PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
დავით ხურცილავა

დავით ხურცილავა
დავით (ჯაპანა) ხურცილავა (დ. 1962) — ქართველი მსახიობი.
დაიბადა 1962 წელს. დაამთავრა თბილისის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო და სარეჟისორო ფაკულტეტები.
ფილმოგრაფია
1985: „ლაქა“ (აჩიკო) რეჟ. ალექსანდრე (ალეკო) ცაბაძე
1994: „დაბადების დღე“ რეჟ. ვახტანგ ვარაზი
1994:„დურუ“ რეჟისორები ბესარიონ (ბესო) გიორგობიანი, მერაბ სვირავა
1999:„მარტოობის ორდენის კავალერი“ რეჟ. ალექსანდრე (ალეკო) ცაბაძე
2001:„მატარებელი“ რეჟ. ლევან ბზვანელი
2003:„კიდევ ერთი ქართული ისტორია“ რეჟ. ერეკლე ბადურაშვილი
2003: „ვარიაცია „ოტელოს“ თემაზე“ რეჟ. მერაბ კოკოჩაშვილი
2003:„არჩევანი“ რეჟ. ზაქარია (ზაზა) კოლელიშვილი
2004: „სკამი“ რეჟ. ლევან ბზვანელი
2005: „საშობაო საჩუქარი“ რეჟ. ნანა ჯანელიძე
2005: „თბილისი–თბილისი“ რეჟ. ლევან ზაქარეიშვილი
2006:„დოგა–დოგა“ რეჟ. დავით ქვარცხავა
2007: „ეს ერთჯერადი ნივთები“ რეჟ. ანდრო ჭიაურელი
2007: „ქუთაისელი ბაბუა“ (ბონდოია) რეჟ. ზაქარია (ზაზა) კოლელიშვილი
2010: „ომი და ქორწილი“ რეჟ. ზაქარია (ზაზა) კოლელიშვილი
რესურსები ინტერნეტში
ჯაპანა — kino-teatr.ru
დაბადებული 1962
ქართველი მსახიობები
დ
Xerox

Xerox Corporation — ამერიკული კორპორაცია, მსოფლიოში ერთ-ერთი წამყვანი ასლგადამღები აპარატურის მწარმოებელი, რომელიც ემსახურება 160-ზე მეტ ქვეყანას მსოფლიოში. კომპანია დაარსდა 1906 წელს ქალაქ როჩესტერში, სახელწოდებით Haloid. თავდაპირველად კომპანიის ძირითად საქმიანობას წარმოადგენდა ფოტოქაღალდის წარმოება. 1938 წლის 22 ოქტომბერს, ქალაქ ნიუ-იორკში, ჩესტერ კარლსონის მიერ იქნა მიღებული პირველი ქსეროგრაფიული გამოსახულება, თუმცა თავდაპირველად ახალმა გამოგონებამ ვერავითარი პრაქტიკული გამოყენება ვერ ჰპოვა. 1944 წელს გამომგონებელს დაუკავშირდნენ ამერიკული კომპანია Battelle Memorial Institute-ს წარმომადგენელები და შესთავაზეს თანამშრომლობა. ახალ სავაჭრო ნიშნად შერჩეულ იქნა სიტყვა „ქსეროქსი“ (ბერძნული სიტყვა „ქსეროს“ — მშრალი, იგულისხმებოდა საღებავი, რომელიც მშრალი ფხვნილის სახით გამოიყენებოდა ქსეროგრაფიის პროცესში). 1950 წელს გაყიდვაში გამოჩნდა ქსეროგრაფიული ასლგადამღები აპარატის პირველი სერიული მოდელი, რომელმაც მიიღო სახელწოდება Model A. ნახევარი საუკუნის მანძილზე კომპანია ინარჩუნებს ლიდერის სტატუსს მსოფლიო ბაზარზე. 2017 წლის მონაცემებით, კორპორაციის წლიურმა ბრუნვამ 10 მილიარდ აშშ დოლარს გადააჭარბა.
ლიტერატურა
David Owen, Copies in Seconds: How a Lone Inventor and an Unknown Company Created the Biggest Communication Breakthrough Since Gutenberg—Chester Carlson and the Birth of the Xerox Machine, Simon & Schuster, 2004, ISBN 978-0-7432-5117-4.
Charles D. Ellis, Joe Wilson and the Creation of Xerox, Wiley, 2006, ISBN 978-0-471-99835-8.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
აშშ-ის კომპანიები
1906 წელს დაარსებული კომპანიები
1906 წელს დაარსებული ამერიკული კომპანიები
Trinca, Edineț

