PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
Vae victis

Vae victis is Latin for "woe to the vanquished", or "woe to the conquered". It means that those defeated in battle are entirely at the mercy of their conquerors and should not expect—or request—leniency.
According to tradition, in 390 BC, an army of Gauls led by Brennus attacked Rome, capturing all of the city except for the Capitoline Hill. Brennus besieged the hill, and finally the Romans asked to ransom their city. Brennus demanded 1,000 pounds (329 kg) of gold, and the Romans agreed to his terms. According to Plutarch's Life of Camillus and Livy's Ab Urbe Condita (Book 5 Sections 34–49), the Gauls provided steelyard balances and weights, which were used to measure the amount of gold. The Romans brought the gold, but claimed that the provided weights were rigged in the Gauls' favor. The Romans complained to Brennus, who took his sword, threw it onto the weights, and exclaimed, "Vae victis!" The Romans thus needed to bring even more gold, as they now had to counterbalance the sword as well. Livy and Plutarch claim that Camillus subsequently succeeded in defeating the Gauls before the ransom had to be paid, although Polybius, Diodorus Siculus, and a later passage from Livy contradict this.
See also
Battle of the Allia
Jungle law
List of Latin phrases
Might makes right
Right of conquest
Trial by battle
Victor's justice
Calgacus, Caledonian chief quoted as saying "they make a desert and call it peace"
References
390 BC
Latin words and phrases
Quotations from military
Latin legal terminology
Justice
4th century BC in the Roman Republic
იოანე მდუმარე

იოანე მდუმარე (დ. 8 იანვარი, 454 — გ. 13 მაისი, 558) — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 3 დეკემბერი, 30 მარტი და 7 დეკემბერი ახალი სტილით — 16 დეკემბერი, 12 აპრილი და 20 დეკემბერი.
ბიოგრაფია
ღირსი იოანე მდუმარე დაახლოებით 454 წელს დაიბადა სომხეთის ნიკოპოლში, მხედართმთავარ ენკრატიუსისა და მისი მეუღლის, ეფემიას ოჯახში. ყმაწვილმა ადრევე დაიწყო წმიდა წერილის შესწავლა და მთელი გულით შეიყვარა განმარტოება და ლოცვა.
მშობლების გარდაცვალების შემდეგ მემკვიდრეობით მიღებული ქონებით იოანემ ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია ააგო. თვრამეტი წლის ასაკიდან ნეტარი სხვა ათ ბერთან ერთად ამ ტაძართან ცხოვრობდა. ქალაქ კოლონის მკვიდრთა თხოვნით სებასტიელმა მიტროპოლიტმა ოცდარვა წლის იოანეს ეპისკოპოსად დაასხა ხელი. წმინდანი მწყემსმთავრად დადგინების შემდეგაც უწინდებურად ასკეტურად ცხოვრობდა.
იოანეს ეპისკოპოსობის მეათე წელს სომხეთის მმართველად დაადგინეს ბაზინიკი - მწყემსმთავრის დის, მარიამის მეუღლე. ახალი ხელისუფალი მბრძანებლურად ერეოდა სასულიერო და საეკლესიო საქმეებში, რამაც ეკლესიურ ცხოვრებაში არეულობა გამოიწვია. მაშინ წმინდა იოანე კონსტანტინოპოლში ჩავიდა და მთავარეპისკოპოს ექვთიმეს შუამდგომლობით იმპერატორ ზენონს სთხოვა, სომხეთის ეკლესია დაეცვა უხეში ხელყოფისაგან.
საერთო შფოთითა და ბრძოლებით დამწუხრებულმა ნეტარმა მწყემსმთავარმა ფარულად დატოვა ეპარქია და იერუსალიმში მიმავალ ხომალდზე ავიდა. მან ცრემლებით შესთხოვა უფალს, მიენიშნებინა, სად უნდა განეგრძო მოღვაწეობა. ღმერთმა შეისმინა წმიდანის ვედრება: მას გამოუჩნდა ვარსკვლავი, რომელიც საბა განწმენდილის ლავრამდე მიუძღვა. იოანე, რომელმაც დამალა თავისი ხარისხი, სავანეში უბრალო მორჩილად მიიღეს. წმინდა იღუმენის, საბას (ხს. 18 დეკემბერს) კურთხევით ღირსი იოანე ოთხ წელიწადზე მეტ ხანს ყველაზე მძიმე სამუშაოებს ასრულებდა. უფლის რჩეულის სიმდაბლე და შრომისმოყვარეობა რომ იხილა, წინამძღვარმა იგი ხუცესად ხელდასხმის ღირსად ჩათვალა. მაშინ იოანე იძულებული გახდა, რომ იერუსალიმის პატრიარქის, ილიასთვის (494–517) გაემხილა თავისი საიდუმლო. პატრიარქის კურთხევით წმინდანმა მდუმარების ღვაწლი იტვირთა, უფალმა კი მალე მისი საიდუმლო წმინდა საბასაც გაუცხადა.
ამის შემდეგ წმინდანმა ისურვა, კიდევ უფრო გაემკაცრებინა თავისი ღვაწლი, ლავრა დატოვა და უდაბნოს მიაშურა, სადაც ცხრა წელი ცხოვრობდა და მხოლოდ მცენარეულით იკვებებოდა. ღირსი მამა სასწაულებრივ გადაურჩა სარკინოზთა გამანადგურებელ შემოსევას: უფალმა მას მცველად ლომი მოუვლინა. ღმერთმა სავანის ყველა ბერს სასწაულებრივ გაუცხადა, რომ წმინდა მოსაგრე ეპისკოპოსი იყო.
იოანეს სამოცდაათი წელი რომ შეუსრულდა, წმინდა იღუმენი საბა განწმენდილი გარდაიცვალა. მღვდელმთავარი საშინლად დამწუხრდა. მაშინ სასუფეველში ამაღლებული ნეტარი საბა საღვთო ჩვენებით წარდგა განდეგილის წინაშე, ნუგეში სცა და უწინასწარმეტყველა, რომ ერესთან შეურიგებელი ბრძოლა ელოდა წინ. მართლაც, მალე იოანე იძულებული გახდა, დაყუდებიდან გამოსულიყო, რომ ძმები ორიგენეს ბილწ მწვალებლობასთან ბრძოლაში განემტკიცებინა.
ღირსმა იოანე მდუმარემ ასოთხი წლის ასაკში მშვიდად შეჰვედრა სული უფალს (მას ეკლესია წელიწადში კიდევ ორჯერ იხსენიებს: 12 აპრილს და 20 დეკემბერს).
ლიტერატურა
„წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი IV, თბილისი, 2003 წ.
რესურსები ინტერნეტში
John the Silent at Catholic Online
Saints.SQPN: John the Silent
III საუკუნის ქრისტიანი წმინდანები
დაბადებული 9 იანვარი
დაბადებული 454
გარდაცვლილი 13 მაისი
გარდაცვლილი 558
რკინის ჭიშკარი

