PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
Mount Makaturing

Mount Makaturing, also known locally as Palaw a Magatoring, is a stratovolcano on Mindanao island in the Philippines. It is found in the province of Lanao del Sur (particularly in the town of Butig) in the Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao. Makaturing has an elevation of and a base diameter of . It is part of a string of volcanoes called the Central Mindanao Arc.
The Smithsonian Institution's Global Volcanology Program, citing the Catalog of Active Volcanoes of the World (Neumann van Padang, 1953), suggests that some eruptions were actually those of neighboring Ragang volcano.
Makaturing is one of the active volcanoes in the Philippines. All are part of the Pacific Ring of Fire.
Historical events
On May 18, 1947, Philippine Air Force (PAF) commander Gen. Edwin Andrews died with 16 others when the C-47 transport plane carrying them crashed in Makaturing. Nine years later, the PAF established an air base in Zamboanga City and is now named the Edwin Andrews Air Base from where the Philippine military launches air support operations in the ongoing campaign against separatists.
See also
List of volcanoes in the Philippines
List of active volcanoes in the Philippines
List of potentially active volcanoes in the Philippines
List of inactive volcanoes in the Philippines
Philippine Institute of Volcanology and Seismology
References
External links
Philippine Institute of Volcanology and Seismology (PHIVOLCS) Makaturing Volcano Page (archived)
Stratovolcanoes of the Philippines
Subduction volcanoes
Volcanoes of Mindanao
Mountains of the Philippines
Landforms of Lanao del Sur
Active volcanoes of the Philippines
კუჩერბაევო

კუჩერბაევო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის სტერლითამაქის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 332 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ სტერლითამაქიდან დაშორებულია 19 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია სტერლითამაქი, რომელიც დაშორებულია 19 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით, მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (93 %).
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
Кучербаево (Акчулпаново) на портале «Генеалогия и Архивы»
სქოლიო
სტერლითამაქის რაიონის სოფლები
Bolshoye Aksakovo

Bolshoye Aksakovo is a rural locality (a selo) in Podlesnensky Selsoviet, Sterlitamaksky District, Bashkortostan, Russia. The population was 163 as of 2010. There are 7 streets.
Geography
Bolshoye Aksakovo is located 27 km north of Sterlitamak (the district's administrative centre) by road. Vyazovka is the nearest rural locality.
References
Rural localities in Sterlitamaksky District
რალფ ელისონი

რალფ ელისონი (Ralph Waldo Ellison) (დ. 1 მარტი, 1913 — გ. 16 აპრილი, 1994) — მწერალი, მკვლევარი, შავკანიან ამერიკელთა კულტურის თვალსაჩინო წარმომადგენელი. დაიბადა ოკლაჰომა სიტიში, ოკლაჰომა. მისი ყველაზე კარგად ცნობილი რომანია „უჩინარი კაცი“, რომლისთვისაც მან ეროვნული წიგნის პრემია მიიღო 1953 წელს. მას ეკუთვნის ასევე „ჩრდილი და აქტი“ (1964), პოლიტიკური, სოციალურ და კრიტილულ ესსეთა კრებული და „ტერიტორიაზე წასვლა“ (1986).
რესურსები ინტერნეტში
რალფ ელისონის ბიოგრაფია ლიტერატურის ონლაინ ენციკლოპედია „The Literary Encyclopedia-ში“
ინტერვიუ ალფრედ ჩესტერსა და ვილმე ჰოუარდს (ჟურნალი „The Paris Review“)
რალფ ელისონი ინგლისურ ვიკიციტატაში
სქოლიო
ამერიკელი მწერლები
XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
აფრო-ამერიკელი რომანისტები
ამერიკელი ლიტერატურის კრიტიკოსები
ამერიკელი მამაკაცი ესეისტები
ამერიკელი მამაკაცი რომანისტები
ეგზისტენციალისტები
ოკლაჰომელი რომანისტები
პოსტმოდერნისტი მწერლები
ფიჭური კავშირი