Trinca, Edineț
Trinca is a village in Edineț District, Moldova.
References
Villages of Edineț District
Khotinsky Uyezd
სერბული დინარი

სერბული დინარი — ფულის ერთეული სერბეთში.
1 სერბული დინარი შედგება 100 პარასგან;
კოდი ISO 4217 — «RSD»;
გრაფიკული სიმბოლო РСД; და RSD;
ამჟამად მიმოქცევაშია ბანკნოტები ნომინალით: 10, 20, 50, 100, 200, 500, 1000 და 5000 სერბული დინარი;
მონეტები ნომინალით: 1, 2, 5, 10 და 20 სერბული დინარი;
ისტორია
სერბული დინარი პირველად ისტორიულ წყაროებში ჯერ კიდევ მე-XIII საუკუნეში სტეფან პირველშემკობილის ზეობის პერიოდში გვხვდება. ამ პერიოდიდან მოყოლებული დესპოტ სტეფან ლაზარევიჩის ტახტიდან ჩამოგდებამდე, ანუ 1459 წლამდე სერბი მმართველების უმრავლესობა დინარის ვერცხლის მონეტებს ჭრიდა, ხოლო სერბეთის იმპერიის პერიოდში კი დინარი უფრო მყარმა პერპერმა შეცვალა. პერპერი შუა საუკუნეების სერბული სახელმწიფოებრიობის მნიშვნელოვანი ატრიბუტი და სიმბოლო იყო.
პირველი შედარებით თანამედროვე დინარი სერბეთში მე-XIX საუკუნიდან გვხვდება. მანამდე, ოტომანთა დაპყრობების შედეგად, ბალკანეთის ამ ტერიტორიაზე მრავალი სხვადასხვა ვალუტა მიმოიქცეოდა, რისი კვალიც სერბულ დინარს დღემდე ეტყობა - მისი ქვევალუტის პარას სახელწოდება იგივეა, რაც თურქული მსგავსი მონეტისა და იგი არაბულად ვერცხლს ნიშნავს. 1868 წელს 1, 5 და 10 პარას დენომინაციის მონეტები გამოუშვეს, რომლის ავერსზეც პრინც მიჰაილო ობრენოვიჩ III-ს პორტრეტი იყო გამოსახული. მოგვიანებით, 1875 წელს ვერცხლის 50 პარა, 1, 2 და 5 დინარი მოიჭრა. ხოლო 1879 წელს კი პირველი ოქროს მონეტები მოიჭრა ჯერ 20, ხოლო მოგვიანებით 10 დინარისათვის. ეს უკანასკნელნი სპეციალურად მილან I-ის კორონაციისთვის 1882 წელს ჩამოასხეს, რის გამოც 10 დინარს ხალხში “მილანდორს” უწოდებდნენ, რაც ქართულად ითარგმნება, როგორც ოქროს მილანი.
სერბული დინარის პირველი ბანკნოტები დაიბეჭდა 1876 წელს. 1873 - 1894 წლებს შორის სერბული დინარი მიბმული იყო ფრანგულ ფრანკთან.
1918 წელს შეიქმნა იუგოსლავიის სამეფო, რომლის შემადგენლბაშიც იყო სერბეთი. სამეფოს შექმნიდან ორი წლის შემდეგ 1920 წელს სერბული დინარი შეცვალა იუგოსლავიურმა დინარმა.
1941 წელს მესამე რეიხის მიერ სერბეთის ოკუპირებული ნაწილებში იუგოსლავიური დინარი შეიცვალა სერბული დინარით, რომელიც მიმოქცევაში იყო 1944 წლამდე, როდესაც იუგოსლავიის სახალხო არმიამ ის შეცვალა იუგოსლავიური დინარით 1 იუგოსლავიური დინარი 20 სერბული დინართან თანაფარდობით.
2003 წელს, როდესაც იუგოსლავია გარდაიქმნა სერბეთის და ჩერნოგორიის სახელმწიფოთა კავშირად მიმოქცევაში შევიდა სერბული დინარი, რომელმაც შეცვალა მისი წინამორბედი იუგოსლავიური დინარი.
ბანკნოტები
სერბეთში მიმოქცევაშია ბანკნოტები შემდეგი ნომინალით:
იხილეთ აგრეთვე
მსოფლიოს ვალუტები
რესურსები ინტერნეტში
სერბული დინარის ბანკნოტები 2006 წლის სერია
სერბული ბანკნოტების კატალოგი
სერბეთი
ბრუნვაში არსებული ვალუტები
Maro Makashvili

