PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
დამატი იბრაჰიმ-ფაშა

დამატი იბრაჰიმ-ფაშა (დ. 1517 — გ. 1601) — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი (1596, 1596-1597, 1599-1601 წწ.), ეგვიპტის ბეილერბეი (1583-1585 წწ.). ცნობილია ასევე, როგორც კანიჟეს დამპყრობელი. დამატი (სულთნის სიძე). სულთან მურად III-ის დის, აიშეს ქმარი.
თურქული წყაროების მიხედვით იგი არის „ბოსნიელი ან ხორვატი“. სავარაუდოდ დაიბადა ბოსნიის სანჯაყის ქალაქ დომისლიკაში. სულნის კარზე დაწინაურდა სოკოლუ მეჰმედ-ფაშას მმართველობის პერიოდში. 1581 წელს სოკოლუს გარდაცვალების შემდეგ მალევე, დაქორწინდა სულთნის დაზე, აიშეზე და დაინიშნა ეგვიპტის ბეილერბეიდ. 1596 წელს პირველად გახდა დიდი ვეზირი. მან თავი გამოიჩინა თავისი გონივრულობით და მოწესრიგებულობით დაიწყო მომზადება მთლიანი თურქული ლაშქარის შექმნისთვის ავსტრიის წინააღმდეგ. ლაშქრობა წარმატებით მიდიოდა. იბრაჰიმ ფაშამ მიიღო სულთნისგან ახალი სახელი „ეგერის დამპყრობელი“ ასევე ის იყო ერთ- ერთი დიდი ვეზირი, რომელიც ფლობდა კარგ სამხედრო ძალას. მან ხელი შეუწყო სახელმწიფოს განმტკიცებას და სახელმწიფოს შემოსავლების კონტროლს.
1599 წელს დაიპყრო კანიჟე და მის მმართველად დანიშნა თირიაქი ჰასან-ფაშა. კანიჟე გარდაიქმნა თურქული თავდასხმების ცენტრად ცენტრალურ ევროპაში. 1601 წლის სექტემბერში, უზარმაზარი ავსტრიული არმიის მცდელოდა დაებრუნებინათ ციხე თირიაქი ჰასან ფაშამ ჩაშალა. დამატ იბრაჰიმ-აშა გარდაიცვალა ამავე წელს.
ლიტერატურა
Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, (1954) Osmanlı Tarihi III. Cilt, 2. Kısım , XVI. Yüzyıl Ortalarından XVII. Yüzyıl Sonuna kadar), Ankara: Türk Tarih Kurumu (Altıncı Baskı 2011 ISBN:978-975-16-0010) say. 351-359
Danişmend, İsmail Hâmi, (1961) Osmanlı Devlet Erkânı, İstanbul:Türkiye Yayınevi
Tektaş, Nazım. (2009), Sadrâzamlar - Osmanlı'da İkinci Adam Saltanatı. İstanbul:Çatı Kitapları. ISBN: 9789758845000'
სქოლიო
ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირები
დაბადებული 1517
გარდაცვლილი 1601
Konopište, North Macedonia

Konopište, North Macedonia
Konopište is a village in the Municipality of Kavadarci, situated in the center of the vinegary region of Tikveš, North Macedonia. Until 2004, it was the seat of Konopište Municipality.
Demographics
According to the statistics of the Bulgarian ethnographer Vasil Kanchov from 1900 the settlement is recorded as Konopišta (Конопища) and as having 742 inhabitants, 710 being Christian Bulgarians, 18 Christian Albanians and 14 Romani. In the 1905 Austrian ethnographic map of the region of Macedonia, Konopište appears as being inhabited by an Exarchist Orthodox Macedonian Slavic majority and an Orthodox Christian Albanian minority.
According to the 2002 census, the village had a total of 55 inhabitants. Ethnic groups in the village include:
Macedonians 55
References
Notes
Villages in Kavadarci Municipality
ჩიჩაქლი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ჩიჩაქლი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ჩიჩაქლი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ჩიჩაქლი — სოფელი აზერბაიჯანში, გადაბეის რაიონში
ჩიჩაქლი — სოფელი აზერბაიჯანში, საბირაბადის რაიონში
Nitryl

