PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
1875

1875
მოვლენები
5 იანვარი : პარიზში გაიხსნა საოპერო თეატრი - "გრანდ ოპერა".
7 მაისი : რუსეთმა და იაპონიამ ხელი მოაწერეს სანქტ-პეტერბურგის ხელშეკრულებას ტერიტორიების გაცვლის შესახებ. იაპონიას გადაეცა კურილიის კუნძულები კუნძულ სახალინზე პრეტენზიების უარყოფის სანაცვლოდ.
დაიბადნენ
იანვარი
18 იანვარი : ალექსი აბრიკოსოვი — საბჭოთა პათოლოგანატომი. (გ. 1955)
თებერვალი
5 თებერვალი : გონსალო კეიპო დე ლიანო — ესპანელი სამხედრო ლიდერი (გ. 1951)
7 თებერვალი : პაულ ფონ ელც-რიუბენახი — გერმანელი სახელმწიფო მოღვაწე. (გ. 1943)
23 თებერვალი : ედგარ რაის ბეროუზი — ამერიკელი მწერალი. (გ. 1950)
მარტი
4 მარტი : მიხაი კაროიი — უნგრეთის პირველი პრეზიდენტი (1918–1919) (გ. 1955)
7 მარტი : მორის რაველი — ფრანგი კომპოზიტორი (გ. 1937)
10 მარტი : ვლადიმერ ახმეტელი — ქართველი პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწე (გ. 1942)
აპრილი
8 აპრილი : ალბერტ I - ბელგიის მეფე
მაისი
ივნისი
6 ივნისი : მანი, თომას - გერმანელი მწერალი, ნობელის პრემიის ლაურეატი (გ.1955)
ივლისი
26 ივლისი : იუნგი, კარლ - შვეიცარიელი ფსიქოლოგი (გ.1961)
აგვისტო
17 აგვისტო : ჯავახიშვილი, ალექსანდრე ნიკოლოზის ძე - ქართველი გეოგრაფი და ანთროპოლოგი
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
იეთიმ გურჯი - ქართველი სახალხო მელექსე და ლოტბარი (გ.1940)
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
3 ივნისი : ბიზე, ჟორჟ - ფრანგი კომპოზიტორი (დ.1838)
ივლისი
31 ივლისი : ჯონსონი, ენდრიუ - აშშ-ის მე-17 პრეზიდენტი (დ.1808)
აგვისტო
4 აგვისტო : ანდერსენი, ჰანს კრისტიან - დანიელი მწერალი (დ.1805)
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
27 ნოემბერი : პლატონ იოსელიანი - ქართველი ისტორიკოსი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
Lasioglossum spinolae

Lasioglossum spinolae — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1892 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
spinolae
ალექსანდერპლაცი

ალექსანდერპლაცი (გერმ. Alexanderplatz, ალექსანდრეს მოედანი) — ბერლინის ერთ-ერთი ყველაზე განთქმული მოედანი.
მოედანზე, ისევე როგორც მთელ ბერლინში, შერწყმულია წარსულისა და თანამედროვე არქიტექტურა. ეს მოედანი მუდამ ხალხმრავალი და ხმაურიანია. აქ იკვეთება ბერლინის მეტროპოლიტენის სამი ხაზი, ასევე ტრამვაისა და სწრაფი მატარებლების ხაზები. ამ სატრანსპორტო კვანძს ყოველდღიურად ნახევარი მილიონი ადამიანი იყენებს.
1805 წელს ამ ადგილას მდებარეობდა დიდი სავაჭრო მოედანი, რომელსაც მოგვიანებით რუსი მეფის ალექსანდრე I-ის სახელი დაერქვა. მოსახლეობის სწრაფი ზრდისა და ინდუსტრიალიზაციის შედეგად ალექსანდრეს მოედანი პუპულარული გახდა მოსახლეობის ღარიბ ფენებში. 1966-70 წლებში მოედნის ირგვლივ საფუძვლიანი განაშენიანება განხორციელდა: მრავალი ახალი შენობა აშენდა და მოედანი დასავლეთ ბერლინისკენ გაფართოვდა. გაჩნდა მაღლივი სასტუმრო (123 მ), უზარმაზარი სავაჭრო ცენტრი, და მოგვიანებით სატელევიზიო ანძა. თუმცა აქვე შემორჩა ომამდელი შენობებიც, მათ შორის ალექსანდერჰაუზი და ბეროლინაჰაუზი.
ყოფილი გდრ-ის არქიტექტურაზე მნახველს მოედანზე მიანიშნებს დიდი საათი, რომლის მიხედვით შეიძლება მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში დროის გაგება და შადრევანი, რომელსაც ადრე ხალხთა მეგობრობის შადრევანი ერქვა. ამჟამად მიმდინარეობს მოედნის ძირფესვიანი რეკონსტრუქცია, რომელიც 2015 წლისთვის უნდა დასრულდეს.
ლიტერატურა
Weszkalnys, Gisa. Berlin, Alexanderplatz: Transforming Place in a Unified Germany (Berghahn Books; 2010) 214 pages
რესურსები ინტერნეტში
Alexanderplatz - Overview of the changes
ბერლინი
მარაგუსანი