Maro Makashvili (25 August 1901 – 19 February 1921) was a young Georgian woman who was killed during the 1921 Red Army invasion of Georgia. In 2015, she was the first woman to be awarded the Georgian Order of National Hero.
Makashvili was born in a family of the Georgian nobility. Her father Konstantine Makashvili was a poet and her maternal grandmother was the writer Ekaterine Gabashvili. Maro Makashvili was a student at the Tbilisi State University when the Red Army launched its invasion of Georgia in February 1921. She volunteered as a nurse and was sent to Kojori along with the Georgian Regiment. She was killed by splinters from a shell two days later.
Immediately after her death Georgian poet Titsian Tabidze compared her to Joan of Arc in a newspaper article. In her honour, Zakaria Paliashvili used the name Maro for the heroine of his opera Daisi, which premiered in 1923. A park located off Gudiashvili street in Tbilisi is named after her.
From age 16 until her death, Makashvili kept a diary that is now part of the collection of the Tbilisi Museum of Literature. It has been published as a book.
References
1901 births
1921 deaths
National Heroes of Georgia
Camponotus koseritzi

Camponotus koseritzi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
Camponotus
ჩუბარი

ჩუბარი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში, მულახის თემში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
სქოლიო
მესტიის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარები
თურქეთ-რუმინეთის ურთიერთობები

თურქეთ-რუმინეთის ურთიერთობები
თურქეთ-პოლონეთის ურთიერთობები — წარმოადგენს ურთიერთობებს თურქეთსა და რუმინეთს შორის. ორ ქვეყანას შორის არის ხანგრძლივი ისტორიული, გეოგრაფიული და კულტურული ურთიერთობები.
რუმინეთს აქვს საელჩო თურქეთში ანკარაში და გენერალური საკონსულო სტამბულსა და იზმირში. რუმინეთში კი მოქმედებს საელჩო ბუქარესტში და გენერალური საკონსულო კონსტანცაში. ორივე ქვეყანა არის ნატოსა და შავი ზღვის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციის წევრი.
რესურსები ინტერნეტში
Turkish Ministry of Foreign Affairs about relations with Romania
Romanian embassies in Turkey
თურქეთის დიპლომატიური ურთიერთობები
რუმინეთის დიპლომატიური ურთიერთობები
Starokalmashevo

Starokalmashevo (İśke Qalmaş) is a rural locality (a selo) and the administrative centre of Starokalmashevsky Selsoviet, Chekmagushevsky District, Bashkortostan, Russia. The population was 1,849 as of 2010. There are 19 streets.
Geography
Starokalmashevo is located 15 km east of Chekmagush (the district's administrative centre) by road. Bulgar is the nearest rural locality.
References
Rural localities in Chekmagushevsky District
ვერისიმუ

ვერისიმუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ უბერაბის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 483 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 3.38 კმ²-ზე. ფართობი 1 031 823 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
მინას-ჟერაისი
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები
მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
იურიკ ხჩოიანი

იურიკ ხჩოიანი
იურიკ (იურკ) ხჩოიანი (დ. 27 აგვისტო, 1953, სოფ. აშკალა, ახლანდ. წალკის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი პოლიტიკოსი.
დაამთავრა ერევნის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი ინჟინერ-მშენებლის სპეციალობით. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (წალკის მაჟორიტარი).
რესურსები ინტერნეტში
იურიკ (იურკ) ხჩოიანი — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
დაბადებული 27 აგვისტო
დაბადებული 1953
საქართველოს V მოწვევის პარლამენტის წევრები
წალკის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
Polystira bayeri

Polystira bayeri — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
შამგონა

შამგონა — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი. იგი მდინარე ენგურსა და რუხისწყალს შორის მოქცეული საქართველოს ერთადერთი კუნძულია, რომელზეც ცალკე დასახლებული პუნქტია გაშენებული.
შამგონა ესაზღვრება გალის მუნიციპალიტეტის სოფლებს — სიდასა და თაგილონს. ეს პატარა კუნძული XVII საუკუნის ნახევარში წყალდიდობის შედეგად წარმოიშვა. წინათ შამგონის ტერიტორია ნახევარკუნძულს წარმოადგენდა. წარსულში კუნძული დაფარული ყოფილა ტყით და უნაყოფო ვენახით, რომელსაც „შამგუს“ უწოდებდნენ. ვენახის სახელწოდების მიხედვით „შამგონად“ იწოდა.
კუნძულზე მოსახლეობა XVII საუკუნის მიწურულს გაჩნდა. გადმოცემით პირველი მოსახლე გვარად მიჯგვარია ყოფილა. XVIII საუკუნის შუა ხანებში დაარსდა ეკლესია, რომელიც შემდგომში ერთ-ერთი წყალდიდობის დროს დანგრეულა. ეკლესია კვლავ აშენდა სოფლის სასაფლაოს ტერიტორიაზე.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1605 ადამიანი.
სქოლიო
ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მუჯირეთი

