PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ოქსფორდის ინგლისური ენის ლექსიკონი

ოქსფორდის ინგლისური ენის ლექსიკონი
ოქსფორდის ინგლისური ლექსიკონი, ან ოქსფორდის ინგლისური ენის ლექსიკონი (ინგლ. The Oxford English Dictionary, შემოკლ, აგრეთვე OED [ოუ-ი-დი]) — ვრცელი ლექსიკონი ინგლისური ენისა, რომელიც გასული საუკუნის მთელს ინგლისურ ლექსიკასა და ენის განვითარებას მოიცავს.
ოქსფორდისეული ინგლისური ენის ლექსიკონი მოიცავს როგორც ეტიმოლოგიას, სიტყვების სხვადასხვა მნიშვნელობებს, იმოწმებს სიტყვის გამოყენებას კონტექსტუალური მაგალითების მოშველიებით, ამავდროულად ფარავს სიტყვახმარების დროითსა და სემანტიკურ სივრცეს.
ოქსფორდის უნივერსიტეტის ლექსიკონს გამოსცემს ოქსფორდის უნივერსიტეტის გამომცემლობა (Oxford University Press (OUP)), რომელიც არის ყველაზე დიდი საუნივერსიტეტო გამომცემლობა დღევანდელ მსოფლიოში.
ლექსიკონი შეიცავს დაახლ. 600 000 საძებნ სიტყვას გამოყენების მაგალითებით შესაბამის ციტატებში. აღსანიშნავია, რომ სიტყვის ილუსტრაციათა რაოდენობა დაახლ. 2,5 მილიონი ციტატია. ამ ლექსიკონში, როგორც არცერთ სხვა ლექსიკონში, რომელსაც ინგლისური ენის აღწერა დაუსახავს ამოცანად, შეძლებისდაგვარად აღნუსხულია ლემების ყველა ცნობილი გამოყენება და ვარიანტი, რომლებიც მოხსენიებულია ინგლისური ენაზე შექმნილ ყველაზე ადრეულ ძეგლებსა თუ თანამედროვე ინგლისური ენის ტექსტებში.
ოქსფორდის ინგლისური ენის ლექსიკონი წვდომადია ონ-ლაინ რეჟიმშიც.
ლიტერატურა
K. M. Elisabeth Murray: Caught in the Web of Words. James Murray and the Oxford English Dictionary. New Haven/London, 1977, ISBN 0-300-02131-3
Donna Lee Berg: A Guide to the Oxford English Dictionary. The essential companion and user’s guide. Oxford, New York 1993, ISBN 0-19-869179-3
Simon Winchester: The Surgeon of Crowthorne. A tale of murder, madness and the love of words. London 1998, ISBN 0-670-87862-6. In den USA als: The Professor and the Madman. A Tale of Murder, Insanity, and the Making of The Oxford English Dictionary. New York 1998, ISBN
Simon Winchester: The Meaning of Everything. The Story of the Oxford English Dictionary. Oxford, 2003, ISBN 0-19-860702-4
Lynda Mugglestone: Lost for words. The hidden history of the Oxford English dictionary. New Haven/London, 2005, ISBN 0-300-10699-8
რესურსები ინტერნეტში
Homepage
AskOxford: the free online dictionary resource from OUP (Compact Oxford English Dictionary)
On some Deficiencies in our English Dictionaries , Vortrag von Richard Chenevix Trench, mit dem er den Anstoß zum OED gab
ლექსიკონი
ინგლისური ენა
Colón, Nariño

Colón, Nariño
Colón is a municipality in the Nariño Department, Colombia. The municipality head is the town of Génova.
Municipalities of Nariño Department
აბსოლუტური გეომეტრია

აბსოლუტური გეომეტრია — პარალელობის შესახებ პოსტულატისაგან დამოუკიდებელი გეომეტრიულ წინადადებათა ერთობლიობის სახელწოდება. ეს წინადადებები საერთოა ევკლიდესა და ლობაჩევსკის გეომეტრიებისათვის. ტერმინი შემოიღო ი. ბოლიაიმ.
იხილეთ აგრეთვე
ევკლიდეს გეომეტრია
ლობაჩევსკის გეომეტრია
არაევკლიდური გეომეტრიები
ლიტერატურა
აბსოლუტური გეომეტრია
Dolichoderus jacobsoni

Dolichoderus jacobsoni is a species of ant in the genus Dolichoderus. Described by Auguste-Henri Forel in 1909, the species is endemic to Indonesia.
References
Dolichoderus
Hymenoptera of Asia
Insects of Indonesia
Insects described in 1909
ტაუერ-საბვეი

ტაუერ-საბვეი (ინგლ. Tower Subway, ტაუერის მიწისქვეშა გზა) — გვირაბი, აგებული 1870 წელს ტემზის ქვეშ ლონდონის ცენტრში, ლონდონის ტაუერთან სიახლოვეს. გვირაბის საერთო სიგრძე შეადგენს 411,48 მეტრს, ხოლო მანძილი გვირაბის ჭერსა და მდინარის ფსკერს შორის — 6,71 მ. გვირაბში შესასვლელის ფუნქციას ვერტიკალური მაღარო ასრულებდა, რომელიც ტაუერ-ჰილის შემაღლებაზე მდებარეობდა და 18,29 მ სიღრმის იყო.
საწყისი გეგმის მიხედვით გვირაბში 762 მმ სიგანის სარკინიგზო ლიანდაგი დააგეს. გვირაბის მცირე დიამეტრის გამო მასში მხოლოდ ერთ ვაგონს შეეძლო კურსირება, რომელიც მოძრაობაში მოდიოდა ფოლადის ტროსებით დამაგრებული ორი ორთმავლით (4 ცხენის ძალის სიმძლავრის). ერთი სადგურიდან მეორეში მგზავრობის ხანგრძლივობა 70 წამს შეადგენდა. ვაგონის მაქსიმალური ტევადობა 12 ადამიანი იყო.
რესურსები ინტერნეტში
Making History: The Tower Subway
Lost Subways: Tower Hill Subway
Lost Industry of Southwark
Subterranea Britanica - Tower Subway
ლონდონის მეტროპოლიტენი
სუბტროპიკული სარტყლების ნახევარუდაბნოს ზონები

სუბტროპიკული სარტყლების ნახევარუდაბნოს ზონები — ხმელეთის ბუნებრივი ზონები ჩრდილოეთ და სამხრეთ ნახევარსფეროში. გავრცელებულია წყვეტილად უმთავრესად მთიანეთში, სადაც მთისწინა უდაბნოებიდან მთის სტეპისაკენ გარდამავალ სიმაღლებრივ სარტყელს ქმნის. გვხვდება ირანის მთიანეთში, დასავლეთ აზიის, ჩრდილოეთ აფრიკის, კლდოვან (ჩრდილოეთი ამერიკა), ფლინდერზის (ავსტრალია) მთებში, კარუს პლატოზე (სამხრეთ აფრიკა), ანდების მთისწინეთსა და აღმოსავლეთ კალთებზე (სამხრეთი ამერიკა). ჰავა კონტინენტურია, იცის ცხელი ზაფხული (ჰაერის ტემპერატურა 20—25°C) და გრილი ზამთარი.
ხმელეთის ზედაპირი წლის განმავლობაში იღებს 210-310კჯ/სმ² (50-75 კკალ/სმ³) სითბოს. ნალექი 200 მმ წელიწადში. მცენარეულობიდან ხარობს მარცვლოვანი ბალახეული და ბუჩქოვანი ფორმაციები, სუკულენტები. იყენებენ საძოვრებად. გავრცელებულია სარწყავი მიწათმოქმედება.
ლიტერატურა
ბუნებრივი ზონები და ბუნებრივი ტერიტორიული დაყოფა
ზღვის ფაუნა

ზღვის ფაუნა — ზღვისა და ოკეანის ცხოველთა ერთობლიობა. ზღვის ფაუნა დაახლოებით 160 ათას სახეობას მოიცავს, რომელთაგან დაახლოებით 16 ათასი თევზია. თავისუფლად მცხოვრებ ცხოველთა 60 კლასიდან ზღვაში მხოლოდ 3 კლასი არ გვხვდება. ცხოველთა სამყაროს ტიპი თავდაპირველად ზღვის გარემოში ჩამოყალიბდა, საიდანაც შემდეგ ზოგი მტკნარ წყალში გადავიდა, ზოგი -ხმელეთზე. ზღვის ფაუნა ყველაზე მდიდარია ტროპიკულ წყლებში. სიღრმის მატებასთან ერთად იგი ღარიბდება, ხოლო მაქსიმალურ სიღრმეზე (9-10 კმ-ზე ღრმად) მხოლოდ რამდენიმე ათეული სახეობა გვხვდება. ადგილსამყოფელისა და ცხოვრების ნირის მიხედვით ზღვის ფაუნას ყოფენ პლანქტონად, ნექტონად და ბენთოსად. ზოოპლანქტონის წარმომადგენლებია სხივურები, ინფუზორიები, სიფონორები, მედუზები, კიბოსნაირები და სხვა. ნექტონის ძირითადი ფორმებია თევზები, თავფეხიანი მოლუსკები და ვეშაპისნაირები. ფსკერული ფორმებიდან აღსანიშნავია ღრუბლები, მარჯნის პოლიპები, კიბოები, მუცელფეხიანები და ორსაგდულიანი მოლუსკები, კანეკლიანები, ასციდები თევზები და სხვა. ჰიდროფიზიკური და ჰიდროქიმიური თავისებურებების გამო შავი ზღვის ფაუნა შედარებით ღარიბია, ზღვის ფაუნის სამეურნეო მნიშვნელობა მეტად დიდია.
ლიტერატურა
ცხოველები
თბილისის დემონსტრაციები (1988)

თბილისის დემონსტრაციები (1988)
თბილისის 1988 წლის 5-29 ნოემბრის დემონსტრაციები — საპროტესტო გამოსვლები თბილისში, საბჭოთა კავშირის კონსტიტუციაში მოკავშირე რესპუბლიკათა სუვერენული უფლების შემცირების მცდელობის საპასუხოდ.
ისტორია
საბჭოთა ხელისუფლებამ მიიღო გადაწყვტილება ცვლილებები შეეტანა საბჭოთა კავშირის კონსტიტუციაში, რომლის მეშვეობითაც სერიოზულად იზღუდებოდა მოკავშირე რესპულიკათა სუვერენული უფლება. პირველი მიტინგი თბილისში, იპოდრომზე, 1988 წლის 5 ნოემბერს „ილია ჭავჭავაძის საზოგადოების“ ინიციატივით გაიმართა, რომელშიც 2 ათასამდე ადამიანი მონაწილეობდა.
11-12 ნოემბერს ასევე იპოდრომზე გრანდიოზული აქცია დაიგეგმა. ხალხმა დილიდანვე დაიწყო შეკრება, შემოსასვლელებიდან ახალ-ახალი კოლონები მოდიოდნენ, ამ დროს უნივერისტეტთანაც უამრვი ხალხი იყო შეკრებილი.
23 ნოემბერს მთავრობის სახლის შენობასთან ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიის ინიციატივით დაიწყო შიმშილობის აქცია, რომელსაც შეუერთდა ირაკლი შენგელიას „ეროვნული სამართლიანობის კავშირი“, მეორე დღეს კი სტუდენტები და პირველი სკოლის მოწაფეები. მთავრობის სახლთან კარვებიც გაიშალა, თუმცა მომიტინგეთა უმრავლესობას ღია ცის ქვეშ ეძინა. თითქმის ყოველდღე იმართებოდა მრავალათასიანი მიტინგი. რუსთაველის გამზირი ავტომანქანებისთვის ჩაიკეტა. მეოთხე დღეს უკვე ოთხასამდე ადამიანი შიმშილობდა, აქციას შეუერთდნენ სხვა პარტიის ლიდერებიც, ირაკლი წერეთელი, ზვიად გამსახურდია, მერაბ კოსტავა, ირაკლი ბათიაშვილი.
25 ნოემბრის ღამეს მიტინგის ერთ-ერთი აქტივისტი მთავრობის სასახლის თავზე ავიდა და საბჭოთა დროშა ჩამოხსნა. აქციაზე ვითარება უფრო და უფრო იძაბებოდა, თუმცა მომიტინგეები რუსთველის პროსპექტს არ ტოვებდნენ.
29 ნოემბერს აქციის მონაწილეებს რუსთაველის გამზირის რადიოქსელით გააცნეს საბჭოთა კავშირის გენერალური მდივნის მიხეილ გორბაჩოვის სიტყვა, სადაც იგი ითვალისწინებდა ქართველი ახალგაზრდების მოთხოვნას და წყვეტდა საბჭოთა კავშირის კონსტიტუციაში ცვლილებებისა და დამატებების შეტანას. 29 ნოემბერს ნაშაუადღევს საპროტესტო აქცია შეწყდა.
რესურსები ინტერნეტში
ია აბულაშვილი, „30 წელი გადის იმ ისტორიული მოვლენიდან, როცა რუსთაველზე პირველად ჩამოხსნეს საბჭოთა დროშა“
საპროტესტო გამოსვლები საქართველოში
ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობა
თბილისის ისტორია
ასკინო (არხანგელის რაიონი)

ასკინო (არხანგელის რაიონი)
ასკინო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის არხანგელის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ არხანგელსკოედან დაშორებულია 25 კილომეტრით. უხლოესი რკინიგზის სადგურია პრიურალიე, რომელიც დაშორებულია 31 კმ-ით.
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
არხანგელის რაიონის სოფლები
ნიუ-იორკ ობზერვერი

ნიუ-იორკ ობზერვერი — ყოველკვირეული ამერიკული გაზეთი. მისი პირველი ნომერი ნიუ-იორკში, აშშ 1987 წლის 22 სექტემბერს გამოვიდა. დამაარსებელია ართურ ელ. კარტერი. გაზეთი ძირითადად მიმოიხილავს ქალაქის კულტურას, არქიტექტურას, მედიას, პოლიტიკას, გართობის და საგამომცემლო ინდუსტრიებს.
აშშ-ის გაზეთები
ინგლისურენოვანი გაზეთები
1987 წელს დაარსებული ბეჭდვითი გამოცემები
ენისელის კოპალეს ეკლესია

ენისელის კოპალეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელის დასავლეთით 4კმ-ზე. ახმეტა-ყვარლის გზატკეცილის მარცხენა მხარეს, გზიდან 0,4 კმ-ზე. დანგრეულია. ადგილობრივთა გადმოცემით იგი 1959 წელს აუფეთქებიათ. შემორჩენილია ჩრდილოეთ და დასავლეთ კედლების მცირე ნაწილები და საკურთხევლის აფსიდის ჩრდილოეთ კიდე (სიმაღლე დახლ. — 1,4 მ) ეკლესიის მიახლოებითი ზომებია: 8,6X6 მ-ზე, კედლების სისქე — 0,9 მ. შენობა ნაგები იყო ნატეხი ქვის ირეგულარული წყობით. კედლები გასწორებული ყოფილა ბათქაშით.
ლიტერატურა
ყვარლის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
ჯონ ბენვილი

ჯონ ბენვილი (დ. 8 დეკემბერი, 1945) — ირლანდიელი მწერალი, მოთხრობების ავტორი და სცენარისტი.ბუკერის, ფრანც კაფკასა და მრავალი ლიტერატურული პრემიის ლაურეატი, ლიტერატურის სამეფო საზოგადოების, ასევე ამერიკის ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის წევრი.
დაიბადა 1945 წლის 8 დეკემბერს, უექსფორდში, უექსფორდის საგრაფოში. აქვე დაამთავრა საშუალო სკოლა და კოლეჯი. სწავლის დასრულების შემდეგ, მუშაობა დაიწყო ირლანდიის ნაციონალურ ავიაკომპანიაში — Aer Lingus. 1960-იანი წლების ბოლოს ის შეერთებულ შტატებში ცხოვრობდა, სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ კი მიიღო რედაქტორის ასისტენტის თანამდებობა გაზეთ „The Irish Press“-ში, სადაც მუშაობდა მის დახურვამდე.
ჯონ ბენვილის პირველი წიგნი, მოთხრობების კრებული, სახელწოდებით „Long Lankin“, გამოიცა 1970 წელს.
2005 წელს ბენვილმა მიიღო ბუკერის პრემია რომანისთვის „ზღვა“.
მას პირველი ქორწინებიდან ორი ვაჟი, ხოლო მეორე ქორწინებიდან ორი ქალიშვილი ჰყავს.
ამჟამად ის დუბლინში ცხოვრობს.
რესურსები ინტერნეტში
ჯონ ბენვილი — Aosdána
ჯონ ბენვილი — Ricorso (ირლანდიელ მწერალთა მონაცემთა ბაზა)
ჯონ ბენვილი — ბერლინის საერთაშორისო ლიტერატურული გესტივალი
სქოლიო
ირლანდიელი მამაკაცი რომანისტები
ირლანდიელი სცენარისტები
პოსტმოდერნისტი მწერლები
ფსევდონიმიანი მწერლები
XX საუკუნის ირლანდიელი მამაკაცი მწერლები
XX საუკუნის ირლანდიელი რომანისტები
XXI საუკუნის ირლანდიელი მამაკაცი მწერლები
XXI საუკუნის ირლანდიელი რომანისტები
იოანე XI (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი)

იოანე XI (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი)
იოანე XI (დ. დაახ. 1225 — გ. მარტი 1297) — კონსტანტინოპოლის პატრიარქი 1275 წლის 2 ივნისიდან 1282 წლის 26 დეკემბრამდე. ბიზანტიის იმპერიის პერიოდში აღმოსავლეთ და რომაული ეკლესიების გამაერთიანებელი.
ლიტერატურა
Барсов Н. И., Болдаков И. М. Иоанн, константинопольские патриархи // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
Иоанн XI Векк // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
რესურსები ინტერნეტში
Catholic Encyclopedia Article
Peter Gilbert, Not an Anthologist: John Bekkos as a Reader of the Fathers
სქოლიო
კონსტანტინოპოლის პატრიარქები
გარდაცვლილი 1297
ფადლა I

ფადლა I (გ. 893) — კახეთის მთავარი (ქორეპისკოპოსი) 881-892 წლებში ეკუთვნოდა არევმანელთა საგვარეულოს. ფიქრობენ, რომ კახეთის მთავრის გრიგოლის შთამომავალი იყო. „მატიანე ქართლისაჲს“ ცნობით, ფადლა I-ს პოლიტიკური ძალაუფლება ბრძოლით მოუპოვებია. გაუმარჯვებია დონაურებთან დინასტიურ ბრძოლაში. დონაურების მიერ სამთავრო ტახტის დაკარგვას გარდაბნელების განდგომა მოჰყოლია. ფადლა I-ს დაუმორჩილებია გარდაბნელები და თვით გარდაბანიც თავისი სამთავროსთვის შეუერთებია. „მატიანე ქართლისაჲს“ ავტორის დახასიათებით, ფადლა I ყოფილა „კაცი ბრძენი და საქმის მეცნიერი“.
წყარო
ვახუშტი, აღწერა სამეფოსა საქართველოსა, წგნ.:ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 4, თბ., 1973;
მატიანე ქართლისა, იქვე, ტ. 1, თბ., 1955
ლიტერატურა
სქოლიო
არევმანელთა დინასტია
კახეთის მთავრები
გარდაცვლილი 893
ბელმოპანი

ბელმოპანი — ბელიზის დედაქალაქი. 2009 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 20 000 ადამიანი. ბელმოპანი მოქცეულია კაიოს ოლქის შემადგენლობაში.
ქალაქი მდებარეობს ზღვის დონიდან 76 მეტრზე. გაშენებულია მდინარე ბელიზის აღმოსავლეთ ნაპირზე. მისგან 80 კილომეტრში (50 მილი) მდებარეობს ქვეყნის უდიდესი ქალაქი და ყოფილი დედაქალაქი ბელიზი, რომელიც 1961 წელს ქარიშხალმა დაანგრია. უკვე 1970 წელს, დედაქალაქი ბელმოპანში იქნა გადმოტანილი, აიგო სახელმწიფო დაწესებულებების შენობები. სწორედ ამ წელს მიენიჭა ბელმოპანს ქალაქის სტატუსი.
რესურსები ინტერნეტში
Photos of Belmopan
Map of Belmopan
Online Portal of Belmopan
"Lady from Belmopan" shirt
სქოლიო
ბელიზის ქალაქები
ჩრდილოეთ ამერიკის დედაქალაქები
ცენტრალური ამერიკის დედაქალაქები
Bad for Good: The Very Best of Scorpions

Bad for Good: The Very Best of Scorpions — გერმანული როკ ჯგუფი სკორპიონსის სიმღერების კომპილაციური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2002 წელს Hip-O Records-ზე. ამ კომპილაციისთვის ჯგუფის მიერ სპეციალურად დაიწერა უკანასკნელი ორი სიმღერა.
სიმღერების სია
რესურსები ინტერნეტში
ალბომი ჯგუფის ოფიციალურ საიტზე
სქოლიო
სკორპიონსის კომპილაციური ალბომები
2002 წლის კომპილაციური ალბომები
Hip-O Records-ის კომპილაციური ალბომები
List of Georgian regions by Human Development Index

List of Georgian regions by Human Development Index
This is a list of Georgian administrative divisions (mkhare) by Human Development Index as of 2021. This also includes Adjara, a historical, geographic and political-administrative region of Georgia, and Tbilisi, the capital and largest city. There is no data for the Autonomous Republic of Abkhazia available.
References
Georgia
Human Development Index
Regions By Human Development Index
HDI
Xanthodaphne pyrropelex

Xanthodaphne pyrropelex — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
ვლადიმერ გურგენიძე (ინჟინერი)

ვლადიმერ გურგენიძე (ინჟინერი)
ვლადიმერ მიხეილის ძე გურგენიძე (დ. 16 ნოემბერი, 1894, თელავი, — გ. 15 სექტემბერი, 1991, თბილისი) — ქართველი ინჟინერი რკინიგზების დაპროექტების, მშენებლობისა და ექსპლუატაციის დარგში, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1950), პროფესორი (1950), საქართველოს მეცნიერებისა და ტექნიკის დამსახურებული მოღვაწე (1956).
დაამთავრა ლენინგრადის მიმოსვლის გზათა ინჟინრების ინსტიტუტი (1926). მუშაობდა თბილისის ინდუსტრიულ ტექნიკუმსა და ამიერკავკასიის სატყეო–ტექნიკურ ინსტიტუტში (1926-1930), ამიერკავკასიის, შემდგომ თბილისის მიმოსვლის გზათა ინჟინრების ინსტიტუტში (1930-1959), საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში რკინიგზის სადგურებისა და კვანძების დაპროექტების, მშენებლობისა და ექპულატაციის კათედრის გამგედ (1944-1978). 1978 წლიდან იყო ამავე კათედრის პროფესორ–კონსულტანტი. მისი ძირითადი სამეცნიერო შრომები ეხება რკინიგზის ექპულატაციის საკითხებს
ბიბლიოგრაფია
Улавливающие тупики. Основы проектирования и эксплуатации, М., 1953;
Железнодорожные станции с сортировочными устройствами на уклонах, Тб., 1961.
ლიტერატურა
დაბადებული 16 ნოემბერი
დაბადებული 1894
გარდაცვლილი 15 სექტემბერი
გარდაცვლილი 1991
თელავის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ქართველი ინჟინრები
საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწეები
ორესის მთები

ორესის მთები — ქედი ჩრდილოეთ აფრიკაში, ალჟირსა და ტუნისში. საჰარის ატლასის აღმოსავლეთი გაგრძელება. მაქსიმალური სიმაღლე 2328 მ (მთა ჯებელ-შელია).
აგებულია მეტამორფული და დანალექი ქანებით. მთისძირში 1000 მ-ზე მეტი სიღრმის სინკლინია. დამახასიათებელია სწორი და გრძელი თხემი, რომელიც მიემართება ჯერ სამხრეთ-დასავლეთიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთისაკენ, ხოლო შემდეგ მკვეთრად აღმოსავლეთისაკენ.
დანაწევრებულია ღრმა ხეობებით, რომლებიც მრავალი ნაყოფიერი უადითაა წარმოდგენილი, რომელთა შორის გამოიყოფა საჰარისკენ მიქცეული ელ-აბიოდი და ელ-აბდი.
ორესის მთების ჩრდილო-დასავლეთი გაგრძელებაა დაახლოებით იგივე სიმაღლის ბელეზმის ქედი, რომელიც განფენილია თელ-ატლასისა და საჰარის ატლასის შეერთების ადგილზე.
ორესის მთების ზედა კალთები შემოსილია ფიჭვის, კედარისა და მუხის ტყეებით, ხოლო ქვედა კალთები ქსეროფიტული მცენარეულობით. ქალაქ ბათნის სიახლოვეს, ელ-კანტარის უღელტეხილზე გადადის რკინიგზა და გზატკეცილი. ქედის ფარგლებში შემორჩენილია მრავალი ძველრომაული ნანგრევები. დასახლებულია ბერბერებით, კერძოდ შაუიას ხალხით და არაბი მომთაბარეებით.
სქოლიო
ალჟირის ქედები
ტუნისის ქედები
წინწკალა

წინწკალა — მცენარეთა გვარი მიხაკისებრთა ოჯახისა. ერთ- ორ- ან მრავალწლოვანი ბალახებია.
140-მდე სახეობა გავრცელებულია ევროპაში, დასავლეთ და ცენტრალურ აზიაში. კავკასიაში 28 სახეობა იზრდება, საქართველოში — 9; მათგან განსაკუთრებით ფართოდაა გავრცელებული Gypsophila tenuifolia, Gypsophila elegans, რომლებიც გვხვდება მთისწინეთიდან ალპურ სარტყელამდე კლდეებზ და ღორღიან ადგილებზე, ზოგიერთი — ველისა და ნახევრა უდაბნოს სარტყელშიც.
წინწკალას ზოგიერთი სახეობა საპონინს შეიცავს და ლუდისა და გაზიანი სასმელების დასამზადებლად იყენებენ.
ლიტერატურა
მიხაკისებრნი
ჩუის რაიონი

ჩუის რაიონი — რაიონი ყირგიზეთში, შედის ჩუის ოლქის შემადგენლობაში. ჩრდილოეთიდან მას ესაზღვრება ყაზახეთი, აღმოსავლეთიდან — ქემინის რაიონი, დასავლეთიდან — ისიქ-ათის რაიონი და სამხრეთიდან — ქოჩქორის რაიონი ნარინის ოლქში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი თოქმაქი. რაიონის ფართობი 1592 კმ²-ია.
მოსახლეობა
2009 წლის აღწერის მიხედვით, ეროვნული შემადგენლობა ჩუის რაიონში შემდეგნაირი იყო:
რესურსები ინტერნეტში
Сайт города Токмок - Новостной сайт Чуйского района и города Токмок.
Форум города Токмок - Общение жителей Чуй.
Фото галерея города - Фотографии жителей и Чуйского района.
Объявления по Чуйскому району
Знакомства Кыргызстан, Чуй, Токмок
Административный сайт областного города Токмок
სქოლიო
ჩუის ოლქის რაიონები
ყირგიზეთის რაიონები
Nihonia

Nihonia is a genus of sea snails, marine gastropod mollusks in the family Cochlespiridae.
Species
Species within the genus Nihonia include:
Nihonia australis (Roissy, 1805)
Nihonia circumstricta (Martens, 1901)
Nihonia maxima Sysoev, 1997
Nihonia mirabilis (Sowerby III, 1914)
Extinct species
† Nihonia birmanica (Vredenburg, 1921)
† Nihonia pervirgo (Yokoyaina, 1928)
† Nihonia shimajiriensis MacNeil, 1960. Type species from the Miocene of Okinawa.
† Nihonia santosi Sbuto, 1969
† Nihonia soyomaruae (Otuka, 1959)
† Nihonia sucabumiana (K. Martin, 1895)
References
MacNeil F. S. (1961 ["1960"]) Tertiary and Quaternary Gastropoda of Okinawa. United States Geological Survey Professional Paper 339: iv + 148 pp., 21 pls
External links
რენატა კუერტენი

რენატა კუერტენი (დ. 14 სექტემბერი, 1988, ბრასუ-დუ-ნორტი, სანტა-კატარინა, ბრაზილია) — ბრაზილიელი მოდელი და ტელე-წამყვანი. იგი დაიბადა და გაიზარდა სანტა-კატარინაში. 10 წლის ასაკში გადაწყვიტა, რომ მოდელი გამხდარიყო და 16 წლის ასაკში თავისი ოცნება აისრულა. მას მიჰყავს გადაცემა „Conexão Models and Chega Mais“ RedeTV-ზე.
პირადი ცხოვრება
აქვს დიდხნიანი სასიყვარულო ურთიერთობა ადვოკატ ბეტო სენასთან. იგი არის ჩოგბურთელი გუსტავო კუერტენის ბიძაშვილი.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 14 სექტემბერი
დაბადებული 1988
ბრაზილიელი მოდელები
ბრაზილიელი ტელეწამყვანები
ესპეხოს კანტონი

ესპეხოს კანტონი
ესპეხო — კანტონი ეკვადორში, კარჩის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ელ-ანხელი. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა 13 515 ადამიანს შეადგენდა.
სქოლიო
კარჩის პროვინციის კანტონები
ისმაილ ყარა

ისმაილ ყარა (დ. 1945 — გ. 1998) — ქართველი მწერალი.
ბიოგრაფია
თურქეთში მცხოვრებ ქართველთა ეროვნული ცნობიერების გაღვივების საქმეში მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა მწერალმა ისმაილ ყარა შავიშვილმა, რომლის თურქულენოვანი შემოქმედების მთავარი თემა თურქეთში მცხოვრები ქართველების ყოფა-ცხოვრების მხატვრული წარმოსახვაა.
მწერალი 1945 წელს დაიბადა იმერხევის ქართულ სოფელ შოლთისხევში. მიუხედავად იმისა რომ ხსენებული რეგიონი სამ საუკუნეზე მეტია თურქეთის შემადგენლობაშია მოქცეული, მოსახლეობის მნიშვნელოვან ნაწილს იქ კვლავაც ქართველები შეადგენენ. აღნიშნულმა გარემომ არსებითად განმსაზღვრელი ზეგავლენა იქონია ისმაილ შავიშვილის ეროვნული ცნობიერების ჩამოყალიბებაზე. პირველდაწყებითი განათლება წყალსიმერის დაწყებით სკოლაში მიიღო. იმერხეველთა ყოველდღიურ ყოფაში ქართული ენა იმდენად ფართოდ ყოფილა დამკვიდრებული, რომ მოსწავლეთა უდიდეს ნაწილს საერთოდ არ სცოდნია თურქული, რაც ხელს უშლიდა სასწავლო პროცესის ნორმალურად წარმართვის საქმეს. ვითარების გამოსწორების მიზნით, სკოლის ხელმძღვანელობას მოსწავლეებისათვის მშობლიურ ენაზე საუბარი აუკრძალავს და ამ ბრძანების შესრულებაზე მკაცრი კონტროლი დაუწესებია. სოფლის დაწყებითი სკოლის დამთავრების შემდეგ ისმაილმა სწავლა ჯერ ართვინის საშუალო სკოლაში განაგრძო, შემდეგ კი დუზჯეს ლიცეუმში, რომელიც 1961 წელს დაასრულა. ეკონომიკური გაჭირვების გამო უმაღლეს სასწავლებელში სწავლის გაგრძელება ვეღარ შეძლო. ანკარაში ორწლიანი ეკონომიკური კურსები დაამთავრა და სხვადასხვა დროს ეკონომისტად მუშაობდა რიზეში, ყარადერეში, ორჰანგააზში, ქელესსა და ინეგოლში. 1969 წელს მწერალმა ცოლად შეირთო ქართველი ქალი ხატიჯე სარაჩი (ნიღმაძე). 1984 წლიდან ისმაილი ქალაქ ინეგოლში დასახლდა. ინეგოლში დასახლება მწერალმა, იმიტომ გადაწყვიტა, რომ ეს ქალაქი ძირითადად ქართველებით იყო დასახლებული.
ისმაილ შავიშვილის ქარუთლი ცნობიერაბა მთელი ძალით არის გამოვლენილი მის მხატვრულ შემოქმედებაში, კერძოდ, რომანში „მაჭახლის უღელტეხილი“, რომელის ქართული თარგმანი გამომცემლობა „აჭარამ“ 1992 წელს 20 000 ტირაჟით გამოსცა. წიგნი ქართულ ენაზე თარგმნეს მწერლის მეუღლემ ხატიჯე სარაჩმა და მწერალმა ემენ დავითაძემ.
1989 წელს ისმაილ შავიშვილმა საქართველოში მისი მოგზაურობის შედეგად მიღებული შთაბეჭდილებები აღწერა. ამ მოგზაურობას განსაკუთრებულ მნიშვნელობას და ემოციურ სიმძაფრეს სძენდა ის ფაქტი, რომ ამით მწერალმა და მისი ოჯახის წევრებმა პირველად ნახეს თავიანთი ისტორიული სამშობლო. ისმაილ შავიშვილის პუბლიცისტური ნარკვევბის ციკლი უაღრესად საინტერესოა იმითაც, რომ იგი თურქეთში მცხოვრები ჩვენებურების ეროვნულ ყოფასთან და ცნობიერებასთან დაკავშირებული საჭირბოროტო საკითხების შესახებაც გვაწვდის გარკვეულ ინფორმაციას. მწერალი თავისი მოღვაწეობის ერთ-ერთ უმთავრეს მოვალეობად ჩვენებურების ზეპირი შემოქმედების შეგროვებას მიიჩნევდა. მისი მიზანი იყო თურქეთში მცხოვრებ ქართველებში გავრცელებული თქმულებების შეგროვება და ცალკე წიგნად გამოცემა. სამწუხაროდ ისე გარდაიცვალა, რომ ვერ მოასწრო ჩვენი თანამემამულეების ზეპირსიტყვიერების ნიმუშების ცალკე წიგნად გამოცემა. 1998 წელს ისმაილ ყარა შავივიშვილი ინეგოლში გარდაიცვალა.
ლიტერატურა
ნიკოლეიშვილი ავთანდილ. ისმაილ ყარა (შავიშვილი) – ნამდვილი ქართველი გულითაც და ცნობიერებითაც //ქართულენოვანი ზეპირსიტყვიერება და მწერლობა თურქეთში. ქთ., 2015 გვ. 257-274.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 1945
გარდაცვლილი 1998
ქართველი ემიგრანტები
ქართველი მწერლები
იგდრასილი

იგდრასილი — ყოვლის დამფარავი და დამკავებელი სამფესვა ხე, სამყაროს განსახიერება სკანდინავიურ მითოლოგიაში. ერთი ფესვი ზესკნელშია, მეორე ქვესკნელში (ნიფლჰაიმში), მესამე - ტურსთა (ბუმბერაზთა) სამეფოში. ხის ქვეშ ღმერთთა სამსჯავროა, ძირს – ჭა ურდარი, იქვე ცხოვრობს სამი ნორნი (წარსულის, აწყმოსა და მომავლის განსახიერება). მეორე ჭა მდინარეთა სათავეა, მესამე ფესვთან ცხოვრობს ბუმბერაზი მიმირი, ღმერთთა მრჩეველი. კენწეროზე ბრძენი არწივია, ტოტებზე – ოთხი ირემი, ძირს გველეშაპი ნიდეგრი. მათ შორის ამბავი დააქვს ციყვს.
ლიტერატურა
აკაკი გელოვანი, მითოლოგიური ლექსიკონი, გვ. 217, „საბჭოთა საქართველო“, თბ., 1983
სკანდინავიური მითოლოგია
ვიტკი

ვიტკი — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის ჰლობინეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 7 კაცს შეადგენდა.
რესურსები ინტერნეტში
სოფლის ამინდი
ჰლობინეს რაიონის სოფლები
ივანეს ბავშვობა

ივანეს ბავშვობა — ანდრეი ტარკოვსკის პირველი სრულმეტრაჟიანი მხატვრული ფილმი, რომელიც გამოვიდა 1962 წელს. ფილმში ასახულია ობოლი ივანეს ბედი მეორე მსოფლიო ომის დროს. „ივანეს ბავშვობა“ მისი პერიოდის რამდენიმე ფილმთან („მიფრინავენ წეროები“, „ბალადა ჯარისკაცზე“) ერთად, იმ პერიოდისთვის დამახასიათებელი ფილმებისგან განსხვავებით, ყურადღებას ამახვილებს ადამიანის ბედზე და არა ომში სსრკ-ს მიერ მოპოვებულ სამხედრო წარმატებაზე. ფილმმა მიიღო ოქროს ლომი ვენეციის კინოფესტივალზე.
რესურსები ინტერნეტში
მოთხობა ივანე, ვლადიმირ ბოგომილოვი
ჟან-პოლ სარტრის წერილი ფილმის შესახებ
1962 წლის ფილმები
სსრკ-ის ფილმები
რუსულენოვანი ფილმები
ანდრეი ტარკოვსკის ფილმები
მოსფილმის ფილმები
შავ-თეთრი ფილმები
ფილმები მეორე მსოფლიო ომის შესახებ