PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
Proto-Kartvelian language

Proto-Kartvelian language
The Proto-Kartvelian language, or Common Kartvelian, is the linguistic reconstruction of the common ancestor of the Kartvelian languages, which was spoken by the ancestors of the modern Kartvelian peoples. The existence of such a language is widely accepted by specialists in linguistics, who have reconstructed a broad outline of the language by comparing the existing Kartvelian languages against each other.
Several linguists, namely, Gerhard Deeters and Georgy Klimov have also reconstructed a lower-level proto-language called Proto-Karto-Zan or Proto-Georgian-Zan, which is the ancestor of Karto-Zan languages (includes Georgian and Zan).
Influences
The ablaut patterns of Proto-Kartvelian are highly similar to those of the Indo-European languages, and so it is thought that Proto-Kartvelian interacted with Indo-European at a relatively early date. This is reinforced by cognates with Indo-European, such as the Proto-Kartvelian *mḳerd- (breast), and its possible relation to the Proto-Indo-European *ḱerd- (heart). Proto-Kartvelian *ṭep- (warm) may also be related to Proto-Indo-European *tep- "warm".
Relation to descendants
The modern descendants of Proto-Kartvelian are Georgian, Svan, Mingrelian and Laz. The ablaut patterns of Proto-Kartvelian were better preserved in Georgian and (particularly) Svan than in either Mingrelian or Laz, in which new forms have been set up so that there is a single, stable vowel in each word element.
The system of pronouns of Proto-Kartvelian is distinct on account of its category of inclusive–exclusive (so, for instance, there were two forms of the pronoun "we": one that includes the listener and one that does not). This has survived in Svan but not in the other languages. Svan also includes a number of archaisms from the Proto-Kartvelian era, and therefore it is thought that Svan broke off from Proto-Kartvelian at a relatively early stage: the later Proto-Kartvelian stage (called Karto-Zan) split into Georgian and Zan (Mingrelo-Laz).
Phonology
Vowels
Consonants
Distinction between plain q and ejective q' remains only in Svan language. This distinction also existed in Old Georgian.
Notes
References
Encyclopædia Britannica, 15th edition (1986): Macropedia, "Languages of the World", see section titled "Caucasian languages".
Gamkrelidze, Th. (1966) "A Typology of Common Kartvelian", Language, Vol. 42, No. 1 (Jan. – Mar.), pp. 69–83
Agglutinative languages
Kartvelian language
Proto-Kartvelian language
Tropical rock

Tropical rock (also known as trop rock or Gulf & Western) is a genre of popular music that incorporates elements and influences of rock, reggae, country, folk, calypso, zydeco, and pop music, with themes and musical compositions inspired by an island style.
Although today tropical rock is usually associated with southern Florida and the Gulf Coast of the United States, tropical rock has its roots in calypso, rock, and country by artists such as Jerry Jeff Walker. Jimmy Buffett and his Coral Reefer Band helped create a tropical sub-culture beginning in the early to mid-1980s, along with other artists including Bertie Higgins.
Description
Instrumentation is usually based around an acoustic guitar (as well as electric instrumentation), and often includes steel drums, congas, marimbas, vibraphones, steel guitars, or other percussion instruments to create an "island sound". While country and other musical styles focus on falling in love/falling out of love themes, Trop Rock's main focus is on "escapism"—a laid back lifestyle, tropical places, boating, simplifying and having fun.
Buffett is often referred to as the "Pop of Trop Rock" alongside his Coral Reefer Band and other artists like Higgins helped create a tropical sub-culture beginning in the early to mid-1980s. Mainstream artists Jack Johnson, Zac Brown Band, Alan Jackson and Kenny Chesney also have songs in the genre as well.
Trop Rock Radio
In 2000, WBWC, Dennis King of Island Time Radio began programming this format on the air in Cleveland, Ohio and streaming worldwide on Monday nights. He now has a radio show that airs on Radio Trop Rock every Thursday at noon central. Radio Margaritaville, available on Sirius XM Radio, also plays many of the genre's hits. As the genre flourished with the guidance of the Trop Rock Music Association independently owned internet radio stations began to rise to popularity within the "trop rock" genre to include Beach Radio, Beachfront Radio, Palapa Mac Radio Radio Trop Rock, Shore Life Radio, Songwriter's Island Radio, Tiki Pod Radio, Tiki Man Radio, Permanent Vacation Radio, Beach Bar Radio and Oyster Radio.
See also
Yacht rock
Smooth jazz
Quiet storm
External links
Trop Rock Music Association homepage
Radio stations
Events
References
Rock music genres
Country music genres
Pop music genres
American rock music genres
American styles of music
1980s in music
ოფლი

