PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ოძუნის მონასტერი

ოძუნის მონასტერი — VI საუკუნის მონასტერი სომხეთში. მდებარეობს ლორეს პროვინციის სოფელ ოძუნში. ისტორიულ გოგარენეს რეგიონში.
ისტორია
მონასტრის აშენების შესახებ პირველადი წყაროები არ მოგვეპოვება, თუმცა არქიტექტურული სტილისა და ეკლესიის კონსტრუქციის მიხედვით ეკლესია VI საუკუნეს განეკუთვნება. ეკლესიას რამდენიმეჯერ ჩაუტარეს რესტავრაცია და რეკონსტრუქცია. უკანასკნელი რესტავრაცია მილანის პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სპეციალისტების მიერ 2014 წელს ჩაუტარდა.
გალერეა
რესურსები ინტერნეტში
Armenian Studies Program
Virtual Armenia
სომხეთის მონასტრები
ედმუნდ ჰალეი

ედმუნდ ჰალეი, ჰელი (დ. 8 ნოემბერი [ძვ. სტ. 29 ოქტომბერი ], 1656, ჰეიგერზტაუნი, ლონდონის ახლოს — გ. 25 იანვარი [ ძვ. სტ. 14 იანვარი ], 1742, გრინვიჩი) — ინგლისელი ასტრონომი და გეოფიზიკოსი, ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი (1678-იდან).
განათლება მიიღო ოქსფორდის უნივერსიტეტში, 1703 წლიდან იყო მათემათიკის პროფესორი იქვე, 1720-იდან - გრინვიჩის ობსერვატორიის დირექტორი. შეადგინა სამხრეთის ცის ვარსკვლავთა (341) პირველი ტელესკოპური კატალოგი (1676–1678), დაამტკიცა კომეტის პერიოდულობა (1682); აღმოაჩინა ვარსკვლავთა საკუთარი მოძრაობა (1718), მთვარის მოძრაობის საშუალო აჩქარება და უთანასწორობები იუპიტერისა და სატურნის მოძრაობაში. დააკვირდა მზის დისკოზე ვენერას გავლას. აღმოაჩინა მზის პარალაქსი|პარალაქსის განსაზღვრის მეთოდი (1679), მერკურის მოძრაობაზე დაკვირვებით (1677) კი თვითონ განსაზღვრა მანძილი მზემდე და მერკურამდე. 1698–1700 ექსპედიციის შედეგად შეადგინა პირველი გეომაგნიტური რუკა (1701). პირველმა გამოსცა საკუთარი სახსრებით ი. ნიუტონის "ნატურალური ფილოსოფიის მათემატიკური საწყისები". არაბულიდან თარგმნა და 1710 გამოსცა აპოლონიოს პერგელის მათემატიკური შრომები.
ლიტერატურა
სქოლიო
ინგლისელი ასტრონომები
ინგლისელი ფიზიკოსები
Camponotus pilicornis siculus

Camponotus pilicornis siculus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
Camponotus
ჯონი ტო