რკინის ჭიშკარი — დუნაის ხეობის ვიწრობი სერბეთისა და რუმინეთის საზღვარზე, ქალაქ ორშოვის ქვემოთ. მოქცეულია სამხრეთ კარპატებსა და აღმოსავლეთ სერბეთის მთებს შორის. გარშემორტყმულია კლდეებით. სიგრძე დაახლოებით 3 კმ, სიგანე 162 მ. კალაპოტში ნაოსნობის შემაფერხებელი ჩქერები და ჭორომებია. ევროპის ერთ-ერთი ყველაზე წარმტაცი ადგილი. მარჯვენა სანაპიროზე მდებარეობს ჯერდალის ეროვნული პარკი. ძველი რომაელი ავტორების თხზულებებში ამ ჭორომიან ვიწრობს „კატარაქტები“ ეწოდებოდა. XIV საუკუნის ბოლოდან წყაროებში ეწოდებოდა „რკინის კარი“. სიტყვათშეწყობაში „რკინის ჭიშკარს“ აქვს მყარი ხასიათი და ფართო არეალი: ეს ტერმინი გვხვდება კავკასიაში, ყირიმში, შუა აზიაში, სტარა-პლანინის ქედზე და სხვა. ყველა შემთხვევაში სლავური გეოგრაფიული ტერმინი „ჭიშკარი“ აღნიშნავს „მთის გასასვლელს“, „ღრმა ხეობას, რომელშიც იჭრება მდინარე“, „ზღვის სრუტეს“. თუმცა „რკინის“ აზრის განსაზღვრა სადავოდ რჩება. კალაპოტში არსებული ჭორომი შემომვლები არხის აშენებამდე ხელს უშლიდა ნაოსნობას. 1898 წელს ააშენეს 2,5 კმ სიგრძის შემომვლები არხი. 1972 წელს იუგოსლავიამ და რუმინეთმა ააგო სანაოსნო სისტემა და მძლავრი ჰესი.
სქოლიო
დუნაი
სუმბატ დავითის ძე