ოფლი — უფერული მლაშე სითხე, კანში არსებული საოფლე ჯირკვლების სეკრეტი. ოფლის ძირითადი ფუნქციაა ძუძუმწოვრების ორგანიზმის თერმორეგულაცია, ასევე მასთან ერთად გამოიყოფა ჭარბი სითხე და მავნე ნივთიერებები. მნიშვნელოვანია ოფლის როლი ძუძუმწოვართა შორის ინფორმაციის გადაცემის სოციალურ-ბიოლოგიურ პროცესებში.
ზრდასრული ადამიანი დღე-ღამეში საშუალოდ 700-900 გრამ ოფლს გამოყოფს, გაძლიერებული ოფლის გამოყოფის შემთხვევაში (მაგალითად, ოფლმდენი საშუალების მიღებისას) კი 1500-2000 გრამს. საოფლე ჯირკვლების არაპროპორციული განლაგების გამო ადამიანის კანის სხვადასხვა უბანი სხვადასხვანაირად ოფლიანდება. ყველაზე ხშირად — ხელისგულები, ტერფები, იღლიის ქვეშა მიდამო, შუბლი, ლოყები, მკერდი. ადამიანების უმრავლესობას სხეულის მარჯვენა ნახევარი უფრო ძლიერად ეოფლება, ვიდრე მარცხენა. ადამიანს ყველაზე მეტი საოფლე ჯირკვალი აქვს ხელისგულზე — 600-მდე კვადრატულ სანტიმეტრზე.
ოფლის გამოყოფის ფუნქციის რეფლექსი გამოიწვევა გარემოს მაღალ ტემპერატურაზე, კანის სითბოს აღმქმელი რეცეპტორების გაღიზიანებით. საოფლე ჯირკვლები მონაწილეობს სხეულის ტემპერატურის რეგულაციაში. ერთი ლიტრი ოფლის გამოყოფაზე იხარჯება 2436 კჯ ენერგია, რაც იწვევს ორგანიზმის გაგრილებას. გარემოს დაბალი ტემპერატურისას ოფლის გამოყოფა მკვეთრად მცირდება. ჰაერის წყლის ორთქლით გაჯერებისას, კანის ზედაპირიდან წყლის აორთქლება წყდება, ამიტომ, ცხელ და ნესტიან სათავსოში ყოფნა ძნელად გადასატანია.
ოფლის სუნი შეიძლება იყოს როგორც აუტანელი ისე მიმზიდველი, რაც დამოკიდებულია სუბიექტის სქესსა და დაწყვილებისადმი მზადყოფნაზე. ჯანმრთელი ადამიანის ახალგამოყოფილი ოფლის სუნი პრაქტიკულად არ იგრძნობა. ოფლის მკვეთრი, დამახასიათებელი სუნი იგრძნობა გარკვეული დროის შემდეგ,როცა ადამიანის სხეულზე (ტანსაცმელზე) მცხოვრები ბაქტერიები იწყებენ გამრავლებას.
ადამიანის ოფლი შეიცავს 98-99% წყალს, მარილებს (უმეტესად NaCl, დაახლოებით 0,3%), შარდოვანას, შარდმჟავას, კრეატინს, ცხიმებს, სერინებს, აქროლად ცხიმოვან მჟავებს, წყვილ ეთერ-გოგირდოვან და არომატულ ოქსიმჟავებს, ქოლესტერინს.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
ოფლი — MedGeo.Net
სხეულის სითხეები
რეფლექსები
შოთა ცუცქირიძე

