PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
არაფი (სომხეთი)

არაფი (სომხეთი)
არაფი — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 500 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 100 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1 500 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.4 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
შირაკის პროვინციის სოფლები
Ль

Ль, ль — კირილური დამწერლობის დიგრაფი. გამოიყენება აბაზურ, ჩუვაშურ ენებში.
კირილური დიგრაფები
კომივოიაჟორი (ფილმი)

კომივოიაჟორი (ფილმი)
„კომივოიაჟორი“, ან „გამყიდველი“ — ირანელი რეჟისორის ასღარ ფარჰადის 2016 წლის ფილმი. ფილმი იყო ნაჩვენები 2016 წლის კანის კინოფესტივალზე, სადაც მსახიობმა შაჰაბ ჰოსეინიმ მიიღო პრიზი საუკეთესო მსახიობის ნომინაციაში, ხოლო ფარჰადიმ — პრიზი საუკეთესო სცენარისთვის. ფილმი ნომინირებულია 2016 წლის ოსკარის საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმის ჯილდოზე.
სიუჟეტი
ახალგაზრდა წყვილი, ემადი და რანა თეირანში ცხოვრობენ. ისინი ერთად თამაშობენ თეატრში არტურ მილერის პიესას — „კომივოიაჟორის სიკვდილს“. ამავე დროს, ისინი გადადიან ახალ ბინაში, სადაც მანამდე ცხოვორბდა ქალი, რომელიც, დაკავებული იყო პროსტიტუციით.
როლებში
შაჰაბ ჰოსეინი — ემადი
ტარანე ალიდუსტი — რანა
ბაბაქ ქარიმი
მინა სადატი
რესურსები ინტერნეტში
„კომივოიაჟორი“ Cineuropa-ს გვერდზე
სქოლიო
2016 წლის ფილმები
ირანული ფილმები
ფრანგული ფილმები
სპარსულენოვანი ფილმები
320

320
მოვლენები
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
''
ზარია ლუჰანსკი (საფეხბურთო კლუბი)

ზარია ლუჰანსკი (საფეხბურთო კლუბი)
ზარია ლუჰანსკი — უკრაინული საფეხბურთო კლუბი ქალაქ ლუჰანსკიდან. ჩამოყალიბდა 1923 წელს. უკრაინის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2016–17), უკრაინის თასის ფინალისტი (2015–16), სსრ კავშირის ჩემპიონი (1972), უკრაინის სსრ-ს სამგზის (1938, 1962, 1986) ჩემპიონი. უკრაინის პრემიერლიგის მონაწილე.
გუნდის სახელწოდებათა ქრონოლოგია
მიღწევები
საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი
ჩემპიონი: 1972
საბჭოთა კავშირის თასი
ფინალისტი (2): 1974, 1975
უკრაინის სსრ ჩემპიონატი
ჩემპიონი (3): 1938, 1962, 1986
უკრაინის პრემიერლიგა
ბრინჯაოს პრიზიორი: 2016–17
უკრაინის თასი
ფინალისტი: 2015–16
რესურსები ინტერნეტში
„ზარია“ ლუჰანსკი — FootballFacts.ru
სსრ კავშირის საფეხბურთო კლუბები
სქოლიო
უკრაინის საფეხბურთო კლუბები
სსრ კავშირის საფეხბურთო კლუბები
გირინი (ქალაქი)

გირინი (ქალაქი)
გირინი — ქალაქი ჩინეთში, გირინის პროვინციაში, მდინარე სუნგარის ნაპირზე. მოსახლეობა 4,4 მლნ (2010). არის სარკინიგზო კვანძი და სამდინარო ნავსადგური. დაარსდა 1673 წელს. მოქმედებს თბოელექტროსადგური და ჰიდროელექტროსადგური.
ლიტერატურა
ჩინეთის ქალაქები
ჩაჰარი

ჩაჰარი — სოფელი აზერბაიჯანში, არანის რეგიონის იმიშლის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1,156 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
იმიშლის რაიონის სოფლები
ბუმერი (ფილმი)

