ისინი შუშას დაიპყრობდნენ. სახელმწიფოს ინფორმირების შემდეგ, ბაღიროვმა დაიწყო თავდაცვითი გეგმის შემუშავება.
1992 წლის 12 ივნისს მონაწილეობა მიიღო სოფლების არანზამინის, ნახიჩევანლი, დაჰრაზის, მირკენდის, ფირჯამალის დაბრუნების ოპერაციებში. მას მიაჩნდა, რომ ის შეძლებდა ხანკენდის ბატალიონამდე მისვლას. თუმცა, 14 ივნისს, ნახიჩევანიკიდან დაბრუნების დროს ავტომობილი, რომელშიც ალაჰვერდი იჯდა მინაზე აფეთქდა- სამი ცოცხალი დარჩა, მაგრამ ის და მძღოლი გარდაიცვალნენ. დაკრძალეს მშობლიურ აღდამში.
ხსოვნა
1992 წელს შეიქმნა საარტილერიო განყოფილება, რომელსაც ალავერდი ბაღიროვის სახელი მიენიჭა.
აღდამში, სოფელ გუზანლიში, აზერბაიჯანის ეროვნული გმირის ბარელიეფი დგას.
2014 წლის 25 თებერვალს, ბაქოში მდებარე ბინგადის რაიონში, ეროვნული გმირების პარკში დაიდგა ალაჰვერდი ბაღიროვის ბიუსტი.
ჯილდოები
1992 - “გენერალ მოჰამედ ასადოვის" ჯილდო
1993 - "აზერბაიჯანის ეროვნული გმირი"
1998 - მედალი „ოქროს ვარსკვლავი”
სქოლიო
დაბადებული 22 აპრილი
დაბადებული 1946
გარდაცვლილი 12 ივნისი
გარდაცვლილი 1992
აზერბაიჯანის ეროვნული გმირები
Calyptomyrmex nedjem

Calyptomyrmex nedjem — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Calyptomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
ეკლარის ქვა

ეკლარის ქვა — ამ სახელწოდებით ცნობილია ქუთაისის მიდამოების (სოფ. ჭოგნართან) ზედაცარცული ასაკის სქელშრეებრივი კირქვები. არსებობს ეკლარის ქვის ორი სახეობა: მოთეთრო-მონაცრისფრო და მოვარდისფრო-აგურისფერი. ეკლარის ქვა ლამაზი შეფერილობისაა და ადვილად დასამუშავებელია, რის გამოც ფართოდ იყენებენ მშენებლობაში. ეკლარის ქვითაა მოპირკეთებული თბილისის სპორტის სასახლე, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედიისა და სხვა შენობები. ეკლარის ქვითაა ნაშენი თავდაპირველად ბაგრატის ტაძარი.
ლიტერატურა
სამშენებლო მასალები
იმერეთის მხარე
ზემო ნაქალაქარის პირველი ეკლესია

ზემო ნაქალაქარის პირველი ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო ნაქალაქარში 2,5 კილომეტრზე, ტყიან მთაზე, მაყვლიანებში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ნაგებია რიყის ქვით. ძლიერ დაზიანებულია. შემორჩენილია ნახევარწრიული შვერილი აფსიდის ნაწილი და ჩრდილოეთ კედელი, აფსიდის შემორჩეილ კედელში სარკმელი და მისი ორივე მხარეს მოწყობილი თითო პატარა სწორკუთხა ნიშია. ნაგებობის სიგრძეა 7,8 მეტრი სიგანის დადგენა არ ხერხდება.
ლიტერატურა
თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Resident Evil: Operation Raccoon City

