PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ხოხბისმკერდა

ხოხბისმკერდა — სოკოს სახეობა ტრიქოლომასებრთა ოჯახისა, რომლის გავცელების არეალი მოიცავს აზიას, ევროპას, ავსტრალიას, ჩრდილოეთ და სამხრეთ ამერიკას.
სოკო პირველად აღწერა გერმანელმა მიკოლოგმა იაკობ კრისტიან შეფერმა 1774 წელს როგორც Agaricus aurantius. მიმდინარე ბინომინალური სახელწოდება მიანიჭა გერმანელმა მიკოლოგმა და ბოტანიკოსმა ადალბერტ რიკენმა 1915 წელს.
აღწერა
ქუდის დიამეტრი – 5-10 სმ, მოწითალო-ნარინჯისფერი, ბრტყლად ამოზნექილი, ახასიათებს განიერი ბორცვაკი. ზედაპირი დაფარულია მუქი, მეჩხერად განწყობილი ქერცლებით.
ფირფიტები — ფეხთან შეზრდილი, მოთეთრო-კრემისფერი, ზოგჯერ მოწითალო-ყავისფერი ლაქებითაა დაფარული.
ფეხის სიგრძე – 5-8 სმ, სისქე 1-2 სმ, თანაბარი ან ძირში ოდნავ შევიწროვებული, ნარინჯისფერია ან დაფარულია თითქმის კონცენტრულად განწყობილი ბოჭკოვანი ქერცლებით. თითქმის ფუყე.
რბილობი – თეთრია, ახასიათებს ფქვილის სუნი, ჰაერზე ფერს არ იცვლის.
სპორები – კბერცხისებრია, უფერული, 4-6x3-4 მკმ.
გავრცელება და ეკოლოგია
გავცელების არეალი მოიცავს აზიას, ევროპას, ავსტრალიას, ჩრდილოეთ და სამხრეთ ამერიკას.
სოკო შეყვანილია პოლონეთის, დანიის, გერმანიის, შვედეთის, ნიდერლანდების, ინგლისისა და ფინეთის გადაშენების პირას მყოფი სახეობების ნუსხაში.
იზრდება წიწვოვან და შერეულ ტყეებში, განსაკუთრებით კირიან ნიადაგზე, როგორც წესი მცირე ჯგუფებად. მიკორიზას ქმნის წიწვოვან ხეებთან, განსაკუთრებით ნაძვთან და ფიჭვთან.
სეზონი — ზაფხულიდან შემოდგომამდე.
კვებითი ღირებულება
წყაროთა ერთი ნაწილი მას პირობითად საჭმელ სოკოდ მოიხსენიებს, ხოლო მეორე ნაწილი სიმწარის გამო არასაჭმელ სოკოდ მიიჩნევს. ქართულ წყაროებში ხოხბისმკერდა მოხსენიებულია როგორც საჭმელი სოკო.
რესურსები ინტერნეტში
ხოხბისმკერდა — საქართველოს სოკოებისა და ლიქენების ეთნობიოლოგია
სქოლიო
საჭმელი სოკოები
ტრიქოლომასებრნი
კუპრიაანთკარის არქეოლოგიური ძეგლები

კუპრიაანთკარის არქეოლოგიური ძეგლები — ნასოფლარი სიონის ჩრდილოეთით (თიანეთის მუნიციპალიტეტი). ამჟამად მისი ნაწილი წყალსაცავითაა დაფარული. ნაწილობრივ გაითხარა 1964 წელს (დ. მუსხელიშვილი). სამაროვანი შეიცავს გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის ბოლო ეტაპის ორმოსამარხებს. სამაროვნის ქვეშ მოქცეულია ადრინდელი ბრინჯაოს ხანის ნამოსახლარი. ნაპოვნია ვარდისფერსარჩულიანი, ლეგაპრიალა ან მოყავისფრო ჭურჭლის ნატეხები, რომლებიც მტკვარ-არაქსული კერამიკის მსგავსია. კუპრიაანთკარის არქეოლოგიური ძეგლები ჯერჯერობით ადრინდელი ბრინჯაოს ხანის მასალების შემცველი ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარე პუნქტია ივრის ხეობაში.
ლიტერატურა
რამიშვილი რ., ჯორბენაძე ბ., ერწო-თიანეთის არქეოლოგიური ექსპედიციის სადაზვერვო მუშაობის შედეგები «მაცნე. ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ხელოვნების ისტორიის სერია», 1977, № 4;
თიანეთის მუნიციპალიტეტი
თიანეთის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
რომის XI ლეგიონი

