PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ვიტენბერგი

ვიტენბერგი, ოფიციალურად ლუთერშტადტ-ვიტენბერგი — ქალაქი გერმანიის საქსონია-ანჰალტის მხარეში, მდინარე ელბაზე. 2009 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 49 914 ადამიანს შეადგენს.
ქალაქის ისტორიული მნიშვნელობა მართლაც დიდია - ერთ დროს წარმოადგენდა საქსონიის საკურფიურსტოს ცენტრს, ასევე ამ ქალაქთანაა დაკავშირებული მარტინ ლუთერის მოღვაწეობა და შესაბამისად პროტესტანტული რეფორმაცია. ამ პერიოდს მრავალი შენობა-ნაგებობა უკავშირდება, მათ შორისაა ავგუსტინელთა მონასტერი, სადაც ლუთერი მოღვაწეობდა ჯერ როგორც ბერი, ხოლო შემდეგ ოჯახთან ერთად მისი მფლობელი გახდა. მონასტერი ამჟამად დაცულია და მსოფლიოში პირველ ლუთერისადმი მიძღვნილ მუზეუმს წარმოადგენს.
ისტორია
ვიტენბერგი XII საუკუნეში დაარსდა. XVI საუკუნის დასაწყისში მნიშვნელოვან ეკონომიკურ, ტექნიკურ და ხელოვნების ცენტრს წარმოადგენდა. აქ არსებული უნივერსიტეტის წყალობით, განსაკუთრებით ძლიერი იყო მისი პოზიციები ინტელექტუალური თვალსაზრისით. 1508 წლიდან, ამ უნივერსიტეტში მარტინ ლუთერი თეოლოგიას ასწავლიდა, სადაც 1517 წელს გამოაქვეყნა 95 თეზისი ინდულგენციების წინააღმდეგ. სწორედ ამ მომენტიდან, ვიტენბერგი პროტესტანტული რეფორმაციის სულისჩამდგმელი ხდება.
პირველად გერმანიაში, ასევე ვიტენბერგში მოხდა გერმანული სამართლის სწავლება 1797 წელს.
1996 წელს, ქალაქის მარტინ ლუთერთან დაკავშირებული მემორიალური ადგილები, ქალაქ აისლებენის ანალოგიურ ადგილებთან ერთად, იუნესკოკმ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
იხილეთ აგრეთვე
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში
გალერეა
რესურსები ინტერნეტში
მუნიციპალური საიტი
ფოტო-გალერეა
ვიტენბერგის თეატრი
სქოლიო
გერმანიის ქალაქები
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში
ხარისთვალი

ხარისთვალი — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ონის მუნიციპალიტეტში, შქმერის თემში. მდებარეობს მდინარე ხეორის (რიონის მარცხენა შენაკადი) ხეობის ზედა ნაწილში, ზღვის დონიდან 1720 მეტრზე. სოფლები ხარისთვალი, შუა შქმერი და უშოლთა ქმნიან შქმერის თემს.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 14 ადამიანი.
სქოლიო
ონის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ოლექსანდრივკის რაიონი (კიროვოჰრადის ოლქი)

ოლექსანდრივკის რაიონი (კიროვოჰრადის ოლქი)
ოლექსანდრივკის რაიონი — რაიონი უკრაინაში, კიროვოჰრადის ოლქში. მისი ფართობია 1 159 კმ². 2015 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 27 724 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 25 კაცს კმ²-ზე. ოლექსანდრივკის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ოლექსანდრივკა.
იხილეთ აგრეთვე
უკრაინის ადმინისტრაციული დაყოფა
უკრაინის რაიონები
სქოლიო
კიროვოჰრადის ოლქის რაიონები
Assaré

Assaré is a municipality in the state of Ceará in the Northeast region of Brazil.
See also
List of municipalities in Ceará
References
Municipalities in Ceará
Camponotus tameri

Camponotus tameri — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
Camponotus
მიკობაქტერიები

მიკობაქტერიები, (სოკო და ბაქტერიები) — ბაქტერიების გვარი. განეკუთვნება აქტინომიცეტების რიგს. მიკობაქტერიები ზოგიერთი ნიშნით განსხვავდება ბაქტერიებისაგან. ახალგაზრდა ფორმები ჩხირისებრია, სუსტად დატოტვილი, ძვ. კულტურებში ჭარბობს სფერული ფორმები. უმოძრაო, მკაცრი აერობებია, შეიცავს ლიპიდებსა და ცვილს, რის გამოც მჟავაგამძლეა.
მრავლდება გაყოფით და დაკვირტვით. უმეტესობა უვნებელი საპროფიტია. მონაწილეობს სხვადასხვა ორგანულ ნივთიერების — ცილების, ნახშირწყლების, ცხიმების, ნავთობისპროდუქტების დაშლაში. აქვს აზოტფიქსაციის უნარი. არსებობს ადამიანისათვის პათოგენური ფორმებიც, მაგ., ტუბერკულოზისა და კეთრის გამომწვევი მიკობაქტერიები. მიკობაქტერიების მოშენება შეიძლება გამდიდრებულ საკვებ არეებზე ან მინერალური ხსნარებზე, რომლებიც შეიცავენ ნახშირბადისა და აზოტის წყაროს. მიკობაქტერიები წარმოქმნის კაროტინოიდებს, რის გამოც მათი კოლონიები საკვებ არეზე შეიძლება ყვითლად ან წითლად შეიფეროს.
ლიტერატურა
ბაქტერიები
Əmirxanlı, Zangilan