ჯონი ტო კეი-ფუნგი (დ. 22 აპრილი, 1955) — ჰონგკონგელი კინორეჟისორი და პროდიუსერი. მან ცნობადობა და აღიარება როგორც სამშობლოში, ისე საზღვარგარეთაც მოიპოვა. რეჟისორს არაერთ ჟანრში უმუშავია, თუმცა დასავლურ სამყაროში იგი ძირითადად მძაფრსიუჟეტიანი და კრიმინალური ფილმებითაა ცნობილი, რომლებმაც მას კრიტიკოსთა აღიარება მოუტანა.
ტოს საერთაშორისო წარმატება მოუტანეს ფილმებმა: „ახალი ამბები“, „არჩევნები“, „არჩევნები 2“, „გადასახლებული“, „შეშლილი დეტექტივი“ და „ნარკოომი“. ჩამოთვლილი ფილმები არაერთ საერთაშორისო კინოფესტივალზე იყო წარდგენილი, ხოლო აშშ-სა და საფრანგეთში ფილმები გაყიდვაში ჩაეშვა და დიდ კომერციულ წარმატებასაც მიაღწია.
რეჟისორი თავის ფილმებში მეგობრობის, ბედისწერისა და ჰონგკონგური საზოგადოების ცვლილების თემებს იკვლევს. იგი ძირითადად ერთსა და იმავე მსახიობებთან და სცენარისტებთან მუშაობს. ტომ აღნიშნა, რომ მის შემოქმედებაზე ყველაზე დიდი გავლენა ჩინელმა რეჟისორმა, კინგ ჰუმ მოახდინა.
კარიერა
ჯონი ტომ კარიერა 17 წლის ასაკში ჰონგ-კონგის სატელევიზიო სტუდიაში დაიწყო. 1973 წლიდან იგი სატელევიზიო შოების აღმასრულებელი პროდიუსერი და რეჟისორი იყო. 1983 წელს მან გადაიღო ტელესერიალი „ლეგენდა კონდორის გმირებზე“, რომელიც ლუის ჩას ამავე სახელწოდების რომანზეა დაფუძნებული.
1988 წელს ტოს თანარეჟისორობით ფილმი „დიდი გული“ გამოვიდა, რომლის პროდიუსერიც ცუი ჰარკი იყო. ამავე წელს ტომ კომედიური ფილმი „მერვე ბედნიერება“ გადაიღო, რომელიც წლის ყველაზე მაღალშემოსავლიანი ფილმი გახდა.
2011 წლის კანის კინოფესტივალზე ტო ჟიურის წევრი იყო.
რეჟისორის 2011 წლის ფილმი „ცხოვრება პრინციპების გარეშე“ ოსკარის 85-ე დაჯილდოებაზე საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმის ნომინაციის გრძელ სიაში იყო წარდგენილი.
ტო ჰონგ-კონგის ხელოვნების განვითარების საბჭოს წევრია.
კინოფესტივალები
მშობლიურ ჰონგ-კონგში კომერციული წარმატების მქონე ტოს ფილმები რეგულარულად გადიოდა საერთაშორისო კინოფესტივალებზე, ძირითადად ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. რეჟისორის ექვსი ფილმი კანის კინოფესტივალზე იყო წარდგენილი, მათ შორის საკონკურსო ნომინაციაში გავიდა „არჩევნები“ (2005), ხოლო „ახალი ამბები“ (2004), „არჩევნები 2“, „სამკუთხედი“ და „ბრმა დეტექტივი“ კონკურსგარეშე წარადგინეს. 2009 წელს ტოს ფილმი „შურისძიება“ ოქროს პალმის რტოსთვის იბრძოდა.
2008 წლის ბერლინის საერთაშორისო კინოფესტივალზე ტოს „ისარი“ საკონკურსო ნომინაციაში წარადგინეს.
ვენეციის საერთაშორისო კინოფესტივალზე საკონკურსო ნომინაციაში რეჟისორის სამი ფილმი გავიდა, ესენია: „გადასახლებული“ (2006), „შეშლილი დეტექტივი“ (2007) და „ცხოვრება პრინციპების გარეშე“ 2011 წელს.
ტოს ფილმებს მუდმივად აჩვენებენ ტორონტოს საერთაშორისო კინოფესტივალზე. 1999-2007 წლებში აჩვენეს მისი შემდეგი ფილმები: „მისია“, „პოლიციელთა ტაქტიკური გაერთიანება“, „ახალი ამბები“ და „შეშლილი დეტექტივი“, ხოლო 2006 წელს ფესტივალზე რეჟისორის სამი ფილმი მოხვდა, ესენია: „არჩევნები“, „არჩევნები 2“ და „გადასახლებული“.
2005 წლის სიდჟესის კინოფესტივალზე ტოს გადაეცა ჯილდო ცხოვრებისეული მიღწევისთვის. 2007 წლის როტერდამის საერთაშორისო კინოფესტივალზე მან ჯილდო „რეჟისორი ფოკუსში“ მიიღო. 2009 წელს ტოს კინემატოგრაფიაში შეტანილი წვლილისთვის საფრანგეთის კულტურის სამინისტროსგან ხელოვნებისა და ლიტერატურის ორდენი მიენიჭა.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
დაბადებული 1955
დაბადებული 22 აპრილი
ჰონგ-კონგელი კინორეჟისორები
The Hero's Return

