PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
გიორგი ვასაძე (მკლავჭიდელი)

გიორგი ვასაძე (მკლავჭიდელი)
გიორგი ვასაძე (დ. თარიღი უცნობია ) – ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი), შ.შ.მ. პირთა შორის ოთხგზის მსოფლიო ჩემპიონი (2017, ბუდაპეშტი, უნგრეთი; კატოვიცე, პოლონეთი; 2018, სოფია, ბულგარეთი; 2019, ლატრაკი, საბერძნეთი).
ძირითადი შედეგები
რესურსები ინტერნეტში
გიორგი ვასაძე — ქართული სპორტი
ქართველი მკლავჭიდელები
პიროვნებები გაურკვეველი დაბადების თარიღით
აბანოსხევის ციხე

აბანოსხევის ციხე — არქეოლოგიურ-არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს სოფელ აბანოსხევის ჩრდილო-დასავლეთით, მდინარე არაგვის მარცხენა ნაპირზე, ვაკეზე. თარიღდება XVII-XVIII საუკუნეებით. 1977 წელს გაითხარა იაე ინსტიტუტის ჟინვალის არქეოლოგიური ექსპედიციის მიერ (ხელმძღვ. რ. რამიშვილი).
ციხე გეგმით კვადრატს უახლოვდება (41,5х35 მ). ნაგებია რიყის ქვით. ოთხსავე კუთხეში მთელი პერიმეტრით გალავნის ხაზს გარეთ გატანილი ცილინდრული კოშკები დგას. შემორჩენილია მხოლოდ ჩრდილო-დასავლეთის და სამხრეთის კოშკების ორი სართული და გალავნის დასავლეთის კედლის ნაწილი (სიმ. 1 მ). ჩრდილო-აღმოსავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ კოშკებისა და მათი შემაერთებელი გალავნის მხოლოდ გეგმა იკითხება. ციხეს შესასვლელი ჩრდილოეთიდან და დასავლეთიდან აქვს. შემორჩენილი კოშკები (დიამ. 5 მ) ერთმანეთის ანალოგიურია, შესასვლელი ორივეს ეზოდან აქვს, შემორჩენილია კარების ჰორიზონტალური გადახურვის ხის ძელების ბუდეები. კოშკების კედლებში, ორივე სართულზე, სწორკუთხა ნიშები, სათოფურები და თითო ბუხარია. შემორჩენილია სართულშუა ხის გადახურვის საკოჭე ღრმულები.
ლიტერატურა
დუშეთის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
სიორაპალუკი

სიორაპალუკი — დასახლება დასავლეთ გრენლანდიაში, კაასუიტსუპის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 68 კაცს.
გრენლანდიის დასახლებული პუნქტები
პოლ დელაროში

პოლ დელაროში (დ. 17 ივლისი, 1797, პარიზი — გ. 4 ნოემბერი, 1856, პარიზი) — ფრანგი მხატვარი, აკადემიზმის წარმომადგენელი.
ბიოგრაფია
მისი ნამდვილი სახელი იყო იპოლიტი, თუმცა მას სახლში პოლს ეძახდნენ, ამიტომაც მას ეს სახელი შერჩა თანამედროვე ხელოვნების ისტორიაში. მისი მამა სურათების ექსპერტი იყო, ხოლო მისი ბიძა მუშაობდა პარიზის საგამომცემლო ბიბლიოთეკაში. ასე რომ, მომავალი მხატვარი, პოლ დელაროში მხატვრულ გარემოცვაში დაიბადა და შესაძლოა ამასაც უნდა უმადლოდეს თავის შემდგომ წარმატებებს.
თავდაპირველად დელაროში პეიზაჟმა გაიტაცა და მას იგი მხატვარი ვატელე ასწავლიდა, თუმცა შემდგომ მან სწავლა გააგრძელა დებორდისთან საისტორიო მხატვრობაზე. შემდგომი ოთხი წლის განმავლობაში იგი მუშაობდა ბარონ გროსთან
უკვე 1832 წლისათვის მას იმდენად დიდი პოპულარობა ჰქონდა დაგროვილი, რომ იყო არჩეულ იქნა ინსტიტუტის წევრად. შემდგომ წელს მან მიიღო პროფესორის თანამდებობა ხელოვნების დარგში, პარიზის სასწავლებელში. 1834 წელს მიემგზავრება იტალიაში და ქორწინდება მხატვარ ვერნეს ერთადერთ ქალიშვილზე. მან იტალიაში სამი წელი დაჰყო.
გამორჩეული მოსწავლეები
ერნესტ ოგიუსტენ ჟანდრონი
ეჟენ ბენჟამენ ფიშელი
გალერეა
რესურსები ინტერნეტში
ენციკლოპედია „ბრიტანიკა“
სქოლიო
ფრანგი მხატვრები
დაბადებული 17 ივლისი
დაბადებული 1797
გარდაცვლილი 4 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1856
რუპნარაიანი

