PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ტაჯიკური სამზარეულო

ტაჯიკური სამზარეულო
ტაჯიკურ სამზარეულოს ბევრი აქვს საერთო რუსულ, ავღანურ, ირანულ და უზბეკურ სამზარეულოებთან. ტაჯიკეთშიც, ისევე როგორც რეგიონის სხვა ქვეყნებში, ეროვნული კერძი ფლავია. მას ასევე ოშსაც უწოდებენ. ეროვნული სასმელი კი მწვანე ჩაია.
ჩვეული კერძები
ფლავი ანუ ოში ბრინჯის კერძია, რომელიც დაქუცმაცებული ყვითელი თალგამის ან სტაფილოსა და ხორცის ნაჭრებისგან შედგება. ეს ყველაფერი სპეციალურ სქელძირიან თუჯის ქვაბში - კაზანში იწვება, რომელიც ღია გარემოში ცეცხლზეა შემომდგარი. შესაწვავად ბოსტნეულის ცხიმს ან ცხვრის ქონს ხმარობენ. ხორცს კუბიკებად ჭრიან, სტაფილოები სიგრძივად ნატიფადაა დაჭრილი, ბრინჯს კი ყვითელ ან სტაფილოსფერ იერს ცხიმი და შემწვარი სტაფილო ანიჭებს. კერძი იდება ერთ დიდ საერთო თეფშზე, რომელსაც სუფრის შუაში ათავსებენ და სუფრის წევრები მას ტრადიციულად ხელით მიირთმევენ.
კიდევ ერთი ტრადიციული კერძი, რომელიც ისევ ხელით იჭმევა კურუტობია. მისი სახელი კერძის მომზადებას აღწერს: ქურუთი (მარილიანი ყველის გამომშრალი ბურთულები) წყალში იხსნება (ობ - ტაჯიკურად წყალი) და შემდეგ მას თხელ, ბრტყელ პურზე მოასხამენ. სუფრაზე მორთმევამდე კერძს ზემოდან მოხრაკულ ხახვსა და სხვა ბოსტნეულს უმატებენ. ქურუთობი ეროვნულ კერძად მიიჩნევა.
კერძებს ყოველთვის თან ახლავს ბრტყელი პურის ნაირსახეობა ნონი. ის მთელს ცენტრალურ აზიაშია გავრცელებული. თუ ტაჯიკს საჭმელი აქვს, მაგრამ არ აქვს ნონი, ის აუცილებლად იტყვის რომ საჭმელი გამოელია. თუ ნონი ძირს დავარდება, ტაჯიკები მას აიღებენ და გლახაკებისთვის ან ჩიტებისთვის შემაღლებულ ადგილას დადებენ. ხალხური თქმულების თანახმად, ნონის ამოტრიალებული დადება არ შეიძლება, რადგან ეს უიღბლობას მოიტანს. იგივე მოხდება თუ ნონს თავზე მეორე ნონის გარდა სხვა რაიმეს დავადებთ.
ტრადიციული ტაჯიკური სუპები შურბო და პიტი ხორცითა და ბოსტნეულით მზადდება. ასევე შეხვდებით ხორცითა და ატრიით მომზადებულ წვნიანებსაც, როგორებიცაა ლაგმონი და უგრო. სხვა პოპულარულ ტაჯიკურ კერძებს მიეკუთვნება: მანტი (მოხარშული ცომში გახვეული ხორცები), თუშბერა (იგივე პელმენი), სამბუსა (სამკუთხა ფორმის ღვეზელი, რომელსაც უმეტესად ხორცისა და ხახვის შიგთავსი აქვს, თუმცა შეიძლება იყოს გოგრისა და ხახვის შიგთავსითაც. სამბუსა თონეში ცხვება) და ბელიაში (ასევე ღვეზელი, რომელსაც შიგნით გატარებული ხორცი აქვს).
საბჭოთა და ტაჯიკურ სამზარეულოებს ერთმანეთზე აქვთ გავლენა მოხდენილი.
ზაფხულის პროდუქტი
ზაფხულობით ტაჯიკეთში ხილის სიჭარბეა. აქაური ყურძენი და ნესვი მთელს საბჭოთა კავშირში იყო ცნობილი. ბაზრებში ასევე შეხვდებით ბროწეულს, გარგარს, ქლიავს, ატამს, ვაშლს, მსხალს, ლეღვსა და ხურმას.
სასმელი
ჩაი როგორც წესი ყველა კერძს ახლავს თან. მას ასევე ხშირად სთავაზობენ სტუმრებს სტუმართმოყვარეობის ნიშნად. ის სუფრასთან ჩინური ფაიფურის ქოთნითაა მორთმეული. მას შაქარს უმატებენ და პიოლებით მიირთმევენ. პიოლა ეს პატარა, უყურო ფინჯანია, რომელსაც ლამბაქი არ აქვს. ჩაის საყოველთაო პოპულარობის გამო, ყველაზე ხშირად ტაჯიკები ჩოიხონაში ანუ საჩაიეში იკრიბებიან. ეს უკანასკნელი დასავლური ტიპის ყავის სახლს, ანუ კაფეს წააგავს.
ლიტერატურა
(in Russian) Tajik Cooking, Irfon Publ. House, Dushanbe, 1991
(in Russian) Vahob Khojiev, Traditional and Modern Tajik Cooking, Irfon Publ. House, Dushanbe, 1990
სქოლიო
ტაჯიკური სამზარეულო
აზინარის ეროვნული პარკი