The Hero's Return
„The Hero's Return“ — მეოთხე სიმღერა ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ პინკ ფლოიდის 1983 წლის ალბომზე The Final Cut.
ეს არის ერთ-ერთი ალბომში შეტანილი სიმღერებიდან, რომელიც მანამდე The Wall-ში უნდა შეეტანათ (სამუშაო სახელწოდებით „Teacher, Teacher“). მოგვიანებით დეივიდ გილმორი The Final Cut-ის შესახებ ამბობდა: „თუ ეს სიმღერები არ იყო გამოსადეგი The Wall-ისთვის, რატომ არის ამჯერად?“
.
ისევე, როგორც ალბომის სხვა სიმღერები, „The Hero's Return“-იც ანტისაომარი ტექსტით გამოირჩევა. სინგლის ვერსიაში შეტანილია სტროფები, რომლებიც არ ჟღერს ალბომის ვერსიაში. სინგლის ვერსიაში აგრეთვე სიმღერას ეწოდება „The Hero's Return (Parts 1 and 2)“. იგი შეტანილია „Not Now John“-ის b-მხარეზე. მიუხედავად იმისა, რომ სიმღერა a-მხარის სახით არასოდეს გამოსულა, აშშ-ში, Billboard Mainstream Rock-ში #31 პოზიცია დაიკავა.
პერსონალი
როჯერ უოტერსი - წამყვანი ვოკალი, ბას-გიტარა, სინთეზატორი, ფირის ეფექტები, აკუსტიკური გიტარა
დეივიდ გილმორი - წამყვანი და რიტმული გიტარები
ნიკ მეისონი - დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია
აგრეთვე
ენდი ბაუნი - ელექტრონული პიანინო Yamaha
სქოლიო
1983 წლის სიმღერები
პინკ ფლოიდის სიმღერები
ანტისაომარი სიმღერები
სიმღერები როჯერ უოტერსის ავტორობით
სურამის ბრძოლა

სურამის ბრძოლა — ბრძოლა წითელ არმიასა და საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ჯარებს შორის. გაიმართა 1921 წლის 4-7 მარტს დაბა სურამთან.
ბრძოლის მსვლელობა
1921 წლის 4 მარტს წითელ არმიასა და საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ძალებს შორის მიმდინარე ბრძოლის პერიოდში წითელი არმიის ავანგარდული ნაწილი (3-4 ათასი კაცი) მიუახლოვდა სადგურ მიხაილოვოს, 5 მარტს კი წამოიწყო ქართული არმიის პოზიციების შტურმი. შეტევა მოიგერიეს, საღამოს კი მიხაილოვოს დამცველები კონტრშეტევაზე გადავიდნენ, რის შედეგადაც უკან დაიხია წითელი არმიის ქვეითთა სამმა ბრიგადამ და კავალერიის პოლკმა.
დემოკრატიული რესპუბლიკის ძალების აღნიშნულმა წარმატებამ თბილისში საბჭოთა არმიის მთავარსარდლობას მშვიდობიან მოლაპარაკებებზე წასვლა გადააწყვეტინა, მაგრამ 6 მარტს ღამით გენერალმა ალექსანდრე კონიაშვილმა აუხსნელი მიზეზების გამო დატოვა პოზიციები და დასავლეთის მიმართულებით დაიხია.
გენერალი გიორგი კვინიტაძე იძულებული იყო დაეწყო უკან დახევა. 6 მარტს გაძლიერებულმა წითელი არმიის დაჯგუფებამ დაიკავა მიხაილოვო, შემდეგ კი სურამის გვირაბი.
ამგვარად, ქართულმა არმიამ ვერ შეძლო შეეკავებინა წითელი არმიის თავდასხმა სურამის ქედის ხაზზე.
იხილეთ აგრეთვე
რუსეთ-საქართველოს ომი (1921)
რესურსები ინტერნეტში
Soviet-Georgian War and Sovietization of Georgia, II-III. 1921
საქართველოს ბრძოლები
საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ისტორია
XX საუკუნის ბრძოლები
სურამი
რუსეთის ბრძოლები
დანტე გაბრიელ როსეტი

დანტე გაბრიელ როსეტი (დ. 1828 — გ. 1882) — ინგლისელი მხატვარი, პრერაფაელიტების მიმდინარეობის წარმომადგენელი, იტალიელი ემიგრანტის ვაჟი. მისი ერთ-ერთი ცნობილი ნახატია ხარების თემაზე შექმნილი „აჰა, მხევალი უფლისა“
რესურსები ინტერნეტში
The Rossetti Archive
Birmingham Museums and Art Gallery's Pre-Raphaelite Online Resource
Website about Rossetti's wife, Elizabeth Siddal
ინგლისელი მხატვრები
დაბადებული 1828
გარდაცვლილი 1882
დიდი ფლევი

