PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
კასას-დელ-პუერტო-დე-ვილიატორო

კასას-დელ-პუერტო-დე-ვილიატორო — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიური გაერთიანების ავილის პროვინციის ელ-ბარკო-დე-ავილა-პიედრახიტის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 39,8 კმ². მოსახლეობა — 80 კაცი (2022 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ავილის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
კასას-დელ-პუერტო-დე-ვილიატოროს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ავილის მუნიციპალიტეტები
მაკემაკე

მაკემაკე (Makemake, სიმბოლო: ) — სიდიდით მესამე ჯუჯა პლანეტა მზის სისტემაში, კოიპერის სარტყლის ორ უდიდეს ობიექტთაგანი. მისი დიამეტრი დაახ. პლუტონის დიამეტრის ორი-მესამედია. მაკემაკეს თანამგზავრები არ ჰყავს, განსხვავებით კოიპერის სარტყლის სხვა უდიდეს ობიექტთაგან. მისი ექსტრემალურად დაბალი ტემპერატურა −243 °C (დაახლ. 30 °K) მიუთითებს იმაზე, რომ მისი ზედაპირი დაფარულია მეთანისა და ეთანის ყინულით. ეს ობიექტი აღმოაჩინეს 2005 წლის 29 ივლისს სანტასა და ერისთან ერთად.
პერიფელიუმში მზიდან დაშორების მანძილია 7 939 700 000 კმ (53.074 ა.ე.), აფელიუმში 5 760 800 000 კმ (38.509 ა.ე.). მზიდან დაშორების საშუალო მანძილია 6 850 300 000 კმ (45.791 ა.ე.). თავისი ღერძის გარშემო ბრუნვის პერიოდია: 7 სთ 46 წთ 30 წმ. მისი ორბიტალური სიჩქარეა 4419 მ/წმ. ორბიტის ექსცენტრისიტეტი არის 0.159.
რესურსები ინტერნეტში
MPEC listing for Makemake
AstDys
სქოლიო
კოიპერის სარტყელი
ჯუჯა პლანეტები
Hartashen, Syunik

Hartashen, Syunik
Hartashen is a village in the Goris Municipality of the Syunik Province in Armenia.
Toponymy
The village has previously been known as Aigedzor, Azatashen-Alighuli, Këru, At’ghunk’, Alikulik’yand, Last, Alighulashen, Alighuli Ashaghy and Dzorashen.
Demographics
The Statistical Committee of Armenia reported its population was 717 in 2010, up from 662 at the 2001 census.
References
Populated places in Syunik Province
2190

2190
მოვლენები
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
იდიაშბაში

იდიაშბაში — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბუზდიაკის რაიონში.
2002 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 192 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბუზდიაკიდან დაშორებულია 46 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ბუზდიაკი, რომელიც დაშორებულია 46 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები შეადგენენ (65 %).
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
სქოლიო
ბუზდიაკის რაიონის სოფლები
აპუკარანა

აპუკარანა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 840 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილო-ცენტრალური პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ აპუკარანის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 120 919 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 216.55 კმ²-ზე. ფართობი 558 389 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
პარანა
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები
Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
პარანის შტატის მუნიციპალიტეტები
ვახტანა

ვახტანა — სოფელი საქართველოში, თიღვის მუნიციპალიტეტში (თერეგვანის თემი). 1991 წლამდე შედიოდა ზნაურის რაიონის შემადგენლობაში. მდებარეობს ლიხის ქედის აღმოსავლეთ მთისწინეთში. ზღვის დონიდან 900 მეტრი, ყორნისიდან 8 კილომეტრი. შიდა ქართლის 1955 წლის დაზვერვითმა ექსპედიციამ ვახტანაში მიაკვლია გვიანი ბრინჯაოს ხანის სამოსახლო გორას.
სქოლიო
თერეგვანის თემის სოფლები
კოზი

კოზი — ონის მუნიციპალიტეტის სოფლების ზემო კოზის, ქვემო კოზისა და შუა კოზის ძველი სახელწოდება.
ლიტერატურა
საქართველოს სოფლების ძველი სახელწოდებები
659

659
მოვლენები
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
ჯანსუნ ვუძი — ტანის დინასტიის კანცლერი
პრიმორსკე (სკადოვსკის რაიონი)