შოთა ცუცქირიძე
შოთა ქრისტეფორეს ძე ცუცქირიძე (დ. 19 სექტემბერი, 1926, სოფ. სვერი, ახლანდელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტი — გ. ნოემბერი, 2014) — ქართველი მსახიობი, რეჟისორი, თეატრმცოდნე, საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1961).
ბიოგრაფია
1957 წელს დაამთავრა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის თეატრმცოდნეობის ფაკულტეტი. 1945–1946 ჭიათურის თეატრში მუშაობდა მსახიობად, 1946-დან თბილისის თოჯინების სახ. ქართული თეატრის მსახიობია. 1961-დან მსახიობი და რეჟისორი. როლები: სულთანი (ნინა გერნეტის „ალადინის ჯადოსნური ლამპარი“), პეტრიკელა (გრიგოლ ჩიქოვანის „ორი ქოსატყუილა“), მღვდელი (სერგეი ობრასცოვისა და ს. პრეობრაჟენსკის „დიდი ივანე“) პაქ ტორ სე (ლ. პრავდინას „სიცოცხლის ყვავილი“) და სხვა. დადგმებიდან აღსანიშნავია გიორგი ლანდაუს „ფიფქიას სკოლა“ (1961) , ნინა გერნეტისა და ტატიანა გურევიჩის „ბატის ჭუკი“ (1972), ვლადიმერ ლიფშიცისა და ირინა კიჩანოვა-ლიფშიცის „იდუმალი ჰიპოპოტამი“ (1979) და სხვა. თეატრების საკავშირო ფესტივალის ლაურეატი (1958) (სპექტაკლები: მონადირე — ვაჟა-ფშაველას „შვლის ნუკრი“, სერგეი ობრაზცოვისა და ს. პრეობრაჯენსკის „დიდი ივანე“). თოჯინების თეატრების მოღვაწეთა საერთაშორისო კავშირის უნიმა-ს წევრი 1958 წლიდან. 1970 წლიდან ნაყოფიერ პედაგოგიურ საქმიანობას ეწევა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტში.
ცუცქირიძემ ქუთაისის სახელმწიფო თოჯინების თეატრში განახორციელა ევგენი სპერანსკისა და სერგეი მიხალკოვის „მხიარული ზღაპრების“ დადგმა.
1984 წელს ნინა გერნეტისა და ტატიანა გურევიჩის პიესის „ბატის ჭუკის“ დადგმით საფუძველი ჩაუყარა ფოთში სახელმწიფო დრამატულ თეატრთან თოჯინების თეატრის სექტორის არსებობას.
1961 წელს მიენიჭა საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტის წოდება.
შოთა ცუცქირიძემ მთელი ცხოვრება თოჯინების თეატრს მიუძღვნა, მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის საქართველოში თეატრალური ხელოვნების ამ სპეციპიკური ჟანრის დამკვიდრებისა და განვითარებისთვის. თეჯირს მიღმა „ჩამალული“ ოსტატი ბავშვებისათვის ადვილად აღსაქმელი შტრიხებით, იმპროვიზაციით ქმნიდა თავისებურ „სამყაროს“.
ბოლო წლებში შოთა ცუცქირიძემ თოჯინების თეატრში დადგა სპექტაკლი „გედების ტბა“, რომელიც პეტრე ჩაიკოვსკის ოპერის მიხედვით არის შექმნილი.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 19 სექტემბერი
დაბადებული 1926
გარდაცვლილი 2014
ქართველი მსახიობები
ქართველი თეატრმცოდნეები
ქართველი რეჟისორები
საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტები
ქსერიგორდონის ალყა