დიდი ფლევი — სოფელი საქართველოში, ხაშურის მუნიციპალიტეტში, ფლევის თემის ცენტრი (სოფლები: ნაცარგორა, პატარა ფლევი, ტკოცა). მდებარეობს შიდა ქართლის ვაკეზე, მდინარე ჭერათხევის (სურამულას მარცხენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 800 მეტრი, ხაშურიდან 21 კილომეტრი, გომიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 9 კილომეტრი.
ფლევში მდებარეობს წმ. გიორგის (XIX ს-ის ბოლო), ღვთისმშობლისა (VIII-IX სს.) და წმ. გიორგის (განვითარებული ფეოდალური ხანა) ეკლესიები.
ფლევში სახლობენ გვარები: გელაშვილი, დეკანოიძე, კაპანაძე, კვესაძე, ლომიძე, მთიულიშვილი, ნოზაძე, რაზმაძე, საძაგლიშვილი, ტეფნაძე, ხარაზიშვილი, (დიდი ფლევი), არსენიძე, ბუხრიკიძე (ბუცხრიკიძე), გაჩეჩილაძე, გელაშვილი, თაბუაშვილი, თედიაშვილი, ივანიშვილი, კილასონია, ლომიძე, ტაბატაძე, ტეფნაძე, შუბითიძე, ჩიქოვანი, ციცქიშვილი, ხარაზიშვილი (პატარა ფლევი).
ისტორია
ისტორიულ დოკუმენტებში გვხვდება ახალი და ზემო ფლევი. ერთ-ერთი უძველესი სოფელია. თავდაპირველად ფლევი ამირეჯიბების მამული იყო. ქუცნა ამირეჯიბმა იგი ულუმბის ღვთისმშობლის ეკლესიას შესწირა: აქაურის წისქვილისათვის ფლეველთ თითო კოდი პური, თითო კოკა ღვინო სააღაპოდ”. მოგვიანებით იგი ბაგრატიონ-დავითიშვილების მამულია. მათ 1527-1556 წლებში იმერეთის მეფის ბაგრატ III-ის ნებართვით და ირანის შაჰის თამაზისაგან მიღებული ოქრო-ვერცხლით სხვა სოფლებთან ერთად შეიძინეს ფლევი. ბაგრატიონ-დავითაშვილები აქ XX საუკუნემდე სახლობდნენ.
სახელწოდება ნაწარმოებია -ევ სუფიქსის მეშვეობით, -ი სახელობითი ბრუნვის ნიაშანია, ხოლო ფუძეა ფლ”, ტოპონიმი ფლევი უნდა მომდინარეობდეს ფლვა ლექსემისაგან. ამავე ლექსემისგან უნდა იყოს ნაწარმოები სახელწოდება ფლავი (გორის მუნიციპალიტეტი).
საბჭოთა პერიოდში ფლევში მოქმედებდა მევენახეობის საბჭოთა მეურნეობა.
დემოგრაფია
2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 530 ადამიანი. 2014 წელს სოფელში ცხოვრობს 390 კაცი, საიდანაც 194 მამაკაცია, ხოლო 196 ქალი
ლიტერატურა
ლაცაბიძე თ., ხაშურის რაიონის ისტორია ტოპონიმებში, 2000 წ.
სქოლიო
ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ქოლოსის წმინდა გიორგის ეკლესია

ქოლოსის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ონის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხარისთვალში.
ეკლესია დგას ხელოვნურად შექმნილ მოედანზე, მრავალწლოვანი ხეებით შემოფარგლულ მთის ფერდზე, ზღვის დონიდან 1807 მეტრზე. ქოლოსის წმინდა გიორგის ეკლესია მდებარეობს სოფელ ხარისთვალის აღმოსავლეთით 1.6 კილომეტრის მანძილზე. იგი ნაგებია დიდი ზომის ქვიშაქვისა და შირიმის კვადრებით. ტაძარი დარბაზული ტიპისაა და მისი გადახურვა ორფერდაა, გადახურულია მეტალოპლასტმასის კრამიტით. ცენტრალურ ნავს მცირე ზომის ეკვდერი აქვს მიშენებული ჩრდილოეთ კედელზე. სამხრეთიდან შემორჩენილია მეორე მინაშენის ფრაგმენტი. ეკლესიაში შესასვლელი აკრი გაჭრილია სამხრეთ კედელში. შიდა სივრცე ნათდება სამი მცირე ზომის სარკმლით, რომლებიც დასავლეთ, სამხრეთ და აღმოსავლეთ კედელშია დატანილი. ეკლესიის კამარა თაღოვანია. დანარჩენ სივრცერსთან შედარებით საკურთხეველი ერთი საფეხურით შემაღლებულია. საკურთხევლის ჩრდილოეთ ნაწილში მცირე ზომის ნიშია. კონქი ეყრდნობა აფსიდის კედელს და ერთმანეთის პარალელურ ორ პილასტრს. ასეთივე ორი ცალი პილასტრია დასავლეთ კედლის კუთხეშიც, რასაც მთლიანობაში ეკლესიის კამარა ეყრდნობა. ეკლესია მოხატულობის გარეშეა. ერთი პატარა ვიწრო სარკმელი აქვს დატანილი აღმოსავლეთ კედელში ჩრდილოეთის მინაშენსაც.
რესურსები ინტერნეტში
ონის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ფრიდრიხ II დიდი

