PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
გიორგი დანელია (პათოლოგანატომი)

გიორგი დანელია (პათოლოგანატომი)
გიორგი სერგის ძე დანელია (დ. 25 აპრილი, 1923, თბილისი) — ქართველი პათოლოგანატომი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1974), პროფესორი (1978), საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1990).
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი (1946). 1947 წლიდან მუშაობს მუშაობს კონსტანტინე ჩაჩავას სახელობის პერინატალური მედიცინის და მეანობა-გინეკოლოგიის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში, სადაც 1950 წლიდან განაგებს პათომორფოლოგიის განყოფილებას. იმავდროულად 1969–1990 წლებში ხელმძღვანელობდა ქ. თბილისის ცენტრალურ პათომორფოლოგიის ლაბორატორიას; 1970–1985 წლებში იყო საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს მთავარი სპეციალისტია (ნეონატოლოგ-პათოანატომი). მისი შრომები შეეხება შეისწავლის ნაყოფისა და ახალშობილის ცენტრალური ნერვული სისტემისა და ფილტვების პათოლოგიას, ქალის ჰორმონულ პათოლოგიასა და ორსულთა სიკვდილის მიზეზებს. ითვლება სამეანო-გინეკოლოგიური მორფოლოგიის და პერინატალური პათოლოგიის ერთ-ერთი ფუძემდებელად საქართველოში. მინიჭებული აქვს საქართველოს სახელმწიფო პრემია (1990). დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (2000).
ბიბლიოგრაფია
Некоторые количественные морфологические характеристики структурных перестроек в органах плодов и новорожденных, Сборник материалов симпозиума морфологического и математического моделирования патологических процессов, Кутаиси, 1980.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 25 აპრილი
დაბადებული 1923
თბილისში დაბადებულები
ქართველი ექიმები
თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები
საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატები
საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
ქართველი პროფესორები
გ
დიმიტრი პაიეტი

დიმიტრი პაიეტი
დიმიტრი პაიე (დ. 29 მარტი, 1987) — ფრანგი ფეხბურთელი, საფრანგეთის ეროვნული ნაკრებისა და საფეხბურთო კლუბ მარსელის წევრი. არის სწრაფი, აქვს კარგი ტექნიკა და დრიბლინგი.
რესურსები ინტერნეტში
ფრანგი ფეხბურთელები
დაბადებული 1987
2016 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
დაბადებული 29 მარტი
ბინჰაი

ბინჰაის ახალი ტერიტორია — ქალაქი ჩინეთში, ტიანძინის ადმინისტრაციულ შემადგენლობაში. დაარსდა 2009 წელს, ყოფილი ნაგავსაყრელის ადგილზე, ბოჰაის ზღვის სანაპიროზე. 1994 წლიდან წარმოადგენს სპეციალურ ეკონომიკურ ზონას. თავდაპირველად ჩაფიქრებული იყო, როგორც ეკოქალაქი, მწვანე ურბანული დასახლება 350 000 ადამიანისთვის.
რესურსები ინტერნეტში
Official Government website
Official Tianjin Media Gateway
Renaissance Tianjin TEDA Convention Centre Hotel
ჩინეთის ქალაქები
მაღლარი თვრინა

მაღლარი თვრინა — ქართული აბორიგენული ვარდისფერყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში იმერეთიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე აბლაბუდისებრ-ჯაგრისებრად ოდნავაა შებუსული. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, კონუსური ფორმის, საშუალო სიკუმსის. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო, მუქი შავი. რბილობი წვნიანი აქვს.
მაღლარი თვრინა საშუალო ზრდისა და საშუალომოსავლიანია. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის ბოლოს შედის. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 18-19%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 9-10 გ/ლ-ს.
გამოიყენება სასუფრე ყურძნად.
ლიტერატურა
უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 222
იმერეთის ვაზის ჯიშები
ვაზის ვარდისფერყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
ძვ. წ. 90

ძვ. წ. 90
| ძვ. წ. 95 |ძვ. წ. 94 | ძვ. წ. 93 | ძვ. წ. 92 | ძვ. წ. 91 | ძვ.წ. 90 | ძვ. წ. 89 | ძვ. წ. 88 | ძვ. წ. 87 | ძვ. წ. 86 | ძვ. წ. 85
მოვლენები
დაიბადნენ
გარდაიცვალნენ
სიმა ციანი - ჩინელი ისტორიკოსი
ნამხოში