Nitryl is the nitrogen dioxide (NO2) moiety when it occurs in a larger compound as a univalent fragment. Examples include nitryl fluoride (NO2F) and nitryl chloride (NO2Cl).
Like nitrogen dioxide, the nitryl moiety contains a nitrogen atom with two bonds to the two oxygen atoms, and a third bond shared equally between the nitrogen and the two oxygen atoms. The nitrogen-centred radical is then free to form a bond with another univalent fragment (X) to produce an N−X bond, where X can be F, Cl, OH, etc.
In organic nomenclature, the nitryl moiety is known as the nitro group. For instance, nitryl benzene is normally called nitrobenzene (PhNO2).
See also
Dinitrogen tetroxide
Nitro compound
Nitrosyl (R−N=O)
Isocyanide (R−N≡C)
Nitryl fluoride
Nitrate
References
Inorganic nitrogen compounds
Oxides
Free radicals
Nitrogen–oxygen compounds
ლამინი

ლამინი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ზონა-და-მატის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვისოზის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 452 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 29.11 კმ²-ზე. ფართობი 118 602 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
მინას-ჟერაისი
ბრაზილიის შტატები
მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ნიდჟე

ნიდჟე ან ვორასი — მთიანეთი მაკედონიისა და საბერძნეთის საზღვარზე. მთის უმაღლესი წერტილია — მწვერვალი კაიმაკჩალანი (2521 მეტრი). უმაღლესი მწვერვალის გამო ხშირად თავად მთასაც კაიმაკჩალანს უწოდებენ, ეს სახელწოდება განსაკუთრებით საბერძნეთშია გავრცელებული. მდებარეობითა და გეოლოგიური აგებულებით მთა იაკუბიცისა და ბაბის მსგავსია. ნიდჟე ცნობილია მდიდარი ფაუნით.
იხილეთ აგრეთვე
მაკედონიის მთების სია
რესურსები ინტერნეტში
ნიდჟე greekmountainflora-ზე
მაკედონიის მთები
საბერძნეთის მთები
ზეკარა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ზეკარა (მრავალმნიშვნელოვანი)
ზეკარა შეიძლება აღნიშნავდეს:
ზეკარა — მწვერვალი საქართველოში;
ზეკარა — უღელტეხილი საქართველოში.
Quebec Magnetic

Quebec Magnetic is a live concert video album by Metallica, documenting two shows the band played at the Colisée Pepsi in Quebec City, Canada, on October 31 and November 1, 2009, on their World Magnetic Tour, released on December 11, 2012. The album is the first to be released via Metallica's own label, Blackened Recordings.
The album was announced on September 20, 2012, with fans voting online to decide which of the two shows recorded would be shown in its entirety; the remaining songs will be shown as "extras" on the album. On October 22, the album's track list, release date and cover art was released. A 33-second teaser trailer for the album was released on November 19.
The album sold about 14,000 copies during the first week after its release, charting at number two on the Billboard Top Music Videos chart.
Track listing
The album contains songs from both shows, with songs not played in the main setlist included as extras.
Personnel
James Hetfield – vocals, rhythm guitar
Kirk Hammett – lead guitar, backing vocals
Robert Trujillo – bass, backing vocals
Lars Ulrich – drums
Chart positions
Certifications
References
Metallica live albums
2012 video albums
2012 live albums
Live video albums
Metallica video albums
Self-released albums
ძვ. წ. 394