ფრიდრიხ II დიდი მეტსახელად ბებერი ფრიცი (დ. 24 იანვარი, 1712, ბერლინი — გ. 17 აგვისტო, 1786, პოტსდამი) — პრუსიის მეფე და სამხედრო მოღვაწე, განათლებული აბსოლუტიზმის თვალსაჩინო წარმომადგენელი და გერმანული სახელმწიფოებრიობის ფუძემდებელი.
პრუსიის მეფე 1740 წლიდან 1786 წლამდე. ფრიდრიხის მეფობის 46 წელი იყო ჰოენცოლერნების დინასტიის წარმომადგენლის ყველაზე ხანგრძლივი მმართველობა. ფრიდრიხ დიდის ყველაზე დიდი მიღწევები იყო პრუსიის ჯარის რეორგანიზაცია, სამხედრო წარმატებები სილეზიის ომებსა და პოლონეთის დანაწილების დროს, ხელოვნების პატრონაჟი და განმანათლებლობის მხარდაჭერა. იგი იყო უკანასკნელი ჰოენცოლერნი, რომელიც ატარებდა ტიტულს მეფე პრუსიაში, რომელიც მან პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის ნაწილის ანექსიის შემდეგ შეცვალა პრუსიის მეფის ტიტულით. ფრიდრიხის მეფობის პერიოდში პრუსიამ გაზარდა საკუთარი ტერიტორია და ევროპის წამყვანი სამხედრო ძალა გახდა. მოგვიანებით გერმანელმა ერმა მას ფრიდრიხ დიდი და ზედმეტსახელად („ბებერი ფრიცი“) შეარქვეს.
ფრიდრიხი საკუთარ თავს „სახელმწიფოს პირველ მსახურად“ მიიჩნევდა და არის განათლებული აბსოლუტიზმის თვალსაჩინო წარმომადგენელი. მან სრულიად განაახლა და გაათანამედროვა პრუსიის ბიუროკრატიული და საჯარო სამსახურები, ხოლო იურიდიული სისტემის რეფორმის მთავარი გამოხატულება გახდა არა-არისტოკრატიული წარმომავლობის ადამიანების დაშვება მოსამართლეთა და სხვა მაღალ თანამდებობებზე. გამოირჩეოდა მიგრანტებისადმი კეთილგაწნყობით და რელიგიური შემწყნარებლობით, თუმცა, ამავე დროს, უშვებდა მკაცრ რეპრესიულ ზომებს, რომლებიც მიმართული იყო პოლონელი კათოლიკეების წინააღმდეგ. ფრიდრიხი პატრონაჟს უწევდა ხელოვნებასა და ფილოსოფოსებს, ასევე უშვებდა პრესის თავისუფლებას.
ითვლება გერმანული კულტურის დამახასიათებელი ფრაზის ავტორად.
იხილეთ აგრეთვე
Ordnung muss sein
ლიტერატურა
სქოლიო
პრუსიის მეფეები
დაბადებული 24 იანვარი
დაბადებული 1712
გარდაცვლილი 17 აგვისტო
გარდაცვლილი 1786
Lasioglossum dissimulator

Lasioglossum dissimulator — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1914 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
dissimulator
დენდროფილია

დენდროფილია (ხე; — სიყვარული) — პარაფილია, სადაც ადამიანი სექსუალურ ლტოლვას განიცდის ხეების მიმართ. ეს შეიძლება მოიცავდეს სექსუალურ კონტაქტს, ან თაყვანისცემას როგორც ფალოსის სიმბოლოს, ან/და ორივეს ერთად.
სქოლიო
პარაფილიები
ბეატიფიკაცია