მარაგუსანი (ოფიციალურად მარაგუსანის მუნიციპალიტეტი; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი დავაო-დე-ოროს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 64 412 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 24 ბარანგაის.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Maragusan Profile at the DTI Cities and Municipalities Competitive Index
Philippine Census Information
სქოლიო
დავაო-დე-ოროს მუნიციპალიტეტები
ხოსე ტადეო მონაგასი

ხოსე ტადეო მონაგასი (დ. 28 ოქტომბერი, 1784, მონაგასი, ვენესუელა — გ. 18 ნოემბერი, 1868, კარაკასი, ვენესუელა) — ვენესუელელი პოლიტიკური მოღვაწე. ვენესუელის ორგზის პრეზიდენტი. დამოუკიდებლობისათვის ომის გმირი.
ვენესუელსის პრეზიდენტის თანამდებობა ეკავათ ასევე მის ძმას ხოსე გრეგორიო მონაგასს და შვილს ხოსე რუპერტო მონაგასს.
იხილეთ აგრეთვე
ხოსე გრეგორიო მონაგასი
ხოსე რუპერტო მონაგასი
რესურსები ინტერნეტში
José Tadeo Monagas
José Tadeo Monagas
ვენესუელის პრეზიდენტები
ვენესუელელი პოლიტიკოსები
დაბადებული 28 ოქტომბერი
დაბადებული 1784
გარდაცვლილი 18 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1868
მარჯორი უორდროპი