Resident Evil: Operation Raccoon City, იპონურად ცნობილი, როგორც — მესამე პირის შუტერის ჟანრის ვიდეო თამაში, შექმნილი Slant Six Games-სა და Capcom-ის მიერ, Microsoft Windows-ის, PlayStation 3-ის და Xbox 360-ის პლატფორმებისთვის. თამაში ჩრდილოეთ ამერიკაში გამოვიდა 2012 წლის 20 მარტს, ავსტრალიაში 2012 წლის 22 მარტს, ევროპაში 2012 წლის 23 აპრილს, ხოლო იაპონიაში 2012 წლის 26 აპრილს. ეს არის „Resident Evil“-ის სერიის ნაწილი და ითვლება მის სპინოფად.
სიუჟეტი მიმდინარეობს „Resident Evil 2“-სა და „Resident Evil 3: Nemesis“-ის მოვლენების პარალელურად და მასში წარმოდგენილია პერსონაჟები ამ ორი უკანასკნელი თამაშიდან. მთავარი გმირები არიან Umbrella Corporation-ის მიერ დაქირავებული პარამილიტარისტული მეომრები, რომლებიც მოქმედებენ დავირუსებულ ქალაქ რაკუნ-სიტიში.
თამაში არის მესამე პირის მსროლელის ჟანრის, როგორც ერთმოათამაშიანი, ასევე მრავალმოთამაშიანი რეჟიმის მხარდაჭერით, სადაც ხელმისაწვდომია 12 მოთამაშე პერსონაჟი. სერიის სხვა თამაშებისგან განსხვავებით, პერსონაჟს შეუძლია ერთდროულად ირბინოს და ისროლოს კიდევაც. თამაშში გაჩნდა უფრო განვითარებული მოფარების სისტემა, გმირს შეუძლია მოეფაროს კედელს ან სხვადასხვა ობიექტს. მასში არის 6 კლასი: ექიმი, მეცნიერი, მოიერიშე, ამფეთქებელი, დამკვირვებელი და მზვერავი. ყველა პერსონაჟი ფლობს მისთვის დამახასიათებელ უნარ-ჩვევებს.
თამაშის შექმნის იდეა გაჩნდა მაშინ, როდესაც კომპანია Capcom მუშაობდა „Lost Planet 2“-ზე. ოფიციალური ანონსი შედგა 2011 წლის 28 მარტს და პირველად თამაში პუბლიკისთვის ნაჩვენები იქნა ჟურნალ Official Xbox Magazine-ის გვერდებზე. 2011 წელს პროდიუსერმა მასატიკა კავატამ განაცხადა, რომ თამაშის თითქმის ნახევარი უკვე მზად იყო. იმავე წლის 10 აპრილს გამოვიდა გადმოტვირთვადი კონტენტი Xbox 360 -სა და PlayStation 3-ზე (10 მაისს Microsoft Windows-ზე), რომელიც მოიცავდა ერთ მისიას
„Operation Raccoon City“-მ მიიღო უარყოფითი შეფასებები მიმოხილველებისგან. თუმცა წარმატებული აღმოჩნდა კომერციულად, მსოფლიოს მასშტაბითი გაყიდა თამაშის 3.2 მილიონი ეგზემპლარი. საერთო განხილვების საიტებზე GameRankings და Metacritic PC ვერსია ფლობს 52.67% და 48/100, Xbox 360-ის ვერსია 52.62% და 52/100, ხოლო PlayStation 3-ის ვერსია 48.17% და 52/100.
იხილეთ აგრეთვე
„Resident Evil Gaiden“
„Umbrella Corps“
რესურსები ინტერენტში
Resident Evil: Operation Raccoon City — ოფიციალური ვიკი
სქოლიო
2012 წლის ვიდეო თამაშები
Games for Windows-ისთვის სერტიფიცირებული თამაშები
მოქმედებითი-სათავგადასავლო თამაშები
PlayStation 3-ის თამაშები
Resident Evil-ის თამაშები
კოოპერატიული ვიდეო თამაშები
მესამე პერსონაჟის სროლები
ვიდეო თამაშების სპინოფები
კანადაში შემუშავებული ვიდეო თამაშები
ვიდეო თამაშები სტერეოსკოპიური 3D გრაფიკით
Windows-ის თამაშები
Xbox 360-ის თამაშები
ერთმოთამაშიანი და მრავალმოთამაშიანი ვიდეო თამაშები
პრილეპის სამეფო