რომის XI ლეგიონი (ლათ: Legio XI) — რომის რესპუბლიკის სამხედრო ლეგიონი. დაარსდა ძვ. წ. 58 წელს, უცნობია თუ რამდენი ჯარისკაცი შედიოდა მის შემადგენლობაში, ლეგიონში დაახლოებით 6 000 ჯარისკაცი მსახურობდა. ლეგიონი აქტიური იყო ძვ. წ. 45 წლამდე.
რესურსები ინტერნეტში
რომის ლეგიონები
რომაული ლეგიონების სია
რომის იმპერიის ლეგიონები
რომაული ლეგიონები
გარბანის წვერის წმინდა გიორგის ხატი

გარბანის წვერის წმინდა გიორგის ხატი
გარბანის წვერის (სემღისას) წმინდა გიორგის ხატი — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა. მდებარეობს სოფელ გარბანის განაპირას. დანგრეულია. შემორჩენილია ფიქლის ქვით ნაგები კედლის ფრაგმენტები. სოფელი ხატში „სამხვეწროდ“ ათენგენობას გამოდიოდა. ალოცვინებდნენ პატარძალსა და ახალშობილებს.
ლიტერატურა
ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
პეტინი (მუნიციპალიტეტი)

პეტინი (მუნიციპალიტეტი)
პეტინი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის გალისიის ავტონომიური გაერთიანების ორენსეს პროვინციის ვალდეორასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 30,5 კმ². მოსახლეობა — 849 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ორენსეს მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
პეტინის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ორენსეს მუნიციპალიტეტები
ორენსეს ქალაქები
ანტოლინ-დელ-კამპოს მუნიციპალიტეტი

ანტოლინ-დელ-კამპოს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ნუევა-ესპარტას შტატში, წარმოადგენს ნუევა-ესპარტას შტატის 11 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. დედაქალაქია ლა-პლასა-დე-პარაგუაჩი, ფართობი 66 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2001 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ანტოლინ-დელ-კამპოს მუნიციპალიტეტიში ცხოვრობდა 20 325 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 308,0 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
იხილეთ აგრეთვე
ვენესუელის მუნიციპალიტეტები
ნუევა-ესპარტა
ნუევა-ესპარტას შტატის მუნიციპალიტეტები
Meşeköy, Ardanuç

Meşeköy, Ardanuç
Meşeköy is a village in the Ardanuç District, Artvin Province, Turkey. Its population is 64 (2021).
References
Villages in Ardanuç District
Eurhopalothrix coronata

Eurhopalothrix coronata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Eurhopalothrix-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
ადრეული თეთრი

ადრეული თეთრი — ქართული აბორიგენული თეთრყურძნიანი სასუფრე ვაზის ჯიში კახეთიდან.
ჯიშის სახელწოდება ყურძნის სიმწიფის პერიოდს გამოხატავს.
ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი დიდი ზომისაა, მომრგვალო, ხუთნაკვთიანი. ფოთლის ქვედა მხარეთითქმის შეუბუსავია (აქვს ძალიან სუსტი ჯაგრისებრი შებუსვა). ყვავილი მდედრობითი სქესისაა. მტევანი საშუალოზე დიდი ზომისაა, კონუსური ფორმის, დატოტვილი, თხელი ან ძალიან თხელი. მარცვალი ძალიან მსხვილია, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური, ქარვისფერი. კანი სქელია, საკმაოდ მკვრივი და ცვილისფებრი ფიფქით საშუალოდ დაფარული. რბილობი ხორციანი და წვნიანია, სასიამოვნო გემოთი.
ადრეული თეთრი ძლიერი ზრდისა და უხვმოსავლიანი ვაზია. სრულ სიმწიფეში სექტემბრის პირველ ნახევარში შედის. მტევნის წონა 140-300 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა 13.5 ტონაზე მეტი. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 16-17%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 6-6.5 გ/ლ-ს.
გამოიყენება სასუფრე ყურძნად.
ლიტერატურა
უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 13
კახეთის ვაზის ჯიშები
ვაზის თეთრყურძნიანი სასუფრე ქართული ჯიშები
სან-ხოსეს დეპარტამენტი