პრიმორსკე (სკადოვსკის რაიონი)
პრიმორსკე — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის სკადოვსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1680 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
სოფლის ამინდი
სკადოვსკის რაიონის სოფლები
ვალიალის მუნიციპალიტეტი

ვალიალის მუნიციპალიტეტი — სასოფლო მუნიციპალიტეტი ესტონეთში, საარემაას მაზრაში.
იხილეთ აგრეთვე
ესტონეთის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
საარემაას მუნიციპალიტეტები
ენ ჩემბერლენი

ენ ჩემბერლენი (დ. 1883 — გ. 12 თებერვალი, 1967) — ნევილ ჩემბერლენის ცოლი 1911–1940 წლებში. ქმართან ერთად ეყოლა ორი შვილი. ენ ჩემბერლენი გარდაიცვალა 1967 წლის 12 თებერვალს.
დაბადებული 1883
გარდაცვლილი 12 თებერვალი
გარდაცვლილი 1967
დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრების ცოლები
ჭინკა

ჭინკა — მავნე ჯუჯა, მიწის ავსული, ღამეული არსება; „ქაჯი“, ჰაერის მცველი, „მაცდურად იტყვიან გლეხნი“ (საბა). ქართულ მითოლოგიაში ამ ავსულს თავისებური მტკიცე ადგილი უჭირავს. დაახლოებით სკანდინავიური ტროლების, გერმანული გნომების, ასევე მორმოლიკების და ემპუსას რანგის მაცდურებია, საშიშნი სიმრავლითა და სიავით. ხალხურ მეტყველებაში ცქვიტის, მარდის და მოხერხებულის მნიშვნელობა აქვს მიღებული (მაგ.: „ჭინკა ბიჭი“).
ჭინკობისთვე — სექტემბერია. ოქტომბერ-ნოემბერი ჭინკების სათარეშოდ ითვლებოდა. „ჯვარი აქაურობას და იმ თვეში ატყდებიან პატარა ჭინკები, დადიან ხმელეთად, ადამიანად“ — აკაკი წერეთელი. 7 დეკემბერს მიქელ-გაბრიელი ბოჭავს და წყალში ყრის ჭინკებს.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
ჭინკა — ბიბლიოვიკი
ქართული მითების პერსონაჟები
ჯუჯები
კა’უს უდაბნო

კა’უს უდაბნო — უდაბნო ჰავაის დიდ კუნძულზე. მდებარეობს კუნძულის უკიდურეს სამხრეთ ნაწილში, კა’უს რაიონში. შედგება ვულკანური ნარჩენებისგან, ვულკანური ფერფლის, ქვიშისა და ხრეშისგან. ეს ტერიტორია მცენარეული საფარის ნაკლებობას განიცდის, რისი უპირველესი მიზეზიც მჟავა წვიმებია.
ეს რეგიონი არ წარმოადგენს „ნამდვილ უდაბნოს“, ვინაიდან ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი აქ 1,000 მმ-ს შეადგენს. გაუდაბურების მიზეზი ნიადგაში არსებული ვულკანური მოქმედების შედეგად არსებული ელემენტებია. წვიმა ერევა გოგირდის დიოქსიდს და სხვა ელემენტებს.
არააქტიურ პერიოდში, ტურისტებს შორის პოპულარულია უდაბნოში სეირნობა და ხეტიალი.
ამ ტერიტორიაზე, 1790 წელს დაფიქსირებულია ჰავაის ისტორიაში ყველაზე მასშტაბური ამოფრქვევები.
რესურსები ინტერნეტში
კა’უს უდაბნოს აღწერა
სქოლიო
ჰავაის კუნძულები
საჩინო

საჩინო
საკუთარი სახელი საჩინო შეიძლება აღნიშნავდეს:
საჩინო — ისტორიული მხარე იმერეთში;
საჩინო — სოფელი ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში;
საჩინო — სოფელი ქობულეთის მუნიციპალიტეტში;
საჩინო — სოფელი წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში.
პიქსელური გრაფიკა