Əmirxanlı, Zangilan
Əmirxanlı (also, Amirkhanly and Emirkhanly) is a village in the Zangilan Rayon of Azerbaijan.
References
Populated places in Zangilan District
ნურ ფეთაჰოღლუ

ნურ ფეთაჰოღლუ
ასიე ნურ ფეთაჰოღლუ ვეზიროღლუ (დ. 12 ნოემბერი 1980) — წარმოშობით გერმანელი თურქი მსახიობი. დროებითი ქორწინების დროს ცნობილი იყო, როგორც "ნურ აისანი", მაგრამ განქორწინების შემდეგ დაიბრუნა თავისი დაბადების სახელი.
ბიოგრაფია
ნურ ფეთაჰოღლუ დაიბადა 1980 წლის 12 ნოემბერს გერმანიის ქალაქ დუისბურგში. ნური ფატმა და სინან ფეთაჰოღლუების მეოთხე შვილია.
დაამთავრა სტამბოლის ბეშითქაშის ლიცეუმი. სწავლობდა ჰალიჩის უნივერსიტეტში ტანსაცმლის დიზაინის ფაკულტეტზე.
უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ნური მუშაობდა ბანკში და "ბირჟის ახალი ამბების" ტელეწამყვანად Sky Türk-ზე.
შეძენილი პოპულარობის შემდეგ მონაწილეობა მიიღო ცნობილ სერიალში "აკრძალული სიყვარული", სადაც ფეიქერის როლს ასრულებდა. მოგვიანებით გადაიღეს ფილმში "ხეობის მგლები:პალესტინა". 2011 წლიდან 2014 წლის ჩათვლით სერიალ დიდებულ საუკუნეში მაჰიდევრან სულთნის როლს ასრულებდა.
ფილმოგრაფია
რესურსები ინტერნეტში
Nur Fettahoğlu's official website
სქოლიო
თურქი მსახიობები
დაბადებული 1980
დაბადებული 12 ნოემბერი
ბიტჩის რაიონი

ბიტჩის რაიონი — რაიონი სლოვაკეთში. მდებარეობს ჟილინის მხარეში. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბიტჩა. რაიონის ფართობი — 356 კმ², მოსახლეობა — 30 879 ადამიანი (2001 წლის აღწერის მონაცემები). რაიონი მოიცავს 1 ქალაქსა და 10 სოფელს.
სტატისტიკური მონაცემები (2001)
ეროვნული შემადგენლობა:
სლოვაკები 98,8 %
ჩეხები 0,5 %
კონფესიური შემადგენლობა:
კათოლიკეები 92,5 %
ლუთერანები 2,7 %
რესურსები ინტერნეტში
ბიტჩის რაიონი
ჟილინის მხარის რაიონები
ალექსანდრე ელოშვილი (რეჟისორი)