მუჯირეთი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის თერჯოლის მუნიციპალიტეტში. ზედა საზანოს თემში. მდებარეობს მდინარე ძუსასა და ბუჯას შორის, ზღვის დონიდან 320 მეტრი. თერჯოლიდან 15 კილომეტრი. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნეში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 79 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
თერჯოლის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბონპლანის პიკი

ბონპლანის პიკი — მწვერვალი ვენესუელაში, მერიდის შტატის ტერიტორიაზე. ბოლივარისა და ჰუმბოლდტის პიკების შემდეგ, სიმაღლით მესამე მწვერვალია ვენესუელაში. სიმაღლე 4883 მ. მდებარეობს სიერა-ნევადა-დე-მერიდის ქედზე. მეზობლად მდებარე ჰუმბოლდტის პიკთან ერთად ბონპლანის პიკი დაცულია სიერა-ნევადის ეროვნული პარკით. ჰუმბოლდტის პიკთან ერთად იყოფს ქვეყნის უმსხვილეს მყინვარს. სახელი ეწოდა ფრანგი გეოგრაფის ემე ბონპლანის პატივსაცემად, თუმცა მკვლევარი ვენესუელის ანდებში არასოდეს იმყოფებოდა. ბონპლანის პიკზე არსებული მყინვარები წარმოადგენდნენ უკანასკნელი მყინვარული ეპოქის შედეგს. 2011 წლისთვის ყველა მყინვარი გადნა.
იხილეთ აგრეთვე
ბოლივარის პიკი
ჰუმბოლდტის პიკი
ლიტერატურა
Jahn A, Observaciones glaciológicas de los Andes venezolanos. Cult. Venez. 1925, 64:265-80
ვენესუელის მთები
მჭადიჯვრის ქვემო გორა-ნამოსახლარი

მჭადიჯვრის ქვემო გორა-ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი მდებარეობს დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლებს მჭადიჯვარსა და ლამოვანს შორის მდინარე ნარეკვავის მარჯვენა ნაპირას. ძეგლი მრავალფენიანია. განეკუთვნება ადრინდელ ბრინჯაოს ხანიდან ადრინდელ შუა საუკუნეებამდე პერიოდს. აღმოჩნდა 1953 წელს ისტორიის, არქიტექტურისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის სადაზვერვო ექსპედიციის მუშაობის დროს. 1969 და 1983 წლებში, დროგამოშვებით გორაზე გათხრები ჩაატარა ისტორიის, არქიტექტურისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის ნარეკვავის, ჟინვალისა და აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთის არქეოლოგიურმა ექსპერდიციებმა. გორა წარმოადგენს აღმოსავლეთიდან დასავლეთისაკენ წაგრძელებულ ხელოვნურ ბორცვს. მისი ფართობია დაახლოებით 1000 კვადრატული მეტრი, ხოლო სიმაღლე გათხრამდე 7 მეტრს აღწევდა. ქვედა ფენაში გამოვლინდა ოთხკუთხა მოყვანილობის თიხით შელესილი შენობათა ნაშთები და სხვადასხვა ფორმის კერა-საკურთხეველი. აღმოჩნდა თიხის ჭურჭლის ნატეხები, ტიგელის ფრაგმენტი, ლითონის ცულით ყალიბი, ქვისა და ძვლის იარაღები, ხელსაფქვავის ქვები და სხვა. ნამოსახლარზე გამოვლინდა სამეურნეო ორმოები, რომლებშიც აღმოჩნდა კერამიკის ნატეხები, ძვლისა და ქვის იარაღი და შინაურ ცხოველთა ძვლები.
შუა ფენა სისქით აღემატებოდა სამ მეტრს და შეიცავდა რამდენიმე ჰორიზონტს. პირველ ჰორიზონტში გამოვლინდა თიხით ნაშენი მიწური შენობის ნაშთები, სამეურნეო ორმოები და შავად გამომწვარი თიხის ჭურჭლის ნატეხები. მეორე ჰორიზონტში აღმოჩნდა თიხის ქოთნების, დერგების, ჯამების ნატეხები, ნამგლის კაჟის ჩასართები, ძვლის იარაღები. მესამე ჰორიზონტში გამოვლინდა შენობათა ნაშთები ქვის საძირკველზე, პურის საცხობი ღუმელები, შავად და ნაცრისფრად გამომწვარი კერამიკის ნატეხები. შემდეგი პერიოდის ფენას განეკუთვნება ელინისტური ხანის სათავსის ნაშთები, რომლის იატაკში ჩაფლული იყო სარიტუალო ჭურჭელი. გამოვლენილია წითლად შეღებილი კერამიკა, მოხატული ქვევრების ფრაგმენტები და სხვა. ზედა ფენაში გაითხარა კლდისა და რიყის ქვებით ნაგები, კრამიტით გადახურული 11 სათავსი და 2 მარანი. აღმოჩნდა თიხის სამზარეულო და სამეურნეო დანიშნულების ჭურჭლის ნატეხები და ქვევრები. ნამოსახლარს შემოვლებული ჰქონდა რიყის ქვის გალავანი. აღმოჩენილი არქეოლოგიური მასალა ინახება არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის დუშეთის არქეოლოგიურ ბაზაში.
ლიტერატურა
დუშეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
Xırmanlar