პიქსელური გრაფიკა — ციფრული გამოსახულების ფორმა, შექმნილი კომპიუტერის გრაფიკული რედაქტორით, სადაც გამოსახულება რედაქტირდება პიქსელების (წერტილების) დონეზე, განზომილება კი ისეთი დაბალია რომ ცალკეული პიქსელები აშკარად ჩანს. ძველ (ან დაბალფუნქციუნალურ) კომპიუტერებზე, თამაშებისათვის Game Boy-ზე, ძველ კონსოლებზე, და ბევრ თამაშებზე მობილური ტელეფონზე ძირითადად გამოიყენება პიქსელური გრაფიკა, იმის გამო რომ ეს არის ერთადერთი ხერხი სურათის აშკარად გამოსაჩენად დაბალ რეზოლუციაზე, როგორც შეეფერება ამ მოწყობილობებს.
სქოლიო
რესურსები ინტერნეტში
სტატია პიქსელური გრაფიკის შესახებ
კომპიუტერული ხელოვნება
დეგენჰაუზერტალი

დეგენჰაუზერტალი — თემი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, ტიუბინგენის ადმინისტრაციული ოლქის შემადგენლობაში, ბოდენზეეს რაიონში. თემის ფართობია 62,18 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 4 061 ადამიანს.
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ბადენ-ვიურტემბერგის თემები
საბერძნეთი 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

საბერძნეთი 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
საბერძნეთმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე ოცდამეორედ იასპარეზა 1992 წელს, ესპანეთის ქალაქ ბარსელონაში. ამ თამაშებზე მათ მხოლოდ 2 ოქროს მედალი მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
სპორტული ბმულები
საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა
ქვეყნები 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
საბერძნეთი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ევროპის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
Novo Mundo

Novo Mundo is a municipality in the state of Mato Grosso in the Central-West Region of Brazil.
The municipality contains most of the Cristalino State Park, created in 2001.
The municipality contains the Cristalino II State Park, created in 2001.
See also
List of municipalities in Mato Grosso
References
Municipalities in Mato Grosso
Back in the U.S.S.R.

Back in the U.S.S.R. — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის 1968 წლის ალბომის The Beatles პირველი სიმღერა, რომლის უშუალო ავტორი არის პოლ მაკ-კარტნი (თუმცა ალბომის ბუკლეტზე ავტორებად ლენონი/მაკ-კარტნი არის მითითებულნი). „Back in the U.S.S.R.“ პირდაპირ უერთდება რიგით მეორე სიმღერას Dear Prudence.
მიმოხილვა
სიმღერის დასაწყისში და დასასრულს ისმის თვითმფრინავის ხმა, რომელიც ხაზს უსვამს საბჭოთა კავშირში მოგზაურობის ფაქტს. ტექსტიდან გამომდინარე, მსმენელი იგებს, რომ სსრკ-ში გადაფრენა ხდება მაიამი ბიჩიდან ბრიტანული ავიაკომპანიის თვითმფრინავით. სიმღერაში გამოკვეთილად ჟღერს მაკ-კარტნის ხალისიანი ფორტეპიანო და გიტარის რიფები. აღნიშნულია უკრაინელი და მოსკოველი გოგონები, ნახსენებია ბალალაიკა და „Georgia on My Mind“. ამ უკანასკნელთან დაკავშირებულია უამრავი დავა, რომელთა ერთი ვერსიით, საუბარია საქართველოზე, ხოლო სხვა ვერსიით, ეს არის რეი ჩარლზის ცნობილი სიმღერის Georgia on My Mind ხუმრობით ხსენება და სიტყვების თამაში. თუმცა, ამ შემთხვევაშიც სიმღერაში მაინც რჩება მითითება საქართველოზე - სამხრეთით მდებარე დათოვლილი მთების სახით.
1984 წლის ინტერვიუში მაკ-კარტნი ამბობდა:
”ეს სიმღერა დაიწერა, როგორც The Beach Boys-ის პაროდია. „Back in the USA“ იყო ჩაკ ბერის სიმღერა, ასე რომ მცირე რამ იქიდან ავიღე. მე მომეწონა ჯორჯიელი გოგონების იდეა და უკრაინაზე ისე საუბარი, თითქოს ეს კალიფორნიაა, გასაგებია? ამასთან, ხელებიც დავიბანეთ, იმიტომ რომ ჩვენ იქ მაინც გვისმენდნენ, მიუხედავად იმისა, რომ კრემლის მმართველებს არ მოვწონდით. ახალგაზრდობა გვისმენდა. ეს ჩემი აზრით, მნიშვნელოვანი იყო ერის მომავლისათვის”.
ბრიტანეთში ეს სიმღერა გამოიცა 1976 წელს, სპეციალური სინგლის სახით. მისი B-გვერდზე შესაძლებელია სიმღერის „Twist and Shout“ მოსმენა.
„Back in the U.S.S.R.“ და ალბომის მეორე სიმღერა, „Dear Prudence“ ჩაწერილი იქნა რინგო სტარის გარეშე. დასარტყამებზე ორივე კომპოზიციაში უკრავდა მაკ-კარტნი. სტერეო მიქსის მარცხენა არხში შესაძლებელია დამატებითი დასარტყამი ინსტრუმენტების მოსმენა - ეს პარტია ჯონ ლენონსა და ჯორჯ ჰარისონს ეკუთვნის.
4 სექტემბერს სტარი დაბრუნდა ჯგუფში და მიიღო მონაწილეობა პრომო ფილმების „Hey Jude“ და „Revolution“ გადაღებაში. ამის შემდეგ მისი პირველი სტუდიური სესია გაიმართა 5 სექტემბერს - ეს იყო სიმღერის „While My Guitar Gently Weeps“ ჩაწერის პროცესი.
რესურსები ინტერნეტში
ინფორმაცია საიტზე Beatles-Discography.com
The Beatles-ის სიმღერები
1968 წლის სიმღერები
ირანული ტიპის ქართული ხმალი