სან-ხოსეს დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. დედაქალაქია სან-ხოსე-დე-მაიო. დასავლეთით ესაზღვრება კოლონიის დეპარტამენტი, ჩრდილოეთით — ფლორესის დეპარტამენტი, აღმოსავლეთით კი ფლორიდის, კანელონესისა და მონტევიდეოს დეპარტამენტები. სამხრეთით არტყავს რიო-დე-ლა-პლატა.
2011 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 108 309 ადამიანს შეადგენს.
დეპარტამენტის რუკა
იხილეთ აგრეთვე
ურუგვაის დეპარტამენტები
რესურსები ინტერნეტში
INE map of San José Department
San José Department, Enciclopedia Geográfica del Uruguay
Junta Departamental de San José
ურუგვაის დეპარტამენტები
ორბელიანების კუნძული

ორბელიანების კუნძული — ახალი ბაღი მეიდნისა, მადათოვის კუნძული, ყოფილი კუნძული თბილიში, ორბელიანთუბანში, მტკვარზე. მტკვრის მარჯვენა სანაპიროზე ესაზღვრებოდა გარეთუბანი, მარცხენა სანაპიროზე კი სოფელი კუკია. ადრინდელი სახელია "ახალი ბაღი მეიდნისა" მეიდანთან სიახლოვის გამო. თავდაპირველად ეკუთვნოდა ქართლის სამეფო კარს. 1751 წელს ქართლის მეფემ თეიმურაზ II-მ სარდალ რევაზ ორბელიანს უწყალობა "გარეთუბანს მეიდნის პირზედ… სახასო სასახლის ადგილი" თავისი მიმდებარე ტერიტორიითურთ, რის შემდეგაც ამ უბანს სა კუნძულს ორბელიანების სახელი ერქვა XX საუკუნის 20-30-იანი წლებამდე. შემდეგ კუნძული ორბელიანებისაგან იყიდა ვ. მადათოვმა. მიუხადავათ იმისა რომ XIX საუკუნის მე-2 ნახევარში კუნძული ქალაქის საკუთრება იყო ოფიციალურად თუ არაოფიციალურად. დოკუმენტებში იგი მადათოვის კუნძულის სახელითაა ცნობილი და მოხსენიებული. ასევე იხსენიება იგი მხატვრულ ნაწარმოებებში.
ორბელიანების კუნძულზე XIX საუკუნის მე-2 ნახევრიდან იდგა სხვადასხვა სახის და დანიშნულების ნაგაბობები, ძირითადად სამხ. საწყობი,
ციოგჰაუზი, იგი აღალის გასაჩერებელი ადგილიც იყო. მ. ვორონცოვის დროს კუკიისა და გარეუბნის შესაერთებლად დაიწყო ქვითკირის ბურჯებზე შემდგარი ხიდების მშენებლობა (1850-1853) იმ ადგილას, სადაც მტკვარი ორად იტოტებოდა და ორბელიანების კუნძული მდებარეობდა. მტკვარზე აგებული ორი ხიდის შესაერთებლად ადგილი რომ აეწიათ, ორბელიანების კუნძულზე დიდძალი მიწა დაყარეს, რის შედეგადაც გაჩნდა ახალი ქუჩა, რის გაყოლებითაც გარდიგარდმო, დაიდგა სავაჭრო დუქნები და ფარდულები.
ლიტერატურა
ენციკლობედია თბილისი, თბ., 2002, გვ 720.
მტკვარი
Santa Terezinha

Santa Terezinha is the easternmost municipality in the Brazilian state of Mato Grosso.
The city is served by Santa Terezinha Airport.
References
Municipalities in Mato Grosso
მაიკოპი

მაიკოპი — ქალაქი სამხრეთ რუსეთში. 2018 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 141,970 ადამიანს და რუსეთის ქალაქებს შორის მოსახლეობის მიხედვით 110-ე ადგილი უკავია, საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 510 ადამიანს. ქალაქის ფართობი შეადგენს 308 კმ²-ს. მაიკოპი დაარსდა 1857 წელს. მაიკოპიდან 1,600 კილომეტრში მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქი მოსკოვი. მაიკოპის ყველაზე ცხელი თვეებია ივლისი და აგვისტო, ხოლო ყველაზე ცივი თვეებია დეკემბერი და იანვარი. ქალაქის ყოველწლიური ნალექების რაოდენობა შეადგენს 772 მმ-ს. მაიკოპი არის ადიღეს რესპუბლიკის ადმინისტრაციული ცენტრი.
რესურსები ინტერნეტში
Официальный сайт районного казачьего общества г. Майкопа, Республики Адыгея
Муниципальное образование «Майкоп» на официальном сайте исполнительных органов власти Республики Адыгея
План-карта города Майкопа
სქოლიო
ადიღეს ქალაქები
Attenweiler