ბეატიფიკაცია, ნეტარად შერაცხვა — აქტი, რომლითაც პაპი ნებას რთავს, რომ „ღმრთის მსახური“ საჯაროდ იქნეს პატივდებული ნეტარის წოდებით. ნეტარად შერაცხვა ოფიციალურად სრულდება კანონიკური პროცესის შემდეგ, რომელიც პიროვნების სათნოებათა გმირულობასა და მის მიერ მოხდენილ სასწაულთა უტყუარობას ადასტურებს. ყველა შემთხვევაში, საუბარია კულტზე, რომელიც შემოფარგლულია განსაზღვრული ტერიტორიით ან სამოწესეო საკრებულოთი.
ლიტერატურა
De Meester, A., J.C.D., Juris Canonici et Juris Canonico-Civilis Compendium Nova Editio, Tomus Tertius, Pars Secunda (Brugis: Desclée de Brouwer et Sii, 1928)
Saunders, Rev. William (2003). "The Process of Becoming a Saint". Reprinted from Arlington Catholic Herald. Via Catholic Education Resource Center. catholiceducation.org.
Vatican website, with new procedures
რესურსები ინტერნეტში
ნეტარად შერაცხვა — საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა
ანატაჰანი

ანატაჰანი — კუნძული მარიანას არქიპელაგში, წყნარ ოკეანეში. ეკუთვნის ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულებს და შედის ჩრდილოეთის კუნძულების მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში.
გეოგრაფია
ანატაჰანის კუნძული მდებარეობს მარიანას არქიპელაგის ცენტრალურ ნაწილში. გარს ეკვრის წყნარი ოკეანის წყლები. კუნძულიდან 53 კმ-ში ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარეობს კუნძული სარიგანი, 53 კმ-ში სამხრეთ-აღმოსავლეთით — კუნძული ფარალიონ-დე-მედინილია. უახლოესი მატერიკი — აზია, მდებარეობს 2700 კმ-ში.
ანატაჰანის კუნძულს, როგორც მარიანის არქიპელაგის სხვა კუნძულებს, აქვს ვულკანური წარმოშობა და შედგება ორი პარალელური ანატაჰანის ვულკანისგან. კუნძულის ცენტრალური ნაწილი უფრო ვაკიანია, ვიდრე გვერდითი ნაწილები, რომლებიც წარმოადგენენ ვულკანების კალდერებს. მათ შორის ყველაზე დიდია ანატაჰანის დასავლეთ ნაწილში მდებარე, რომლის ზომებია 2,3×3 კმ. პირველი დარეგისტრირებული ამოფრქვევა მოხდა 2003 წლის 11 მაისს და მან შედეგად მოიტანა ახალი ვულკანური კრატერის წარმოქმნა აღმოსავლეთ კალდერაზე. 2005 წლის 6 აპრილის ამოფრქვევის დროს ატმოსფეროში გაიფანტა 50 მილიონი კმ³ მტვერი 15 კმ სიმაღლემდე. კუნძულის რელიეფი მთიანია ციცაბო ფერდოებით და ღრმა ხეობებით. კუნძულის სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 9 კმ-ს, სიგანე — 3 კმ-ს. კუნძულის უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან აღწევს 787 მეტრს. ანატაჰანის კუნძულის ფართობი შეადგენს 31,21 კმ²-ს.
კლიმატი ნოტიო ტროპიკულია. კუნძულზე ხდება ვულკანური ამოფრქვევები და ციკლონები.
ვულკანების ზედა ფერდოებზე და ზოგიერთი კრატერების ფსკერზე მდებარეობს მინდვრები და დროებითი ტბები, ხოლო ხეობებში — ტროპიკული ტყეები.
ისტორია
კუნძულის პირველი ევროპელი აღმომჩენია ესპანელი, კათოლიკე მისიონერი დიეგო ლუის დე სანვიტორესი, რომელმაც კუნძული აღმოაჩინა 1668 წელს. შემდგომში კუნძული შევიდა ესპანეთის მფლობელობაში.
1899 წლის 12 თებერვალს ესპანეთმა მარიანას არქიპელაგი მიჰყიდა გერმანიის იმპერიას. 1902 წელს, გერმანელი ადმინისტრატორის გეორგ ფრიტცის მიერ კუნძულის გამოკვლევის დროს ნაპოვნი იქნა რამდენიმე ქოხი, რომელიც ეკუთვნოდა კაროლინელებს, რომლებიც ანატაჰანის კუნძულზე აწარმოებდნენ კოპრას; ჩამოროელი ხალხის წარმომადგენლების კუნძულზე ყოფნის კვალი კუნძულზე არ აღმოჩნდა. გერმანელების პერიოდში აგრიხანის კუნძულზე მოსახლეობა აწარმოებდა კოპრას. 1907 წლიდან კუნძული იყო გერმანიის ახალი გვინეის ნაწილი, რომელიც ემორჩილებოდა კაროლინის კუნძულების საოლქო ოფიცერს.
1914 წლის 14 ოქტომბერს მარიანის არქიპელაგი ოკუპირებული იქნა იაპონელების მიერ. 1920 წელს კუნძულებზე დაწესდა ერთა ლიგის მანდატი, რომლის მართვასაც აწარმოებდა იაპონია. 1914 წლიდან 1944 წლამდე კუნძულზე დაასახლეს კაროლინელების და იაპონელების მცირე ჯგუფი, რომლებიც მუშაობდნენ ქოქოსის პალმის პლანტაციებში. 1944 წელს მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში იაპონიის ჩაძირული გემიდან კუნძულზე გადმოსხდა 32 ადამიანი, რომლებიც გაანთავისუფლეს მხოლოდ 1951 წელს.
მოსახლეობა
1990 წელს ყველა ადგილობრივი მაცხოვრებელი — 23 ადამიანი, ევაკუირებული იქნა ვულკანის მოსალოდნელი ამოფრქვევის გამო.
დღეისათვის კუნძული დაუსახლებელია.
სქოლიო
ჩრდილოეთ მარიანას კუნძულები
წყნარი ოკეანის კუნძულები
ოკეანეთის კუნძულები
გივი გოგიჩაიშვილი

