PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ჰალიჩი (უკრაინა)

ჰალიჩი (უკრაინა)
ჰალიჩი — ქალაქი უკრაინაში, ივანო-ფრანკივსკის ოლქში, მდინარე დნესტრის ორივე ნაპირზე. ჰალიჩის რაიონის ცენტრი, რკინიგზის სადგური, საავტომობილო გზების კვანძი. 2011 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 6307 ადამიანი. ჰალიჩის ჩრდილოეთით 5 კმ-ზე მდებარეობდა ძველი რუსული ქალაქი. ჰალიჩი პირველად იხსენიება 1140 წელს იპატის მატიანეში. 1144 წლიდან ჰალიჩის სამთავროს ცენტრი იყო. 1199 წელს რომან მსტისლავის ძის დროს გალიჩ-ვოლინის სამთავროს დედაქალაქად იქცა. 1241 წელს მონღოლებმა დაანგრიეს. შემორჩენილია პანტელეიმონის ტაძარი (ქვით ნაგები, მოჩუქურთმებული; აგებულია 1200 წელზე ადრე, გადაკეთებულია XVII საუკუნეში), მიძინების ტაძრის (1157) ქვის კედლების ნაწილები, ქალაქის მიწაყრილებისა და თხრილების ნაშთები. არქეოლოგიური გათხრებით დადგინდა, რომ ჰალიჩი აღმოცენებულია X საუკუნეში. 1940 წლამდე იყო დაბა.
გალერეა
რესურსები ინტერნეტში
Костик М. Галич // Енциклопедія сучасної України
ივანო-ფრანკივსკის ოლქის ქალაქები
არეპივკა

არეპივკა — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიროვოჰრადის ოლქის ნოვოუკრაინკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 55 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
სოფლის ამინდი
ნოვოუკრაინკის რაიონის სოფლები
საყდარგორის ეკლესია

საყდარგორის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხევსურთსოფლის ჩრდილოეთით, 1 კილომეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.
ეკლესია დარბაზულია (6,4 x 4,5 მეტრი), ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვის ირეგულარური წყობით (საკმაოდ დაუდევრად). გარეთა კუთხეებისა და კედლის გარეპირის წყობაში არაწესიერი ფორმის შირიმის ქვაცაა ჩართული. ამჟამად ნაგებობა სანახევროდღა დგას. მთლიანად ჩამოქცეულია დარბაზის კამაროვანი გადახურვა, მონგრეულია სამხრეთ კედლის ზედა ნახევარი და საპირე წყობის მნიშვნელოვანი ნაწილი. აღმოსავლეთ კედელს (მთელ სიმაღლეზე) ორი ფართო ბზარი დაუყვება. შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. კარს წირთხლების ქვედა ნახევარიღა შემორჩა. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე გაჭრილია ვიწრო და დაბალი, შიგნით სწორკუთხა, ხოლო გარედან თაღოვანი სარკმელი. აფსიდის სამხრეთის გვერდში (მხართან ახლოს) მცირე ზომის კვადრატული ნიშია, რომლის ზემოთ, კონქის არეში, კიდევ ერთი პატარა ნიშია (იგი, როგორც ჩანს, რეზონატორის დანიშნულებას ასრულებდა). აფსიდს ხურავს ოდნავ დეფორმირებული, სხმული კონქი, რომლის თაღს ნახევარწრიული ფორმა აქვს. ჩრდილო კედლის მთელ სიგრძეზე შემორჩენილია კამარის ქუსლის წყობის რამდენიმე რიგი.
ლიტერატურა
თიანეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ქურთის ნაეკლესიარი

ქურთის ნაეკლესიარი — არქიტექტურული ძეგლი, საკულტო ნაგებობა, ახალგორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქურთაში. აგებულია შუა საუკუნეებში.
ძეგლი მდებარეობს ნასოფლარ მეტეხში. ეკლესიიდან შემორჩენილია ჩრდილოეთი კედლის ფრაგმენტები 30 სმ სიმაღლის. ქვა ადგილობრივი წარმოშობისაა და ფლეთილია. დანარჩენი კედლების მხოლოდ საძირკვლის კვალია. მთლიანი გეგმა არ იკითხება.
ლიტერატურა
შიდა ქართლი, ახალგორის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. IV, თბ., 2008, გვ.,185
ახალგორის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
შოლომ-ალეიხემი

შოლომ-ალეიხემი(ნამდვილი სახელი და გვარი შოლომ ნოხუმის ძე რაბინოვიჩი) (დ. 2 მარტი, 1859, ქალაქი პერეიასლავი, უკრაინა — გ. 13 მაისი, 1916, ნიუ-იორკი, აშშ) – ებრაელი მწერალი. წერდა ებრაულ ენაზე, იდიშზე და რუსულზე. ნაწარმოებებს აქვეყნებდა 1879 წლიდან. ებრაული და რუსული ლიტერატურის დემოკრატიისა და საგანმანათლებლო ტრადიციების მიმდევარი იყო.
1900-იან წლების დასაწყისში დაუახლოვდა ლ. ტოლსტოის, ა. ჩეხოვს, მ. გორკის, ვ. კოროლენკოს. 1905-07 რევოლუციური განწყობილებანი აისახა თვითმპყრობელობის წინააღმდეგ მიმართულ მის სატირულ პამფლეტებში, მოთხრობებში („ბიჭუნა მოტლი“), რომანში „წარღვნა“. რეაქციის გაბატონებისა და კიევის ებრაელთა ცნობილი დარბევის შემდეგ ამერიკაში გაემგზავრა. 1908 წელს დაბრუნდა რუსეთში. შოლომ-ალეიხემის შემოქმედება გამოირჩევა დიდი ჰუმანიზმით, უბადლო იუმორით, მდიდარი ენით. იგი პოპულარულია მთელ მსოფლიოში.
ლიტერატურა
სქოლიო
ებრაელი მწერლები
დაბადებული 1859
უკრაინელი ებრაელები
გარდაცვლილი 1916
Barbacoa

Barbacoa is a form of cooking meat that originated in the Caribbean with the Taíno people, who called it by the Arawak word barbaca, from which the term "barbacoa" derives, and ultimately, the word 'barbecue". In contemporary Mexico, it generally refers to meats or whole sheep or whole goats slow-cooked over an open fire or, more traditionally, in a hole dug in the ground covered with agave (maguey) leaves, although the interpretation is loose, and in the present day (and in some cases) may refer to meat steamed until tender. This meat is known for its high fat content and strong flavor, often accompanied with onions and cilantro (coriander leaf).
Adaptations
In the U.S., barbacoa is often prepared with parts from the heads of cattle, such as the cheeks. In northern Mexico, it is also sometimes made from beef head, but more often it is prepared from goat meat (cabrito). In central Mexico, the meat of choice is lamb, and in the Yucatan, their traditional version, cochinita pibil (pit-style pork), is prepared with pork.
Barbacoa was later adopted into the cuisine of the southwestern United States by way of Texas. The word transformed in time to "barbecue".
In the Philippines, the Visayan dish balbacua (also spelled balbakwa) is named after barbacoa, probably for the similar length of cooking time and tenderness of the meat. It is a completely different dish. Unlike Latin American versions, it is a stew made from beef, oxtail, cow feet and skin boiled for several hours until gelatinous and extremely tender.
Etymology
The word barbacoa is believed to have come from the mainland Taino (eastern Dominican Republic), as in this source:
But when we take the term 'barbacoa', which originates from Arawak (specifically, the Taíno language), it is known thanks to the writings of Gonzalo Fernández de Oviedo in his Natural and General History of the Indians, who described two of its meanings: «unos palos que ponen, a manera de parrilla o trébedes, en hueco», para asar los peces y animales que cazaban. Tal aseveración compite con la tesis de que, al designar un tipo de parrillada, esa palabra es una castellanización de la palabra inglesa-norteamericana barbecue, que a su vez nace de la expresión francesa de la barbe á la queue («de la barba o mentón a la cola», que era como los tramperos canadienses francófonos ensartaban con una barra de hierro las reses que cazaban para asarlas.
Notable restaurants
Brownsville Texas's Vera's Backyard Bar-B-Que as of 2022 is the only restaurant in Texas still serving barbacoa made using the traditional method commercially because they are grandfathered in; all other legal commercial providers steam the meat rather than pit-smoking it.
See also
Carne asada
Mandi (food)
List of meat dishes
List of Mexican dishes
References
Barbecue
Meat dishes
Caribbean cuisine
Mexican cuisine
Texan cuisine
ანდრე მასენა

ანდრე მასენა (დ. 6 მაისი, 1756, ნიცა — გ. 4 აპრილი, 1817) — ფრანგი სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე, საფრანგეთის მარშალი, რივოლის ჰერცოგი და ესლინგის თავადი.
ბიოგრაფია
მასენა ღარიბ ოჯახში დაიბადა და ადრეულ ასაკში დაობლდა. ბავშვობაში იგი გემზე იუნგა იყო. 1775 წელს სამხედრო სამსახურში შევიდა. 1793 წელს იგი საფრანგეთის რევოლუციური არმიის გენერალი გახდა. მან თავი გამოიჩინა ნაპოლეონის იტალიური ლაშქრობის დროს რივოლისთან ბრძოლაში 1797 წელს, რისთვისაც მოგვიანებით ნაპოლეონმა მას ჰერცოგის ტიტული უბოძა ; არმიამ „დიდების ნებიერა“ (ფრანგ.: „L’enfant chéri de la gloire“) შეარქვა. 1799 წელს დირექტორიატმა იგი „შვეიცარიის არმიის“ მთავარსარდლად დანიშნა, რომელსაც მოკავშირეთა არმიების საფრანგეთზე შეტევა უნდა შეეჩერებინა. მასენამ ლეგენდად ქცეულ გამარჯვებას მიაღწია ციურიხთან ბრძოლაში.
1804 წლის 19 მაისს ნაპოლეონმა 17 სხვა გენერალთან ერთად ანდრე მასენას საფრანგეთის მარშლის წოდება მიანიჭა. მესამე კოალიციურ ომში მასენა 1805 წლის 30 აგვისტოს "იტალიის არმიის" მთავარსარდლად დაინიშნა. მისი ბრწყინვალე მხედარმთავრული ნიჭის წყალობით ფრანგებმა რამდენიმეჯერ დაამარცხეს რიცხბორივად მეტი ავსტრიელთა ჯარები.
1806 წელს მასენას დაევალა ნეაპოლის სამეფოს დაპყრობა, რომლის მეფეც მოგვიანებით ნაპოლეონის ძმა ჟოზეფი გახდა. 1807 წელს მან წარმატებულად ილაშქრა პოლონეთში. ბრძოლებს შორის ერთ-ერთი პაუზის დროს მარშალ ბერთიესთან ერთად ნადირობის დროს დროს მას თოფში დენთი აუფეთქდა და ცალის თვალი დაკარგა.
1809 წელს მასენამ თავი გამოიჩინა ასპერნ/ესლინგის ბრძოლაში, რისთვისაც ნაპოლეონისაგან „ესლინგის თავადის“ ტიტული მიიღო. იმავე 1809 წელს ვაგრამთან ბრძოლაში მან ერთ-ერთი მთავარი როლი ითამაშა, დაჭრილი და სამხედრო ორთვალაზე დაწოლილი ხელმძღვანელობდა თავის არმიას და მიუხედავ ჭრილობისა ცხენზე ამხედრებულმა პირარად უხელმძღვანელა კავალერიის გადამწყვეტ შეტევას. 1810 წელს იგი „ესპანეთის არმიის“ მხედართმთავრად დაინიშნა და წარმატებით ებრძოდა ინგლისელებს, რომლებიც აიძულა დაეხიათ პორტუგალიის საზღვრამდე. მარშალ ნეისთან უთანხმოების გამო, რომელსაც არ სურდა დამორჩილებოდა მის ბრძანებებს მასენამ თავისი არმია უკან დახია, რის გამოც ნაპოლეონთან ურთიერთობა გაუფუჭდა. 1812–1813 წლების ბრძოლებში მას დიდი სამხედრო სენაერთებისათვის აღარ უხელმძღვანელებია. ნაპოლეონის 100 დღიანი მმართველობის დროს იგი თავშეკავებულად იქცეოდა და პოლიტიკურ არენაზე არ გამოსულა.
ნაპოლეონის ტახტიდან ხელმეორედ გადადგომის შემდეგ მასენა პარიზის ნაციონალურ გვარდიას მეთაურობდა, თუმცა სულ მალე სრულიად ჩამოშორდა პოლიტიკურ სცენას. მიუხედავად პორტუგალიის ლაშქრობის დროს წარმოშობილი მტრობისა, მან უარი განაცხადა მარშალ ნეის წინააღმდეგ გამართული სამხედრო ტრიბუნალის წევრობაზე.
ლიტერატურა
Chandler, David (editor). Napoleon's Marshals. London: Macmillan Publishing Company, 1987. ISBN 0-297-79124-9
Chandler, David. The Campaigns of Napoleon. New York: Macmillan, 1966.
Smith, Digby. The Napoleonic Wars Data Book. London: Greenhill, 1998. ISBN 1-85367-276-9
რესურსები ინტერნეტში
Heraldry.prg - Napoleonic heraldry
André Masséna, Prince D'Essling, in the Age of Revolution (1789-1815) by Donald D. Horward for the "Journal of the International Napoleonic Society"
საფრანგეთის მარშლები
დაბადებული 6 მაისი
დაბადებული 1756
გარდაცვლილი 4 აპრილი
გარდაცვლილი 1817
საქართველოს პიონერი

საქართველოს პიონერი — ვაშლის სასუფრე ჯიში. მიღებულია ზამთრის ოქროსფერი პარმენისა და ზამთრის ბანანის შეჯვარებით. უმეტესად გავრცელებულია აღმოსავლეთ საქართველოში. ხე ინტენსიურად იზრდება. აქვს მომრგვალო-პირამიდული ვარჯი, მსხვილი და მომრგვალო ფორმის (ფუძესთან განიერი) ნაყოფი, თხელი, მოყვითალო, ღია წითლად შეფერილი კანი, რომელსაც მუქი წყვეტილი ზოლები დასდევს. რბილობი მოყვითალოა, საშუალო სიმკვრივისა, ნაზი, წვნიანი, კარგი არომატი და გემო აქვს. ტრანსპორტაბელურია. ხე მსხმოიარობას იწყებს მე-5 — მე-6 წელს, უხვმოსავლიანია.
ლიტერატურა
ვაშლის ქართული ჯიშები
1327

1327
მოვლენები
თოთხმეტი წლის ედუარდ III ინგლისის მეფედ აკურთხეს, თუმცა ქვეყანას დედამისი დედოფალი იზაბელა და მისი საყვარელი როჯერ მორტიმერი განაგებენ.
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
21 სექტემბერი : ედუარდ II — ინგლისისა და უელსის მეფე (დ. 1284)
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
კონსტანტინე I — იმერეთის მეფე დავით VI ნარინის ძე.
საუდის არაბეთის სამხედრო წოდებები

საუდის არაბეთის სამხედრო წოდებები
საუდის არაბეთის შეიარაღებული ძალების წოდებებისა და განმასხვავებელი ნიშნების სია.
ოფიცერი
რიგითი
სქოლიო
წოდებები
სამხედრო წოდებები
Carlet

Carlet is a municipality in the comarca of Ribera Alta in the Valencian Community, Spain.
Main sights
Hermitage of San Bernat: Chapel built above the Muslim king ́s palace who tortured his son Bernardo and his two daughters, María and Gracia, for having converted to Christianity. It is a building of a centralized floor formed by a double structure created by an outer heptagon involving the interior and circular floor. Above the interior zone there is a dome with Arabic tiles in blue characteristic of the Valencian domes.
References
External links
Municipalities in the Province of Valencia
Ribera Alta (comarca)
Over the Pop

Over the Pop is the third studio album by Italian pop singer Sabrina. It was released in 1991.
Background and development
In 1990, Sabrina was the hostess of the daily morning TV show Ricomincio da 2 with Raffaella Carrà on Rai Due, and appeared on the popular music show Festivalbar with a new single called "Yeah Yeah". 1991 marked a turning point in Sabrina's career: she performed a duet with Italian singer Jo Squillo in singing "Siamo Donne", her first release in the Italian language. They performed together at 1991's Sanremo Music Festival to much acclaim.
Sabrina's third studio album, Over the Pop, was released that same year, and for the first time she was allowed to co-write and produce some of the songs. It was clear that Sabrina's will to mature as an artist were emerging, and this desire for independence led to conflict with her management. As a result, the album promotion was interrupted and only one more single, "Shadows of the Night", was released from the album.
A picture disc edition of Over the Pop was released later in 1991, now including "Siamo Donne'". Also on this version of the album an album version of "Yeah Yeah", was replaced by the remix version of this song. The album's artwork was shot during her shooting for her music video "All of Me (Boy Oh Boy)" Italian version in 1988.
Promotion and reception
"Yeah Yeah" was released as the first single from Sabrina's third album Over the Pop. The song reached No. 24 in Italy. Then, "Siamo Donne" was released in January 1991 and was available only on a picture disc edition; it was Sabrina's first duet and her first release in the Italian language. This song reached No. 11 in Italy. The third single, "Shadows of the Night" was released on 29 June 1991 in Italy only. Originally written and produced by Giorgio Moroder, Videogram had the track remixed for the single release. The new version is a much dancier affair than the mid-tempo original. The B-side features a unique remix of "Siamo Donne", with Sabrina doing the vocals all by herself. Two formats were issued: A standard 12" and a 12"-picture-disc (which proved to be Sabrina's last picture-disc release until 2010).
Pan-European magazine Music & Media wrote, "Summer will be summer again, with a new swimming pool full of hits. Dirty Boy Look shows the Italian teaser at her most sensual. Session musicians include saxophone player R. Ravenscroft (of Gerry Rafferty fame), who blows a solo on the single Yeah Yeah. Biggest surprise, however, is the cover version of the Carpenters' classic Yesterday Once More."
Track listing
References
1991 albums
Sabrina Salerno albums
ფეიქარასებრნი

ფეიქარასებრნი — ფრინველთა ოჯახი ბეღურასნაირთა რიგისა; აერთიანებს განსხვავებული გარეგნობის ფრინველებს. მათი სხეულის სიგრძე 7–30 სმ, მასა 7–100 გ აღწევს. ზოგს გრძელი (60 სმ-მდე) ბოლო აქვს. ძირითადად გავრცელებული არიან აფრიკის, აზიისა და ავსტრალიის ტროპიკებში. შემდგომში ადამიანთან ერთად ჩრდილოეთით გადაინაცვლეს. შეფერილი არიან მურა ან ღია ფერად (წითელი, ლურჯი, ყვითელი). ზოგჯერ კოლონიებად ბინადრობენ. მეტად განსხვავებული ბუდეები აქვთ, რომლითაც ხშირად დიდი ხელოვნებით ქსოვენ (აქედან სახელწოდება). იკვებებიან მარცვლოვნებით.
ლიტერატურა
ბეღურასნაირნი
ნაწლავმსუნთქავნი

ნაწლავმსუნთქავნი (Enteropneusta) — ზღვის ცხოველების კლასი ნახევრადქორდიანთა ტიპისა. მათი სხეულის სიგრძე რამდენიმე სმ-იდან 1 მ-მდე აღწევს. შედგება ხორთუმის, საყელოსა და ტანისაგან. ხორთუმის ფუძესთან მოთავსებულია პირის ღრუ გადადის ხახაში. საყლაპავის კედლებში ორ რიგად არის განლაგებული სალაყუჩე ხვრელები. ნაწლავები სხეულის უკანა ბოლოზე ანალური ხვრელით მთავრდება. გამომყოფ ორგანოს ხორთუმის კედელში ნაოჭიანი მონაკვეთის (გლომერულუსის) სახე აქვს. ნერვული სისტემა 2 ღეროსა (ზურგის და მუცლის) და ნერვული იჯრედების ხლართისაგან შედგება. სისხლძარღვთა სისტემა მუცლისა და ზურგის ძარღვებითაა წარმოდგენილი. ნაწლავმსუნთქავნი გაყოფილსქესიანებია. კლასში 100-მდე სახეობაა.
ლიტერატურა
Догель В. А., Зоология беспозвоночных, 5 изд., М., 1959;
ნახევრადქორდიანები
პიელინენის კარელია

პიელინენის კარელია
პპიელინენის კარელია ― ფინეთის ჩრდილოეთ კარელიის რეგიონის ერთ-ერთი ქვერეგიონი 2009 წლიდან. 2021 წლის აღწერით ქვერეგიონის მოსახლეობა 19 966 ადამიანს შეადგენს.
მუნიციპალიტეტები
პოლიტიკა
2018 წლის ფინეთის საპრეზიდენტო არჩევნების შედეგები:
საული ნიინისტე — 60.7%
პაავო ვიაიურიუნენი — 9.1%
ლაურა ჰუჰტასაარი — 8.3%
მატი ვანჰანენი — 6.6%
პეკა ჰაავისტო — 6.6%
ტუულა ჰაატაინენი — 4.8%
მერია კიულიონენი — 3.7%
ნილს ტორვალდსი — 0.3%
იხილეთ აგრეთვე
ფინეთის ქვერეგიონები
სქოლიო
ფინეთის ქვერეგიონები
ჩრდილოეთ კარელიის გეოგრაფია
Burn You Up, Burn You Down

Burn You Up, Burn You Down — პიტერ გებრიელის 2003 წლის სინგლი ალბომიდან Up. ეს არის მეოთხე სინგლი ამ ალბომიდან. სინგლზე აგრეთვე წარმოდგენილია სიმღერის „Darkness“ რემიქსი.
სიმღერების სია
Burn You Up, Burn You Down (Radio Edit) - 3:47
Darkness (Engelspost Remix) - 14:10
სქოლიო
2004 წლის სინგლები
პიტერ გებრიელის სიმღერები
ვინსონი

ვინსონი — მთა ანტარქტიდაში. ანტარქტიდის უმაღლესი მწვერვალი. მდებარეობს ვინსონის მასივზე. სიმაღლე 4892 მ (ზოგჯერ აღინიშნება 5140 მ-ით). სამხრეთი პოლუსიდან დაშორებულია 1200 კმ-ით. მწვერვალი გამოირჩევა მკაცრი კლიმატური პირობებით. აღმოჩენილი იქნა 1957 წელს ამერიკელი მფრინავების მიერ. სახელი დაერქვა ცნობილი ამერიკელი სენატორის კარლ ვინსონის პატივსაცემად. პირველად დაიპყრეს 1966 წელს. ქართველთაგან ვინსონი დალაშქრა ბენო ქაშაკაშვილმა (2002 წელი), რომელმაც ამ ასვლით „შვიდი მწვერვალის“ პროგრამა დაასრულა.
რესურსები ინტერნეტში
მთა ვინსონი — საქართველოს ოლიმპიელთა კლუბი
შვიდი მწვერვალი
ანტარქტიდის მთები
ტინიკაჩის რაიონი

ტინიკაჩის რაიონი — რაიონი პერუში, პუნოს რეგიონის იუნგუიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 852 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 490 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 240 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 6.2 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
პერუს რაიონები
რესურსები ინტერნეტში
2007 წლის აღწერის მონაცემები
პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი
პუნოს რეგიონის რაიონები
იუნგუიოს პროვინციის რაიონები
Jupi

Jupi is a municipality in the state of Pernambuco (PE), Brazil.
As of 2020, the estimated population was 14,922.
References
Municipalities in Pernambuco
ფრანჩესკო კოსიგა

ფრანჩესკო კოსიგა (დ. 26 ივლისი, 1928, სასარი, იტალია — გ. 17 აგვისტო, 2010, რომი) — იტალიელი პოლიტიკოსი. 1985–1992 წლებში იტალიის პრეზიდენტი, 1979–1980 წლებში იტალიის პრემიერ-მინისტრი, 1983–1985 წლებში იტალიის სენატის პრეზიდენტი, 1976–1978 წლებში იტალიის შინაგან საქმეთა მინისტრი, 1992–2010 წლებში სამუდამო სენატორი.
იხილეთ აგრეთვე
იტალიის პრეზიდენტი
რესურსები ინტერნეტში
Francesco Cossiga
იტალიელი პოლიტიკოსები
იტალიის პრეზიდენტები
იტალიის პრემიერ-მინისტრები
დაბადებული 26 ივლისი
დაბადებული 1928
გარდაცვლილი 17 აგვისტო
გარდაცვლილი 2010
Novoukrainka

Novoukrainka is a city in Kirovohrad Oblast, Ukraine. It serves as the administrative center of Novoukrainka Raion. It hosts the administration of Novoukrainka urban hromada, one of the hromadas of Ukraine. Population:
History
Former settlement in Kherson Governorate of the Russian Empire.
A local newspaper is published here since March 1930.
City since 1938.
During World War II, the city was occupied by German troops from August 5, 1941 to March 17, 1944.
In 1989 population was 20 675 people.
References
Cities in Kirovohrad Oblast
Cities of district significance in Ukraine
Yelisavetgradsky Uyezd
შიბლიანის ღვთისმშობლის ეკლესია

შიბლიანის ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ შიბლიანის ზემოთ. თარიღდება XVII საუკუნის ბოლოს და XIX საუკუნის დასაწყისით.
ეკლესია დარბაზულია (10,X6,4 მეტრი). ნაგებია რიყის ქვითა და აგურით. კედლები ძირითადად რიყის ქვისაა. ძირითადად თანაბარი ზომისაა წვრილი და თარაზულ რიგებადაა დაწყობილი. კონსტრუქცია და არქიტექტურული ელემენტები და მოყვანილია აგურით. კედლები შიგნით და გარედან შელესილი და შეთეთრებულია ყოფილა.
შესასვლელი ორია: სამხრეთიდან და დასავლეთიდან. აღმოსავლეთით კი ღრმა ნახევარწრიული აფსიდია, რომელშიც თაღოვანი სარკმელია და ოთხი ნიშაა. ნიშებიდან ერთი სარკმლის ქვემოთაა, ერთი სარკმლის სამხრეთით, აფსიდის შესაბამისი ბოლოსთან, ხოლო ორი ჩრდილოეთით. სარკმლის ქვემოთ მდებარე ნიშა გეგმით ნახევარწრიულია, დანარჩენები სწორკუთხა. ჩრდილოეთით მდებარე ნიშებიდან ერთი, რომელიც მეორე ნიშასთან შედარებით ბევრად უფრო მცირე ზომისაა ოთხკუთხაა, მეორე — თაღოვანი. თაღოვანია დანარჩენი ნიშებიც. აღმოსავლეთი ნიშის ქვემოთ კედელზე მიყრდნობილი დაბალი ოთხწახნაგა ტრაპეზი დგას.
აფსიდი დარბაზისგან წყვილი პილასტრითა და მათზე გადაყვანილი, ნახევარწრიული თაღითაა გამოყოფილი. გრძივ კედლებზე თითო მარტივი პილასტრია, რომლებიც შესაბამისს კედლებს ორ, თითქმის თანაბარი სიგანის ნაწილად ყოფს. პილასტრების გვერდებზე არც თუ ისე მაღალი, თითო ბრტყელი ნიშაა. აღმოსავლეთით ნიშებში სარკმელია გაჭრილი. დასავლეთ ნიშებიდან კი ჩრდილოეთით მდებარე — ყრუა. სამხრეთით მდებარეში კი შესასვლელია მოთავსებული. პილასტრები დასავლეთ კუთხეებშიცაა. მათ შესაბამისი კედლის მიმდებარე თაღი ეყრდნობა. დარბაზი გადახურულია ნახევარ ცილინდრული კამარით, რომელიც აფსიდის თაღის გარდა, კიდევ ორ საბჯენ თაღს ეყრდნობა. მათგან ერთი კამარის შუაშია, პილასტრების ასწვრივ. მეორე კი — დასავლეთ კედელთან.
აღმოსავლეთ ფასადზე სარკმლის ზემოთ, გვერდი-გვერდ განლაგებული, შეღრმავებული ჯვრის სამი გამოსახულებაა. განაპირა ჯვრები რამდენამდე მაღალია. ისინი დაყრდნობილია იგივე პროფილის მქონე, ჰორიზონტალურ ზოლზე. რომელიც მათ ერთმანეთთან აკავშირებს. მათ შორის მოთავსებული თვალი კი დაბალ საფეხუროვანი პოსტამენტზე დგას. დასავლეთ ფასადზე შესასვლელი ოდნავ შეისრულ თაღითაა გადახურული, რომლებიც ჩასმულია კედლის სიბრტყეში ათიოდე სანტიმეტრით შეღრმავებულ, ხერხულა ფრიზით დასრულებულ სწორკუთხა არეში. შესასვლელის ასწვრივი კედლის სისქეში ირიბად შეღრმავებული, ოთხკუთხა სარკმელია. მსგავსადაა გადაწყვეტილი დანარჩენი სარკმლებიც. ოღონდ ისინი თაღოვანია. სამხრეთ შესასვლელიც როგორც ჩანს თაღლითი იყო დასრულებული და დასავლეთ შესასვლელის მსგავსად ჩასმული იყო შეღრმავებულ ხერხულა ფრიზით დასრულებულ არეში (შემორჩენილია მცირე ნაწილი). კარის გვერდებზე ერთ ვერტიკალზე განლაგებული, სამ-სამი რომბია. კედლები დასრულებულია მაღალი, ოთხსაფეხურიანი ლავგარდნით, რომლებიც კუთხით შვერილი და ჩვეულებრივად დაწყობილი აგურით გამოყვანილი, თითორიგიანი შრეების მონაცვლეობისგან შედგება.
ლიტერატურა
საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის ტაძრები
დუშმანი

დუშმანი — სოფელი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 85 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 000 ადამიანს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
გლოდენის რაიონის სოფლები
Leptogenys aspera

Leptogenys aspera — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Leptogenys-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
ძველი ესპანური დამწერლობები

ძველი ესპანური დამწერლობები — ზოგადი სახელწოდება დამწერლობის სისტემებისა, რომლებიც რომაული მმართველობის დამყარებამდე იბერიის ნახევარკუნძულზე გამოიყენებოდა. ტიპოლოგიურად მათი უმეტესობა უჩვეულო და იშვიათია, წარმოადგენენ გარდამავალ შრიფტებს ნახევრად სილაბურსა და ანბანს შორის, თუმცა ისინი ფინიკიური დამწერლობისაგან განვითარდნენ.
ძველი ესპანური დამწერლობები ძვ. წ. V საუკუნიდან, ზოგიერთი მეცნიერის აზრით კი VII საუკუნიდან ძვ. წ. I ან ახ. წ. I საუკუნემდე გამოიყენებოდა და მთავარ საშუალებას წარმოადგენდა იმდროინდელი ძველი ესპანური ენებისათვის. ზოგი მკვლევარი ფიქრობს რომ ისინი მხოლოდ ფინიკიური ანბანისაგან შეიქმნენ, მაშინ როდესაც, ზოგიერთს მიაჩნია, რომ ბერძნულმა დამწერლობამ დიდი როლი ითამაშა მათს განვითარებაში.
დამწერლობები
ძველი ესპანური დამწერლობები მოიცავს სამ ძირითად სისტემას: სამხრეთის, ჩრდილოეთისა და გრეკო–იბერიული. ეს ძირითადი დამწერლობები ერთმანეთისაგან როგორც ასოთა მოხაზულობით, ისე მათი გამოთქმებით განსხვავდება.
სამხრეთ ესპანური დამწერლობის ნიმუშები ძირითადად იბერიის ნახევარკუნძულის სამხრეთ ნაწილშია ნაპოვნი და დღემდე აღმოჩენილი ესპანური დამწერლობების მხოლოდ 5 %–ს წარმოადგენს. ძირითადად იწერება მარჯვნიდან მარცხნივ. მოიცავს შემდეგ შრიფტებს:
ესპანიკას დამწერლობა (ცნობილია მხოლოდ ერთი თიხის ფირფიტითა და ერთადერთი დამამტკიცებელი საბუთით ანბანის რიგის შესახებ).
ტარტესული, ანუ სამხრეთ ლუზიტანიური დამწერლობა, აგრეთვე ცნობილი როგორც სამხრეთ–დასავლური.
სამხრეთ-აღმოსავლური იბერიული დამწერლობა, აგრეთვე ცნობილი როგორც მერიდიონალური.
ჩრდილოური წარწერები ძირითადად იბერიის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთის მეოთხედშია ნაპოვნი და აღმოჩენილი ძველესპანური დამწერლოებბის ნიმუშების 95 %–ს წარმოადგენს. ძირითადად იწერება მარცხნიდან მარჯვნივ. მოიცავს შემდეგ ქვეჯგუფებს:
ჩრდილო-აღმოსავლეთ იბერიული დამწერლობა, აგრეთვე ცნობილი როგორც ლევანტინიური
ორობითი ვარიანტი
არაორობითი ვარიანტი
კელტიბერიული დამწერლობა
აღმოსავლური ვარიანტი
დასავლური ვარიანტი
გარდა ამისა არსებობს
გრეკო-იბერიული ანბანი
ეს უკანასკნელი პირდაპირ ბერძნული დამწერლობის იონური ვარიანტისაგან წარმოიშვა და გამოიყენებოდა ხმელთაშუა ზღვის სანაპირო რეგიონებში, დღევანდელი ალიკანტესა და მურსიის პროვინციების ტერიტორიაზე.
სამხრეთის დამწერლობები ფინიკიურის მსგავსად მარჯვნიდან მარცხნივ იწერებოდა, ხოლო ჩრდილოეთისები მარცხნიდან მარჯვნივ, როგორც ბერძნული დამწერლობა.
დამწერლობები