ძვ. წ. 394
მოვლენები
საბერძნეთი
მოკავშირეები: ათენი, თებე, კორინთო და არგოსი კორინთოში დიდ არმიას უყრიან თავს. მათ წინააღმდეგ სპარტიდანაც დიდ ლაშქარს გზავნიან. ორი არმია კორინთოს ტერიტორიაზე, მდინარე ნემეის მშრალ ნაწილში შეხვდა. ნემეის ბრძოლაში სპარტელებმა მნიშვნელოვანი გამარჯვება მოიპოვეს.
ათენელი გენერალი კონონი, აქემენიანთა იმპერიის სატრაპი ფარნაბაზოს II და სალამისის მეფე ევაგორას I საზღვაო ბრძოლაში სპარტელებს ამარცხებენ, რომელთაც პისანდრე ხელმძღვანელობდა.
სპარტელთა და მოკავშირეთა არმიები კორონეაში ხვდებიან ერთმანეთს. კორონეის ბრძოლაში სპარტელები კიდევ ერთხელ იმარჯვებენ აგესილაე II-ის ხელმძღვანელობით. ბრძოლის შემდეგ აგესილაე II კორინთოს ყურეს გადაცურავს და სპარტაში ბრუნდება.
დაიბადნენ
გარდაიცვალნენ
Stay (მრავალმნიშვნელოვანი)

Stay (მრავალმნიშვნელოვანი)
Stay შეიძლება ნიშნავდეს:
ხელოვნება
მუსიკა
ალბომები
Stay (Simply Red-ის ალბომი) და სასათაურო სიმღერა, 2007
სიმღერები
„Stay“, პინკ ფლოიდის სიმღერა, 1972
„Stay (Faraway, So Close!)“, U2-ს სიმღერა, 1993
Naryn (river)

Naryn (river)
The Naryn rises in the Tian Shan mountains in Kyrgyzstan, Central Asia, flowing west through the Fergana Valley into Uzbekistan. Here it merges with the Kara Darya (near Namangan) to form the Syr Darya. It is long (together with its upper course Chong-Naryn) and its basin area is . It has an annual flow of .
The river contains many reservoirs which are important in the generation of hydroelectricity. The largest of these is the Toktogul Reservoir in Kyrgyzstan containing of water. Dams downstream of the Toktogul in Kyrgyzstan include: Kürpsay, Tash-Kömür, Shamaldy-Say and Üch-Korgon. Upstream of Toktogul in Kyrgyzstan is the Kambar-Ata-2 and At-Bashy Dams while the Kambar-Ata-1 Dam is in planning stages.
Some places along the river: Kyrgyzstan: Kara-Say (see Barskoon), Naryn Region, Naryn, Dostuk, Jalal-Abad Region, Kazarman, Toktogul Reservoir, Kara-Köl, Tash-Kömür.
Tributaries
The main tributaries of the Naryn are, from source to mouth:
Kichi-Naryn (right)
On-Archa (right)
At-Bashy (left)
Kajyrty (right)
Ala-Buga (left)
Kökirim (left)
Kökömeren (right)
Chychkan (right)
Uzun-Akmat (right)
Kara-Suu (right)
See also
Karabulun Hydro Power Plant
References
External links
Rivers Network : Naryn river watersheds - webmap
Tributaries of the Syr Darya
Naryn Region
Jalal-Abad Region
Tian Shan
დემავენდი

დემავენდი — პოტენციურად მოქმედი ვულკანი ირანში, ელბურსის ქედზე. ადმინისტრაციულად მოქცეულია მაზანდარანის ოსტანის ტერიტორიაზე. სიმღლე 5610 მ. წარმოადგენს ირანის უმაღლეს წერტილს. დემავენდის დამრეცი კონუსის სიმაღლე ქედის თხემიდან 1,5 კმ. აგებულია ძირითადად ანდეზიტური ლავებით. არის თანამედროვე მყინვარები. კალთებზე ცხელი აირებისა და გოგირდოვანი წყაროების გამოსასვლელებია.
1944 წელს დემავენდზე ჩატარდა პირველი საბჭოთა მასობრივი ასვლა, რომელსაც ქართველი მთასვლელები კონსტანტინე ჯავრიშვილი (საერთო ხელმძღვანელი), კ. ასტახიშვილი, ი. ივანიშვილი და რ. ჩხეიძე ხელმძღვანელობდნენ. მითოსის თანახმად, თრაეტონამ აქ მიაჯაჭვა აჟიდაჰაკა, რომელიც აქ, ცეცხლისმფრქვეველ ღრმულში ამაოდ ღრღნის ბორკილებს.
სქოლიო
ირანის მთები
ირანის ვულკანები
Ptychosyrinx