Xırmanlar (also, Khyrmanlar) is a village in the Lachin Rayon of Azerbaijan.
References
Populated places in Lachin District
ოქროსფერი სპარუსი

ოქროსფერი სპარუსი, დორადა — თევზი სპარუსისებრთა ოჯახისა. ჩვეულებრივ მისი სიგრძე 35 სმ აღწევს, ზოგჯერ 70 სმ-ს, წონა დაახლოებით 7,36 კგ. სიცოცხლის მაქსიმალური ხანგრძლივობა 11 წელი. სახელწოდება მომდინარეობს თვალებს შორის მდებარე დამახასიათებელი ოქროსფერი ზოლიდან.
გვხვდება ატლანტის ოკეანის აღმოსავლეთ ნაწილსა და ხმელთაშუა ზღვაში, მათ შორის შავი ზღვის საქართველოს სანაპიროებთან. შავ ზღვაში იშვიათია. 1999 წლიდან მცირე ჯოგებისა და ერთეულების სახით რეგულარულად გვხვდება ყირიმის სანაპიროებთან. ახალგაზრდა თევზი ბინადრობს ნაპირების სიახლოვეს, მოზრდილი უპირატესობას ანიჭებს უფრო ღრმა წყლებს. გამრავლების პერიოდში გაბატონებულია 30 და 150 მ სიღრმეზე. იკვებება თევზით, კიბოსნაირებით, მოლუსკებით, ზოგჯერ ზღვის წყალმცენარეებით. აკვაკულტურის პირობებში კვებავენ გრანულირებული საკვებით.
დამახასიათებელია ოვალური სხეული, გვერდებიდან შებრტყელებული ტანი და თავის მკვეთრი პროფილი, თვალების ზემოთ გააჩნია მკაფიო მახვილი შვერილი. აქვს დიდი დაკბილული ქერცლი, თავი აგრეთვე ქერცლითაა დაფარული. ლაყუჩის სარქველი ქაცვის გარეშეა, წინასარქველის კიდე გლუვია. ქვედა პირი პატარაა. ყბები მხოლოდ ცოტათია წინ გამოშვერილი, ზედა ყბა რამდენადმე გრძელია. ორივე ყბაზე წინ 4–6 მაგარი კბილი აქვს, მათ მოსდევთ ბასრი, დაკლაკნილი კბილები, რომლებსაც მოსდევთ ორი რიგი საღეჭი კბილი. გრძელი, ზურგის გაუნაწილებელი ფარფლი, წარმოდგენილია 11 მჩხვლეტავი და 13–14 რბილი სხივით. ანალურ ფარფლში 3 მჩხვლეტავი და 11–12 რბილი სხივია. მკერდის ფარფლშია 1 მჩხვლეტავი სხივი და 5 რბილი სხივი. შეფერილობა მოვერცხლისფრო-ნაცრისფერია. ფარფლებს ვარდისფერი ელფერი დაჰკრავს. კუდის ფარფლი მუქი არშიით შუაშია, ხოლო ბოლოები თეთრია. ზურგის ფარფლის ბოლო სხივის საფუძველთან აქვს პატარა მოწითალო-მოყავისფრო ლაქები, რომლებიც ქრება თევზის სიკვდილის შემდეგ.
პროპანდრიკული ჰერმაფროდიტია, ე.ი. ახალგაზრდა თევზი 1–2 წლის ასაკში (სიგრძით 20–30 სმ) მამალია, შემდეგ უფრო ზრდასრული თევზი გარდაიქმნება დედლად. ტოფობს ოქტომბრიდან დეკემბრის ჩათვლით.
ოქროსფერი სპარუსის აკვაკულტურით ჯერ კიდევ ძველი რომაელები იყვნენ დაინტერესებულები, რისთვისაც ზღვის წყლით აშენებდნენ სპეციალურ აუზებსა და ტბორებს. თევზის ხელოვნური მოშენება ათვისებული იყო იტალიაში 1981–82 წლებში. 1988–89 წლებიდან დაწყებული დორადას მასშტაბურმა მოშენებამ მიიღო ფართო გავრცელება საბერძნეთში (49 %, 2002 წ. FAO-ს მონაცემებით), თურქეთში (15 %), ესპანეთში (14 %), იტალიაში (6 %) და ხმელთაშუა ზღვის სხვა ქვეყნებში.
დორადას მოშენება ხორციელდება ლაგუნებში (ექსტენსიური და ნახევრადექსტენსიური მეთოდები), აუზებსა და მცურავი ოჩხებით (ინტენსიური მეთოდები). ზღვისპირა ხალხი დორადას მრავალი საუკუნეა რაც საკვებში იყენებს. მისი მომზადება შეიძლება აბსოლუტურად ნებისმიერი საშუალებით. ფასობს გემრიელი ხორცის გამო.
სქოლიო
სპარუსისებრნი
ფასანაური

