PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
1991 წელი აზერბაიჯანში

1991 წელი აზერბაიჯანში
სტატიაში ქრონოლოგიურადაა აღწერილი 1991 წელს აზერბაიჯანში განვითარებული მოვლენები.
იანვარი
13 იანვარი — აზერბაიჯანის სსრ უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, შაუმიანის რაიონის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ლიკვიდირებულ იქნა და მისი ტერიტორია შეუერთდა გორანბოის რაიონს.
თებერვალი
5 თებერვალი
უზენაესი საბჭოს სხდომაზე გადაწყდა, რომ ქვეყანის სახელწოდება გახდეს აზერბაიჯანის რესპუბლიკა.
3 ფერიანი ადრ-ის დროშა სახელმწიფო დროშად ცხადდება
მარტი
18 მარტი — აზერბაიჯანში კერძო უნივერსიტეტი „ხაზარი“ დაარსდა.
აპრილი
19 აპრილი — კომენდანტის რეჟიმის გაუქმება, რომელიც 1990 წლის 20 იანვარს დამყარდა
აგვისტო
30 აგვისტო — უმაღლესი საბჭოს საგანგებო სხდომაზე მიღებულია დეკლარაცია „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის აღდგენის შესახებ“.
სექტემბერი
3 სექტემბერი —ჰეიდარ ალიევის არჩევა ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ.
5 სექტემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის თავდაცვის სამინისტროს შექმნა.
8 სექტეmბერი — აზერბაიჯანში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნების ჩატარების დღე.
14 სექტემბერი — მიღბულ იქნა გადაწყვეტილე აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის დათხოვნაზე.
ოქტომბერი
9 ოქტომბერი — აზერბაიჯანის უმაღლესმა საბჭომ მიიღო კანონი „შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ“.
18 ოქტომბერი
რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკონსტიტუციო აქტის მიღება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დამოუკიდებლობის შესახებ სსრკ-გან;
რაიონებში, ქალაქებში და ქალაქის რაიონებში შემოიღეს აღმასრულებელი ხელისუფლების მეთაურის თანამდებობა;
აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ოფისის შექმნა;
სახელმწიფო მდივნისა და სახელმწიფო მრჩევლის თანამდებობების შექმნა.
ნოემბერი
9 ნოემბერი — თურქეთის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება.
26 ნოემბერი — ეროვნული საბჭოს ჩამოყალიბება, რომელიც შედგებოდა უმაღლესი საბჭოს 50 დეპუტატისგან
მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქის სტატუსის გაუქმება უმაღლესი საბჭოს მიერ
პოსტსაბჭოთა სივრცეში პირველი დამოუკიდებელი სატელევიზიო არხის პირველი ეთერი - ANS TV
დეკემბერი
9 დეკემბერი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მიღება ისლამური კონფერენციის ორგანიზაციის წევრად.
11 დეკემბერი — რუმინეთის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება
13 დეკემბერი — პაკისტანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარება
16 დეკემბერი — ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის სხდომაზე ჰეიდარ ალიევის თავმჯდომარეობით გადაწყდა, რომ მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღე დაწესებულიყო.
25 დეკემბერი
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს ეროვნულმა საბჭომ მიიღო კანონი, რომ 31 დეკემბერი დაეწესებინათ, როგორც მსოფლიო აზერბაიჯანელთა სოლიდარობის დღედ.
აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა კანონს „აზერბაიჯანის ანბანის აღდგენა ლათინური დამწერლობის შესახებ“
28 დეკემბერი — იორდანიისა და სუდანის მიერ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის აღიარება.
29 დეკემბერი — აზერბაიჯანში ჩატარდა აზერბაიჯანის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი.
იხილეთ აგრეთვე
1995 წელი აზერბაიჯანში
სქოლიო
აზერბაიჯანი
1991 წელი აზერბაიჯანში
ალექსანდრე ბენდიანიშვილი