ბუმერი (ფილმი)
ბუმერი — რუსული კინოფილმი, რეჟისორ პეტრე ბუსლოვის 2003 წლის მძაფრსიუჟეტიანი კრიმინალური დრამა, რომელიც მოგვითხრობს ოთხი მეგობრის ისტორიას, რომლებიც არაერთ ხიფათს გადაეყრებიან. მოკრძალებული ბიუჯეტის მიუხედავად, რუსეთში ფილმი ეროვნულ ჰიტად იქცა. დაჯილდოვდა რუსეთის კინოკრიტიკოსთა გილდიის პრესტიჟული ოქროს ვერძის პრემიით.
სიუჟეტი
ფილმის მთავარი გმირები კანონთან არიან დამნაშავეები და ცდილობენ დატოვონ ქალაქი შავ BMW-სთან ერთად. კორუმპირებული პოლიციელები, ქუჩური დაჯგუფებები, უსიამოვნებები, ძარცვა და სხვა ფაქტორების დაძლევა უწევთ მათ. ფილმის მოქმედება ვითარდება მოსკოვსა და მის გარეუბანში 1998-1999 წლებში. ოთხი მეგობარი „კოსტია“ (ვლადიმერ ვდოვიჩენკოვი), „დიმონი“ (ანდრია მერზლიკინი),
„ლიოხა“ (მაქსიმ კონოვალოვი) და „პეტია“ (სერგეი გორობჩენკო) კრიმინალური საქმის გარჩევის დროს კრიტიკულ სიტუაციაში აღმოჩნდებიან,
როდესაც შემთხვევით პოლიციელს მოკლავენ. ამის შემდეგ მათ უწევთ ქალაქიდან წასვლა მოპარულ BMW 750 ერთად. გაეშურებიან ერთ-ერთი მეგობრის აგარაკზე, თუმცა გზაშივე მიხვდებიან, რომ მათ აგარაკზე უკვე ჩაუსაფრდნენ. ამიტომ მათ კოსტიას ძველ ნაცნობთან მოუწევთ წასვლა, რომელსაც ვერა და ვერ დაუკავშირდნენ. ოთხივე მეგობარი იდევნება სამართალდამცველების მიერ. გზა და გზა ქუჩური გარჩევების, სროლების და სხვა ფაქტორების დაძლევა უწევთ მათ. ფილმი ტრაგიკულად მთავრდება: ისინი დააპირებენ კომპიუტერული ტექნიკით მოვაჭრე ფირმის გაძარცვას, მალე ჩაებმევიან სროლაში პოლიციელებთან. ორი მათგანი დაიღუპება, ხოლო კოსტიას დაჭრიან, თუმცა გადარჩება, დიმონი მოპარულ ბუმერთან ერთად გაიქცევა.
კინომ რუსეთში პოპულარობა მოიპოვა, ხოლი ფილმის საუნდტრეკს პოპულარიზაცია გაუწია მომღერალმა სერიოგამ.
რესურსები ინტერნეტში
ბუმერი – ინფორმაცია
ბუმერი – ინფორმაცია
2003 წლის ფილმები
რუსულენოვანი ფილმები
Əlimərdanlı

Əlimərdanlı (also, Alimardanly) is a village and municipality in the Tovuz Rayon of Azerbaijan. It has a population of 3,060.
Notable natives
Mardan Musayev — Hero of the Soviet Union.
References
Populated places in Tovuz District
აჰრიმანი

აჰრიმანი (არიმანი, ანგრო მაინუ) — ბოროტი სული ზოროასტრიზმში, უარყოფითი სულიერი საწყისის განსახიერება. დადებითი სულიერი საწყისის — აჰურა მაზდას საპირისპირო საწყისი. აჰრიმანი და აჰურა მაზდა გამუდმებით ებრძვიან ერთმანეთს.
აჰრიმანი ყველა სიავის — სიკვდილის, ავადმყოფობის, ზამთრის, გვალვის მომტანია; აჰრიმანი მტაცებელი ცხოველებისა და მეომარი მომთაბარე ტომების მფარველია.
იხილეთ აგრეთვე
ზოროასტრიზმი
აჰურა მაზდა
ლიტერატურა
ზოროასტრიზმი
ბურჯი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ბურჯი (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ბურჯი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ბურჯი — ნაგებობის საყრდენი;
ბურჯი — ქართული ჟურნალი;
ბურჯი — მოთამაშის პოზიცია რაგბიში.
არტანი