მარჯორი უორდროპი (დ. 11 ნოემბერი, 1869 — გ. 7 დეკემბერი, 1909, ბუქარესტი) — ბრიტანელი სწავლული და მთარგმნელი. პირველმა თარგმნა ქართულიდან ინგლისურ ენაზე „ვეფხისტყაოსანი“. მისი ძმა ოლივერ უორდროპი აგრეთვე მთრაგმნელი და მოგზაური იყო.
ბიოგრაფია
განათლება ოჯახში მიიღო. ფობდა ექვს ენას ფრანგულს, გერმანულს, რუსულს, რუმინულს, იტალიურს და ქართულს. საქართველოს მიმართ ინტერესი გაუჩინა მისი ძმის წიგნმა „საქართველოს სამეფო“. 1892 წელს ის რუსეთის იმპერიაში თან გაჰყვა ძმას, ოლივერ უორდროპს, რომელმაც ელჩის მდივნად დაიწყო მუშაობა სანქტ-პეტერბურგში. და-ძმამ იქ გაიცნო პროფესორი ალექსანდრე ცაგარელი. უკვე 1894 წელს მარჯორი უორდროპმა თარგმნა და ლონდონში გამოსცა „ქართული ხალხური ზღაპრები“. 1894 წლის დეკემბერში მარჯორი უორდროპი დედასთან ერთად ჩავიდა თბილისში, სადაც უკვე იმყოფებოდა მისი ძმა ოლივერი. უორდროპებმა დეკემბერი თბილისში გაატარეს, ხოლო 1895 წლის იანვარში იმერეთი და გურია მოიარეს. ისინი ბათუმიდან გემით გაემგზავრნენ ოდესაში, იქედან კი ინგლისში. 1895 წელს გამოიცა მის მიერ ნათარგმნი „განდეგილი“ ილია ჭავჭავაძისა. 1895 წლის მაისში საცხოვრებლად გადავიდა ქერჩში, სადაც მისი ძმა კონსულად დანიშნეს. და-ძმა 1902 წლამდე ცხოვრობდა ქერჩში. 1896 წლის ივნისში ორდროპმა იმოგზაურა საქართველოში. მოიარა თბილისი, კახეთი, ზემო იმერეთი, საგურამო, გორი. იმავე ზაფხულში ძმასთან ერთად თარგმნა „წმინდა ნინოს ცხოვრება“. ამ თარგმანის გამოცემა გაჭიანურდა და ის მხოლოდ 1900 წელს გამოიცა ოქსფორდში. 1900 წელს ძმასთან ერთად შვიდი თვის განმავლობაში ცხოვრობდა ვარშავაში. 1903 წელი ასევე ძმასთან ერთად გაატარა ჰაიტიზე, 1904 წლიდან კი სანქტ-პეტერბურგში იყო. სანქტ-პეტერბურგი ყოფნის დროს, 1904-1906 წლებში მარჯორი უორდროპს მჭიდრო კავშირი ჰქონდა იქ ჩასულ ქართველებთან. 9=1906 წელს ძმასთან ერთად გადავიდა ბუქარესტში, სადაც გარდაიცვალა 1909 წელს.
მარჯორი უორდროპი იყო პირველი ადამიანი, რომელმაც ინგლისურად თარგმნა „ვეფხისტყაოსანი“. ვეფხისტყაოსნის თარგმანზე უორდროპი 1891 წლიდან მუშაობდა. თარგმანი მისი გარდაცვალების შემდეგ გამოსცა მისმა ძმამ ლონდონში, 1912 წელს. ოლივერ უორდროპმა ოქსფორდის უნივერსიტეტში მარჯორი უორდროპის სახელობის ფონდი დააარსა, რომლის მიზანიც სტუდენტებში ქართული ენის, ლიტერატურისა და ისტორიის შესწავლის სურვილის წახალისება იყო.
ლიტერატურა
დაბადებული 11 ნოემბერი
დაბადებული 1869
გარდაცვლილი 7 დეკემბერი
გარდაცვლილი 1909
ინგლისელი ქართველოლოგები
ინგლისელი მთარგმნელები
აეროლოგია

აეროლოგია (– ჰაერი და logos – მოძღვრება) — ატმოსფეროს ფიზიკის დარგი, იკვლევს თავისუფალ ატმოსფეროში მიმდინარე ფიზიკურ მოვლენებსა და პროცესებს, ატმოსფეროს შედგენილობას, ღრუბლებისა და ნალექების წარმოშობას, სხივურ სითბოგაცვლას და სხვა. აეროლოგიური კვლევის საფუძველზე მიღებულია მრავალი მონაცემი ღრუბელთა მიკროსტრუქტურის, კონდენსაციის პროცესების, 0°-ზე C უფრო დაბალტემპერატურიან ღრუბლებში ყინულის ნაწილაკების ზომისა და ფორმის შესახებ და სხვ. განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება დიდ სიმაღლეებამდე ატმოსფეროს ზოგადი ცირკულაციის კვლევას.
ლიტერატურა
ატმოსფერო
მეტეოროლოგია
გეოფიზიკა
Nagtipunan