რუპნარაიანი — მდინარე ინდოეთში. სათავეს იღებს ჩჰოტა-ნაგპურის პლატოზე, ქალაქ პურულიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. შემდეგ იგი დაკლაკნილი დინებით სამხრეთ-აღმოსავლეთით მიედინება და გადაკვეთს ქალაქ ბანკურას, სადაც ის დვარაკესვარის სახელითაა ცნობილი. ქალაქ გჰატალის სიახლოვეს ერწყმის მდინარე სილაი. საბოლოოდ კი, რუპნარაიანი მდინარე ჰუგლის უერთდება.
მდინარის წყლებში გავრცელებულია თევზი Tenualosa ilisha, რომელიც ფართოდ გამოიყენება ბენგალურ სამზარეულოში.
რესურსები ინტერნეტში
მდინარე რუპნარაიანი, ენციკლოპედია ბრიტანიკა
ინდოეთის მდინარეები
კოლგუევი

კოლგუევი — კუნძული ბერენცის ზღვის სამხრეთ აღმოსავლეთ ნაწილში, რუსეთში, არხანგელსკის ოლქში (ნენთა ავტონომიური ოკრუგი). მდებარეობს კონტინენტიდან 80 კმ-ში. ფართობი დაახლ. 5,2 ათ. კმ², სიგრძე დაახლ. 90 კმ, სიგანე დაახლ. 60 კმ. სიმაღლე 173 მეტრამდე (მთა პაარკოვ-სარლოპი). სანაპირო ხაზი სუსტადაა დანაწევრებული. სამხრეთიდან და აღმოსავლეთიდან აკრავს ქვიშის ცელები — ტონკიე-კოშკი და ვოსტოჩნიე-კოშკი. ჭარბობს ბორცვიან-მორენული რელიეფი; ცენტრალურ ნაწილში კარგადაა შემონახული თოვლნარით გამომუშავებული ცალკეული სერები და ბორცვები. მრავლადაა ტბები (უდიდესი — პესჩანოე) და ჭაობები, პატარა მდინარეები და ნაკადულები. კლიმატი — ზომიერი კონტინენტური, ცივი, ზღვიურის თვისებებით. ყველაზე ცივი თვის (მარტი) საშუალო ტემპერატურაა 14 °С, ყველაზე თბილისა (აგვისტო) — 9 °С. ნალექები დაახლ. 350 მმ წელიწადში. დამახასიათებელია ევროპის არქტიკული ხავს-ლიქენიანი ტუნდრა, სამხრეთში — ბუჩქნარიანი ტუნდა. განვითარებულია მეირმეობა, თევზჭერა, ნადირობა და ბეწვის სარეწი. ნავთობის მოვოპება. დასახლებული პუნქტებია ბუგრინო და სევერნი. კუნძულის სახელი XVI–XVII საუკუნეების რუკებზე გვხვდება.
ლიტერატურა
რუსეთის კუნძულები
ბარენცის ზღვის კუნძულები
Huandoval District

Huandoval District is one of eleven districts of the Pallasca Province in Peru.
See also
P'itiqucha
Pusaqqucha
References
Districts of the Pallasca Province
Districts of the Ancash Region
ბაუნგონი

ბაუნგონი (ოფიციალურად ბაუნგონის მუნიციპალიტეტი; ) ― მეორე კლასის მუნიციპალიტეტი ბუკიდნონის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 37 111 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს ბარანგაის.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Philippine Standard Geographic Code
Philippine Census Information
სქოლიო
ბუკიდნონის მუნიციპალიტეტები
შურაქენდი (ხიზი)

შურაქენდი (ხიზი)
შურაქენდი — სოფელი აზერბაიჯანში, ხიზის რაიონში.
რესურსები ინტერნეტში
ხიზის რაიონის სოფლები
2003 Rugby World Cup qualifying

