A Momentary Lapse of Reason

A Momentary Lapse of Reason — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ პინკ ფლოიდის სტუდიური ალბომი, რომელიც ბრიტანეთში EMI-ს მიერ გამოიცა 1987 წლის 7 სექტემბერს, ხოლო აშშ-ში — შემდეგ დღეს, Columbia-ზე. იგი ძირითადად ჩაიწერა გიტარისტ დეივიდ გილმორის საკუთარ სტუდია Astoria Studios-ში.
A Momentary Lapse of Reason იყო ჯგუფის პირველი ალბომი, ჩაწერილი ერთ-ერთი დამაარსებლის, როჯერ უოტერსის მიერ, რომელმაც პინკ ფლოიდი 1985 წელს დატოვა. ჩაწერას თან ახლდა იურიდიული დავა პინკ ფლოიდის სახელწოდების გამო, რომელიც დასრულდა ალბომის გამოცემიდან მხოლოდ რამდენიმე თვის შემდეგ. ალბომის ჩაწერის დროს ჯგუფში დაბრუნდა კიდევ ერთი დამაარსებელი, კლავიშისტი რიჩარდ რაიტი, რომელიც უოტერსმა გააგდო The Wall-ის (1979) ჩაწერისას.
პინკ ფლოიდის სხვა ალბომებისგან განსხვავებით, A Momentary Lapse of Reason არ არის კონცეპტუალური ალბომი. მასში წვლილი შეტანილი აქვს რამდენიმე დამატებით სიმღერის ავტორს, რომლებიც პროექტს შეუერთდნენ მას შემდეგ, რაც გილმორმა გადაწყვიტა, მესამე სოლო-ალბომის ნაცვლად მოემზადებინა ალბომი ჯგუფის სახელით. A Momentary Lapse of Reason-ის გამოსვლასთან დაკავშირებით გამოიცა სამი სინგლი — „Learning to Fly“/„Terminal Frost“, „On the Turning Away“ და „One Slip“.
A Momentary Lapse of Reason-ის შეფასებები არაერთგვაროვანი იყო. ზოგიერთმა კრიტიკოსმა მოიწონა მისი პროდიუსერული და ინსტრუმენტული მხარე, მაგრამ უკმაყოფილო იყო გილმორის სიმღერების ავტორობით — მათ რიგს თავად უოტერსიც შეემატა. მიუხედავად ამისა, ჯგუფისთვის ალბომის გამოცემა კომერციულად წარმატებულ დაბრუნებას ნიშნავდა. ბრიტანეთისა და აშშ-ის ჩარტებში ჩანაწერი ჩარტების მესამე პოზიციაზე აღმოჩნდა, ხოლო გაყიდული ასლების რაოდენობით გაუსწრო წინა ალბომს The Final Cut (1983). მის გამოცემას მოჰყვა 1987—1989 წლების წარმატებული მსოფლიო საკონცერტო ტურნე.
ისტორია
1986 წელს როჯერ უოტერსმა ღიად განაცხადა, რომ „პინკ ფლოიდს“ იურიდიულად ტოვებდა, ვინაიდან ეს უკანასკნელი „შემოქმედებითად დაცლილი“ იყო. დეივიდ გილმორმა სცადა ჯგუფის აღდგენა ნიკ მეისონთან ერთად. ამან წარმოშვა კონფლიქტი უოტერსთან. მისი თქმით, ჯგუფმა ამოწურა საკუთარი შესაძლებლობები და იგი არაფერს წარმოადგენდა მთავარი იდეოლოგის (ანუ უოტერსის) გარეშე. ამასთან, კონფლიქტი გაამწვავა იმან, რომ მეისონსა და გილმორს (რიჩარდ რაიტი ოფიციალურად არ ირიცხებოდა ჯგუფის წევრებს შორის, 1979 წლის შემდეგ) სწორედ „პინკ ფლოიდის“ სახელით სურდათ გამოსვლა. ამ ფონზე, უოტერსმა გააუქმა კონტრაქტი სტივ ო’რურკთან, ჯგუფის მენეჯერთან და საავტორო უფლებების დამყარება მოითხოვა „პინკ ფლოიდის“ ისეთ ცნობილ ელემენტებზე როგორიც იყო მფრინავი ღორები და კედლის კონცეფციის ატრიბუტები. ორ მხარეს შორის დადებული ახალი შეთანხმების საფუძველზე გილმორს შერჩა სიმღერები Young Lust, Run Like Hell, და Comfortably Numb (რომლებიც მისი თანაავტორობით შეიქმნა). თავისთავად, მთლიანად ალბომი The Final Cut უოტერსს დარჩა. ამასობაში, რიჩარდ რაიტი შეუერთდა პინკ ფლოიდს, მაგრამ მხოლოდ დაქირავებული მუსიკოსის როლში.