აზინარის ეროვნული პარკი — დაცული ტერიტორია იტალიაში, სარდინიის რეგიონში. მდებარეობს კუნძულ აზინარაზე, სარდინიის ჩრდილოეთით. შეიქმნა 1997 წელს და მოიცავს 5170 ჰა ხმელეთს და 21 790 ჰა ზღვას. პარკის შექმნამდე, კუნძულზე მდებარეობდა მაღალი უსაფრთხოების საპყრობილეები, რომლებიც გამოიყენებოდა ორგანიზებული დანაშაულის წინააღმდეგ ბრძოლისთვის.
ეროვნულ პარკში წარმოდგენილია ფლორისა და ფაუნის მრავალი სახეობა.
იხილეთ აგრეთვე
იტალიის ეროვნული პარკების სია
რესურსები ინტერნეტში
Pagine dell'Ente gestore dell'area protetta su Parks.it
Foto del faro di Punta Scorno
L'Asinara sul sito SardegnaTurismo
Parco nazionale dell'Asinara sul sito SardegnaAmbiente
იტალიის ეროვნული პარკები
ანკუია

ანკუია — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნარინიოს დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 304 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 81 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
ნარინიოს დეპარტამენტი
რესურსები ინტერნეტში
statoids.com-ის მონაცემები
კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები
ნარინიოს დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
აშარიდ-აპალ-ეკური

აშარიდ-აპალ-ეკური — ასურეთის მეფე შუა ასურული პერიოდის დროს. აშარიდ-აპალ-ეკური სამეფო ტახტზე ტიგლათფილესერ I-ის შემდეგ ავიდა, მისი მმართველობა დაიწყო ძვ. წ. 1076 წელს და დასრულდა ძვ. წ. 1074 წელს, მის შემდეგ ასურეთის სამეფო ტახტზე აშურ-ბელ-კალა ავიდა.
რესურსები ინტერნეტში
ასურეთი
ასურელი მეფეები
ასურეთის მეფეების სია
ასურეთის მეფეები
Arctic realm

Arctic realm
The Arctic realm is one of the planet's twelve marine realms, as designated by the WWF and Nature Conservancy. It includes the coastal regions and continental shelves of the Arctic Ocean and adjacent seas, including the Arctic Archipelago, Hudson Bay, and the Labrador Sea of northern Canada, the seas surrounding Greenland, the northern and eastern coasts of Iceland, and the eastern Bering Sea.
The Arctic realm transitions to the Temperate Northern Atlantic realm in the Atlantic Basin, and the Temperate Northern Pacific realm in the Pacific Basin.
Ecoregions
The Arctic realm is further subdivided into 19 marine ecoregions:
North Greenland
North and East Iceland
East Greenland Shelf
West Greenland Shelf
Northern Grand Banks-Southern Labrador
Northern Labrador
Baffin Bay-Davis Strait
Hudson Complex
Lancaster Sound
High Arctic Archipelago
Beaufort-Amundsen-Viscount Melville-Queen Maud
Beaufort Sea-continental coast and shelf
Chukchi Sea
Eastern Bering Sea
East Siberian Sea
Laptev Sea
Kara Sea
North and East Barents Sea
White Sea
References
External links
Marine Ecoregions of the World (WWF)
Marine realms
Arctic Ocean
John the Iberian

John the Iberian (died ) was a Georgian monk, who is venerated as a saint. His name refers to his origins from the Kingdom of the Iberians.
Life
A member of a Georgian noble family from Tao-Klarjeti in southern Georgia, he was married and served as a military commander.
After becoming tonsured as a monk early 960s at the lavra of the Four Churches in Tao-Klarjeti, he became a monk at Mount Olympus (now Uludağ) in Bithynia and then traveled to Constantinople to rescue his son, Euthymius the Illuminator (Euthymius Opplyseren). Euthymius had been held as a hostage by the emperor.
John and his son attracted many followers, so they both retired to the monastery of Saint Athanasius on Mount Athos. They founded Iviron monastery with the help of John’s brother-in-law, John Thornikos, a retired general. John served as the first abbot of Iviron. He died in 1002.
References
Bibliography
Butler, A. (1995) Butler's Lives of the Saints, Volume 7, Liturgical Press
External links
Saint John the Georgian
St. John the Iberian
1000s deaths
Athonite Fathers
Saints of Georgia (country)
Christian monks from Georgia (country)
10th-century Christian saints
Byzantine people of Georgian descent
10th-century Byzantine monks
10th-century people from Georgia (country)
11th-century people from Georgia (country)
Year of birth unknown
Calligraphers from Georgia (country)
Founders of Christian monasteries
People associated with Great Lavra
People associated with Iviron Monastery
ივლისი 2015