ფიჭური კავშირი
ფიჭური კავშირგაბმულობა — მობილური რადიოკავშირის ერთ-ერთი სახე, რომელიც დაფუძნებულია ფიჭურ ქსელზე.
ისტორია
ფიჭური ტელეკომუნიკაციის დაარსების თარიღად მიიჩნევენ 1971 წელს, როდესაც აშშ-ის კავშირგაბმულობის ფედერალურ კომისიას კომპანია Bell System-მა წარუდგინა რადიოსატელეფონო კავშირის ქსელის არქიტექტურა, რომელსაც შემდგომში ფიჭური ეწოდა. თუმცა ამ იდეიდან რეალურ პროექტებამდე განვლო 10 წელმა. გასული საუკუნის 70-იან წლებში ფიჭური სისტემების დამუშავება და 80-იან წლებში მათი დანერგვა დაკავშირებული აღმოჩნდა სხვადასხვა და საკმაოდ რთული ტექნიკური პრობლემების გადაწყვეტასთან. ფიჭური ტელეკომუნიკაციის პირველი ქსელები ანალოგურს წარმოადგენდა, რომელთა ექსპლუატაციამ სპეციალისტებს მისცა ფიჭური ქსელების ორგანიზაციის ძირითადი პრინციპების დამუშავებისა და მათი საერთო სარგებლობის სატელეფონო ქსელებთან მიერთების საშუალება.
იხილეთ აგრეთვე
GSM
CDMA
რესურსები ინტერნეტში
მობილური კავშირის ისტორია
ტელეკომუნიკაცია
რუსუდან მაზმანიშვილი

რუსუდან მაზმანიშვილი (დ. 12 აგვისტო, 1944, ბათუმი) — ქართველი ექიმი.
1967 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი.
1967–1968 წლებში იყო რუსთავის ბავშვთა საავადმყოფო–პოლიკლინიკური გაერთიანების პედიატრი, 1968–1972 წლებში საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს პედიატრიის სამეცნიერო–კვლევითი ინსტიტუტის კლინიკო–დიაგნოსტიკური ლაბორატორიის ექიმი, 1972–1986 წლებში ამავე ინსტიტუტის კვებისა და ჰიგიენური განყოფილების უმცროსი მეცნიერ–თანამშრომელი, 1986 წლიდან განყოფილების უფროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. 1995 წლიდან შეთავსებით მუშაობდა საერო ინსტიტუტ „გაენათში“ პედიატრიული ფაკულტეტის დოცენტად. არის 52-მდე სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი, რომლებიც ძირითადად ეხება ჯანმრთელ და ავადმყოფ ბავშვთა კვების პრობლემებს. გამოქვეყნებული აქვს ორი მონოგრაფია: „ბავშვთა კვება“ (1992, „წიქარა“, თბილისი), „ჯანმრთელი და ავადმყოფი ბავშვთა კვება“ (1993, „ელიტა“(ფირმა „ვესტა“). გამოქვეყნებული აქვს აგრეთვე 15 მეთოდური წერილი, 5 ბროშურა, საჟურნალო და საგაზეთო სტატიები. კონსულტაციებს უწევს ორდინატორებს, ინტერნებსა და სამუშაო ადგილზე მივლინებულ ექიმებს. მიღებული აქვს პედიატრიის სამეცნიერო–კვლევითი ინსტიტუტის დირექციის მადლობა, ინსტიტუტის პრემიები სამეცნიერო შრომებისათვის (1990–1992). პედიატრი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „C ვიტამინით გამდიდრებული ფერმენტირებული რძის მჟავე პროდუქტის კლინიკური შეფასება ჩვილ ბავშვთა კვებაში“, დაიცვა 1988 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 12 აგვისტო
დაბადებული 1944
ქართველი ექიმები
ტაჰტა

ტაჰტა - ქალაქი ეგვიპტეში. ქალაქში მდებარეობს ცენტრალურ ეგვიპტეში. ტიმაში ჩამოედინება მდინარე ნილოსი. ქალაქი სუჰაგის საგუბერნატოროს მნიშვნელოვანი დასახლებული პუნქტია.
ეგვიპტის ქალაქები
სუჰაგის მუჰაფაზა
Х