სუმბატ დავითის ძე (ბაგრატიონი), XI საუკუნის პირველი ნახევრის ქართველი ისტორიკოსი. ავტორია ისტორიული ქრონიკისა "ცხოვრება და უწყება ბაგრატონიანთა ჩუენ ქართუელთა მეფეთასა, თუ სადათ მოიწივნეს ამას ქუეყანასა იგინი, ანი რომლით ჟამითგან უპყრიეს მათ მეფობა ქართლისა".
ბიოგრაფიული ცნობები სუმბატ დავითის ძის შესახებ არ მოგვეპოვება. როგორც ე. თაყაიშვილმა გაარკვია, ის უნდა იყოს ბაგრატიონთა ტაოს შტოს წარმომადგენელი. სუმბატ დავითის ძის ნაშრომი ადამიდან იწყება და მთავრდება 1030/1031 ამბებით. ავტორის მიზანი იყო ეჩვენებინა ბაგრატიონთა წარმომავლობა, მათი საქართველოში მოსვლა, გამეფება და მეფეთა ისტორია.
ნაშრომის დასაწყისი ნაწილი ემყარება ბიბლიას. სუმბატ დავითის ძეს ბაგრატიონები ებრაელთა მეფისა და წინასწარმეტყველის დავითის შთამომავლებად გამოყავს. მისი აზრით, ისინი პალესტინიდან საქართველოში VI საუკუნეში მოვიდნენ და ერთი მათგანი გუარამი – ქართლის ერისმთავარი გახდა. ნაშრომის ის ნაწილი, რომელშიც მოთხრობილია ამბები ამ გუარამიდან აშოტ I-მდე, ემყარება "მოქცევაჲ ქართლისაჲს" ცნობებს. აშოტ I-იდან ბაგრატ III-მდე პერიოდის შესახებ სუმბატ დავითის ძეს ხელთ ჰქონის ტაო-კლარჯეთის ბაგრატიონთა საგვარეულო მატიანეები. ეს ნაწილი შეიცავს უხვ და სარწმუნო ქრონოლოგიურ ცნობებს. ბაგრატ III-ის მეფობის ბოლო წლებიდან სუმბატ დავითის ძე აღწერს თავის თანადროულ მოვლენებს.
სუმბატ დავითის ძე ძლიერი ცენტრალიზებული ხელისუფლების მომხრეა. მისი ქრონიკა ძვირფასი ისტორიული წყაროა განსაკუთრებით VIII-XI საუკუნის I ნახევრის საქართველოს ისტორიისათვის.
იხილეთ აგრეთვე
ბაგრატიონთა დინასტიის ბიბლიური წარმომავლობის მტკიცებულება
ლიტერატურა
ქართველი ისტორიკოსები
ტაო-კლარჯეთის სამეფოს ბაგრატიონები
ვირსალაძე

ვირსალაძე
საკუთარი სახელი ვირსალაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
ანასტასია ვირსალაძე — პიანისტი და პედაგოგი
დავით ვირსალაძე — ენდოკრინოლოგი
ელენე ვირსალაძე — ფოლკლორისტი
ელისო ვირსალაძე — პიანისტი და პედაგოგი
თინათინ ვირსალაძე — ხელოვნების ისტორიკოსი
კონსტანტინე ვირსალაძე — თერაპევტი
სიმონ ვირსალაძე — თეატრის მხატვარი
სპირიდონ ვირსალაძე — თერაპევტი
ქართული გვარები
დიმიტრი მხეიძე

დიმიტრი მხეიძე (დ. 21 ივნისი, 1974) — ქართველი ექიმი, პოლიტიკოსი
1993 წელს დაამთავრა კატასტროფისა და კრიტიკული მედიცინის საქართველოს საერთაშორისო ცენტრი, მაშველი სანინსტრუქტორის სპეციალობით. 1998 წელს კი ქ. ქუთაისის სამედიცინო ინსტიტუტი „ქუთაისი“ ზოგადი პროფილის ექიმის სპეციალობით. საქართველოს რეზიდენტურის სკოლის ყელყურცხვირის კათედრა თბილისის მე–9 საავადმყოფო, რეზიდენტურის სრული კურსი „3+1“, ექიმი ოტორინილარინგოლოგის კვალიფიკაციით 2002 წელს.
1992-1993 წლებში იყო კატასტროფისა და პრაქტიკული მედიცინის საქართველოს საერთაშორისო ცენტრის მაშველი სანინსპექტორი; 2002-2007 წლებში სს ძოწენიძის სახელობის იმერეთის კლინიკური საავადმყოფოს უმცროსი ექიმი; 2003-2005 წლებში შპს ქუთაისის რკინიგზის კლინიკის უმცროსი ექიმ ოტორინოლარინგოლოგი; 2007-2013 წლებში შპს ქუთაისის რკინიგზის მრავალპროფილიანი პოლიკლინიკის ექიმ ოტორინოლარინგოლოგი; 2013-2016 წლებში შპს დიმიტრი მხეიძის სახელობის ყელ-ყურ-ცხვირის კლინიკის ექიმ ოტორინოლარინგოლოგი, დირექტორი. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მარცხენა ქუთაისის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 21 ივნისი
დაბადებული 1974
საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრები
„ქართული ოცნების“ წევრები
შეტეკი (უისკონსინი)

შეტეკი (უისკონსინი)
შეტეკი — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში, შედის ბარონის ოლქის შემადგენლობაში.
2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 2 221 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 354,4 კაცი/კმ².
ფართობი 8,11 კმ².
იხილეთ აგრეთვე
აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
ბარონის ოლქის ქალაქები
ალექსანდრე ეთერია

ალექსანდრე ეთერია (დ. უცნობია) — ქართველი სპორტსმენი (ათლეტიზმი). ევროპის ჩემპიონატის (კლასიკურ სამჭიდში) ბრინჯაოს მედლის პრიზიორი (2019, კაუნასი, ლიეტუვა). შორის ევროპის ჩემპიონატის (კლასიკურ სამჭიდში) ვერცხლის მედლის მფლობელი (2019, კაუნასი, ლიეტუვა).
ძირითადი შედეგები
რესურსები ინტერნეტში
ალექსანდე ეთერია — ქართული სპორტი
პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით
ქართველი ათლეტები
ობეიდ ზაქანი

ობეიდ ზაქანი (დ. 1270 — გ. 1370) — სპარსი სატირიკოსი მწერალი. მოღვაწეობდა შირაზში. ეკუთვნის პროზაული თხზულებანი „აზნაურთა ზნეობა“ (1340) „ათი კარი“, „ასი რჩევა“ (1349), სპარსული და არაბული „ჰექაიათები“. მისი საბავშვო პოემა „კატა და თაგვი“ პოპულარულია ირანსა და ტაჯიკეთში, ასევე თარგმნილია ქართულად 1967 წელს.
ლიტერატურა
სპარსელი პოეტები
დაბადებული 1270
გარდაცვლილი 1370
ბროლის მთები

ბროლის მთები — დაბალი მთების ჯაჭვი ცენტრალური აფრიკის დასავლეთ ნაწილში. განლაგებულია ატლანტის ოკეანის სანაპიროს პარალელურად და მდებარეობს გაბონის და ეკვატორული გვინეის ტერიტორიაზე სამხრეთში მდებარე მდინარე ოგოუეს და ჩრდილოეთში მდებარე მდინარე კამპოს შორის. მთლიანობაში განფენილია ეკვატორული გვინეის, გაბონის, კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის, კონგოს რესპუბლიკისა და ანგოლის ტერიტორიებზე. ბროლის მთები მიეკუთვნება სამხრეთ-გვინეის ზეგანის დასავლეთ მხარეს. საშუალო სიმაღლეა 600—800 მეტრი. ზღვის დონიდან ყველაზე უფრო მაღალ წერტილს წარმოადგენს — დანის მთა (1000 მეტრი). მთები აგებულია პრეკამბრიული პერიოდის კრისტალური ქანებით. კალთები დაფარულია ნოტიო მარადმწვანე ეკვატორული ტყეებით.
სქოლიო
ეკვატორული გვინეის ქედები
გაბონის ქედები
კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ქედები
კონგოს რესპუბლიკის ქედები
ანგოლის ქედები
Karmrashen, Aragatsotn

Karmrashen, Aragatsotn
Karmrashen is a village in the Talin Municipality of the Aragatsotn Province of Armenia. The village is home to the Saint Astvatsatsin Church of 1865, a rock cut shrine, ruins of a fortress, and several khachkars.
History
In World War I, during the Battle of Sardarabad, Karmrashen (then called Kirmizlu) was a site of military activity. It was passed through by Armenian forces on 27-28 May 1918 to rapidly penetrate into Sogyutlu.
Demographics
In 2001, Karmrashen had a de jure population of 634, consisting of 308 males and 326 females. However, its de facto population was lower, laying at 582, consisting of 267 males and 315 females.
References
Populated places in Aragatsotn Province
ალექსანდრე კაჟდანი