2003 Rugby World Cup qualifying
The qualification process for the 2003 Rugby World Cup began during the pool stages of the 1999 tournament in Wales, during which the quarterfinalists were awarded automatic qualification for the 2003 event. A further twelve teams qualified through regional tournaments and the repechage process.
Qualifiers
Qualifiers
79 teams competed qualifying.
Repechage qualification
Repechage 1
Repechage 2
Africa qualification
In qualification for the 2003 Rugby World Cup, there was one position for an African nation, as well as the possibility of repechage qualification. Namibia qualified, joining automatic qualifiers South Africa at the competition in Australia.
Pool A
Match schedule
Pool B
Match schedule
Round 2
Final standings
Match Schedule
Round 3
Pool A
Match schedule
Pool B
Match schedule
Round 4
Namibia won the round based on total tries scored (4 to 3). Namibia qualified to Pool A of the 2003 Rugby World Cup as Africa 1. Tunisia advanced to Repechage.
Americas qualification
In qualification for the 2003 Rugby World Cup, a number of positions were available to Americas nations. Canada, Uruguay and the USA would eventually qualify.
Round 1 (North)
Winner (Trinidad and Tobago) qualified to Round 2.
Round 1 (South)
Valid also as 2001 South American Rugby Championship "B"
Winner (Brazil) qualified to Round 2.
Final standings
Match Schedule
Round 2
Winner (Brazil) qualified to Round 3.
Round 3
Match schedule
Round 4
Top two (Canada and Uruguay) qualified to World Cup as Americas 1 and 2. 3rd Place (USA) to Repechage.
Final standings
Match Schedule
Asia qualification
In qualification for the 2003 Rugby World Cup, there was one position available to the Asia qualifiers, as well as the possibility of further repechage qualification. Japan would go on to qualify for the competition.
Round 1 – April 2002
Pool A
Match schedule
Pool B
Match schedule
Pool C
Match schedule
Round 2 – May, 2002
Match schedule
Round 3 – June–July, 2002
Winner (Japan) qualified to Pool B of 2003 Rugby World Cup as Asia 1. Runner-up (Korea) advanced to Repechage.
Match schedule
References
გიორგი ზედგენიძე

გიორგი ზედგენიძე (დ. 21 თებერვალი, 1902, ვილნიუსი — გ. 24 აგვისტო, 1994, ივლისი) — ქართველი რენტგენოლოგი და რადიოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1937), პროფესორი (1939). რენტგენოლოგიისა და რადიოლოგიის ერთ–ერთი ფუძემდებელი სსრკ–ში.
ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი 1927 წელს. 1939–1941 წლებში იყო სამხედრო საზღვაო სამედიცინო აკადემიის რენტგენოლოგიის აკადემიის უფროსი; 1958–1973 წლებში იყო სსრკ მედიცინის მეცნიერებათა აკადემიის სამედიცინო რადიოლოგიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის დირექტორი, 1973 წლიდან მოსკოვის კლინიკური და ექსპერიმენტული ონკოლოგიის ინსტიტუტის კონსულტანტი. 1958 წლიდან ჟურნალ „მედიცინსკაია რადიოლოგიას“ რედაქტორი. დამუშავებული აქვს მაიონიზებელი გამოსხივების ბიოლოგიური მოქმედების, სხივური თერაპიის, ავთვისებიანი სიმსივნეების, ძვლებისა და სახსრების, აგრეთვე კუჭ–ნაწლავის და სხვა დაზიანებათა რენტგენოდიაგნოსტიკის საკითხები და სხვა. ავტორია წიგნისა „რენტგენოლოგია ოდონტოლოგიაში სოციალურ ჰიგიენის თვალსაზრისით“ (1929)
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 21 თებერვალი
დაბადებული 1902
გარდაცვლილი 24 აგვისტო
გარდაცვლილი 1994
ქართველი რენტგენოლოგები
ქართველი რადიოლოგები
თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
ნჯომბეს ოლქი

ნჯომბეს ოლქი — ტანზანიის 30-დან ერთ-ერთი ოლქი. ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი ნჯომბე.
მოსახლეობა — 702 097 ადამიანი (2012 წელი).
ფართობი — 21 347 კმ².
ადმინისტრაციული დაყოფა
ოლქი შედგება ოთხი რაიონისაგან:
ლუდევა
მაკეტე
ნჯომბე
ვანგინგომბე
რესურსები ინტერნეტში
Population Distribution by Administrative Units, United Republic of Tanzania, 2012
სქოლიო
ტანზანია
ტანზანიის ოლქები
𐊵