ნამხოში — სოფელი აზერბაიჯანში, თოუზის რაიონში. მოსახლეობა — 234 კაცი.
სქოლიო
თოუზის რაიონის სოფლები
ჰეპატოციტების ზრდის ფაქტორი

ჰეპატოციტების ზრდის ფაქტორი (HGF) — პარაკრინული მოქმედების, უჯრედების ზრდის, მოძრაობისა და მორფოგენურ ფაქტორი. იგი სეკრეტირდება მეზენქიმური უჯრედების მიერ და მის სამიზნე უჯრედს ძირითადად ეპითელური და ენდოთელიალური უჯრედები წარმოადგენენ, თუმცა ასევე მოქმედებს ჰემატოპოეზურ პროგენიტორულ უჯრედებსა და T უჯრედებზე. ნაჩვენებია, რომ მას აქვს მნიშვნელოვანი როლი ემბრიონის ორგანოების განვითარებაში, კონკრეტულად მიოგენეზში. ასევე ზრდასრული ორგანოების რეგენერაციაში და ჭრილობების შეხორცებაში.
ფუნქცია
ჰეპატოციტების ზრდის ფაქტორი არეგულირებს უჯრედების ზრდას, მოძრაობას და მორფოგენეზს, პროტოონკოგენურ c-Met რეცეპტორთან შეკავშირებით და თიროზინკინაზას სასიგნალო კასკადის გააქტიურებით. ჰეპატოციტების ზრდის ფაქტორი სეკრეტირდება თრომბოციტებისა და მეზენქიმული უჯრედების მიერ და მოქმედებს როგორც მრავალფუნქციური ციტოკინი, ძირითადად ეპითელური წარმოშობის უჯრედებზე. მიტოგენეზის, უჯრედების მოძრაობისა და მატრიქსის ინვაზიის სტიმულირების უნარის გამო, მას ცენტრალური როლი აქვს ანგიოგენეზში, სიმსივნის პროგრესირებისა და ქსოვილების რეგენერაციის პროცესში.
სტრუქტურა
HGF სეკრეტირდება როგორც ერთი არააქტიური პოლიპეპტიდი და იშლება სერინ პროტეაზებით 69 kDa ალფა და 34 kDa ბეტა ჯაჭვად. ალფა და ბეტა ჯაჭვებს შორის დისულფიდური კავშირით წარმოიქმნება აქტიური, ჰეტეროდიმერული მოლეკულა. ცილა მიეკუთვნება S1 პეპტიდაზებს, მაგრამ არ გააჩნია შესამჩნევი პროტეაზული აქტივობა.
კლინიკური მნიშვნელობა
ადამიანის HGF პლაზმიდური თერაპია განიხილება, როგორც კორონარული არტერიული დაავადებისა და მიოკარდიუმის ინფარქტის შემდეგ გულის დაზიანების პოტენციური მკურნალობის გზა. კარგადაა შესწავლილი HGF-ის ეფექტი ეპითელური, ენდოთელურ და ჰემატოპოეზურ პროგენიტორ უჯრედებზე. HGF ასევე არეგულირებს T უჯრედების ქემოტაქსისს გულის ქსოვილში. HGF-ის შეკავშირება c-Met-ექსპრესირებად T უჯრედებზე, იწვევს c-Met, CXCR3 და CCR4-ის ექსპრესიის ზრდას, რაც, თავის მხრივ, აძლიერებს გულის ქსოვილში უჯრედების მიგრაციის უნარს. HGF ასევე ხელს უწყობს ანგიოგენეზს იშემიური დაზიანების დროს. HGF შესაძლოა შემდგომში გამოყენებულ იქნას ჩიკუნგუნიას ვირუსით გამოწვეული ართრალგიის ქრონიკული მიმდინარეობის პროგნოზისთვის. HGF-ის მაღალი დონე კორელაციაშია გამოჯანმრთელების მაღალ მაჩვენებლებთან.
HGF-ის ჭარბი ექსპრესია სარძევე ჯირკვლებში, ჩართულია მაკრომასტიაში. HGF ასევე მნიშვნელოვან როლს ასრულებს სარძევე ჯირკვლის ნორმალურ განვითარებაში.
HGF ასევეჩართულია სხვადასხვა ტიპის სიმსივნეში, მათ შორის ფილტვების, პანკრეასის, ფარისებრი ჯირკვლის, მსხვილი ნაწლავის და სარძევე ჯირკვლების.
მოცირკულირე დონე
გულის შორსწასული უკმარისობის მქონე პაციენტების პლაზმაში აღინიშნება HGF-ის გაზრდილი დონე, რაც დაკავშირებულია უარყოფით პროგნოზთან და სიკვდილიანობის მაღალ რისკთან. მოცირკულირე HGF ჰიპერტენზიის მქონე პაციენტებში იდენტიფიცირებულია, როგორც დაავადების სიმძიმის პროგნოზული მარკერი. ასევე შემოთავაზებულია მოცირკულირე HGF-ის გამოყენება ნაწლავის ანთების მწვავე ფაზის ნაადრევ ბიომარკერად.
მოდულატორები
დიჰექსა არის მცირე მოლეკულური ნაერთი, რომელიც პირდაპირ უკავშირდება HGF-ს და აძლიერებს მის უნარს გაააქტიუროს მისი რეცეპტორი, c-Met. იგი არის ნეიროგენეზის ძლიერი ინდუქტორი და შეისწავლება ალცჰეიმერის დაავადებისა და პარკინსონის დაავადების პოტენციური მკურნალობისთვის.
სქოლიო
ციტოკინები
აპა (მდინარე)

