PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ვირგილიუს შანცერი

ვირგილიუს შანცერი (დ. 21 სექტემბერი, 1867, ოდესა — გ. 29 იანვარი, 1911, მოსკოვი) — რუსეთის რევოლუციის მოღვაწე, პარტიული ფსევდონიმი „მარატი“.
ბიოგრაფია
1899 წელს დაამთავრა იურიევის უნივერსიტეტი, სადაც მონაწილეობდა სტუდენტთა სოციალ-დემოკრატიული წრეების მუშაობაში. 1901 წლიდან ეწეოდა პარტიულ მუშაობას მოსკოვში. 1903 წელს რსდმპ-ის ყრილობის შემდეგ გახდა ბოლშევიკი. 1904 წელს იყო რსდმპ-ის მოსკოვის კომიტეტის წევრი, შემდეგ ხელმძღვანელი. იყო 1905 წლის რევოლუციის დროს დეკემბრის აჯანყების ერთ-ერთი ხელმძღვანელი. არაერთხელ იყო დაპატიმრებული და გადასახლებული. 1906 წელს იყო ომსკის, შემდეგ პეტერბურგის კომიტეტის წევრი. 1908 წელს გაიქცა გადასახლებიდა საზღვაგრეთ. შევიდა პოლიტიკურ ჯგუფ „ვპერიოდში“. 1910 წელს ავადმყოფი დაბრუნდა რუსეთში და მალე გარდაიცვალა.
ლიტერატურა
ბოლშევიკები
რსდმპ-ის წევრები
რუსი რევოლუციონერები
დაბადებული 1867
დაბადებული 21 სექტემბერი
გარდაცვლილი 29 იანვარი
გარდაცვლილი 1911
სტაროსუბხანგულოვო

სტაროსუბხანგულოვო — სოფელი ბაშკირეთში, ბურზიანის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. სტაროსუბხანგულოვოს სოფსაბჭოს ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ბელაიზე, ქალაქ უფიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით 330 კილომეტრში და რკინიგზის სადგურ ბელორეცკიდან სამხრეთ-დასავლერთით 150 კილომეტრში.
1795 წელს 14 ეზოში ცხოვრობდა 92 ადამიანი, 1866 წელს 30 ეზოში — 189 ადამიანი. განვითარებული იყო მესაქონლეობა და მიწათმოქმედება. 2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის 92,3 %-ს ბაშკირები შეადგენდნენ. 2010 წლის აღწერის მიხედვით, სტაროსუბხანგულოვოში ცხოვრობდა 4609 ადამიანი.
დააარსეს ბაშკირებმა. სტაროსუბხანგულოვოში არის ადგილობრივი მნიშვნელობის კვების მრეწველობის რამდენიმე საწარმო, ხის დასამუშავებელი კომპლექსი, მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი, მეჩეთი, ბაშკირეთის ნაკრძალის კარ-მიდამო. სტაროსუბხანგულოვოში დაიბადა ბაშკირეთის სახალხო არტისტი ალფია იულჩურინა.
სქოლიო
ბურზიანის რაიონის სოფლები
Ustalar, Ardanuç

Ustalar, Ardanuç
Ustalar is a village in the Ardanuç District, Artvin Province, Turkey. Its population is 30 (2021).
References
Villages in Ardanuç District
1042

