მერკოსური

მერკოსური (გუარ. Ñemby Ñemuha) — სუბ-რეგიონული ბლოკი სამხრეთ ამერიკაში, რომელშიც შედიან არგენტინა, ვენესუელა, ბრაზილია, ურუგვაი და პარაგვაი. ასოცირებული ქვეყნებია ჩილე, ბოლივია, კოლუმბია, ეკვადორი და პერუ. დამკვირვებელი სახელმწიფოებია ახალი ზელანდია და მექსიკა.
ორგანიზაციის მიზანია თავისუფალი ვაჭრობისა ხელშეწყობა და ხალხის, საქონლისა და ვალუტის თავისუფალი მოძრაობა. ოფიციალური ენებია ესპანური, პორტუგალიური და გუარანი. დაარსების დღიდან, ორგანიზაცია მრავალჯერ განახლდა, შესწორდა და შეიცვალა. ამჟამად ის სრული საბაჟო კავშირი და სავაჭრო ბლოკია. მერკოსური და ანდების საზოგადოება სამხრეთ ამერიკის ინტერგრაციის უწყვეტი პროცესის ძირითადი კომპონენტებია, ორივე მათგანს კი სამხრეთ ამერიკის ერთა კავშირი აერთიანებს.
ისტორია
მერკოსური 1991 წელს ასუნსიონის ხელშეკრულების საფუძველზე შეიქმნა, რომელიც 1994 შესწორდა და განახლდა ოურუ-პრეტუს ხელშეკრულებით.
მერკოსური სათავეს იღებს 1985 წელს, როდესაც არგენტინის პრეზიდენტმა რაულ ალფონსინმა და ბრაზილიის პრეზიდენტმა ჟოზე სარნეიმ ხელი მოაწერეს არგენტინა-ბრაზილიის ინტეგრაციისა და ეკონომიკური თანამშრომლობის პროგრამას ანუ PICE-ს.
2004 წლის საპრეზიდენტო სამიტზე მიღწეულ იქნა შეთანხმება მერკოსურის პარლამენტის დაფუძნების თაობაზე, რომელიც 2009 წელს შეიკრიბა.
2012 წლის 31 ივლისს ორგანიზაციის სრულუფლებიანი წევრი გახდა ვენესუელა, მას შემდეგ, რაც ძალადობისა და მერკოსურის დემოკრატიის შესახებ მუხლის დარღვევისათვის წევრის სტატუსი დროებით შეუჩერდა პარაგვაის. წევრობის ხელშეკრულებისთვის ვენესუელას 2006 წლის 17 ივნისს ჰქონდა ხელი მოწერილი.
2013 წლის ივლისში, მერკოსურის ქვეყნების პრეზიდენტებმა (არგენტინა, ვენესუელა, ბრაზილია, ურუგვაი, პარაგვაი) პარაგვაისათვის წევრობის შეჩერებული სტატუსის აღდგენა გადაწყვიტეს, მას შემდეგ, რაც 2013 წლის 15 აგვისტოს ქვეყანაში ახალი პრეზიდენტი — ორასიო კარტესი აირჩიეს. თუმცა, პარაგვაიმ ორგანიზაციაში დაბრუნებაზე უარი განაცხადა მანამ, სანამ როტაციული თავმჯდომარეობა ვენესუელას ეკავა (2014 წლის ივლისამდე). პარაგვაი სავაჭრო ბლოკში ვენესუელის შესვლას აპროტესტებდა და აცხადებდა, რომ ახალი წევრის მიღება მხოლოდ ერთსულოვანი პოზიციის საფუძველზე იყო შესაძლებელი და ამტკიცებდა, რომ მსგავსი გადაწყვეტილება არაკანონიერი იყო იმ დროს, როდესაც პარაგვაის წევრის სტატუსი ჰქონდა შეჩერებული.
პარაგვაის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ელადიო ლოისაგამ აღნიშნა, რომ მას უფრო მეტად, უპირველესად პარაგვაის მეზობლებთან ინდივიდუალური კავშირი უნდოდა: „ჩვენ გადაუწყვეტელი საკითხები გვაქვს არგენტინასთან, ურუგვაისთან; ჩვენ ეს ყველაფერი ხელახლა უნდა აღვადგინოთ. მისივე თქმით, „მერკოსური მოგვიანებით იქნება, რადგან ჩვენი პრიორიტეტი ორმხრივი ურთიერთობებია“.
2012 წლის 7 დეკემბერს, ბოლივიის პრეზიდენტმა ევო მორალესმა ხელი მოაწერა პროტოკოლს, რომელიც ბოლივიას ბლოკის სრულუფლებიან წევრობას ჰპირდება, თუმცა ასეთი შეთავაზება ძალაში მხოლოდ განხილვისა და საკანონმდებლო დასტურის შემდეგ შევა.
წევრი სახელმწიფოები
მერკოსური 5 სუვერენული სახელმწიფოსაგან შედგება: არგენტინა, ვენესუელა, ბრაზილია, ურუგვაი და პარაგვაი.
პარაგვაის სენატის მიერ პრეზიდენტ ფერნანდო ლუგოს იმპიჩმენტის შემდეგ, ამ ქვეყანას მერკოსურის წევრობა შეუჩერდა, რის შემდეგაც, 2012 წლის 31 ივლისს, ორგანიზაციის სრულუფლებიან წევრად მიიღეს ვენესუელა. ოთხი წლის მანძილზე, ვენესუელა სრულად მიიღებს სავაჭრო ბლოკის რეგულაციებს.
ამჟამად, ორგანიზაციის სამუშაო ქვეჯგუფებია: კომერციული საკითხები, საბაჟო საკითხები, ტექნიკური სტანდარტები, ვაჭრობასთან დაკავშირებული საგადასახადო და მონეტარული პოლიტიკა; სახმელეთო და საზღვაო ტრანსპორტი; ინდუსტრიული და ტექნოლოგიური პოლიტიკა; აგრარული პოლიტიკა; ენერგოპოლიტიკა; მაკროეკონომიკური პოლიტიკის კოორდინაცია; შრომის, დასაქმებისა და სოციალური დაცვის საკითხები.
სამუშაო ქვეჯგუფების შეხვედრები კვარტალში ერთხელ, მოძრავად იმართება ყველა წევრ ქვეყანაში, ანბანის მიხედვით ან საერთო ბაზრის ჯგუფის ადმინისტრაციის ოფისში. სამუშაო ქვეჯგუფების საქმიანობა ორ ეტაპად იყოფა: მომამზადებელ და დასკვნით ეტაპებად. გადაწყვეტილების მიღების ეტაპი ექსკლუზიურად ეკუთვნის წევრი სახელმწიფოების ოფიციალურ წარმომადგენლებს.
სასაქონლო ვაჭრობა
მერკოსურის შიდა სასაქონლო ვაჭრობა (ვენესუელის გამოკლებით) 1991 წლიდან 2010 წლამდე 10 მლრდ აშშ დოლარიდან 88 მლრდ დოლარამდე გაიზარდა. მთლიანი რიცხვის 43%-ს ბრაზილია და არგენტინა იჭერენ.
გალერეა
პასპორტების გალერეა
რესურსები ინტერნეტში
Radio Mercosur – website and radio online
სქოლიო
სავაჭრო ბლოკები
მერკოსური
საერთაშორისო ორგანიზაციები
სამხრეთი ამერიკა