Attenweiler is a municipality in the district of Biberach in Baden-Württemberg in Germany.
References
Biberach (district)
Württemberg
მარია ბერიანიძე

მარია ბერიანიძე
მარია (მაშო) ლავრენტის ასული ბერიანიძე (დ. 1875 — გ. 1922) — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში, საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული პარტიის წევრი და პარტიის ქალთა ორგანიზაციის ერთ-ერთი ლიდერი.
დაიბადა გლეხის ოჯახში. მიიღო შინაური განათლება. 1900-იან წლებში იყო ეფიანჯიანცის თამბაქოს ფაბრიკის მუშა, ქალთა რევოლუციური უჯრედის ორგანიზატორი. რევოლუციური მოღვაწეობისთვის რამდენჯერმე იყო დაპატიმრებული. 1917 წლის რევოლუციის შემდეგ იყო თბილისის მუშათა საბჭოს და მისი აღმასრულებელი კომიტეტის წევრი. 1919 წელს კენჭს იყრიდა დამფუძნებელი კრების დეპუტატად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული პარტიის სიით (საკანონმდებლო ორგანოში ადგილი ვერ მიიღო). საქართველოს საბჭოთა რუსეთის მიერ ოკუპაციის (1921) შემდეგ დააპატიმრეს და მეტეხის ციხეში მოათავსეს. გარდაიცვალა პატიმრობაში ტიფით 1922 წლის თებერვალში. დამფუძნებელი კრების დეპუტატ ლეო ნათაძესთან ერთად მისი დაკრძალვა ანტისაბჭოთა მანიფესტაციად იქცა.
რესურსები ინტერნეტში
ბერიანიძე მარია ლავრენტის ასული. საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორიის საზოგადოებრივი არქივი.
დაბადებული 1875
გარდაცვლილი 1922
ქართველი სოციალ-დემოკრატები
ქართველი პოლიტიკოსი ქალები
საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ბართქორთი

ბართქორთი — ქედი საქართველოში, ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მყინვარწვერის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე, ყოფს დევდარაკისა და ჩათის მყინვარებს. სიგრძე 3 კმ-მდე, ეშვება 4000-იდან 3000 მ-მდე. წარმოადგენს ანდეზიტის ვულკანურ ნაკადს. თხემი დაფარულია თოვლ-ყინულით და უმთავრესად ნივალურ ზონაშია. ადგილ-ადგილ დამახასიათებელი წვეტიანსვეტებიანი გაშიშვლებული კლდეებია.
სქოლიო
მცხეთა-მთიანეთის მხარის ქედები
Mandaturtukhutsesi

Mandaturtukhutsesi was the Chief overseer of the court, in charge of the palace guard and matters of protocol. The "Mandaturtukhutsesi" was aided by an "Amirejibi" and a "Mandatur" and as a symbol of his office, he carried an "Arghani" (sceptre) presented by the monarch.
See also
Court officials of the Kingdom of Georgia
References
Noble titles of Georgia (country)
Georgian words and phrases
Daphnella semivaricosa

Daphnella semivaricosa — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
ზბიგნევ რომაშევსკი

ზბიგნევ რომაშევსკი (დ. 2 იანვარი, 1940, ვარშავა — გ. 13 თებერვალი, 2014, ვარშავა) — პოლონელი პოლიტიკოსი, ადამიანის უფლებების აქტივისტი, რადიო „სოლიდარობის“ დამაარსებელი. 1989–2011 წლებში იყო პოლონეთის რესპუბლიკის სენატის წევრი. 2007 წლის 28 ნოემბრიდან 2011 წლის 7 ნოემბრამდე კი იყო სენატის მარშალის მოადგილე.
რესურსები ინტერნეტში
პოლონელი პოლიტიკოსები
დაბადებული 2 იანვარი
დაბადებული 1940
გარდაცვლილი 13 თებერვალი
გარდაცვლილი 2014
დისიდენტები
იქთიოზი