1042
მოვლენები
ინგლისში ხელისუფლება დაიბრუნა ანგლო-საქსურმა დინასტიამ
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
ურბან II — რომის პაპი 1088 წლის 12 მარტიდან 1099 წლის 29 ივლისამდე (გ.1099)
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
8 ივნისი : ჰარდეკნუდი - დანიის მეფე.
ივლისი
აგვისტო
24 აგვისტო : მიხეილ V კალაფატი - ბიზანტიის იმპერატორი (დ. 1015)
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
მმართველები
საქართველო
საქართველოს სამეფო : ბაგრატ IV, ძე გიორგი I-ისა - ერთიანი საქართველოს მეფე (1027 - 1072)
კახეთის სამთავრო : გაგიკი - კახეთის ქორეპისკოპოსი (1029 - 1058)
თბილისის საამირო : ჯაფარ III იბნ ალი - თბილისის ამირა (1012-1045)
საქართველოს ეკლესია : მელქისედეკ I - საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი (1039 - 1045) (მეორეჯერ)
სამხრეთი კავკასია
ანისის სამეფო : გაგიკ II - ანისის (შირაკის) მეფე (1042-1045)
ვანანდის სამეფო : გაგიკ-აბასი - ვანანდის (ყარსის) მეფე (1029-1065)
სიუნიკის სამეფო : სუმბატ II - სიუნიკის მეფე (1019-1070)
სამხრეთ-დასავლეთი აზია
ბიზანტიის იმპერია :
მიხეილ V - ბიზანტიის იმპერატორი (1041 - 1042)
კონსტანტინე IX მონომახი - ბიზანტიის იმპერატორი (1042 - 1055)
სელჩუკთა სახელმწიფო : თოღრულ-ბეგი - სულთანი (1038 - 1063)
ღაზნევიდების სახელმწიფო : მაუდიდ I - სულთანი (1041 - 1050)
ბაღდადის სახალიფო : ალ-ქაიმი - ბაღდადის ხალიფა (1031 - 1075)
აღმოსავლეთი ევროპა
კიევის რუსეთი : იაროსლავ I ბრძენი – დიდი მთავარი (1019-1054)
პოლონეთი : კაზიმირ I – დიდი მთავარი (1039-1058)
დასავლეთი ევროპა
საღვთო რომის იმპერია : ჰაინრიხ III - გერმანიის მეფე და საღვთო რომის საღვთო იმპერიის იმპერატორი (1039 – 1056)
საფრანგეთი : ანრი I - საფრანგეთის მეფე (1031 - 1060)
ინგლისი :
ჰართაკენუტი - ინგლისის მეფე (1040 - 1042)
ედვარდ III აღმსარებელი - ინგლისის მეფე (1042 - 1066)
წმინდა საყდარი : ბენედიქტ IX - რომის პაპი (1032 - 1044)
გრიგოლაანთკარის კვირაცხოვლის ეკლესია

გრიგოლაანთკარის კვირაცხოვლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, დგას დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელი გრიგოლაანთკარის სამხრეთით, 300 მეტრზე, სასაფლაოზე. თარიღდება XVII საუკუნით. XVIII საუკუნეში ეკლესია აღუდგენიათ და კამარის ზემოთ ნისკარტა სალოდეებითა და სათოფურებით აღჭურვილი სადგომი მოუწყვიათ.
ეკლესიის თავდაპირველი კედლები რიყის ქვითაა ნაგები, მოგვიანებით აღდგენილი ნაწილები კი - აგურითა და რიყის ქვით. კამარა, საბჯენი თაღი და გარეთა კუთხეები მთლიანად აგურისაა. სწორკუთხა შესასვლელი სამხრეთი კედლის დასავლეთ კიდეშია. კარის ღიობი გარედან ქვიშაქვის თლილი ქვებითაა გამოყვანილი. ეკლესია უაფსიდოა. აღმოსავლეთით მხრებით გამოყოფილი და ორი საფეხურით შემაღლებული სწორკუთხა საკურთხეველი აქვს. საკურთხევლის აღმოსავლეთი კედლის ღერძზე სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი, რომლის ქვემოთ, კედელზე, მიშენებულია კუბური ფორმის ტრაპეზი. საკურთხევლის სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებში თითო პატარა სწორკუთხა ნიშაა. საკურთხეველი გადახურულია ცილინდრული კამარით. დარბაზის სამხრეთ კედელში ერთი ბრტყლად გადახურული სარკმელია. გრძივი კედლები და კამარა უიმპოსტო პილასტრებითა და მათზე დაყრდნობილი ნახევარწრიული საბჯენი თაღით გაყოფილია ორ თანაბარ ნაწილად.
ინტერიერი შელესილი და შეთეთრებულია. ეკლესიის კამარასა და ორფერდა სახურავს შორის დაბალი და ვიწრო სწორკუთხა სადგომია. სადგომში ასასვლელი კიბე სამხრეთ კედელშია. კიბის უჯრედში თაღოვანი შესასვლელი ეკლესიის შესასვლელის თავზე, კამარის გვერდშია მოწყობილი. სადგომი გადახურულია აგურის კამარით, აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლებში თითო ნისკარტა სალოდეა, სალოდეების ორივე მხარეს, ერთ დონეზე, თითო სათოფურია.
ფასადები შელესილია. აღმოსავლეთის ფასადზე, სარკმლის თავზე, აგურის წყობის შეღრმავებით გამოყვანილია საფეხუროვან პოსტამენტზე დაყრდნობილი ჯვარი. კედლები დასრულებულია აგურის საფეხუროვანი ლავგარდნით. სახურავი კრამიტით ყოფილა დაბურული. ეკლესიის დასავლეთი ფრონტონის წვერზე დგას აგურის პატარა სამრეკლო - ოთხთაღიანი და პირამიდულსახურავიანი ფანჩატური.
ლიტერატურა
დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
პანიკი