ალექსანდრე ბენდიანიშვილი (დ. 1926 — გ. 2010) — ქართველი ისტორიკოსი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი. დისერტაცია დაიცვა 1968 წელს.
დაიბადა 1926 წელს ონის რაიონში. 1949 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.
მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ისტორიის კათედრის უფროს მასწავლებლად, ისტორიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის უფროს მეცნიერ-თანამშრომლად, ისტორიის კათედრის გამგედ, განყოფილების გამგედ, ეწეოდა სამეცნიერო კვლევით მუშაობას, გამოქვეყნებული აქვს 13 წიგნი, 50 სამეცნიერო სტატია, საგაზეთო წერილები.
შრომები
საქართველოს პირველი რესპუბლიკა, თბილისი, მემატიანე, 2001
საქართველოს ისტორია 1801 - 1921 წწ., თბილისი, განათლება, 1999 ISBN 99928-24-85-9
გლეხთა კლასი და გლეხთა მოძრაობა საქართველოში, თბილისი, საბჭოთა საქართველო, 1989
საქალაქო თვითმმართველობა და ბრძოლა მისი დემოკრატიზაციისათვის საქართველოში 1875 - 1917 წლებში, თბილისი, საბჭოთა საქართველო, 1985
ეროვნული საკითხი საქართველოში 1801 - 1922წწ., თბილისი, მეცნიერება, 1980
სოციალისტური რევოლუციის წანამძღვრები საქართველოში, თბილისი, მეცნიერება, 1971
საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ.V, VI, თბილისი, საბჭოთა საქართველო, 1970
აგრარული ურთიერთობანი საქართველოში 1890 - 1917 წწ., თბილისი, მეცნიერება, 1965
თბილისის საქალაქო თვითმმართველობა 1875 - 1917 წწ., თბილისი, მეცნიერება, 1960
რესურსები ინტერნეტში
საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა, ბიოგრაფიული ლექსიკონი — ალექსანდრე ბენდიანიშვილი
ქართველი ისტორიკოსები
დაბადებული 1926
გარდაცვლილი 2010
Seyidlər, Khachmaz

Seyidlər, Khachmaz
Seyidlər (also, Seidlyar and Seydlyar) is a village and municipality in the Khachmaz Rayon of Azerbaijan. It has a population of 378.
References
Populated places in Khachmaz District
სავანე (საჩხერის მუნიციპალიტეტი)

სავანე (საჩხერის მუნიციპალიტეტი)
სავანე — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში, არგვეთის თემში. მდებარეობს იმერეთის მაღლობზე, მდინარეების იზვარისა და ლაშურის (ყვირილის სისტემა) წყალგამყოფზე. ზღვის დონიდან 500 მეტრი, საჩხერიდან 7 კილომეტრი. სოფელში არის კვარციანი ქვიშის კარიერი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 1908 ადამიანი.
ღირსშესანიშნაობები
წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XI საუკუნეში. სოფელში შემონახულია სავანის წმინდა გიორგის ეკლესია, რომელიც აგებულია ასევე XI საუკუნეში. ამ ეკლესიას გარშემო ერტყა გალავანი, რომელიც მტერთა შემოსევისას იცავდა. ახლაც არის შემორჩენილი გალავნის ნანგრევები, ხოლო ამ ეკლესიის ეზოში აკაკის ძიძისეული სახლია.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
სავანის რუკა
სქოლიო
საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ჰელმის ხრამი

ჰელმის ხრამი — ჯ.რ.რ. ტოლკინის ლეგენდარიუმში დიდი ველი შუახმელეთის ჩრდილო-დასავლეთში, თეთრი მთების მიდამოში, თრიჰირნთან.
ველი გამოყოფილი იყო თხრილით, რომელსაც ჰელმის თხრილი ეწოდებოდა. ამის მიღმა მდებარეობდა ციხესიმაგრე, რომელსაც ადამიანები ბუკისციხეს უწოდებდნენ. ეს იყო ელვარე გამოქვაბულების შესასვლელი.
ჰელმის ხრამი ცნობილია ჰელმის ხრამის ბრძოლით, რომელიც ბეჭდის ომის დროს მოხდა.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
გამოგონილი ველები
შუახმელეთის კოშკები და ციხესიმაგრეები
ადგილები შუახმელეთში
pl:Rohan (Śródziemie)#Podział ogólnogeograficzny
ზმნისწინი

ზმნისწინი, პრევერბი — მაწარმოებელი წინსართი ზმნებში. გასდევს ნაზმნარ სახელებსაც (გა-აკეთა, წა-ხვალ; გა-კეთება, წა-სვლა, გა-მკეთებელი, წა-სასვლელი). ზმნისწინი ზმნას უფრო სუსტად უკავშირდება, ვიდრე სხვა აფიქსები (თუმცა შინაარსობრივი კავშირი ზმნასთან მჭიდროა) — მათ შორის არის ჩართული პირის, გვარის, ქცევის ნიშნები (გა-ვჭერ, გა-ი-ღუნება, გა-უ-კეთებს; ძველად ჩაერთვებოდა ნაწილაკები და მთელი სიტყვებიც: გა-ცა-წყრა, მო-ოდეს, მე-ვიდეს; იხილეთ ტმესი). ზმნისწინი, ჩვეულებრივ, აზუსტებს მოქმედების მიმართულებას (შე-ვიდა, გა-ვიდა, ა-ვიდა; შე-ვიდა, შე-მო-ვიდა), ბევრ ენაში მოქმედებას აძლევს დასრულებულ სახეს (მაგ., კეცა—და-კეცა) და სხვა. ზმნისწინები, თანდებულები და ზმნიზედები ხშირად ერთსა და იმავე მასალას შეიცავს (გან-ვიდა — ჩემ-გან).
ლიტერატურა
შანიძე ა., ქართული ენის გრამატიკის საფუძვლები, ტ. 1, — მორფოლოგია, თბ., 1973
გრამატიკა
ხარჭიშო