𐊵 — კარიული დამწერლობის ასო.
რესურსები ინტერნეტში
Graphemica (𐊵)
კარიული ასოები
სოვეტსკოე-პლატო

სოვეტსკოე-პლატო — აღმოსავლეთი ანტარქტიდის ცენტრალური ნაწილის მყინვარული საფრის ყველაზე მაღალი ნაწილი. მოქცეულია სამხრეთის განედის 75–84° და აღმოსავლეთის გრძედის 25–105° შორის. სიგრძე დაახლოებით 2000 კმ, სიგანე დაახლოებით 450 კმ, სიმაღლე 3500–4000 მეტრი. მის ცენტრალურ ნაწილში მდებარეობს ყინულქვეშ მოქცეული გამბურცევის მთები. ყინულის სისქე 750–3800 მეტრია. სოვეტსკოე-პლატო ანტარქტიდის ყველაზე ცივი და ძალზე დაბალი ატმოსფერული წნევის (დაახლ. 600 მბარ) ადგილია; საშუალო წლიური ტემპერატურა −56°C უდრის. აღმოაჩინა 1957–1958 წლების საბჭოთა ანდარქტუდულმა ექსპედიციამ. 1957 წლიდანვე ამუშავდა საბჭოთა სამეცნიერო სადგური „ვოსტოკი“, სადაც 1983 წლის 21 ივლისს დაფიქსირდა დედამიწაზე ყველაზე დაბალი ტემპერატურა — –89,2°C. მყინვარულ კალაპოტზე ტემპერატურა ლღობის წერტილზეა ჩამოსული, რის გამოც წარმოიქმნება ყინულქვეშა ტბები, რომელთაგან უდიდესია ვოსტოკი.
სქოლიო
ანტარქტიდის პლატოები
Christoph Cellarius

Christoph Cellarius
Christoph (Keller) Cellarius (22 November 1638 – 4 June 1707) was a German classical scholar from Schmalkalden who held positions in Weimar and Halle. Although the Ancient-Medieval-Modern division of history was used earlier by Italian Renaissance scholars Leonardo Bruni and Flavio Biondo, Cellarius' Universal History Divided into an Ancient, Medieval, and New Period helped popularize it. After him, this tripartite division became standard.
The library of the University of Applied Sciences in Schmalkalden bears his name, called the "Cellarius Bibliothek" in his honor.
Bibliography
Johann Wolfgang von Goethe, Memoirs of Goethe, Cellarius, Printed for Henry Colburn (London), 1824.
See also
Universal history
Periodization
1638 births
1707 deaths
People from Schmalkalden
17th-century writers in Latin
18th-century writers in Latin
18th-century German male writers
German classical scholars
People from the Landgraviate of Hesse-Kassel
University of Giessen alumni
Academic staff of the University of Halle
University of Jena alumni
ხოტევის მთავარანგელოზის ეკლესია

ხოტევის მთავარანგელოზის ეკლესია — XVII საუკუნის ეკლესია ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხოტევში. ეკლესია მოქმედია და მიეკუთვნება ნიკორწმინდის ეპარქიას. ეკლესია მდებარეობს სოფლის სასაფლაოზე და პირდაპირ გაჰყურებს ხოტევის ციხეს.
რესურსები ინტერნეტში
ხოტევი
ხოტევის მთავარანგელოზის ეკლესია (ამბროლაურის რ-ნი), საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა
ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
იკაკოსის ნახევარკუნძული

იკაკოსის ნახევარკუნძული (Peninsula de Hicacos) — ნახევარკუნძული კუბის ჩრდილოეთ ნაწილში, მატანსასის პროვინციაში. სიგრძე 18 კმ, სიგანე 0,5 კმ-იდან 2,5 კმ-მდე. მთავარი ქალაქია ვარადერო, რომელიც საკურორტო მნიშვნელობისაა. სახელწოდება წარმოსდგება კაქტუსების სახეობიდან. ვრცელდება კარდენასის ყურესა და ნიკოლასის სრუტეს შორის. ნახევარკუნძულზე წარმოდგენილია კუბის უკიდურესი ჩრდილოეთი წერტილი. სანაპიროებზე განვითარებულია მარჯნის რიფები. პლაჟი ქვიშიანია. სამხრეთ-აღმოსავლეთ სანაპიროსთან არის პატარა ნავმისადგომები და დელფინარიუმი.
იკაკოსის ნახევარკუნძულზე მდებარეობს ამავე სახელწოდების პარკი (ფართობი 3,12 კმ²), სადაც თავმოყრილია ბუნების ულამაზესი ძეგლები, მღვიმეები, ტბები და სხვ. მრავალფეროვანია ფლორა და ფაუნა.
ხელსაყრელი ბუნებრივი პირობების გამო განვითარებულია ტურიზმი.
იხილეთ აგრეთვე
ვარადერო
სქოლიო
კუბის ნახევარკუნძულები
სიფიაელფათიქი