ალექსანდრე ელოშვილი (რეჟისორი)
ალექსანდრე (სანდრო) ელოშვილი (დ. 25 თებერვალი. 1988, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი რეჟისორი.
დაიბადა 1988 წლის 25 თებერვალს ქალაქ თბილისში. 2005–2009 წლებში სწავლობდა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტში (გიგა ლორთქიფანიძის სახელოსნო).
2009–2011 წლებში იყო თელავის ვაჟა ფშაველას სახელობის სახელმწიფო დრამატული თეატრის ხელმძღვანელის თანაშემწე.
დადგმული სპექტაკლები
გორის გიორგი ერისთავის სახელობის თეატრი
პოლიკარპე კაკაბაძე „ყვარყვარე თუთაბერი“
დავით კლდიაშვილი „სამანიშვილის დედინაცვალი“
ძმები გრიმები „ფიფქია და შვიდი ჯუჯა“
ზესტაფონის უშანგი ჩხეიძის სახელობის თეატრი
აქვსენტი ცაგარელი „ხანუმა“
ილიაუნის თეატრში დადგმული სპექტაკლები
მარკ კამოლეტი „ფრანგული გარნირი“
თეატრალური სარდაფი რუსთაველზე
ლაშა ბუღაძე „როცა მთავარ გმირს ეძინა“
სამეფო უბნის თეატრი
„ქეთო და კოტე“ (ედუარდო დე ფილიპოს პიესის „რისკის“ მიხედვით)
ამბროლაურის კულტურის ცენტრი
ბესო ბარათაშვილი „აკუსტიკა“
უკრაინა
ალექსანდრე ელოშვილი „Blue Orange“
კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელწმიფო დრამატული თეატრი
მიხეილ ჯავახიშვილი „ჯაყო — ხვალ ომი იქნება…“
რიჩარდ ბაიერი „Mixed emotions“
ალექსანდრე ელიგულაშვილი პელეგი „შევხვდებით სამოთხეში“
„მთვრალი ალუბალი“ (ავტორი და რეჟისორი, ლევან წულაძესთან ერთად)
ფრიდრიხ დურენმატი „მოხუცი ქალის ვიზიტი“
კარლო გოცი „მეფე–ირემი“
ეჟენ იონესკო „მეფე კვდება“
შესრულებული როლები
თეატრალური სარდაფი რუსთაველზე:
მათხოვარი — „სამგროშიანი ოპერა“ (რეჟისორი: ლევან წულაძე)
პიონერი — „აკუსტიკა“ (რეჟისორი: ლევან წულაძე)
ბავშვი — „თვითმკვლელი“ (რეჟისორი: ოთარ ეგაძე)
ვასენკა — „სუსტი გული“ (რეჟისორი: მიკა კიკაჩეიშვილი)
კაენი — „ბეწვზე გადარჩენილები“ (რეჟისორი: ნიკოლოზ ჰაინე–შველიძე)
კინო და ტელე როლები:
ბავშვი — „მარტოობის ორდენის კავალერი“ (რეჟისორი: გიორგი ხარაბაძე)
კინო და ტელევიზია
ქართულ-გერმანული მოკლე მეტრაჟიანი ფილმი „მე ვგრძნობ, მე ვოცნებობ, შენ ხედავ“ („Ich Fühle, ich Träume, Ihr Seht“), რეჟისორი
სერიალი „სიყვარულს მიღმა“, II და III სეზონი, რეჟისორი
რესურსები ინტერნეტში
ალექსანდრე ელოშვილი – მარჯანიშვილის თეატრი
ალექსანდრე ელოშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ალექსანდრე ელოშვილი — ილიაუნის თეატრი
დაბადებული 25 თებერვალი
დაბადებული 1988
ქართველი რეჟისორები
ამცაბზი

ამცაბზი
„ამცაბზ“ ("ალი") — აფხაზური მხატვრულ-ლიტერატურული დასურათებული საბავშვო ჟურნალი. აფხაზეთის ასსრ ალკკ საოლქო კომიტეტისა და პიონერული საბჭოს ორგანო. დაარსდა 1957 წელს ქ. სოხუმში.
ლიტერატურა
აფხაზურენოვანი ჟურნალები
იაკობ ჰენდრიკ ვანტ-ჰოფი

იაკობ ჰენდრიკ ვანტ-ჰოფი (დ. 30 აგვისტო, 1852, როტერდამი — გ. 1 მარტი, 1911, ბერლინი) — ჰოლანდიელი ქიმიკოსი, თანამედროვე ფიზიკური ქიმიისა და სტერეოქმიის ფუძემდებელი. 1871 წელს დაამთავრა დელფტის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. ამსტერდამისა (1878-იდან) და ბერლინის (1896-იდან) უნივერსიტეტების პროფესორი და პრუსიის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი, პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი წევრ-კორესპონდენტი (1895). 1874-1875 წლებში ვანტ-ჰოფმა პირველმა ჩამოაყალიბა ორგანულ ნაერთთა მოლეკულებში ატომთა სივრცითი განლაგების თეორის, რომელიც საფუძვლად დაედო თანამედროვე სტერეოქიმიას. ვანტ-ჰოფს ეკუთვნის ფუნდამენტური შრომები ქიმიურ კინეტიკასა და თერმოდინამიკაში. მან დაადგინა მორეაგირე ნივთიერებათა კონცენტრაციის გავლენა რეაქციის სიჩქარეზე. ვანტ-ჰოფმა მოგვცა ქიმიური თერმოდინამიკის ორი ძირითადი განტოლება. ვანტ-ჰოფს ეკუთვნის შესანიშნავი შრომები განზავებულ ხსნართა თეორიაში, ოსმოსური წნევის საკითხებზე. მან შემოიღო ახალი ცნება - მყარი ხსნარები. ვანტ-ჰოფის შრომებმა დიდი როლი ითამაშა ქიმიის განვითარებაში. ნობელიის პრემია (1901).
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
იაკობ ჰენდრიკ ვანტ-ჰოფი — ბროკჰაუზისა და ეფრონის ენციკლოპედიური ლექსიკონი
სქოლიო
ჰოლანდიელი ქიმიკოსები
დაბადებული 1852
გარდაცვლილი 1911
ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
საჰლი (ჰერეთის მთავარი)