ხარჭიშო (ხარჭაშო) – ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ თვალივთან. ხარჭაშნელ ეპისკოპოსთა სამონასტრო კომპლექსი, რომელშიც შედის წმ. გიორგის საეპისკოპოსო ტაძარი (XIII ს.), საცხოვრებელი და საბრძოლო დანიშნულების კოშკი (შუა საუკუნეები) და სამეურნეო დანიშნულების სხვა ნაგებობათა ნაშთები.
ლიტერატურა
ქსე, ტ. 11, გვ. 440, თბ., 1987
საქართველოს არქიტექტურული ძეგლები
დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Lasioglossum chloronotum

Lasioglossum chloronotum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1937 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
chloronotum
ურაკა კასტილიელი

ურაკა კასტილიელი (დ. 28 მაისი, 1187 — გ. 3 ნოემბერი, 1220) — კასტილიის მეფე ალფონსო VIII-ისა და დედოფალ ელეონორ ინგლისელის ასული. პორტუგალიის დედოფალი 1212-20 წლებში როგორც აფონსუ II-ის მეუღლე. პორტუგალიის ორი მეფის: სანშუ II-ისა და აფონსუ III-ის დედა.
ბიოგრაფია
ურაკა დაიბადა 1187 წლის 28 მაისს. იგი იყო კასტილიის მეფე ალფონსო VIII-ისა და მისი მეუღლის, დედოფალ ელეონორ ინგლისელის ასული. მამის მხრიდან მისი პაპა-ბებია კასტილიის მეფე სანჩო III და დედოფალი ბლანკა ნავარელი, ხოლო დედის მხრიდან ინგლისის მეფე ჰენრი II და დედოფალი ელეონორა აკვიტანიელი იყვნენ. მისი და-ძმები იყვნენ კასტილიისა და ლეონის დედოფალი ბერენგარია, საფრანგეთის დედოფალი ბლანკა, არაგონის დედოფალი ელეონორა კასტილიელები და კასტილიის მეფე ენრიკე I.
1206 წელს ურაკა ცოლად შერთეს ოცდაერთი წლის პორტუგალიის მეფე აფონსუ II-ს, რომელიც ამ დროს ჯერ კიდევ ინფანტი იყო და მეფე მხოლოდ 1212 წელს გახდა.
მას შემდეგ, რაც მისი ქმარი პორტუგალიის რიგით მესამე მეფე გახდა, ურაკა დედოფლად გვევლინება. რეკონკისტას პერიოდში, 1214 წელს ურაკა აფონსუ II-ის რეგენტი იყო, თუმცა ამ დროს რაიმე მნიშვნელოვანი არ გაუკეთებია. იგი 1220 წლის 3 ნოემბერს, 33 წლის ასაკში გარდაიცვალა კოიმბრაში. იგი დაკრძალეს ალკობაკას მონასტერში. მისმა ქმარმა მისი გარდაცვალება ძალიან განიცადა და აღარც მეორედ დაქორწინებულა და მეტიც, სამ წელიწადში დარდისაგან ისიც გარდაიცვალა.
შვილები
სანშუ II (1209-1248), პორტუგალიის მეფე 1223-47 წლებში, ცოლად შეირთო მენსია ლოპეს დე არო, თუმცა შვილები არ ჰყოლია;
აფონსუ III (1210-1279), პორტუგალიის მეფე 1247-79 წლებში, პირველად იქორწინა მატილდა ბულონელზე, მისი გარდაცვალების შემდეგ კი ბეატრის კასტილიელზე. ორივე ცოლთან ხუთი შვილი შეეძინა, ასევე ჰყავდა ორი არალეგიტიმური შვილი;
ელეანორა (1211-1231), ცოლად გაჰყვა დანიის მეფე ვალდემარ უმცროსს, რომელთანაც მხოლოდ ერთი ასული შეეძინა;
ფერნანდუ (1217-1246), სერპას სენიორი, ცოლად შეირთო სანჩა ფერნანდეს დე ლარა, რომელთანაც შეეძინა ერთი ვაჟი;
ლიტერატურა
Seward, Desmond (1978). Eleanor of Aquitaine: The Mother Queen. New York: Dorset Press. p. 233. ISBN 0-88029-055-2.
Shadis, Miriam (2010). Berenguela of Castile (1180–1246) and Political Women in the High Middle Ages. Palgrave Macmillan. p. 4. ISBN 978-0-312-23473-7.
დაბადებული 28 მაისი
დაბადებული 1187
გარდაცვლილი 3 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1220
პორტუგალიის დედოფლები
დიმიტრი ქიმერიძე