ქსერიგორდონის ალყა — ქსერიგორდონის ციხესიმაგრე ალყაში მოაქციეს სელჩუკებმა გენერალ ელხანეშის მეთაურობით, რომელიც ჯვაროსნებმა დაიკავეს ჯვაროსნული ლაშქრობების დროს, რენო დე ბრეიმის მეთაურობით. ციხესმაგრის მცველებს 8 დღის განმავლობაში არ ჰქონდათ წყალი, რის შედეგადაც დანებდნენ მტერს, ეს მოხდა 1096 წლის 29 სექტემბერს. რამდენიმე ჯვაროსანმა მიიღო ისლამი და გადარჩა, ხოლო ვინც უარი თქვა რჯულის შეცვლაზე სელჩუკებმა დახოცეს.
წინარე ისტორია
ჯვაროსნების არმია მცირე აზიაში განლაგდა 1096 წლის 6 აგვისტოს ცივეტოტის ბანაკთან, ნიკეის ჩრდილო დასავლეთით, რომელიც მაშინდელი რუმის სასულთნოს დედაქალაქი იყო. ახალგაზრდა სულთანი ქილიჩ-არსლან I ამ დროს საომრად იყო წასული დანიშმენდიდების წინააღმდეგ.
ჯვაროსნები არ დაელოდნენ ძირითადი ჯარის მოსვლას და პატარ-პატარა რაზმებით თავს ესხმოდნენ ახლო მდებარე სოფლებს. რამდენიმეჯერე კიდეც მოიპოვეს გამარჯვება ნიკეის გარნიზონზე. რენო დე ბრეის რაზმი შედგებოდა 6 000 გერმანელისგან, მათ რიცხვში იყო 200 რაინდი. რენო დე ბრეი არ დაკმაყოფილდა ამით და იერიში მიიტანა ქსერიგორდონზე და 1096 წლის 18 სექტემბერს დაიკავა იგი.
ქილიჩ-არსლან I-მა გენერალ ელხანეშს უბრძანა დაებრუნებინა ქსერიგორდონი 15 ათასიანი ჯარით, რომელიც ძირითადად შედგებოდა ცხენოსანი მეისრეებისგან, თვითონ კი 21 სექტემბერს მიადგა ციხესიმაგრეს, რათა შეეწყვიტა არეულობა.
ბრძოლა
სელჩუკების ცხენოსანთა სწრაფმა იერიშმა ჯვაროსნები დააბნია, ამას დაემატა უწყლობა. ჯვაროსნების დასახმარებლად ჯარი არ ჩანდა, რაც მათ მდგომარეობას ამძიმებდა, რამდენიმე მკვლევარის აზრით ამის მიზეზი გახდა თურქების მიერ, ჯვაროსნების ბანაკში, ცივეტოტში, ცრუ ინფორმაციის გავრცელება იმის შესახებ, რომ ქსენიგორდონში სიმშვიდეა, ნიკეა დაკავებულია რენო დე ბრეიმის მიერ. ჯვაროსნების ლიდერები ვერ შეთანხმდნენ საერთო მოქმედებით გეგმაზე სანამ ოქტომბერში არ მიიღეს ინფორმაცია ქსერიგორდონის სელჩუკების მიერ დაპყრობის შესახებ.
რენო დე ბრეის შესახებ გავრცელდა სხვადასხვა ინფორმაცია, ზოგი ამტკიცებდა რომ იგი დაიღუპა ქსერიგორდონის ალყის დასაწყისშივე, როდესაც ცდილობდა დაუფლებოდა წყლის კასრებს, ხოლო სხვები ამბობდნენ რომ მან მიიღი ისლამი და გადაურჩა სიკვდილს.
ლიტერატურა
Krey, August. C.. The First Crusade: The Accounts of Eyewitnesses and Participants. [S.l.]: Princeton University Press, 1921
Runciman, Steven. A History of the Crusades: The First Crusade and the Foundation of the Kingdom od Jerusalem. [S.l.]: Cambridge University Press, 1951. ISBN 0-521-06161
XI საუკუნის ბრძოლები
პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობის ბრძოლები
ორელია

ორელია — ქალაქი აშშ-ში. მდებარეობს აიოვის შტატში, ჩეროკის ოლქში. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 1036 კაცს.
იხილეთ აგრეთვე
აიოვის ქალაქების სია
აიოვის ქალაქები
აგნეს არბერი