პანიკი (ოფიციალურად პანიკის მუნიციპალიტეტი) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ტარლაკის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 103 003 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 35 ბარანგაის. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე დაიბადა ფილიპინების მე-11 პრეზიდენტი, კორასონ აკინო.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Paniqui Profile at PhilAtlas.com
Philippine Census Information
სქოლიო
ტარლაკის მუნიციპალიტეტები
Municipalities of Central Ostrobothnia

Municipalities of Central Ostrobothnia
The 8 municipalities of the Central Ostrobothnia Region in Finland are divided on two sub-regions.
Kaustinen sub-region
Halsua (Halso)
Kaustinen (Kaustby)
Lestijärvi
Perho
Toholampi
Veteli (Vetil)
Kokkola sub-region
Kannus
Kokkola (Karleby)
See also
Western Finland
Regions of Western Finland
External links
Qışlaq, Zərigümaco

Qışlaq, Zərigümaco
Qışlaq is a village in the municipality of Zərigümaco in the Lerik Rayon of Azerbaijan.
References
Populated places in Lerik District
ჩუმი დუელი

ჩუმი დუელი — 1949 წლის იაპონური ფილმი. მისი რეჟისორია აკირა კუროსავა. ფილმში მონაწილეობს ტოსირო მიფუნე.
რესურსები ინტერნეტში
იაპონური ფილმები
აკირა კუროსავას ფილმები
1949 წლის ფილმები
კოატი

კოატი — მტაცებელი ძუძუმწოვარი ენოტისებრთა ოჯახისა. მისი სხეული სიგრძეა 41–67 სმ, კუდისა — 32–69 სმ, იწონის 11,3 კგ-მდე. შეფერილობა მურა-რუხია, ან ზედა ნაწილი შავია ხოლო ქვედა — თეთრი. კუდზე მუქი და ღია რგოლებია. ცხვირი წაგრძელებული და ძალიან მოძრავია. ბინადრობს ჩრდილოეთ ამერიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთი ნაწილის, ცენტრალური და სამხრეთ ამერიკის ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ტყეებში. კარგად ცოცავს ხეებზე, ბალანსირებასა და მოჭიდებას კუდის მეშვეობით ახორციელებს. ბუნაგს აწყობს ხეების ფუღუროებში, მიწის ჩაღრმავებებში, ქვებს შორის. ქმნიან 5–6 სულიან (ზოგჯერ 40-მდეც) ჯგუფებს; ასაკოვანი მხეცები ჩვეულებრივ მარტონი ცხოვრობენ. აქტიურია დღისითაც და ღამითაც. იკვებება მხოლოდ მიწაზე, საკვებად იყენებს მცენარეულ საკვებსა და მცირე ძუძუმწოვრებს. მრავლდებიან წელიწადში ერთხელ, დედალი შობს 2–6 ნაშიერს. ზიანს აყენებს მინდვრის კულტურებს და მეფრინველეობას. მისი ხორცი საკვებად გამოიყენება.
რესურსები ინტერნეტში
ცხვირა დათვი
მანანა სალუქვაძე

მანანა სალუქვაძე (დ. 1 იანვარი, 1949, ლიხაური) — ქართველი გეოგრაფი, მეცნიერი, გლაციოლოგი, ჰიდრომეტეოროლოგიის უნივერსიტეტის წყლის რესურსებისა და ჰიდროლოგიური პროგნოზების განყოფილების უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, გეოგრაფიის აკადემიური დოქტორი.
ბიოგრაფია
1974 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ინჟინერ-მეტეოროლოგის სპეციალობით.
მუშაობა დაიწყო ჰიდრომეტეოროლოგიის უნივერსიტეტში გლაციოლოგიის ლაბორატორიაში. გამოქვეყნებული აქვს სამეცნიერო ნაშრომები. მისი ნაშრომები ეხება თანამედროვე გლაციოლოგიურ საკითხებს, კერძოდ თოვლის ზვავების წარმოქმნის, რეჟიმისა და გავრცელების თავისებურებებს. მუშაობს საქართველოს ტერიტორიაზე თოვლის ზვავების რაოდენობრივი მახასიათებლების ცვალებადობის დადგენაზე, მოსახლეობის საშიში ზვავშემკრებების, ზვავსაშიში დასახლებული პუნქტებისა და სახალხო ობიექტების გამოვლენაზე.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „კატასტროფული ზვავების გავრცელება საქართველოს ტერიტორიაზე და მათი მასიური ჩამოსვლის წინასწარმეტყველების მეთოდები“.
ბიბლიოგრაფია
საქართველოს თოვლის ზვავების კადასტრი (ავტორი), თბ., საქ. ტექნ. უნ-ტის ჰიდრომეტეოროლოგიის ინ-ტი, 2018, გვ. 154 — ISBN: 9789941808432
თოვლის ზვავები საქართველოში (თანაავტორი), თბ., საქ. ტექნ. უნ-ტის ჰიდრომეტეოროლოგიის ინ-ტი, 2015, გვ. 170 — ISBN: 9789941084522
კატასტროფული წყალდიდობები, ღვარცოფები და თოვლის ზვავები საქართველოში და მათი უსაფრთხოება : მონოგრაფია (თანაავტორი), თბ., საქ. ტექნ. უნ-ტი, 2012, გვ. 244 — ISBN: 9789941201202
ზემო სვანეთის ზვავსაშიშროება (ავტორი), თბ., სტუ-ს ჰიდრომეტეოროლ. ინ-ტი, 2011, გვ. 67 — ISBN: 9789941036521
ლიტერატურა
ქართველი მოგზაურები, გეოგრაფები, ბუნების მკვლევარნი: ენციკლოპედიური ცნობარი, თბ., 2003, გვ. 227-228;
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 1 იანვარი
დაბადებული 1949
ქართველი გეოგრაფები
თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
რიო-ნეგრო (არგენტინა)

