PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ნიკოლოზ პიროგოვი

ნიკოლოზ პიროგოვი
ნიკოლოზ ივანეს ძე პიროგოვი (დ. 25 ნოემბერი [ძვ. სტ. 13 ნოემბერი] , 1810, მოსკოვი — გ. 5 დეკემბერი [ძვ. სტ. 25 ნოემბერი] , 1881, სოფ. ვიშნია, ახლანდელი ქ. ვინიცის საზღვრებში) — რუსი ქირურგი და ანატომი, რომლის გამოკვლევებმა საფუძველი დაუდო ანატომიაში ექსპერიმენტულ მიმართულებას, სამხედრო-საველე ქირურგიის ფუძემდებელი, რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1847).
ბიოგრაფია
1828 წელს დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი. 1828-1832 წლებში დერპტის (ახლანდელი ტარტუ) უნივერსიტეტში ეუფლებოდა კლინიკურ ქირურგიასა და ანატომიას. 1832 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია. 1833-1835 ქირურგიასა და ანატომიაში დასახელოვნებლად იმყოფებოდა გერმანიაში. 1836, დერპტში დაბრუნების შემდეგ, აირჩიეს პროფესორად, სადაც დაჰყო 1840—მდე.
პიროგოვმა ქირურგიის ისტორიაში პირველად გამოიყენა ნარკოზისათვის ეთერი, ჭრილობის დაჩირქების თავიდან ასაცილებლად — იოდი და სპირტი, შექმნა ოპერაციების ჩატარების მრავალი ახალი მეთოდი. ნ. ი. პიროგოვის ნაშრომმა „ტიპოგრაფიულმა ანატომიამ“ (1854) მას მსოფლიო სახელი მოუხვეჭა და დღემდე ექიმ-ქირურგების სამაგიდო წიგნია. პიროგოვის სახელი მიეკუთვნა არაერთ დაწესებულებას.
რუსი ანატომები
რუსი გამომგონებლები
დაბადებული 25 ნოემბერი
დაბადებული 1810
გარდაცვლილი 5 დეკემბერი
გარდაცვლილი 1881
რუსი ქირურგები
რპგ-7გ

რპგ-7გ — ქართული წარმოების ხელის ტანკსაწინააღმდეგო რეაქტიული ყუმბარსატყორცნი. მისი დანიშნულებაა მოწინააღმდეგის მძიმედ დაჯავშნული ტანკების, მსუბუქი ჯავშანტექნიკის, საცეცხლე წერტილების და ცოცხალი ძალის განადგურება. ყუმბარსატყორცნით შესაძლებელია მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში წარმოებული ასეულობით ტიპის 40 მმ კალიბრის კუმულაცური, ტანდემურ-კუმულაციური, მსხვრევადი, მსხვრევად-კუმულაციური, თერმობარული და სხვა ტიპის ყუმბარების გასროლა.
ისტორია
სახელმწიფო სამხედრო სამეცნიერო-ტექნიკური ცენტრი „დელტა“ რპგ-7 ტიპის ტანკსაწინააღმდეგო ყუმბარსატყორცნებს სერიულად XX საუკუნის 90-იან წლებში ამზადებდა. 2011 წლიდან კი აღნიშნული ყუმბარმტყოცნების წარმოება ახალი მასშტაბებით განახლდა. ყუმბარსატყორცნებით შეიარაღებულია საქართველოს შეიარაღებული ძალების რეგულარული და სარეზერვო ქვედანაყოფები.
ტექნიკური მხარე
ხელის ტანკსაწინააღმდეგო ყუმბარსატყორცნი რპგ-7 გამოიყენება მოწინააღმდეგის მძიმე და მსუბუქი ჯავშანტექნიკის დაზიანებისთვის, რისთვისაც მის საბრძოლო მასალაში შედის სხვადასხვა ტიპის და ტექნიკური მონაცემების მქონე კუმულაციური მოქმედების რეაქტიული გასროლები. ქვეითი ცოცხალი ძალის დასაზიანებლად კი ყუმბარსატყორცნზე გამოიყენება მსხვრევადი რეაქტიული გასროლები.
ტაქტიკურ-ტექნიკური მონაცემები
ლულის კალიბრი - 40 მმ
ყუმბარსატყორცნის სიგრძე - 950 მმ
ცარიელი ყუმბარსატყორცნის მასა - 5.83 კგ
მაქსიმალური სამიზნე მანძილი - 500 მ
მაქსიმალური სროლის მანძილი - 1000 მ
ლულის რესურსი - 1000 გასროლა
ყუმბარის ფრენის სიჩქარე - 112-145 მ/წმ
ოპტიკური სამიზნე - პგო-7ვ
საბრძოლო მასალა - რპგ-7 ის ნებისმიერი ტიპის გასროლა.
რესურსები ინტერნეტში
ქართული წარმოების ტანკსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნი RPG-7G, სამხედრო ანალიტიკური საიტი www.geo-army.ge;
ხელის ტანკსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნი – რპგ-7გ
საბრძოლო იარაღები
ბეთქილ ონიანი