დიმიტრი ქიმერიძე (დ. 1909, ხაშური — გ. 31 დეკემბერი, 1981, სოშო, საფრანგეთი) — ქართველი პოეტი. დაამთავრა საშუალო ტექნიკური სასწავლებელი და დაცოლშვილდა. 1942 წელს სამი შვილის მამა მოხალისედ წავიდა II მსოფლიო ომში ფაშიზმის წინააღმდეგ საბრძოლველად. დაუდგენელ ვითარებაში ჩავარდა ტყვედ. ომის დამთავრების შემდეგ, როცა გაირკვა, როგორ უსწორდებოდა სტალინი უკან დაბრუნებულ ტყვეებს ქიმერიძე დროებით ევროპაში დარჩა. პოეტს იმედი ჰქონდა, რომ ევროპიდან შეიტანდა წვლილს სამშობლოს განთავისუფლების საქმეში.
ომის დამთავრების შემდეგ დიმიტრი ქიმერიძე ორი წელი ავსტრიაში ცხოვრობდა და სწავლობდა საინჟინრო ფაკულტეტზე. შემდეგ საფრანგეთში გადავიდა, რადგან ქართული პოლიტიკური ემიგრაციის დიდი ნაწილი სწორედ საფრანგეთში ქალაქ სოშოში ცხოვრობდა. ბუნებრივია, სამშობლოდან შორს ცხოვრება თანამემამულეებთან ერთად უფრო ასატანი იყო. საფრანგეთში 25 წელი იმუშავა პეჟოს ცნობილ საავტომობილო ქარხანაში. პენსიაზე გასვლის შემდეგ კი ცხოვრობდა ქარხნის პენსიონერთა სახლში.
მონატრებული ქვეყანა, მონატრებული დედაენა და ტრადიციები დიმიტრი ქიმერიძისათვის წერის თავისებურ ბიძგად იქცა. ის წერდა ბევრს, თავიდან წერილებს. სწერდა ყველას: ოჯახს, ნათესავებს, ახლობლებს. ჰქონდა თავისი ტაქტიკა, რისკენაც სხვებსაც მოუწოდებდა: არაფერი კონკრეტული, არაფერი მნიშვნელოვანი, არაფერი საკამათო, არაფერი საინტერესო წერილებში არ უნდა ყოფილიყო. ამიტომაც, სრულიად გასაოცრად და ამოუხსნელად, კომუნისტური რეჟიმის არსებობის პირობებში მისი წერილები ადრესატამდე მიდიოდა. დიმიტრი ქიმერიძეს ლექსების სამი კრებული აქვს გამოცემული. თანამშრომლობდა ემიგრანტულ პერიოდულ გამოცემებთან: „კავკასიონი“, „ბედი ქართლისა“, „ივერია“. ქართულ ენაზე გამომავალ ჟურნალ-გაზეთებში წერდა ფსევდონიმით დ. გარეთელი. იგი გარდაიცვალა სოშოში. დასაფლავებულია სოშო–მონბელიარის ქართველთა „ძმათა სასაფლაოზე“.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 1909
გარდაცვლილი 1981
ქართველი პოეტები
ხაშურში დაბადებულები
საფრანგეთში გარდაცვლილები
გარდაცვლილი 31 დეკემბერი
ბარენცის ზღვა

ბარენცის ზღვა — არქტიკის ოკეანის ნაწილია; მდებარეობს ნორვეგიისა და რუსეთის ჩრდილოეთით. სახელი ეწოდა ჰოლანდიელი ზღვაოსანის ვილემ ბარენცის პატივსაცემად. ღრმა შელფური ზღვა (საშუალო სიღრმე 230 მ), ესაზღვრება ნორვეგიის ზღვა დასავლეთით, სვალბარგის კუნძული ჩრდილოდასავლეთით, კუნძული ფრანც-იოსეფის მიწა და ახალი მიწა ჩრდილოეთითა და აღმოსავლეთით.
ბარენცის ზღვის სამხრეთი ნახევარი, პორტების მურმანსკისა და ვარდოს მიმდებარე, არ იყინება მთელი წლის განმავლობაში ჩრდილო ატლანტის თბილი ნაკადის წყალობით. სექტემბერში მთელი ბარენცის ზღვა მეტ-ნაკლებად ყინულისგან თავისუფლდება. ზამთრის ომამადე ფინეთს ბარენცის ზღვაზე გასასვლელი ჰქონდა, სადაც მისი ერთადერთი წლის განმავლობაში გაუყინავი ყურე იყო პეტსამო.
რესურსები ინტერნეტში
euroarctic.com News service from the Barents region provided by Norwegian Broadcasting Corp (NRK), Swedish Radio (SR) and STBC Murman.
WWF Barents Sea Ecoregion Learn more about conservation in the Barents Sea.
Environment, climate change, and history of exploration (Barents' wintering).
ზღვები ანბანის მიხედვით
რუსეთის ზღვები
ევროპის გეოგრაფია
ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანის ზღვები
E

E, e — ლათინური ანბანის მეხუთე ასო. წარმოებულია ბერძნული ასოსგან ეპსილონი. ეტიმოლოგიაში სემიტური hê სავარაუდოდ პირველად აღნიშნავდა ლოცვას ან ადამიანის ფიგურას და შესაძლოა ეყრდნობოდა მსგავს ეგვიპტურ იეროგლიფს, რომელიც სხვანაირად გამოითქმებოდა და გამოიყენებოდა. სემიტურში ეს ასო წარმოადგენდა /h/ (და /e/ უცხოურ სიტყვებში), ბერძნულში hê გახდა Εψιλον (ეპსილონი) მნიშვნელობით /e/. ეტრუსკები და რომაელები ამ მნიშვნელობას მიჰყვნენ.
კლავიატურა
კომპიუტერის კლავიატურაზე წარმოადგენს შემდეგი სიმბოლოების ერთობლიობას:
E —
e —
რესურსები ინტერნეტში
Graphemica (E)
Graphemica (e)
ლათინური ასოები
Asia (ჯგუფი)

Asia (ჯგუფი)
Asia — პროგრესული როკის და მძიმე როკის ჟანრის ინგლისური ჯგუფი, ჩამოყალიბებული 1981 წელს. Asia-ს ეწოდა სუპერჯგუფი, ვინაიდან მასში სხვა ცნობილი ჯგუფების წევრები უკრავდნენ. 2007 წლიდან Asia-ს ორი შემადგენლობა ითვლება ცალკე კოლექტივებად - Asia და Asia Featuring John Payne.
დისკოგრაფია
Asia (1982)
Alpha (1983)
Astra (1985)
Then & Now (1990)
Aqua (1992)
Aria (1994)
Arena (1996)
Rare (1999)
Aura (2001)
Silent Nation (2004)
Phoenix (2008)
Omega (2010)
XXX (2012)Gravitas'' (2014)
რესურსები ინტერნეტში
Asia Reunion - ოფიციალური საიტი
Asia და ჯონ პეინი - ოფიციალური საიტი
Asia და ჯონ პეინი - Facebook გვერდი
ინგლისური როკ-ჯგუფები
ამერიკული როკ-ჯგუფები
Asia (ჯგუფი)
1981 წელს ჩამოყალიბებული ჯგუფები
პაპის უცდომელობა

პაპის უცდომელობა — რომის კათოლიკური ეკლესიის დოგმა, რომლის მიხედვითაც, იესო ქრისტეს მიერ პეტრე მოციქულისათვის მიცემული პირობის საფუძველზე, რომის პაპი დაზღვეულია შეცდომის დაშვებისაგან, როდესაც იგი თავისი თანამდებობრივი საქმიანობის შესრულებისას როგორც მწყემსი და მასწავლებელი ყოველი ქრისტიანისა, უმაღლესი სამოციქულო ძალაუფლების ძალით, განმარტავს სარწმუნოებრივ ან მორალურ საკითხებს.
სწავლება პაპის უცდომელობის შესახებ დოგმატურად ჩამოყალიბდა ვატიკანის პირველ კრებაზე 1869–1870 წლებში, თუმცა იგი შუა საუკუნეების კათოლიკურ თეოლოგიაშიც იყო აღიარებული და უკვე გაბატონებული სწავლება იყო კონტრრეფორმაციის დროს.
პაპის უცდომელობის დოგმა ითვლება როგორც მართლმადიდებელ, ისე პროტესტანტულ ეკლესიებთან კათოლიკური ეკლესიის განხეთქილებისა და გაერთიანების შემაფერხებელ ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად.
ისტორია
იხილეთ აგრეთვე
პაპის პრიმატი
სქოლიო
ლიტერატურა
Hans Küng: Unfehlbar? Eine unerledigte Anfrage. Erweiterte Neuausgabe. Piper, München u. a. 1989, ISBN 3-492-11016-9 (Serie Piper 1016), (erw. Neuausgabe von Unfehlbar? Eine Anfrage).
August Bernhard Hasler: Wie der Papst unfehlbar wurde. Macht und Ohnmacht eines Dogmas. Mit einem Geleitwort von Hans Küng. 2. Auflage. Piper, München u. a. 1980, ISBN 3-492-02450-5.
კათოლიციზმი
Manzanera