რიო-ნეგრო (არგენტინა)
რიო-ნეგრო — მდინარე არგენტინაში. რიო-ნეგროს პროვინციის უმთავრესი მდინარე. მისი სიგრძეა 550 კმ. წარმოიქმნება მდინარეების — ნეუკენისა და ლიმაის შერწყმის შედეგად.
მდინარეს უდიდესი მნიშვნელობა აქვს ირიგაციისთვის. თამამად შეიძლება რიო-ნეგროს დამსახურებად ჩაითვალოს ის ფაქტი, რომ რიო ნეგროს-პროვინცია არგენტინის მსხლისა და ვაშლის 65 %-ს მოიწევს. გარდა ამისა, მდინარეზე აგებულია ჰიდროელექტროსადგური.
იხილეთ აგრეთვე
არგენტინის მდინარეების სია
რესურსები ინტერნეტში
რიო-ნეგროს ხეობა
ზემო ხეობა
არგენტინის მდინარეები
მოსკოვის მოწყალე მაცხოვრის ეკლესია

მოსკოვის მოწყალე მაცხოვრის ეკლესია — მართლმადიდებლური სამრევლო ეკლესია მოსკოვში. ასევე ცნობილია უფლის პატიოსანთა ძელთა ცხოველმყოფელი ჯვარის შემოყვანების ეკლესიის სახელით. ეკლესია დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის აღმოსავლეთი ადმინისტრაციული ოლქის ვეშნიაკის რაიონში. ეკლესიას აქვს რუსეთის ფედერალური მნიშვნელობის ძეგლის სტატუსი და წარმოადგენს კუსკოვოს არქიტექტურული ანსამბლის ნაწილს.
ტაძარი აგებულია 1737-1739 წლებში. მთავარი და ერთადერთი საკურთხეველი ნაკურთხია უფლის პატიოსანთა ძელთა ცხოველმყოფელი ჯვარის შემოყვანების სახელზე.
ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას.
ისტორია
ისტორიულ წყაროებში კუსკოვო პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნეში და უკვე როგორც შერემეტიევების საგვარეულოს სამფლობელო. შერემეტიევების საგვარეულო იყო რუსეთის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი საგვარეულო. ხის სამრევლო ეკლესია კი ცნობილია 1624 წლიდან, ასევე აქ ააშენეს თავადთა სახლი და ციხესიმაგრის ხალხის ციხესიმაგრე. დაახლოებით ამავე პერიოდში, 1646 წელს ფიოდორ ივანეს ძე შერემეტიევმა მეზობელ სოფელში ვეშნიაკოვოში ააგო ღვთისმშობლის მიძინების ეკლესია.
1697-1699 წლებში ბორის პეტრეს ძე შერემეტიევმა პეტრე I-ის დიპლომატიურ მოღვაწე ივანე პაშკოვსკისთან ერთად, მოაწყო მოგზაურობა დასავლეთ ევროპაში. გადმოცემის თანახმად, რომის პაპმა მას აჩუქა ოქროს ჯვარი, რომელშიც შენახული იყო უფლის ჯვრის ნაწილები. ეს სიწმინდე გავავიდა მისი შვილის პეტრე ბორისის ძე შერემეტიევის ხელში.
პეტრე ბორისის ძემ, რომელმაც მამის გარდაცვალების შემდეგ მემკვიდრრეობით მიიღო კუსკოვოს მამული, მიიღო გადაწყვეტილება იგი მდიდრულად შეემკო. მშენებლობა დაიწყო 1737 წელს და დასრულდა 1739 წელს. ეკლესიის მთავარი და ერთადერთი საკურთხეველი ნაკურთხია უფლის პატიოსანთა ძელთა ცხოველმყოფელი ჯვარის შემოყვანების სახელზე.
დროთა განმავლობაში ეკლესია არ გადაუკეთებიათ და დღევანდელ დღემდე მოაღწია თავისი პირვენდელი სახით. იგი ითვლება მოსკოვის არქიტექტურული ძეგლების იშვიათ სახეობად, რომელიც აგებულია ანასეული ბაროკოს სტილში. ეს სტილი რუსეთში დამკვიდრდა ანა იოანეს ასულის მმართველობის პერიოდში.
1919 წელს კუსკოვოს მამულმა მიიღო სახელმწიფო მუზეუმის სტატუსი. ეკლესიის შენობა გადააკეთეს სამუზეუმო ნაგებობად.
მოწყალე მაცხოვრის ეკლესია აღადგინეს და ხელახლა აკურთხეს 1991 წელს. 2010 წელს დაიწყო დაცული ტერიტორიის - XVIII საუკუნის არქიტექტურის ძეგლის სტატუსი.
გალერეა
რესურსები ინტერნეტში
История церкви Спаса Всемилостивого на pravoslavie.ru
Церковь Спаса Всемилостивого на russian-church.ru
Церковь Спаса Всемилостивого на sobory.ru
Убит настоятель храма Всемилостивого Спаса в Кускове lenta.ru
მოსკოვის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
მოსკოვის ტაძრები
რუსეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები მოსკოვში
You Still Touch Me