აგნეს არბერი
აგნეს რობერტსონ არბერი (დ. 23 თებერვალი, 1879 — გ. 22 მარტი, 1960) — ბრიტანელი მცენარეთა მორფოლოგი და ანატომი, ბოტანიკის ისტორიკოსი და ბიოლოგიის ფილოსოფოსი. დაიბადა ლონდონში, თუმცა ცხოვრების დიდი ნაწილი კემბრიჯში გაატარა, მათ შორის ცხოვრების ბოლო 51 წელი. ის იყო პირველი ქალი ბოტანიკოსი, რომელიც აირჩიეს სამეფო საზოგადოების წევრად (1946 წლის 21 მარტი, 67 წლის ასაკში), რაც საერთო ჯამში სამმა ქალბატონმა შეძლო. ასევე იყო პირველი ქალი, რომელმაც მიიღო ოქროს მედალი ლონდონში ლონინის საზოგადოების მიერ (24 მაისი, 1948 წელი, 69 წლის ასაკში) თავისი წვლილისთვის ბოტანიკის დარგში. მისი სამეცნიერო კვლევები ძირითადად ფოკუსირებული იყო ერთლებნიან, ყვავილოვან მცენარეთა შესწავლაზე. აგნეს არბერმა ხელი შეუწყო მორფოლოგიური კვლევების განვითარებას ადრეულ XX საუკუნეში. მისი უკანასკნელი სამუშაო იყო ბოტანიკის ფილოსოფიის დარგი.
ბიოგრაფია
აგნეს არბერი დაიბადა 1879 წლის 23 თებერვალს, ლონდონში. ის იყო ჰენრი რობერტსონის და აგნეს ტერნერისა პირველი შვილი. მას ჰყავდა სამი უმცროსი დედმამიშვილი, დონალდ სტრუან რობერტსონი (რომელიც შემდგომში კემბრიჯის უნივერსიტეტში გახდა ბერძნულის პროფესორი), ჯანეტ რობერტსონი, რომელიც შემდეგში პორტრეტების მხატვარი გახდა და მარგარეტ რობერტსონი.
რვა წლის ასაკში არბერი დადიოდა ჩრდილოეთ ლონდონის კოლეგიარულ სკოლაში, რომელიც ფრანცეს ბუსმა დააარსა. სკოლის მეცნიერების მასწავლებლის, მის ედით აიტკენის ხელმძღვანელობით, არბერმა აღმოაჩინა საკუთარი სიმპათიები ბოტანიკის მიმართ, არბერმა თავისი კვლევები პირველად სკოლის გაზეთში გამოაქვეყნა 1894 წელს. აქ აბნერი შეხვდა ეთელ სარგანტს, მცენარეების მორფოლოგისტს, რომელიც მეცნიერებათა კლუბს რეგულარულად უტარებდა პრეზენტაციებს. სარგანტი მომავალში გახდა არბერის მენტორი და კოლეგა.
1897 წელს არბერმა დაიწყო სწავლა ლონდონის უნივერსიტეტულ კოლეჯში. ის დაქორწინდა ედუარდ ალექსანდერ არბერზე (1870-1918) მათ ეყოლათ 1 ბავშვი, მურიელ აგნეს არბერი, რომელიც დაიბადა 1913 წელს, გახდა ბიოლოგი და გარდაიცვალა 2004 წელს.
ლონდონის უნივერსიტეტლ კოლეჯში სწავლამდე ის მუშაობდა სარგანტთან ერთად მის პირად ლაბორატორიაში, სადაც სარგანტმა არბერს გააცნო მიკროტექნიკები, რომლებიც გამოიყენება მცენარეების შესამზადებლად მიკროსკოპული გამოკვლევებისთვის. ის მინიმუმ ერთხელ დაბრუნდა ამ ლაბორატორიაში ზაფხულის არდადეგების დროს. სერგანტმა არბერი დაიქირავა სადღაც 1902-1903 წლებში, როგორც მკვლევარი-ასისტენტი, მცენარეების თესლების სტრუქტურების შესასწავლად. ამ დროს არბერმა გამოაქვეყნა მისი პირველი სამეცნიერო ნაშრომი. მცენარეთა მორფოლოგიის და ფილოსოფიის შესწავლა მომავალში მისი კვლევების მთავარი მიმართულება გახდა.
აგნეს არბერი გარდაიცვალა 1960 წლის 22 მარტს კემბრიჯში (დიდი ბრიტანეთი).
ლიტერატურა
Special issue dedicated to Agnes Arber: Annals of Botany, December 2001, Vol.88 No.6
Pictures of Arber and associates
Arber MA. 1968. List of published works of Agnes Arber, E. A.N. Arber and Ethel Sargant. Biographical notes by W. T. Stearn. Journal of the Society for the Bibliography of Natural History 4:370–384
სქოლიო
ინგლისელი ბოტანიკოსები
Amblyopone bellii

Amblyopone bellii — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Amblyopone-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Amblyoponinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
Amblyopone
ვერა მუხინა