აპა (მდინარე)
აპა — მდინარე პარაგვაისა და ბრაზილიაში. იგი მდინარე პარაგვაის შენაკადია, რომელიც თავის მხრივ პარანას ერწყმის. აპაზე გაივლის სახელმწიფო საზღვარის გარკვეული მონაკვეთი პარაგვაისა და ბრაზილიას შორის.
იხილეთ აგრეთვე
პარაგვაის მდინარეების სია
ლიტერატურა
Rand McNally, The New International Atlas, 1993.
რესურსები ინტერნეტში
Río Apa at GEOnet Names Server
პარაგვაის მდინარეები
ბრაზილიის მდინარეები
ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლი

ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლი
ასაფრენ-დასაჯდომი ბილიკი (ადზ) — აეროდრომის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი შემადგენელი ელემენტი, რომელზეც სხვადასხვა დანიშნულების თვითმფრინავი ახორციელებს გამორბენს, აფრენას, დაფრენას და გარბენს. ბილიკის სიგრძე და სიგანე დამოკიდებულია აეროდრომის დანიშნულებაზე. აეროდრომის ბილიკები ძირითადად მზადდება მაღალი ხარისხის ბეტონმასალებისაგან, რაც უზრუნველყოფს მათი საექსპლუატაციო
თვისებების ხანგრძლივ შენარჩუნებას. ერთ აეროდრომს შეიძლება გააჩნდეს ორი და უფრო მეტი ასაფრენი ბილიკი.
რესურსები ინტერნეტში
თბილისის აეროპორტში ახალი ასაფრენ-დასაჯდომი ზოლის მშენებლობა იგეგმება.
ავიაცია
რამაზ შენგელია (ექიმი)

რამაზ შენგელია (ექიმი)
რამაზ შენგელია (დ. 1952) — ქართველი ქირურგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1997 წ.).
1975 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი, 1975 წელს თსუ ხელოვნების ფაკულტეტი (კინოდრამატურგიის სპეციალობით). 1991 წლიდან თსსუ მედიცინის ისტორიის კათდერის გამგეა, 1995 წლიდან ამავე უნივერსიტეტის ექსპერტი და კლინიკური სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის ტრადიციული მედიცინის განყოფილების ხელმძღვანელი, ხოლო 1999 წლიდან ამავე ინსტიტუტის დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო დარგში. 1995 წლიდან განაგებს ქართული მედიცინის ისტორიის მუზეუმს. გამოქვეყნებული აქვს მოთხრობების კრებული, პუბლიცისტური წერილები. 1977-1982 წლებში იყო საქართველოს მთამსვლელთა გუნდის წევრი-ექიმი. დაჯილოებულია ზაზა ფანასკერტელ-ციციშვილის მედლით ზღვის დონიდან 4000 მეტრ სიმაღლეზე გაკეთებული უნიკალური ოპერაციისთვის.
ლიტერატურა
ქართველი ქირურგები
დაბადებული 1952
სანაია

სანაია
საკუთარი სახელი სანაია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
ამირან სანაია — ქართველი ფეხბურთელი
გელა სანაია — ქართველი მწვრთნელი
გიორგი სანაია — ქართველი ჟურნალისტი
ვალტერ სანაია — ქართველი ფეხბურთელი
ქართული გვარები
ალარო

ალარო — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბალეარის კუნძულების ავტონომიური გაერთიანების რაიგერის კომარკაში, მდებარეობს კუნძულ მალიორკაზე. ფართობი — 45,72 კმ². მოსახლეობა — 5 617 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ალაროს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
გუსტავ ჰაინემანი