ხმისჩამწერი სესიები დაიწყო 1986 წლის ოქტომბერში, დეივიდ გილმორის ახალი პროექტის სახით. მოგვიანებით, რადიოეთერში გილმორმა განაცხადა, რომ A Momentary Lapse of Reason პრაქტიკულად მისი მესამე სოლო ალბომი იყო, რადგანაც ახალი მასალა საკმაოდ სუსტი იყო და პინკ ფლოიდის ფარგლებს არ ერგებოდა. 1986 წლის შობაზე მან აგრეთვე ახსენა, რომ დარწმუნებული იყო იმაში, რომ ალბომი შეიძლება იქცეს პინკ ფლოიდის პროექტად.
მუსიკალურ პრესაში ამ ფაქტს ნეგატიურად გამოეხმაურნენ (მიუხედავად იმისა, რომ როლინგ სტოუნმა ამ პროექტს პინკ ფლოიდის მომავალი უწოდა). თუმცა, ალბომს მოგვიანებით აქტიურად რთავდნენ რადიოსადგურების ეთერში. უოტერსის თქმით, ეს იყო პინკ ფლოიდის საკმაოდ კარგი გაყალბება. მასში ნაკლებად არის ისეთი სიმღერები, რომლებზეც ვიფიქრებდი, რომ რამეს მოვუხერხებდი, ჩემი რომ იყოს. აგრეთვე, მან განაცხადა, რომ მისთვის პინკ ფლოიდი აღარ არსებობს. მუსიკალურ პრესაში გამოქვეყნდა ინფორმაცია, თითქოს გილმორმა უოტერსს სთხოვა დახმარება ტექსტების შექმნისას, თუმცა ეს სიცრუე იყო.
ჩაწერა
A Momentary Lapse of Reason ნაწილობრივ იწერებოდა გილმორის მოცურავე სტუდია Astoria-ში და მდინარის თემა შეეხო და პირდაპირი გავლენა იქონია მასზე.
ალბომზე არა მხოლოდ გილმორი და მეისონი უკრავენ. მოწვეულ სტუმრებს შორის არიან: ტონი ლევინი (კინგ კრიმსონი, პიტერ გებრიელის ბენდი), ცნობილი ბას გიტარისტი; კერმინ ეპისი (დასარტყმელი საკრავები სიმღერაში „The Dogs of War“); ჯიმ კელტნერი (დასარტყმელი საკრავები სიმღერებში „On the Turning Away“ და „One Slip“). სიმღერაში Sorrow გამოიყენება დრამ-მანქანა, რომელიც გილმორმა დააპროგრამა.
მნიშვნელოვანი წვლილი ალბომის ჩაწერაში შეიტანა ჯონ კერინმა, სესიურმა მუსიკოსმა (კლავიშები) რომელიც დეივიდ გილმორმა ჯერ კიდევ ბრაიან ფერის ბენდიდან გაიცნო. მოგვიანებით, კერინი უკრავდა როგორც პინკ ფლოიდის, ასევე დეივიდისა და როჯერ უოტერსის სოლო-ტურნეებზე. სტუდიაში გამოჩნდა რიჩარდ რაიტიც, თუმცა მისი წვლილი ალბომის ჩაწერაში მინიმალურია - იგი მღერის სიმღერაში „Sorrow“. სხვა სიმღერებში კლავიშებზე დაუკრეს კერინმა, გილმორმა და ბობ ეზრინმა. აღსანიშნავია, რომ ეზრინმა უარი თქვა როჯერ უოტერსის ანალოგიურ შემოთავაზებაზე, მისი ალბომის პროდიუსერი ყოფილიყო, ამიტომაც უოტერსი მისი პინკ ფლოიდის პროექტში მონაწილეობით ფრიად გაოცებული და გაღიზიანებული დარჩა.
როგორც ცნობილია, რამდენიმე სიმღერა ალბომზე ჯერ კიდევ The Final Cut-ის პერიოდში დაიწერა. უფრო ახალი სიმღერებიდან არის „The Dogs of War“, „Round and Around“, და სიმღერის „On the Turning Away“ მელოდია.
სიმღერის „Learning to Fly“ დროს გაისმის მეისონის ხმა - იგი ესაუბრება აეროპორტს თვითმფრინავიდან. ეს ირონიული ნიუანსი იყო - გილმორიც და მეისონიც იმ პერიოდში სწავლობდნენ ფრენას. საგულისხმოა, რომ ატლანტაში გადაღებული პინკ ფლოიდის კონცერტის საარქივო ჩანაწერზე, სიმღერას „One Slip“ მიჰყვება დოკუმენტური კადრები, სადაც აღბეჭდილია თვითმფრინავით ფრენა.
თავად სიმღერა პირველია მუსიკის ისტორიაში, რომელიც მხოლოდ კომპაქტ დისკის სახით გამოიცა, როგორც სინგლი.
A Momentary Lapse of Reason არის პინკ ფლოიდის პირველი ალბომი, რომელიც ციფრულად ჩაიწერა, მიუხედავად იმისა რომ აკუსტიკური დასარტყმელი საკრავები და ბას გიტარის პარტია ანალოგურ ტექნიკაზე ჩაიწერა.
გარეკანი
გარეკანზე გამოსახულია ჰოსპიტალიდან გამოტანილი 700 საწოლი, რომელიც დევონის საგრაფოს სანაპიროზე განლაგდა. სტორმ თორგერსონს, გარეკანის დიზაინერს სურდა ნატურალური ეფექტის მიღება, ამიტომაც უარი თქვა საწოლების ხელოვნური მეთოდით გამრავლებაზე. გადამღები ჯგუფი 3 საათის განმავლობაში მგზავრობდა სანაპირომდე და სწორედ ისე დააწყო საწოლები, როგორც გარეკანზე ჩანს. მას შემდეგ, რაც ყველა მიხვდა, რომ გადაღება არაერთ დღეს გასტანდა, სანაპიროზე მხოლოდ ერთი საწოლი დატოვეს, რათა ეხილათ, დაფარავდა თუ არა მას ტალღა. მეორე დღეს საწოლი გამქრალი დახვდათ.
სტორმ თორგერსონის ოფიციალური საიტის stormthorgerson.com თანახმად, პირველ დღეს წვიმდა და შეუძლებელი იყო ობიექტივში ყველა საწოლის მოქცევა.
აგრეთვე, ეს იყო 1977 წლის შემდეგ პინკ ფლოიდის პირველი ალბომი, რომლის გარეკანზეც იმუშავა თორგერსონმა.
საგულისხმოა, რომ ფირფიტის ამერიკულ და ბრიტანულ გამოცემებს განასხვავებს თავად მამაკაცის ატრიბუტიკა. ამერიკულ ფირფიტაზე მას ხელში უკავია სარკე (სარკეები აგრეთვე გამოიყენეს სინგლის „On the Turning Away“ გაფორმებაში). ბრიტანულ ვარიანტში სარკის მაგივრად ჩანს შუაში გადატეხილი ჯოხი.
გრამფირფიტის კონვერტის გაშლისას მსმენელი შეხვდა მხოლოდ გილმორისა და მეისონის პორტრეტებს (რაიტი კვლავაც არ იყო, რადგანაც იურიდიულად არ ითვლებოდა ჯგუფის წევრად, მიუხედავად იმისა, რომ უკრავდა საკონცერტო ტურნეს მსვლელობისას).
2011 წლის გამოცემაში, გარეკანის წინა მხარეს არ არის გამოტანილი ჯგუფის სახელწოდება და ალბომის სათაური. მთავარი გამოსახულება - საწოლებით და მამაკაცით - გაშლილია მთელ კვადრატზე. მნიშვნელოვანია ისიც, რომ ამ ვერსიაში ალბომის შიდა გაფორმებიდან ამოღებულია მეისონის/გილმორის სტანდარტული სურათები და ახლავს გილმორის, რაიტისა და მეისონის ერთობლივი სურათი. 2016 წლის CD გამოცემაში მთავარ სურათზე დაბრუნდა ჯგუფის და ალბომის სახელწოდებები.
გამოცემა
ალბომი ბრიტანეთსა და აშშ-ში 1987 წლის 7 სექტემბერს გამოვიდა - როგორც გრამფირფიტის, ასევე CD-ის ფორმატში. ახალი CD 1997 წელს გამოვიდა. 1992 წელს ალბომი შევიდა Shine On-ის შემადგენლობაში, 2011 წელს კი - Discovery-ში.
2016 წელს ალბომი ხელახლა გამოიცა CD-ის სახით (Pink Floyd Records) და ანალოგური ფირებიდან აღდგენილ გრამფირფიტაზე.
სიმღერების სია
ყველა წამყვანი ვოკალი - დეივიდ გილმორი, გარდა მითითებულისა.
შენიშვნა
2011 წლის რემასტერიდან მოყოლებული, „Yet Another Movie“ და „Round and Around“ ცალკე კომპოზიციებად არის ინდექსირებული.