ფასანაური — დაბა დუშეთის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (ვეშაგურნი, ზემო ამირნი, მეჯილაურნი, უკანამხარი, ჩირიკი, ცხვედიეთი, წინამხარი, წინკობანი, წიფორი, ჭიკანი, ხევშა).
გეოგრაფია
მდებარეობს მდინარეების მთიულეთის და გუდამაყრის არაგვის შესაყართან, საქართველოს სამხედრო გზაზე, ზღვის დონიდან 1050 მ, დუშეთიდან 47 კმ. ჰავა ზომიერად ნოტიოა, იცის ზომიერად ცივი ზამთარი და ხანგრძლივი გრილი ზაფხული. საშუალო წლიური ტემპერატურაა 7,8°C, ინავრისა -4,1°C, ივლისის 18,5°C; აბსოლუტური მინიმუმი -30°C, აბსოლუტური მაქსიმუმი 36°C. ნალექები 1000 მმ წელიწადში.
ისტორია
ფასანაური ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარის, მთიულეთის ცენტრია. გადმოცემის მიხედვით ეს ადგილი ძველად წარმოადგენდა ვაჭრობის ერთ–ერთ ცენტრს. მისი სახელწოდებაც სწორედ ამ ფაქტმა განაპირობა, სავარაუდოდ ის დაკავშირებული სიტყვასთან „ფასი“. დაბის სტატუსი მიენიჭა 1966 წელს. საბჭოთა პერიოდში მოქმედებდა მეცხოველეობის მეურნეობა, საშუალო და სამუსიკო სკოლა, საავადმყოფო, აფთიაქი (მეცხრამეტე საუკუნის 80-იანი წლებიდან), 2 ბიბლიოთეკა, მატყლის შეგროვებისა და პირველადი დამუშავების საწარმო, ტურბაზა და ორი სასტუმრო „ინტურისტი“ და „არაგვი“.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით დაბაში ცხოვრობს 1148 ადამიანი.
ტურიზმი
ფასანაური ადგილობრივი მნიშვნელობის კურორტია და წარმოადგენს ტურისტული მიზიდულობის ცენტრს. მოქმედებს სასტუმრო „არაგვი“. ფასანაური ცნობილია მთიულური სამზარეულოთი და ფასანაურული ხინკლით.
ლიტერატურა
სქოლიო
მცხეთა-მთიანეთის მხარის დაბები
დუშეთის მუნიციპალიტეტი
ჯემალ ბერაძე

ჯემალ ბერაძე (დ. 15 ნოემბერი, 1939 — გ. სექტემბერი 2015) — ქართველი მორაგბე.
ბიოგრაფია
ჯემალ ბერაძე დაიბადა 1939 წელს თბილისში. სარაგბო კარიერა დაიწყო პოლიტექნიკური ინსტიტუტის (სპი) გუნდში, რომელიც 1960-იან წლებში ქალაქის უცვლელი ფალავანი იყო. იგი იყო სპორტის ოსტატი, ქართული რაგბის პიონერი, ღირსების ორდენის მფლობელი, რომელიც პრეზიდენტის განკარგულებით 2003 წელს გადაეცა. ქართული რაგბის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, პირველი ქართული გუნდების უცვლელი კაპიტანი, თამაშობდა ნახევარდაცვაში გარემარბად..
იგი იყო ვეტერან მორაგბეთა კავშირის წევრი და ვეტერანთა ნაკრებ „ოქროს ბუღების“ მოთამაშე. 2001 წელს მან საფრანგეთში მონაწილეობა მიიღო მორაგბეთა მსოფლიო ფესტივალზე, იგი ქართველი ვეტერანების კაპიტანი იყო. მათ დაამარცხეს რაგბის სამშობლოს წარმომადგენლები - ინგლისის მორაგბენი. გარდაიცვალა 2015 წლის სექტემბერში.
რესურსები ინტერნეტში
ჯემალ ბერაძე
დაბადებული 15 ნოემბერი
დაბადებული 1939
გარდაცვლილი 2015
ქართველი მორაგბეები
ჯ
თეოდორე აბუკურა

