შერლოკ ჰოლმზი

შერლოკ ჰოლმზი (ინგლ. Sherlock Holmes) — ართურ კონან დოილის მიერ შექმნილი ლიტერატურული პერსონაჟი. როგორც ცნობილია, მწერლის შთაგონების წყარო იყო რეალური პიროვნება ჯოზეფ ბელი.კონან დოილმა შექმნა მოთხრობების მთელი სერია ცნობილი დეტექტივის შერლოკ ჰოლმზის თავგადასავლების შესახებ. ეს ნაწარმოებები ითვლება დეტექტივური ჟანრის კლასიკად. უმრავლეს შემთხვევაში, ნაწარმოებებში თხრობა მიმდინარეობს შერლოკის მუდმივი თანამგზავრის — ექიმი უოტსონის პირით. უოტსონი აღწერს ჰოლმზის გამოძიებებს, ცნობილი „დედუქციური მეთოდის“ გამოყენებით, თუმცა გამოძიების ბოლომდე მას არ ესმის თუ როგორ ხსნის ჰოლმზი ბოროტმოქმედებას, ხოლო ბოლოს ჰოლმზი უხსნის უოტსონს თავის მოქმედებებს.
კონან დოილმა დაწერა 4 რომანი და 56 მოთხრობა შერლოკ ჰოლმზე. პირველი მოთხრობა „ალისფერი კვალი“ დაიბეჭდა ჟურნალ „Beeton's Christmas Annual“-ში 1887 წელს, ხოლო მეორე - „ოთხთა ნიშანი“ „Lippincott's Monthly Magazine“-ში 1890 წელს. შერლოკ ჰოლმზის პერსონაჟი ძალიან პოპულარული გახდა და 1891 წელს გამოვიდა მოთხრობების პირველი კრებული „The Strand Magazine“-ში. ამას შემდეგ მოჰყვა მოთხრობათა მთელი სერია და ოთხი რომანის გამოსვლა. ნაწარმოებები გამოდიოდა 1880 წლიდან 1907 წლამდე და შემდგომ კიდევ ერთი უკანასკნელი მოთხრობა „ლომის ფაფარი“ 1914 წელს.
ნაწარმოებები
ალისფერი კვალი (1887, A Study in Scarlet)
ოთხთა ნიშანი (1890, A Sign of Four)
შერლოკ ჰოლმზის თავგადასავალი (1891, The Adventures of Sherlock Holmes)
ბოჰემიაში მომხდარი აურზაური (A Scandal in Bohemia)
ჟღალთმიანთა კავშირი (The Red-Headed League)
მაცდური (A Case of Identity)
ბასკომბის ველის საიდუმლოება (The Boscombe Valley Mystery)
ფორთოხლის ხუთი კურკა (The Five Orange Pips)
დამანჭულტუჩიანი კაცის თავგადასავალი (The Man with the Twisted Lip)
ცისფერი კარბუნკული (The Adventure of the Blue Carbuncle)
ჭრელი ლენტი (The Adventure of the Speckled Band)
ინჟინრის თითი (The Adventure of the Engineer’s Thumb)
უცოლო დიდგვაროვანი (The Adventure of the Noble Bachelor)
ბერილის გვირგვინი (The Adventure of the Beryl Coronet)
სპილენძის წიფლები (The Adventure of the Copper Beeches)
შერლოკ ჰოლმზის მოგონებები (1894, The Memoirs of Sherlock Holmes)
ვერცხლოვანი ნიშა (Silver Blaze)
მუყაოს კოლოფი (Cardboard Box)
ყვითელი სახე (Yellow Face)
კლერკის თავგადასავალი (The Stockbroker’s Clerk)
გლორია სკოტი'' (The “Gloria Scott”)
მესგრეივების საგვარეულო წესი (The Musgrave Ritual)
რეიგეტელი სკვაირები (The Reigate Puzzle)
მხრებში მოხრილი კაცი (The Crooked Man)
მუდმივი პაციენტი (The Resident Patient)
ბერძენი თარჯიმანი (The Greek Interpreter)
საზღვაო ხელშეკრულება (The Naval Treaty)
ჰოლმზის უკანასკნელი საქმე (The Final Problem)
ბასკერვილების ძაღლი (1901, The hound of Baskervilles)
შერლოკ ჰოლმზის დაბრუნება (1903, The return of Sherlock Holmes)