ივლისი 2015
ივლისი - 2015 მიმდინარე წლის მეშვიდე თვეა. დაიწყება ოთხშაბათს და დამთავრდება 31 დღის შემდეგ, პარასკევს.
პორტალი:ახალი ამბები
07
ბოჭორნა

ბოჭორნა — სოფელი ახმეტის მუნიციპალიტეტში, გომეწრის ხეობაში, მაკრატელას ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე თუშეთის ალაზნის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 2345 მ. მდებარეობს თუშეთის (ომალოს) თემის ცენტრ სოფელ ომალოდან 12 კილომეტრში, ხოლო ახმეტიდან 112 კილომეტრში.
სოფელ ბოჭორნაში 1954 წლისათვის მუდმივად ცხოვრობდა 25 კომლი და სოფელში ფუნქციონირებდა დაწყებითი სკოლა. 1980 წლიდან სოფელში მუდმივად მოსახლეობა აღარ რჩებოდა და ამიტომ მან მუდმივი დასახლების სტატუსი დაკარგა. 2014 წლამდე, ბოჭორნა ნასოფლარი იყო და ოფიციალურად ბოჭორმა ერქვა, თუმცა სოფლის სტატუსი მას შემდეგ აღუდგა, რაც მოსახლეობის 2014 წლის საყოველთაო აღწერის მონაცემებით, იქ ერთადერთი მუდმივი მცხოვრები დაფიქსირდა. სოფელი 76 წლის ირაკლი ხვედაგურიძემ გააცოცხლა.
სოფლის სტატუსის დაბრუნებასთან ერთად, ბოჭორნა ევროპის მასშტაბით ზღვის დონიდან ყველაზე მაღლა მდებარე დასახლებული პუნქტი გახდა. აღიმართა შესაბამისი ინფორმაციის შემცველი ბანერიც.
1989 წლის ჩათვლით, ევროპაში ყველაზე მაღალ დასახლებულ პუნქტად მიიჩნეოდა ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, თრუსოს ხეობაში მდებარე სოფელი რესი, რომელიც ზღვის დონიდან 2405 მეტრზეა. მას შემდეგ, რაც რესი მოსახლეობისგან დაიცალა, ევროპის ყველაზე მაღალ დასახლებად მესტიის მუნიციპალიტეტი სოფელი უშგული მიიჩნეოდა (ზღვის დონიდან 2060–2200 მ).
გალერეა
ლიტერატურა
სქოლიო
ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბარნარდის ვარსკვლავი

ბარნარდის ვარსკვლავი — ჯუჯა M 5 სპექტრული ტიპის ვარსკვლავი გველისმჭერის თანავარსკვლავედისა. ხილული სიდიდე 9,5, მანძილი მზიდან 1,83 პს. ვარსკვლავებს შორის უდიდესი საკუთარი მოძრაობით (ვარსკვლავის წლიური კუთხური გადაადგილება ცაზე) ხასიათდება, რაც განპირობებულია ვარსკვლავის შედარებითი სიახლოვითა და მისი დიდი სივრცული სიჩქარით. ამიტომ მას ბარნარდის მფრინავ ვარსკვლავსაც უწოდებენ.
ლიტერატურა
ვარსკვლავები
გველისმჭერის თანავარსკვლავედი
Lasioglossum semidiversum

Lasioglossum semidiversum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1940 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
semidiversum
ჯამალა