You Still Touch Me
„You Still Touch Me“ — ინგლისელი მომღერალ და მუსიკოს სტინგის სიმღერა და სინგლი. იგი გამოვიდა 1996 წლის 30 აპრილს. შეტანილია ალბომში Mercury Falling.
სიმღერების სია
You Still Touch Me - 3:17
Twenty-Five to Midnight - 4:07
რესურსები ინტერნეტში
ინფორმაცია სინგლის შესახებ სტინგის ოფიციალურ საიტზე
სტინგის სიმღერები
1996 წლის სიმღერები
1996 წლის სინგლები
ძვ. წ. 717

ძვ. წ. 717
მოვლენები
ასურეთის მეფე სარგონ II იპყრობს ხეთების დასაყრდენს - ქარხემიშს.
სარგონ II აარსებს ასურეთის ახალ დედაქალაქს - დურ-შარუქინს.
დაიბადნენ
გარდაიცვალნენ
რომულუსი, რომის ლეგენდარული დამაარსებელი
დედა ენა

დედა ენა
„დედა ენა“ ანუ „ანბანი და პირველი საკითხავი წიგნი სახალხო შკოლებისათვის“ — ქართული ენის ორიგინალური სახელმძღვანელო დაწყებითი სკოლებისათვის, შექმნილია იაკობ გოგებაშვილის მიერ. გამოიცა 1876 წელს.
„დედა ენაში“ ორი წლის კურსის მასალაა. წერა-კითხვა ისწავლება ბგერითი ანალიზურ-სინთეზური მეთოდით. 1906 წლიდან „დედა ენა“ 2 წიგნად გამოიცა: პირველში მოთავსებულია წერა-კითხვის შესასწავლი მასალა, მეორეში — საყმაწვილო მხატვრული თხზულებები, ხალხური შემოქმედების ნიმუშები და საბუნებისმეტყველო, გეოგრაფიული, ისტორიული და ეთნოგრაფიული შინაარსის მეცნიერულ-პოპულარული სტატიები.
„დედა ენას“ საფუძვლად უდევს მაღალი დიდაქტიკურ-მეთოდიკური პრინციპები, გამსჭვალულია ხალხურობის სულისკვეთებით. ავტორის სიცოცხლეში (1912 წლამდე) იგი 33-ჯერ გამოიცა. ი. გოგებაშვილის გარდაცვალების შემდეგ „დედა ენის“ გამოეცემა მიენდო სპეციალურ კომისიას, რომელსაც ლ. ბოცვაძე ხელმძღვანელობდა. 1876-1925 წლებში „დედა ენა“ 45-ჯერ გამოიცა. ძირითადად ი. გოგებაშვილის ბგერითი ანალიზურ-სინთეზური მეთოდია მომარჯვებული ვ. ძიძიგურისა და ა. გვახარიას „დედა ენის“ 1935-1943 წლების გამოცემებში.
ი. გოგებაშვილის „დედა ენის“ საფუძველზეა შედგენილი და 1944 წლიდან სისტემატურად გამოდის ნ. ბოცავიძისა და ე. ბურჯანაძის „დედა ენა“ (2 წიგნად) I და II კლასელებისათვის (ამჟამად I კლასის „დედა ენა“ 2 ნაწილად გამოდის). ი. გოგებაშვილის „დედა ენის“ მიხედვითაა აგებული ვ. რამიშვილის მიერ შედგენილი მოსამზადებელი კლასის „დედა ენა“ და იმ I კლასის „დედა ენა“, რომელმაც გაიარა მოსამზადებელი კლასი (პირველად გამოიცა 1973). 1976 წელს ზეიმით აღინიშნა „დედა ენის“ 100 წლისთავი; საიუბილეოდ დაისტამბა 1876 და 1912 წლების გამოცემები. 1994 წელს რუსთაველის თეატრში დაიდგა „დედა ენის“ მოტივზე აგებული სპექტაკლი „იაკობის სახარება“ (რეჟისორი რობერტ სტურუა).
2019 წელს საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტმა იაკობ გოგებაშვილის „დედა ენა“ ოფიციალურ საგანმანათლებლო პროცესში დააბრუნა.
ლიტერატურა
სქოლიო
ქართული ენა
კასტელ-დელ-მონტეს ციხესიმაგრე