ბეთქილ ონიანი (დ. უცნობია) — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი), ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებული (2016, ანტალია, თურქეთი, 75 კგ), ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებული (2017, ბუდაპეშტი, უნგრეთი, 75 კგ).
ძირითადი შედეგები
რესურსები ინტერნეტში
ბეთქილ ონიანი — ქართული სპორტი
პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით
ქართველი მკლავჭიდელები
სიმღერა

სიმღერა — მუსიკალური კომპოზიცია, რომელიც შეიცავს ტექსტს.
სიმღერის შექმნის ბევრი გზა არსებობს. ზოგი ადამიანი სხვებთან ერთად ქმნის ჯგუფს, თხზავს და წერს სიმღერას რათა ფული იშოვოს. აგრეთვე არსებობს ხალხური სიმღერა. ხალხური სიმღერები თაობიდან თაობას ზეპირად გადაეცემიან, ამიტომ ისინი ხშირად იცვლებიან, ვრცელდება მათი რამდენიმე ვარიანტი და ავტორის ვინაობა უცნობი რჩება.სიმღერის კიდევ ერთი გავრცელებული ფორმაა პაროდია. პაროდიის ავტორები ხშირად ცვლიან ტექსტს, მაგრამ მელოდიას უცვლელს ტოვებენ. ამდაგვარი ტიპის სიმღერები იქმნება ხალხის გასამხიარულებლად.
სიმღერას ხშირად ეძახიან ისეთ მუსიკალურ კომპოზიციასაც რომელიც ტექსტს არ შეიცავს და მხოლოდ ინსტრუმენტების ხმითაა გაჯერებული.
სიმღერის სახეობები
ჰიმნი
ქანთრი
კარაოკე
ხალხური
საესტრადო
როკი
რომანსი
რეპი
პაროდია
ლიტერატურა
Marcello Sorce Keller (1984), "The Problem of Classification in Folksong Research: a Short History", Folklore, XCV, no. 1, 100- 104.
მუსიკა
ტიმ ოუენსი

ტიმ ოუენსი
ტიმოთი სტივენ ოუენსი (დ. 13 სექტემბერი, 1967, ოჰაიო, აშშ) — ამერიკელი მძიმე მეტალის შემსრულებელი მომღერალია, რომელიც ამჟამად მღერის ინგვი მალმსტინის ჯგუფში, ჯგუფებში Beyond Fear, და Charred Walls of the Damned. თავდაპირველად იგი ყურადღების ცენტრში მოექცა, როგორც ჯუდას პრისტის მთავარი ვოკალი, ხოლო შემდეგ გადავიდა ჯგუფში Iced Earth.
რესურსები ინტერნეტში
ტიმ „რიპერ“ ოუენსის ბიოგრაფია
2005 და 2006 წლების რადიო-ინტერვიუები ტიმ „რიპერ“ ოუენსთან
ტიმ „რიპერ“ ოუენსის 2006 წლის ინტერვიუ
დაბადებული 1967
ამერიკელი მომღერლები
ჯუდას პრისტის წევრები
დაბადებული 13 სექტემბერი
რომიკ ხაჩატრიანი