ალექსანდრე კაჟდანი
ალექსანდრე პეტრეს ძე კაჟდანი (დ. 3 სექტემბერი, 1922 – გ. 29 მაისი, 1997) — საბჭოთა და ამერიკელი ბიზანტიოლოგი.
ბიოგრაფია
საბჭოთა კავშირი
დაიბათა მოსკოვში. კაჟდანმა განათლება ქ. უფის პედაგოგიურ ინსტიტუტში და მოსკოვის უნივერსიტეტში მიიღო, სადაც ის ინგლისის შუა საუკუნეების ისტორიკოსთან, ევგენი კოსმინსკისთან სწავლობდა. ომისშემდგომი საბჭოთა ინიციატივამ, გადაეხედათ რუსული ენისთვის ბიზანტისტიკის მიმართულებით, კაჟდანს საშუალება მისცა დაეწერა დისერტაცია აგრარულ ისტორიაზე გვიან ბიზანტიურ იმპერიაში, რომელიც 1952 წელს გამოქვეყნდა (Agrarnye otnosheniya v Vizantii XIII-XIV vv.). მის სფეროში მიუხედავად მზარდი რეპუტაციისა, სტალინის ეპოქის ანტი-სემიტურმა მიდგომამ საბჭოთა აკადემიაში, კაჟდანს აიძულა პროვინციული მასწავლებლის პოზიციას დასჯერებოდა (ივანოვოში, 1947-1949, და ტულა, 1949-1952). 1953 წელს სტალინის გარდაცვალების შემდეგ, კაჟდანის სიტუაცია ოდნავ გაუმჯობესდა, ის ველიკიე ლუკის კოლეჯში მიიწვიეს. 1956 წელს საბჭოთა მეცნიერების აკადემიის ისტორიის ინსტიტუტში მოიპოვა ადგილი, სადაც 1978 წლამდე, საბჭოთა კავშირიდან ემიგრაციამდე დარჩა. საბჭოთა კავშირში კაჟდანს ნაყოფიერი სამეცნიერო კარიერა ჰქონდა. აქ მან საერთო ჯამში გამოაქვეყნა 500-ზე მეტი წიგნი, სტატია და მიმოხილვები. მისმა ნაშრომებმა უზარმაზარი წვლილი შეიტანა საბჭოთა ბიზანტისტიკის მზარდ საერთაშორისო პრესტიჟზე.
აშშ
ინგლისურ ენაზე კაჟდანის პირველი პუბლიკაცია იყო კოლაბორაციული ნაშრომები: People and Power in Byzantium (1982), Studies in Byzantine literature (1984) და Change in Byzantine Culture in the Eleventh and Twelfth Centuries (1985). მისი საუკეთესო ინგლისურენოვანი პროექტი იყო მასიური კოლაბორაციული შრომის შედეგი: „ბიზანტიის შესახებ ოქსფორდის ლექსიკონის“-ის სამტომეული (1991), პირველი საცნობარო ნაშრომი ამ სფეროში, რომელიც წარმოადგენს უმნიშვნელოვანეს ნაშრომს ბიზანტისტიკის კვლევების ყველა სფეროში. მან შეადგინა ლექსიკონის დაახლოებით 20 %, ანუ დაახლოებით 1 000 ჩანაწერი, რომლებიც მონიშნულია A.K ინიციალით. შემდგომი მისი კვლევები გამოირჩევა ბიზანტიის ლიტერატურის, კერძოდ კი ჰაგიოგრაფიული ნაშრომების მიმართ მზარდი ინტერესით.
გარდაიცვალა 1997 წელს, ვაშინგტონში. მისმა გარდაცვალებამ შეაფერხა მონუმენტალური ნაშრომის დასრულება ბიზანტიის ლიტერატურაზე (History of Byzantine Literature). თუმცა პირველი ტომი, რომელიც 650-დან 850 წლამდე პერიოდს მოიცავს, გამოქვეყნდა 1999 წელს.
რჩეული ნაშრომები
რეკომენდებული ლიტერატურა
სქოლიო
რუსი ებრაელები
მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
საბჭოთა ისტორიკოსები
XX საუკუნის ამერიკელი ისტორიკოსები
კარნაიბა

კარნაიბა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პერნამბუკუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 485 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პერნამბუკანუს მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პაჟეუს შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 574 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 43.42 კმ²-ზე. ფართობი 427 802 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
პერნამბუკუ
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები
Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
პერნამბუკუს შტატის მუნიციპალიტეტები
Boyle (disambiguation)

Boyle (disambiguation)
Boyle is a Scottish and Irish surname of Norman origin.
Boyle may also refer to:
Places
Extraterrestrial
Boyle (crater), a lunar crater
11967 Boyle, an asteroid
Terrestrial
Boyle, Alberta, a village in Alberta, Canada
Boyle, County Roscommon, in Ireland
Boyle Cross, in Somerset, United Kingdom
Boyle, Kansas, U.S.
Boyle, Mississippi, in the United States of America
Boyle Abbey, Historic national monument in Ireland
Boyle County, Kentucky, in the United States of America
Boyle Heights, Los Angeles, United States
Other uses
Boyle's law, in physics, one of the gas laws; named after Irish natural philosopher Robert Boyle
Boyle's machine, used in the administration of general anaesthesia to patients
Clan Boyle, a Scottish clan
USS Boyle (DD-600), U.S. Navy destroyer
See also
Boyle River (disambiguation)
რენიე III