გამოუცემელი სიმღერები
„Peace Be With You“ იყო ერთ-ერთი სიმღერა, ჩაწერილი ამ სესიების დროს, მაგრამ იგი გამოუცემელი დარჩა. სავარაუდოდ, მისი ტექსტი ეხებოდა როჯერ უოტერსთან განშორებას.
საკონცერტო ტურნე
ალბომის გამოსვლის შემდეგ პინკ ფლოიდმა ჩაატარა მასშტაბური საკონცერტო ტურნე. თავდაპირველად დაგეგმილი იყო 11 კვირიანი პროგრამა, თუმცა მოგვიანებით ეს 3 წლიან პროექტად იქცა. ტურნეს პირველი ეტაპი დაიწყო 1987 წლის 9 სექტემბერს, ლენდსდაუნის პარკში (ოტავა) და დასრულდა ვანკუვერში (კანადა), 1987 წლის 10 დეკემბერს. შემდეგი ეტაპი დაიწყო ოკლენდში (ახალი ზელანდია), 1988 წლის 23 იანვარს და დასრულდა ნასაუ კოლიზეუმის კონცერტების (ნიუ-იორკი), 1988 წლის 23 აგვისტოს (ამ კონცერტებზე ჩაიწერა აუდიო და ვიდეო მასალა შემდგომ გამოცემული ალბომისთვის და ფილმისათვის). 1989 წლის გაზაფხულზე დაიწყო ტურნეს კიდევ ერთი ეტაპი, რომელსაც Another Lapse ეწოდა.
პერსონალი
პინკ ფლოიდი
დეივიდ გილმორი – ვოკალი, გიტარა, კლავიშებიანი საკრავები, სეკვენსერი
ნიკ მეისონი – დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია, დრამ მანქანა, ხმის ეფექტები
რიჩარდ რაიტი – კლავიშებიანი საკრავები, დამატებითი ვოკალი
დამატებითი მუსიკოსები და ტექნიკური ასისტენტები
ტონი ლევინი – ბას გიტარა, ჩეპმენ სტიკი
ბობ ეზრინი – პერკუსია
კერმინ ეპისი – დასარტყმელი საკრავები
ჯიმ კელტნერი – დასარტყმელი საკრავები
ჯონ კერინი – კლავიშებიანი საკრავები
ტომ სკოტი – ალტო და სოპრანო საქსოფონები
სკოტ პეიჯი – ტენორ საქსოფონი
პატრიკ ლეონარდი – სინთეზატორი
ბილ პეინი – ორგანი
მაიკლ ლანდოუ – გიტარა
ჯონ ჰელიველი – საქსოფონი
დერლინ კოლდენჰევენი, კარმენ ტუილი, ფილის სენტ ჯეიმზი, დონი ჯერარდი - დამატებითი ვოკალი
სფერული ჟღერადობა: კენ კაილატი, ტომ ჯონსი, სარა ნინ ბრიუსი
ჩაწერა: გაი შარბონო, Le Mobile, ლოს-ანჯელესი
დამატებითი ხმის ეფექტები: ენდრიუ ჯექსონი
ტექნიკური და მუსიკალური ინსტრუმენტებით მხარდაჭერა: ფილ ტეილორი
ჩანაწერის მასტერინგი: Mastering Lab და Precision Lacquer
პინკ ფლოიდის მენეჯმენტი: სტივ ო’რურკი, EMKA Productions, ლონდონი
გაყიდვები
ოქროს და პლატინის სტატუსი (1987 წლის ნოემბერი)
ორმაგი პლატინა (1988 წლის იანვარი)
სამმაგი პლატინა (1992 წლის თებერვალი)
ოთხმაგი პლატინა (2001 წლის აგვისტო)
სინგლები
„Learning to Fly“ (შემოკლებული ვერსია)/„Terminal Frost“ – Columbia 38-07363; გამოვიდა 1987 წლის 15 სექტემბერს
„On the Turning Away“/„Run Like Hell“ (საკონცერტო ვერსია) – Columbia 38-07660; გამოვიდა 1987 წლის 24 ნოემბერს
„The Dogs of War“; 1988 წლის აპრილი (აშშ რადიო სადგურები)
„One Slip“/„Terminal Frost“; 1988 წლის ივნისი
ჩარტები და სერტიფიცირებები
ჩარტები
ალბომი
სინგლები
სერტიფიცირებები
სქოლიო
პინკ ფლოიდის ალბომები
1987 წლის ალბომები
Columbia Records-ის ალბომები
EMI Records-ის ალბომები
ალბომები სტორმ თორგერსონის გარეკანის დიზაინით
ალბომები დეივიდ გილმორის პროდიუსერობით