უკაცრიელი სახლი (The Adventure of the Empty House)
ნორვუდელი მშენებელი (The Adventure of the Norwood builder)
მოცეკვავე კაცუნები (The Adventure of the Dancing Men)
მარტოხელა ველოსიპედისტი (Solitary cyclist)
შემთხვევა ინტერნატში (The Adventure of the Priory School)
შავი პიტერი (The Adventure of the Black Peter)
ჩარლზ ოგასტეს მილვერტონის აღსასრული (The Adventure of the Charles Augustus Milverton)
ექვსი ნაპოლეონი (The Adventure of the Six Napoleons)
სამი სტუდენტი (The Adventure of Three Students)
ოქროსჩარჩოიანი პენსნე (The Adventure of the Golden Pince-Nez)
დაკარგული მორაგბე (The Adventure of the Missing Three-Quarter)
მკვლელობა ებბიგრეინჯში (The Adventure of the Abbey Grange)
მეორე ლაქა (The Adventure of Second Stain)
შიშის ველი (1914, The Valley of fear)
გამოსათხოვარი თავის დაკვრა (1917, His Last Bow)
ცისვაზის საყარაულოში (The Adventure of Wisteria Lodge)
ალისფერი ბეჭედი (The Adventure of the Red Circle)
ბრიუს-პარტინგტონის ნახაზები (The Adventure of the Bruce-Partington Plans)
შერლოკ ჰოლმზი სიკვდილის პირას (The Adventure of the Dying Detective)
ლედი ფრენსის კარფექსის გაუჩინარება (The Disappearance of Lady Frances Carfax)
ეშმაკის ფეხი (The Adventure of the Devil’s Foot)
გამოსათხოვარი თავის დაკვრა (The Last Bow)
შერლოკ ჰოლმზის არქივი (1927, The Case-Book of Sherlock Holmes)
მაზარინის ქვა (The Adventure of the Mazarin Stone)
თორის ხიდი (The Adventure of the Thor Bridge)
ოთხზე მბობღავი კაცი (The Adventure of the Creeping Man)
სუსექსელი ვამპირი (The Adventure of the Sussex Vampire)
სამი ჰარიდი (The Adventure of the Three Garridebs)
ცნობილი პიროვნება (The Adventure of the Illustrious Client)
სამი თავხე (The Adventure of the Three Gables)
გათეთრებული მებრძოლი (The Adventure of the Blanched Soldier)
ლომის ფაფარი (The Adventure of the Lion’s mane)
გადამდგარი საღებავებით მოვაჭრე (The Adventure of Retired Colourman)
პირბადიანი მდგმური (The Adventure of the Veiled Lodger)
შოსკომბის საიდუმლოება (The Adventure of Shoscomb Old Place)
დამატებითი ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
"For the Heirs to Holmes, a Tangled Web" - New York Times article
"The Burden of Holmes"- The Wall Street Journal article
The Sherlock Holmes Society of London (founded 1951)
Discovering Sherlock Holmes at Stanford University
Chess and Sherlock Holmes essay by Edward Winter,
Sir Arthur Conan Doyle audio books by Lit2Go from the სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტი.
Sherlock Holmes plaques on openplaques.org
The Sherlock Holmes Collections at the მინესოტას უნივერსიტეტი (special collections and rare books)
სქოლიო
გამოგონილი პერსონაჟები
ართურ კონან დოილი
გამოგონილი კერძო დეტექტივები