პრილეპის სამეფო — ერთ-ერთი იმ სახელმწიფოთაგანი, რომელიც XIV საუკუნის დასასრულს მაკედონიის ტერიტორიაზე სტეფან დუშანის იმპერიის დაშლის შემდეგ ჩამოყალიბდა.
სამეფოს სათავეში ედგა სერბული წარმოშობის დიდებული ვუკაშინ მრნიავჩევიჩი, რომელსაც 1350 წლიდან ეკავა პრილეპის ჟუპანის თანამდებობა. 1355 წელს, სტეფანე დუშანის გარდაცვალების შემდეგ, ვუკაშინმა მხარი დაუჭირა მეფე სტეფან უროშ V-ს, რომელმაც მას უბოძა დესპოტის ტიტული. 1365 წელს უროშმა იგი გამოაცხადა თავის თანამმართველად და მეფედ. 1366 წელს ვუკაშინი უკვე დამოუკიდებელი მმართველია..
1371 წელს ვუკაშინის გარდაცვალების შემდეგ ტახტზე ადის მისი უფროსი შვილი მარკო მრნიავჩევიჩი. ქვეყნის დედაქალაქი გახდა პრილეპი. 1395 წელს, მარკოს სიკვდილის შემდეგ, სამეფოს ანექსირება მოახდინა ოსმალეთის იმპერიამ ბაიაზიდ I-ის ხელმძღვანელობით.
სქოლიო
ჩრდილოეთ მაკედონიის ისტორია
ბულგარეთის ისტორია
ისტორიული სახელმწიფოები
აჩაბეთის ბრძოლა

აჩაბეთის ბრძოლა 1744 — ქართლის აჯანყების (1742-1745) ეპიზოდი.
განვითარება
1742 წელს გივი ამილახვარი აჯანყდა ირანელების წინააღმდეგ, მაგრამ შემდეგში ოსმალეთთან და ლეკებთან დაკავშირებამ მის აჯანყებას დაუკარგა პროგრესული ხასიათი. თეიმურაზ II და მისი ძე ერეკლე (შემდეგში ერეკლე II) გამოვიდნენ ამილახვრის წინააღმდეგ. გადამწყვეტი ბრძოლა მოხდა სოფ. აჩაბეთთან. გივი ამილახვარს ეხმარებოდნენ თურქთა ჯარი უსუფ-ფაშას სარდლობით და ლეკები. თეიმურაზ II-ს კი - ირანელები. ერეკლე ბატონიშვილი თუშებისა და კახელების რაზმით მოულოდნელად დაეცა აჩაბეთის ციხეს და აიღო იგი, მაგრამ ამილახვარმა მოახერხა თეიმურაზ-ერეკლეს ბანაკისათვის ალყის შემორტყმა. ერეკლემ შეძლო ალყის დარღვევა, ზურგში მოექცა ამილახვრის ჯარს და დაამარცხა იგი.
შედეგი
აჩაბეთის ბრძოლის შედეგად განმტკიცდა თეიმურაზისა და ერეკლეს პოზიციები ქართლ-კახეთში.
იხილეთ აგრეთვე
საქართველოს ბრძოლების სია
ლიტერატურა
ტუხაშვილი ლ., ქსე, ტ. 2, გვ. 71, თბ., 1977
საქართველოს ბრძოლები
XVIII საუკუნის ბრძოლები
პატარა მეჯვრისხევის ღვთისმშობლის ეკლესია

პატარა მეჯვრისხევის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ პატარა მეჯვრისხევის ცენტრში, ხომასურიძიანთ უბანში. აშენებულია 1819 წელს ხომასურიძეების მიერ.
ეკლესია დარბაზულია (8,8 X 5,3 მ), ნაგებია რიყის ქვით. შესასვლელი სამხრეთით აქვს. ნახევარწრიულ აფსიდში ერთი სარკმელი და ორი მოზრდილი ნიშია. აფსიდზე მიშენებულია აგურის სატრაპეზო. თითო სარკმელი სამხრეთ და დასავლეთ კედლებშია. დარბაზი გადახურულია აგურის ცილინდრული კამარით. დასავლეთ ფასადზე აგურის წყობით გამოყვანილია შეღრმავებული ჯვარი, ხოლო სამხრეთ ფასადზე, კარის თავზე - რელიეფური ჯვარი. კარის მარცხნივ, ზევით ჩასმულია ქვის ფილა, მხედრული წარწერით (აშენების თარიღი). კრამიტის ორფერდა სახურავი დაზიანებულია.
ლიტერატურა
საქართველოს ისტორიის და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990 წ.
გორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ტლაჰუიზკალპანტეკუჰტლი