რენიე III გრიმალდი (დ. 31 მაისი, 1923 — გ. 6 აპრილი, 2005) — მონაკოს მე-12 პრინცი და აბსოლუტური მმართველი 1949-2005 წლებში, პრინცესა შარლოტა გრიმალდისა და პიერ პოლინიაკის ვაჟი.
1949 წელს გარდაიცვალა მისი პაპა, პრინცი ლუი II. მონაკოს სამეფო ტახტი მემკვიდრეობით დედამისს, შარლოტა გრიმალდის ერგო, მაგრამ მან უარი თქვა ძალაუფლებაზე თავისი ვაჟის სასარგებლოდ. რენიემ მონაკოს მართვას წარმატებით გაართვა თავი. 1950 წელს დააფუძნა საფოსტო მუზეუმი, რომელშიც დღემდე ინახება მონაკოს ლორდებისა და პრინცების სახელობის მონეტები. მისი ხანგრძლივი მმართველობის პერიოდში ქვეყანა ეკონომიკურად საგრძნობლად გაძლიერდა და გრიმალდები ერთ-ერთ უმდიდრეს სამეფო ოჯახად იქცნენ.
1956 წელს რენიე III-მ იქორწინა ამერიკელ მსახიობ, გრეის კელიზე, რომელთანაც შეეძინა 2 ქალიშვილი და 1 ვაჟი, მონაკოს ამჟამინდელი პრინცი, ალბერ II.
რესურსები ინტერნეტში
მონაკოს პრინცის სასახლე ოფიციალურ საიტზე
პრინცი რენიე III
მონტე-კარლოს სამეფო სასახლე
მონაკოს პრინცები
მილიარდერები
დაბადებული 1923
დაბადებული 31 მაისი
გარდაცვლილი 2005
გარდაცვლილი 6 აპრილი
სიმა

სიმა, მასუ — გამსვლელი თევზი ორაგულისებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძე 71 სმ, ხოლო წონა 9 კგ-ს აღწევს. გავრცელებულია წყნარი ოკეანის აზიის ნაპირებთან — კამჩატკიდან იაპონიამდე. ქვირითს ყრის ზაფხულში მდინარის ზემოთში და პატარა შენაკადებში. სიცოცხლის პირველ წლებში ცხოვრობს მდინარეებში, შემდეგ ზღვაში მიგრირებს. სამხრეთში წარმოქმნის ჯუჯა ცოცხალ ფორმას. სქესობრივ სიმწიფეს აღწევს 3-6 წლისა. იკვებება წვრილი თევზითა და კიბოსნაირებით. სარეწაო მნიშვნელობისაა; აკლიმატიზაციისა და გამრავლების ობიექტია.
რესურსები ინტერნეტში
ორაგულისებრნი
არსინოე

არსინოე — ძველი ბერძნული ქალის სახელი, რომელიც შეიძლება აღნიშნავდეს:
პიროვნებები
ძველი ეგვიპტის დედოფლები:
არსინოე I — პტოლემე II-ის პირველი ცოლი
არსინოე II — პტოლემე II-ის მეორე ცოლი
არსინოე III — პტოლემე IV-ის ცოლი.
არსინოე IV — პტოლემე XII-ის უმცროსი ქალიშვილი,
ძველი ბერძნული მითოლოგია
არსინოე — ლევკიპას შვილი
არსინოე — ორესტის ძიძა
ასტრონომია
(404) არსინოე — ასტეროიდი
Inodrillia vetula

Inodrillia vetula — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
შუა ერმანის მეექვსე კოშკი

შუა ერმანის მეექვსე კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, საფორტიფიკაციო ნაგებობა, მდებარეობს ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფელ შუა ერმანში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში.
ოთხი სართულის დონეზე შემორჩენილი კოშკი გეგმით ოთხკუთხაა. ნაგებია ფლეთილი ქვითა და კირის დუღაბით. თაღოვანი შესასვლელი მეორე სართულის ჩრდილოეთ კედელშია დატანებული. სამხრეთი და აღმოსავლეთი კედლები დანგრეულია. პირველი სართული ამოვსებულია მიწითა და ნაყარი ქვით.
ლიტერატურა
შიდა ქართლი, ჯავის რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. III, თბ., 2004
ჯავის მუნიციპალიტეტის კოშკები
ვისტეტჰორნი

ვისტეტჰორნი — მთა შვეიცარიაში, ბერნის ალპებში. მდებარეობს ლენკის მუნიციპალიტეტის დასავლეთით. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2 362 მეტრი.
რესურსები ინტერნეტში
Wistätthorn on Hikr
ალპები
შვეიცარიის მთები
მღრღნელები