ჯამალა
სუსანა ჯამალადინოვა (დ. 27 აგვისტო, 1983, ოში, ყირგიზეთი) — ცნობილი როგორც ჯამალა — უკრაინელი მომღერალი და კომპოზიტორი. სოპრანო, ასრულებს თავის დაწერილ მუსიკას ჯაზის, სოულის და რიტმ-ენდ-ბლუზის გადაკვეთაზე კლასიკური მუსიკის ელემენტებით.
გარდატეხა მის კარიერში საერთაშორისო კონკურს „ახალი ტალღა 2009“-ში წარმდგენით მოხდა. ახალგაზრდა პოპ-მომღერლებს შორის იურმალაში. მომღერალს მიენიჭა პრიზი, ჟიურის დადებით შთაბეჭდილების მოხდენაზე და მისი განსაკუთრებული ვოკალური ნიჭის გამო. იგი წარმოადგენს უკრაინას ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2016-ზე სიმღერით „1944“. 2016 წლის 14 მაისს მან გაიმარჯვა ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2016-ზე.
ბიოგრაფია
სუსანა ჯამალადინოვა დაიბადა ქალაქ ოშში, ყირგიზეთის სსრ-ში, ყირიმელი თათარი მამისა და სომეხი დედის ოჯახში. ჯამალა და მამამისი მუსლიმები არიან, დედამისი კი ქრისტიანი. ჯამალას თქმით, მისი წინაპრები ყირგიზეთში იძულებით გადაასახლეს სტალინის დროს. დეპორტაციის დროს მისი დიდი ბებიის ქალიშვილი გარდაიცვალა სატვირთო გემის ბორტზე, ხოლო ამის შემდეგ, მისი ცხედარი მოისროლეს, როგორც „ნაგავი“ (მისი მტკიცებულებით). უკრაინის მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, მისი ოჯახი დაბრუნდა ყირიმში.
ჯამალას მუსიკა ადრეული ბავშვობიდან უყვარდა. პირველი ჩანაწერი გააკეთა 9 ასაკში. თავის მშობლიურ ალუშტაში მუსიკალური სკოლის დამთავრების (ფორტეპიანოს კლასის) შემდეგ, მომღერალი ჩააბარა სიმფეროპოლის ჩაიკოვსკის სახელობის მუსიკალური კოლეჯში, რომელიც დაამთავრა სპეციალობით საოპერო სიმღერა.
ევროვიზია 2016
ჯამალამ წარმოადგინა უკრაინას ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2016-ზე სიმღერით „1944“. ეს სიმღერა დაწერილია ყირიმელი თათრების დეპორტაციის შესახებ 1944 წელს და განსაკუთრებით მისი დიდი ბებიის, რომელმაც დაკარგა თავისი ქალიშვილი ცენტრალურ აზიაში დეპორტაციის დროს.
სქოლიო
დაბადებული 27 აგვისტო
დაბადებული 1983
უკრაინელი მომღერლები
უკრაინელი კომპოზიტორები
ევროვიზიის კონკურსანტები
ასირიოლოგია

ასირიოლოგია — ძველი შუამდინარეთის შემსწავლელი მეცნიერება. ასირიოლოგია ფართო გაგებით, შეისწავლის ყველა იმ ძველაღმოსავლელი ხალხის ენას, კულტურას, ისტორიას, რომელიც ლურსმულ დამწერლობას იყენებდა. განსაკუთრებით, ასურეთის, ბაბილონისა და მათი წინამორბედის, შუმერის, ისტორიასა და კულტურას. ასირიოლოგიის, როგორც მეცნიერების, დაბადების თარიღად მიჩნეულია 1857 წელი.
XIX საუკუნის შუახანებში რამდენიმე მეცნიერი აცხადებდა პრეტენზიას ლურსმული დამწერლობის წაკითხვაზე, მაგრამ სამეცნიერო საზოგადოება ეჭვის თვალით უცქერდა ამ განცხადებებს. 1857 წელს ლონდონის სამეფო სააზიო საზოგადოებამ ოთხ სხვადასხვა მეცნიერს - ჰინქსს, ოპერტს, ფოქსტილბოტს, როულინსონს, რომლებიც ლურსმულის წაკითხვას იჩემებდნენ, სამი დღის ვადაში წასაკითხად გადასცა იმ ხანებში აღმოჩენილი ვრცელი ლურსმული ტექსტი (ასურეთის მეფე ტიგლათფილესერ I-ის მატიანე - მისი ე.წ. „წარწერა პრიზმაზე“). ოთხივემ ერთმანეთისაგან დამოუკიდებლად ტექსტი დაახლოებით ერთნაირად წაიკითხა. სამეცნიერო საზოგადოებამ ამით აღიარა, რომ ლურსმული დამწერლობა ჭეშმარიტად ამოკითხული ყოფილა. ამ ფაქტმა საფუძველი ჩაუყარა ასირიოლოგიის, როგორც მეცნიერების, ჩამოყალიბებას.
იხილეთ აგრეთვე
ირანისტიკა
ეგვიპტოლოგია
წყარო
The Sumerians: Their History, Culture, and Character, by Samule Noah Kramer, University of Chicago Press, 1963
მიშელ დოკერი