სიფიაელფათიქი — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ასტარის რაიონში.
სქოლიო
ასტარის რაიონის სოფლები
Theta (Daphnellinae)

Theta (Daphnellinae) — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
ბრძოლა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ბრძოლა (მრავალმნიშვნელოვანი)
საკუთარი სახელი ბრძოლა შეიძლება აღნიშნავდეს:
ბრძოლა — შეიარაღებული შეტაკება
ბრძოლა — ქართული გაზეთი
ბრძოლა — ქართული გაზეთი
ბრძოლა — ქართული გაზეთი
ფაუსტო პაპეტი

ფაუსტო პაპეტი (დ. 28 იანვარი, 1923, ლომბარდია — გ. 15 ივნისი, 1999, სან-რემო) — იტალიელი ალტ-საქსოფონისტი.
ბიოგრაფია
ფაუსტო პაპეტიმ კარიერა 1955 წლიდან დაიწყო.
თითქმის ყველა მისი ალბომი ჰიტ-აღლუმებში პირველ ადგილებს იკავებდა. მისი კრებულები გამოდიოდა ლათინოამერიკულ ბაზარზეც. 1970 წელს, თავისი პოპულარობის პიკზე, ის წელიწადში ორ ალბომს უშვებდა. 1970-იან წლებში მას ბევრი მიმდევარი და მიმბაძველიც გამოუჩნდა (ჯონი საქსი და პიერჯიორჯიო ფარინა). 1999 წელს პაპეტი გულის შეტევით გარდაიცვალა სან-რემოში.
რესურსები ინტერნეტში
ფაუსტო პაპეტის დისკოგრაფია Discogs-ზე
ფაუსტო პაპეტი IMDb-ზე
ფაუსტო პაპეტი LCCN-ზე
სქოლიო
დაბადებული 28 იანვარი
დაბადებული 1923
გარდაცვლილი 15 ივნისი
გარდაცვლილი 1999
იტალიელი საქსოფონისტები
იტალიელი მუსიკოსები
ლაბსყალდი

ლაბსყალდი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ცხუმარის თემი (სოფლები: ლაბსყალდი, ლეზგარა, მაგარდელი, სვიფი, ტვიბერი, ღვებალდი). მდებარეობს სვანეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე ენგურის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1600 მ, მესტიიდან 24 კმ.
სოფლის მახლობლად მდებარეობს შუა საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი – მიქაელ მთავარანგელოზის დარბაზული ეკლესია. იგი ნაგებია ნატეხი ქვით კირისა და ქვიშის დუღაბზე. დასავლეთით ეკვრის ქვის ეგვტერი, რომელზეც XIX საუკუნის II ნახევარში ხის მეორე სართული დაუშენებიათ. აღმოსავლეთ მხარეს აქვს ერთი სარკმელი. შესასვლელი დასავლეთის მხრიდანაა. საკურთხეველი გადატიხრულია სამმალიანი ქვის კანკელით. ნაგებობა შელესილია და გადახურულია ყავრით.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 19 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
დედამიწისმცოდნეობა