Manzanera is a small town and municipality in the province of Teruel, part of the autonomous community of Aragón, Spain. It is in Gúdar-Javalambre comarca and it has 500 people. It is close to the ski area called Javalambre.
References
External links
Web page about Manzanera
Municipalities in the Province of Teruel
კამარახევის სამაროვანი

კამარახევის სამაროვანი — ძვ. წ. V—III სს. სამაროვანი სოფელ წიწამურის (მცხეთის რაიონი) სამხრეთით, მდინარე არაგვისა და მისი შენაკადის დიდი კამარახევის მარცხენა ნაპირზე გაშლილ ვაკეზე. 1953, 1976-1977 გათხარეს (ანდრია აფაქიძე, რ. რამიშვილი, თ. ჯღარკავა) 111 სამარხი.
ორმოსამარხებიჩაჭრილია თიხნარში 1,25-2 მ სიღრმეზე. ოვალურ ან სწორკუთხა ორმოსამარხებში დაკრძალული იყო თითო, იშვიათად 2, ხელფეხმოკეცილი მიცვალებული. მამაკაცები დაკრძალული იყვნენ მარჯვენა გვერდზე, ქალები — მარცხენაზე. მიცვალებულს აფარებდნენ ქსოვილს ან ტყავს, იშვიათად ფოთლებიან ტოტენს, შემდეგ აყრიდნენ მცირეოდენ მიწას (50-70 სმ) და რიყის ქვებს, ქვაყრილს ისევ მიწით ფარავდნენ.
ქვის სამარხები გაჩნდა სამაროვნის არსებობის გვიანდელ საფეხურზე. კედლები ნაგები იყო ბრტყელი ლოდებით და ზოგჯერ ასეთივე ქვებით იყო გადახურული. მიცვალებულები ჩასვენებული იყვნენ ხელფეხმოკეცილ მდგომარეობაში. თავქვეშ ამოდებული ჰქონდათ ბრტყელი რიყის ქვა. სამარხებში აღმოჩნდა წითლად და ლეგამონაცრისფროდ გამომწვარი და წერნაქით მოხატული ჭურჭელი. ქალების სამარხებში — სამკაული (ბრინჯაოს სამაჯურები, ცილინდრულთავიანი საკინძები, ზარაკები, ძეწკვები, ილარი, მძივები და ბეჭდები). მამაკაცების სამარხებში — საბრძოლო იარაღი (რკინის შუბისწვერი, მოხრილი დანა, მახვილ-სატევარი და სხვა). კამარახევის სამაროვანში აღმოჩენილი სამტუჩა ხელადების, სამფეხა ჯამებისა და ტოლჩების მსგავსი მასალა მოგვიანებით გვხვდება ალაზან-იალოილუთეფეს კულტურაში.
ლიტერატურა
მცხეთა. არქეოლოგიური კვლევა-ძიების შედეგები, ტ. 2, თბ., 1978;
რამიშვილი რ., კამარახევის სამაროვანი, «მასალები საქართველოს და კავკასიის არქეოლოგიისათვის», 1959, ტ. 2;
რამიშვილი რ., ქსე, ტ. 5, გვ. 343, თბ., 1980
მცხეთის მუნიციპალიტეტი
მცხეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
Port of Giurgiulești