ტლაჰუიზკალპანტეკუჰტლი (IPA: [tɬaː.wis.kal.panˈteːkʷ.tɬi], ნაჰუატლის ენაზე „დაისის მეუფე“ ) — აცტეკების მითოლოგია პლანეტა ვენერას დილის ვარსკვლავის ღმერთი. ითვლებოდა საშიშ, ბოროტ ღმერთად და კეცალკოატლთან ასოცირდებოდა. იგი ცამეტი დღის მეუფედან ერთ-ერთი იყო, კერძოდ, მეთორმეტე.
სქოლიო
აცტეკების ღმერთები
აცტეკების მითოლოგია
ზაქათალის რაიონი

ზაქათალის რაიონი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ადმინისტრაციული ერთეული ქვეყნის ჩრდილოეთით, ისტორიული ჰერეთის ტერიტორიის ნაწილი. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ზაქათალა. 1918-1921 წლებში ზაქათალის რაიონი საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შემადგენლობაში შედიოდა. ქალაქი იყო ზაქათალის ავტონომიური ოლქის ცენტრი. 1921 წლიდან ზაქათალა, ბელაქნის, კახის და ქვემო ყარაიაზის სექტორთან ერთად საბჭოთა რუსეთის მითითებით, საქართველოს უკანონოდ ჩამოაჭრეს და აზერბაიჯანს მიუერთეს.
გეოგრაფია
ზაქათალის რაიონი მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთით, კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის სამხრეთ კალთებზე, ალაზნის ველზე. უკავია 1348 კმ² ფართობი. სამხრეთით ესაზღვრება საქართველოს (ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი), ჩრდილოეთით – დაღესტანს. დასავლეთით და აღმოსავლეთით, შესაბამისად – აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ბელაქნის და კახის რაიონებს. რაიონში არის როგორც მთიანი, ასევე დაბლობი ტერიტორიები. რაიონში მიედინება მდინარეები: ალაზანი, ტალაჩაი, კატეხჩაი, მუხახჩაი, ბაქმაზჩაი, ცილბანჩაი და სხვა.
ისტორია
რაიონის ტერიტორია არის ისტორიული ჰერეთის ტერიტორიის ნაწილი. XI საუკუნის დასაწყისში მეფე კვირიკე დიდმა ჰერეთი კახეთს შემოუერთა. XVII საუკუნის დასაწყისში, სპარსეთის შაჰმა აბას I-მა კახეთი ფაქტობრივად უკაცრიელი გახადა. ამ პერიოდში მისივე ხელშეწყობით ეს ჰერეთის ტერიტორია თათრულმა ტომებმა და დაღესტნელმა ლეკებმა დაიკავეს, დარჩენილი ქართული მოსახლეობა კი გამუსლიმანდა (ინგილოები). რუსეთის იმპერიის დროს შეიქმნა ზაქათალის ოლქი. საბჭოთა ხელისუფლების დროს შეიქმნა ზაქათალის რაიონი, რომელიც, მოგვიანებით, გაიყო თანამედროვე ზაქათალის, ბელაქანის (დასავლეთით) და კახის (აღმოსავლეთით) რაიონებად.
მოსახლეობა
2008 წლის მონაცემებით რაიონში ცხოვრობს 114 300 კაცი. მათგან აზერბაიჯანელები — 59,5 %, ხუნძები — 24,09 %, წახები — 12,23 %, ქართველები — 2,87 %
ქართველი ინგილოები ძირითადად სახლობენ სოფელ მოსულში და ალიაბადში.
რესურსები ინტერნეტში
ვებ-გვერდი აზერბაიჯანულ ენაზე .
სქოლიო
ჰერეთი
აზერბაიჯანის რაიონები
ზემო მაჩხაანის წმინდა ნინოს ეკლესია