ირანული ტიპის ქართული ხმალი — ქართული ხმლის ერთ-ერთი სახეობა.
ხმლის სიგრძე - 91,5 სმ, პირის - 77 სმ. ხმლის პირი ფოლადისაა, შუა წელზე მკვეთრად მოხრილია, ცალლესული, უღარო. ასეთი ტიპის ირანული ხმლები უმრავლეს შემთხვევაში ბულატის ფოლადისაგანაა დამზადებული. აღნიშნულ ხმალზე ვიზუალური დაკვირვებით ბულატის ფოლადის სტრუქტურა არ შეინიშნება. პირის ზედა მხარეს ვადაჯვართან ახლოს დიაგონალურად წაგრძელებული მართკუთხედია გამოსახული, რომელიც წინწკლებით და რკალებითაა მორთული. ამ ფიგურისაგან მოშორებით ამოკაწრულია ოვალური ფორმის ყვავილოვანი ორნამენტი, რომელიც ასევე წინწკლებითა და მცირე ზომის რკალებითაა მორთული. ასეთი ორნამენტი დამახასიათებელია XVII-XVIII საუკუნეების სპარსული ხმლების მორთულობისათვის, რომლებზეც ძირითადად იწერებოდა ყურანიდან ნაწყვეტები, ხოლო ამ შემთხვევაში საქმე გვაქვს ირანული ხმლის პირის ქართულ მინაბაძთან, სადაც გადმოტანილია ორნამენტის მხოლოდ ფორმა, შესრულების დონე კი საკმაოდ დაბალია.
ხმალზე დაგებულია ფოლადის ვადაჯვარი, რომელიც ზედა მხარეს თითბრით მოზარნიშებული ყვავილოვანი ორნამენტით არის მორთული, ხოლო უკანა მხარეს თითბრის ზარნიშით მხოლოდ გეომეტრიული კლაკნილი ხაზებია გამოყვანილი, რომლებიც მთლიანობაში თითქოსდა ოთხგვირგვინიან ფიგურას ქმნის. ტარი დამზადებულია ხისგან და მასზე გადაკრულია შავი ტყავი. ტარზე სამი ვერცხლის სალტეა. ვერცხლის ფირფიტა გადაკრულია ასევე ტარის მოხრილ ადგილას (ვაშლზე). ვაშლის ვერცხლის ფირფიტაზე დამაგრებულია ვერცხლის ძეწკვი ორნამენტირებული ბურთულით, რომელიც ვადაჯვარს უერთდება. სალტეების შუა ადგილებში ტარი რვა ვერცხლის გობაკითაა შეჭედილი. ტარის ფორმა ვაშლთან შედარებით ვიწროა და ვადაჯვარისკენ ფართოვდება. ტარის ასეთი მოყვანილობა ერთ-ერთი დამახასიათებელი ნიშანია ქართული ვადაჯვრიანი ხმლებისა. ქარქაში დამზადებულია ხისაგან, რომელზეც გადაკრულია მოყავისფრო-მოშავო ფერის ტყავი. ქარქაშზე დამაგრებულია ორი სალტე და ბუნიკი. სალტეების ზედაპირზე თითბრის ზარნიშით შესრულებულია მწოლიარე ლომის სტილიზებული გამოსახულება, რომელიც ოვალურ ჩარჩოშია ჩასმული. თითბრის ზარნიშითაა მორთული ბუნიკიც, რომელზეც კუდაწეული ლომის ფიგურა და დაკლაკნილი გველია გამოსახული. ლომსა და გველს შორის არსებული სივრცე შევსებულია გეომეტრიული ორნამენტებით. აღნიშნული ხმალი ირანული ტიპის ქართულ ხმლებს მიეკუთვნება. ამ ფაქტს ადასტურებს ტარისა და ვადაჯვრის ფორმა-მოყვანილობა, ასევე პირის მორთულობის არადამაკმაყოფილებელი ცოდნა. ასეთი ტარები ქართულ ხმლებს ახასიათებს.
ლიტერატურა
ქაფიანიძე მ., ქართული ხმლების ტიპოლოგიისათვის, საქართველოს ეროვნული მუზეუმის მოამბე, N 1, 2010
ორბელიანი პ., ამბავნი ქართლისანი, თბ., 1981
ქართული ხმლები
ქეთევან ლომთათიძე