არტანი — თიანეთის მუნიციპალიტეტის სოფლების ზემო არტანის და ქვემო არტანის ძველი სახელწოდება.
ლიტერატურა
სქოლიო
თიანეთის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები
1364

1364
მოვლენები
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
8 აპრილი : ჟან II — საფრანგეთის მეფე (დ. 1319)
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
ლიმერიკის საგრაფო

ლიმერიკის საგრაფო
ლიმერიკი — საგრაფო ირლანდიის სამხრეთ-დასავლეთით. შედის მანსტერის პროვინციაში. დედაქალაქი — ლიმერიკი. მოსახლეობა — 191,809 ადამიანი (2011 წლის აღწერის მონაცემები; მე-8 ადგილი საგრაფოებს შორის).
რესურსები ინტერნეტში
Limerick County Council
Map of Limerick
Limerick GAA Website
სქოლიო
გიორგი არადელ-იშხნელის საფლავი

გიორგი არადელ-იშხნელის საფლავი — ისტორიული ძეგლი ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ არადეთიდან 3 კილომეტრის მოშორებით, საგვარეულო სასაფლაოზე. ცნობილი ქართველი მსახიობი, გიორგი არადელ-იშხნელის (1882-1929 წწ.) საფლავს ირგვლივ შემოვლებული აქვს რკინის მესერი, საფლავზე დგას მარმარილოს კვარცხლბეკი რომელზეც აღმართულია ჯვარი.
ლიტერატურა
ქარელის მუნიციპალიტეტის ძეგლები
ნაბეღლავი

ნაბეღლავი შეიძლება იყოს:
ნაბეღლავი - სოფელი ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში;
ნაბეღლავი - სამკურნალო და სუფრის მინერალური წყალი.
გიორგიძე

გიორგიძე
საკუთარი სახელი გიორგიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
გიორგი გიორგიძე — ისტორიკოსი, ფილოლოგი, ბიბლიოთეკარი
ეთერ გიორგიძე — ინჟინერი
ქართული გვარები
ტიფლისსკი კრუჟოკ

ტიფლისსკი კრუჟოკ — თბილისის არტისტული, კულტურულ-საქველმოქმდო წრე. დაარსდა 1857 წელს. არქიტექტორი გ. ივანოვის პროექტით აშენდა ორსართულიანი შენობა (ახლანდელი შოთა რუსთაველის გამზირი 16), რომელიც ეკუთვნოდა მოქალაქე შიოევს. ეს სახლი იჯარით აიღო „ტიფლისსკი კრუჟოკმა“, რომელიც აქ მართავდა მეჯლისებს, ლექციებს, საღამო-კონცერტებს. 1875 წლის 28 იანვარს ჩატარდა ა. გრიბოედოვის ხსოვნის ლიტერატურული საღამო. იმავე წელს მოიწვიეს პეტერბურგის უნივერსიტეტის პროფესორი ი. თარხნიშვილი ლექციის ჩასატარებლად. საქველმოქმედო საღამო-მეჯლისებიდან შემოსული ფულადი თანხები ეგზავნებოდა ქართულ დრამატულ საზოგადოებას, პროგიმნაზიის ღარიბ მოწაფეებს, სათავადაზნაურო სკოლას და სხვ. 1912-1916 წლებში შენობა გადაკეთდა და რეკონსტრუქციის შედეგად დღევანდელი სახე მიიღო. 1917-1928 წლებში შენობაში იყო თბილისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ნაწილი. შემდგომში იგი გადაეცა წითელ არმიას და დაარსდა ამიერკავკასიის წითელდროშოვანი სამხედრო ოლქის მეთაურთა სახლი.
ლიტერატურა
ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002
თბილისის ისტორია
Polyrhachis