Х, х — კირილური დამწერლობის ასო. ის თანხმოვანია და შეესატყვისება ქართულ „ხ“-ს.
დამატებითი ინფორმაცია
მისი მოხაზულობა და გამოთქმა მსგავსია ბერძნული ხი-სი.
აღნიშნული ასო გამოიყენება შემდეგ ენებში:
კოდების ცხრილი
ლიტერატურა
Булич С. К.,. Х // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
Карский Е. Ф.,. Славянская кирилловская палеография / отв. ред. акад. В. И. Борковский. — 2-е изд., факсимильное. — Л., М.(факс.): Из-во АН СССР; из-во «Наука» (факс.), 1928, 1979 (факс.). — С. 200. — 494 с. — 2700 экз.
რესურსები ინტერნეტში
Graphemica (Х)
Graphemica (х)
კირილური ასოები
აბასთუმნის საცხოვრებელი სახლი (ზ. ფალიაშვილის 15)

აბასთუმნის საცხოვრებელი სახლი (ზ. ფალიაშვილის 15)
აბასთუმნის საცხოვრებელი სახლი — არქიტექტურული ძეგლი ადიგენის მუნიციპალიტეტის დაბა აბასთუმანში. მობინადრეთა გადმოცემით სახლი 1886 წელს აუგიათ.
ეზოს სიღრმეში, მთის ძირში განლაგებული გრძივი შენობა ეზოს მხრიდან სამსართულიანია, უკანა მთასთან მომიჯნავე მხარე კი ორსართულიანია. ეზოს სიღრმეში გაწოლილი შენობა მკაფიოდ იკითხება ქუჩიდან და დომინირებს კიდეც ფალიაშვილის ქუჩის განაშენიანებაში. სახლის ძირითადი კედლები აბასთუმნისთვის სახასიათო ქვითაა ნაგები. ფასადის ორ, მეორე და მესამე სართულს თითქმის მთელ სიგრძეზე გასდევს აწ უკვე შემინული, ნაწილობრივ კი შეფიცრული გალერეა. მიუხედავად ამისა შემორჩენილია გალერეის ჭვირული დეკორი. ფასადის ცნტრი აქცენტირებულია რიზალიტით, რომელიც დასრულებულია ხის, მაღალი დეკორირებული ფრონტონით. სახლს მარჯვენა ნაწილში მიდგმული აქვს ახალი ხის კიბე. სახლის უკანა, ზურგის მხარეს მეტად აქვს დაკარგული ავთენტურობა, რასაც ძირითადი საშენი მასალის ახალი სამშენებლი მასალით ჩანაცვლებით არის განპირობებული. ქვით ნაშენ კედლებში გაჭრილი, ოდესღაც ღია გალერეაზე გახსნილი ღიობები სქელი არაპროფილირებული, მარტივი საპირეებით არის მოჩარჩოეული. სახლის სქელი მკვიდრად ნაშენი კედლები მის სიმყარეს განპირობებს, თუმცა საკმაოდ სავალალო მდგომარეობაშია სახლის მარცხენა ნაწილი, რომელის მოსახლეთა გადმოცემით მიტოვებულია.
იხილეთ აგრეთვე
ადიგენის მუნიციპალიტეტის ძეგლების სია
რესურსები ინტერნეტში
ადიგენის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული ძეგლები
იიუვიასკიულიის ქვერეგიონი

იიუვიასკიულიის ქვერეგიონი ― ფინეთის ცენტრალური ფინეთის რეგიონის ერთ-ერთი ქვერეგიონი 2009 წლიდან. 2021 წლის აღწერის მიხედვით, ქვერეგიონის მოსახლეობა 188 069 ადამიანს შეადგენს.
მუნიციპალიტეტები
პოლიტიკა
2018 წლის ფინეთის საპრეზიდენტო არჩევნების შედეგები:
საული ნიინისტე — 60.5%
პეკა ჰაავისტო — 15%
ლაურა ჰუჰტასაარი — 6.9%
პაავო ვიაიურიუნენი — 6.6%
მატი ვანჰანენი — 3.9%
ტუულა ჰაატაინენი — 3.4%
მერია კიულიონენი — 3.1%
ნილს ტორვალდსი — 0.5%
იხილეთ აგრეთვე
ფინეთის ქვერეგიონები
სქოლიო
ფინეთის ქვერეგიონები
ცენტრალური ფინეთის გეოგრაფია
Sallar of Shirvan

Sallar of Shirvan
Sallar was the fifteenth Shah of Shirvan. He was the uncle and successor of Bukhtnassar. Sallar was married to an unnamed daughter of Abu-l-Aswar Shavur I bin al-Fadl I.
Reign
Sallar was one of youngest sons of Yazid III. In 1049, Sallar rebelled against his nephew Bukhtnassar; he repelled him from Shamakhi, and thereafter had him captured and killed near Baylaqan. In 1053, Sallar captured the Malu castle from pagans and then had it rebuilt. He later died on 20 February 1063, and was succeeded by his son Fariburz I.
References
Sources
1063 deaths
Year of birth unknown
11th-century monarchs in the Middle East
11th-century Iranian people
წინანდლის სამაროვანი

წინანდლის სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი სოფელ წინანდლის ჩრდილოეთით. ძეგლი მრავალფენიანია. თარიღდება გვიანდ. ბრინჯაოს ხანის დასასრულით, ძვ. წ. V-III და III-I საუკუნეებით. სამარხები გამოვლინდა 1925 წელს გზის გაყვანის დროს. მიწის ინტენსიური დამუშავების გამო სამარხების კომპლექსები დაზიანებული და არეული იყო. აღმოჩნდა სხვადასხვა დანიშნულების თიხის ჭურჭელი, ბრინჯაოს სამაჯურები. საკინძები, მშვილდსაკინძი, ძეწკვები. რკინის საბრძოლო და სამეურნეო იარაღები, სამაჯური და სხვა. 1971 წელს იაე ინ-ტის კაე-ს რაზმმა ამ ადგილას ჩაატარა მცირე, სადაზვერვო გათხრები.
სამაროვანს და ნამოსახლარს, სავარაუდოდ, 10-15 ჰა ეჭირა, რომლის დანგრეულ, ინჰუმაციურ სამარხებში, მიწის ზედაპირიდან 0,6-0,7 მეტრის სიღრმეზე, მხოლოდ თიხის ჭურჭლის ნატეხები გამოვლინდა. მათ შორის ჭარბადაა კარგად განლექილი თიხის, მოყვითალოდ გამომწვევი და ფართო ზოლებით შემკული ჭურჭლის ფარაგმენტები. ნამოსახლარზე დადასტურდა კრამიტის ნატეხები, ქვის დანგრეული კედლები, სხვადასხვა ზომის ორმოები, რომლებიც ამოვსებულია ნაცროვან-ნახშიროვანი მასით, ქვით და თიხის ჭურჭლის ნახატებით. არქეოლოგიური მასალა ინახება საქართველოს ეროვნულ მუზეუმსა და თელავის სახელმწიფოს ისტორიულ მუზეუმებში.
ლიტერატურა
თელავის მუნიციპალიტეტის არქეოლოგიური ძეგლები
რიჩარდ კირვანი

რიჩარდ კირვანი (დ. 1 აგვისტო 1733 — გ. 22 ივნისი 1812) — ირლანდიელი მეცნიერი. მოღვაწეობდა ქიმიის, მეტეოროლოგიისა და გეოლოგიის დარგში. დიდი ხნის განმავლობაში უჭერდა მხარს ფლოგისტონის თეორიას. დაახლოებით 1750-1754 წლებში სწავლობდა პუატიეს უნივერსიტეტში. შემდეგ შევიდა იეზუიტთა ნოვიციატში ქალაქ სენტ-ომერში. უფროსი ძმის გარდაცვალების (1755) შემდეგ დაბრუნდა ირლანდიაში. 1777-1787 წლებში ცხოვრობდა ქალაქ ლონდონში. 1780 წელს აირჩიეს სამეფო საზოგადოების წევრად. 1799 წელს აირჩიეს ირლანდიის სამეფო საზოგადოების პრეზიდენტად. გეოლოგიაში იყო ნეპტუნიზმის მომხრე.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ირლანდიელი ქიმიკოსები
ირლანდიელი გეოლოგები
ირლანდიელი მეტეოროლოგები
ალექსანდრე ჩიჯავაძე

ალექსანდრე ჩიჯავაძე
ალექსანდრე ირაკლის ძე ჩიჯავაძე (დ. 9 აგვისტო, 1917, თბილისი — გ. 10 ნოემბერი, 1971, რუსეთი) — ქართველი ვიოლონჩელისტი, პედაგოგი, საქართველოს დამსახურებული არტისტი.
ბიოგრაფია
8 წლის ასაკიდანეუფლებოდა ჩელოზე დაკვრას პროფესორ კ. მინიარის ხელმძღვანელობით. 1937 წელს ჩაირიცხა მოსკოვის კონსერვატორიაში, რომმელიც 1945 წელს დაამთავრა, ხოლო 1949 წელს კი იქვე დაასრულა ასპირანტურის კურსი.
1935–1937 წლებში ახალგაზრდა მუსიკოსმა დიდ წარმატებებს მიაღწია — გაიმარჯვა საკავშირო კონკურსებზე და ორჯერ მოიპოვა ლაურეატის საპატიო წოდება. 1950-1952 წლებში ა. ჩიჯავაძე მოსკოვის ფილარმონიის ოლისტია.
სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ ეწეოდა საკონცერტო შემოქმედებით საქმიანობას. უკანასკნელი შვილი წლის მანძილზე, როგორც პროფესორი, კაიროს კონსერვატორიაში ხელმძღვანელობდა ვიოლონჩელოს კლასს.
დაიღუპა ავტოავარიაში რუსეთიდან სამშობლოში მგზავრობის დროს. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
ლიტერატურა
ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 382, თბ., 1994
ქართველი ვილონჩელისტები
დაბადებული 9 აგვისტო
დაბადებული 1917
გარდაცვლილი 10 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1971
დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
ალექსანდრე
ჭირაქაძე

ჭირაქაძე
საკუთარი სახელი ჭირაქაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
გია ჭირაქაძე — ქართველი მომღერალი
გიორგი ჭირაქაძე — ქართველი გეოგრაფი, პედაგოგი
იხილეთ აგრეთვე
ჭირაქაძეები — გვარი საქართველოში
ქართული გვარები
ბატიაშვილი

ბატიაშვილი
საკუთარი სახელი ბატიაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან:
გოგი ბატიაშვილი — ექიმი
მაკა ბატიაშვილი — ქართველი მხატვარი
მიხეილ ბატიაშვილი — ქართველი პოლიტიკოსი, პედაგოგი და ფსიქოლოგი
ქართული გვარები
Neunkirchen, Austria

Neunkirchen, Austria
Neunkirchen is the capital of the district of Neunkirchen in the Austrian state of Lower Austria. As of 2020 it has a population of 12,721.
Geography
Neunkirchen is situated in the Steinfeld region of the Vienna Basin, part of Industrieviertel in the southwestern area of Lower Austria. Schwarza river is flowing through it.
Geographic breakdown
The municipality consists of three localities, which are also cadastral communities of the same names (area as of 1 January 2001, population as of 1 January 2022):
Mollram (8.23 km²; pop. 702)
Neunkirchen (5.96 km²; pop. 11.152) Quarters: Innere Stadt, Tal, Steinplatte, Mühlfeld, Au, Steinfeld, Lerchenfeld, Blätterstraßensiedlung
Peisching (6.12 km²; pop. 691)
Neighbouring municipalities
NE: Sankt Egyden am Steinfeld; E: Breitenau; SE: Natschbach-Loipersbach; S: Wartmannstetten; W: Ternitz; NW: Würflach
History
Neunkirchen is one of the oldest settlements in the Vienna Basin. It has been permanently settled since the La Tène culture. There was a Roman settlement from about 30 to 400 AD near the inner city, but its name is unknown. Neunkirchen was first mentioned in 1094 as "Niuwenchirgun". The town was given city status in 1920.
Population
Personalities
Anton Burger, Austrian-German commandant of Theresienstadt concentration camp, Nazi SS war criminal, born in Neunkirchen.
Christian Fuchs, Austrian footballer, born in Neunkirchen.
Markus Höttinger, Austrian racing driver, born in Neunkirchen.
Hubert Mara, Austrian computer scientist, born in Neunkirchen.
Julius Steinfeld, Agudat Yisrael politician, coorganizer of the Kindertransport.
Alfons Maria Stickler, Austrian prelate, born in Neunkirchen.
References
Cities and towns in Neunkirchen District, Austria
ფირან გუშნასპი