გივი გოგიჩაიშვილი
გივი სიმონის ძე გოგიჩაიშვილი (დ. 23 ივნისი, 1918, ზუგდიდი — გ. 17 იანვარი, 1977, თბილისი) — ქართველი მწერალი.
პირველი მოთხრობა „გადამწყვეტი შამათი“ 1944 წელს გამოაქვეყნა, მოთხრობების პირველი კრებული „ცისარტყელა“ – 1953 წელს. ავტორია რომანებისა: „პირველი დღეები“, (1959); „გაზაფხულიდან გაზაფხულამდე“, (1965); „სამაია“, (1975) და მოთხრობათა კრებულებისა. მარტინა მინტეგი-ბილბაოსთან ერთად თარგმნა ბ. პერეს გალდოსის, რ. პანილიას თხუზულებები. გოგიჩაიშვილის რამდენიმე რომანი და მოთხრობა თარგმნილია რუსულ, უკრაინულ, აზერბაიჯანულ და სხვა ენებზე.
ლიტერატურა
დაბადებული 23 ივნისი
დაბადებული 1918
გარდაცვლილი 17 იანვარი
გარდაცვლილი 1977
ქართველი მწერლები
გივი
საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
ჩიკვილაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

ჩიკვილაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ჩიკვილაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
თენგიზ ჩიკვილაძე — ფეხბურთელი
ფარნაოზ ჩიკვილაძე — ქართველი ძიუდოისტი
იხილეთ აგრეთვე
ჩიქვილაძეები
ჩიკვილაძეები
ქართული გვარები
რანია ალ-აბდულა

რანია ალ-აბდულა (დაბადების სახელი — რანია ფაისალ ალ-იასინი), დ. 31 აგვისტო, 1970) — იორდანიის დედოფალი, მეფე აბდულა II-ის მეუღლე.
ბიოგრაფია
რანია დაიბადა ელ-ქუვეითში, პალესტინელთა ოჯახში. გოგონა განათლებას იღებდა უცხოურ დაწესებულებებში: ქუვეითური New English School, ქაიროს ამერიკული უნივერსიტეტი (American University in Cairo).
1990-იანების დასაწყისში, სპარსეთის ყურის ომის დაწყებისას ოჯახი გადავიდა ქუვეითიდან იორდანიაში. მეფე აბდალამ მომავალი დედოფალი პირველად Citibank-ის ამანის ოფისში ნახა, სადაც რანია მუშაობდა. 1993 წლის 10 ივნისს ისინი დაქორწინდნენ და რანიამ მიიღო იორდანიის დედოფლის ტიტული.
შვილები
პრინცი ჰუსეინი (დ. 28 ივნისი, 1994)
პრინცესა იმანი (დ. 27 სექტემბერი, 1996)
პრინცესა სალმა (დ. 26 სექტემბერი, 2000)
პრინცი ჰაშიმი (დ. 30 იანვარი, 2005)
სქოლიო
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
Ten Questions for Queen Rania on Time.com
Wolf Blitzer interviews Jordan’s Queen Rania, CNN, October 26, 2007
დაბადებული 31 აგვისტო
დაბადებული 1970
პალესტინელები
იორდანელები
დედოფლები
სიტყვები (რომანი)