Polyrhachis is a genus of formicine ants found in the Old World with over 600 species. The genus is yet to be comprehensively resolved and contains many varied species including nest-weavers (e.g. Polyrhachis dives), swimming workers (e.g. Polyrhachis sokolova), soil (e.g. Polyrhachis proxima) and tree-dwellers (e.g. Polyrhachis bicolor). First fossil record of this genus was P. annosa from Miocene.
General morphology
Size: Workers range in size approx 5–10mm in length.
Eyes developed, no ocelli. Antennae have 12 segments. Antennal insertions situated far from posterior margin of clypeus.
Mesosoma of most species have spines on one or more of its pronotal, mesonotal or propodeal components. Petiole armed with spines or teeth.
First gastral tergite well developed, longer in dorsal view than exposed parts of the following terga together. Opening at gastral apex for release of venom lacking a radial fringe of hairs.
Ecology
Polyrhachis species include an array of nesting types ranging from terrestrial, soil based nests to arboreal nests. As a result, the nest architectures also vary with some species displaying a high level of complexity to nest building, utilising larval silk to weave nest materials together. Such nest weaving is more commonly associated (and indeed more complex) in ants of the genus Oecophylla.
Polyrhachis do not have a stinger but an acidipore that can spray formic acid. When attacking, this is often sprayed in combination with biting thus making the acid more effective against the subject of the attack. Polyrhachis that do not possess a metapleural gland seem to utilise the antibiotic properties of their formic acid and when it cannot be used, ants are more likely to succumb to parasite infection
Some species are found to be social parasites of different ant genera; Polyrachis lemalidens is a good example. They live in the Korean Peninsula, China and other parts of northeastern Asia. Their nuptial flight occurs during late September to late November depending on the climate. After flight queen dealates search for host colonies. Usually Camponotus japonicus is the host but especially in Korea, their main host is Camponotus atrox. Korean antkeepers say that they even take on to Formica japonica and Camponotus quadrinotatus. Once they find a host colony, they attack small workers hanging out and 'copying' their pheromones. After doing that multiple times to multiple ants, they sneak into the nest and keep 'copying.' Then whether they hibernate or not, they eventually go to the Host Queen's chamber. Then they become tiny vampires, literally. They take onto the queen, bites its neck subduing it, sucks blood, 'Copy' pheromone. And eventually and literally cuts the neck of the host queen. This process usually lasts for 2–4 days but can last over 2 weeks. After that is much the same to other social parasites.
Other species exhibiting social parasitism include Polyrhachis lama and Polyrhachis loweryi, which intrude other ants colonies of different subfamilies, some permanently living within the host colonies.
Selected species
References
External links
Formicinae
Ant genera
Taxa named by Frederick Smith (entomologist)
ქობულო

ქობულო — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ხევსურეთის თემში. მდებარეობს მდინარეების აკუშოსხევისა და ლიქოკისხევის წყალგამყოფის ჩრდილო-დასავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 1350 მ. დუშეთიდან 70 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 8 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფლები
წყლის დედა

წყლის დედა (მეგრ. წყარიშდიდა, წყაროშმაფა) — წყალთა პატრონი, დაახლოებით ბერძნული ნიმფების მსგავსი, ქართული მითოლოგიის ორიგინალური სახე, სიმურ დალი, წყალთა ნიჭის გამგებელი.
ახალწლის დილას წყალს მოპარავენ, სამაგიეროდ ნიჭს უტოვებენ („წყალო ნიჭი მოგიტანე, ბედი გამომატანე“). ვინც ამ წარმართული ცერემონიის შემდეგ წყლის აღებას დაასწრებს, ბარაქიანი და ბედნიერი წელი დაუდგება. კულტი გავრცელებულია მრავალ კუთხეში. სვანეთში არის წყლის შელოცვა, კურთხევა, მაგრამ არაა წყლის დედა.
ლიტერატურა
აკაკი გელოვანი, მითოლოგიური ლექსიკონი — გამომცემლობა „საბჭოთა საქართველო“, თბ., 1983.
მეგრული მითების პერსონაჟები
ბარძრავანი

ბარძრავანი — სოფელი სომხეთში, სიუნიქის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 500 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 178 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 18 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 10.15 კმ²-ია.
რესურსები ინტერნეტში
სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
სიუნიქის პროვინციის სოფლები
ნიტროგლიცერინი

ნიტროგლიცერინი, CH_2ONO_2-CHONO_2-CH_2ONO_2 — გლიცერინისა და აზოტმჟავას სრული ეთერი; ფეთქებადი ნივთიერება, ზეთისებრი უფერული სითხე; კრისტალდება ლაბილური (tდნ 2,8°C) და სტაბილური (tდნ 13,5°C) მოდიფიკაციის სახით, სიმკვრივე 1591 კგ/მ³ (25°C), წყალში პრაქტიკულად უხსნარია, კარგად იხსნება ბენზოლში, აცეტონში, ეთერში. ფეთქდება ოდნავი დარტყმითაც; აფეთქების სითბოა 1500 კკალ/კგ; ნიტროგლიცერინს ღებულობენ გლიცერინის ნიტვრისას მანიტვრელი ნარევით. იყენებენ დინამიტებისა და სხვადასხვა დენთის წარმოებაში.
ნიტროგლიცერინი იწვევს სისხლძარღვთა გაფართოებას. მედიცინაში ნიტროგლიცერინს იყენებენ სტენოკარდიული შეტევების მოსახსნელად.
ლიტერატურა
რთული ეთერები
ნიტროეთერები
ლიხაურის წმინდა გიორგის ეკლესია

ლიხაურის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლიხაურში.ჭის წმინდა გიორგის ეკლესია მდინარე აჭის წყლისა და მდინარე აჭას ხერთვისში არსებულ შემაღლებულ ადგილასაა აგებული. აღნიშნულ შემაღლებულ ადგილს ირგვლივ რიყის ქვით ნაგები მასიური კედელი შემოუყვება ირგვლივ. გეგმით სწორკუთხა ეკლესია სადა, ერთ საფეხურიან ცოკოლზე დგას. თარაზულია წყობაა. სამხრეთით და დასავლეთით დატანილია კარები. შიგნიდან თაღიანია გარედან კი არქიტრავული. სამხრეთით არქიტრავის ქვაზე ცენტრალურ ნაწილში მოჩარჩოებაში ჩასმული რელიეფური ჯვარია ამოკვეთილი, ხოლო მის კიდეებში წარწერაა. დასავლეთ არქიტრავის ქვაზე ცენტრალურ ნაწილში შედარებით მოზრდილ მოჩარჩოებაში ჩასმული რელიეფური ჯვარია ამოკვეთილი, რომლის მკლავებთან ყურძნის მტევნებია დატანილი. აღნიშნულ ჯვარს გვერდებში რომბებში ჩასმული ჯვრები აკრავს. დავზე კი ნახევრად სფერული შვერილა ამოკვეთილი, რომლის ჩუქურთმები დაზიანებულია. ეკლესია ნათდება სამი სარკმლით. ამოსავლეთ ფასადზე არსებულ სარკმელის ორი მოჩუქურთმებული ლილვი დაუყვება, ხოლო სარკმლის თავსართზე მესამე ლილვია დატანილი რკალურად. სამხრეთ ფასადზე სარკმელი ორი მოჩუქურთმებული ლილვით არის შემკული, ხოლო დასავლეთ ფასადის სარკმელს დაუყვება სამი ლილვი. ჩრდილოეთ ფასადზე ცენტრალურ ნაწილში დაახლოებით ორი მეტრის სიმაღლეზე კრონშტეინია გამოშვერილი. ეკლესიას წრეთარგისა და ლილვისგან შედგენილი ლავგარდანი ევლება. საკურთხეველი ნახევარწრიულ აბსიდიანია. აბსიდის ჩრდილოეთ და სამხრეთ მხარეს თაღოვანი ნიშებია, რომელთა გვერდებზე, აგრეთვე თითო სწორკუთხა ნიშია. კონქი სფერულია. სატრიუმფო თაღი კრონშტეინებს ეყრდნობა. აბსიდი დარბაზისგან გამოყოფილია ორსაფეხურიანი მხრებით. გრძივი კედლები ორსაფეხურიანი პილასტრების საშუალებით ორ ნაწილად იყოფა. კოლოფა კამარის ცენტრალური, ორსაფეხურიანი საბრჯენი თაღი პილასტრების კაპიტელებს ეყრდნობა, ხოლო დასავლეთი თაღი კრონშტეინებს. ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კედლის შეწყვილებული თაღები კონსოლებს ეყრდნობა.
რესურსები ინტერნეტში
ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
იოანე იალღუზიძე

იოანე იალღუზიძე
იოანე გიორგის ძე იალღუზიძე (ნამდვილი გვარი გაბარათი; დ. 1775, სოფ. ზალდა, ახლანდ. ქურთის მუნიციპალიტეტი — გ. , თბილისი) — ოსი პოეტი, პედაგოგი და საზოგადო მოღვაწე.
ბიოგრაფია
დაიბადა აზნაურის ოჯახში. სასულიერო განათლება მიიღო ერეკლე II-ისა და გიორგი XII-ის კარზე. ერეკლე II-ის შუამდგომლობით მიაბარეს დავითგარეჯის მონასტერში, სადაც მღვდელ იოანე ქარუმიძის დახმარებით შეუსწავლია ფილოსოფია და ქართული მწიგნობრობა. შემდეგ სწავლა განაგრძო თბილისის სასულიერო სემინარიაში. საზოგადო საქმიანობა დაიწყო გადამწერობით (2-ჯერ გადაუწერია ვეფხისტყაოსანი). 1815–1821 წლებში თბილისში, ოსეთის სასულიერო კომისიაში მუშაობდა თარჯიმნად. კარგად ფლობდა ქართულ, ოსურ და რუსულ ენებს. ქართულიდან ოსურად თარგმნიდა სასულიერო წიგნებს („საცისკრონი ლოცვანი“ — 1820, „გამოკრებილი კურთხევანი“ — 1824, უთარგმნია ოთხთავი, რომელიც დაცულია სამი ხელნაწერის სახით. ეს ხელნაწერები დაცულია თბილისში (პირველი ვარიანტი), პეტერბურგსა (ჩასწორებული) და მოსკოვში (სასტამბოდ გამზადებული). ასევე უთარგმნია „კატეხიზმო“, „ღვთისმსახურება“, დაცულია ხელნაწერი). 1820 წლიდან თბილისის სასულიერო სემინარიაში ოს ბავშვებს ასწავლიდა რუსულ და ქართულ ენებს. 1820 წელს ქართული გრაფიკის (როგორც ნუსხა-ხუცურის, ისე მხედრულის) საფუძველზე შეადგინა ოსური ანბანი, ხოლო 1821 წელს — პირველი საანბანო წიგნი ოსურ ენაზე. მისი გარდაცვალების შემდეგ ქართული ანბანი ცარიზმის რუსიფიკატორული რეჟიმის შედეგად რუსული ანბანით შეიცვალა.
იოანე იალღუზიძე გარდაიცვალა 1830 წლის 5 აგვისტოს, თბილისში ქოლერის ეპიდემიის დროს.
შემოქმედება
მისი პოეტური შემოქმედებიდან აღსანიშნავია პატრიოტული პოემა „ალღუზიანი“ (1885, ქართულ ენაზე), რომელშიც მოთხრობილია მეფე ალღუზის საგმირო საქმეები.
იოანე იალღუზიძეს გადაუწერია სულხან-საბა ორბელიანის „სიტყვის კონა“, შოთა რუსთაველის „ვეფხისტყაოსანი“, დავრიშიანი“, „მირიანი“, თეიმურაზ II-ის „სარკე თქმულთა“ და სხვ.
იოანეს ეკუთვნის პირველი ოსური ხელნაწერი, რომელიც 1802 წლით იყო დათარიღებული წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ფონდში (А, № 5136). ეს ხელნაწერი მცირეა ზომით სულ 80 სტრიქონია. შესრულებულია სამ ენაზე რუსულ, ქართულ და ოსურ ენებზე. ესაა ოფიციალური დოკუმენტი სოფელ ვანათში სასამართლოს დაწესების შესახებ. ორიგინალი რუსული ტექსტია, ქართული და ოსური მისგან თარგმნილია. ოსური ტექსტი შესრულებულია ქართული გრაფიკით. ხელნაწერი საფუძვლიანად შეისწავლა გ. ახვლედიანმა. მან დადგინა, რომ ჩვენამდე მოღწეული პირველი ოსური ხელნაწერი იოანე იალღუზიძეს ეკუთვნის.
ლიტერატურა
ახვლედიანი გ., ოსური ენის ისტორიისათვის, „ტფილისის უნივერსიტეტის მოამბე“, ტ. 5, თბ., 1925
თედეევი ო., ქართული ოთხთავის ოსური თარგმანის ისტორიისათვის, ტ. 108 „თსუ შრომები“, თბ., 1964
Гукаев Дз. А., О жизни и деятельности Ивана Ялгузидзе «Известия Юго-Осетинского научно-исследовательского института», 1955
რესურსები ინტერნეტში
იალღუზიძე-გაბარაევი იოანე
სქოლიო
ოსი პოეტები
ოსი პედაგოგები
ქურთის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
საქართველოში დაბადებული ოსები
Solenopsis bivonae

Solenopsis bivonae — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
კონსტანტინე ივანოვი (პოეტი)

კონსტანტინე ივანოვი (პოეტი)
კონსტანტინე ივანოვი (დ. 15 მაისი, 1890 — გ. 13 მარტი, 1915) — ჩუვაში პოეტი. მოღვაწეობა დაიწყო 1905-1907 წლებში, წერდა რევოლუციურ სიმღერებს, თარგმნიდა რუს კლასიკოსთა ლექსებს. ავტორია ბალადებისა და ლირიკულ-ეპიკური პოემისა „ნარსპი“ (1908), რომლის საფუძველზე შექმნილია ოპერა.
ლიტერატურა
რუსი მამაკაცი პოეტები
დაბადებული 1890
დაბადებული 15 მაისი
გარდაცვლილი 13 მარტი
გარდაცვლილი 1915
კალიფორნიის შტატის გზატკეცილი 1

კალიფორნიის შტატის გზატკეცილი 1 (ინგლ. California State Route 1, ან SR 1, ხშირად Highway 1) საშტატო სატრანსპორტო მაგისტრალი, რომელიც აშშ-ის კალიფორნიის წყნარი ოკეანის სანაპიროს მიჰყვება. განთქმულია ულამაზესი პანორამული ხედებით, რის გამოც ის აშშ-ის ”National Scenic Byway" რეესტრშია შეყვანილი.
SR 1 იწყება ინტერსტეიტ 5 გზატკეცილთან ორენჯ კაუნტიში, შემდეგ ლოს-ანჯელესის დასავლეთ კიდეს მიჰყვება და ზღვისპირა ქალაქებს სანტა-მონიკასა და მალიბუს ჭრის. გზატკეცილი ჩრდილოეთისკენ გრძელდება, შიგადაშიგ US 101-ს (მთავარი მაგისტრალი) უერთდება და ამ მაგისტრალის პანორამულ ალტერნატივას წარმოადგენს რამდენიმე მონაკვეთში. SR 1 აკავშირებს ვენტურას, სან-ლუის-ობისპოს, სან-სიმეონს (სადაც ჰერსტის ციხე-კოშკი მდებარეობს), მონტერეისა და სანტა-კრუზს.
ამის შემდეგ SR 1 აგლომერაციულ არეში შედის, ჭრის ქალაქ სან-ფრანცისკოს ზღვარს, გადადის გოლდენ გეიტ ბრიჯზე და გრძელდება მარინ-კაუნტიში. გზატკეცილით შესაძლებელია პოინტ-რეის ეროვნულ სანაპიროზე და ფორტ-ბრაგზე მოხვედრა, სანამ ის ლეგიტთან ისევ US 101-ს შეუერთდება.
SR 1-ის რამდენიმე ნაწილს ალტერნატიულად ასევე ჰქვია ”წყნარი ოკეანის სანაპირო გზატკეცილი”, ”კაბრილოს გზატკეცილი” ან ”შორლაინ-ჰაივეი”.
აშშ-ის სატრანსპორტო მაგისტრალები
კალიფორნიის გზები
Rəngdar

Rəngdar (also, Rengdar and Rengidar) is a village and the least populous municipality in the Quba Rayon of Azerbaijan. It has a population of 116.
References
Populated places in Quba District (Azerbaijan)
შიპკა (შოლდენეშტის რაიონი)

შიპკა (შოლდენეშტის რაიონი)
შიპკა — სოფელი მოლდოვაში, შოლდენეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 182 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 756 ადამიანს შეადგენდა.
იხილეთ აგრეთვე
მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
შოლდენეშტის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
შოლდენეშტის რაიონის სოფლები
პედრო დე ალვარადო

პედრო დე ალვარადო-ი-კონტრერასი (დ. დაახ. 1485, ბადახოსი, ესტრემადურა, ესპანეთი — გ. 4 ივლისი, 1541, გვადალახარის მახლობლად, ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფო) — ესპანელი კონკისტადორი, რომელიც პასუხისმგებელი იყო ცენტრალური ამერიკის დაპყრობაზე, გვატემალის პირველი გუბერნატორი. ნათელი-ნარინჯისფერი თმების გამო ინდიელები მას უწოდებდნენ „ტონატიუს“ (მზე). გამოირჩეოდა უკიდურესი სიმკაცრით, რისი მეშვეობითაც „შავი ლეგენდის“ ერთ-ერთი მთავარი პერსონაჟი გახდა.
ლიტერატურა
ბერნალ დიასი. ახალი ესპანეთის დაპყრობის რეალური ისტორია
Gustavo González Villanueva, El testamento del Adelantado Don Pedro de Alvarado. El hombre y el mito, San José, C.R.: Promesa, 2007
Díaz del Castillo, Bernal (1632) Historia verdadera de la conquista de la Nueva España. Р. 266.
Vázquez Chamorro, Germán (2003) «La conquista de Tenochtitlan» colección «Crónicas de América», compilación de los cronistas J.Díaz, A.de Tapia, B.Vázquez, F. de Aguilar; «Relación de méritos y servicios» pp. 121–147. Dastil, S.L. ISBN 84-492-0367-8
მექსიკის ისტორია
გვატემალის ისტორია
ეკვადორის ისტორია
კონკისტადორები
დაბადებული 1485
გარდაცვლილი 4 ივლისი
გარდაცვლილი 1541
კვანტლადა

კვანტლადა — სოფელი რუსეთში, დაღესტნის რესპუბლიკის წუმადის რაიონში. დასახლებულია ერთ-ერთი დიდოური ტომით, ხვარშიელებით. 2010 წლის მდგომარეობით სოფელში ცხოვრობდა 87 ადამიანი.
ლიტერატურა
წუმადის რაიონის დასახლებული პუნქტები
Moema, Minas Gerais

Moema, Minas Gerais
Moema is a Brazilian municipality located in the center of the state of Minas Gerais. Its population as of 2020 was 7,554 people living in a total area of 203 km². The city belongs to the meso-region of Central Mineira and to the micro-region of Bom Despacho. It became a municipality in 1953.
Location
The city center of Moema is located at an elevation of 728 meters on state highway MG-170, 8 km south of its junction with federal highway BR-262. Neighboring municipalities are: Bom Despacho (N)and (E), Santo Antônio do Monte and Lagoa da Prata (S), Luz (W).
Distances
Belo Horizonte: 170 km
Bom Despacho: 24 km
Lagoa da Prata: 24 km
Formiga: 90 km
Economic activities
Services and agriculture are the most important economic activities. In 2005 there were 37 small transformation industries employing 204 workers and 260 retail units employing 264 workers. The GDP in 2005 was approximately R$33 million, with 20 million reais from services, 3 million reais from industry, and 8 million reais from agriculture. There were 311 rural producers on 13,000 hectares of land. 37 farms had tractors (2006). Approximately 600 persons were employed in agriculture. The main crops are beans and corn. There were 12,000 head of cattle (2006).
There was one bank (2007). In the vehicle fleet there were 1,116 automobiles, 125 trucks, 143 pickup trucks, 107 buses, and 823 motorcycles (2007).
Health and education
In the health sector there were 3 public health clinics and 1 hospital with 32 beds. (2005). Patients with more serious health conditions are transported to Divinópolis or Belo Horizonte. Educational needs of 1,500 students were met by 6 primary schools, 1 middle school, and 1 pre-primary school.
Municipal Human Development Index: 0.773 (2000)
State ranking: 155 out of 853 municipalities as of 2000
National ranking: 1259 out of 5,138 municipalities as of 2000
Literacy rate: 89%
Life expectancy: 70 (average of males and females)
In 2000 the per capita monthly income of R$289.00 was above the state average of R$276.00 and below the national average of R$297.00. Poços de Caldas had the highest per capita monthly income in 2000 with R$435.00. The lowest was Setubinha with R$73.00.
The highest ranking municipality in Minas Gerais in 2000 was Poços de Caldas with 0.841, while the lowest was Setubinha with 0.568. Nationally the highest was São Caetano do Sul in São Paulo with 0.919, while the lowest was Setubinha. In more recent statistics (considering 5,507 municipalities) Manari in the state of Pernambuco has the lowest rating in the country—0,467—putting it in last place.
References
See also
List of municipalities in Minas Gerais
Municipalities in Minas Gerais
Masma Chicche District

Masma Chicche District is one of thirty-four districts of the province Jauja in Peru.
References