Nagtipunan, officially the Municipality of Nagtipunan, is a 1st class municipality in the province of Quirino, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 25,399 people. Nagtipunan is the largest town in terms of land area in Quirino and the entire Luzon island.
The municipality is known for its natural environment, and is dubbed as the tourism capital of the province of Quirino.
Etymology
The town's name was derived from the native word nagtipunan meaning “convergence point,” in reference to several major tributaries of the Cagayan River in Aurora, Nueva Vizcaya and Qurino meeting at points within this area.
History
The Municipality of Nagtipunan was formerly a part of Maddela. It was created on February 25, 1983, by virtue of Batas Pambansa No. 345 and approved in a plebiscite held on September 24, 1983.
Geography
As the second largest municipality in the Philippines, it occupies a land area of 1,607.40 square kilometers, nearly half of the province itself.
Nagtipunan is from Cabarroguis and from Manila.
Barangays
Nagtipunan is politically subdivided into 16 barangays. Each barangay consists of puroks and some have sitios.
Anak
Asaklat
Dipantan
Dissimungal
Guino (Giayan)
Keat
La Conwap (Guingin)
Landingan
Mataddi
Matmad
Ponggo (Urban)
San Dionisio II
San Pugo
San Ramos
Sangbay
Wasid
Climate
Demographics
Economy
Tourism
Natural attractions include:
The Cagayan River, one of the cleanest bodies of water in the Philippines, which flows from Barangay San Pugo down to Barangay Ponggo where Tatimbang, Apang, Aguk, Bimmapor and Puctad are found.
The high Mactol Falls, in Barangay San Pugo, is the Cagayan River headwater. It is located from Pongo (a 2.5-hr. drive) and has a deep basin surrounded by rock formations and a forest. It used for swimming and picnicking.
Also found in Nagtipunan is the “Bimmapor,” a rock formation similar to a sunken ship, of which only the upper decks are protruding from the ground.
The Pusuac cave and watershed in Barangay Ponggo.
Government
Local government
Nagtipunan, belonging to the lone congressional district of the province of Quirino, is governed by a mayor designated as its local chief executive and by a municipal council as its legislative body in accordance with the Local Government Code. The mayor, vice mayor, and the councilors are elected directly by the people through an election which is being held every three years.
Elected officials
Education
The Schools Division of Quirino governs the town's public education system. The division office is a field office of the DepEd in Cagayan Valley region. The office governs the public and private elementary and public and private high schools throughout the municipality.
References
External links
Nagtipunan Profile at PhilAtlas.com
[ Philippine Standard Geographic Code]
Philippine Census Information
Local Governance Performance Management System
Municipalities of Quirino
სედრილიასი

სედრილიასი — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის ტერუელის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 73,571344 კმ². მოსახლეობა — 639 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ტერუელის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
სედრილიასის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
Gran Enciclopedia Aragonesa - სედრილიასი
სქოლიო
ტერუელის მუნიციპალიტეტები
ალიკუნი

ალიკუნი — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების ალმერიის პროვინციის ალპუხარა-ალმერიენსის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 6,0 კმ². მოსახლეობა — 206 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ალმერიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ალიკუნის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ალმერიის მუნიციპალიტეტები
არგენტინელები

არგენტინელები — ხალხი, არგენტინის ძირითადი მოსახლეობა. არგენტინაში მრავალეთნიკური საზოგადოებაა, რადგან აქ შერეულია სხვადასხვა ეთნიკური წარსულის ხალხი. 2001 წლის აღწერის მიხედვით, ქვეყანაში 36 260 130 ადამიანი ცხოვრობდა, ამათგან 1 527 320 მლნ (4,2%) იმყოფებოდა საზღვარგარეთ.
მოსახლეობის 60%-ზე მეტი იტალიური წარმოშობისაა. სულ, თეთრკანიანი მოსახლეობა შეადგენს მთელი მოსახლეობის 86,4%-ს. 3.5 მლნ არაბული წარმოშობისაა, 600 000 (1,5%) ადგილობრივი წარმოშობის ინდიელია, ძირითადად მაპუჩეს, ვიჩისა და ტობას ხალხი.
დიდი რაოდენობით არგენტინელი ცხოვრობს ესპანეთში, აშშ-ში, პარაგვაიში, ჩილესა და ისრაელში.
სახელები: თვითწოდება — argentinos, ინგლისურად — argentinians.
საერთო რაოდენობა: 36 260 130 (2001)
ენა: ესპანური (ოფიციალური), იტალიური, კეჩუა.
მორწმუნეები: 76,5% კათოლიკეები, 9% პროტესტანტები, 1,2% იეჰოვას მოწმეები, 0,9% მორმონები, 11,3% არარელიგიური
იხილეთ აგრეთვე
არგენტინის დემოგრაფია
რესურსები ინტერნეტში
არგენტინის მოსახლეობა www.Argentina.gov.ar-ზე
სქოლიო
არგენტინის ეთნიკური ჯგუფები
ჟანდაია (გოიასი)