Ptychosyrinx is a genus of sea snails and marine gastropod mollusks in the family Turridae, the turrids.
This genus has become a synonym of Cryptogemma Dall, 1918
Species
Species within the genus Ptychosyrinx include:
Ptychosyrinx bisinuata (Martens, 1901): synonym of Cryptogemma praesignis (E. A. Smith, 1895)
Ptychosyrinx carynae (Haas, 1949): synonym of Cryptogemma phymatias (R. B. Watson, 1886)
Ptychosyrinx chilensis Berry, 1968: synonym of Cryptogemma chilensis (Berry, 1968) (original combination)
Ptychosyrinx lobata (G.B. Sowerby III, 1903): synonym of Cryptogemma praesignis (E. A. Smith, 1895)
Ptychosyrinx nodulosus (Gmelin, 1791): synonym of Ptychobela nodulosa (Gmelin, 1791)
References
Cernohorsky, Walter O. "Taxonomic notes on some deep-water Turridae (Mollusca: Gastropoda) from the Malagasy Republic." Records of the Auckland Institute and Museum (1987): 123–134.
External links
Turridae
განთიადი (ხობის მუნიციპალიტეტი)

განთიადი (ხობის მუნიციპალიტეტი)
განთიადი — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ხობის მუნიციპალიტეტში, ახალსოფლის თემში. მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, რიონის მარჯვენა სანაპირო მხარეს, ზღვის დონიდან 10 მეტრზე. ხობიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
ლიტერატურა
სქოლიო
ხობის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
აიგეპარი

აიგეპარი — სოფელი სომხეთში, ტავუშის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 680 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 605 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ტავუშის პროვინციის სოფლები
ელბის ფილარმონია

ელბის ფილარმონია — ჰამბურგის საკონცერტო დარბაზი, მდებარეობს მდინარე ელბის კუნძულ გრასბროოკზე. საკონცერტო დარბაზის საზეიმო გახსნა გაიმართა 2017 წლის 11 იანვარს, 10-წლიანი მშენებლობის დასრულების შემდეგ. 26-სართულიანი შენობის სიმაღლეა 110 მეტრი. 2 100 ადგილიანი დიდი და 550 ადგილიანი მცირე საკონცერტო დარბაზებისა შენობაში მდებარეობს სასტუმრო 244 ოთახით, 45 ბინა, მაღაზიები, რესტორნები და ავტოსადგომი. მერვე სართულზე მდებარეობს აივანი, რომელიც ღიაა დამთვალიერებლებისათვის.
ისტორია
პროექტის განხორციელებაში ჩაერთო შვეიცარიული არიტექტურული ბიურო Herzog & de Meuron. თავდაპირველად ექსპლუატაციაში შესვლის თარიღი იყო 2010 წელი, მაგრამ გარკვეული მიზეზების გამო შენობა მფლობელს გადაეცა 2017 წლის იანვარში. შენობის მშენებლობა დაჯდა 789 მილიონი ევრო.
საკონცერტო დარბაზში მსმენელის წინაშე პირველად წარდგა ჩრდილოეთგერმანული რადიოს სიმფონიური ორკესტრი „Zum Raum wird hier die Zeit“.
იხილეთ აგრეთვე
პარიზის ფილარმნია
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური ვებ-გვერდი
სქოლიო
ჰამბურგი
გერმანიის საკონცერტო დარბაზები
ყიტაანი

ყიტაანი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, (ჩუმლაყის თემი). მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 300 მეტრი, გურჯაანიდან 12 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 271 ადამიანი.
იხილეთ აგრეთვე
ყიტაანის მოდველაურის ეკლესია
ყიტაანის ღვთისმშობლის ეკლესია
ლიტერატურა
სქოლიო
გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჩილეს ეკონომიკა

ჩილეს ეკონომიკა არის დინამიურ, საბაზრო და საერთაშორისო ვაჭრობაზე ორიენტირებული. ადრეული 1990-იანი წლების განმავლობაში, როდესაც პატრისიო ეილვინის დემოკრატიულმა მთავრობამ გააღრმავა მათი წინამორბედი სამხედრო ხელისუფლების დაწყებული ეკონომიკური რეფორმები, ჩილეს როგორც ეკონომიკური რეფორმატორი ქვეყნის რეპუტაცია განმტკიცდა. ჩილეს ეკონომიკას ჰქონდა მთლიანი შიდა პროდუქტის რეალური 8%-იანი ზრდა 1991-1997 წლებში, მაგრამ 1998 წელს ეს მაჩვენებელი განახევრდა, ვიწრო მონეტარული პოლიტიკით შემოღებული იმპორტ-ექსპორტის ბალანსის კონტროლისა და ექსპორტიდან მიღებული მცირე მოგების გამო - ეს უკანასკნელი კი აზიის ფინანსური კრიზისის შედეგი იყო. ბოლო წლებში ჩილეს ეკონომიკამ აღიდგინა ძალები და ზრდამ 5-7%-ს მიაღწია. 1990 წლიდან, ერთ სულ მოსახლეზე შემოსავალი სამჯერ გაიზარდა და დღეს 19,475 დოლარს შეადგენს. სიღარიბის ქვეშ მცხოვრებთა რაოდენობა 1988 წლისთვის 48% იყო, 2000 წელს 20%-მდე დავიდა, დღეისთვის კი 13,7%-ს უდრის.
2009-2010 წლების გლობალური კონკურენტუნარიანობის ანგარიშში ჩილე მსოფლიოს 30 საუკეთესოს შორის, ხოლო ლათინურ ამერიკაში პიველად დაასახლეს. მაშინ როდესაც ბრაზილია არის 56-ე, მექსიკა მე-60 და არგენტინა 85-ე. მსოფლიო ბანკის მიერ შემუშავებული ბიზნესის წარმოების ინდექსით, რომელიც ბიზნესის კეთების სიმარტივეს, ბიზნესის რეგულაციას და საკუთრების უფლების დაცვას ეყრდნობა ჩილე არის 49-ე. ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია დათანხმდა, სხვა სამ ქვეყანასთან ერთად ჩილე მიეწვია ოფიციალური წევრობის მიღებისათვის მოლაპარაკებებზე. ამის მიუხედავად ჩილე, სხვა ლათინური ამერიკის ქვეყნების მსგავსად მრავალი პრობლემის წინაშე დგას. მას ისეთ მაჩვენებლებში როგორიცაა სოციალური თანასწორობა და უმუშევრობს ინდექსი უფრო ცუდი მაჩვენებლები აქვს ვიდრე მექსიკას.ჩილეს ეკონომიკაში მნიშვნელოვანი წილი სპილენძის ექსპორტზე მოდის (მსოფლიო ექსპორტის 1/3). ჩილეს საგარეო პირდაპირმა ინვესტიციებმა 2012 წელს 17.3 მილიარდი დოლარი შეადგინა. საერთაშორისო გამჭირვალობის კორუფციის აღქმის ინდექსით ჩილე მსოფლიოს ყველაზე ნაკლებად კორუფციულ ქვეყნებს შორის მე-20 ადგილზეა.
მშპ-ს შემადგენლები
მშპ-ს ძირითადი მაკროეკონომიკური აგრეგატები
Note: 2007 წლის მონაცემები არის წინასწარი, 2008-09 წლების მონაცემები პრელიმინარული. წყარო: ჩილეს ცენტრალური ბანკი,28 მარტი, 2010 წელი.
რესურსები ინტერნეტში
ჩილეს ეკონომიკური ტრანსფორმაცია - HACER
ინვესტიცია ჩილეში
ჩილეს მიმოხილვა - ეს არის ჩილე
სქოლიო
ჩილეს ეკონომიკა
Datu Saudi Ampatuan

Datu Saudi Ampatuan, officially the Municipality of Datu Saudi Ampatuan (Maguindanaon: Ingud nu Datu Saudi Ampatuan; Iranun: Inged a Datu Saudi Ampatuan), is a 4th class municipality in the province of Maguindanao del Sur, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 31,060 people.
Etymology
The municipality was named in honor of the former mayor of Datu Piang, Maguindanao, Datu Saudi Uy Ampatuan who died due to a bomb explosion on December 24, 2002, at Datu Piang Avenue of the said municipality.
History
Datu Saudi Ampatuan was created under Muslim Mindanao Autonomy Act No. 151 on July 1, 2003, carved out of the municipality of Datu Piang.
On July 30, 2009, upon the ratification of Muslim Mindanao Autonomy Acts No. 225 (as amended by MMAA 252) and MMAA 222 (as amended by MMAA 253), the municipalities of Shariff Saydona Mustapha and Datu Salibo, respectively, were created from a total of 5 entire barangays and a portion of one barangay from Datu Saudi Ampatuan, in addition to other barangays from Datu Piang, Datu Unsay, Mamasapano and Shariff Aguak.
Datu Saudi Ampatuan mayor Samsudin Dimaukom, publicly accused by Philippine President Rodrigo Duterte of involvement in the illegal drug trade, was killed on October 28, 2016, along with nine others, by Philippine police at a highway checkpoint in what police describe as an anti-drug operation.
Geography
Barangays
Datu Saudi Ampatuan is politically subdivided into 8 barangays. Each barangay consists of puroks while some have sitios.
Dapiawan
Elian
Gawang
Kabengi
Kitango
Kitapok
Madia
Salbu
Climate
Demographics
Economy
Education
The Municipality has 1 Secondary School, the Dimaukom National High School formerly known as Datu Saudi Uy Ampatuan National High School with the school ID 318315. In school year 2015 - 2016 the number of students reached 444. It has 11 Regular Permanent Teachers and 6 Volunteer Teachers.
References
External links
Datu Saudi Ampatuan Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index
MMA Act No. 151 : An Act Creating the Municipality of Datu Saudi Ampatuan in the Province of Maguindanao
[ Philippine Standard Geographic Code]
Local Governance Performance Management System
Municipalities of Maguindanao del Sur
Populated places on the Rio Grande de Mindanao
Sigave

Sigave
Sigavé (also Singave or Sigave) is one of the three official chiefdoms of the French territory of Wallis and Futuna in Oceania in the South Pacific Ocean. (The other two chiefdoms are Uvea and Alo.)
Geography
Overview
Sigave encompasses the western third of Futuna Island (30 km2 of Futuna Island's total area of 83 km2). Sigave has six villages, which together had a population of 1,275 as of the 2018 census. The capital and largest village is Leava (pop. 322).
Administrative division
The chiefdom of Sigave is coextensive with the district of the same name. Its six villages (or municipalities) are as follows:
History
Education
The junior high school in the area is Collège Fiua de Sigave.
See also
Hoorn Islands
List of kings of Sigave
References
External links
Area figures
Map: Lonely Planet
Map: Everyculture
Chiefdoms and districts of Wallis and Futuna
Kingdoms
Island countries
მამამძუძეობა