ქეთევან ლომთათიძე
ქეთევან ბესარიონის ასული ლომთათიძე (დ. 11 თებერვალი, 1911, სოფელი ხიდისთავი, ახლანდელი ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი — გ. 22 სექტემბერი, 2007) — ქართველი ენათმეცნიერი. ქართველურ და მთის იბერიულ-კავკასიურ (აფხაზურ-ადიღურ) ენათა სპეციალისტი. საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1979), ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1945), პროფესორი (1950); საქართველოს სსრ მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1962); აფხაზეთის ასსრ მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1961).
ბიოგრაფია
1931 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტის საენათმეცნიერო განყოფილება (1931). სამეცნიერო-პედაგოგიური მოღვაწეობას ეწევა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიასა (ენათმეცნიერების ინსტიტუტის დირექტორი 1953-1963 წლები და 1975 წლიდან) და თსუ-ში (კავკასიურ ენათა კათედრის პროფესორი).
ქეთევან ლომთათიძე იკვლევდა აფხაზურ-ადიღური, აგრეთვე ქართველური ენების გრამატიკის სტრუქტურისა და ისტორიის საკითხებს. საფუძველი ჩაუყარა აფხაზური ენისა და მისი დიალექტების ისტორიულ-შედარებითი მეთოდით შესწავლას; ქეთევან ლომთათიძის ნაშრომებიდან აღსანიშნავია მონოგრაფიები „აფხაზური ენის ტაპანთური დიალექტი“ (1944), „აშხარული დიალექტი და მისი ადგილი სხვა აფხაზურ-აბაზურ დიალექტებს შორის“ (1954), „აფხაზური და აბაზური ენების ისტორიულ-შედარებითი ანალიზი. I ფონოლოგიური სისტემა და ფონეტიკური პროცესები“ (1976), „ლოკალურ პრევერბთა ძირითადი სახეობანი აფხაზურსა და აბაზურში“ (1982).
ქართველურ ენათა სტრუქტურისა და ისტორიის საკითხებს ეძღვნება წერილები „თბება“ ტიპის ზმნების ისტორიისათვის ქართულში» (1952), „ზმნის ინფინიტური წარმოების კვალი ძველ ქართულში“ (1958); ქეთევან ლომთათიძის ხელმძღვანელობით მომზადდა აკადემიური „რუსულ-ქართული ლექსიკონი“ (ტ. 1-3, 1956-1959). მონაწილეობდა „ქართული ენის განმარტებითი ლექსიკონის“ (ტ. 1-8, 1950-1960) მომზადებაში, როგორც მთავარი რედაქციის წევრი და VII ტომის ერთ-ერთი რედაქტორი, რისთვისაც სხვა რედაქტორებთან ერთად მიენიჭა საქართველოს სსრ სახელმწიფო პრემია (1971). სსრკ IV, V მოწვევათა უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.
გარდაიცვალა 2007 წლის 22 სექტემბერს.
ჯილდოები
2000 — საქართველოს სახელმწიფო პრემია
1996 — ღირსების ორდენი
1987 — თბილისის საპატიო მოქალაქე
1981 — ოქტომბრის რევოლუციის ორდენი
1962 — საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე
1961 — აფხაზეთის ასსრ მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე
1960 — ლენინის ორდენი
1953 — საპატიო ნიშნის ორდენი
ბიბლიოგრაფია
აბაზური ენა — თბილისი, უნივერსალი, 2006 — 210 გვ.
კომპლექსთაგან მომდინარე ბილაბიალური ხშულები ქართველურ ენებში — თბილისი, მეცნიერება, 1984 —68 გვ.
ლოკალურ პრევერბთა ძირითადი სახეობანი და მათი გაფორმება აფხაზურსა და აბაზურში — თბილისი, მეცნიერება, 1981 — 101 გვ.
აშხარული დიალექტი და მისი ადგილი სხვა აფხაზურ-აბაზურ დიალექტთა შორის: ტექსტებითურთ — თბილისი, საქ. სსრ მეცნ. აკად. გამ-ბა, 195 — 350 გვ.
აფხაზური ენის ტაპანთური დიალექტი: ტექსტებითურთ — თბილისი, საქ. სსრ. მეცნ. აკად.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები
ქართველი ენათმეცნიერები
ქართველი კავკასიოლოგები
ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1987)
ქართველი ქართველოლოგები
ქალი მეცნიერები
ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები
თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
აფხაზოლოგები
სანტა-სილია