მღრღნელები , ხერხემლიან ცხოველთა რიგი ძუძუმწოვრების კლასისა. აერთიანებს ძუძუმწოვრების სახეობათა საერთო რაოდენობის მესამედზე მეტს. დამახასიათებელია გრძელი საჭრელი კბილები, რომლებსაც ფესვები არა აქვთ, ცხოველის მთელი სიცოცხლის განმავლობაშიი იზრდება და შესაბამისად ცვდება. ეშვები არა აქვთ. საჭრელებსა და ძირითად კბილებს შორის თავისუფალი არეა, რომელსაც დიასტემა ეწოდება. მღრღნელები გავრცელებული არიან მთელ მსოფლიოში, მრავალ ოკეანურ კუნძულზეც კი. ბინადრობენ ტყეში, ველზე, ალპურ მდელოზე, უდაბნოში წყალსატევის სანაპიროსთან და ა. შ. ხშირად გვხვდებიან კულტურულ ლანდშაფტში, ადამიანის საცხოვრებელ ადგილებში და სხვა. ზოგიერთი (ციყვი, ძილგუდა, მეხეური მაჩვზღარბი და სხვა) მეხეური ცხოვრების ნირისადმი შეგუებული, ზოგი (თახვი, ონდატრა, წყლის მემინდვრია და სხვა) ნახევრად წყლის ბინადარია, რიგი სახეობები (ბრუცა, ცოკორი და სხვა) სიცოცხლის მეტ ნაწილს სოროში ატარებენ, უმრავლესობა კი მიწის ზედაპირზე ცხოვრობს. ცნობილია მღრღნელების 30-მდე ოჯახი, რომელთა შორის აღსანიშნავია მაჩვზღარბასებრნი, ნუტრიისებრნი, თახვისებრნი, ციყვისებრნი, ძილგუდასებრნი, მიწის კურდღლისებრნი, თაგვისებრნი, ბრუცასებრნი და სხვა.
მღრღნელების უმრავლესობა წელიწადში 2-4-ჯერ მრავლდება. თითოეულ ჯერზე შობენ 2-10 (ზოგი 18-მდე) ნაშიერს. მღრღნელების უმრავლესობას სახალხო მეურნეობისათვის დიდი ზიანი მოაქვს - ანადგურებენ მარცვლოვანებსა და სხვა კულტურულ მცენარეებს. ბევრი მათგანი საწყობებში აზიანებს საკვებ პროდიქტებსა და ნაირგვარ საქონელს. ზოგს გადააქვს სხვადასხვაგვარი ჰელმინთი, აგრეთვე ტულარემიისა და შაცი ჭირის ვირუსები. მღრღნელების მავნე სახეობებს ებრძვიან ყველგან, ყოველთვის და ყველა ხერხით. მღრღნელებს შორის გვხვდება მაღალხარისხოვანი ბეწვეულის მომცემი სახეობებიც (ციყვი, თახვი და სხვა). მღრღნელების ბევრი სახეობა (ციყვი, ბურუნდუკი, ძილგუდა, მემინდვრიები და სხვა) ძვირფასი ბეწვის მომცემი ცხოველების ძირითად საკვებს შეადგენენ.
საქართველოში გავრცელებული მღრღნელებიდან აღსანიშნავია კავკასიური ციყვი, ძილგუდა, ჩვეულებრივი, საზოგადოებრივი და პრომეთეს მემინდვრიები და სხვა. უკანასკნელი 50 წლის განმავლობაში ჩვენს რესპუბლიკაში ძვირფასი ბეწვის გამო აკლიმატიზებულია ალთაური და თელეუთური ციყვი, ნუტრია.
ლიტერატურა
ჯანაშვილი ა., საქართველოს ცხოველთა სამყარო, ტ. 3 - ხერხემლიანები, თბ., 1963
მღრღნელები
გურამ რჩეულიშვილი