ზემო მაჩხაანის წმინდა ნინოს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს სოფელ ზემო მაჩხაანის ახალ სასაფლაოზე. ძეგლი თითქმის მთლიანადაა დანგრეული. შემორჩენილია მხოლოდ რიყის ქვითა და აგურის შერეული წყობით ნაშენი, აღმოსავლეთ, დასავლეთ და ჩრდილოეთ კედლების მცირე ნაწილები, დასავლეთ კედელში კი შესასვლელის ზღურბლის ქვა.
ეკლესიის გეგმა გასუფთავების გარეშე არ იკითხება.
ლიტერატურა
დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ვახტანგ ძიძიგური

ვახტანგ ძიძიგური (დ. 10 ივნისი, 1945) — ქართველი ფეხბურთელი სამტრედიიდან. ცნობილი გახდა ლანჩხუთის „გურიაში“ ასპარეზობით და ამ კლუბის ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო ბომბარდირია, რომლის ანგარიშზე 147 გატანილი გოლია. მას კლუბთან ერთად არაერთი ჯილდო აქვს მოგებული. ძიძიგური კლუბში იმ პერიოდში მოხვდა, როდესაც გუნდი სერიოზული მიზნებისთვის მიიწევდა და ამ მიზანს კლუბმა 1980-იანი წლებისთვის მიაღწია. ამაში ვახტანგ ძიძიგურის ღვაწლი ფასდაუდებელია.
ქართველი ფეხბურთელები
ლანჩხუთის გურიას ფეხბურთელები
დაბადებული 10 ივნისი
დაბადებული 1945
როვშან ბაირამოვი