Port of Giurgiulești
The Port of Giurgiulești, officially the Giurgiulești International Free Port (PILG), is a port on the Danube River at its confluence with the Prut and the only port in Moldova.
It is Moldova's only port accessible to seagoing vessels, situated at km 133.8 (nautical mile 72.2) of the River Danube in the south of Moldova. It operates both a grain and an oil terminal as well as a passenger terminal. The building of an oil terminal started in 1996 and it was launched on 26 October 2006. Giurgiulești passenger port was officially opened on 17 March 2009, when the first sea passenger trip Giurgiulești-Istanbul-Giurgiulești was launched. The Grain Transhipment Terminal was opened on 24 July 2009. A container facility was added in 2012. As of 2015, a second grain terminal was under construction. The port has only on the shore of the river with room remaining for one additional terminal. Volume shipped through the port increased 65% in 2014.
The port is managed by a Dutch firm, Danube Logistics, which, with the aid of the European Bank for Reconstruction and Development, has invested $60 million in the project. There are 460 employees, half from the village of Giurgiulești, which is inland. As of 2015, there were no facilities in Giurgiulești which catered to travelers or visiting crewmen.
It has a status of free economic zone until 2030.
The Port of Giurgiulești was built as result of a 2005 territorial exchange with Ukraine, where Moldova received a 430 meter (470 yard) bank of the Danube river (which is an international waterway).
Ukraine was supposed to receive a short section of road that leaves and re-enters Ukrainian territory near the Moldovan village of Palanca at the easternmost point of Moldova. After a long territorial dispute, it was decided that Moldova would keep the land but the road itself would be owned and maintained by Ukrainians. So now all vehicles have to go through the checkpoint while driving from Ukraine to Ukraine.
References
External links
Giurgiulești International Free Port homepage
Transport infrastructure in Moldova
Giurgiulesti
2006 establishments in Moldova
ივანე ვარზაშვილი

ივანე ვარზაშვილი
ივანე ვარაზაშვილი (დ. 1879, მუხლი, რაჭის მაზრა — გ. 1955, თეირანი, ირანი) — ისიდორე, ვასილ და გიორგი ვარაზაშვილების ძმა. ინჟინერ-პოლკოვნიკი, რკინიგზის ტრანსპორტის სპეციალისტი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სარკინიგზო ტექნიკური სასწავლებელი და პეტერბურგის სარკინიგზო ინსტიტუტი. სწავლა განაგრძო შვეიცარიაში. მუშაობდა ბორჯომ-ბაკურიანის რკინიგზის მშენებლობაზე.
ააშენა წალკის ხიდი. პირველი მსოფლიო ომის დროს მიიღო ინჟინერ-პოლკოვნიკის წოდება და ხელმძღვანელობდა ბაქო-ჯულფის, არზრუმ-სარიყამიშის რკინიგზის მშენებლობებს. 1917 წელს, ერთხანს ჩაერთო ქვეყნის პოლიტიკურ პროცესებში. 1918 წლის 26 მაისის, დამოუკიდებლობის აქტის შემდეგ, ვარაზაშვილი შეიყვანეს საქართველოს გაფართოებული ეროვნული საბჭოს (პარლამენტის) შემადგენლობაში, როგორც ესერთა პარტიისა და ფრაქციის წარმომადგენელი, თუმცა, პარლამენტში საქმიანობა დიდხანს არ გაუგრძელებია. 1918 წელს, ძმასთან (ისიდორესთან) და ნიკო ნიკოლაძესთან ერთად დააარსა ჭიათურის შავი ქვის მრეწველთა აქციონერული საზოგადოება. ამ საზოგადოებაში, ივანე და ისიდორე იყვნენ ამხანაგობა „ძმები ივ. და ის. ვარაზაშვილების“ მფლობელები. 1920 წლის დეკემბერში, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის თავდაცვის გასაძლიერებლად, ვარაზაშვილმა 1,015,000 მანეთი გაიღო. 1925 წელს, ივანეს და ისიდორეს ამხანაგობამ მონაწილეობა მიიღო ხელშეკრულების დადებაში კომპანია „ჰარიმან ბრაზერს ენდ k“-სთან, კონცესიის გადაცემასთან დაკავშირებით. 1922 წელს, საბჭოთა ხელისუფლების დავალებით, რომელიც ხელისუფლების ხელში ჩაგდების პირველ წლებში მხარს უჭერდა უცხოურ ბიზნეს წრეებთან კავშირს, ძმასთან (ისიდორესთან) ერთად გაემგზავრა გერმანიაში. მათ ბერლინში დააარსეს „რუსთაველის საზოგადოება“, გამომცემლობა „ახლო აღმოსავლეთი“ და ჟურნალი „მორგენლანდი“. ქართველ სტუდენტთა დასახმარებლად აქ დაიბეჭდა „გერმანული ენის სახელმძღვანელო ქრესტომათია ლექსიკონით“.
ფლობდა რუსულ, ფრანგულ, გერმანულ და ირანულ ენებს. 1928 წელს, შაჰის მთავრობის მიწვევით ირანში გაემგზავრა მნიშვნელოვანი სარკინიგზო მშენებლობის ხელმძღვანელად და იქ საცხოვრებლად დარჩა. მეორე მსოფლიო ომის დროს, მან დიდი თანხა გაიღო საბჭოთა ავიაციის განვითარებისთვის. ეხმარებოდა უცხოეთში მყოფ ქართველ სტუდენტებს და ფერეიდნელ ქართველებს. დაკრძალულია თეირანის მართლმადიდებლურ სასაფლაოზე.
ლიტერატურა
დაბადებული 1879
გარდაცვლილი 1955
ქართველი ინჟინრები
ი
ხავსის სოკო