რომიკ ხაჩატრიანი (დ. 23 აგვისტო, 1978, ერევანი, სომხეთის სსრ, საბჭოთა კავშირი) — კარიერადასრულებული სომეხი ფეხბურთელი. პოზიციით იყო ნახევარმცველი. იგი იყო სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი.
საკლუბო კარიერა
რომიკ ხაჩატრიანმა ფეხბურთის თამაში 7 წლის ასაკში დაიწყო. მისი ახალგაზრდობის კლუბი იყო „SKA-Arai Echmiadzin“. 16 წლის ასაკში იგი უკვე კლუბში თამაშობდა და 1994 წელს მან 11 თამაშში 2 გოლი გაიტანა. ამ სეზონში კლუბმა ცუდი თამაში აჩვენა (ცხრილში მე-14 ადგილი დაიკავა) და ამიტომ სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგიდან იგი სომხეთის პირველ ლიგაში დაქვეითდა. შემდეგ იგი შეუერთდა კლუბ კილიკიას. 1996 წელს იგი შეუერთდა „BKMA ერევანს“. მისი პირველი სეზონი გუნდში კარგი არ ყოფილა. სომხეთის ორემიერლიგის სტარტზე მათ საწყისი 7 თამაში წააგეს. პირველი რაუნდი კლუბმა 10 წაგებითა და 1 მოგებით დაასრულა. მეორე რაუნდის პირველი თამაშის შემდეგ კლუბი ჩემპიონატს ჩამოცილდა და დაიშალა. თვითონ ხაჩატრიანმა კლუბში მხოლოდ 3 თამაში ჩაატარა და შემდეგ პიუნიკში დაბრუნდა. ამ პერიოდიდან დაიწყო მისი კარიერული წინსვლა. კლუბში კარგმა თამაშმა მას საშუალება მისცა სომხეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში ეთამაშა. 1998 წლის სომხეთის პრემიერლიგის სეზონის დასასრულს სპატრაკში გადავიდა. ახალ კლუბში იგი განვითარდა და ამ განვითარებამ მას საშუალება მისცა კვიპროსის პირველ დივიზიონში გადასულიყო. იგი კვიპროსში შემდეგ გუნდებში თამაშობდა: აპოელი, ოლიმპიაკოსი და ანორთოსისი. შემდგომ იგი სათამაშოდ ერევანში დაბრუნდა და კლუბ ბანანცს შეუერთდა. მან კლუბთან ერთად 2008 წლის სომხეთის თასის ფინალს მიაღწია.
საერთაშორისო კარიერა
რომიკ ხაჩატრიანმა სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების 54 თამაშში მიიღო მონაწილეობა. მისი დებიუტი შედგა 1997 წლის 30 მარტს, თბილისში ჩატარებულ სომხეთისა და საქართველოს ნაკრებებს შორის გამართულ შეხვედრაში. ხსენებულ თამაშში ხაჩატრიანმა მე-60 წუთზე არტურ პეტროსიანი ჩაანაცვლა. სომხეთის ნაკრები თამაშში 0:7 დამარცხდა. ნაკრებში ყოფნის პერიოდში მან ერთადერთი გოლი ანდორას ნაკრების წინააღმდეგ გაიტანა. იგი ნაკრებში ჩატარებული თამაშების რაოდენობით მე-7 ადგილზე იმყოფება.
პირადი ცხოვრება
რომიკის მშობლებს ერქვათ აკოპი და მანუშაკი. იგი დაქორწინებულია და ჰყავს ორი შვილი, ტყუპი ერიკი და ჰელენი.
რესურსები ინტერნეტში
FFA
armfootball.tripod.com
სქოლიო
დაბადებული 23 აგვისტო
დაბადებული 1978
სომეხი ფეხბურთელები
Jorjadze

Jorjadze
The House of Jorjadze is the name of an old Georgian noble family.
History
It is considered by a genealogical tradition to have been of Caucasian Albanian origin, settled in the southern Georgian province of Meskheti in 980 and removed to Kakheti in eastern Georgia in 1466. The family was elevated to a princely dignity by the kings of Kakheti and granted the office of mouravi (palatine) of Gremi, and of Eniseli, the latter being hereditary in the line.
Under Russian rule, the Jorjadzes were recognized as princes of the Russian Empire according to the decrees of 1829 and 1850.
Presently, there are 154 Jorjadze family members in Georgia.
There is one street named after Jorjadze in the capital of Georgia, Tbilisi.
Notable members
Barbare Jorjadze, Georgian poet, playwright, cookbook writer, and essayist
Dimitri Jorjadze, Georgian prince and race car driver
Nana Jorjadze, Georgian film director, scriptwriter and actress
Tea Jorjadze, Georgian contemporary artist
Zachary of Georgia (born as Zakaria Jorjadze), Catholicos-Patriarch of Georgia
References
Noble families of Georgia (country)
Russian noble families
Georgian-language surnames
Patronymic surnames
Surnames from given names
მანუელ ლომბარდო

მანუელ ლომბარდო (დ. 4 დეკემბერი, 1998) — იტალიელი ძიუდოისტი. ასპარეზობს 60კგ წონით კატეგორიაში. 2021 წელს მოიგო ევროპის ჩემპიონატი.
რესურსები ინტერნეტში
JudoInside
სქოლიო
იტალიელი ძიუდოისტები
დაბადებული 4 დეკემბერი
დაბადებული 1998
პეპლის ეფექტი (ფილმი)