სანტა-სილია — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების უესკის პროვინციის ხასეტანიის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 28,10 კმ². მოსახლეობა — 243 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
უესკის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
Gran Enciclopedia Aragonesa - სანტა-სილია
სქოლიო
უესკის მუნიციპალიტეტები
საპოტისებრნი

საპოტისებრნი (Sapotaceae) — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. მეტწილად მარადმწვანე ხეები და ბუჩქებია. აქვთ კიდემთლიანი და მორიგეობით განლაგებული ფოთლები. ყვავილები ხშირად ორსქესიანია, უმრავლესობისა წვრილია, ეული ან კონებად შეკრული. ნაყოფი კენკრაა.
უმეტესობას ახასიათებს კაულიფლორია. ოჯახში 60-მდე გვარის 800 სახეობაა, გავრცელებულია ორივე ნახევარსფეროს ტროპიკებში. ყოფილ სსრკ-ში მხოლოდ ნამარხი ფორმებია ცნობილი. დიდი პრაქტიკული მნიშვნელობა აქვს გუტაპერჩის შემცველ მცენარეებს (Palaquim-ის და Payena-ს გვარები). ბევრის (Achras, Lucuma და სხვა) ნაყოფი იჭმება. ზოგის (Butarospermum და სხვა) თესლიდან ხდიან საჭმელ და ტექნიკურ ზეთს. ბევრ სახეობას (მათ შორის ხერკინის სახელით ცნობილს) ძვირფასი მერქანი აქვს.
ლიტერატურა
საპოტისებრნი
ბერბეშო

ბერბეშო — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში რაჭიდან.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ფორმის, სამ-ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარე შეუბუსავია ან მთავარი ძარღვების გასწვრივ გასდევს სუსტი ჯაგრისებრი შებუსვა. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრულ-კონუსური, იშვიათად კონუსური ფორმის. საშუალო სიკუმსისაა. მარცვალი საშუალო ან მსხვილი აქვს, მომრგვალო, მუქი ლურჯი, თხელკანიანია, ცვილისებრი ნაფიფქით საკმაოდ დაფარული. რბილობი ნაკლებხორციანია, წვენი სუსტადაა შეფერილი.
ბერბეშოს ზრდა და მოსავლიანობა საშუალოზე მაღალია. სავეგეტაციო პერიოდის ხანგრძლივობა საშუალოდ 190 დღეა. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის ბოლოს და ოქტომბრის დასაწყისში შედის. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 19-20%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 10-11 გ/ლ-ს.
გამოიყენება სუფრის მშრალი და წითელი საკუპაჟე ღვინოების დასამზადებლად.
ლიტერატურა
უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 71
რაჭის ვაზის ჯიშები
ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები
Four Points by Sheraton Tripoli