მიშელ დოკერი
მიშელ სიუზან დოკერი (დ. 1981 წლის 15 დეკემბერს, ლონდონი, ინგლისი) - ინგლისელი მსახიობი. იგი ცნობილია ლედი მერი კროულის როლის შესრულებით, ITV სატელევიზიო პერიოდის დრამატულ სერიალში Downton Abbey (2010–2015), რისთვისაც იგი იყო ნომინირებული ოქროს გლობუსის პრემიაზე და ზედიზედ სამ ემის ჯილდოზე დრამაში მთავარი წამყვანი მსახიობი ქალისთვის.
ადრეული ცხოვრება
დოკერი დაიბადა რაშ გრინ ჰოსპიტალში, რაშ გრინში, აღმოსავლეთ ლონდონში. დედამისი ლორეინი, სტეპნის მოვლის სახლის თანაშემწე, ხოლო მამა მაიკლ დოკერი, სატვირთო მანქანის მძღოლი, რომელიც შემდეგ გახდა გეოდეზი. მისი მამა ირლანდიელია. მიშელი გაიზარდა რომფორდში, ლონდონში და ახლაც აქვს აქცენტის კვალი. ის ამბობს: "მე ვერასდროს ვიქნები ლედი მერი, თუმცა წლების განმავლობაში ჩემი ესექსის აქცენტი დდარბილდა" დოკერს ჰყავს ორი უფროსი და, ლუიზა და ჯოანა. მან განათლება ჯერ ჩადუელის ჰიტის აკადემიაში მიიღო, შემდეგ კი ფინჩის სცენის სკოლაში. დოკერიმ 2017 წელს Parade- სთან ინტერვიუში დაადასტურა, რომ თუ ჰკითხავდით მის მშობლებს როდის დაიწყო შესრულება, ისინი გიპასუხებენ რომ ეს იყო ორი ან სამი წლის ასაკში "ასეთი პატარაობიდან მინდოდა გართობა, პერსონაჟების გაკეთება და ჩემს დებთან პიესების დადგმა", - ამბობს დოკერი, ”ეს ყოველთვის იყო ჩემში და მიყვარდა”. A A Levels- ის შემდეგ, იგი ჩაირიცხა გილდჰალის მუსიკისა და დრამის სკოლაში, სადაც 2004 წელს, მისი დამთავრებისთანავე, მას გადაეცა ოქროს მედალი დრამისთვის.
კარიერა
დოკერის დებიუტი შედგა პროფესიონალურ სცენაზე "მის ბნელ მასალებში" 2004 წელს. 2007 წელს ლონდონში, პიგმალიონის აღორძინებისას, ელიზა დულიტლის როლისთვის იგი ნომინირებული იყო საღამოს სტანდარტული პრემიაზე. 2009 წელს შესრულებული სპექტაკლში „მზისგან დამწვარი“, მან მიიღო ოლივიეს პრემია ნომინაციაში საუკეთესო მეორეხარისხოვანი მსახიობი ქალისთვის. დოკერი გამოჩნდა ფილმებში Hanna (2011), Anna Karenina (2012) და Non-Stop (2014) და The Gentlemen (2019). ტელევიზიით დოკერიმ ასევე ითამაშა მთავარი როლები დრამატულ სერიალებში Good Behavior და Netflix სერიალში Godless, რისთვისაც მან მიიღო მეოთხე ემის ნომინაცია, ასევე ის იყო მინისერიალში Defending Jacob (2020).
პირადი ცხოვრება
დოკერიმ დაიწყო ურთიერთობა ჯონ დიინთან, 2013 წელს. მსახიობს დიინი გააცნო, მაშინ ლონდონის კონსალტინგის საზოგადოებასთან ურთიერთობის დირექტორმა, ირლანდიელმა მსახიობმა ალენ ლეკმა, რომელიც დოკისთან ერთად გამოჩნდა დაუნტონის სააბატოში. წყვილი პირველად სურათზე გამოსახეს, როდესაც ისინი შვებულებაში იყვნენ ვენეციაში, იტალიაში, 2013 წლის ვენეციის საერთაშორისო კინოფესტივალის დროს. წყვილმა სათაურით გაავრცელა ინფორმაცია 2015 წელს, როდესაც ცნობილი გახდა, რომ ისინი დაქორწინდნენ. მაგრამ ისინი მჭიდროდ იცავდნენ მათ კონფიდენციალურობას, დოკერიმ კი მხოლოდ მოკლედ მიუთითა 2013 წელს ჩატარებულ ინტერვიუში, რომ მას ჰყავდა "მშვენიერი ადამიანი ირლანდიიდან". დინინი გარდაიცვალა კიბოს იშვიათი ფორმით 2015 წლის 13 დეკემბერს, 34 წლის ასაკში, მერიმუნტის ჰოსპისში, კორკში.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
დაბადებული 15 დეკემბერი
დაბადებული 1981
ბრიტანელი ქალი კინომსახიობები
ბრიტანელი თეატრის ქალი მსახიობები
ბრიტანელი ქალი ტელემსახიობები
XXI საუკუნის ბრიტანელი ქალი მსახიობები
ბრიტანელი მომღერალი ქალები
XXI საუკუნის ინგლისელი მომღერლები
XXI საუკუნის ინგლისელი ქალი მომღერლები
ინგლისელი ქალი კინომსახიობები
ინგლისელი ქალი ტელემსახიობები
ინგლისელი თეატრის ქალი მსახიობები
ინგლისელი ქალი გამხმოვანებლები
მანუას კუნძულები