საჰლი (ჰერეთის მთავარი)
საჰლი (IX ს–ის I ნახ. – დაახ. 853), ჰერეთის მთავარი, "რანთა მეფე". მისი მმართველობის დროს ჰერეთი დიდად გაძლიერდა. 822 წელს საჰლი თავის ვაჟთან, ადარნერსესთან (ატერნერსეჰ) ერთად შეიჭრა მარჯვენა ნაპირის ალბანეთში, დაამარცხა ამ უკანასკნელის მმართველი, მიჰრანიდი ვარაზ-თრდატი, ამოჟლიტა მიჰრანიდთა საგვარეულო და მიითვისა მათი ტიტული "რანთა მეფე".
საჰლი ფორმალურად არაბთა ვასალად ცნობდა თავს და მხარს უჭერდა სახალიფოს პოლიტიკას ამიერკავკასიაში. 837 წელს გორისის ციხეში (თანამედროვე ყარაბახის ტერიტორიაზე) მან შეიპყრო და არაბებს გადასცა ალბანეთში ხურამიტული აჯანყების ხელმძღვანელი ბაბექი.
მაგრამ, როგორც ჩანს, ჰერეთის მიერ ვასალობის აღიარება სრულებითაც არ ნიშნავდა საჰლის ხალიფასადმი უსიტყვო მორჩილებას. არაბთა სარდალმა ხალიდ იბნ იაზიდმა, IX ს. 20–იან წლებში საქართველოში მოწყობილი ლაშქრობის დროს, ჰერეთიც დალაშქრა. ეს უნდა ყოფილიყო საჰლის მიერ 822 წელს ალბანეთში მოწყობილი ლაშქრობის პასუხი.
853 წელს, არაბთა ახალი შემოსევისას, საჰლს კონფლიქტი მოუვიდა არაბთა სარდალთან, ბუღა თურქთან, რომელმაც შეიპყრო იგი და სახალიფოში გაგზავნა. ამის შემდეგ ჰერეთი ხარკს უხდიდა არაბებს.
წყარო
ვახუშტი ბატონიშვილი, აღწერა სამეფოსა საქართველოსა, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ქართლის ცხოვრება, ტ. IV, თბ., 1973
ლიტერატურა
საქართველოს მეფეები, მ. ლორთქიფანიძის და რ. მეტრეველის რედ., თბ., ნეკერი, 2000
თ. პაპუაშვილი, რანთა და კახთა სამეფო, თბ., 1982
მ. ლორთქიფანიძე, ფეოდალური საქართველოს პოლიტიკური გაერთიანების ისტორიიდან, მასალები საქართველოსა და კავკასიის ისტორიისათვის, 1954, №31
М. Д. Лордкипанидзе, Эретиб Очерки истории Грузии, т. II, Тб., 1989
ჰერეთის მეფეები
მანპუპუნიორი

მანპუპუნიორი, „გამოფიტვის სვეტები“ — 7 მონოლითის სახელწოდება ტროიცკო-პეჩორსკის რაიონში, კომის რესპუბლიკაში, რუსეთში. მდებარეობს პეჩორა-ილიჩის ნაკრძალის ტერიტორიაზე, მან-პუპუ-ნიორის მთაზე (მანსის ენაზე — „კერპების მცირე მთა“), მდინარეების ილიჩისა და პეჩორის მდინარეთაშუეთში. მეორე სახელწოდებაა „ბოლვანო-იზ“ („Болвано-из“), რომელიც კომი ენაზე ნიშნავს „კერპების მთას“; აქედან მომდინარეობს მათი სახალხო სახელწოდება „Болваны“. მანპუპუნიორი წარმოადგენს 7 მოწმის კომპლექსს, რომელთა სიმაღლე 30-იდან 42 მ-მდე მერყეობს. მანპუპუნიორთან დაკავშირებულია მრავალრიცხოვანი ლეგენდები. იგი მანსის კულტის ობიექტია. მანპუპუნიორი რუსეთის შვიდი საოცრებიდან ერთ-ერთია.
დაახლოებით 200 მლნ. წლის წინ ქვის სვეტების ადგილას მაღალი მთები იყო აღმართული. წვიმამ, თოვლმა, ქარმა, ყინვამ და სიცხემ თანდათანობით დაანგრია მთები, პირველ ყოვლისა, სუსტი ქანები. მყარი სერიციტულ-კვარციტული ფიქლები, რომლითაც მოწმეებია აგებული, ნაკლებად დაინგრა და შენარჩუნდა ამ დრომდე, ხოლო რბილი ქანები გამოფიტვის შედეგად დაინგრა და რელიეფის დადაბლებაში წყლისა და ქარის მიერ წაილეკა.
ერთი სვეტი, რომლის სიმაღლეა 34 მ, სხვებთან შედარებით რამდენადმე მოშორებითაა აღმართული; იგი მოგვაგონებს თავდაყირა გადატრიალებულ უზარმაზარ ბოთლს. დანარჩენი 6 მონოლითი განლაგებულია ფლატის კიდეებთან. სვეტებს აქვთ თავისებური მოხაზულობა და დაკვირვების ადგილიდან გამომდინარე ხან გვაგონებს ვეებერთელა ადამიანის ფიგურას, ხან ცხენისა და ცხვრის თავს. წარსულში მანსები აღმერთებდნენ გრანდიოზული ქვის ქანდაკებებს, თაყვანს სცემდნენ მათ, თუმცა მანპუპუნიორზე ასვლა უდიდეს ცოდვად ითვლებოდა.
მანპუპუნიორი დასახლებული ადგილებიდან საკმაოდაა დაშორებული. სვეტებთან მისვლა მხოლოდ კარგად მომზადებულ ტურისტებს შეუძლიათ. ამისათვის საჭიროა ნაკრძალის ადმინისტრაციისაგან საშვის მიღება, ვინაიდან ფედერალური ნაკრძალების ტერიტორიებზე შესვლა მხოლოდ საშვებითაა დაშვებული. სვერდლოვსკის ოლქიდან და პერმის მხარედან არის ქვეითი მარშრუტი, კომის რესპუბლიკიდან — შერეული მარშრუტი — საავტომობილო, წყლისა და ქვეითი მარშრუტები.
განვითარებულია ტურიზმი. 2004 წლამდე დაშვებული იყო საავტომობილო მარშრუტი სვერდლოვსკის ოლქიდან დიატლოვის უღელტეხილის, მთა ოტორტენისა და მდინარე პეჩორის საათავეების მონახულების ჩათვლით. ოფიციალურად აკრძალული იქნა 2 სანაკრძალო ტერიტორიის მიერ, რომელზედაც გაყვანილია მარშრუტი — პეჩორა-ილიჩის ნაკრძალით და ივდელსკის აღკვეთილით.
გალერეა
სქოლიო
რუსეთის კლდოვანი წარმონაქმნები
კომის რესპუბლიკის ღირსშესანიშნაობები
წინარეხის ღვთისმშობლის ეკლესიის კომპლექსი