ვერა მუხინა (დ. 1 ივლისი, 1889, რიგა — გ. 6 ოქტომბერი, 1953, მოსკოვი) — საბჭოთა მოქანდაკე,სსრკ-ის სახალხო მხატვარი (1943), სსრკ-ის სამხატვრო აკადემიის ნამდვილი წევრი (1947).
ბიოგრაფია
ვერა მუხინა რიგაში დაიბადა მდიდარი ვაჭრის ოჯახში, რომელიც მოგვიანებით მოსკოვში გადავიდა. მოსკოვში ის სხვადასხვა კერძო ხელოვების სკოლაში სწავლობდა, მათ შორის კონსტანტინე იუონისა და ილია მაშკოვის სტუდიებში. განიცადა კუბიზმის გავლენა. 1912 წელს ის პარიზში მოგზაურობს, სადაც გრან შომიერის აკადემიაში ემილ-ანტუან ბურდელის ლექციებს ესწრება. შემდეგ იგი იტალიაში მიემგზავრება, სადაც რენესანსის პერიოდის ფერწერასა და ქანდაკებას ეცნობა. 1918 წელს ალექსეი ზამკოვზე, სამხედრო ექიმზე, იქორწინა.
შემოქმედება
მისი ყველაზე განთქმული ნამუშევარია "მუშისა და კოლმეურნე ქალის" უზარმაზარი ქანდაკება, რომელიც 1937 წლის პარიზის საერთაშორისო ექსპოზიიის საბჭოთა პავილიონის ქვაკუთხედი იყო. 24 მ სიმაღლის 75-ტონიანი ქანდაკება უჟანგავი ლითონის ფირფიტებისგან დამზადდა, რომლებიც ერთმანეთთან წერტილოვანი შედუღების ინოვაციური მეთოდით შეერთდა. ორივე ფიგურას ცალ ხელში ნამგალი და ურო უჭირავთ, რომელთა შეერთებით საბჭოთა კავშირის სიმბოლო იქმნებოდა. 1947 წელს ეს ქანდაკება, რომელიც ამჟამად სრულიად რუსეთის საგამოფენო ცენტრშია (ადრე "ვედეენხა") გამოფენილი, რუსული კინოსტუდია "მოსფილმის" სიმბოლო გახდა.
1940-იან წლებში მუხინას მხატვრული სტილი უკვე აღარ ჯდებოდა სტალინის ეპოქის სტანდარტებში. მისი პროექტები ან არასდროს აღუმართავთ, ან მნიშვნელოვნად შეუცვლიათ, როგორც ეს საბჭოთა ლიდერების იაკობ სვერდლოვისა და ვლადიმირ ლენინის, ასევე კომპოზიტორ პეტრე ჩაიკოვსკისა და მწერალი მაქსიმ გორკის მონუმენტების შემთხვევაში იყო.
მუხინას მემკვიდრეობას არც ამჟამად სწყალობს დღევანდელი მოსკოვის ხელმძღვანელობა. მუხინას სახლი და სახელოსნო პრეჩისტენსკის 3-ში დანგრევას ექვემდებარება.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
Brief online biography
რუსი მოქანდაკეები
დაბადებული 1 ივლისი
დაბადებული 1889
გარდაცვლილი 6 ოქტომბერი
გარდაცვლილი 1953
ტრეს-კორასოინსი

ტრეს-კორასოინსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 839 მეტრზე. მიეკუთვნება მინას-ჟერაისის შტატის სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვარჟინიის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 72 765 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 87.88 კმ²-ზე. ფართობი 828 038 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
მინას-ჟერაისი
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები
მინას-ჟერაისის შტატის მუნიციპალიტეტები
ფართოღალი (პირველი გალის თემი)

ფართოღალი (პირველი გალის თემი)
ფართოღალი — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გალის მუნიციპალიტეტში (პირველი გალის თემი), სამურზაყანოს დაბლობზე, მდინარე რეჩხის ხეობაში. ზღვის დონიდან 160 მ, გალიდან 13 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
ლიტერატურა
სქოლიო
პირველი გალის თემის სოფლები
სავო კლიმოვსკი

სავო კლიმოვსკი (დ. 13 ივნისი, 1947, სკოპიე) — მაკედონელი პოლიტიკოსი, იურისტი, პარლამენტის ყოფილი თავმჯდომარე (1998-2000 წწ.) და ქვეყნის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი (1999 წ.).
ბიოგრაფია
სავო კლიმოვსკიმ მაგისრის სამეცნიერო ხარისხით 1974 წელს დაამთავრა სკოპიეს უნივერსიტეტის იურიდული ფაკულტეტი. სადოქტორო დისერტაცია დაიცვა 1978 წელს ლიუბლიანაში. 1971 წლიდან იურიდიული ფაკულტეტის ასისტენტია, შემდეგ დოცენტი და პროფესორი. 1992 წლიდან ფაკულტეტის დეკანია ორი ვადით. არის მრავალრიცხოვანი მონოგრაფიის და სახელმძღვანელოს ავტორი.
პოლიტიკური კარიერა
1986-1991 წლებში მაკედონიის სოციალისტური რესპუბლიკის განათლების, კულტურისა და ფიზიკური კულტურის მინისტრია. 1992-2000 წლებში პარლამენტის წევრია, ხოლო 1998-2000 წლებში პარლამენტის თავმჯდომარე. კირო გლიგოროვის უფლებამოსილების გასვლიდან ბორის ტრაიკოვსკის გაპრეზიდენტებამდე პერიოდში ასრულებდა მაკედონიის პრეზიდენტის მოვალეობას.
რესურსები ინტერნეტში
ბიოგრაფია პარლამენტის ოფიციალურ საიტზე
მაკედონიის პარლამენტის თავმჯდომარეები
ჩრდილოეთ მაკედონიის პრეზიდენტები
დაბადებული 1947
დაბადებული 13 ივნისი
ხრტილიანი თევზები