პეპლის ეფექტი (ფილმი)
„პეპლის ეფექტი“ — 2004 წლის ამერიკული ფილმი. სცენარი დამყარებულია პეპლის ეფექტზე ქაოსის თეორიიდან. ნომინირებულია სანდენსის კინოფესტივალის მთავარ პრიზზე 2003 წელს.
სლოგანი
„Change one thing, Change everything“ — (შეცვლი ერთს — შეიცვლება ყველაფერი)
„Such minor changes, such huge consequences“ — (ასეთი უმნიშვნელო ცვლილებები, ასეთი უზარმაზარი შედეგები)
„Verändere die Zukunft, durch die Vergangenheit“ („Change the future, through the past“) — (მომავლის შეცვლა, წარსულის მეშვეობით)
„Das Ende ist erst der Anfang“ („The end is only the beginning“) — (დასასრული — ეს მხოლოდ დასაწყისია)
როლებში
ალტერნატიული დასასრული
არსებობს დასასრულის რამდენიმე ვერსია:
ოფიციალური. ევანი კელის იცნობს, მაგრამ ისინი სხვადასხვა მიმართულებით მიდიან.
პირველის მსგავსი. ევანი ჩაუვლის კელის, მერე კი ბრუნდება და მიჰყვება.
ღია. ევანი ტრიალდება და მიჰყვება კელის. კელი მას ეკითხება:
— შევხვედრივართ?
— ევანი! — წარუდგენს საკუთარ თავს ევანი.
— კელი,— აპირებს თქმას კელი, მაგრამ ევანი მას ასწრებს და სახელით მიმართავს, თან უხსნის:
— თქვენ უბრალოდ კელისავით გამოიყურებით.
რეჟისორისეული. ევანი თავს იკლავს დედის საშვილოსნოში ყელზე ჭიპლარის შემოხვევით. ითვლებოდა ძირითად დასასრულად ტესტურ ყურებამდე, რომელზეც მაყურებლები შოკირებულნი დარჩნენ და შემქმნელებმა გადაწყვიტეს სხვა დასასრულის ჩვენება.
საუნდტრეკები
სიმღერები
Oasis — «Stop Crying Your Heart Out»
Bauhaus — «Dark Entries»
Departure Lounge — «Alone Again And»
AP2 — «The End»
AP2 — «Heroin Hate»
Jimmy Eat World — «May Angels Lead You In»
The Chemical Brothers — «My Elastic Eye»
Even Rude — «When Animals Attack»
Scott Eversoll — «Sittin' Single»
Brian Ginsberg — «Something Static»
Triggerpimp — «Lost»
The Jon Spencer Blues Explosion — «The Midnight Creep»
ინტრუმენტული მუსიკა
Evan’s Plan / Evan & Mom (2:49)
Mom and Evan / Evan’s Drawing (2:07)
In the Basement / Knife Blackout (1:27)
Going to see Dad (0:24)
Jason’s Funeral (0:48)
Lenny’s Explosive Flash / Hypnosis (3:10)
Tommy’s Right Hook/We’re moving (1:26)
Burnt Crockett (1:37)
Drive to see Lenny / Inside Lenny’s Room (2:16)
The Mailbox (1:14)
The Diner (1:06)
Kayleigh’s Funeral (1:40)
Evan’s Warning (2:53)
Sorority Strut (1:00)
Evan Kills Tommy (2:04)
Prison Escape (0:47)
Prison (1:07)
Stigmata Flashback (0:52)
Evan & Kayleigh / Kayleigh Loves Lenny (2:42)
Blowing Up Kayleigh (1:14)
Lockdown Lenny / Send You a Postcard (3:15)
Evan’s Escape (1:48)
Everyone’s Fixed Memories / The Butterfly Effect Reprise (3:20)
იხილეთ აგრეთვე
მისტერ არავინ (ფილმი)
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სქოლიო
2004 წლის ფილმები
ფილმები დროში მოგზაურობის შესახებ
მენენგაი

მენენგაი (მას. გვამების ადგილი) — მასიური ფარისებრი ვულკანი მსოფლიოში ერთ-ერთი უდიდესი კალდერით. მდებარეობს კენიაში, ქალაქ ნაკურუსთან ახლოს, დიდი რიფტული ხეობის ფარგლებში. მისი სიმაღლეა 2278 მეტრი. მძინარე ვულკანია. მენენგაის კალდერა უდიდესია კენიაში და სიდიდით მეორეა აფრიკაში. კალდერის დიამეტრია 12 კილომეტრი. ვულკანმა ეს სახელი მიიღო 1854 წელს მასაის ორ ეთნიკურ ჯგუფს შორის მომხდარი სისხლიანი შეტაკების შემდეგ, რომლის შედეგადაც ასობით დამარცხებული ჯარისკაცი ჩაყარეს ვულკანის კრატერში.
სქოლიო
კენიის მთები
ალექსანდრე რუსეცკი