კასტელ-დელ-მონტეს ციხესიმაგრე
კასტელ-დელ-მონტე — XIII საუკუნის ციხესიმაგრე სამხრეთ-დასავლეთ იტალიაში, აპულიის რეგიონის ქალაქ ანდრიაში, ბარიდან 70 კმ-ით დასავლეთით. ააშენა საღვთო რომის იმპერიის იმპერატორმა ფრიდრიხ II-მ, დაახლოებით 1240 — 1250 წლებში. შემდგომ პერიოდებში, ის რამდენიმეჯერ გაიძარცვა ყაჩაღების მიერ. მას არც თხრილი გააჩნია გარშემო და არც ასაწევი ხიდი, აქედან გამომდინარე, იგი არასოდეს გამოიყენებოდა როგორც თავდაცვითი ციხესიმაგრე. 1996 წლიდან შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
ციხესიმაგრე პატარა ბორცვზე, ზღვის დონიდან 550 მეტრზე, სანტა-მარია-დელ-მონტეს მონასტრის სიახლოვეს მდებარეობს. როდესაც იგი აშენდა, ეს რეგიონი საკმაოდ ნაყოფიერი იყო და დაფარული იყო სხვადასხვა სახის მცენარეულობით.
ციხესიმაგრეს მისი მფლობელი, ფრედერიკ II სანადირო სახლად იყენებდა, სანამ ის 1250 წელს გარდაიცვლებოდა. ამის შემდეგ, ნაგებობა ციხედ გადააკეთეს, რომელსაც თავს გასაჭირის დროს აფარებდნენ. თავდაპირველად, შენობას მარმარილოს კედლები და სვეტები გააჩნდა, რომლებიც მოგვიანებით ყაჩაღებმა შემოაცალეს.
XVIII საუკუნეში, ციხის მთელი მორთულ-მოკაზმულობა გაიძარცვა. ბურბონთა დინასტიის წარმომადგენლებმა, მისი მარმარილოს სვეტები და ფანჯრების ჩარჩოები კაზერტის სამეფო სასახლის მშენებლობაში გამოიყენეს. ამის შემდეგ იწყება ციხესიმაგრის ხანგრძლივი მიტოვებისა და მივიწყების პერიოდი. 1876 წელს, იტალიის მთავრობამ ის 25 000 ლირად იყიდა და უკვე 1928 წლიდან სარესტავრაციო სამუშაოები დაიწყო.
ამჟამად, ნაგებობა გამოსახულია 1 ევრო-ცენტიან იტალიურ მონეტაზე.
იხილეთ აგრეთვე
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში
რესურსები ინტერნეტში
Paradoxplace Castel del Monte Photo Gallery
Tourist Information in English about Castel del Monte
Photogallery of Castel del Monte
იტალიის შენობა-ნაგებობები
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იტალიაში
კაუჰაიოკი

კაუჰაიოკი — მუნიციპალიტეტი სუუპოჰიის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 12 723 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 1 299.1 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 9.79 ადამიანია 1 კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტის ერთადერთი ოფიციალური ენაა ფინური ენა.
რესურსები ინტერნეტში
Town of Kauhajoki – official site
სქოლიო
სამხრეთ ოსტრობოტნიის მუნიციპალიტეტები
Lasioglossum uvirense

Lasioglossum uvirense — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1937 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
uvirense
შალვა ჭანკოტაძე