როვშან ბაირამოვი
როვშან ჯენეთ ოღლუ ბაირამოვი (დ. 7 მაისი, 1987, ბაქო, აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა, სსრკ) — აზერბაიჯანელი ბერძნულ-რომაული სახეობის მოჭიდავე. 2007 და 2018 წლებში გახდა ევროპის ჩემპიონი. 2008 წელს პეკინში, ჩინეთში გამართულ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე 55 კგ წონით კატეგორიაში მოიპოვა ვერცხლის მედალი. 2011 წელს მოიგო სტამბოლში გამართული მსოფლიო ჩემპიონატი. არის 2009 წელს გამართული მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედლის პრიზიორი. 2012 წელს ლონდონში, დიდ ბრიტანეთში გამართულ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე 55 კგ წონით კატეგორიაში მოიპოვა ვერცხლის მედალი. არის მსოფლიო ჩემპიონატის ორგზის ვერცხლის მედლის პრიზიორი (2006, 2015). სპორტის ოსტატი (2006 წელი), სპორტის დამსახურებული ოსტატი (2009 წელი).
ბიოგრაფია
როვშან ბაირამოვი ჭიდაობაზე შევიდა12 წლის ასაკში, მისი ახლობლების რჩევით. ის არის ნეფთჩის სპორტისა და დასვენების ცენტრის მოსწავლე. პირველი მწვრთნელი იყო გიულახმედ ჰუსეინოვი, რომელთანაც როვშანი ვარჯიშობდა 4 წლის განმავლობაში, მონაწილეობდა ბავშვთა და ახალგაზრდულ ჩემპიონატებში. 2002 წელს მისი მწვრთნელი მწვრთნელი ჰიჯრან შარიფოვი გახდა. 2014 წლიდან ილგარ აბდულაევი არის სპორტსმენის პირადი მწვრთნელი.
ის არის აზერბაიჯანის ფიზიკური კულტურისა და სპორტის სახელმწიფო აკადემიის საბრძოლო ხელოვნების ფაკულტეტის კურსდამთავრებული, სადაც სწავლობდა 2004-2008 წლებში. ბაირამოვი დაქორწინებულია და ჰყავს ერთი ვაჟი.
აქტივობა
2014 წლის ნოემბერში ბაქოში, 2015 წელს გასამართი ევროპული თამაშების საორგანიზაციო კომიტეტმა გამოაცხადა როვშან ბაირამოვი, ათ აზერბაიჯანელ სპორტსმენთან ერთად იქნებოდა პირველი ევროპული თამაშების სპორტის ელჩი.
მიღწევები
ოლიმპიური თამაშები
ოლიმპიური თამაშები 2008
პეკინში ბაირამოვმა წარმოადგინა აზერბაიჯანი 55 კგ წონით კატეგორიაში. 1/8 ფინალში დაამარცხა ეგვიპტის წარმომადგენელი მუსტაფა მუჰამედი, როვშანმა დაამარცხა სპორტსმენი კუბელი ერნანდესი 1/4 ფინალში. ნახევარფინალში ბაირამოვის მეტოქე იყო სომეხი სპორტსმენი რომან ამოიანი. ბაირამოვმა ორივე რაუნდი მოიგო 7-2 და 4-1. ფინალში 12 აგვისტოს როვშანი დაუპირისპირდა რუს მოჭიდავე ნაზირ მანკიევს. დამარცხდა ანგარიშით 6-5. ფინალში დამარცხების შედეგად მოიპოვა ვერცხლის მედალი..
ოლიმპიური თამაშები 2012
2011 წელს გახდა მსოფლიოს ჩემპიონი, ბაირამოვმა მოიპოვა 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების ლიცენზია და წარმოადგინა აზერბაიჯანი ლონდონში 55 კგ -მდე წონით კატეგორიაში. ფინალში დამარცხების შემდეგ, ბაირამოვმა ვერცხლის მედალი აიღო ამ ოლიმპიადაზე. ფინალში დამარცხდა ირანელ ჰამიდ სურიანთან. ფინალში გასვლამდე საკვალიფიკაციო შეხვედრაში დაამარცხა რუსი მინგიან სემიონოვი. 1/8 ფინალში მისი მეტოქე იყო ამერიკელი სპენსერ მანგო. 1/4 ფინალში დაამარცხა ჩინელი ლი შიჯუნი. ნახევარფინალში კი მისი მეტოქე იყო სამხრეთ კორეის წარმომადგენელი ჩოი გიუ-ჯინი.
რესურსები ინტერნეტში
საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტი
სქოლიო
აზერბაიჯანელი მოჭიდავეები ბერძნულ-რომაულ სახეობაში
იქინჯი-იალამა

იქინჯი-იალამა — სოფელი აზერბაიჯანში, ხაჩმაზის რაიონში.მოსახლეობის რაოდენობა 617 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
ხაჩმაზის რაიონის სოფლები
სიმპლონის უღელტეხილი

სიმპლონის უღელტეხილი — უღელტეხილი ალპებში, პენინისა და ლეპონტის ალპების შესაყარზე, შვეიცარიაში. სიმაღლე 2005 მ. გადასასვლელი ერთანეთთან აკავშირებს შვეიცარიის ქალაქ ბრიგს იტალიის ქალაქ დომოდოსოლასთან. XX საუკუნის დასაწყისში უღელტეხილის სიახლოვეს გაიხსნა სიმპლონის გვირაბი, რომელიც ემსახურება სარკინიგზო მიმოსვლას ორ ქვეყანას შორის (შვეიცარია—იტალია). დასავლეთით 500 მეტრის მოშორებით მდებარეობს უსახელო უღელტეხილი (სიმაღლე 1994 მ). უნაგირის სიახლოვეს, ზღვის დონიდან 2028 მ სიმაღლეზე მდებარეობს ტბა როტელზეე.
სიმპლონის უღელტეხილი ცნობილი იყო რამდენიმე ასწლეულის მანძილზე, თუმცა ჰქონდა მხოლოდ ლოკალური მნიშვნელობა. საერთაშორისო მნიშვნელობა მოიპოვა ნაპოლეონის ომების შემდეგ. 1801 წლიდან 1805 წლამდე ნაპოლეონ 1-ის ბრძანებით უღელტეხილის გავლით გაიხსნა გზა, რომელიც ემსახურებოდა არტილერიის ტრანსპორტირებას. მოგვიანებით ამ გზაზე განვითარდა საფოსტო ეტლის მიმოსვლა, რომელიც შემდგომ შეიცვალა საფოსტო ავტობუსებით.
რესურსები ინტერნეტში
ალპების უღელტეხილები
შვეიცარიის უღელტეხილები
Radio K.A.O.S. (ტურნე)