ალექსანდრე რუსეცკი (დ. 26 თებერვალი, 1969, თბილისი) — ქართველი პოლიტოლოგი, ფსიქოლოგი და თანამდებობის პირი. პოლიტიკური მეცნიერების დოქტორანტი, კონფლიქტების მეტაკოგნიტური მართვის თეორიის ავტორი.
1933 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიის ფაკულტეტი. 1995 წელს ESM, აშშ საგარეო პოლიტიკის ასოციაციის და მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ერთობლივი პროგრამა, მიღებული აქვს კონფლიქტების მართვისა და მოლაპარაკებების წარმოების ინსტრუქტორის სერტიფიკატი. 1989-1991 წლებში იყო გაზეთ „რეზონანსის“ რედაქტორი. 1991-1993 წწ. საქართველოს ახალგაზრდობის საერთაშორისო ფონდის საზოგადოებასთან ურთიერთობის განყოფილების ხელმძღვანელი; 1994-1998 წწ. სოციალური ურთიერთობების განვითარების საერთაშორისო ცენტრის დირექტორი; 1991 წლიდან ჰელსინკის მოქალაქეთა ასამბლეის კოორდინატორი; შემდგომში კავკასიის რეგიონალური უსაფრთხოების ინსტიტუტის დირექტორი; 2019 წლის 31 იანვარს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია საქართველოს საპატრიარქოს წმინდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის ქართულ უნივერსიტეტში თემაზე — „პროფესიული არჩევანის პრობლემის ზეგავლენა სტუდენტის სწავლის პროცესზე და პროფესიულ გარემოში ადაპტაციაზე“; პროფესიული ბედნიერების თეორიის, ამბივერტული განათლების და მეცნიერების კონცეპციის და სიმ-მეთოდის (სწავლა / სწავლების ინტეგრირებული მეტაკოგნიტური მეთოდი) ავტორი; წმინდა თამარ მეფის სახელობის საპატრიარქოს უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიის საბაკალავრო პროგრამის ხელმძღვანელი; ქართული გლობალური უნივერსიტეტის პროექტის ავტორი (2019); მეტაფსიქოლოგიის საერთაშორისო ინსტიტუტისა და ბარბარე ყიფიანის სახელობის მეტაფსიქოლოგიის სკოლის პროექტის ავტორი და თანადამაარსებელი (2020); კავკასიის საერთაშორისო უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი, გეოპოლიტიკური მოდელირების ლაბორატორიის ხელმძღვანელი.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ქართველი პოლიტიკის მეცნიერები
ქართველი ფსიქოლოგები
Camponotus schmeltzi schmeltzi

Camponotus schmeltzi schmeltzi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
Camponotus
დავითსაგარეჯო

დავითსაგარეჯო — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი, მდებარეობს ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, მდ. მაშავრის მარჯვენა ნაპირას, მთის ფერდობზე, სოფ. კიანეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით დაახლ. 3 კმ-ზე.
ამ ადგილას მონასტერი უნდა ყოფილიყო. შემორჩენილია ორი ეკლესიისა და რამდენიმე ქვის შენობის ნაშთი. მთავარი ტაძარი (XIII–XIV სს.) საშუალო ზომის ერთნავიანი შენობაა. მისგან მხოლოდ აღმოსავლეთი და ჩრდილოეთი კედლებია დაცული. კედლები შემოსილი იყო სუფთად გათლილი მომწვანო ქვით. ტაძარი გადახურული იყო ლორფინებით. შესასვლელი სამხრეთიდან ჰქონდა. ტაძარს ამკობდა ბარელიეფები და ჩუქურთმები. აღმოსავლეთ კედელზე გამოსახულია ჯვრები, არწივები; კალატოზები თავიანთი იარაღებით. უხვად ყოფილა მოჩუქურთმებული შესასვლელიც. მეორე, მცირე ეკლესია, რომელიც მთავარი ტაძრის სამხრეთ-დასავლეთით დგას, მხოლოდ გარედანაა შემოსილი იმავე ქანის თლილი ქვით; იგი უფრო გვიან უნდა იყოს აშენებული, მის კედლებში ძველი ტაძრის ქვებია ჩატანებული.
ლიტერატურა
მუსხელიშვილი ლ., არქეოლოგიური ექსკურსიები მაშავრის ხეობაში, თბ., 1941;
რესურსები ინტერნეტში
ბოლნისის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
სიმონ ოცხელი