მანუას კუნძულები — კუნძულთა ჯგუფი, რომელიც შედგება ოთხი კუნძულისაგან: ტაუ (სამი რაიონი: ტაუ, ფალეასაო და ფიტიუტა) (44,31 კმ²), ნუუტელე, ოფუ (7,215 კმ²) და ოლოსეგა (5,163 კმ²) (ბოლო ორი კუნძული შეერთებულია ქვიშიანი დანალექით). კუნძულების ჯგუფი მდებარეობს დაახლოებით 110 კმ-ში აღმოსავლეთით კუნძულ ტუტუილადან. ამერიკის სამოას ნაწილია.
გეოგრაფია
ჯგუფის ყველა კუნძულს აქვს ვულკანური წარმოშობა. ზღვის დონიდან უმაღლესი წერტილია, ლატას მთა (969 მეტრი), რომელიც მდებარეობს ტაუს კუნძულზე.
მანუას კუნძულების მნიშვნელოვანი ნაწილი უკავიათ ნაკრძალებს.
ისტორია
მანუას კუნძულებს აქვთ მჭიდრო ისტორიული და კულტურული კავშირები სამოას არქიპელაგის სხვა კუნძულებთან.
პოლინეზიურ მითოლოგიაში მანუას კუნძულები ითვლებოდა ღვთიურ ადგილად, რადგანაც მათზე, ლეგენდების თანახმად, პოლინეზიურმა უზენაესმა ღმერთმა ტანგაროამ შექმნა ადამიანი და გარშემო კუნძულები.
ძველად მანუას კუნძულების უზენაესი ბელადები ატარებდნენ ტიტულს ტუი-მანუა (Tui Manu’a). მათგან უკანასკნელი იყო ტუიმანუა ელისარა (Tuimanu’a Elisara), რომელიც გარდაიცვალა 1909 წლის 2 ივლისს. ტუი-მანუას ტიტული დღემდე არსებობს, მაგრამ არ არის ხალხი, რომლებიც მას ატარებენ.
პირველი ევროპელი, რომელმაც 1721 წლის 14 ივნისს აღმოაჩინა მანუას კუნძულები, გახდა ნიდერლანდელი მოგზაური იაკობ როგევენი.
მანუას კუნძულები ოფიციალურად გახდა აშშ-ის სამფლობელო 1904 წლის 14 ივლისს.
მოსახლეობა
2010 წელს მანუას კუნძულების მოსახლეობის რაოდენობამ შეადგინა 1323 ადამიანი: ტაუს კუნძულზე (სამი რაიონი: ტაუ, ფალეასაო და ფიტიუტა) ცხოვრობდა 970 ადამიანი), ოფუს კუნძულზე — 176 ადამიანი, ოლოსეგას კუნძულზე — 177 ადამიანი. ამასთან მოსახლეობა თანდათან კლებულობს. 1930-იან წლებში ამერიკის სამოას მოსახლეობის დაახლოებით 20 % ცხოვრობდა მანუას კუნძულებზე, 1980-იანი წლებისთვის კი — მხოლოდ 6 %. მოსახლეობის გადინება დაკავშირებულია მანუას კუნძულებზე ეკონომიკური აქტიურობის საშუალებების არ არსებობასთან. მანუას კუნძულების მთავარი ქალაქია — ლუმა კუნძულ ტაუზე.
სქოლიო
ამერიკის სამოას კუნძულები
წყნარი ოკეანის კუნძულები
ოკეანეთის კუნძულები
Camponotus longiceps

Camponotus longiceps — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
Camponotus
სუსა (სირია)

სუსა (სირია)
სუსაX (არაბ. السوسة‎‎) — ქალაქი სირიაში, რომელიც დეირ-ელ-ზორის მუჰაფაზაში (რეგიონში) მდებარეობს. 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით სუსისX პროვინციაში დაახლოებით 45 986 ადამიანი ცხოვრობს.
სქოლიო
სირიის ქალაქები
ლიპარიტ IV