იქთიოზი (თევზი), ქსეროდერმი — კანის ქრონიკული დაავადება; კანის დიფუზიური სიმეტრიული ანომალია, რომლის დროსაც კანის რქოვანი შრე სქელდება. მის ზედაპირზე გროვდება თევზის ქერცლის გარქოვანებული ფირფიტები. ამ დროს კანი მშრალი, ოფლი და ცხიმი ნაკლებად გამოიყოფა. იქთიოზი არ არის გადამდები, შემთხვევათა 50%-ში იგი ოჯახობრივი, 25%-ში კი მემკვიდრეითი დაავადებაა. იქთიოზი დაბადებიდან მე-2-მე-3 წელს, ძლიერდება სქესობრივი მომწიფების პერიოდში და მთელი სიცოცხლის მანძილზე რჩება. დაზიანებულია მთელი კანი იღლიიის ფოსოების, სახსრებისა და საზარდულის კანის ნაოჭების გარდა.
მკურნალობა: ცხელი, მარილიანი ან სოდიანი აბაზანა, კანის დამარბილებელი მალამო; დასალევად - თევზის ქონი, ვიტამინები (კერძოდ, A ვიტამინი). ზაფხულში - ზღვაში ბანაობა.
ლიტერატურა
კანის დაავადებები
ლურჯი მიცენა

ლურჯი მიცენა — სოკო Mycenaceae ოჯახისა. ქუდი — 2,5 სმ დიამეტრისაა, ჯერ ზარისებრია, შემდეგ — ამობურცული, კიდეებთან ზოლიანია, ღია მოლურჯო, იისფერი, იშვიათად ვარდისფერი, თეთრი ან ყვითელია. ფირფიტები შეზრდილი, განიერი, სქელი. მეჩხერი, ქუდის ფერი.
იზრდება ნიადაგზე წიწვიან და ფოთლოვან ტყეში, ხშირად დამპალ წიწვებსა და ფოთლებზე, ზოგჯერ დამპალ ხეებზედაც, ზაფხულ-შემოდგომით. საჭმელად უვარგისია.
ლიტერატურა
არასაჭმელი სოკოები
Severnaya, Republic of Bashkortostan

Severnaya, Republic of Bashkortostan
Severnaya is a rural locality (a village) in Oktyabrsky Selsoviet, Sterlitamaksky District, Bashkortostan, Russia. The population was 337 as of 2010. There are 3 streets.
Geography
Severnaya is located 34 km west of Sterlitamak (the district's administrative centre) by road. Oktyabrskoye is the nearest rural locality.
References
Rural localities in Sterlitamaksky District
კალაკა (ბატანგასი)

კალაკა (ბატანგასი)
კალაკა (ოფიციალურად კალაკის მუნიციპალიტეტი) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ბატანგასის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 87 361 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 40 ბარანგაის.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Calaca Profile at PhilAtlas.com
სქოლიო
ბატანგასის მუნიციპალიტეტები
სვიმონ III

სვიმონ III — საქართველოს კათოლიკოსი დაახლოებით 1001-1010 წლებში, მეფე ბაგრატ III-ის დროს. კათოლიკოს სვიმონის მიერაა ნაკურთხი ქუთაისის ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი (ბაგრატის ტაძარი).
იხილეთ აგრეთვე
საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მეთაურები
ლიტერატურა
საქართველოს კათოლიკოსები
კრომინსკაია (ვოლოგდის ოლქი)

კრომინსკაია (ვოლოგდის ოლქი)
კრომინსკაია — სოფელი რუსეთში, ვოლოგდის ოლქში, ჩერეპოვეცის რაიონში. სოფელი შედის აბაკანოვოს სასოფლო დასახლების შემადგენლობაში, ასევე ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის მიხედვით მიეკუთვნება აბაკანოვოს სოფსაბჭოს. 2002 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 17 ადამიანს შეადგენდა. საავტომობილო გზით რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 41 კილომეტრით, ხოლო სასოფლო დასახლების ცენტრიდან — 2 კილომეტრით. უახლოესი დასახლებული პუნქტებია: ერემეევო, მიხაილოვო, სელიშე.
იხილეთ აგრეთვე
ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
სქოლიო
ჩერეპოვეცის რაიონის დასახლებული პუნქტები
მონსორო