წინარეხის ღვთისმშობლის ეკლესიის კომპლექსი — ეკლესია კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ წინარეხში. ღვთისმშობლის ეკლესიის კომპლექსი მდებარეობს სოფლის ცენტრში, უჭუჭიანთ უბანში. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. კომპლექსში შედის: ღვთისმშობლის ეკლესია, კოშკი, სამრეკლო და გალავანი.
ღვთისმშობლის ეკლესია დარბაზულია (8,42 X 5,5 მ). აღმოსავლეთ ფასადზე ასომთავრული წარწერის თანახმად აუგია „ტფილელ ეპისკოპოზს“ ბარნაბა ფავნელისშვილს 1588 წელს. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე თაღოვანი სარკმელია, მის ორივე მხარეს - თითო ნახევარწრიული ნიში. ასეთივე სარკმელია სამხრეთ კედელში. შიდა სივრცე მაღალია და ზევითკენ ვიწროვდება. დარბაზი გადახურულია კამარით, რომელიც გრძივ კედლებს ეყრდნობა.
ინტერიერი შელესილი და შეთეთრებულია. შელესილობის ქვეშ შეიმჩნევა მოხატულობის ფრაგმენტები. ეკლესიის ჩრდილოეთ კედელი გამაგრებულია ორი კონტრფორსით, რომლებიც გადახურულია კრამიტით.
კოშკი ეკლესიის დასავლეთ კედელზეა მიდგმული და სიმაღლით ეკლესიას უსწორდება. ორივე ნაგებობა გადახურულია საერთო ორფერდა სახურავით, შემოვლებული აქვს აგურის ერთიანი თაროსებრი ლავგარდანი. მოგვიანებით ეკლესიის დასავლეთ კედელი გაჭრეს და ფართო თაღოვანი მალით ეკლესია კოშკს შეუერთეს. ეკლესიის იატაკის დონე გააგრძელეს, რის შედეგადაც კოშკის ქვედა სართული ორ ნაწილად გაიყო. კოშკის დასავლეთ კარის ზედა ნაწილი სარკმლად გადაკეთდა. კოშკის ქვედა სართულის შესასვლელები ამოქოლილია. ზედა, ბოლო სართული შეისრული კამარით გადახურული იზოლირებული სათავსია, რომელსაც ჩრდილოეთიდან თაღოვანი შესასვლელი აქვს. დასავლეთ კედლის ცენტრში სათოფურია.
სამრეკლო დგას ეზოს შესასვლელთან, ეკლესიის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. მისი პირველი სართული მასიურია. მასზე აღმართულია სამრეკლოს ოთხბოძიანი აგურის ფანჩატური. კომპლექსს შემოვლებული აქვს გალავანი.
ლიტერატურა
კასპის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიები
კეწერა

კეწერა — მცენარეთა გვარი მანანასებრთა (ადრე კეწერასებრთა) ოჯახისა. მარადმწვანე (ფოთოლს ინარჩუნებს 3-5 წელს) ქონდარა, გართხმული ბუჩქებია.
შეიცავს 16-მდე სახეობას, რომელიც გავრცელებულია ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში, სამხრეთ ანდებში, ატლანტის ოკეანის სამხრეთ ნაწილში მდებარე კუნძულებსა და ანტარქტიკაში. იზრდება ბარისა და მთის ტუნდრაში (გოლცებზე), ტყე-ტუნდრაში, სფაგნუმიან ჭაობებში, წიწვოვან ტყეებში, ალპურ სარტყელში და სხვა. სინათლის მოყვარული და მიკოტროფული მცენარეებია. უფრო მეტად ცნობილია შავი კეწერა.
საქართველოში და მთელ კავკასიაში იზრდება კავკასიური კეწერა. აქვს წვრილი დაკლაკნილი ტოტები და წვეროსკენ შევიწროვებული ჯირკვლოვან-ბუსუსიანი მოყვითალო-მწვანე ფოთლები. იზრდება მეტწილად ალპურ ხალებზე, სუბნივალური სარტყლის ღორღიან ადგილებში, კლდეებზე და სხვა.
კეწერას ნაყოფი შეიცავს C ვიტამინს, იჭმება. სამკურნალო და დეკორატიული მცენარეებია.
ლიტერატურა
სქოლიო
მანანასებრნი
ზაპორიჟიის რაიონი