გუსტავ ჰაინემანი
გუსტავ ვალტერ ჰაინემანი (გერმ.: Gustav Walter Heinemann) (დ. 21 ივლისი, 1899, შვერინი — გ. 7 ივლისი, 1976, ესენი) — გერმანელი პოლიტიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე, გერმანიის რიგით მესამე ბუნდესპრეზიდენტი 1969-1974 წლებში.
რესურსები ინტერნეტში
Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon
გერმანელი პოლიტიკოსები
გერმანიის პრეზიდენტები
დაბადებული 21 ივლისი
დაბადებული 1899
გარდაცვლილი 7 ივლისი
გარდაცვლილი 1976
თარიღის ცვლის ხაზი

თარიღის ცვლის ხაზი — დედამიწის ზედაპირზე გატარებული პირობითი ხაზი, რომლის სხვადასხვა მხრიდან მიმდებარე ადგილებში საათების ჩვენება ერთმანეთს ემთხვევა, კალენდარული თარიღები კი ერთი დღეღამითაა განსხვავებული. გავლებულია უმთავრესად 180° გრძედის მერიდიანის გასწვრივ ისე, რომ არსად არ კვეთს დასახლებულ პუნქტებს. მისგან აღმოსალეთით კალენდარული თარიღი 1 დღ-ღ უფრო ნაკლებია, ვიდრე დასავლეთით. როდესაც მოგზაური განუწყვეტლივ გადაინაცვლებს აღმოსავლეთისაკენ, იგი ყოველ სასაათო ზოლში გადასვლისას საათის ისარს წინ სწევს 1 სთ. ასე რომ დედამიწის სრული გარშემოვლისას 1 დღ-ღ „გაუსწრებს“ რეალურ დროს. დასავლეთისკენ მიმავალ მოგზაურს, პირიქით, ერთი დღ-ღ „დაეკარგება“. ამის გამო გემზე (ან თვითმფრინავზე), როცა იგი თარიღის ცვლის ხაზს დასავლეთიდან აღმოსავლეთით გადაკვეთს, დღეების აღრიცხვისას 1 დღ-ღ ნაკლებს ანგარიშობენ (მაგალითად, თუ გადაკვეთა 30 ივნისს მოხდა, მიიჩნევენ, რომ 29 ივნისია), აღმოსავლეთიდან დასავლეთით გადაკვეთისას კი — 1 დღ-ღ მეტს.
ლიტერატურა
სასაათო სარტყლები
ალბანეთის პრემიერ-მინისტრების სია

ალბანეთის პრემიერ-მინისტრების სია
აქ მოყვანილია ალბანეთის პრემიერ-მინისტრების სია, რომლებთაც ეს თანამდებობა 1912 წლის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ეკავათ.
მთავრობის მეთაურები (1912—1920)
პრემიერ-მინისტრები (1920–დღემდე)
სქოლიო
რესურსები ინტერნეტში
ალბანეთის პრემიერ-მინისტრის ოფიციალური გვერდი
ალბანეთის პოლიტიკა
ალბანეთის პრემიერ-მინისტრები
ალბანეთის ისტორია
ანტონიუ-მარტინსი

ანტონიუ-მარტინსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 320 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ უმარიზალის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 907 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 28.2 კმ²-ზე. ფართობი 244 897 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, ზოგადი სტატისტიკა
რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის მუნიციპალიტეტები
ჯანმრთელობა

ჯანმრთელობა - არის ორგანიზმის ნორმალური მდგომარეობა, როდესაც ორგანიზმის სტრუქტურები და მათი ფუნქციები შეესაბამება ერთმანეთს და ორგანიზმის მარეგულირებელი სისტემები ძალმოსულნი არიან შეინარჩუნონ ორგანიზმის შინაგანი გარემოს მუდმივობა ანუ ჰომეოსტაზი.
დამახასიათებელი თვისებები
ჯანმრთელი ორგანიზმისათვის დამახასიათებელია ის რომ ყოველდღიურ ნორმალურ გამღიზიანებელზე ის მოქმედებს ადეკვატური რეაქციით, რომლის ხასიათი,სიძლიერე მოქმედების ხანგრძლივობა შეესაბამება გამღიზიანებელს. ჯანმრთელი ორგანიზმისათვის დამახასიათებელია ასეთი მცნება, როგორიც არის ნორმა მაგ:ნორმალური ტემპერატურა, ნორმალური გულის ცემა, ნორმალური წნევა, ნორმალური სუნთქვა და ასე შემდეგ.
ნორმა
ნორმა არის საშუალო არითმეტიკული გამოყვანილი იმ მაჩვენებლებიდან რომლებიც ახასიათებს ერთი და იგივე სახეობის პოპულაციას გარკვეულ პირობებში. ორგანიზმი რომლის სასიცოცხლო მაჩვენებლები ნორმის ფარგლებშია, ითვლება ჯანმრთელად. მაჩვენებლები მჭიდროდ დაკავშირებულია გარემო ფაქტორებთან. მაგ: ცხოველი რომელიც ცხოვრობს მაღალ მთიან რაიონში განსხვავდება ამავე სახეობის ცხოველისაგან ერითროციტების და ჰემოგლობინის ჭარბი რაოდენობით, შედარებით გახშირებული სუნთქვით და სხვა ნიშნებით დაბლობში მცხოვრები ორგანიზმისაგან.
მედიცინა
ამსარყიშლაყი