მონსორო — ქალაქი და კომუნა დასავლეთ საფრანგეთში. მდებარეობს ლუარის რეგიონის, მენი და ლუარის დეპარტამენტში. 2015 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 447 ადამიანს; საშუალო სიმჭიდროვე 86 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 5,19 კმ².
კლიმატი
დემოგრაფია
მონსოროში მოსახლეობის რაოდენობის სქემა
რესურსები ინტერნეტში
Official website
სქოლიო
მენი და ლუარის დეპარტამენტის კომუნები
დემნა შენგელაია

დემნა შენგელაია
დემნა კონსტანტინეს ძე შენგელაია (დ. 21 მაისი [ ძვ. სტ. 9 მაისი], 1896, სოფელი საჭილაო, სამტრედიის მუნიციპალიტეტი — გ. 7 დეკემბერი, 1980, თბილისი) — ქართველი მწერალი. საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1969).
ბიოგრაფია
თავდაპირველად სასწავლებლად თბილისის რკინიგზის სკოლაში მიაბარეს, შემდგომ კი ქართულ გიმნაზიაში გადაიყვანეს, რომელიც 1917 წელს დაასრულა. გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ დემნა შენგელაია სწავლის გასაგრძელებლად მოსკოვში გაემგზავრა, თუმცა რამდენიმე თვეში უკან დაბრუნდა და 1917–1919 წლებში, როგორც საქართველოს შეიარაღებული არმიის რიგითი ჯარისკაცი, მონაწილეობას იღებდა სამხრეთის ფრონტზე მიმდინარე საომარ ოპერაციებში, სადაც დაჭრილა კიდეც.
1920 წელს სწავლა გააგრძელა თბილისის უნივერსიტეტის სიტყვიერების ფაკულტეტზე, მაგრამ 1922 წელს სწავლას თავი დაანება და აქტიურ ლიტერატურულ საქმიანობას შეუდგა. 1932 წელს დემნა შენგელაია სასწავლებლად შედის თბილისის პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში გეოლოგიის ფაკულტეტზე. მიუხედავად იმისა, რომ გატაცებით ეუფლებოდა ახალ სპეციალობას, სამი წლის შემდეგ თავი მიანება სწავლას და შემოქმედებით მოღვაწეობაზე გადაერთო.
სხვადასხვა დროს იყო სამწერლო ორგანიზაციის პრეზიდიუმისა და ლიტერატურული ჟურნალ–გაზეთების რედკოლოგიათა წევრი, „მწერალთა რესპუბლიკურ და საკავშირო ყრილობათა“ დელეგატი, პროზისა და მთარგმნელობითი სექციების ხელმძღვანელი, გამომცემლობა „ზარია ვოსტოკას“ მთავარი რედაქტორი, მეორე მსოფლიო ომის წლებში ფრონტული გაზეთის რედაქტორი და სხვ.
აქტიური ლიტერატორული და საზოგადოებრივი მოღვაწეობისათვის დემნა შენგელაია დაჯილდოებული იყო ორდენებითა და მედლებით. 1969 წელს აირჩიეს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილ წევრად.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მასთან პანთეონში დაკრძალულები არიან:
მეუღლე — ქეთევან პლატონის ასული გოგოძე (დ. 26 სექტემბერი, 1907, ქუთაისი — გ. 27 ნოემბერი, 1968, თბილისი).
ვაჟიშვილი — გოჩა დემნას ძე შენგელაია (დ. 1936 — გ. 4 აგვისტო, 1947, თბილისი).
ლიტერატურა
ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 369, თბ., 1994
რესურსები ინტერნეტში
დემნა შენგელაია — ქართველი ავტორები
დაბადებული 1896
გარდაცვლილი 1980
დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსები
ქართველი მწერლები
დემნა
ჩრდილოეთ კორეის ადმინისტრაციული დაყოფა

ჩრდილოეთ კორეის ადმინისტრაციული დაყოფა
2004 წლის მდგომარეობის მიხედვით ჩრდილოეთი კორეა დაყოფილი იყო 9 პროვინციად (ტო), ორი პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქად (ჯიგჰალსი) და სამ სპეციალურ ადმინისტრაციულ რეგიონად. ისინი თავის მხრივ დაყოფილი არიან სპეციალურ ქალაქებად (ტჰიკიპსი), ქალაქები (სი), ოლქები (კუნი), სოფლები (კუიოკი, სამხრეთკორეული კუს ეკვივალენტი), და რაიონები (კუ და ჩხიგუ). უფრო წვრილი ადმინისტრაცუილი ერთეულები — საოლქო ქალაქები (ეუპ), სოფლები (რი) და სამუშაო დასახლება (ნოდონჯაგუ).
პროვინციები
მოცემულია ჩრდილოკორეული პროვინციების სახელწოდებები ქართული ტრანსკრიფციით, ასევე ჰანგულსა და ჰანჯაზე
სპეციალური ადმინისტრაციული რეგიონები
გესონგის სამრეწველო რეგიონი
ტურისტული რეგიონი გეუმგანსანი
სპეციალური ადმინისტრაციული რეგიონი სინიჯუ
პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქები
ფხენიანი, ჯიგჰალსი
რასონი, განსაკუთრებული ქალაქი
ყოფილი პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქები
ჩეონგჯინი პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქი იყო 70-იან წლებამდე, ახლა პროვინცია ჰამგიონ-პუკტოს ნაწილია.
ჰამჰეუნსი პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქი იყო 60-70-იან წლებამდე, ახლა პროვინცია ჰამგიონ-ნამდოს ნაწილია.
კესონსი პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქი იყო 1949 წლიდან 2003 წლამდე, ახლა პროვინცია ჰვანჰე-პუკტოს ნაწილია.
ნამფო ტეუგგეუნსი პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქი იყო 1981 წლიდან 2004 წლამდე, ახლა პროვინცია ფეონგან-ნამდოს ნაწილია.
რასონი ჯიგჰალსი პირდაპირი დაქვემდებარების ქალაქი იყო 1993 წლიდან 2006 წლამდე, ახლა — ჰამგეონ-პუკტოს ნაწილი.
რესურსები ინტერნეტში
კსდრ-ს რეგიონების რუკა
NKChosun administrative regions map
Administrative regions map, World Food Programme
ჩრდილოეთი კორეა
ჩრდილოეთ კორეის ქალაქები
Hexatriynyl radical

Hexatriynyl radical
The hexatriynyl radical is an organic radical molecule consisting of a linear chain of six carbon atoms terminated by a hydrogen. The unpaired electron is located at the opposite end to the hydrogen atom, as indicated. Both experimental work and computer simulations on this species was done in the early 1990s.
Synthesis of the radical
The radical can be synthesized by photolysis. Two different examples involve
Argon gas and buta-1,3-diene in a mole ratio of 1500:1
Argon gas and acetylene in a mole ratio of 100:1
Hexatriyne anion
In 2006 the negatively charged hexatriyne anion of this molecule, C6H−, was the first negatively charged ion to be discovered to exist in the interstellar medium, using the Green Bank Telescope. Negative ions were thought to be unstable in this environment due to the prevalence of ultraviolet light, which dislodges extra electrons such as this.
Synthesis of the anion
The laboratory synthesis starts from acetylene C2H2. The reaction takes place within a DC discharge at reduced pressure in a mixture with 15% argon. The product is observed by millimeter-wave spectroscopy.
Analogous species
The two species C4H− and C8H− have also been detected.
References
See also
Acetylene
Diacetylene
Alkynes
Free radicals
Polyynes
ანასტასია პუსტოვიტი

ანასტასია პუსტოვიტი (დ. 27 აგვისტო, 1994) — უკრაინელი კინოსა და თეატრის მსახიობი. დამთავრებული აქვს კიევის ნაციონალური ი. კარპენკო-კარის თეატრის, კინოსა და ტელევიზიის უნივერსიტეტი. გადაღებულია 11 ფილმსა და სერიალში.
რესურსები ინტერნეტში
kino-teatr.ru
Cineuropa
დაბადებული 1994
დაბადებული 27 აგვისტო
უკრაინელი მსახიობები
აინ-ალ-შარკია

აინ-ალ-შარკია — ქალაქი სირიაში, რომელიც ლათაკიის მუჰაფაზაში (რეგიონში) მდებარეობს. 2004 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის მიხედვით აინ-ალ-შარკიის პროვინციაში დაახლოებით 2 359 ადამიანი ცხოვრობს.
სქოლიო
სირიის ქალაქები
რაგიბაღ-ყაენი

რაგიბაღ-ყაენი
არაჯაბიღ რაგიბაღ-ყაენი იგივე იმპერატორი ტიანშუნი (დ. 1320 — გ. 14 ნოემბერი, 1328) — იუანის დინასტიის მე-7 იმპერატორი 1328 წელს, მონღოლთა ნომინალური ყაენი, იესუნ თემურ-ყაენის ვაჟი, ყუბილაის შთამომავალი.
მამამისის გარდაცვალების შემდეგ იუანის დინასტია ქაოსმა მოიცვა. ჩინეთში ქულუგ-ყაენის ვაჟის, ჯაიათუს მომხრეებმა დაიწყეს აჯანყებები. მათი ამბოხის უმთავრესი მიზეზი ხელისუფლების მუსლიმებით დაკომპლექტება იყო. 1328 წლის ოქტომბერში ჯაიათუს არმიამ რამდენიმეჯერ დაამარცხა რაგიბაღ-ყაენის რეგენტის, დავლათ-შაჰის მომხრეთა ჯარი.
ერთ-ერთი შეტაკების დროს ჩინელებმა დავლათ-შაჰი მოკლეს და შეიპყრეს 8 წლის რაგიბაღ-ყაენი, რომელიც 14 ნოემბერს სიკვდილით დასაჯეს.
იხილეთ აგრეთვე
იუანის დინასტია
მონღოლთა იმპერია
მონღოლთა იმპერიის მმართველთა სია
ლიტერატურა
The Cambridge History of China, vol6, pg539
Tu-Meng wu erh shih chi, 157. pp. 26a
C.P.Atwood-Encyclopedia of Mongolia and the Mongol Empire, p. 430
The Empire of the Steppes, by Rene Grousset, Naomi Walford, p. 321
Herbert Franke, Denis Twitchett, John King Fairbank-The Cambridge History of China: Alien regimes and border states, 907–1368, p. 544
Frederick W. Mote- Imperial China 900–1800, p. 471
წყარო
დაბადებული 1320
გარდაცვლილი 14 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1328
იუანის იმპერატორები
მონღოლი ყაენები
სიკვდილით დასჯილი მონარქები
São Francisco, Minas Gerais

São Francisco, Minas Gerais
For São Francisco in the state of Pernambuco see São Francisco, Pernambuco
São Francisco is a municipality in the north of the state of Minas Gerais in Brazil. As of 2020 the population was 56,477 in an area of 3,300 km². The elevation of the municipal seat is 695 meters. It became a municipality in 1831. The postal code (CEP) is 39300-000 and it belongs to the statistical microregion of Januária
São Francisco is located on the right bank of the São Francisco River. It is connected by paved road to Brasília de Minas and to Montes Claros.
The economy is based on agriculture with emphasis on cattle raising. There were 103,000 head in 2006. The main agricultural crops were sugarcane, bananas, castor oil seeds, and corn. The GDP was R$140,741,000 in 2005. Irrigation from the São Francisco River allows for production of tropical fruits. In 2006 there were 12,500 people connected to agriculture among whom were 2,2000 salaried workers. There were 2 banking agencies.
This municipality is isolated from major population centers and suffers from drought and poor soils. Some municipality indexes are:
Municipal Human Development Index: .680 (2000)
State ranking: 637 out of 853 municipalities as of 2000
National ranking: 3,300 out of 5,138 municipalities as of 2000
Health clinics and hospitals: 10 basic clinics, 15 health centers, and 1 hospital with 24 beds
Life expectancy: 69.2
The social and health indicators were: degree of urbanization—54.0%; Literacy rate: 77.2; coverage of sewage system in the urban area—1.30%; and infant mortality—20.68.
References
See also
List of municipalities in Minas Gerais
Municipalities in Minas Gerais
ვენის ტყე

ვენის ტყე — მთის მასივი ავსტრიაში. აღმოსავლეთი ალპების უკიდურესი ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთი შტოქედი. ვრცელდება ქალაქ ვენის მიდამოებში. სიმაღლე 893 მ-მდე (მთა შეპფლი). გადაჭიმულია მდინარე დუნაიდან სამხრეთ-დასავლეთით დაახლოებით 50 კილომეტრზე. აგებულია უმეტესად ფლიშით. დამახასიათებელია რბილი ეროზიული ფორმები. შემოსილია წიფლისა და მუხის ტყეებით. მასივის ადგილობრივი ფაუნა და ფლორა გეოლოგიური, კლიმატური, ეკოლოგიური და ისტორიული განვითარების შედეგია. ვენის ტყე ვენის მცხოვრებთა პოპულარული დასასვენებელი ადგილია.
რესურსები ინტერნეტში
ავსტრიის ქედები