შალვა ჭანკოტაძე
შალვა ლავრენტის ძე ჭანკოტაძე (დ. 24 იანვარი, 1902, გორი — გ. 21 თებერვალი, 1965, თბილისი) — ქართველი სამხედრო-საჰაერო მოღვაწე, საბჭოთა ავიაციის გენერალ-მაიორი (1944).
დაამთავრა სერპუხოვის საჰაერო სროლისა და ბომბდაშენის უმაღლესი სამხედრო სკოლა (1927). იმავე წელს გაწევრიანდა სკკპ-ში. 1927-1931 წლებში მსახურობდა კიევის სამხედრო ოლქში. 1938-1941 და 1951-1965 იყო საქართველოს სსრ სამოქალაქო ავიაციის სამმართველოს უფროსი. მეორე მსოფლიო ომის დროს მეთაურობდა განსაკუთრებული დანიშნულების ავიაესკადრილიას, ავიაჯგუფს, პოლკს, დივიზიას; მონაწილეობდა სტალინგრადის საჰაერო ბრძოლებში. 1946 წლიდან იყო საბჭოთა კავშირის სამოქალაქო ავიაციის მთავარი სამმართველოს უფროსის მოადგილე. საქართველოს სსრ III-V მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი (1951-1962). დაჯილდოებულია 7 ორდენით, მათ შორის გრიუნვალდის ჯვრის ორდენით და მედლებით.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
შალვა ჭანკოტაძის ბიოგრაფია (III მოწვევა)
შალვა ჭანკოტაძის ბიოგრაფია (IV მოწვევა)
შალვა ჭანკოტაძის ბიოგრაფია (V მოწვევა)
დაბადებული 24 იანვარი
დაბადებული 1902
გარდაცვლილი 21 თებერვალი
გარდაცვლილი 1965
ქართველი სამხედრო მოღვაწეები
ქართველი გენერლები
ლენინის ორდენის კავალრები
საქართველოს სსრ-ის III მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
საქართველოს სსრ-ის IV მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
საქართველოს სსრ-ის V მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატები
გორში დაბადებულები
შ
ქართველები მეორე მსოფლიო ომში
ქართველი მფრინავები
ვეგაჩი

ვეგაჩი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ანტიოკიის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 914 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 086 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 512 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
კოლუმბიის ქალაქების სია
რესურსები ინტერნეტში
კოლუმბიის მოსახლეობის 2005 წლის აღწერის მონაცემები — კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტი
ანტიოკიის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ლადო ავალიანი

ლადო ავალიანი
ვლადიმერ (ლადო) შალვას ძე ავალიანი (დ. 15 მაისი, 1913, ზესტაფონი — გ. 1998) — ქართველი მწერალი.
ბიოგრაფია
1940 წელს დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია. პირველი მოთხრობა („დადაშ ხვიბლან“) გამოაქვეყნა 1935 წელს, ნოველათა პირველი კრებული „ლაჰილ პირველი“ — 1940 წელს. 1947-1967 წლებში გამოიცა მისი ნოველების ხუთი კრებული. მწერლის თხზულებათა თემატიკა ეხება ძველი და ახალი სვანეთის ყოფას („მუხის ჭია“, „ლაჰილ პირველი“, „დალის დალალები“), სამამულო ომის დღეებს („დედის იმედი“, „სიდუ“), ქართული მწერლობისა და ხელოვნების მოღვაწეთა ცხოვრებას („ყარიბი მგოსანი“, „სულოაგას ქუდი“) და სხვა. ავალიანის უმნიშვნელოვანესი ნაწარმოებია „ახალი ჰორიზონტი“ (1952-1969), პირველი ქართული რომანი, რომელშიც ასახულია მაღაროელთა ცხოვრება.
ავალიანის ნოველები და რომანი თარგმნილია რუსულად, რამდენიმე ნოველა — ჩეხურად, ხოლო „სულოაგას ქუდი“ — ინგლისურად.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
ქართველი მწერლები
ზესტაფონში დაბადებულები
ლადო
ობრა

ობრა — მდინარე ჩრდილო-აღმოსავლეთ პოლონეთში. უერთდება მდინარე ვარტას. მისი საერთო სიგრძე 164 კმ-ია. პოლონეთის მდინარეებს შორის სიგრძით ოცდამეშვიდე ადგილი უკავია. წყალშემკრები აუზის ფართობი კი 2,758 კმ²-ია.
მდინარეზე მდებარეობს ქალაქები: კჟივინი; კოშჩიანი; კარგოვა; ტჟჩიელი; მიეძიჟეჩი; სკვიეჟინა.
იხილეთ აგრეთვე
პოლონეთის მდინარეების სია
რესურსები ინტერნეტში
ობრა
პოლონეთის მდინარეები
დომინიკელთა რესპუბლიკა 1968 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