მამამძუძეობა (მამამძუძე — გამზრდელი) — სხვის ოჯახში შვილის გასაზრდელად გაბარების ჩვეულება. გავრცელებული იყო მსოფლიოს მრავალ ხალხში: ძველ კელტებში, არაბებში, კავკასიაში და სხვაგან. ვარაუდობენ, რომ მამამძუძეობის ინსტიტუტი შემონახული იყო პატრიარქალური გვარიდან ფეოდალური საზოგადოების ჩათვლით, სადაც ის კლასობრივ ხასიათს ატარებდა — წარჩინებულთა ოჯახები ჩვილ ვაჟებს აღსაზრდელად თავიანთ ვასალებსა და მსახურებს აბარებდნენ. ჩრდილოეთ კავკასიაში მამამძუძეობის ტრადიცია შემონახული იყო ათალიკობის სახელწოდებით. გავრცელებული იყო ყაბარდოელებში, ჩერქეზებსა და ოსებში. 7-8 წლამდე ბავშვს ზრდიდა ათალიკოს ცოლი — ძიძა-გამზრდელი (ამ მნიშვნელობით „დაბადების“ ქართულ თარგმანში მოხსენებულია დედამძუძე), შემდეგ კი მის აღზრდაზე თვითონ მამამძუძე ზრუნავდა: ასწავლიდა ცხენზე ჯდომას, ჯირითს, იარაღის ხმარებას, თავაზიან სიტყვა-პასუხს, აჩვევდა მამაცობას და ა. შ. დაჭაბუკებულ აღსაზრდელს მამამძუძე ასაჩუქრებდა და საზეიმო ვითარებაში აბრუნებდა მამის სახლში, სადაც ამ შემთხვევის გამო წვეულება იმართებოდა.
მამამძუძეობა ძველ საქართველოშიც ყოფილა გავრცელებული. იხსენიება V საუკუნის ქართულ ისტორიის წყაროებში („შუშანიკის წამება“). ჯუანშერის სიტყვით, ვახტანგ გორგასლის დროს „წესი იყო, რომ შვილნი მთავართანი წარჩინებულთა სახლსა აღზარდიან“. ფეოდალური ურთიერთობის დაშლის შემდეგ მამამძუძეობა არსებითად მოიშალა, ვაჟიშვილის სხვის ოჯახში გაძიძავების ძველი ტრადიცია ზოგან გლეხობაში, განსაკუთრებით დასავლეთ საქართველოს მთიანეთში, მაინც შემორჩა; დადასტურებულია ზემო რაჭაში „სხვისიშვილობა“, რომელიც ხელოვნური ნათესაობის თავისებურ ფორმასთან, „კერძმოკეთეობასთან“ იყო დაკავშირებული. ამ ჩვეულების თანახმად, რაჭველი გლეხი ჩვილ ვაჟიშვილს აღსაზრდელად გააძიძავებდა ჩრდილო კავკასიის მეგობრის — კერძის ოჯახში. აღსაზრდელსა და აღმზრდელის ოჯახთა წევრებს შორის ამ ნიადაგზე მყარდებოდა ე. წ. ძუძუთი ნათესაობა, რაც მათ შორის საქორწილო ურთიერთობას კრძალავდა.
ლიტერატურა
ჯავახიშვილი ივ., ქართული სამართლის ისტორია, წგნ. 1, ტფ., 1928;
Косвен М. О., Аталычество, «Советская этнография», 1935, № 2;
ოჯახი
ვაგიფ მუსტაფა-ზადეს სახლ-მუზეუმი