ხავსის სოკო, ხავსა სოკო — ქუდიანი მილოვანი სოკო ბოლეტუსისებრთა ოჯახისა. ქუდის დიამეტრია 5–12 სმ, მისი ზედაპირი მურა-ზეთისხილისფერი, წაბლისფერი, მშრალი და ზოგჯერ ნაპრალიანია. მილოვანი შრე (ქუდის ქვედა მხარეზე) მსხვილი შრეებითაა, ფერად ყვითელი ან მომწვანო-ყვითელი. ფეხი ცილინდრულია, გლუვი ან ბოჭკოვანი, რგოლის გარეშე. მოიცავს 18 სახეობას (ზოგი წყაროთი უფრო მეტსაც), რომლებიც უპირატესად ზომიერ სარტყელში არიან გავრცელებული. მიკორიზას წარმოქმნიან ხეების ფოთლოვან და წიწვოვან ჯიშებთან, იშვიათად ნიადაგის საპროტროფები და ქუდიანი სოკოების პარაზიტები (2 სახეობა) არიან. ხშირად გვხვდება საკვებად ვარგისი მწვანე ხავსის სოკო (X. subtomentosus), რომელსაც ზეთისხილისფერ-ყვითელ-მურა ხავერდოვანი ქუდი და მოთეთრო, გადატეხილზე ოდნავ გალურჯებული რბილობი აქვს, და ჭრელი ხავსის სოკო (X. сhrysenteron), რომელიც გამოირჩევა მშრალი ქეჩისებრი ჟანგმიწოვან-რუხი ქუდით, სკდომადი კანით, რის გამოც რბილობი გალურჯებას იწყებს. პირველი იზრდება წიწვოვან და ფოთლოვან ტყეებში, მეორე — შერეულ და ფოთლოვანში. საგემოვნო თვისებების მიხედვით, ყველაზე ძვირფასი სოკოა წაბლისფერი ხავსის სოკო (X. badius; მრავალი წყარო Imleria-ს გვარში აერთიანებს), მუქი მურა ან წაბლისფერი წებოვანი ქუდითა და მკრთალი ყვითელი, ხელის დაჭერის შემთხვევაში — ლურჯ-მწვანე, მილოვანი შრით. რბილობი თეთრი ან მკრთალი ყვითელია, გადატეხისას ლურჯდება.
სქოლიო
The Delta Machine Tour

The Delta Machine Tour — ინგლისური ელექტრონული ჯგუფ Depeche Mode-ის მიმდინარე საკონცერტო ტურნე. ტარდება 2013 წლის 22 მარტს გამოცემული ჯგუფის მე-13 ალბომის Delta Machine მხარდასაჭერად. ვოკალისტ დეივ გეენის ინტერვიუში საუბარი იყო, რომ ამ ტურნეზე ამბიციური გეგმები ჰქონდა.
სეტლისტი
Welcome to My World (შესავალი)
Angel
Walking in My Shoes
Precious
Black Celebration
Policy of Truth
Should Be Higher
Barrel of a Gun
მარტინ გორის შესრულებით
Higher Love
მარტინ გორის შესრულებით
The Child Inside
Heaven
Soothe My Soul
A Pain That I'm Used To (ჟაკ ლუ კონტის რემიქსი)
A Question of Time
Secret to the End
Enjoy the Silence
Personal Jesus
Goodbye
მარტინ გორის შესრულებით
A Question of Lust
Halo (Goldfrapp-ის რემიქსი)
Just Can't Get Enough
I Feel You (Renegade Soundwave Afghan Surgery-ის მიქსი)
Never Let Me Down Again
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სქოლიო
Depeche Mode-ის ტურნეები
2013 წლის საკონცერტო ტურნეები
2014 წლის საკონცერტო ტურნეები