თეოდორე აბუკურა — (დ. 740, ედესა — გ. 820) — ბიზანტიელი საეკლესიო მწერალი და ფილოსოფოსი. დაწყებითი განათლება მიიღო ედესაში . ბერად აღიკვეცა საბას ლავრაში, სადაც წლების განმავლობაში იყო წინამძღვარი. იქ გაეცნო იოანე დამასკელის ლიტერატურულ მემკვიდრეობას და გახდა მისი ტანამოაზრე. დიდი პოპულარობა მოიპოვბა მწვალებელთა წინააღმდეგ პოლემიკით. შეურიგებლად ებრძოდა ისლამს, იუდიზმს და ქრისტიან ერეტიკოსებს. VIII სუაკუნის ბოლოს აკურთხეს ხარანის ეპისკოპოსად. IX საუკუნის დასაწყისში მიიწვიეს სომხეთში ანტიქალკედონელებთან გამართულ საჯარო დებატებში მონაწილეობისთვის. 813-833 წლებში მონაწილეობდა ხალიფა ალ-მამნუნის კარზე გამართულ რელიგიურ დისკუსიებში. მისი შრომებია „ეპისტოლე სასომხეთოისა მწვალებელთა მიმართ, წარზავნილი ნეტარისა თომაის მიერ იერუსალიმისა პატრიარხისა“ და „ თუ ვითარ სათანადო არს გულისხმის-ყოფაი საღმრთოისა და გარეშისა ფილოსოფოსობისა სიტყუათაი“. წერდა არაბულად, მაგრამ მისი ნაშრომები ქრისტიანულმა სამყარომ გაიცნო ბერძნული თარგმანების მეშვეობით. XI-XII საუკუნეებში მისი შრომები ქართულად თარგმნა არსენ იყალთოელმა. ეს თარგმანები დაცულია „დოგმატიკონში“.
იხილეთ აგრეთვე
აბუკურა
ლიტერატურა
კეკელიძე კ., „ეტიუდები ძველ ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან“, ტ. 5, თბილისი, 1957
დაბადებული 740
გარდაცვლილი 820
შუასაუკუნეების ქრისტიანები
ქრისტიანი სწავლულები
ბიზანტიელი საეკლესიო მოღვაწეები
არაბი ქრისტიანები
ეპისკოპოსები
დესტერუ-დუ-მელუ

დესტერუ-დუ-მელუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1085 მეტრზე. მიეკუთვნება კამპუ-დას-ვერტენტისის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბარბასენის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 015 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 21.19 კმ²-ზე. ფართობი 142 279 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
მინას-ჟერაისი
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები
მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
Page and Plant

Page and Plant — ჯიმი პეიჯისა და რობერტ პლანტის პროექტი. იგი აქტიური იყო 1990-იან წლებში. მუსიკოსები გაერთიანდნენ 1994 წელს. მათ ჩაწერეს წარმატებული ალბომი და ჩაატარეს მსოფლიო ტურნე, რასაც მოჰყვა კიდევ ერთი ალბომი და 1998 წელს დუეტის დაშლა. 2001 წელს ისინი დროებით შეიკრიბნენ.
დისკოგრაფია
ალბომი
სინგლები
ვიდეო
იხილეთ აგრეთვე
Coverdale & Page
ინგლისური როკ-ჯგუფები
ლედ ზეპელინი
გრემის ჯილდოს მფლობელები
ჯიმი პეიჯი
რობერტ პლანტი
1994 წელს ჩამოყალებული ჯგუფები
1998 წელს დაშლილი ჯგუფები
Mercury Records-ის შემსრულებლები
Atlantic Records-ის შემსრულებლები
ერიკ სატი