ზაპორიჟიის რაიონი — რაიონი უკრაინაში, ზაპორიჟიის ოლქში. მისი ფართობია 1 460 კმ². 2015 წლის აღწერის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 57 878 ადამიანს შეადგენდა, ხოლო სიმჭიდროვე 40 კაცს კმ²-ზე. ზაპორიჟიის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ზაპორიჟია.
იხილეთ აგრეთვე
უკრაინის ადმინისტრაციული დაყოფა
უკრაინის რაიონები
სქოლიო
ზაპორიჟიის ოლქის რაიონები
ძველი ინდოეთის სულიერი სამყარო

ძველი ინდოეთის სულიერი სამყარო
ინდოელთა რელიგიური წარმოდგენები
უძველეს ხანაში ინდოელები აღმერთებდნენ ბუნების ძალებს. მათ ჰყავდათ მიწისა და ცის, ცეცხლისა და ჭექა-ქუხილის, მზისა და ქარის ბოროტი და კეთილი ღმერთები. ინდოელებმა მრავალი ღმერთიდან ერთი, ყველაზე უძველესი და უძლიერესი-ბრაჰმა გამოყვეს. ინდოელთა წარმოდგენით, ბრაჰმამ ქვეყნის მოსახლეობა ოთხ ძირითად ნაწილად-ვარნად დაყო. პირველ ვარნას ქურუმები შეადგენდნენ. მეორე ვარნა მეომრებსა და მოხელეებს აერთიანებდა. მიწათმოქმედნი, მესაქონლეები, ხელოსნები ვაჭრები მესამე ვარნას წარმოქმნიდნენ, ხოლო მეოთხე ვარნა დაპყრობილი ტომებისა და უთვისტომოებისგან შედგებოდა.ვარნებს შორის რაიმე ნათესაურ კავშირს ან ერთი ვარნიდან მეორეში გადასვლას ბრაჰმას კანონი სასტიკად კრძალავდა. ადამიანებს, რომლებიც არც ერთ ვარნას არ განეკუთნებოდნენ, მიუკარებლები ეწოდებოდათ. მათი შეხება და შეხედვაც კი შეურაცხყობის ტოლფასად მიიჩნეოდა. ისინი სახელმწიფოში ყველაზე ჭუჭყიან და მძიმე სამუშოს ასრულებდნენ.ქრ.შ-მდე VI საუკუნეში ინდოეთის ერთ-ერთი პატარა სამეფოს უფლისწულმა გაუტამამ, თქმულების მიხედვით, მიატოვა ოჯახი ცალკე განდგომილი ცხოვრება დაიწყო. მან ხანგრძლივი ფიქრისა და განსჯის, თავის თავში ჩაღრმავების შედეგად, შეიცნო ჭეშმარიტება. იგი გახდა ბუდა ანუ „გასხივოსნებული“. გაუტამამ ახალი რელიგიის ბუდიზმის ქადაგება დაიწყო. ბუდიზმი უარყოფდა ინდოეთის ვარნებად დაყოფას და ყოველგვარ ძალადობას. ამ მოძღვრების თანახმად, სიკვდილის შემდეგ ადამიანის სული სხვა ცოცხალ არსებაში (ცხოველში, ფრინველში, მწერში, მცენარეში ან ისევ ადამიანში) გადასახლდება.
ლიტერატურა და მეცნიერება ძველ ინდოეთში
ქრ.შ-მდე V–VI საუკუნეებში ბრაჰმანებმა ლიტერატურული ენა სანსკრიტი და მისი შესატყვისი გრამატიკაც შექმნეს. ინდოელმა მეცნიერებმა, მსოფლიოში პირველებმა გამოთქვეს მოსაზრება, რომ დედამიწას აქვს სფეროს ფორმა და ბრუნავს თავისი ღერძის გარშემო. ჯერ კიდევ დრავიდების ხანაში ინდოელმა მეცნიერებმა ნულის მნიშვნელობა შემოიღეს. ნულის დახმარებით ერთიდა იგივე ციფრი ათეულის, ასეულის და ა.შ. რიცხვის აღმნიშვნელი შეიძლება ყოფილიყო. ინდოელთა ეს გამოგონება მოგვიანებით არაბებმა აზიისა და ევროპის ქვეყნებში გაავრცელეს. ამიტომ მათ არაბული ციფრები ეწოდა. მსოფლიო ცივილიზაციის ძველმა ინდოელებმა თანამედროვე სპორტის ერთ-ერთი სახეობა-ჭადრაკი დაუტოვეს. ეს თამაში უძველესი დროიდან აზიისა და ევროპის ქვეყნებში, მათ შორის საქართველოშიც, დიდი მოწონებით სარგებლობდა.სანსკრიტულ ენაზეა დაწერილი ინდოელთა საყვარელი და საამაყო პოემები: „მაჰაბჰარატა“ და „რამაიანა“. „მაჰაბჰარატაში“ არაჩვეულებრივი სიმძაფრითაა ასახული ორ გვარს შორის ხელისუფლებისათვის ბრძოლის მრავალწლიანი და დაძაბული ისტორია. პოემა „რამაიანა“ მოგვითხრობს უფლისწულ რამას გმირულ ბრძოლებზე თავისუფლებისა და სამართლიანობისთვის. ინდოელი ხალხი შესანიშნავი იგავ-არაკების ავტორიც იყო. ინდოელთა ლიტერატურულ ნაწარმოებებში გამოიხატა ხალხის შეხედულებები ადამიანის როგორც საუკეთესო, ისე მანკიერ თვისებებზე.
ინდური რელიგიები
მოსკოვო (დიურტიულის რაიონი)