Radio K.A.O.S. (ტურნე)
Radio K.A.O.S. — ბრიტანელი როკ-მუსიკოს როჯერ უოტერსის 1987 წლის საკონცერტო ტურნე, რიგით მეორე სოლო ტურნე მუსიკოსის კარიერაში. იგი ჩატარდა ალბომის Radio K.A.O.S. მხარდასაჭერად. ტურნეს მსვლელობისას სრულდებოდა როგორც სიმღერები ალბომიდან, ასევე ამავე პერიოდში ჩაწერილი კომპოზიციები და სიმღერები პინკ ფლოიდის ალბომებიდან. ტურნე დაიწყო ჩრდილოეთ ამერიკაში, 1987 წლის 14 აგვისტოს და დასრულდა იმავე წლის 22 ნოემბერს, ლონდონში.
შოუს დიზაინების ავტორი იყო მარკ ფიშერი. გამოიყენებოდა კვადრო-ჟღერადობა, პროექციები და რადიოწამყვან ჯიმ ლედის ანოტაციები. დარბაზში იდგა სატელეფონო ჯიხური, საიდანაც უოტერსს მაყურებლები უკავშირდებოდნენ.
შოუს სიუჟეტი მიჰყვებოდა ალბომის სიუჟეტს, რომელშიც ბილი, მიჯაჭვული სავარძელზე, საკუთარ თავში ავითარებს დიდ მანძილზე ელექტრონული საგნების მართვის თვისებებს.
სეტლისტი
პირველი განყოფილება
ჯიმ ლედის წარდგენა
მსმენელების ზარები
"Club Nowhere" (რეკლამის პაროდია)
Audience Calls
"Tempted" (პოლ კერაკის სოლო შესრულება)
"Radio Waves"
"Welcome to the Machine"
"Who Needs Information"
"Money"
"The Professional Bimbo School" (რეკლამის პაროდია)
"In the Flesh"
"Have a Cigar"
"Pigs (Three Different Ones)"
"Wish You Were Here"
"Mother"
"Molly's Song"
"Me or Him"
"The Powers That Be"
მეორე განყოფილება
მსმენელების ზარები
"Shredding Alternative" (რეკლამის პაროდია)
"Going to Live in L.A."
"Sunset Strip"
"5:01AM (The Pros and Cons of Hitch Hiking)" (ერთი თვის შემდეგ მას ჩაენაცვლა "Get Your Filthy Hands Off My Desert" და "Southampton Dock")
"Arnold Layne" (ვიდეო, რომელსაც ბილი „რთავდა“ მსმენელთათვის)
"If"
"5:06AM (Every Strangers Eyes)"
"Not Now John"
"Another Brick in the Wall"
"The Happiest Days of Our Lives"
"Another Brick in the Wall, Part II"
"Nobody Home"
"Home"
"Four Minutes"
"The Tide Is Turning"
ბისზე
"Breathe"
"The Great Gig in the Sky" (შესრულდა უემბლიზე და მედისონ-სკვერ-გარდენის კონცერტებზე, ნიუ-იორკი).
"Brain Damage"
"Eclipse"
"Outside the Wall" (შესრულდა The Forum-ში, ინგლვუდი, კალიფორნია).
შენიშვნა - "In the Flesh", "Have a Cigar", "Pigs" და "Wish You Were Here" სრულდებოდა შერეული სახით.
რესურსები ინტერნეტში
ტურნეს პროსპექტი
როჯერ უოტერსის ტურნეები
1987 წლის საკონცერტო ტურნეები
კუჭი