ერიკ სატი (დ. 17 მაისი, 1866 — გ. 1 ივლისი, 1925) — ფრანგი კომპოზიტორი და პიანისტი, XX საუკუნის პირველი მეოთხედის ევროპული მუსიკის რეფორმატორი.
სატი გვიანი XIX საუკუნისა და XX საუკუნის დასაწყისის ფრანგული ავანგარდის გავლენიანი ხელოვანი იყო. მისი შემოქმედება მომდევნო პერიოდის ხელოვნების მიმდინარეობების, მათ შორის მინიმალიზმისა და აბსურდის თეატრის, წინამორბედად ითვლება, მისი „ავეჯის მუსიკა“ კი ემბიენტისა და ფონური მუსიკის ადრეულ ფორმად მიიჩნევა. სატის ყველაზე ცნობილი ნაშრომია საფორტეპიანო კომპოზიციები „გიმნოპედიები“.
რესურსები ინტერნეტში
Erik Satie
Satie Home page
UbuWeb's Erik Satie pages
About Erik Satie – The eccentric Impressionist French composer and musician
Erik Satie at Pytheas Center for Contemporary Music
erik-satie.com Website dedicated to the musician, with blog, timeline, gallery, biography
Satie scores & audio -ზე
www.kreusch-sheet-music.net Free Scores by Satie
Satie's Scores
სქოლიო
დაბადებული 17 მაისი
დაბადებული 1866
გარდაცვლილი 1 ივლისი
გარდაცვლილი 1925
ფრანგი კომპოზიტორები
ფრანგი პიანისტები
XIX საუკუნის კლასიკური კომპოზიტორები
XIX საუკუნის მამაკაცი მუსიკოსები
XX საუკუნის მამაკაცი მუსიკოსები
მამაკაცი კლასიკური პიანისტები
ფრანგი სოციალისტები
ფრანგი კომუნისტები
დადაიზმი
კაბარე
Technomyrmex quadricolor

Technomyrmex quadricolor — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Technomyrmex-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
ალბერტ კანი

ალბერტ კანი (დ. 21 მარტი, 1869 ― გ. 8 დეკემბერი, 1942) — თავისი დროის წამყვანი არტ-დეკოს მიმდევრობის ამერიკელი ინდუსტრიული არქიტექტორი. 11 წლის ასაკში გერმანიიდან დეტროიტში ჩამოვიდა 1880 წელს. მალევე არქიტექტურულ ფირმაში „მეისონ ენდ რაისი“ შეგირდის სამსახურს იწყებს. გამორჩეული ნიჭის წყალობით ერთ წლიან სტიპენდიას იგებს ევროპაში სასწავლებლად, სადაც ის კიდევ ერთ ახალგაზრდა არქიტექტურის სტუდენტთან ჰენრი ბეკონთან მიემგზავრება. ამ უკანასკნელს ეკუთვნის ვაშინგტონში ლინკოლნის მემორიალის პროექტი.
ალბერტ კანმა საკუთარი არქიტექტურული პრაქტიკა 1895 წელს დააარსა. მან დაამუშავა მშენებლობის ახალი სტილი, სადაც ქარხნების კედლებში, სახურავსა და სარყდენებში არმირებული ბეტონი გამოიყენა ხის ნაცვლად. ამას შედეგად უკეთესი ცეცხლგამძლეობა მოჰყვა, ამასთან გაიზარდა ინტერიერის დაუბრკოლებელი მარგი მოცულობა. პაკარდ მოტორ ქარ კომპანის ქარხანა აშენებული 1907 წელს ამ პრინციპით შექმნილი პირველი ნაგებობა იყო.
პაკარდის ქარხნის წარმატებამ კანის პროექტებით ჰენრი ფორდი დააინტერესა. შედეგად კანი აპროექტებს ფორდ მოტორ კომპანის ჰაილენდ პარკის ქარხანას 1909 წელს, სადაც ფორდმა მოდელი T-ის წარმოების კონსოლიდაცია მოახდინა და დახვეწა ასაწყობი ხაზი. მოგვიანებით, 1917 წელს კანი აპროექტებს ნახევარი მილის სიგრძის „ფორდ რივერ რუჟის“ ქარხანას. რუჟი გახდა აშშ-ში უდიდეს საწარმოო კომპლექსად, სადაც ერთდროულად 120.000 მუშა მუშაობდა. ამგვარი წარმატების შემდეგ კანის პროექტით ყველა წამყვანი ინდუსტრიული კომპანია დაინტერესდა და მისი გებგვერდის მტკიცებით უკვე „1938 წლისთვის კანის ფირმას აშშ-ის ქარხანათა 20% ჰქონდა დაპროექტებული“.
რესურსები ინტერნეტში
Albert Kahn papers 1896–2008 Bentley Historical Library, University of Michigan.
Walkerville
Albert Kahn Associates
Edsel and Eleanor Ford House
BuildingsOfDetroit.COM Bio
PreserveDetroit.com > Building Search
ამერიკელი არქიტექტორები
დაბადებული 21 მარტი
დაბადებული 1869
გარდაცვლილი 8 დეკემბერი
გარდაცვლილი 1942