ჟანდაია (გოიასი)
ჟანდაია — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, გოიასის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 637 მეტრზე. მიეკუთვნება გოიასის შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვალი-დუ-რიუ-დუს-ბოისის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 164 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 7.13 კმ²-ზე. ფართობი 864 106 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
გოიასი
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის 2010 წლის აღწერის მონაცემები გოიასის შტატში
Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
გოიასის შტატის მუნიციპალიტეტები
ნახინგუ

ნახინგუ — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გალის მუნიციპალიტეტში (წარჩის თემი), სამურზაყანოს დაბლობზე, მდინარე ოქუმის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 50 მ, გალიდან 17 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ
ლიტერატურა
სქოლიო
წარჩის თემის სოფლები
Savkovskaya

Savkovskaya is a rural locality (a village) in Razinskoye Rural Settlement, Kharovsky District, Vologda Oblast, Russia. The population was 29 as of 2002.
Geography
Savkovskaya is located 45 km north of Kharovsk (the district's administrative centre) by road. Krasnaya Gorka is the nearest rural locality.
References
Rural localities in Kharovsky District
ონიატე

ონიატე — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების გიპუსკოის პროვინციის ალტო-დევის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 107,31 კმ². მოსახლეობა — 11 335 კაცი (2018 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ონიატეს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
გიპუსკოის მუნიციპალიტეტები
გიპუსკოის ქალაქები
ქაიხოსრო ჩოლოყაშვილი

ქაიხოსრო ჩოლოყაშვილი (გ. 1613) — ქართველი პოეტი. იყო კულტურული ტრადიციებით ცნობილ ომანიშვილ-ჩოლოყაშვილთ გვარის ერთ-ერთი წარმომადგენელი; მოურავი თეიმურაზ I-ის კარზე, შაჰ-აბასის ინტრიგების გამო მოღალატედ შერაცხეს; მოაკვლევინა თეიმურაზმა. ჩოლოყაშვილი რუსთაველის ეპიგონი პოეტია. ლექსითა და პროზით გაწყობილ მის სამიჯნურო-სადევგმირო თხზულებაში „ომაინიანი“ მოთხრობილია ტარიელისა და ავთანდილის შვილიშვილის ომაინ-ჭაბუკის თავგადასავალი. „ომაინიანი“ საინტერესო მასალას შეიცავს საზოგადოების სხვადასხვა ფენის ცხოვრების წესზე. მხატვრული არასრულყოფილების მიუხედავად, თხზულების პოპულარობა უეჭველია, რასაც ამტკიცებს ჩვენამდე მოღწეულ ხელნაწერთა სიმრავლე.
ლიტერატურა
რუხაძე ტ., ქაიხოსრო ჩოლოყაშვილი და მისი ომაინიანი, „ლიტერატურული ძიებანი“, 1953, ტ. 8;
ქართული ლიტერატურის ისტორია, ტ. 2, თბ., 1966;
ქართველი პოეტები
გარდაცვლილი 1613
ქაიხოსრო
გრემის ნაქალაქარის მესამე ეკლესია

გრემის ნაქალაქარის მესამე ეკლესია
გრემის პირველი ეკლესია— ყვარლის მუნიციპალიტეტის, სოფელი გრემის არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს ნაქალაქარის სავაჭრო უბნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ განაპირას. იგი
დათარიღებულია XVI-XVII საუკუნეებით.
აღწერა
ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია ძირითადად აგურით. შესასვლელი აქვს დასავლეთის მხრიდან. კარი არის შეისრულთაღოვანი. აღმოსავლეთ ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე შეისრული სარკმელი გაჭრილი მსგავსი სარკმელია. დასავლეთ კედელშიც აფსიდში სარკმლის ორივე მხარეს თითო შეისრულთაღოვანი ნიშაა. გეგმით ნახევარწრიული და ნახევარგუმბათით გადახურული ნიშა ჩრდილოეთ კედელშიც არის. დარბაზი გადახურულია შეისრული კამარით. მსგავსი ფორმისაა კონქის თაღიც. ნაგებობის ფასადებიდან მხოლოდ დასავლეთის არის მორთული. შესასვლელლი მოქცეულია საფეხურით შეღმავებულ სწორკუთხედში, რომელსაც ზემოდან კუთხით შვერილი აგურების ორი რიგით შედგენილი ფრიზი აგვირგვინებს. შესასვლელის გვერდებზე, წყობის შეღრმავებით, გამოყვანილია საფეხურებიან პოსტამენტზე დაყრდნობილი თითო მაღალი ჯვარი, რომლებსაც დეკორატიულად გაფორმებული მკლავები აქვთ. შესასვლელის ზემოთ არის მცირე, სწორკუთხა ნიშა. ნიშის ზემოთ, ფრონტონის არეში არის სარკმელი. სარკმლის ზემოთ და გვერდებზე თითო სწორკუთხა შეღრმავებაა, რომლებშიც თითოვე ხანკარია ჩასმული. ფასადები დასრულებულია აგურის ოთხსართულიანი, ხვრხულა ლავგარდნით. ეკლესია გადახურულია ღარისებრი კრამიტით.
ლიტერატურა
ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Gnamptogenys annulata

