ეგვიპტური ქრონოლოგია

ეგვიპტური ქრონოლოგია
ძველი ეგვიპტის ისტორიის საერთო ქრონოლოგიური ცხრილი
ძვ. წ. 3000 ეგვიპტის გაერთიანება მეფე მენესის მიერ; ძველი ეგვიპტის ადრეული სამეფო
ძვ. წ. 2700–ძვ. წ. 2400 აიგო პირველი ტიპის პირამიდები
ძვ. წ. 2640 ფარაონმა ჯოსერმა დააარსა III დინასტია; ეგვიპტის ძველი სამეფოს დასაწყისი; იმჰოტეპის ხელმძღვანელობით პირველი კამარების აგება
ძვ. წ. 2600 გარდაიცვალა ჯოსერი
ძვ. წ. 2575 სნეფრუ; პირამიდების მშენებლობის ახალი ტექნიკა
ძვ. წ. 2528 გარდაიცვალა ხეოფსი
ძვ. წ. 2490 გარდაიცვალა ხეფრენი
ძვ. წ. 2471 გარდაიცვალა მენკაურა
ძვ. წ. 2465 სახელმწიფოებრივი წყობის ცვლილება და ადგილებზე ხელისუფლების გაძლიერება
ძვ. წ. 2325 ნომარქოსების ხელისუფლების გაძლიერება
ძვ. წ. 2254 პეპი II-ის ტახტზე ასვლა
ძვ. წ. 2200 ლითონის გამოდნობა; ბრინჯაოს გამოყენება
ძვ. წ. 2155 დაიშალა ძველი ეგვიპტის ადრეული სამეფო; ეგვიპტის პირველი გარდამავალი პერიოდის დასაწყისი
ძვ. წ. 2040 მენტუჰოტეპ I-მა გააერთიანა ეგვიპტე და დააარსა ძველი ეგვიპტის შუა პერიოდის სამეფო
ძვ. წ. 2000 პლანიმეტრია და სივრცეთა ურთიერთობა
ძვ. წ. 1991 ამენემჰეტ I-მა დააარსა XII დინასტია
ძვ. წ. 1962 ხეთი III-მა ამენემჰეტ I-ს ანდერძი დაუწერა
ძვ. წ. 1926 დაიწერა „სინუჰეს ამბავი“
ძვ. წ. 1926 გარდაიცვალა სენუსერტ I
ძვ. წ. 1890–ძვ. წ. 1800 მათემატიკური ტექსტების პირველი პაპირუსები
ძვ. წ. 1878 სენუსერტ III-მ გააფართოვა ეგვიპტის საზღვრები
ძვ. წ. 1841 ამენემჰეტ III-მ ჩამოაყალიბა წყლის დონის რეგულირება
ძვ. წ. 1785 ძველი ეგვიპტის შუა პერიოდის სამეფოს დაშლის დასაწყისი
ძვ. წ. 1650 ეგვიპტის მეორე გარდამავალი პერიოდის დასაწყისი
ძვ. წ. 1551 იაჰმეს I: ჰიქსოსებზე გამარჯვება და ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტიის დაარსება; ეგვიპტის ახალი სამეფოს დასაწყისი
ძვ. წ. 1505 თუტმოს I-მა დაიწყო ეგვიპტის ექსპანსია
ძვ. წ. 1500 შეიქმნა „ებერსის პაპირუსი“
ძვ. წ. 1490 დედოფალმა ჰატშეფსუტმა განახორციელა სახელმწიფო გადატრიალება
ძვ. წ. 1468 თუტმოს III: ეგვიპტის ექსპანსიის გაგრძელება
ძვ. წ. 1468 გარდაიცვალა ჰატშეფსუტი
ძვ. წ. 1436 გარდაიცვალა თუტმოს III
ძვ. წ. 1412 გარდაიცვალა ამენჰოტეპ II
ძვ. წ. 1403 თუტმოს IV-მ მშვიდობა დაამყარა მითანის სახელმწიფოსთან
ძვ. წ. 1364 გარდაიცვალა ამენჰოტეპ III
ძვ. წ. 1361 ამენჰოტეპ IV: ეგვიპტის ახალი დედაქალაქის დაარსება და რეფორმების გატარება
ძვ. წ. 1347 ტუტანხამონმა დედაქალაქი გადაიტანა მემფისში და გააუქმა ამენჰოტეპ IV-ის კულტი
ძვ. წ. 1337 გარდაიცვალა ტუტანხამონი
ძვ. წ. 1306 რამსეს I-მა დააარსა ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტია
ძვ. წ. 1290 გარდაიცვალა სეთი I
ძვ. წ. 1286 რამსეს II; ფრემ კადეშის ბრძოლაში შეაჩერა ეგვიპტური ექსპანსია ახლო აღმოსავლეთში
ძვ. წ. 1270 რამსეს II და ხათუსილი III; შეთანხმება სირიაში გავლენების შესახებ
ძვ. წ. 1224 გარდაიცვალა რამსეს II
ძვ. წ. 1186 სეთნახტემ დააარსა ეგვიპტის მეოცე დინასტია
ძვ. წ. 1184 რამსეს III-მ გაანადგურა ლიბიელები და ზღვის ხალხი
ძვ. წ. 1153 რამსეს III-ის მკვლელობა
ძვ. წ. 1070 ეგვიპტის მესამე გარდამავალი პერიოდის დასაწყისი
ძვ. წ. 945 შეშონქ I-მა დააარსა ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია
ძვ. წ. 728 პიანხი; ნუბიური დინასტიის მმართველობის დასაწყისი
ძვ. წ. 681 ეგვიპტის დაპყრობა ასურეთის მეფის ასარხადონის მიერ
ძვ. წ. 664 ფსამეტიქ I; ეგვიპტის გაერთიანება
ძვ. წ. 595 ფსამეტიქ II გახდა ფარაონი
ძვ. წ. 589 ბრძოლა პალესტინისათვის
ძვ. წ. 570 აპრიესის მკვლელობა; ამასის II-ის ტახტზე ასვლა
ძვ. წ. 526 გარდაიცვალა ამასის II
ძვ. წ. 404 ამირტისმა გაყარა სპარსელები
ძვ. წ. 380 ნეფერიტ II; უკანასკნელი დამოუკიდებელი დინასტია
ძვ. წ. 343 ეგვიპტის დაპყრობა სპარსეთის მეფის არტაქსერქსე III-ის მიერ
ძვ. წ. 332 ეგვიპტის დაპყრობა ალექსანდრე მაკედონელის მიერ; დაარსდა ქალაქი ალექსანდრია
ძვ. წ. 246 გარდაიცვალა პტოლემე II
ძვ. წ. 221 დედოფალ ბერენიკა II-ის მკვლელობა
ძვ. წ. 201 მეხუთე სირიული ომი
ძვ. წ. 47 ნაწილობრივ განადგურდა ალექსანდრიის ბიბლიოთეკა
ძვ. წ. 30 ეგვიპტის ანექსია რომის იმპერიის მიერ; გარდაიცვალა კლეოპატრა VII
ლიტერატურა
Erik Hornung, Rolf Krauss, and David A. Warburton (editors), Ancient Egyptian Chronology. Leiden: Brill, 2006. Scribd copy
Rachet, G.: Lexikon des alten Ägypten. Düsseldorf, 2002.
Hornung, E.: Grundzüge der ägyptischen Geschichte. Darmstadt, 1988.
რესურსები ინტერნეტში
Scientific tool for converting calendar dates mentioned in Greek and Demotic Papyri from Egypt into Julian dates
ძველი ეგვიპტის ქრონოლოგია