სიმონ ოცხელი (დ. 1868, ქუთაისი — გ. 1937) — ქართველი პედაგოგი. იოსებ ოცხელის ძმა.
ბიოგრაფია
დაამთავრა ქუთაისის კლასიკური გიმნაზია, შემდეგ, 1889 წელს ოდესის უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი. ორმოცდასამი წლის განმავლობაში ეწეოდა პედაგოგიურ და საზოგადოებრივ მოღვაწეობას. 1893-1905 წლებში ასწავლიდა თბილისის მესამე ვაჟთა გიმნაზიაში; 1905-1921 წლებში ქუთაისის ქართულ გიმნაზიაში; 1921 წლიდან კი ქუთაისის სხვადასხვა სკოლასა და ტექნიკუმში. საქართველოს დამოუკიდებლობის წლებში მონაწილეობდა სკოლების გაეროვნების საქმეში. შეადგინა დაწყებითი და საშუალო სკოლებისათვის ქართული სახელმძღვანელოები ალგებრაში, გეომეტრიაში, არითმეტიკაში, ფიზიკაში. პედაგოგიური მუშაობის გარდა მონაწილეობდა ქუთაისის კულტურულ-საგანმანათლებლო წამოწყებებში, საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების მუშაობაში. ქუთაისის სახალხო უნივერსიტეტის დაარსების უშუალო მონაწილე. ძმები სიმონ და იოსებ ოცხელების თაოსნობით, ქუთაისში დაარსდა გამომცემლობები „განათლება“ და გამომცემლობა „სკოლა“. ასევე ოცხელი გამომცემლობა „განათლების“ მთავარი რედაქტორიც იყო.
ლიტერატურა
დაბადებული 1868
ქართველი პედაგოგები
ს
გარდაცვლილი 1937
საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოების წევრები
კგატლენგი

კგატლენგი — ოლქი ბოტსვანაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მოჩუდი. 2011 წლის აღწერის მიხედვით ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 91 660 ადამიანს.
გეოგრაფია
ოლქის ტერიტორიაზე გადის რკინიგზა მუკანედან (ცენტრალური ოლქი) გაბორონეში. კგატლენგის ტერიტორიაზე მიედინებიან მდინარე ლიმპოპოს შენაკადები.
მეზობელი ადმინისტრაციული ერთეულები:
ცენტრალური ოლქი — ჩრდილოეთით
სამხრეთ-აღმოსავლეთის ოლქი და ჩრდილო-დასავლეთი (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა) — სამხრეთით
კვენენგი — დასავლეთით
ლიმპოპო (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა) — აღმოსავლეთით
დასახლებული პუნქტები
მოჩუდი/:en:Mochudi, 73 507 ადამიანი
ბოკვა/:en:Bokaa, 3812 ადამიანი
მალოლვანე/:en:Malolwane, 2369 ადამიანი
მატებელენგი/:en:Matebeleng, 1180 ადამიანი
მატიბუდუკვანე/:en:Mmathubudukwane, 2049 ადამიანი
მოდიპანე/:en:Modipane, 2423 ადამიანი
მორვა/:en:Morwa, 2696 ადამიანი
მოსომანე/:en:Mosomane, 1462 ადამიანი
პილანე/:en:Pilane, 1178 ადამიანი
რასესა/:en:Rasesa, 2461 ადამიანი
სიკვანე/:en:Sikwane, 1585 ადამიანი
ოოდი/:en:Oodi, 3440 ადამიანი
ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ოლქი დაყოფილია 1 სუბოლქად — კგატლენგი.
სქოლიო
ბოტსვანის ოლქები
San Miguel Xoxtla

San Miguel Xoxtla is a town and municipality in the Mexican state of Puebla in south-eastern Mexico.
References
Municipalities of Puebla
გრძელიძე

გრძელიძე
საკუთარი სახელი გრძელიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
დავით გრძელიძე — არქიტექტორი
თამარ გრძელიძე — თეოლოგი, დიპლომატი
თეიმურაზ გრძელიძე — უშიშროების გენერალ-მაიორი
რევაზ გრძელიძე — ისტორიკოსი
ქართული გვარები
ნიკოლოზ ასტახოვი