Gnamptogenys annulata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Gnamptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ectatomminae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
Chavchavadze

Chavchavadze
The House of Chavchavadze is a Georgian noble family, formerly a princely one (tavadi), later incorporated into the Russian nobility, also with the title of Prince.
History
The family is first attested in the 15th century, during the reign of Alexander I of Georgia. By the time of Leon of Kakheti they appear in the province of Kakheti (1529, according to Prince Ioann of Georgia), where they produced two lines: one in Telavi and Tsinandali; another in Qvareli and Shildi. Both these lines were elevated to a princely dignity under the kings Erekle I (1680s) and Constantine II (1726), respectively.
The Chavchavadze family, with its head Prince Garsevan, came to much prominence under the king Erekle II later in the 18th century, and continued to play an important role in Georgia during the Imperial Russian rule. They were confirmed in their rank by the Tsar’s decrees of 1825, 1828, 1829, and 1850.
On 4 July 1853, a small party under Ghazi Muhammad (the son of Murid leader, Imam Shamil) kidnapped Prince Chavchavadze's wife Anna and his sister-in-law, Princess Varvara Orbeliani, together with their children and some others. The princess was exchanged for Shamil's son, Jamalu'd-din and 40,000 roubles on 10 March 1855.
Notable members
Garsevan Chavchavadze
Alexander Chavchavadze
Nino Chavchavadze
Ilia Chavchavadze
David Chavchavadze
Princess Nina Georgievna of Russia
References
Bagrationi, Ioane (1768–1830). Chavchavadze (Princes of Kakheti). The Brief Description of the Georgian Noble Houses. Retrieved on December 20, 2007.
Toumanoff, Cyril (1967). Studies in Christian Caucasian History, p. 270. Georgetown University Press.
Noble families of Georgia (country)
Russian noble families
Georgian-language surnames
Kelimutu National Park

Kelimutu National Park (Indonesian: Taman Nasional Kelimutu) is located on the island of Flores, East Nusa Tenggara, Indonesia. It consists of a region with hills and mountains, with Mount Kelibara (1,731 m) as its highest peak. Mount Kelimutu, which has the three coloured lakes, is also located in this national park. This natural attraction is a destination for tourists.
Some endangered plant species are protected in this national park, such as: Toona spp., Anthocephalus cadamba, Canarium spp., Diospyros ferra, Alstonis scholaris, Schleichera oleosa, Casuarina equisetifolia and Anaphalis javanica.
Some endangered animals can also be found here, such as: Javan rusa, wild boar sp., red junglefowl, Elanus sp. and drongo sp. (Dicrurus sulphurea).
The four endemic mammals in the park include two montane rodents: Bunomys naso and Hainald's rat (Rattus hainaldi).
In this area, there is also an arboretum, a mini jungle (4.5 ha) represent flora biodiversity of Kelimutu National Park. The arboretum consists of 78 types of tree plants which are grouped into 36 families. Some of the Kelimutu's endemic flora collections are uta onga (Begonia kelimutuensis), turuwara (Rhododendron renschianum), and arngoni (Vaccinium varingiaefolium).
See also
List of national parks of Indonesia
Geography of Indonesia
References
External links
Kelimutu National Park
UNEP-WCMC World Database on Protected Areas: Kelimutu
National parks of Indonesia
Lesser Sunda Islands
Flores Island (Indonesia)
Geography of East Nusa Tenggara
Tourist attractions in East Nusa Tenggara
ნიკეის იმპერია