ხრტილიანი თევზები — თევზების კლასი. მოიცავს 2 ქვეკლასს: ფირფიტლაყუჩიანებსა და მთლიანთავიანებს. მათი ჩონჩხი ხრტილოვანია (გამაგრება ხდება ხრტილის ჩაკირვით), ქერცლი — პლაკოიდურია. ნაწლავში აქვს სპირალური სარქველი, გულში არტერიული კონუსი. ხრტილიანი თევზების უმრავლესობას აქვს კლოაკა. ფირფიტლაყუჩიანების ქალა ჰიოსტილური, მთლიანთავიანებისა კი — ავტოსტილურია. როგორც ჩანს, ყველა ხრტილიანი თევზების განაყოფიერება შინაგანია. ხრტილიანი თევზები ცოცხლადმშობი ან კვერცხისმდებელია. მათი უმრავლესობა მტაცებელია. ბინადრობენ ზღვაში, მხოლოდ ფირფიტლაყუჩიანების რამდენიმე სახეობა ცხოვრობს მტკნარ წყალში. ნამარხი ხრტილიანი თევზები ცნობილია დევონური პერიოდიდან.
ლიტერატურა
ხრტილიანი თევზები
საქართველო-ურუგვაის ურთიერთობები

საქართველო-ურუგვაის ურთიერთობები — წარმოადგენს ურთიერთობებს ურუგვაისა და საქართველოს შორის. ურუგვაისთან დიპლომატიური ურთიერთობები დამყარდა 1994 წლის 11 მაისს.
2011 წლის 6 ოქტომბერში მონტევიდეოში საქართველოსა და ურუგვაის საგარეო საქმეთა სამინისტროებს შორის პოლიტიკური კონსულტაციები გაიმართა. კონსულტაციების ფარგლებში განიხილეს საქართველოსა და ურუგვაის შორის პოლიტიკური, სამართლებრივი, კულტურული, სავაჭრო-ეკონომიკური ურთიერთობების განვითარებისა და საერთაშორისო ორგანიზაციებში თანამშრომლობის საკითხები.
რესურსები ინტერნეტში
საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტრო ურუგვაისთან ურთიერთობის შესახებ
სერბეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრო
საქართველოს დიპლომატიური ურთიერთობები
ურუგვაის დიპლომატიური ურთიერთობები
ელ-აზიზია (ლიბია)

ელ-აზიზია (ლიბია)
ელ-აზიზია — ქალაქი ჩრდილო-დასავლეთ ლიბიაში, ელ-ჯიფარას რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ტრიპოლიდან სამხრეთ-დასავლეთით დაახ. 55 კმ-ში. 2004 წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა 287 407 ადამიანს შეადგენდა. 2001 წლამდე ქალაქი იყო, ამავე სახელწოდების რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. 1922 წლის 13 სექტემბერს ქალაქში დაფიქსირდა მსოფლიოში ყველაზე მაღალი ტემპერატურა, რომელიც შეადგენდა 57,7 °C..
იხილეთ აგრეთვე
ლიბიის ქალაქების სია
სქოლიო
ლიბიის ქალაქები
მალტის ტურიზმი