მოსკოვო (დიურტიულის რაიონი)
მოსკოვო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის დიურტიულის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1879 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ დიურტიულიდან დაშორებულია 25 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 97 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები (77 %) შეადგენენ.
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
სქოლიო
დიურტიულის რაიონის სოფლები
სინუსების თეორემა

სინუსების თეორემა — ტრიგონომეტრიის თეორემა, რომელიც ადგენს თანაფარდობას ნებისმიერი სამკუთხედის a, b, c გვერდებსა და მათი მოპირდაპირე A, B და C კუთხეების სინუსებს შორის. სინუსების თეორემის შინაარსი მდგომარეობს შემდეგში:
სადაც R მოცემულ სამკუთხედზე შემოხაზული წრეწირის რადიუსია.
ლიტერატურა
ტრიგონომეტრია
თეორემები სამკუთხედების შესახებ
ინდუსების ღმერთები

ინდუსების ღმერთები
ინდუსებს დაახლოებით 33 მილიონი ღმერთი ჰყავთ. მათი უმრავლესობა მრავალთავიანი და მრავალხელიანია. აქედან, სამი უმთავრესი ღვთაებაა:
ბრაჰმა — თითოეული კოსმოსური ციკლის დასაწყისში სამყაროს შემოქმედი;
ვიშნუ — სამყაროს დამცველი;
შივა — სამყაროს დამანგრეველი.
ლიტერატურა
„მსოფლიოს დიდი ატლასი“, გამომცემლობა პალიტრა 2009, თბილისი, გვ. 121.
ღმერთები ასოციაციების მიხედვით
ინდუისტური ღმერთები
ვიშნუს განსხეულებები
ლიტვის სტატუტები

ლიტვის სტატუტები — ლიტვის დიდი სამთავროს ფეოდალური სამართლებრივი კოდექსები. მიღებულია 1529, 1566 და 1588 წლებში. ლიტვის სტატუტების წყარო იყო ჩვეულებითი სამართალი, დიდ მთავართა კანონმდებლობა, სასამართლო პრაქტიკა, აგრეთვე რომაული, პოლონური და გერმანული სამართალი. ლიტვის სტატუტები შეიცავს სახელმწიფო, სისხლისა და სამოქალაქო სამართალს, სასამართლო წყობილებისა და პროცესის ნორმებს; ასახავს შლიახტის ეკონომიკური და პოლიტიკური როლის ზრდას, ყმა გლეხთა ერთიანი წოდების ჩამოყალიბებას. 1588 წლის სტატუტმა, ლუბლინის უნიის საწინააღმდეგოდ განამტკიცა ლიტვის დიდი სამთავროს მნიშვნელოვანი სახელმწიფოებრივ-პოლიტიკური დამოუკიდებლობა.
რესურსები ინტერნეტში
1588 წლის სტატუტის ორიგინალი
ლიეტუვის ისტორია
ბელარუსის ისტორია
დანილოვგრადის მუნიციპალიტეტი

დანილოვგრადის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი მონტენეგროში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი დანოლოვგრადი.
დემოგრაფია
დანილოვგრადის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 2013 წელს შეადგენდა 16 523 ადამიანს.. ფართობი 501 კმ².
იხილეთ აგრეთვე
ჩერნოგორიის ადმინისტრაციული დაყოფა
რესურსები ინტერნეტში
მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
მონტენეგროს მუნიციპალიტეტები
ოქროს კბილი