ნიკოლოზ ასტახოვი
ნიკოლოზ ევგენის ძე ასტახოვი (დ. 12 თებერვალი, 1911 — გ. 18 ოქტომბერი, 1993) — საბჭოთა გეოგრაფი და გეოლოგი. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა დოქტორი (1969). პროფესორი.
ბიოგრაფია
ნიკოლოზ ასტახოვმა დაამთავრა ამიერკავკასიის სამთო-მეტალურგიული ინსტიტუტი (ამჟამად, საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი) 1937 წელს. მუშაობა დაიწყო კავკასიის მინერალურ ნედლეულთა ინსტიტუტში. 1939 წლიდან მუშაობდა დონეცკის კომპლექსურ ექსპედიციაში ქალაქ ნიჟნინაგოლჩიკის საბადოზე ჯერ მადნეულის შემსწავლელ გეოლოგად, ხოლო შემდეგ ამ სამსახურის უფროსად. კომპლექსური ექსპედიციის დამთავრების შემდეგ დაბრუნდა თბილისში და მუშაობა დაიწყო საქართველოს გეოლოგიურ სამმართველოში. 1942 წელს მობილიზებულ იქნა მზვერავ გეოლოგიური პარტიის სტაციონარში გამამდიდრებელი ფაბრიკის ცვლის ინჟინრად, ხოლო შემდეგ ამიერკავკასიის ფრონტის სამხედრო გეოლოგიურ N7 რაზმში.
1944 წელს ჩაირიცხა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეომორფოლოგიის ასპირანტად. დამთავრების შემდეგ დატოვებულ იქნა კათედრაზე ასისტენტის თანამდებობაზე. საკანდიდატო დისერტაცია დაიცვა 1949 წელს თემაზე: „მდ. მტკვრის ხეობის შუა დინების გეომორფოლოგია“. საკანდიდატო დისერტაციის დაცვის შემდეგ მიწვეულ იქნა და წლების განმავლობაში მუშაობდა ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტში. აქ იგი მთლიანად სამეცნიერო მუშობაზე გადაერთო და ორ ათეულ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში არაერთი სამეცნიერო შრომა გამოაქვეყნა.
სადოქტორო დისერტაცია დაიცვა ბაქოში 1969 წელს თემაზე: „საქართველოს რელიეფის მორფოსტრუქტურული ანალიზი“. მისი სამეცნიერო ნაშრომები შეეხო გამოყენებით გეომორფოლოგიას, საინჟინრო გეოლოგიას და სასარგებლო წიაღისეულს, რომელმაც საშუალება მისცა ჰიდრონაგებობების, საავტომობილო ნაგებობებისა და სარწყავი სისტემის დაპროექტებით სამუშაოების შესრულებას. დიდი ყურადღება დაუთმო კავკასიის ნეოტექტონიკურ საკითხებს, შავი ზღვის სანაპირო პრობლემას, რელიეფის სტრუქტურულ-გეომორფოლოგიურ ანალიზს და პალეოგეომორფოლოგიის საკითხებს.
1974–76 წლებში საქართველოს წყალთა მეურნეობის ინსტიტუტის მიერ მივლინებულ იქნა სირიის რესპუბლიკაში, სადაც შეადგინა მთელი ტერიტორიის მსხვილმასშტაბიანი გეომორფოლოგიური რუკა ქვეყნის ჰიდროლოგიური შესწავლის მიზნით. შეადგინა აგრეთვე დასავლეთ სირიის მორფოსტრუქტურული სქემა. 1986–88 წლებში მუშაობდა საქართველოს გეოლოგიურ სამმართველოში, სადაც ოქროს საძიებო სამუშაოებთან დაკავშირებით შეადგინა საქართველოს სტრუქტურულ-გეომორფოლოგიური რუკა. გეოგრაფიულ მეცნიერებაში მნიშვნელოვანი სამეცნიერო ნაშრომებისთვის ნიკოლოზ ასტახოვს მიღებული აქვს სსრკ გეოგრაფიული საზოგადოების დიპლომი.
ბიბლიოგრაფია
Структурная геоморфология Грузии. Тбилиси, Мецниереба, 1973;
Вопросы прикладной геоморфологии Кавказа, М., 1979.
სქოლიო
ქართველი გეოგრაფები
ქართველი გეოლოგები
გეოგრაფიის მეცნიერებათა დოქტორები
Brañosera

Brañosera is a municipality located in the province of Palencia, Castile and León, Spain. According to the 2004 census (INE), the municipality had a population of 284 inhabitants.
References
Municipalities in the Province of Palencia
ლარაონა

ლარაონა — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის ესტელია-ორიენტალის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 8 კმ². მოსახლეობა — 96 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ნავარის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ლარაონის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ნავარის მუნიციპალიტეტები
ნავარის ქალაქები
ინდონეზიის პროვინციები