ფირან გუშნასპი (გ. 542) — ქართლისა და ალბანეთის მარზპანი დაახლოებით VI საუკუნის დამდეგიდან. წარმოშობით რეიდან იყო. განეკუთვნებოდა მიჰრანთა საგვარეულოს. ფირან გუშნასპი 518 წელს გაქრისტიანდა და გრიგორი ეწოდა, რის გამოც, მისი ცხოვრების ავტორის ცნობით, 3 წელი წყლიან ავზში გაატარა. 521 წელს ფირან გუშნასპმა კვლავ ძველი თანამდებობა დაიკავა. შემდეგ ბიზანტია-ირანის ომის (როგორც ჩანს 527-532 წწ.) დროს ფირან გუშნასპი ირანელთა ჯარს სარდლობდა და ბიზანტიელებმა დაატყვევეს. დაახლოებით 533/534 წელს ხოსრო I-ის ელჩმა ფირან გუშნასპი ირანში დააბრუნა. ფირან გუშნასპმა ქართლ-ალბანეთის მარზპანის პოსტი დაიკავა, მაგრამ რადგან ქრისტიანობა არ უარყო, მოგვების მოთხოვნით გადააყენეს და სიკვდილით დასაჯეს.
ფირან გუშნასპის მარტვილობის შესახებ უცნობი ავტორის მიერ სირიულ ენაზე შექმნილი ჰაგიოგრაფიული ძეგლი მნიშვნელოვანი წყაროა V-VI საუკუნეების საქართველოს ისტორიიისათვის.
ლიტერატურა
იბერიის სამეფო
გარდაცვლილი 542
ქართლის მარზპანები
კალიბრი

კალიბრი („ფუნტები აქ“) — ლულის არხის დიამეტრი ღარების ან ველების მოხედვით; ერთ-ერთი ძირითადი სიდიდეებისგან, რომლებიც განსაზღვრავენ ცეცხლსასროლი იარაღის სიმძლავრეს.
რესურსები ინტერნეტში
world.guns.ru
Search for guns by their caliber
ცეცხლსასროლი იარაღები
ფუნქციის ზღვარი

ფუნქციის ზღვარი
ზღვარი — ცნება მათემატიკაში, კერძოდ მათემატიკურ ანალიზში.
ფუნქციის ზღვრის ცნების თვალსაჩინო აზრი XVII საუკუნის მათემატიკოსისათვის ნათელი იყო. მათ შეეძლოთ ზღვრების სწორად პოვნა, მაგრამ მიმდევრობის ზღვრისა და ფუნქციის ზღვრის ცნებების მკაცრი განსაზღვრებები, რომლებიც დღემდეა შენარჩუნებული მხოლოდ ფრანგი მატემატიკოსის ო. კოშის (1784-1857) მიერ იყო მოცემული და დიდხანს ყველასთვის არ იყო გასაგები.
განმარტება
ოგიუსტენ ლუი კოშის თანახმად ფუნქციის ზღვრის განსაზღვრება ასე ჩამოყალიბდება: „A რიცხვს ეწოდება f(x) ფუნქციის ზღვარი, როდესაც x მიისწრაფვის a-სკენ, თუ ნებისმიერი ε>0 რიცხვისათვის მოიძებნება ისეთი γ>0 რიცხვი, რომ |f(x)-A|<ε ყოველი x-ისათვის, რომელიც 0<|x-a|<γ უტოლობას აკმაყოფილებს“.
f(x)≈A მიახლოებითი ტოლობა, როდესაც x≈a, შეიძლება ნებისმიერი წინასწარ მოცემული სიზუსტით შესრულდეს. მართლაც |f(x)-A| გამოსახულება არის f(x)≈A მიახლოებითი ტოლობის აბსოლუტური ცდომილება. ის, რომ f(x)≈A მიახლოებითი ტოლობა, როდესაც x≈a, სრულდება ნებისმიერი წინსაწარმოცემული სიზუსტით, ნიშნავს შემდეგს: გამოთვლის რა სიზუსტეც უნდა ავიღოთ, x≈a მიახლოებიტი ტოლობის აბსოლუტური ცოდმილებისათვის შეგვიძლია შევარჩიოტ ისეთი საზღვარი _მას დადებითი γ რიცხვით აღნისნავენ, რომ, როდესაც 0<|x-a|<γ, მაშინ f(x)≈A მიახლოებითი ტოლობის ცდომილებისა, გამოთვლის მოცემულის სიზუსტის საზღვრებში დარჩება, ე.ი. |f(x)-A|<ε.
მაგალითისათვის მოვიყვანოთ შემდეგი f(x)→A და g(x)→B, როდესაც x→a, მაშინ f(x)+g(x)→A+B, როდესაც x→a.
ავიროთ ნებისმიერი დადებითი ε რიცხვი, მაშინ ε/2>0 და ამიტომ :
1. f(x)→A, როდესაც x→a პირობიდან გამომდინარეობს, რომ შეიძლება შევარჩიოთ ისეთი γ1>0 რიცხვი, რომ
|f(x)-A|<ε/2
ყველა იმ x-სათვის, რომლებიც 0<|x-a|<γ1 უტოლობას აკმაყოფილებს.
2. g(x)→B, როდესაც x→a, პირობიდან გამომდინარეობს,რომ შეიძლება შევარჩიოთ ისეთი γ2>0 რიცხვი, რომ
|g(x)-B|<ε/2
ყველა იმ x-სათვის, რომლებიც 0<|x-a|<γ2 უტოლობას აკმაყოფილებს.
γ1 და γ2 რიცხვებიდან უმცირესი ავღნიშნოთ γ-თი. მაშინ ნებისმიერი x-სათვის, რომელიც 0<|x-a|<γ უტოლობას აკმაყოფილებს, შესრულდება (1) და (2) უტოლობები. ამ x-ებისატვის გვაქვს :
|(f(x)+g(x))-(A+B)|=|(f(x)-A)+(g(x)-B)|<=(ნაკლები ან ტოლი)|f(x)-A|+|g(x)-B|<ε/2+ε/2=ε
ამით დამტკიცდა, რომ f(x)+g(x)→A+B, როდესაც x→a. დანარჩენი წესები ანალოგიურად მტკიცდება.
XVII საუკუნეში მატემატიკაში მომხდარი ძირეული გადატრიალების მკაფიო დახასიათება მოგვცეს კარლ მარქსმა და ფრიდრიხ ენგელსმა. ენგელსი წერდა: "მათემატიკაში მობრუნების პუნქტი იყო დეკარტის ცვლადი სიდიდე. ამის წყალობით მათემატიკაში შევიდა მოძრაობა და დაიალექტიკა".
XVII საუკუნის ბევრი მათემატიკოსის ლოზუნგი ასეთი იყო : "იარეთ წინ და შედეგების სისწორის რწმენა თქვენთან მოვა".
მატემატიკური ანალიზის საწყისებმა მხოლოდ XIX საუკუნეში კოშის შრომების შემდეგ მიიღო ლოგიკური დასაბუთება. კერძოდ, ამისთვის აუცილებელი იყო ნამდვილ რიცხვთა მკაცრი თეორია. ეს თეორია კი მხოლოდ XIX საუკუნის მეორე ნახევარში განავითარეს ვაიერშტრასმა, დედეკინდმა და კანტორმა.
რესურსები ინტერნეტში
როგორ დავთვალოთ ზღვარი? მარტივად ამოხსნის ხელოვნება
ანალიზი
nl:Limiet#Limiet van een functie
Ya with diaeresis