ნიკეის იმპერია — სახელმწიფო მცირე აზიის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ჯვაროსანთა მეოთხე ლაშქრობის შემდეგ ბიზანტიის იმპერია ოთხ ნაწილად დაიშალა: ლათინთა (კონსტანტინოპოლის), ნიკეის, ტრაპიზონის იმპერიებად და ეპირის დესპოტატად. ჯვაროსანთა მიერ კონსტანტინოპოლის აღების შემდეგ საპატრიარქოს უმაღლესმა წარმომადგენლობამ და დედაქალაქის მრავალმა დიდებულმა ნიკეას შეაფარა თავი, რომელიც მალე იქცა ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლის მთავარ ცენტრად. ნიკეის იმპერიის დამაარსებლად თეოდორე I ლასკარისი ითვლება (1208-1222 წწ.). მან დაქირავებული ჯვაროსნების დახმარებით დაამარცხა თურქ-სელჩუკები. აღმოსავლეთიდან მეორე საშიში მტერი იყო ტრაპიზონის იმპერია, რომლის იმპერატორმა ალექსი კომნენოსმა გადაწყვიტა დაეპყრო ნიკეის იმპერია, მაგრამ თეოდორე I ლასკარისმა იგი დაამარცხა და შავიზღვისპირეთის რამდენიმე ქალაქიც დაიპყრო (1214 წ.).
თეოდორე ლასკარისის სიკვდილის შემდეგ ნიკეის იმპერიას განაგებდა მისი სიძე იოანე III დუკა ვატაცე (1222-1254 წწ.), ენერგიული და შორსმჭვრეტელი პოლიტიკოსი. მისი მმართველობის დროს ნიკეის იმპერია კიდევ უფრო გაძლიერდა, დაუპირისპირდა რა მეორე ეროვნულ ცენტრს - ეპირის დესპოტატს, რომელიც ბოლოს თავის ვასალად აქცია. იგი ხელს უწყობდა ვაჭრობას, ლიტერატურისა და ხელოვნების აყვავებას, ეროვნული თვითშეგნების გაღვივება-განმტკიცებას.
თეოდორე II ლასკარისის დროს (1254-1258 წწ.) ნიკეის იმპერიას კვლავ მოუხდა შეტაკება ბულგარელებთან და ეპირის დესპოტატთან, რასაც ახალმა იმპერატორმა წარმატებით გაართვა თავი. თეოდორე II ლასკარისი ცდილობდა არმია მთლიანად ეროვნული კონტინგენტით შეევსო და აღარ დაყრდნობოდა უცხოელთა დაქირავებულ ლაშქარს.
თეოდორე II-ის უდროოდ გარდაცვალების შემდეგ ნიკეის იმპერიის ტახტზე არსრულწლოვანი იოანე IV ლასკარისი (1258-1261 წწ.) ავიდა, ხოლო რეგენტი და იმპერიის ფაქტობრივი მმართველი გახდა გაქნილი პოლიტიკოსი მიხეილ პალეოლოგოსი, რომელმაც 1259 წელს თავი იმპერატორად გამოაცხადა. ამავე წელს ქალაქ კასტორიასთან მან სასტიკად დაამარცხა ეპირისა და დასავლეთ ევროპის რამდენიმე სახელმწიფოს (სიცილიის სამეფო, სერბია და სხვ.) გაერთიანებული ლაშქარი. 1261 წელს მიხეილ პალეოლოგოსმა ნიმფეონში ხელშეკრულება დადო გენუასთან ვენეციისა და ლათინთა იმპერიის წინააღმდეგ, რამდენიმე თვის ალყის შემდეგ კონსტანტინოპოლი გაათავისუფლა ჯვაროსნებისაგან და წმინდა სოფიას ტაძარში ხელმეორედ ეკურთხა იმპერატორად.
ლიტერატურა
ნიკეის იმპერია
ბიზანტიის ისტორია
ისტორიული სახელმწიფოები
აზიის ყოფილი იმპერიები
Birinci Aşıqlı