მალტის ტურიზმი
ტურიზმი მალტის ეკონომიკის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი სექტორია, რომელზეც მოდის ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტის 15%. სექტორი იმართება მალტის ტურიზმის სამმართველოს მიერ, რომელიც ექვემდებარება პარლამენტის ტურიზმის, გარემოსა და კულტურის სამდივნოს. მალტის მრავალი ტურისტული ღირსშესანიშნაობა ქვეყნის მდიდარ ისტორიასა და კულტურას წამორაჩენს, ასევე პოპულარულია წყალქვეშა სპორტის სახეობები ხმელთაშუა ზღვაზე. ბოლო წლებში, მალტაში პოპულარული გახდა სამედიცინო ტურიზმი, განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც ამ სფეროსკენ ძალისხმევა მთავრობამ მიმართა.
2008 წელთან შედარებით, 2009 წელს მალტას მნიშვნელოვნად ნაკლები ტურისტი ეწვია და ქვეყნის ტურიზმის ინდუსტრია 8%-ით დაეცა. უფრო მნიშვნელოვნად შემცირდა ვიზიტები ევროკავშირის არაწევრი სახელმწიფოებიდან, ვიდრე ამ უკანასკნელიდან. მალტაში ჩასასვლელად, მრავალი ქვეყნის მოქალაქეს ვიზა ესაჭიროება. მას შემდეგ, რაც მალტის ვიზის ევროკავშირის სტანდარტებთან მორგებაზე მოთხოვნა გაიზარდა, ვიზიტორებს უკვე შეუძლიათ შენგენის ვიზით სარგებლობა ყოველგვარი დამატებითი ფორმალობების გარეშე. ამასთან, ევროკავშირის მოქალაქეებს მალტაში შესასვლელად ვიზა არ ესაჭიროებათ. ბოლო წლებში, ქვეყნის ტურისტული ინდუსტრია ისეთი გამოწვევების წინაშე აღმოჩნდა, როგორებიცაა მალტის როგორც ტერიტორიული, ისე მოსახლეობის რაოდენობის სიმცირე; ეს ყოველივე კი რესურსებსა და ინფრასტრუქტურაზე აისახება.
ღირსშესანიშნაობები
მალტას ხანგრძლივი და მდიდარი ისტორია გააჩნია, რაც აისახება კიდეც კუნძულების კულტურულ ღირსშესანიშნაობებში. ისტორიის გარკვეულ ეტაპზე, მალტა ხელიდან ხელში გადადიოდა ფინიკიელებს, კართაგენელებს, რომაელებსა და ბიზანტიელებს შორის, რომელთაც მრავალი განსხვავებული სტილის არქიტექტურისა და არტეფაქტების ნაზავი დატოვეს. 1530–1798 წლებში ჰოსპიტალიერების მმართველობამ მალტას გაუმჯობესებული ხელოვნებისა და არქიტექტურის მემკვიდრეობა დაუტოვა. ქვეყნის თანამედროვე მუზეუმებსა და არტ-გალერეებში ტურისტთათვის გამოფენილია მალტის ისტორიის რელიკვიები.
კუნძულ მალტაზე, გოცოსა და კომინოზე შესაძლებელია სხვადასხვა საწყლოსნო საქმიანობების განხორციელება. ჩრდილოეთ მალტაში წარმოდგენილია სანაპირო კურორტები საუცხოო პლაჟებით, სადაც განთავსებულია მრავალი კაფე და რესტორანი.
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები
მალტაში იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის რამდენიმე ძეგლი მდებარეობს:
ვალეტა
ჰალ-საფლიენი
მალტის მეგალითური ტაძრები: ჯგანტია, ჰაჯარ-კიმი, მნაიდრა და ტარშიენი
რესურსები ინტერნეტში
Visit Malta Official Tourism Portal
სქოლიო
მალტის ტურიზმი
მანუელ ფერნანდო სურიტა

მანუელ ფერნანდო სურიტა ნიკარაგუელი პოლიტიკოსი, ნიკარაგუის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი ერთი დღის განმავლობაში.
სურიტა მოგვიანებით თავმჯდომარეობდა ნიკარაგუის დეპუტატთა საბჭოებს. 1956 წელს, გარდაცვლილი ანასტასიო სომოსას დაკრძალვას ხელმძღვანელობდა.
1958 წელს სურიტას ნიკარგუის ელჩად დანიშნავენ ესპანეთში.
ნიკარაგუის პრეზიდენტები
Manuchar Tskhadaia

Manuchar Tskhadaia (მანუჩარ ცხადაია, born March 19, 1985) is a male wrestler from Georgia.
He won the bronze medal at the 2012 Summer Olympics in the men's Greco-Roman 66 kg category.
References
External links
1985 births
Living people
Male sport wrestlers from Georgia (country)
Olympic wrestlers for Georgia (country)
Olympic bronze medalists for Georgia (country)
Olympic medalists in wrestling
Wrestlers at the 2012 Summer Olympics
Medalists at the 2012 Summer Olympics
World Wrestling Championships medalists
European Wrestling Championships medalists
Place of birth missing (living people)
პალკის რაიონი (ტაკნა)

პალკის რაიონი (ტაკნა)
პალკის რაიონი — რაიონი პერუში, ტაკნის რეგიონის ტაკნის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 935 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 106 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 0.78 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1 417 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
პერუს რაიონები
რესურსები ინტერნეტში
2007 წლის აღწერის მონაცემები
პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი
ტაკნის რეგიონის რაიონები
ტაკნის პროვინციის რაიონები