სიტყვები (რომანი)
„სიტყვები“ — ქართველი მწერლის ზაზა თვარაძის რომანი. პირველად დაიბეჭდა 1994 წელს ჟურნალ „ცისკარში“. „სიტყვები” „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობამ“ პირველად 2005 წელს, ავტორის სიცოცხლეშივე გამოსცა სერიაში „ყველა დროის საუკეთესო ქართული მცირე რომანი”.
შინაარსი და სტრუქტურა
რომანის მთავარი გმირი, ერთ ჩვეულებრივ ქალაქში მცხოვრები ჩვეულებრივი ახალგაზრდა კაცი ერთ დღეს მეგობართან ერთად აღმოაჩენს უცნაურ ჯიხურს — „სანეტარო კანტორას”, სადაც შეუძლია იყიდოს ყველაფერი, რაც ნეტარებას მიანიჭებს — ნარკოტიკსაც კი. თუმცა, ის ყიდულობს ზარდახშას, რომელშიც სიტყვებია თავმოყრილი. წიგნის გმირი თანდათან სწავლობს ჰაერში მოლივლივე სიტყვებთან ურთიერთობას და მათი დახმარებით ქმნის არა მხოლოდ ცალკეულ წინადადებებს, არამედ უჩვეულო და შთამბეჭდავ ნაწარმოებსაც კი. „სიტყვები“ სამი ნაწილისგან შედგება და დახვეწილი ენითა და უჩვეულო სიუჟეტით გამოირჩევა.
რესურსები ინტერნეტში
ზაზა თვარაძის „სიტყვები“
ზაზა თვარაძის ნაწარმოებები
ქართული რომანები
1994 წლის რომანები
ჰაინც გუდერიანი

ჰაინც გუდერიანი
ჰაინც ვილჰელმ გუდერიანი (დ. 17 ივნისი 1888, კულმი, პოლონეთი — გ. 14 მაისი 1954, შვანგაუ, ბავარია) — გერმანელი სამხედრო მოღვაწე, „ვერმახტის“ სატანკო ჯარების გენერალ-პოლკოვნიკი და მცირე ხნით სახმელეთო ჯარების გენშტაბის შეფი.
რესურსები ინტერნეტში
ჰაინც გუდერიანი საიტზე Achtung Panzer!
გერმანელი სამხედრო მოღვაწეები
დაბადებული 17 ივნისი
დაბადებული 1888
გარდაცვლილი 14 მაისი
გარდაცვლილი 1954
Giorgi Oniani

Giorgi Oniani (born 7 September 1983) is a Georgian retired football defender, who currently works as the head coach of Gagra.
Career
Born in Tbilisi, Oniani began his career with FC Lokomotivi Tbilisi. He made a debut in a 5–0 away win over Margveti Zestafoni. In January 2006, he moved to FC Dinamo Batumi and after six months joined FC Olimpi Rustavi In January 2007, he transferred to FC Sioni Bolnisi, but stayed only half a year. He then moved to FC Carl Zeiss Jena in July 2007, He left Jena after one year and moved to Spartak Nalchik.
Oniani spent most successful time at Zestafoni, where he won four trophies, including the national league twice.
Torpedo Kutaisi was the last club he played for. On 10 April 2013, during a Georgian Cup quarterfinal game against Sioni Bolnisi, Oniani crashed into a protective pole for nets and lost consciousness. With his neck seriously injured, Oniani underwent three surgeries.
His managerial career began in 2018. After two spells at Guria, in September 2022 he took charge of Liga 2 side Gareji Sagarejo, but in June 2023, with the club under his guidance sitting on top of the table eight points clear in title race, the sides parted company.
On 1 August 2023, Oniani was appointed at Erovnuli Liga club Gagra as head coach.
Honours
Umaglesi Liga winner (2): 2010–11, 2011–12
David Kipiani Cup runner-up (1): 2011–12
Super Cup winner (1): 2011–12
References
External links
Profile on Soccerway
Living people
1983 births
Footballers from Tbilisi
Men's association football defenders
Men's footballers from Georgia (country)
Georgia (country) men's under-21 international footballers
FC Carl Zeiss Jena players
FC Dinamo Batumi players
FC Dila Gori players
2. Bundesliga players
Expatriate men's footballers in Germany
PFC Spartak Nalchik players
Expatriate men's footballers in Russia