ამსარყიშლაყი — სოფელი აზერბაიჯანში, ყუბის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 844 კაცი. სოფელ ამსარიდან ჩამოსულმა ემიგრანტებმა ააშენეს. პირველად სოფელი 1933 წელს არის მოხსენიებული. მისი თავდაპირველი სახელი იყო ამსარყაზმა
რესურსები ინტერნეტში
Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti
სქოლიო
ყუბის რაიონის სოფლები
Findel Glacier

Findel Glacier
The Findel Glacier (German: Findelgletscher) is a valley glacier in the Monte Rosa massif east of Zermatt in the Pennine Alps. It has a length of and covers an area of .
The starting point of the Findel Glacier is on the Cima di Jazzi at above sea level, on the border between Switzerland and Italy. From there the glacier flows to the west between the Rimpfischhorn and Strahlhorn on the north and the Stockhorn on the south. The end of glacier tongue is located at above sea level.
In October 2009, a group of Swiss scientists from the University of Zurich carried out an experiment to measure the length of the glacier, comparing their results with a previous experiment in 2005. Their results showed that the glacier had lost 49 million cubic metres of ice, and has lost a quarter of its surface area since 1850.
See also
List of glaciers in Switzerland
List of glaciers
Retreat of glaciers since 1850
Swiss Alps
References
External links
Swiss glacier monitoring network
Swiss Scientists measure glacial melting with light
Home
Interactive repeat photo comparisons of the Findel Glacier
Glaciers of Valais
Glaciers of the Alps
დერებეილი

დერებეილი — სოფელი აზერბაიჯანში, გოიგოლის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
გოიგოლის რაიონის სოფლები
Əlinağılar

Əlinağılar (also, Alinagylar) is a village and municipality in the Gadabay Rayon of Azerbaijan. It has a population of 1,320. The municipality consists of the villages of Əlinağılar and Arısu with which it essentially merges, along with nearby Miskinli and (across the river) Qalakənd to form one larger diffuse village.
References
Populated places in Gadabay District
ზემო სობისი

ზემო სობისი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის გორის მუნიციპალიტეტში (ზეღდულეთის თემი). ტირიფონის ვაკეზე. ზღვის დონიდან 740 მეტრი, გორიდან 17 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 482 ადამიანი.
იხილეთ აგრეთვე
ზემო სობისის კვირაცხოვლის ეკლესია
ზემო სობისის ღვთისმშობლის ეკლესია
ლიტერატურა
სქოლიო
გორის მუნიციპალიტეტის სოფლები
საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიები

საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიები — მთელი რიგი ტერიტორიები (უპირატესად კუნძულები, კონტინენტალური საფრანგეთის გვიანის გარდა), რომელიც ეკუთვნის საფრანგეთს, და დაშორებულია მისი ძირითადი ევროპული ტერიტორიიდან. დღეისათვის ამ ტერიტორიებს აქვთ შემდეგი სტატუსი:
საფრანგეთის ზღვისიქითა დეპარტამენტი (département et région d’outre-mer, აბრევიატურა DOM, იშვიათად DROM)
საფრანგეთის ზღვისიქითა გაერთიანება (collectivité d’outre-mer, აბრევიატურა COM)
საფრანგეთის განსაკუთრებული სტატუსის მქონე ზღვისიქითა ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული წარმონაქმნი (collectivité sui generis)
ადრე, როდესაც ჯერ კიდევ არსებობდა ზღვისიქითა ტერიტორიის სტატუსი (territoire d’outre-mer), ფრანგულად ყველა ამ სამფლობელოს ხშირად ეძახდნენ DOM-TOM (départements d’outre-mer / territoires d’outre-mer-ის აბრევიატურა).
ტერიტორიების ჩამონათვალი
საფრანგეთის ზღვისიქითა დეპარტამენტები
გვადელუპა (la Guadeloupe)
მაიოტა (Mayotte)
მარტინიკა (la Martinique)
რეიუნიონი (la Réunion)
საფრანგეთის გვიანა (la Guyane)
საფრანგეთის ზღვისიქითა გაერთიანებები
სენ-ბართელმი (Saint-Barthélemy)
სენ-მარტენი (Saint-Martin)
სენ-პიერი და მიკელონი (Saint-Pierre-et-Miquelon)
უოლისი და ფუტუნა (Wallis-et-Futuna)
საფრანგეთის პოლინეზია (la Polynésie française)
საფრანგეთის განსაკუთრებული სტატუსის მქონე ზღვისიქითა ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული წარმონაქმნები
კლიპერტონი (Clipperton)
ახალი კალედონია (la Nouvelle-Calédonie)
საფრანგეთის სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორია (Terres australes et antarctiques françaises, TAAF)
საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიები
ყველა 13 ტერიტორიის ფართობის საერთო ჯამი შეადგენს 559 655 კმ²-ს (ადელის მიწის გარდა — 127 655 კმ²-ს), ხოლო მოსახლეობის ჯამი 2 653 149 ადამიანს.
ტერიტორიული პრეტენზიები
მადაგასკარი პრეტენზიას აცხადებს ბასას-და-ინდიას, გლორიოსის, ევროპის, ჟუან-დი-ნოვას კუნძულებზე, რომლებიც შედიან ეპარსეს კუნძულების შემადგენლობაში, რომელიც საფრანგეთის განსაკუთრებული სტატუსის მქონე ზღვისიქითა ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული წარმონაქმნია.
კომორის კუნძულების კავშირი პრეტენზიას აცხადებს კუნძულ მაიოტაზე (მაორე), რომელსაც აქვს საფრანგეთის «ზღვისიქითა დეპარტამენტის» სტატუსი.
სურინამი (ყოფილი ჰოლანდიის გვიანა) პრეტენზიას აცხადებს საფრანგეთის გვიანას გარკვეულ ტერიტორიაზე, რომელიც საფრანგეთის ყველაზე დიდი ზღვისიქითა დეპარტამენტია.
მავრიკი 1990 წლიდან აწარმოებს მოლაპარაკებებს ტრომელინის კუნძულის (დღეისთვის ეკუთვნის საფრანგეთს) დასაბრუნებლად. ასევე არსებობს პრინციპული შეთანხმება კუნძულის და მის ირგვლივ არსებული საზღვაო სივრცის ერთობლივი მართვის შესახებ.
ვანუატუს რესპუბლიკა პრეტენზიას აცხადებს ახალი კალედონიის კუთვნილ მეტიუს და ჰანტერის კუნძულებზე.
საერთაშორისო თანამეგობრობა ანტარქტიდის შესახებ შეთანხმების საფუძველზე არ სცნობს საფრანგეთის ტერიტორიულ უფლებებს ანტარქტიკის სექტორში მდებარე ადელის მიწაზე, რომელიც საფრანგეთმა ჩართო სამხრეთული და ანტარქტიდული ტერიტორიის შემადგენლობაში.
დამატებითი ლიტერატურა
Robert Aldrich and John Connell, France's Overseas Frontier, Cambridge University Press, 1992
Frédéric Monera, L'idée de République et la jurisprudence du Conseil constitutionnel - Paris : L.G.D.J., 2004 ;
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სქოლიო
საფრანგეთის ქვეგანყოფილებები
დამოკიდებული ტერიტორიები
დაღ-ქესამანი

დაღ-ქესამანი — სოფელი აზერბაიჯანში, აღსთაფის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 6 866 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
აღსთაფის რაიონის სოფლები
Arma 3

