ედნა მილეი

ედნა მილეი
ედნა სენტ ვინსენტ მილეი (დ. 1892, 22 თებერვალი — გ. 1950, 19 ოქტომბერი) — ამერიკელი პოეტი და დრამატურგი, 1923 წლის პულიცერის პრემიის ლაურეატი პოეზიაში (მესამე ქალი, რომელმაც მიიღო ჯილდო პოეზიისთვის). ცნობილი იყო თავისი ფემინიზმით. პროზაული ნაწარმოების წერისას იყენებდა ფსევდონიმს — „ნენს ბოიდი“.
ადრეული ცხოვრება
მილეი დაიბადა როკლენდში, მაინე, სკოლის მასწავლებელ ჰენრი ტოლმან მილეისა და მედდა კორა ლუნელა ბუზელის ოჯახში. მისი საშუალო სახელი მომდინარეობს ნიუ-იორკის წმინდა ვინსენტის საავადმყოფოდან, სადაც ბიძამისს სიცოცხლე ჯერ კიდევ ედნას დაბადებამდე გადაარჩინეს. 1904 წელს, კორა ოფიციალურად გაშორდა ედნას მამას ფინანსური უპასუხისმგებლობისა და ოჯახური ძალადობის გამო. მიუხედავად რამდენიმეწლიანი წერილობითი მიმოწერისა, ჰენრი ოჯახში აღარ დაბრუნებულა. კორა და მისი სამი ქალიშვილი, ედნა, ნორმა ლუნელა (დაიბადა 1893 წელს) და ქეთლინ კალოჩი (დაიბადა 1896), საცხოვრებლად ქალაქიდან ქალაქში გადადიოდნენ, ცხოვრობდნენ სიღატაკეში და იტანჯებოდნენ სხვადასხვა დაავადებებთან ბრძოლისგან. კორა მოგზაურობდა კლასიკური ლიტერატურით სავსე სათავსოთი, სადაც შექსპირის და მილტონის შემოქმედებას ინახავდა და შვილებს უკითხავდა. ოჯახი დასახლდა პატარა სახლში, კორას დეიდის საკუთრებაში, კემბენში, მეინი, სადაც მილეიმ პირველი ლექსების წერა დაიწყო, რამაც მომავალში საყოველთაო აღიარება მოუტანა.
მილამი ვასარის კოლეჯში ჩვეულებრივზე მოგვიანებით, 21 წლის ასაკში შევიდა, 1913. მას თავისი დროის ბევრ კოლეგასთან ჰქონდა ურთიერთობა და ინახავდა ჩანაწერებს, მათ შორის დაწერილი პიესების პროექტებს. სკოლაში ყოფნის დროს მან რამდენიმე ურთიერთობა დაამყარა ქალებთან, მათ შორის ედიტ ვინის მეთინსონთან, რომელიც მუნჯი კინოს მსახიობი გახდა.
ნიუ-იორკი
1917 წელს ვასარის კოლეჯის დამთავრების შემდეგ, მილეი საცხოვრებლად ნიუ–იორკში გადავიდა. იგი ცხოვრობდა ბევრ ადგილას გრინვიჩის სოფელში, მათ შორისაა „Cherry Lane Theater“-ის საკუთრებაში არსებული სახლი და ბედფორდის ქუჩა 75½, რომელიც ცნობილი იყო, როგორც ნიუ–იორკის ყველაზე ვიწრო სახლი . პოეტის კარიერის აწყობის პერიოდში, მილეი თავდაპირველად მუშაობდა „Provincetown Players“-ში, მაკდუგალის ქუჩაზე და თეატრალურ გილდიასთან. 1924 წელს მილეიმ და სხვებმა დააარსეს „Cherry Lane Theatre“ და „გააგრძელეს ექსპერიმენტული დრამის დადგმა.“
კარიერა
მილეის სახელის პოპულარობა 1912 წელს დაიწყო, როდესაც, 20 წლის ასაკში, მან გადააგზავნა ლექსი "Renascence" ლექსების კონკურსში „The Lyric Year“. კონკურსის უპირობო ფავორიტად ედნა ითვლებოდა, თუმცა, საბოლოოდ, მიენიჭა მეოთხე ადგილი. ამ თემის გარშემო ატეხილმა სკანდალმა მილეის პოპულარობა მოუტანა.
მილელმა ასევე დაწერა მოკლე მოთხრობები ჟურნალ „Ainslee’s“–სთვის, მაგრამ იგი ფარავდა თვის ნამდვილ პიროვნებას, როგორც პოეტი და ესთეტი, და დაჟინებით მოითხოვდა ნენსი ბოიდის ფსევდონიმით გამოექვეყნებინა ნაწარმოებები. პოპულარობის ზრდასთნ ერთად, ეინსლის გამომცემლობა ცდილობდა დაეყოლიებინა ედნა ფსევდონიმის გარეშე წერაზე გასამრჯელოს ზრდის სანაცვლოდ, რაზეც მან უარი თქვა.
პირადი ცხოვრება
1921 წლის იანვარში იგი გაემგზავრა პარიზში, სადაც გაიცნო და დაუმეგობრდა მოქანდაკეებს: თელმა ვუდი და კონსტანტინ ბრანციუსი. მალევე დაორსულდა კაცისგან, სახელად დობინი და იმის მაგივრად, რომ უზრუნველყო ქორწინების ლიცენზია, იგი დაბრუნდა ინგლისში, სადაც დედამისი, კორა დაეხმარა აბორტის გაკეთებაში.
შესაძლოა, სწორედ ამის მიზეზი იყო მილეის ხშირი ავადმყოფობა და სისუსტე მომდევნო ოთხი წლის განმავლობაში. ავადმყოფობის დროს მისთვის გამოჩენილი განსაკუთრებული ყურადღების შემდეგ, 1923 წელს, იგი დაქორწინდა 43 წლის ევგენ იან იან ბოისევსზე (1880–1949).
გარდაცვალება
მილეი გარდაიცვალა 58 წლის ასაკში, საკუთარ სახლში, 1950 წლის 19 ოქტომბერს. დაიღუპა კიბეზე დაგორების შედეგად. მისი გვამი დაახლოებით რვა საათის შემდეგ იპოვეს. ექიმმა განაცხადა, რომ ედნამ განიცადა გულის შეტევა. დაკრძალულია მეუღლის გვერდით, ნიუ იორკის სასაფლაოზე, აუსტერლიცში.
სქოლიო
ამერიკელი მწერლები
პულიცერის პრემიის ლაურეატები