Four Points by Sheraton Tripoli — 4 ვარსკვლავიანი სასტუმრო ლიბიაში, ქალაქ ტრიპოლის ცენტრში. სასტუმროს ირგვლივ არაერთი ღირსშესანიშნავი ობიექტია. აქვს 204 კონფორტაბელური ნომერი, აგრეთვე ღია საცურაო აუზი და ფიტნეს-ცენტრი. აქვეა რესტორანი და კაფე. ოთახები აღჭურვილია სააბაზანოთი, ტელეფონით, მინი-ბარით, უკაბელო ინტერნეტითა და ტელევიზორით.
რესურსები ინტერნეტში
Four Points by Sheraton Tripoli
Four Points by Sheraton Tripoli
ლიბიის სასტუმროები
ალექსანდრე ლაფაური

ალექსანდრე ლაფაური (დ. 15 ივნისი, 1926, მოსკოვი — გ. 6 აგვისტო, 1975) — ქართველი მოცეკვავე.
ბიოგრფია
მამა თბილისელი ჰყავდა, დედა — რიმა ვლადიმიროვა, მოსკოვის მკვიდრი იყო. დაამთავრა მოსკოვის ქორეოგრაფიული სასწავლებელი (1944, პედაგოგი: ნ.ი. ტარასოვი) და მოსკოვის თეატრალური ინსტიტუტის საბალეტმაისტერო განყოფილება (1958, პედაგოგი: რ. ვ. ზახაროვი). 1944 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე იყო დიდი თეატრის წამყვანი მოცეკვავე, კლასიკური ცეკვა–დუეტის ოსტატი (პარტნიორები: გალინა ულანოვა, რ. სტრუჩკოვა, მაია პლისეცკაია, თ. სემიონოვა და სხვ.). 1955 წელს გახდა რსფსრ დამსახურებული არტისტი. 1958 წლიდან იყო დიდი თეატრის დამდგმელი ბალეტმაისტერი და რეპეტიტორი. 1945–1961 წლებში ასწავლიდა მოსკოვის ქორეოგრაფიულ სასწავლებელში, პარალელურად 1952 წლიდან იყო მოსკოვის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის საბალეტმაისტერო განყოფილების პედაგოგი, პროფესორი (1972).
ალექსანდრე ლაფაურს შესრულებული აქვს ოცზე მეტი როლი, მათ შორის: ინდუსი (პროკოფიევი „კონკია“, 1945). მსახიობი (ასაფიევი, „პარიზის ალი“, 1947). გირეი (ასაფიევი „ბახჩისარაის შადრევანი“). პარისი, კაპულეტი (პროკოფიევი „რომეო და ჯულიეტა“). კომანდორი (კრეინი „ლაურენსია“, 1956) და სხვა. მის მიერ სხვადასხვა თეატრებში დადგმული ბალეტებიდან აღსანიშნავია: გ. ჟუკოვსკის „ტყის სიმღერა“ (1961). ს. პროკოფიევის „პოდპორუჩიკი კიჟე“ (1963, ტარასოვასთან ერთად, დიდი თეატრი). ა. მეტნერის „გაცოცხლებული ლეგენდა“ (1964). არამ ხაჩატურიანის „ფრიალო კლდე“ (1965). „სამშობლოს ძახილი“ (1965) და სხვა. იგი არის ბალეტმაისტერი და დამდგმელი რეჟისორი ფილმ–ბალეტების: „პოდპორუჩიკი კიჟე“ (1969) და „შენი სახელი“ (1970). როგორც მოცეკვავე მონაწილეობდა ფილმ–ბალეტში: „დიდი კონცერტი“ (1951). „რომეო და ჯულიეტა“ (1954) და ტელეეკრანიზაციაში „რაიმონდა“ (ალექსანდრე გლაზუნოვი, 1973).
ალექსანდრე ლაფაურმა გასტროლებით მოიარა მრავალი ქვეყანა: დანია, იტალია, ფინეთი, შვედეთი, შვეიცარია, საფრანგეთი, ინგლისი, ბრაზილია, არგენტინა, აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნები და სხვა. მიღებული აქვს I პრემია და ოქროს მედალი ბუდაპეშტის მსოფლიო სტუდენტურ ფესტივალზე (1949). მისი მეუღლე იყო რაისა სტრუჩკოვა, ცნობილი ბალერინა და რეპეტიტორი. მათი ერთობლივი თხზულებაა «Как судят Терпсихору?» (1969). ლაფაურს ეკუთვნის აგრეთვე „მოგონებები ლავროვსკიზე“ («Воспоминания о Лавровском»,1983).
ბალეტმაისტერი დაიღუპა ავტოავარიაში 1975 წლის 6 აგვისტოს, მოსკოვში. დაკრძალულია ვედენის სასაფლაოზე.
ლიტერატურა
ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ, 6, თბ., 1993, გვ. 143
ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი, თბ., 2015, გვ. 280
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 15 ივნისი
დაბადებული 1926
გარდაცვლილი 6 აგვისტო
გარდაცვლილი 1975
ქართველი მოცეკვავეები
დარხანი