Arma 3
ArmA 3 — ვიდეო თამაში ტაქტიკური მსროლელის ჟანრში, მესამე თამაში ArmA-ს სერიაში. რომელსაც აწარმოებს Bohemia Interactive. ალფა ვერსია გამოვიდა 2013 წლის 5 მარტს, ბეტა ვერსია — 25 ივნისს, სრულად კი თამაში გამოიცა 12 სექტემბერს Steam-ზე. თამაშის მოქმედებები ხდება მომავალში, 2030-იანებში, ფიქტიურ ოპერაცია "Magnitude"-ს დროს, რომელშიც NATO-ს ძალები იბრძვიან "აღმოსავლეთის არმიებთან" მოხსენებულია, როგორც CSAT (Canton-Protocol Strategic Alliance Treaty), რომელსაც ლიდერობს აღორძინებული ირანი.
შექმნა
ARMA 3 იყენებს Bohemia Interactive-ს უახლეს Real Virtuality-ის თამაშის ძრავას. თამაშში არის ახალი შესაძლებლობები წინა ARMA თამაშებთან შედარებით:
გაუმჯობესებული მისიების რედაქტორი
DirectX 10 და DirectX 11-ის მხარდაჭერა
20 კილომეტრი ხედვის დისტანცია
მკვდარი პერსონაჟების ფიზიკა (Ragdoll physics)
გაუმჯობესებული ფიზიკა (PhysX)
წყალქვეშა გარემოებები, ტრანსოპორტი და წყალქვეშა ყვინთვა
იარაღების და უნიფორმის კონფიგურაცია
გაუმჯობესებული განათების ძრავა
გაუმჯობესებული რადიო ჩატი
პოლიტიკური კონფლიქტები
დეველოპერების დაპატიმრება საბერძნეთში
2012 წლის 10 სექტემბერს საბერძნეთის მედიამ გამოაცხადა რომ დაპატიმრებულები იყვნენ თამაშის ორი შემქმნელები, ივან ბუჩტა და მარტინ პეზლარი, სავარაუდო შპიონაჯის გამო, რომლის მაქსიმალური სასჯელი იყო 20 წლით თავისუფლებით აღკვეთა. 2013 წლის 15 იანვარს გამოცხადდა რომ ჩეხები იყვნენ გაშვებული 5000 ევროს გირაოთი. მაგრამ გამოძიება გრძელდება.
თამაშის აკრძალვა ირანში
2013 წლის სექტემბერში, ირანის მმართველობამ გამოაცხადა რომ თამაში აიკრძალებოდა ქვეყანაში, რადგან თამაშში ირანელი სამხედროები წარმოდგენილები არიან როგორც მტრები.
რესურსები ინტერნეტში
Arma 3 - Bohemia Interactive-ის საზოგადოების ვიკი
სქოლიო
2013 წლის ვიდეო თამაშები
Bohemia Interactive-ის თამაშები
პირველი პირის შუტერი თამაშები
მესამე პერსონაჟის სროლები
Linux-ის თამაშები
ერთმოთამაშიანი და მრავალმოთამაშიანი ვიდეო თამაშები
მრავალმოთამაშიანი ონლაინ თამაშები
ღია სამყაროს ვიდეო თამაშები
Mac OS X-ის თამაშები
ტაქტიკური მსროლელის ვიდეო თამაშები
ვიდეო თამაშები დამატებებით
ჩეხეთში შემუშავებული ვიდეო თამაშები
საომარი ვიდეო თამაშები
Windows-ის თამაშები
ადრეულად ხელმისაწვდომი ვიდეო თამაშები
კოჯიმა

კოჯიმა
საკუთარი სახელი კოჯიმა შეიძლება აღნიშნავდეს ჩამოთვლილთაგან ერთ-ერთს:
ჰიდეო კოჯიმა — იაპონელი ვიდეო თამაშების დიზაინერი
იასუჰირო კოჯიმა — იაპონელი კავკასიოლოგი და ენათმეცნიერი
პოტსდამ-მიტელმარკის რაიონი

პოტსდამ-მიტელმარკის რაიონი — რაიონი გერმანიაში. რაიონის ცენტრი — ქალაქი ბად-ბელციგი. რაიონი შედის ბრანდენბურგის ფედერალურ მხარეში. იკავებს 2575,05 კვ. კმ. ფართობს. მოსახლეობა შეადგენს 205 119 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 80 ადამიანი/კვ.კმ-ზე. რაიონის ოფიციალური კოდი — 12 0 69.
რესურსები ინტერნეტში
www.potsdam-mittelmark.de ოფიციალური საიტი
ბრანდენბურგის რაიონები
1800-იანები

1800-იანები
პოლიტიკა
ეკონომიკა
კულტურა
ძირითადი ინსტინქტი

ძირითადი ინსტინქტი — პოლ ვერჰოვენის მიერ 1992 წელს გადაღებული ნეო-ნუარის ჟანრის ეროტიკული ელემენტების შემცველი თრილერი. მთავარ როლებში მონაწილეობენ შერონ სტოუნი და მაიკლ დუგლასი. 2006 წელს გამოვიდა ფილმის სიკველი, ძირითადი ინსტინქტი 2, რომელშიც მთავარი როლი ისევ შერონ სტოუნმა შეასრულა.
იხილეთ აგრეთვე
ძირითადი ინსტინქტი 2
რესურსები ინტერნეტში
ამერიკული ფილმები
1992 წლის ფილმები
დეტექტიური ფილმები
ეროტიკული ფილმები
გაღმა დობირო