ოქროს კბილი — მიხეილ ჯავახიშვილის მოთხრობა. მიხეილ ჯავახიშვილის სააზროვნო სივრცეში ხშირად იჭრებიან უფერულ-უღიმღამო ცხოვრებიდან ამოზრდილი ადამიანები, რომლებიც, მხოლოდ და მხოლოდ, პიროვნული სატკივარის გათავისების წყალობით ხდებიან სახიერნი. ასეთი, ერთი შეხედვით, ერთფეროვანი ცხოვრებით ცხოვრობდა მიხეილ ჯავახიშვილის ოქროს კბილის პერსონაჟიც თომა შადიშვილი. ეს საკუთარი ვნებათაღელვის ჩაცხრომის მსურველი ახალგაზრდა კაცი, ყველასგან და ყველაფრისგან გამიჯნული, თავისდა უნებურად, სიყვარულის ცხელ მორევში აღმოჩნდება ჩაძირული.
მოთხრობის სიუჟეტი
„ოქროს კბილის“ მთავარი პერსონაჟი თომა შადიშვილია, რომელიც დედამისთან ერთად ცხოვრობს ქირით თბილისში და მოლარედ მუშაობს. ბავშვობის ტრავმისა და სირცხვილის გამო ის ქალებს მუდამ გაურბის. ერთხელაც შემთხვევით თავის საბედოს შეხვდება, რომელიც თომასადმი ინტერესს გამოავლენს. მას თამროს დაარქმევს და ძებნას დაიწყებს. მისი მეგობარი კოტე შეპირდება, რომ მის ძებნაში დაეხმარება. ის თამროს დის ქმრის ძმაა, თუმცა, თამროსა და თომას აღწერილი ქალის ერთმანეთთან დაკავშირება მხოლოდ თამროს გარდაცვალების შემდეგ შეძლო. იმ ნახვის შემდეგ თამროც ეძებს თავის სიყვარულს, თუმცა, ლოგინადაა ჩავარდნილი ავადმყოფობის გამო (ავადმყოფობამ შეუწყო ხელი თამროს მხრიდან ინიციატივის გამოვლენას) და თავის დას სოფიოს სთხოვს მოძებნას, მაგრამ სოფიოსათვის თამროს გრძნობების გაგება არც ისე მარტივია. თამრო და თომა ერთმანეთს მხოლოდ სიზმარში ნახულობენ. როდესაც თამრო მოკვდება, თომას გამოეღვიძება და დაიყვირებს, რომ ის კვდება. თუმცა მას თავის საბედოს პოვნის იმედი მაინც აქვს. მეორე დღეს კოტე თომას პანაშვიდზე წაიყვანს სადაც აღწერილობით დაადგენს, რომ მისი მეგობრის საყვარელი ქალი წევს კუბოში (თომას მუდმივად ახსენებს თამროს ოქროს კბილს). კოტე მეგობარს არაფერს ეტყვის და ურჩევს მიჯნურის ძებნას თავი დაანებოს. თომა კი ადგება და კვლავ საძებრად წავა.
პერსონაჟები
„თომა შადიშვილი“ - მთავარი პერსონაჟი(ყოფილი ბერი).
„კოტე“ -თომას მეგობარი.
„მართა“ - თომას დედა.
„თამრო“ - თომას საყვარელი ქალი, რომელსაც დაეძებს.
„სოფიო“ - თამროს და.
რესურსები ინტერნეტში
„ოქროს კბილი“ goodreads.com-ზე
ქეთევან ელაშვილი - ქალის სახიერება ანუ პიროვნული სატკივარი
სქოლიო
მიხეილ ჯავახიშვილის ნაწარმოებები
ქართული მოთხრობები
ქართული ლიტერატურა
Etayo

Etayo is a town and municipality located in the province and autonomous community of Navarre, northern Spain.
References
External links
ETAYO in the Bernardo Estornés Lasa - Auñamendi Encyclopedia (Euskomedia Fundazioa)
Municipalities in Navarre
ქირაჩ-მუღანლო

ქირაჩ-მუღანლო — სოფელი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის მარნეულის მუნიციპალიტეტში, ყაჩაღანის თემში. მდებარეობს მარნეულის ვაკეზე, მდინარე ხრამის ნაპირას. ზღვის დონიდან 280 მ სიმაღლეზე. ქალაქ მარნეულიდან დაშორებულია 40 კილომეტრით, შულავრიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 22 კილომეტრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1102 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჰელიკოპრიონი

ჰელიკოპრიონი — ნამარხი ცხოველების გვარი ზვიგენების რიგისა. ცნობილი არიან განსაკუთრებული ორგანოებით, რომლებიც წარმოადგენენ ერთმანეთისაგან განცალკევებულ 3 – 3,5 ხვეულისაგან შემდგარ ორმხრივსიმეტრიულ სპირალს. სპირალის ძირითად ღერძზე ერთმანეთან მჭიდროდ მიჯრილი კბილები, რომელთა ზომა თანდათან მატულობს შიდა ხვეულიდან გარეთასაკენ.
ჰელიკოპრიონის სპირალები პირველად ურალის, ხოლო შემდეგ იაპონიის, ინდოჩინეთის, ჩრდილოეთ ამერიკისა და ავსტრალიის ძველ პერმულ ნალექებში აღმოჩნდა.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
ჰელიკოპრიონი - უნივერსალური ლექსიკონი
ჰელიკოპრიონი
გადაშენებული ცხოველები
პრეისტორიული თევზები ევროპაში