ლიპარიტ IV ბაღვაში — კლდეკარის ერისთავი XI საუკუნის 30-60-იან წლებში, ლიპარიტ III-ის ძე. ბაგრატ IV-ის მცირეწლოვანების პერიოდში საქართველოს ფაქტობრივი გამგებელი იყო ქართლის ერისთავი ივანე აბაზასძესთან ერთად.
1028 ლიპარიტ IV-მ დაამარცხა ბიზანტიის კეისრის კონსტანტინეს მიერ საქართველოს ასაოხრებლად გამოგზავნილი ლაშქარი. შემდეგ კი ივანე აბაზასძესთან ერთად მეთაურობდა საქართველოს შეერთებულ ლაშქარს, რომელმაც მდინარე ეკლეცთან სძლია საქართველოს მეფის ყმობისაგან თავდახსნილი განძის ამირა ფადლონის ჯარს. 1032 ლიპარიტ IV-მ დაატყვევა თბილისის ამირა და ერთი ციხე წაართვა, მაგრამ მისი მოწინააღმდეგე დიდაზნაურების რჩევით მეფემ ტყვე გაათავისუფლა, იყმო და ამირადვე დაიტოვა.
1037-1038 ლიპარიტ IV-ის ჩაგონებით ბაგრატ IV-ის ლაშქარი კახთა მეფის ჯართან ერთად თბილისს შემოადგა. 2 წლის ალყის შემდეგ ბაგრატ IV ლიპარიტ IV-ის უკითხავად ამირას დაუზავდა. ამით განაწყენებული ლიპარიტ IV საბოლოოდ გაუორგულდა მეფეს, დაუკავშირდა ბიზანტიას, რომელმაც მალე იგი დამხმარე ლაშქრით, დიდძალი ფულითა და საქართველოს სამეფო ტახტის მაძიებელი დემეტრე გიორგის ძის თანხლებით ბაგრატ IV-ის წინააღმდეგ გამოგზავნა. ლიპარიტ IV-მ ალყა შემოარტყა სამეფო ციხე ატენს, მაგრამ შემდეგ საქმე გართულდა და იგი ბაგრატ IV-ს დაუზავდა. მეფემ ლიპარიტ IV-ს ქართლის ერისთავობა უბოძა, მაგრამ ლიპარიტ IV აგრესიული ბიზანტიის აგენტი იყო და ფარულად თუ აშკარად საქართველოს გაერთიანება-გაძლიერებას ებრძოდა. მან ერთ-ერთი ბრძოლის დროს გამოიხსნა ბაგრატ IV-სთან მძევლად მყოფი თავისი შვილი ივანე, შემდეგ სასირეთის ჭალაში ბრძოლისას მეფე დაამარცხა კიდეც. 1048 ლიპარიტ IV მონაწილეობდა თურქ-სელჩუკების წინააღმდეგ ბრძოლაში ბიზანტიის მხარეზე. თურქებმა სძლიეს ბიზანტიელებს, ლიპარიტ IV კი ტყვედ ჩავარდა. 1051 იგი გაათავისუფლეს ტყვეობიდან და საქართველოში დაბრუნდა. აქ ბიზანტიის მხარდაჭერით კვლავ მომძლავრდა.
1054 ბიზანტიის კეისრის მოთხოვნით ლიპარიტ IV მთელი სამხრეთ საქართველოს მთავარი გახდა. 1058 მეფის ერთგულმა მესხმა აზნაურებმა სულა კალმახის ერისთავის მეთაურობით შეიპყრეს ლიპარიტ IV და მიჰგვარეს მეფეს, რომელმაც ორგული ფეოდალი იძულებით ბერად შეაყენა. ამის შემდეგ ბერი ანტონი (ლიპარიტყოფილი) ბიზანტიაში გადაიხვეწა. მოღვაწეობდა შავ მთაზე, სადაც, სავარაუდოდ, დააარსა წმ. ბარლაამის ქართველთა მონასტერი და იყო მისივე წინამძღვარი 1060–1064 წლებში. მხარს უჭერდა ათონის მთაზე მოღვაწე გიორგი მთაწმინდელს, რის გამოც მისთვის აღაპი დაუწესებიათ. ლიპარიტ IV ლიტერატურულ მოღვაწეობას ეწეოდა. შემორჩენილია მისი ზოგიერთი თხზულება. „მატიანე ქართლისაჲ-ს“ ცნობით, ლიპარიტ IV გარდაიცვალა კონსტანტინოპოლში, საიდანაც საქართველოში ჩამოუსვენებიათ და კაცხში დაუკრძალავთ.
ლიტერატურა
ბიზანტიელი მხედართმთავრები
კლდეკარის ერისთავები
ბაღვაშები
ქართული წარმოშობის ბიზანტიელები
Beatles for Sale (EP)

Beatles for Sale (EP)
Beatles for Sale — ინგლისური როკ-ჯგუფ The Beatles-ის EP. გამოიცა ლეიბლ Parlophone-ის მიერ 1965 წლის 6 აპრილს. ეს იყო ჯგუფის რიგით მერვე ბრიტანული EP.
სიმღერების სია
მხარე 1
No Reply - 2:15
I'm a Loser - 2:30
მხარე 2
Rock and Roll Music - 2:32
Eight Days a Week - 2:43
სქოლიო
The Beatles-ის EP-ები
1965 წლის EP-ები
ალბომები ჯორჯ მარტინის პროდიუსერობით
It's Only Rock 'n' Roll