გაღმა დობირო — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში, დიდივანის თემში (სოფლები: გამოღმა დობირო, გაღმა დობირო, გურისტყე). მდებარეობს გურიის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე სუფსის მარჯვნივ, ზღვის დონიდან 440 მ., ჩოხატაურიდან 16 კმ., გურისტყიდან 4 კმ. საჯავახოდან 36 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეჩაიეობა, მესიმინდეობა, მეცხოველეობა.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 27 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ექვთიმე სართანიას ქუჩა

ექვთიმე სართანიას ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ლოტკინი); გულრიფშის ქუჩიდან ალექსი მესხიაშვილის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 20-იან წლებში. თბილისის 1934 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც ვატმანის ქუჩა, შემდეგ ექვთიმე სართანიას სახელი დაერქვა.
ლიტერატურა
სართანია
ნოვოჩერკასკის ტრიუმფალური თაღები

ნოვოჩერკასკის ტრიუმფალური თაღები — რუსული კლასიციზმის ძეგლები. კომპლექსი შედგება ორი ტრიუმფალური თაღისაგან. ერთ-ერთს ეწოდება ჩრდილოეთის, ხოლო მეორეს — დასავლეთის. შესაბამისად ისინი მდებარეობენ ქალაქის ჩრდილოეთით და სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილებში.
ტრიუმფალური თაღები აგებულია 1817 წელს, 1812 წლის სამამულო ომში გამარჯვების ნიშნად. ეს არის სიმბოლო, რომელიც აღნიშნავს დონის კაზაკების წვლილს ნაპოლეონის წინააღმდეგ ბრძოლაში. თაღები არის ერთადერთი მსგავსი ძეგლი სამხრეთ რუსეთში, რომელიც შეტანილია ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
აღწერა
იდენტური თაღები განეკუთვნება გვიანი კლასიციზმის სტილს. თაღს გარს აკრავს 12 დორიული სვეტი. თითოეული მათგანი სრულდება პატარა ქვის ბურთებით. ჩრდილოეთის ტრიუმფალური თაღი გვირგვინდება ბრინჯაოს სამხედრო აღჭურვილობით, რომელშიც გადმოცემულია კაზაკების ამუნიცია და სამხედრო საგნები: ჯაჭვის პერანგი, დროშები, ხმლები, ფარები, იარაღი და ბირთვები.
თაღები აგებულია დახერხილი კირქვით. ზედაპირი შეღებილია თეთი და ყვითელი საღებავით. ჩრდილოეთი თაღის კედელზე ზემოთ არის წარწერა:
ისტორია
1817 წელს ნოვოჩერკასკში ელოდებოდნენ იმპერატორ ალექსანდრე I-ის ვიზიტს. ატამანმა მატვეი პლატოვმა გადაწყვიტა იმპერატორის ვიზიტთან დაკავშირებით აეშენებინა ტრიუმფალური თაღი, თუმცა რადგანაც არ იყო ცნობილი, რომელი მხრიდან შემოვიდოდა იმპერატორი დასავლეთიდან ანუ ძველი როსტოვის გზიდან, თუ ჩრდილოეთიდან - მოსკოვის გზატკეცილიდან. გადაწყვიტეს ქალაქის ორივე შესასვლელში აეგოთ თაღი. ზოგიერთი ინფორმაციით თაღების პროექტი ეკუთვნის ადგილობრივ არქიტეტქორს. ისტორიკოსები და მხარეთმცოდნეები ვარაუდობენ, რომ პროექტის ავტორია ალესანდრო რუსკა ან მისი ძმა ლუიჯი რუსკა, რომელმაც ამავე პერიოდში ააშენა ნოვოჩერკასკის საკათედრო ტაძარი. ტრიუმფალური თაღები წლების განმავლობაში წარმოადგენდა ქალაქის მთავარ ღირსშესანიშნაობას.
საბჭოთა პერიოდში ტრიუმფალური თაღები მიგდებული და მოუვლელი იყო. მოხსნეს და გადაადნეს ყველა მეტალი. 2000-იან წლებში მოხდა თაღების აღდგენა და ფოტოგრაფირება. აღადგინეს დეკორატიული ელემენტები, ბურთები, ბარელიეფები. დაკიდეს მემორიალური დაფა.
სქოლიო
ნოვოჩერკასკის შენობა-ნაგებობები