დარხანი — სიდიდით მესამე ქალაქი მონღოლეთში, დარხან-უულის აიმაკის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. 2010 წელს მისი მოსახლეობა შეადგენდა 74 738 ადამიანს.
კლიმატი
პარტნიორი ქალაქები
დიმიტროვგრადი - ბულგარეთი
ირვინგი - აშშ
კაპოშვარი - უნგრეთი
ულან-უდე - რუსეთი
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
მონღოლეთის აიმაკების ადმინისტრაციული ცენტრები
დარხან-უულის აიმაკი
სინის წმინდა ეკატერინეს მონასტერი

სინის წმინდა ეკატერინეს მონასტერი — მონასტერი სინის ნახევარკუნძულზე, ეგვიპტეში. სინის მთის ძირას ძნელადმისადგომ ხეობაში. სავარაუდოდ უძველესი დროიდან დღემდე უწყვეტად ფუნქციონირებადი ქრისტიანული მონასტერია. 2002 წლიდან შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
იხილეთ აგრეთვე
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია არაბულ ქვეყნებში
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აფრიკაში
რესურსები ინტერნეტში
Saint Catherine Area
Official Website of the Holy Monastery of St. Catherine at Mount Sinai
Chapel of St. Helen
St. Catherine's Monastery, Sinai, Egypt
Camberwell/St.Catherine's Project
ლიტერატურა
მაჭარაშვილი გ., ამბა მიქაელ იბერიელი, თბ., 2010
ეგვიპტის მონასტრები
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ეგვიპტეში
ეგვიპტის ტურიზმი
ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია

ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია (ეთგო, ინგლ. Organization for Economic Co-operation and Development — OECD) — განვითარებული ქვეყნების, რომლებიც ცნობენ წამომადგენლობითი დემოკრატიისა და თავისუფალი საბაზრო ეკონომიკის პრინციპებს, საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაცია. დღესდღეობით მისი წევრი ქვეყნებია: ავსტრალია, ავსტრია, ახალი ზელანდია, აშშ, ბელგია, გერმანია, დანია, გაერთიანებული სამეფო, ესპანეთი, იაპონია, ირლანდია, ისლანდია, იტალია, კანადა, ლუქსემბურგი, ნიდერლანდები, ნორვეგია, პორტუგალია, საბერძნეთი, საფრანგეთი, ფინეთი, შვედეთი, შვეიცარია, ჩილე, ჩეხეთი, ესტონეთი, უნგრეთი, ისრაელი, კორეა, მექსიკა, პოლონეთი, სლოვაკეთი, სლოვენია, თურქეთი;
შეიქმნა 1948 წელს სახელწოდებით „ევროპული ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაცია“ (Organisation for European Economic Co-operation — OEEC) მარშალის გეგმის ფარგლებში ევროპის რეკონსტრუქციის პროექტების კოორდინირებისთვის. ორგანიზაციის შტაბ-ბინა მდებარეობს პარიზში (Château de la Muette). გენერალური მდივანია (2006-დან) ხოსე ანხელ გურია ტრევინიო (მექსიკა).
ორგანიზაციის მმართველი ორგანოა წარმომადგენელი ქვეყნების - ორგანიზაციის წევრების საბჭო. ყველა გადაწყვეტილება მიიღება კონსენსუსის საფუძველზე.
რესურსები ინტერნეტში
ენციკლოპედია „ბრიტანიკა“
საერთაშორისო ეკონომიკური ორგანიზაციები
ეკონომიკური თანამშრომლობა
Nilo Peçanha, Bahia

Nilo Peçanha, Bahia
Nilo Peçanha is a municipality in the state of Bahia in the North-East region of Brazil.
The municipality contains part of the Caminhos Ecológicos da Boa Esperança Environmental Protection Area, created in 2003.
See also
List of municipalities in Bahia
References
Populated coastal places in Bahia
Municipalities in Bahia