It's Only Rock 'n' Roll — ინგლისური როკ-ჯგუფ როლინგ სტოუნზის 1974 წლის სტუდიური ალბომი. ეს არის მათი უკანასკნელი ალბომი, რომლის სასათაურო სიმღერის თანაავტორიც რონი ვუდია. დისკში შეიმჩნევა უფრო მეტი კავშირი ტრადიციულ როკ-მუსიკასთან, ვიდრე წინა ალბომზე. უფრო მეტი ფანკისა და სოულის გავლენა, რომელიც აშკარა იყო დისკში Goats Head Soup, გამქრალია ამ ალბომიდან. აშშ და ბრიტანეთში მან ჩარტების პირველი და მეორე ადგილები დაიკავა.
ალბომი
It's Only Rock 'n' Roll-ზე მუშაობა დაიწყო 1973 წლის ევროპული ტურის შემდეგ. თავდაპირველად სიმღერების უმეტესობა იქნა ჩაწერილი ცოცხლად და დაგეგმილი იყო ნახევრად საკონცერტო დისკის გამოცემა. შემდეგ ეს ვარიანტი ამოაგდეს და გადაწყვეტილი იქნა მთლიანად ახალი სტუდიური მასალით დაბოქს-სეტებული ალბომის დასრულება.
It's Only Rock 'n' Roll-ის პროდიუსერები არიან The Glimmer Twins - ეს არის ჯეგერისა და რიჩარდსის ფსევდონიმი. მომავალში, ყველა ალბომზე პროდიუსერების სიაში აღნიშნულები იყვნენ The Glimmer Twins ან რომელიმე სხვა პროდიუსერი.
ალბომის დამატებითი ვოკალური ჩანაწერები გაკეთდა სტუდიაში Musicland, ხოლო ჯეგერმა მოგვიანებით მთავარი ვოკალი ჩაწერა. ამასთან, ერთ-ერთი სიმღერა, Goats Head Soup დარჩენილი იყო წინა ალბომის სტუდიური სესიებიდან.
Luxury-მ მსმენელს დაანახა, რომ ჯგუფი უფრო დაინტერესდა რეგეი მიმდინარეობით, იმ დროს როდესაც Till the Next Goodbye და If You Really Want to Be My Friend კვლავ ბალადების ტრადიციებს განაგრძობს. ალბომის სიმღერების უმეტესობა 4 წუთიან ლიმიტს სცდება, რაც 70იანების მეორე ნახევარში უკვე უცნაურად აღიქმებოდა.
რონი ვუდი ჯგუფს დაუახლოვდა მას შემდეგ, რაც მიკ ტეილორმა იგი მიიწვია სოლო-ალბომზე, I've Got My Own Album to Do დასაკრავად. რიჩარდსი დაინტერესდა ვუდით და სწორედ ვუდმა დაუკრა ჯგუფის ახალ სიმღერაში It's Only Rock 'n' Roll (But I Like It). ალბომი კი იქცა მიკ ტეილორის უკანასკნელ დისკად, რომელიც მან როლინგ სტოუნზთან ჩაწერა.
დისკზე ასევე სესიური მუსიკოსების სახით მოწვეულები იყვნენ: ბილი პრესტონი, ნიკი ჰოპკინზი და იან სტიუარტი. რეი კუპერი ასევე უკრავს ამ ალბომზე, პერკუსიასა და დასარტყამ ინსტრუმენტებზე.
1974 წლის ივლისში გამოიცა სინგლი It's Only Rock 'n' Roll (But I Like It). მიუხედავად ჩარტებში წარუმატებლობისა, იგი მოხვდა საკონცერტო პროგრამაში და დღემდე სრულდება ჯგუფის კონცერტებზე.
ალბომის მიმოხილვები დადებითი იყო. მისი რეკლამირების მიზნით საკონცერტო ტურნეს ჩატარების მაგივრად ჯგუფი დაბრუნდა სტუდიაში და დაიწყო შემდეგ ალბომზე მუშაობა. პარალელურად, ტეილორმა დატოვა კოლექტივი, რამაც ტური შემდეგ წლამდე გადადო. ამ ტურნეზე მათ უკვე რონი ვუდი შეუერთდა.
სინგლების გარდა, ჯგუფმა გამოსცა რამდენიმე მუსიკალური ვიდეორგოლიც. ყველაზე ცნობილი აქედან არის It's Only Rock 'n' Roll (but I Like It), რომელშიც ჯგუფი მეზღვაურების ფორმებშია გამოწყობილი, ოთახი კი ივსება საპნის ბუშტებით. მოკლე რგოლები ასევე დამზადდა სიმღერებისათვის Ain't Too Proud to Beg და Till The Next Goodbye.
1994 წელს ალბომის რემასტერი გამოიცა ლეიბლის Virgin Records მიერ.
სიმღერების სია
ჩარტები და სერტიფიცირებები
ჩარტები
ალბომი
სინგლები
სერტიფიცირებები
რესურსები ინტერნეტში
ინფორმაცია ჯგუფის ოფიციალურ საიტზე
სქოლიო
როლინგ სტოუნზის ალბომები
1974 წლის ალბომები
Virgin Records-ის ალბომები
Rolling Stones Records-ის ალბომები
Xələfşə

Xələfşə is a village in the Fuzuli District of Azerbaijan.
References
Populated places in Fuzuli District