დედამიწისმცოდნეობა (ზოგადი ფიზიკური გეოგრაფია) — ფიზიკური გეოგრაფიის დარგი, რომელიც შეისწავლის გეოგრაფიული გარსის შემადგენლობის, სტრუქტურისა და განვითარების უზოგადეს კანონზომიერებებს. ტერმინი დედამიწისმცოდნეობა ზოგჯერ იხმარება დედამიწის, როგორც პლანეტის შემსწავლელ დისცილინათა ერთობლიობის შემოკლებული სახელი. ეს მეცნიერული დისციპლინებია: გეოგრაფია, გეოფიზიკა, გეოლოგია და სხვ. ტერმინი დედამიწისმცოდნეობა პირველად შემოიღო გერმანელმა გეოგრაფმა კარლ რიტერმა XIX საუკუნის დასწყისში და იხმარებოდა დაახლოებით ქვეყანათმცოდნეობის გაგებით.
დედამიწისმცოდნეობას როგორც მეცნიერებას საფუძველი ჩაეყარა უძველეს დროში. მისი მეცნიერებად ჩამოყალიბება დაკავშირებულია გეოგრაფიის განვითარებასთან. დედამიწის შემეცნებისადმი კაცობრიობის ინტერესი ჯერ კიდევ ანტიკურ დროში ჩაისახა. ძველი ბერძენი მეცნიერები, ჩვენ წელთაღრიცხვამდე მივიდნენ იმ დასკვნამდე, რომ დედამიწა სფეროსებურია, ხოლო მოგვიანებით გამოითქვა იდეა, რომ დედამიწა ბრუნავს თავისი ღერძის ირგვლივ. ძველი ინდოელები დედამიწის ფორმას ლოტოსს ამსგავსებდნენ, ბაბილონელები და სხვა ხალხი — წყლით გარშემორტმყულ ბრტყელ დისკოს.
ზოგადი დედამიწისმცოდნეობის საკითხები პირველად წამოიჭრა ძველი ბერძენის მეცნიერის არისტოტელეს (ძვ. წ. 384 - ძვ. წ. 322) ნაშრომებში. მისი შრომა „მეტეოროლოგიკა“ არსებითად არის ზოგადი დედამიწისმცოდნეობის ერთიანი კურსი. მასში განხილულია: სინოტივის წრებრუნვის, ზედაპირული ჩამონადენის ხარჯზე მდინარეების წარმოშობის, დედამიწის ზედაპირის ცვლილებების, ზღვის დინებების, მიწისძვრების, დედამიწის ზონების საკითხები. ერატოსთენეს (დაახლ. ძვ. წ. 276 – ძვ. წ. 194) ეკუთვნის პირველი ზუსტი ცდა ქალაქებს ალექსანდრიასა და სიენას შორის მერიდიანის რკალის გაზომვით დედამიწის სიდიდის განსაზღვრა. ანტიკური ხანის მეცნიერები დედამიწას სამყაროს ცენტრად მიიჩნევდნენ. არისტარქე სამოსელი (ძვ. წ. 310 - ძვ. წ. 230) ჰელიოცენტრიზმის პოზიციებზე იდგა, სამყაროს ცენტრად მზე მიაჩნდა.
ზოგადი დედამიწისმცოდნეობის განვითარებაში დიდი წვლილი შეიტანა ძველ ბერძენმა ასტრონომმა და გეოგრაფმა კლავდიოს პტოლემემ, რომელმაც ჩამოაყალიბა გეოცენტრული მოძღვრება. პტოლემე ერთმანეთისაგან ანსხვავებდა გეოგრაფიასა და ქოროგრაფიას. დედამიწის სფერულობის იდეის სისწორე დამტკიცდა დიდი გეოგრაფიული აღმოჩენების პერიოდში. 1543 წელს მიკოლაი კოპერნიკმა დაასაბუთა ჰელიოცენტრული კონცეფცია. დედამიწისმცოდნეობის წინსვლაში დიდი როლი ითამაშა აგრეთვე ბერნჰარდ ვარენიუსის, ალექსანდერ ჰუმბოლდტის, კარლ რიტერისა და სხვათა შეხედულებებმა და ნაშრომებმა.
დედამიწისმცოდნეობის ძირითადი მიზანია დედამიწის გეოგრაფიული გარსის შესწავლა, რომელშიც ერთმანეთს ეხებიან და ურთიერთქმედებენ ლითოსფერო, ჰიდროსფერო, ატმოსფერო და ბიოსფერო. ზოგი მკვლევარი გეოგრაფიულ გარსს ლანდშაფტურს უწოდებს (ეფრემოვი, 1969), ზოგიც კი ეპიგეოსფეროს (ისაჩენკო, 1965).
იხილეთ აგრეთვე
ფიზიკური გეოგრაფია
ქვეყანათმცოდნეობა
გეოგრაფიული გარსი
ლიტერატურა
Калесник С. В. Основы общего землеведения, 2 изд., М., 1955;
Мильков Ф.Н. Общее землеведение, М. 1990;
Савцова Т.М. Общее Землеведение М. 2003.
რესურსები ინტერნეტში
დედამიწისმცოდნეობა – დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია
ფიზიკური გეოგრაფია
ზიგანას ციხე

ზიგანას ციხე — ციხე თურქეთში, სოფელ ზიგანა ქოიდან დასავლეთით 700 მეტრში.
შიდა რაიონებში გამაგრების საქმეში მნიშვნელოვანი ადგილი უნდა დაეკავა ზიგანას უღელტეხილზე განლაგებულ საგზაო სადგომს, უფრო ციხეს. გამორიცხული არაა ის სტრაბონთან და სტეფანე ბიზანტიელთან მოხსენებული „ZugopoliV“-ი იყოს. საფორტიფიკაციო ნაგებობა აკონტროლებდა მისივე სახელობის უღელტეხილს და ყველა იმ გზას რომელიც აქ გადიოდა. ამ უღელტეხილით დეღირმენდერედან ხარშიტის ხეობაშიც არის გადასასვლელი, მაგრამ, ბუნებრივია, უშუალოდ ციხემდე აქ სასიგნალო ციხე-კოშკების მთელი წყებაა. ზიგანას ციხე სოფელ ზიგანა ქოიდან დასავლეთით 700 მეტრში, მაღლივ კლდეზეა დაშენებული. აქედან კარგად ჩანს სხვა საფორტიფიკაციო ნაგებობები. იგი პირდაპირ გასცქერის სამხრეთით თორულის ციხეს. 1404 წელს აქ შესულა კლავიხო, რომელიც საუბრობს ხის ასაზიდ კიბეზე, რომლის გარეშეც ციხეში შეღწევა შეუძლებელი იყო. ციხის ნანგრევებზე საუბრობს კიუმონიც. დღევანდელ დღეს შემორჩენილია ცუდად ნაგები ბასტიონი კლდის სამხრეთით. აქ დაცული კედლების სიმაღლე 3,5 მეტრს აღწევს. კედლებში უხვადაა გამოყენებული კირხსნარი და დაუმუშავებელი ქვები. მისი არქიტექტურა შუა საუკუნეებისაა, მაგრამ უმნიშვნელოვანესი სტრატეგიული მდებარეობა ამ რეგიონის მკვლევარებს აქ საფორტიფიკაციო ნაგებობის არსებობას ანტიკური ხანიდან აფიქრებინებს. ზიგანას მნიშვნელობა არა მარტო საფორტიფიკაციო, არამედ სხვა ტიპის ნაგებობებიდანაც იკვეთება. მაგალითად აქ გვხვდება ქარავან-სარაი, რომელიც, სხვათა შორის, მეჰმედ II მიერ ამ რეგიონის დაპყრობიდანვე ადრე ხანში, მე-15 მე-16 საუკუნეების მიჯნაზე ააგეს. აქვეა მოსასვენებელი სახლი, ხანი. ყველაფერი ეს მიგვანიშნებს, რომ ამ რეგიონში გამავალი სავაჭრო გზას სტრატეგიული ეკონომიკური დანიშნულება ჰქონდა.
ლიტერატურა
ისტორიული ჭანეთის აღმოსავლეთ ნაწილში დაცული კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები (საფორტიფიკაციო ნაგებობები, ეკლესიები, საკომუნიკაციო და საყოფაცხოვრებო არქიტექტურის ნიმუშები), ბათ., 2014, გვ. 26-27 ISBN 978-9941-0-6458-6.
თურქეთის ციხესიმაგრეები
Ochkhamuri

Ochkhamuri is a small town (daba) on the Ochkhamuri river in Adjara, Georgia, with the population of 5,355 as of the Georgian census of 2014.
Geography
Ochkhamuri is located on the banks of the Ochkhamuri river, at 12 m above sea level. It is part of the Kobuleti Municipality and is situated on the administrative boundary of the Autonomous Republic of Adjara with the rest of Georgia, specifically with the region of Guria.
History
The Soviet collectivization campaign of the 1920s and 1930s made this otherwise non-notable village a part of a larger subtropical agricultural area. A tea kolkhoz farm created at Ochkhamuri triggered an influx of migrants which significantly increased the settlement's population. In 1954, the village was given the status of an urban-type settlement (Georgian: daba).
See also
Adjara
References
Cities and towns in Adjara
Populated places in Kobuleti Municipality
Banya, Pazardzhik Province

Banya, Pazardzhik Province
Banya is a village in the Panagyurishte Municipality, Bulgaria. As of 2007 it has 856 inhabitants. The village is known throughout the region with its mineral baths and its spa resort. The ruins of an ancient fortress are located 3 km to the south.
Geography
The village of Banya is situated in a mountainous region. It lies in the Sredna Gora mountain, in the Bata-Banya valley. The river Banska Luda Yana runs through the village and flows into the Panagyurska Luda Yana downstream. The closest settlements are the town of Panagyurishte, which is the centre of the municipality at 11 km and the village of Bata at 5 km. Bukova Mogila Peak (974 m) is located to the south-west.
The village has been inhabited since the time of the Thracians. A tomb of a Thracian ruler has been discovered and the artifacts can be seen in the Village Hall. Banya was the birthplace of one of the most charismatic figures in the April Uprising, the priest Gruyo Banski and his followers Atanas Kaloyanov and Stoyan Karoleev.
There are chitalishte, library, kindergarten and school. Banya has several recreation facilities with its mineral springs, outdoor and indoor pools, hotel, restaurants and pub. The population is Christian Orthodox, there are two churches and a small chapel with frescoes.
Culture and landmarks
A monument of Gruyo Banki has been erected in the centre of the village. His house is converted to a small museum. There is a path leading to the locality Kalato where there are remains of a Roman fortress. It was used as a refuge by the local population during the Ottoman rule. The surroundings of the village are dominated by old oak and beech forests and hundreds of decares of orchards, mainly sour cherry and plum.
Regular events
Todorovden
Sveta Troitsa (Trinity Sunday)
Pluven Den (Swimming Day)
Notes
Villages in Pazardzhik Province
Spa towns in Bulgaria
პიროსი ეპიროსელი

პიროსი ეპიროსელი
პიროსი (ძვ. წ. 318 - ძვ. წ. 272) (ბერძ. Πύρρος) მოლოსიანსის, (ძვ. წ. 297 წლიდან) ეპიროსის (ძვ. წ. 306 - ძვ. წ. 301, ძვ. წ. 297 - ძვ. წ. 272) და მაკედონიის (ძვ. წ. 288 - ძვ. წ. 284, ძვ. წ. 273 - ძვ. წ. 272) მეფე. ერთ-ერთი ყველაზე გამოჩენილი, მაგრამ წარუმატებელი ბერძენი მხედართმთავარი. იგი იბრძოდა რომის რესპუბლიკის წინააღმდეგ და მიუხედავად ბრძოლების მოგებისა, ომი წააგო. მასზეა გამოთქმა პიროსის გამარჯვება.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
პლუტარქე, პარალელური ბიოგრაფიები, პიროსი
ძველი ბერძენი მეფეები
ძველი ბერძენი მხედართმთავრები
დაბადებული ძვ. წ. 318
გარდაცვლილი ძვ. წ. 272
ძვ. წ. III საუკუნის ბერძნები
აწყური (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)

აწყური (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)
აწყური — სოფელი საქართველოში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში ზემო ხოდაშნის თემში. მდებარეობს მდინარე ბერხევის (ალაზნის მარჯვენა შენაკადი) ნაპირებზე. ზღვის დონიდან 580 მეტრი, ახმეტიდან 16 კილომეტრი.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 554 ადამიანი.
ეტიმოლოგია
ა-წყურ-ი ა- არის პრეფიქსი, ხოლო წყურ - ფუძე დაკავშირებულია წყალთან. ამოსავალია წყ - ძირი. ეს ძირი გვხვდება წყალთან დაკავშირებულ ისეთ ქართველურ სიტყვებში, როგორებიცაა: წყალი, წყარო, წყარ-, წყუ-, წყორ-. იგივე წყ ძირი გვაქვს სიტყვებში: ნე-რ-წყ-ვ-ი, რ-წყ-ევ-ა. შესაბამისად, აწყური ნიშნავს წყლიან ადგილს, წყლის ადგილს.
იხილეთ აგრეთვე
აწყურის ეკლესია
აწყურის კვირაცხოვლის ეკლესია
აწყურის ღვთისმშობლის ეკლესია
აწყურის წამებულის ეკლესია
აწყურის წმინდა ელიას ეკლესიები
აწყურის წმინდა თევდორეს ეკლესია
თეთრი გიორგის ეკლესია
მეზვრიშვილების კოშკი
ლიტერატურა
სქოლიო
ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები