ვახტანგ ბალავაძე

ვახტანგ ბალავაძე
ვახტანგ მიხეილის ძე ბალავაძე (დ. 20 ნოემბერი, 1926, სოფ. ღანირი, სამტრედიის რაიონი; — გ. 25 ივლისი, 2018) — ქართველი და საბჭოთა სპორტსმენი, თავისუფალი სტილის მოჭიდავე, სამბისტი. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1955), საბჭოთა კავშირის დამსახურებული მწვრთნელი (1971).
ბიოგრაფია
1951 წელს დაამთავრა საქართველოს ფიზკულტურის სახელმწიფო ინსტიტუტი, 1956 წელს — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. პირველი ქართველი მსოფლიოს ჩემპიონი თავისუფალ ჭიდაობაში (1954, ტოკიო). მეორედ მსოფლიოს ჩემპიონი გახდა 1957 წელს (სტამბოლი). მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის (თეირანი, 1959) და ოლიმპიური თამაშების (მელბურნი, 1956) ბრინჯაოს პრიზიორი. საბჭოთა კავშირის ხუთგზის (1952, 1953, 1954, 1955, 1957) ჩემპიონი თავისუფალ ჭიდაობაში. საბჭოთა კავშირის ხალხთა I და II სპარტაკიადების მეორე პრიზიორი (1956, 59). საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი (1952) სამბოში. ბუქარესტის ახალგაზდრობის I მსოფლიო ფესტივალის (1953) ჩემპიონი. ბუდაპეშტის (1954),სტოკჰოლმის (1954), გეტებორგის (1954), ესკალსტუნის (შვედეთი, 1954), თეირანის (1957), თავრიზის (1957), ტოლედოს (1958) საერთაშორისო ტურნირებში გამარჯვებული. ახასიათებდა ჭიდაობის თავისებური ლაღი, რაინდული სტილი, რისთვისაც საფრანგეთში მას „ჭიდაობის პროფესორი“, ხოლო იაპონიაში „ჩემპიონთა ჩემპიონი“ შეარქვეს. 1960 წლის რომის ოლიმპიადის მონაწილე.
ვახტანგ ბალავაძე არის ავტორი წიგნებისა „ქართველი ფალავნები მსოფლიო და ოლიმპიურ შეჯიბრებებზე“ (1961), „ფალავნები ხალიჩაზე“ (1968). თანაავტორია სახელმძღვანელოებისა „კლასიკური ჭიდაობა“ (1965) და „თავისუფალი ჭიდაობა“ (1970).
დაჯილდოებულია საპატიო ნიშნის ორი (1957, 1980), ხალხთა მეგობრობის (1976), ღირსების (1996), ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის (2002) ორდენებით და სხვადასხვა მედლებით. ჭიდაობის განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისათვის,დაჯილდოვდა ჭიდაობის საერთაშორისო ფედერაციის FILA–ს ოქროს ორდენით (1997). საქართველოში სპორტისა და ოლიმპიური მოძრაობის განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისათვის, დაჯილდოვდა საქართველოს ოლიმპიური კომიტეტის ორდენით (2006). ქალაქ თბილისის საპატიო მოქალაქე (1999).
ვახტანგ ბალავაძე გარდაიცვალა 2018 წლის 25 ივლისს, 91 წლის ასაკში.
მიღწევები
ოლიმპიური თამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი
1956 (73 კგ; მელბურნი)
მსოფლიოს ჩემპიონი
1954 (73 კგ; ტოკიო, იაპონია)
1957 (73 კგ; სტამბოლი, თურქეთი)
მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი
1959 (73 კგ; თეირანი, ირანი)
1961 (73 კგ; იოკოჰამა, იაპონია)
ახალგაზრდობის I საერთაშორისო თამაშების ჩემპიონი
1953 (73 კგ; ბუქარესტი, რუმინეთი)
საბჭოთა კავშირის ხალხთა I და II სპარტაკიადის ვიცე-ჩემპიონი
1956 (73 კგ; მოსკოვი)
1959 (73 კგ; მოსკოვი)
საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი
1952 (73 კგ; ბაქო)
1953 (73 კგ; თბილისი)
1954 (74 კგ; ლენინგრადი)
1955 (73 კგ; მინსკი)
1957 (73 კგ; კიევი)
საბჭოთა კავშირის ვიცე-ჩემპიონი
1956 (73 კგ; მოსკოვი)
1959 (73კგ; მოსკოვი)
საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი
1951 (73 კგ; თბილისი)
საერთაშორისო ტურნირების ჩემპიონი
1954 (ბუდაპეშტი, უნგრეთი)
1954 (სტოკჰოლმი, შვედეთი)
1954 (გეტებორგი, შვედეთი)
1954 (ესკილსტუნა, შვედეთი)
1957 (თეირანი, ირანი)
1957 (თავრიზი, ირანი)
1958 (ტოლედო, ესპანეთი)
ძირითადი შედეგები
ლიტერატურა
გუგუშვილი ნ., „ჭიდაობას რა უნდა...“, თბ., 1965.
ვახტანგ ბალავაძის საოჯახო არქივი, 2010.
რესურსები ინტერნეტში
ვახტანგ ბალავაძე — ქართული სპორტი
სქოლიო
დაბადებული 20 ნოემბერი
დაბადებული 1926
გარდაცვლილი 25 ივლისი
გარდაცვლილი 2018
სამტრედიის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ქართველი მოჭიდავეები თავისუფალ სტილში
თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1999)
საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატები
ქართველი ოლიმპიური პრიზიორები
ვახტანგ გორგასლის II ხარისხის ორდენის კავალრები
ხალხთა მეგობრობის ორდენის კავალრები