ინდონეზიის პროვინციები წარმოადგენს ინდონეზიის უმსხვილეს ადმინისტრაციულ ერთეულს. თითოეულ პროვინცას ჰყავს საკუთარი მთავრობა და საკანონმდებლო ორგანო. ადგილობრივი მთავრობები ირჩევა საყოველთაო არჩევნების გზით, ხუთი წლით. ინდონეზიას აქვს 33 პროვინცია, რომელთაგან 7 1999 წლის შემდეგ შეიქმნა, ხოლო 5-ს აქვს სპეციალური სტატუსი. პროვინციები თავის მხრივ იყოფა სარეგენტოებად და ქალაქებად.
სქოლიო
ინდონეზიის ადმინისტრაციული დაყოფა
Pleurotomella demosia

Pleurotomella demosia — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
ჰუსიტები

ჰუსიტები (ან Kališníci; „თასის ხალხი“) — ქრისტიანული მიმდინარეობა XV საუკინის ჩეხეთში, ატარებდა ეროვნულ-განმათავისუფლებელი და ანტიკათოლიკური მოძრაობის ბელადის იან ჰუსის (J. Hus 1369–1415) სახელს.
კონსტანცის საეკლესიო კრებამ მას გამოუტანა სასიკვდილო განაჩენი რომელიც შეასრულეს 1415 წელს, ამ ფაქტმა და ასევე პოლიტიკურმა მიზეზებმა გამოიწვია ჰუსიტური ომები, რომელიც მიმდინარეობდა 1420–1434 წლებში.
დღევანდელ ქრისტიანობებში ჰუსიტური ტრადიციები შემორჩენილია: მორავიულ ეკლესიაში, ჩეხურ საძმოში, ჩეხოსლოვაკიურ ჰუსიტურ ეკლესიაშ.
ლიტერატურა
Ondřej, Brodu, "Traktát mistra Ondřeje z Brodu o původu husitů", Muzem husitského revolučního hnutí, Tábor, 1980, OCLC 28333729 in
Mathies, Christiane, "Kurfürstenbund und Königtum in der Zeit der Hussitenkriege: die kurfürstliche Reichspolitik gegen Sigmund im Kraftzentrum Mittelrhein," Selbstverlag der Gesellschaft für Mittelrheinische Kirchengeschichte, Mainz, 1978, OCLC 05410832 in
Bezold, Friedrich von, "König Sigmund und die Reichskriege gegen die Husiten," G. Olms, Hildesheim, 1978, ISBN 3-487-05967-3 in
რესურსები ინტერნეტში
Hussite Museum, Tabor
Hussites – God's warriors
Notes on the Hussite movement and links to primary sources, from Kenyon college
სქოლიო
პროტესტანტიზმი
ქრისტიანობა
Ү

Ү, ү — კირილური ანბანის ასო. გამოიყენება ბაშკირული, ყაზახური, ყირგიზული, თათრული, მონღოლური, ბურიატული, კალმიცური, იაკუტიური, დუნგანური და ტუვინური ენებისათვის.
რესურსები ინტერნეტში
Graphemica (Ү)
Graphemica (ү)
კირილური ასოები
Belén, Boyacá

Belén, Boyacá
Belén is a town and municipality in Boyacá Department, Colombia. Belen is also part of the Tundama Province a subregion of Boyaca.
Born in Belén
Eduardo Grimaldi, Colombian ecologist
External links
Belen official website
Municipalities of Boyacá Department
Dorylus atratus

Dorylus atratus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Dorylus-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dorylinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
სამკურნალო გვირილა

სამკურნალო გვირილა, ბაბუნა (Matricaria recutita), ერთწლოვანი ბალახოვანი მცენარე რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. მისი სიმაღლე 60 სმ აღწევს. ფოთოლი ორმაგფრთისებრ განკვეთილია, ღერო დატოტვილი აქვს, ყვავილედი — კალათაა, შედგება 12—18 განაპირა ენაკისებრი თეთრი ყვავილისა და შუა მრავალრიცხოვანი მილისებრი ყვითელი ყვავილებისაგან.
ნაყოფი — თესლურაა, საქართველოში იზრდება აჭარაში. გზის პირებზე. დიდ მოსავალს იძლევა ნაყოფიერ შავმიწა თიხნარ ნიადაგზე. სამკურნალო გვირილის ყვავილი შეიცავს ეთეროვან ზეთს, აზულენს, გლიკოზიდს და სხვა. იყენებენ მედიცინაში.
მოსავალს (ყვავილედებს) იღებენ მცენარის მასობრივი ყვავილობისას, აშრობენ ფარდულში ან სპეციალურ საშრობებზე (არაუმეტეს 45° ტემპერატურისა).
ლიტერატურა
რთულყვავილოვანნი