ვაგიფ მუსტაფა-ზადეს სახლ-მუზეუმი (აზერბ.Vaqif Mustafazadənin ev-muzeyi) — აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში, ძველ უბანში იჩერი-შეჰერის რაიონში განთავსებული აზერბაიჯანელი საბჭოთა ჯაზის კომპოზიტორის და პიანისტის, აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტის და აზერბაიჯანის სსრ სახელმწიფო პრემიის ლაურეატის სახლ-მუზეუმია, რომელიც მისივე სახელობის ქუჩაზე (ვაგიფ მუსტაფა-ზადეს ქუჩა) მდებარეობს. მან პირველმა გამოიყენა აზერბაიჯანული კოლორიტი, მუღამი და სწორედ მას შემდგომ გახდა აზერბაიჯანული ჯაზის ფუძემდებელი. გამორჩეული იყო თავისი ვირტუოზული შესრულებით, რომლითაც ხიბლავდა მსმენელს.
ექსპოზიცია
ვაგიფ მუსტაფა-ზადეს მუზეუმი ეძღვნება გამოჩენილი აზერბაიჯანელი საბჭოთა ჯაზ კომპოზიტორის და ერთ-ერთი გამორჩეული შემსრულებლის ვაგიფ მუსტაფა-ზადეს (1940-1979 წლები) ცხოვრებასა და შემოქმედებას.
მუზეუმის სამ ოთახში დაახლოებით 1214 ნივთია განთავსებული. მათ შორის: მუსიკოსის ფოტოსურათები, პლაკატები, ჩანაწერები და პირადი ნივთები. ყველაზე ცნობილი ექსპონატი კი არის ჯაზ კომპოზიტორისა და პიანისტის პორტრეტი, რომელიც დახატა ცნობილმა რუსმა მხატვარმა, რუსეთის სამხატვრო აკადემიის წევრმა (2012 წელი), რუსეთის ფედერაციის დამსახურებულმა არტისტმა (2013 წელს), დაღესტნის რესპუბლიკის სახალხო არტისტმა (2017 წელს), ულიანოვსკის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორმა ნიკას საფრონოვმა. .
მუზეუმს საკმაოდ ბევრი ვიზიტორი ჰყავს.
ისტორია
აღნიშნული მუზეუმი დაარსდა 1989 წლის 28 ივლისს პოლად ბულ-ბულ ოღლუს ინიციატივით, სახლში სადაც ვაგიფ მუსტაფა-ზადე დედასთან და კიდევ ოჯახის სამ წევრთან ერთად ცხოვრობდა. დაცარიელებული ბინის ნახევარი მუზეუმს გადაეცა, ხოლო მეორე ნახევარში მუსიკოსის დედა სიცოცხლის ბოლომდე ცხოვრობდა.
1994 წელს მუზეუმმა მიიღო აზერბაიჯანის მუსიკალური კულტურის სახელმწიფო მუზეუმის ფილიალის სტატუსი.
ვაგიფ მუსტაფა-ზადეს სახლ-მუზეუმის ძირითადი ამოცანები და მიზნებია აზერბაიჯანელი ჯაზის კომპოზიტორთან დაკავშირებული მასალების შეგროვება, შენახვა, შესწავლა და პოპულარიზება.
1989 წლიდან 1997 წლამდე მუზეუმის ხელმძღვანელი იყო მუსიკოსის დედა, ზივარ აგასაფი კიზი ალიევა. 1997 წლიდან მუზეუმის დირექტორი მუსიკოსის აფაგ ალიევის ბიძაშვილი გახდა.
2004 წელს კი ვაგიფ მუსტაფა-ზადეს სახლ-მუზეუმი განახლდა აფაღ ალიევას პირადი სახსრების გამოყენებით. 2005 წელს აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა მონაწილეობა მიიღო მუზეუმის გახსნის ცერემონიალში განახლების შემდეგ .
რესურსები ინტერნეტში
Страница музея на сайте Азербайджанского музея музыкальной культуры
К гонке в Баку: Шесть музеев, которые стоит посетить. Дом-музей Вагифа Мустафазаде
სქოლიო
ბაქოს მუზეუმები
აზერბაიჯანის სახლ-მუზეუმები
აზერბაიჯანის ბიოგრაფიული მუზეუმები
Acropyga borgmeieri

Acropyga borgmeieri — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Acropyga-ის გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ის ქვეოჯახს.
სქოლიო
Acropyga
ხოსე-მანუელ-კიროსის რაიონი

ხოსე-მანუელ-კიროსის რაიონი — რაიონი პერუში, კახამარკის რეგიონის სან-მარკოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 750 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 116 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 36 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 115.42 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
პერუს რაიონები
რესურსები ინტერნეტში
2007 წლის აღწერის მონაცემები
პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი
კახამარკის რეგიონის რაიონები
სან-მარკოსის პროვინციის რაიონები
აკოლიის რაიონი

აკოლიის რაიონი — რაიონი პერუში, ხუნინის რეგიონის ხაუხის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 467 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 989 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 82 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 122.4 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
პერუს რაიონები
რესურსები ინტერნეტში
2007 წლის აღწერის მონაცემები
პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი
ხუნინის რეგიონის რაიონები
ხაუხის პროვინციის რაიონები
Şəfibəyli

Şəfibəyli or Shafibeili or Shafibeyli may refer to:
Şəfibəyli, Goranboy, Azerbaijan
Şəfibəyli, Zangilan, Azerbaijan
Shafibeyli clan, an Azerbaijani genealogy