Birinci Aşıqlı (also, Ashykhly Pervoye) is a village and municipality in the Beylagan Rayon of Azerbaijan. It has a population of 1,981.
References
Populated places in Beylagan District
მალმა

მალმა, ქვის გოჭალა, წყნარი ოკეანის გოჭალა — გამსვლელი თევზი ორაგულისებრთა ოჯახისა. ტანი თითისტარისებრი და გვერდებიდან ოდნავ შებრტყელებულია, სიგრძე ჩვეულებრივ 40–55 სმ (120-მდე), მასა 12 კგ-მდე. ზღვაში შეფერილობა ვერცხლისებრია, ზურგი მუქი ცისფერი, გვერდებზე თეთრი ან წითელი წინწკლები აყრია; მდინარეში ქვირითის დასაყრელად შესვლისას მუქდება, წინწკლები კაშკაშა წითელი ხდება, მუცელი და ლოყები — წითელ-ნარინჯისფერი, ყბები კი ფორმას იცვლის. მუცლისა და ანალური ფარფლების წინა სხივები ღიაა. ზრდასრული თევზის კუდის ფარფლი ოდნავაა ამოკვეთილი.
გავრცელებულია წყნარი ოკეანის ჩრდილოეთ ნაწილში. აზიის ნაპირებზე გვხვდება ბერინგის ზღვიდან კორეამდე (მდინარე იალუ) და სამხრეთ იაპონიამდე, ამერიკის ნაპირების გასწვრივ ბინადრობს ალეუტის კუნძულებთან და ალასკასთან, აღწევს კალიფორნიამდე. ცხოვრობს ზღვაში, სანაპირო მონაკვეთებში, საიდანაც შემოდგომით ქვირითის დასაყრელად შედის მდინარეებსა და ტბებში. არსებობს მდინარეული, ტბიური და ტბიურ-მდინარეული ფორმებიც; მდინარის მალმა მუდმივად მთის პატარა ცივ მდინარეებში ცხოვრობს.
2–4 წლამდე მდინარეში ცხოვრობს. სქესობრივად მწიფდება სიცოცხლის მე-5–6 წელს. ტოფობს აგვისტოდან დეკემბრამდე (გავრცელების ადგილის მიხედვით), როგორც სწრაფ, ისე მდორე მდინარეებში. ქვირითს (დიამეტრი 4 მმ-მდე) ყრის წვრილი ხრეშით დაფარულ ფსკერზე, ბუდეში. დაყრის შემდეგ ზღვაში ბრუნდება. ნაყოფიერება — 1–8 ათასი ცალი. ქვირითის განვითარება რამდენიმე კვირას გრძელდება.
იკვებება წყლის მწერების (კოღოები, რუისელები, ერთდღიურები და სხვ.) მატლებითა და ჭუპრებით, კიბოსნაირებით (მდინარეში — ღორტავასებრნი, ზღვაში — ღორტავასებრნი, მიზიდები, კრევეტები), მოლუსკებით, წყალში მოხვედრილი მწერებით. ორაგულების ტოფობის ადგილებში დიდი რაოდენობით ქვირითსა და ლიფსიტას ჭამს. ბუნებრივი მტერია სელაპი (ლარგა). ზამთარში შანტარის კუნძულებზე დიდი რაოდენობით ნადგურდება წავების მიერ.
ადგილობრივი და სპორტული თევზჭერის ობიექტია. ძირითადად ამარილებენ, თუმცა ნედლადაც მოიხმარენ. კამჩატკაზე იყენებენ შესაბმელი ძაღლების საკვებად. ხორცი წყლიანი და მჭლეა (2% ცხიმი).
სქოლიო
გოჭალა (Salvelinus)
კამერუნი 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

კამერუნი 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კამერუნმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცამეტედ იასპარეზა 2012 წელს, დიდი ბრიტანეთის დედაქალაქ ლონდონში. ამ თამაშებზე მათ ვერცერთი მედალი ვერ მოიპოვეს.
რესურსები ინტერნეტში
სპორტული ბმულები
საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის შედეგების მონაცემთა ბაზა
ქვეყნები 2012 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
კამერუნი ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე
აფრიკის ქვეყნები ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე