საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მეთაურები

საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მეთაურები
საქართველოს ეკლესიის მამამთავართა სია
მთავარეპისკოპოსნი
325–335 წწ. წმიდა ნინო განმანათლებლის მოსვლა, ქართლის მონათვლა და ქრისტიანობის სახელმწიფო რელიგიად გამოცხადება. „პირველი სვეტიცხოვლის“ აგება.
იოანე I (335–363)
იაკობი (363–375)
იობი (375–390), სომეხთა ნერსე კათოლიკოზის ყოფილი დიაკონი
ელია (390–400)
სვიმეონ I (400–410)
მოსე (410–425)
იონა (425–429)
იერემია (429–433)
გრიგოლ I (434)
ბასილი I (434–436)
მობიდანი (მთავარი მოგვი ანუ „მობედან-მობედი“ – გლონოქორ) (436–448), ნათესავით სპარსი.
იოველ I (448–452)
მიქელ I (452–467), ვახტანგ გორგასალს კბილები რომ ჩაამტვრევია
კათოლიკოს-მთავარეპისკოპოსნი
პეტრე I (467–474)
470–480 წწ. სვეტიცხოვლის „მეორე აღმშენებლობა“.
სამოელ I (474–502)
გაბრიელ I (502–510)
თავფეჩაღ I (510–516)
ჩირმაგი (ჩიღირმანე) (516–523)
საბა I (პირველი ქართველი კათოლიკოსი) (523–552), არჩეული მცხეთაში პირველად ქართველთაგანი.
ევლავი (533–544)
სამოელ II (544–553)
მაკარი (553–569)
სვიმონ II (569–575)
სამოელ III (575–582)
სამოელ IV (582–591)
ბართლომე (591–595)
კირიონ I (595–610). ამის დროს მოხდა სომეხ-ქართველთა რელიგიური განხეთქილება.
იონა II (610–619)
ბაბილა (619–629). ამან თბილისში ააგო ანჩისხატის ტაძარი.
თაბორი (629–634)
სამოელ V (634–640)
ევნონი (640–649)
თავფეჩაღ II (649–664)
ევლალე (664–668)
იოველ II (668–670)
სამოელ VI (670–677)
გიორგი I (677–678)
კირიონ II (678–683)
იზიდ-ბოზიდი (683–685)
თეოდორე I (თეოდოსი) (685–689)
პეტრე (სვიმონ) II (689–720) (ცოლოსანი 647–720 წწ.)
თალალე (720–731)
მამაჲ (731–744)
იოანე III (744–760), ანტიოქიაში უკანასკნელად ნაკურთხი.
გრიგოლ II (760–767)
სარმეანე (767–774)
მიქელ II (774–780)
სამოელ VII (780–790); წმ. აბოს ცხოვრების აღწერის ინიციატორი.
კირილე (791–802)
გრიგოლ III (802–814)
სამოელ VIII (814–826)
გიორგი II (826–838)
გაბრიელ II (838–860). ამის დროს, 843–859 წწ. ეფრემ მაწყვერელ ეპისკოპოსის მეცადინეობით მირონის კურთხევა ქართლს განაწესა.
არსენ I (860–887)
ევსუქი (887–908)
კლიმენტოს (908–914)
ბასილი II (914–930)
მიქელ III (930–944)
დავით I (944–955)
არსენ II (955–980). ქართველი წმინდანების ცხოვრების აღმწერი.
ოქროპირ (იოანე) I (980–1001)
სვიმონ III (1001–1012)
1010–1029 წწ. – სვეტიცხოვლის „მესამე აღმშენებლობა“. ხუროთმოძღვარი არსუკისძე.
კათოლიკოს-პატრიარქები
საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მეთაურები და მისი წინამორბედები საქართველოს სამეფოში 1010 წლიდან ატარებდნენ სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის ტიტულს, გარდა 1811-დან 1917 წლამდე პერიოდისა, როდესაც ეკლესია დაქვემდებარებულ იქნა რუსეთის მართლმადიდებლურ ეკლესიას რუსეთის კოლონიური პოლიტიკის ფარგლებში.
საქართველოს სამოციქულო ავტოკეფალური მართლმადიდებელი ეკლესიის მეთაურისადმი მიმართვის მიმდინარე სტილი შემდეგნაირია:
მელქისედეკ I (1012–1030, 1039–1045), სვეტიცხოვლის გამამშვენიერებელ-აღმდგენელი.
ოქროპირ (იოანე) II (1031–1039, 1045–1049)
ექვთიმე I (1049–1055)
გიორგი III ტაოელი (1055–1065)
გაბრიელ III საფარელი (1065–1080)
დიმიტრი (1080–1090)
ბასილი III კარიჭისძე (1090–1100)
იოანე IV საფარელი (1100–1142), რუისურბნისის საეკლესიო კრების თავმჯდომარე.
სვიმეონ IV გულაბერიძე (1142–1146)
საბა II (1146–1150)
ნიკოლოზ I გულაბერიძე (1150–1178). ძმისწული სვიმეონისა. 1150–1178, სვეტიცხოველის სვინაქსარის აღმწერელი.
მიქელ IV მირიანეს ძე (1178–1186), თამარის მეფედ მაკურთხეველი.
თეოდორე II მირიანეს ძე (1186–1206)
ბასილი IV (1206–1208)
იოანე VII (1208–1210), „ანგელოზთა სწორი“.
ეპიფანე (1210–1220)
ექვთიმე II (1220–1222)
არსენი III (1222–1225)
გიორგი IV (1225–1230)
არსენი IV ბულმაისისძე (1230–1240)
ნიკოლოზ II (1240–1280), მეფე დიმიტრი თავდადებულის თანამედროვე.
აბრამ I (1280–1310)
ექვთიმე III (1310–1325)
მიქელ V (1325–1330)
ბასილი V (1330–1350), მეფე გიორგი ბრწყინვალის თანამედროვე.
დოროთეოზ I (1350–1356)
შიო I (1356–1364)
ნიკოლოზ III (1364–1380)
გიორგი V (1380–1397)
ელიოზ გობირახისძე (1399–1411), თემურლენგის შემოსევათა მოწამე.
მიქელ VI (1411–1426)
დავით II (1426–1430)
თეოდორე III (1430–1435)
1431 წ. – სვეტიცხოვლის „ახლადშენების“ დასასრულის კურთხევა.
დავით III გობელაძე (1435–1439, 1443–1459)
შიო II (1440–1443)
მარკოზ (1460–1466)
დავით IV (1466–1479)
ევაგრე (1480–1492, 1500–1503)
აბრამ II აბალაკი (1492–1497)
ეფრემ I (1497–1500)
დოროთეოს II (1503–1510, 1511–1516)
დიონისე (1510–1511)
ბასილი VI (1517–1528)
მალაქია (1528–1538)
მელქისედეკ II ბაგრატიონი (1538–1541)
გერმანე (1541–1547)
სვიმონ V (1547–1550)
ზებედე I (1550–1557)
ნიკოლოზ IV ბარათაშვილი (1562–1584)
ნიკოლოზ V (1584–1591)
დოროთეოს III (1592–1599)
დომენტი I (1599–1603)
ზებედე II (1603–1610)
იოანე VI ავალიშვილი (1610–1613)
ქრისტეფორე I (1616–1622)
ზაქარია ჯორჯაძე (1623–1630)
ევდემოზ I დიასამიძე (1630–1637); როსტომ მეფემ მუსლიმანობის წინააღმდეგობისათვის კლდეზე გადააგდებინა.
ქრისტეფორე II ურდუბეგის ძე ამილახორი (1638–1660)
დომენტი II ქაიხოსროს ძე, მუხრანბატონი (1660–1676). ამან განაახლა და სამრეკლო აუშენა ანჩისხატის ეკლესიას და სოფელ ჭალიდან გადმოასვენა მაცხოვრის ხელთუქმნელი ხატი – პირი ღვთისა.
ნიკოლოზ VI იოთამის ძე ამილახორის შვილი (1678–1688, 1691–1696) (მოადგილე კათოლიკოსისა). წინარეხის მაღალაანთ ეკლესიის განმაახლებელი.
იოანე VII დიასამიძე (1688–1691, 1696–1700)
ევდემოზ II დიასამიძე (1701–1705)
დომენტი III, ლეონ ბატონიშვილის ძე (1705–1725, 1739–1741). ამან, 1725 წ. 21 თებ.–1739 წ. 27 დეკ-მდე, 14 წელიწადი ოსმალეთის ტყვეობაში გაატარა. ქართველ წმიდანთა ცხოვრება შეადგინა.
ბესარიონ ორბელიანი (ორბელიშვილი) (1725–1737); „გრდემლის“ ავტორი.
კირილე (1737–1739)
ნიკოლოზ VII ხერხეულიძე (1741–1744). მოკლა ტარიელ თაზიშვილმა.
ანტონ I დიდი, იესე მეფის ძე (1744–1755, 1764–1788). ფილოსოფოს-მენციერი.
იოსებ ჯანდიერი (1755–1764)
ანტონ II, ერეკლე მეფის ძე (1788–1811), გარდაიცვალა 1827 წ. 21 დეკემბერს, ნიჟნი ნოვგოროდში
1811 წ. – რუსული საიმპერიო ხელისუფლება აუქმებს საქართველოს ეკლესიის მრავალსაუკუნოვან ავტოკეფალიას და უმორჩილებს მას რუსეთის უმაღლეს სინოდს. კათოლიკოსი ანტონ II ნიჟნი ნოვგოროდს გადაასახლეს. ამიერიდან ქართულ ეკლესიას განაგებენ რუსი ეკზარხოსები.
საქართველოს და კავკასიის ეგზარქოსები
სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქები (1917 წლიდან)
იხილეთ აგრეთვე
დანართი 1 ერთიანი საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქები
დანართი 2 აფხაზეთის (დასავლეთ საქართველოს) კათოლიკოსები
დანართი 3 აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქები
დანართი 4 აფხაზეთის (დასავლეთ საქართველოს) კათოლიკოს-პატრიარქები
დანართი 5 სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქები ავტოკეფალიის აღდგენიდან
გალერეა
შენიშვნების სია
სქოლიო
წყაროები
გარე ბმულები
კარბელაშვილი, პოლიევკტოს (1900) „იერარქია საქართველოს ეკკლესიისა: კათოლიკოსნი და მღვდელთ-მთავარნი“.
ჯაფარიძე, მიტროპოლიტი ანანია (2020) „საქართველოს წმიდა სამოციქულო ეკლესიის მეთაურები“.