დომინიკელთა რესპუბლიკა 1968 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
დომინიკელთა რესპუბლიკამ ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეორედ იასპარეზა 1968 წელს, მექსიკის დედაქალაქ მეხიკოში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
სპორტული ბმულები
საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა
ქვეყნები 1968 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
დომინიკელთა რესპუბლიკა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
ქიონაქენდი (გადაბეი)

ქიონაქენდი (გადაბეი)
ქიონაქენდი — სოფელი აზერბაიჯანში, გადაბეის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
გადაბეის რაიონის სოფლები
ლორის განძი

ლორის განძი — ვერცხლის მონეტების განძი (2430 ც.), რომელიც აღმოჩენილია ლორის ციხის ნანგრევებთან. მონეტები დაზიანებულია. ლორის განძის 600 მონეტა ბიზანტიურია და სავარაუდოა ტრაპიზონის ასპრების იმიტაციას წარმოადგენდეს. 503 ცალი აღმოსავლური მონეტაა, მათ შორის ჯუჩიდური, ჰულაგუიდური, ჯალაერიდების, თემურლენგისა და მისი მარიონეტების (სიურღათმიშისა და მაჰმუდის), თემურიდების, მამლუქების, ყარა-ყოიუნლუსი, აყ-ჭოიუნლუსი.
ლორის განძში 67 ქართული მონეტა აღმოჩნდა, რომელთა უმრავლესობა მოჭრილია ალექსანდრე I-ის სახელით და დათარიღებულია 1412 (ქორონიკონით 100). რამდენიმე განეკუთვნება გიორგი VII-ს (ან VIII-ს) და კონსტანტინე I-ს (ან II-ს). ლორის განძის ყველაზე გვიანდელი მონეტა მოჭრილია 1426 წელს, ე. ი. განძი ჩაფლულია 1426 წლის შემდეგ.
ლიტერატურა
აბდალაძე ა., XV საუკუნის პირველი ნახევრის საქართველოს ისტორიიდან «მაცნე. ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ხელოვნების ისტორიის სერია», 1976, № 3;
დუნდუა გ., სამონეტო მიმოქცევის საკითხებისათვის XII საუკუნის საქართველოში, თბ., 1964;
Пахомов Е. А., Монетные клады Азербайджана и других республик, областей и краев Кавказа, в. 1, Баку, 1926;
დუნდუა გ., ქსე, ტ. 6, გვ. 296, თბ., 1983
სომხეთში აღმოჩენილი განძები
Rocks on the Road

Rocks on the Road
„Rocks on the Road“ — ბრიტანული პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯეთრო ტალის სიმღერა და სინგლი, გამოცემული 1992 წელს, აშშ-ში, როგორც პრომო-EP ალბომიდან Catfish Rising. სინგლში აგრეთვე შეტანილია სხვა სიმღერების საკონცერტო ვერსიები.
სიმღერები
სქოლიო
ჯეთრო ტალის სიმღერები
1992 წლის სიმღერები
1992 წლის სინგლები
Bani

Bani may refer to:
Places
Africa
Bani Department, a department in the Séno Province of Burkina Faso
Bani, Bani, Séno, Burkina Faso
Bani, Bourzanga, Bam, Burkina Faso
Bani, Central African Republic, village in Haute-Kotto, Central African Republic
Bani, Gnagna, Burkina Faso
Bani, Gambia
Bani River, a tributary of the Niger River in Mali
Asia
Bani, Chhatoh, a village in Uttar Pradesh, India
Bani, India, an assembly constituency under Kathua, Jammu and Kashmir, India
Bani, Iran, a village in West Azerbaijan Province, Iran
Bani, Mirpur, a town in Pakistan
Bani, Pangasinan, a municipality of the Philippines
Bani, Rahi, a village in Uttar Pradesh, India
Bani, South Khorasan or Boniabad, a village in South Khorasan Province, Iran
Elsewhere
Baní, a city in the Dominican Republic
People
Bani Lozano, Honduran soccer player
Other uses
Banu (Arabic), Beni, Bene or Banī, Arabic for "the sons of" or "children of" which appears before the name of a tribal progenitor
Bani Isra'il (disambiguation)
Bani (letter), a letter of the Georgian alphabet
Bani, a subdivision of the Romanian leu
Bani, a subdivision of the Moldovan leu
Bani the Gadite, one of David's Mighty Warriors
Bani, stylistic school of the Indian classical music genre dhrupad
Bani Chams, a group of the Cham people who practice Islam
See also
Bani Bid, a village in Kermanshah Province, Iran
Bene (disambiguation)
Beni (disambiguation)
Gurbani, a section of Sikh religious texts
Banny (disambiguation)
Pirəsora, Mistan

Pirəsora, Mistan
Pirəsora is a village in the municipality of Mistan in the Lerik Rayon of Azerbaijan.
References
Populated places in Lerik District