გურამ რჩეულიშვილი
გურამ მიხეილის ძე რჩეულიშვილი (დ. 4 ივლისი, 1934, თბილისი — გ. 23 აგვისტო, 1960, გაგრა) — ქართველი მწერალი.
ბიოგრაფია
გურამ მიხეილის ძე რჩეულიშვილი დაიბადა 1934 წლის 4 ივლისს ქალაქ თბილისში. 1957 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. პირველი მოთხრობები, რომლებმაც დიდი წარმატება მოუტანა, ჟურნალ „ცისკარში“ გამოაქვეყნა 1957 წელს. სულ სამიოდე წელი იღვაწა სამწერლო ასპარეზზე. მწერლის სიცოცხლეში მხოლოდ შვიდი მისი მოთხრობა გამოქვეყნდა: „შემოდგომა ბაბუა კოტესი“, „სათაგური“, „სიყვარული მარტის თვეში“, „ნელი ტანგო“, „თვირთვილა“, „უსახელო უფლისციხელი“ და „სიკვდილი მთაში“. მოთხრობათა პირველი კრებული „სალამურა“ მისი გარდაცვალების შემდეგ 1961 წელს გამოიცა. რჩეულიშვილის პროზამ იმთავითვე მიიპყრო ყურადღება თემატიკის მრავალფეროვნებით, დოკუმენტურთან დაახლოებული სტილით, ტევადი, დაწურული დიალოგებით, თხრობის სიზუსტით. მისი გმირების ახალგაზრდულ სიფიცხესა და ქედუხრელობას, ვნების სიმძაფრესა და პირველაღმომჩენის ჟინს ერწყმის დიდი ადამიანური სილბო და შემწყნარებლობა. მისმა მცირე ლიტერატურულმა მემკვიდრეობამ (მოთხრობები, ნოველები. მინიატურები, პიესა) დიდი კვალი დაამჩნია ქართული პროზის განვითარებას. მისი ნაწარმოებები თარგმნილია გერმანულ, უნგრულ, ბულგარულ, ლიტვურ, ჩეხურ, რუსულ ენებზე.
გურამ რჩეულიშვილი 1960 წლის 23 აგვისტოს 26 წლისა ტრაგიკულად დაიღუპა ქალაქ გაგრაში, როცა მღელვარე ზღვაში გადაეშვა უცნობი რუსი ქალიშვილის გადასარჩენად. იგი დაკრძალეს თბილისში, ვაკის სასაფლაოზე.
ლიტერატურა
ასათიანი გ., „თანმდევი სულები“, თბილისი, 1983
წერეთელი ნ., „მე ახლაც ოცდაექვსი წლისა ვარ“, თბილისი, 1980
რჩეულიშვილი გ., მოთხრობები, პიესა, თბილისი, 1965
რესურსები ინტერნეტში
გურამ რჩეულიშვილის შემოქედებანი — „ქართული ლიტერატურის დიდი ბიბლიოთეკა“
გურამ რჩეულიშვილი — ცხოვრება, შემოქმედება
ქართველი მწერლები
დაბადებული 1934
გარდაცვლილი 1960
პრეზიდენტის სასახლე (გროზნო)

პრეზიდენტის სასახლე (გროზნო)
პრეზიდენტის სასახლე — ჩეჩნეთის დედაქალაქ გროზნოში მდებარე შენობა, რომელიც ჩეჩნეთის პირველი ომის დროს განადგურდა.
ისტორია
სსრკ-ს დაშლამდე შენობაში განთავსებული იყო სსრკ-ს ჩეჩნეთ-ინგუშეთის ავტონომიური საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის კომიტეტი, 1991 წელს ჩეჩნეთის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ, შენობა იყო განთავსებული ჯოხარ დუდაევის საპრეზიდენტო სასახლე.
დე-ფაქტო დამოუკიდებლობის ხანმოკლე პერიოდში (1991 წლის ნოემბერი-2000 წლის თებერვალი) რუსეთიდან შშეიხ მანსურის საპატივცემულოდ ეწოდა მოედნის შენობა.
საბოლოოდ გენერალმა ჯოხარ დუდაევმა, სეპარატისტული ჩეჩნეთის რესპუბლიკის იჩკერიის პირველმა ლიდერმა, იგი მიიღო როგორც მისი საპრეზიდენტო სასახლე (სინამდვილეში კი, დუდაევის ოფისი შენობის მერვე სართულზე იყო).
გროზნოზე საახალწლო თავდასხმის დროს (ჩეჩნეთის პირველი ომის ადრეული ეტაპი 1994-1995 წლის ზამთარში), სასახლე იყო ფედერალური ჯარების ერთ-ერთი მთავარი სამიზნე. ამ დროს იგი ძლიერ დაზიანდა, სეპარატისტებმა მიატოვეს 1995 წლის 18 იანვარს, სამკვირიანი დაბომბვისა და ორკვირიანი ბრძოლის შემდეგ, ხოლო მეორე დღეს რუსულმა არმიამ მთლიანად აიღო.
რუსული ძალები თითქმის სამი კვირის განმავლობაში ბომბავდა აღნიშნულ შენობას და მის მიმდებარე შენობებს. მასზე მიიტანეს ასობით პირდაპირი საარტილერიო დარტყმა, მათ შორის ნაღმტყორცნებიდან, ცეცხლსასროლი იარაღით და განსაკუთრებით გამანადგურებელი ზალპური BM-21 რაკეტებით, რამაც მთლიანად გაანადგურა მუნიციპალიტეტის მრავალი შენობა, პრეზიდენტის სასახლის მახლობლად.
1996 წლის 15 თებერვალს ფედერალურმა ძალებმა დანგრეული შენობა დაანგრიეს აფეთქების შედეგად .
ამჟამად ყოფილი სასახლის ადგილზე განთავსებულია ახმად კადიროვის მეჩეთი და პოლიციელების ძეგლი, რომლებიც ტერორისტებისა და ვაჰაბიტების წინააღმდეგ ბრძოლაში დაიღუპნენ.
აღსანიშნავია, რომ ახმად კადიროვის მეჩეთი სიდიდით მეორეა რუსეთში.
რესურსები ინტერნეტში
Google Earth Community: Presidential Palace (ruined)
სქოლიო
ჩეჩნეთ-ინგუშეთი
კავკასია
გროზნო