კუჭი — საჭმლის მომნელებელი ტრაქტის მეტ-ნაკლებად გაფართოებული ნაწილი, რომელშიც ხდება საკვების ქიმიური და მექანიკური გადამუშავება. ბევრი ცხოველის კუჭი მხოლოდ ნაწლავის მეტ-ნაკლებად გაფართოებული უბანია (უხერხემლოთა მრავალი ჯგუფი, ხერხემლიანთაგან მრგვალპირიანები, თევზების მრავალი ფორმა). ხერხემლიანთა კუჭი წინა ნაწლავის გაფართოებული ნაწილია. უფრო ხშირად იგი მოდრეკილია და დიდი და მცირე სიმრუდე აქვს. კუჭის კედელი შიგნიდან ამოფენილია ერთშრიანი ენტოდერმული ეპითელიუმით, რომელიც მილაკოვან ჯირკვლებს ქმნის. ეს ჯირკვლები წარმოქმნიან კუჭის წვენს და ლორწოს. ხშირად კუჭის სულ წინა, ე. წ. საყლაპავისეული ნაწილი ძლიერაა განვითარებული (ასეთია მაგ., ზოგი მცოხნელის რთული კუჭის წინა 3 განყოფილება — ფაშვი, ბადურა, წიგნარა. ნამდვილი კუჭი აქ მარტო მაჭიკია). კუჭის მექანიკურ ფუნქციას ასრულებენ მისი კედლის გლუვი კუნთოვანი ქსოვილის შრეები. კუჭისა და ნაწლავის საზღვარზე ირგვლივ ჩამკეტი კუნთია (პილორუსის სპინქტერი). ზოგჯერ (ზოგიერთი მოლუსკი, კიბოები, მწერები, ფრინველები, ზოგი არასრულკბილიანი ძუძუმწოვარი) კუჭის ქიმიურ და მექანიკურ ფუნქციას ასრულებენ მისი განცალკევებული ნაწილები ან სულაც 2 კუჭია განვითარებული (ე. წ ჯირკვლოვანი და კუნთოვანი ან საღეჭი კუჭი).
ადამიანის კუჭი
ადამიანის კუჭი — რეტორტის ფორმის ღრუ ორგანო. კუჭის 3/4 მარცხენა ფერდქვეშა მოდამოში, 1/4 კი მუცლის ზემო (ეპიგასტრიუმი) მიდამოში მდებარეობს. განარჩევენ კუჭის შემდეგ ნაწილებს: შესავალი (კარდია), ფსკერი (ფუნდუსი), ტანი (კორპუსი) და გასავალი (პილორუსი). კუჭს აქვს წინა და უკანა ზედაპირი; იქ, სადაც ზედაპირები ერთიმეორეში გადადის, წარმოიქმნება კუჭის მცირე და კუჭის დიდი სიმრუდეები. კუჭის შესავალი ხერხემლის მარცხნივ, გულმკერდის მე-11 მალის დონეზე მდებარეობს, გასავალი მარჯვნივ, წელის 1-ლი მალის დონეზეა, კუჭის ძირი შუასაძგიდის მარცხენა გუმბათის ქვეშაა მოთავსებული. მოზრდილი ადამიანის კუჭის სიგრძეა 15-18 სმ, სიგანე 12-14 სმ, მისი კედლის სისქე 3-4 მმ. ახალშობილის კუჭის ტევადობაა 30 კუბ/სმ, მოზრდილისა 2.5-3 ლიტრს აღწევს. კუჭის კედელი 3 გარსისაგან შედგება: ლორწოვანი, კუნთოვანი და სეროზული. კუჭის ლორწოვანი მორუხო-მოვარდისფროა და საყლაპავის ლორწოვანასაგან მკაფიოდაა გამოყოფილი დაკბილული ხაზით.
ლიტერატურა
ანატომია
ორგანოები
ბაკურხევი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ბაკურხევი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ბაკურხევი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ბაკურხევი — მდინარე მცხეთა-მთიანეთის მხარეში
ბაკურხევი — სოფელი დუშეთის მუნიციპალიტეტში