Ya with diaeresis (Я̈ я̈; italics: Я̈ я̈) is a letter of the Cyrillic script.
Ya with diaeresis is used in the Selkup language.
In Russian, ya with diaeresis saw rare use prior to the 1918 orthography reform to indicate that a stressed letter ya should be pronounced as instead of the expected , in a similar fashion to the role of yo. For example, the modern pronouns and were formerly spelled and in the genitive and possessive, due to their historical pronunciations as and , which had since shifted to and . As with the letter yo, use of the diaeresis was rare outside of learning materials and dictionaries, and following the reform the letter was replaced with yo outright.
See also
Cyrillic characters in Unicode
References
Cyrillic letters with diacritics
Letters with diaeresis
ვარლამ მოსეშვილი

ვარლამ მოსეშვილი (დ. 1871, გუბი — გ. 1943, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ფარმაკოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი. 1898 წელს დაამთავრა ხარკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი. 1910-1911 წლებში მივლინებული იყო პარიზში. 1918 წელს აირჩიეს ხარკოვის უნივერსიტეტის ფარმაკოლოგიის კათედრის პროფესორად. 1918 წელს თბილისიის უნივერსიტეტის პროფესორთა საბჭომ ქართული უნივერსიტეტის პროფესორად მოიწვია. 1918-1919 წლებში ასრულებდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტის დეკანის მოვალეობას. 1920 წელს აირჩიეს ფარმაციის კათედრის გამგედ, ხოლო მოგვიანებით სამკურნალო ფაკულტეტის დეკანად. 1930-1943 წლებში ხელმძღვანელობდა თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტის ფარმაკოლოგიის კათედრას. ვარლამ მოსეშვილი იკვლევდა სანარკოზო ნივთიერებების მოქმედებას, მცენარეული წარმოშობის სამკურნალო ნივთიერებების გავლენას გულ-სისხლძარღვთა და კუჭ-ნაწლავის სისტემებზე და სხვა. დაწერა ზოგადი ფარმაკოლოგიის სახელმძღვანელო.
ლიტერატურა
გაიპარაშვილი ზ., ლილულაშვილი მ., „ტფილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორთა საბჭოს ოქმები 1917-1926“, თბილისი, 2006
დაბადებული 1871
გარდაცვლილი 1943
ქართველი ფარმაკოლოგები
მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები
ალექსი-მესხიშვილები

ალექსი-მესხიშვილები, მესხიშვილები — XVII-XIX საუკუნეების ქართული კულტურის მოღვაწე მწიგნობართა, კალიგრაფთა და მხატვართა გვარი. გადმოვიდნენ მესხეთიდან და თბილისში XVII საუკუნეში დამკვიდრდნენ. დაკავშირებული იყვნენ ანჩისხატის ეკლესიასთან. მღვდელი პეტრე მესხი (გ. 1680) ანჩისხატის კანდელაკი (მნათე) იყო. ანჩისხატის დეკანოზები იყვნენ მისი შვილი, მხატვარი გრიგოლი და გრიგოლის ვაჟი ალექსი — XVIII საუკუნის შუა ხანის მოღვაწე, გამოჩენილი კალიგრაფი, ქართველ კალიგრაფთა სახელგანთქმული დინასტიის დამფუძნებელი (მესხიშვილების გვარი მის შემდეგ იწოდება ალექსი-მესხიშვილად). ალექსი ქართული ნუსხური ხელნაწერი წიგნის ერთ-ერთი საუკეთესო ოსტატი იყო, წერდა მხედრულადათაც, გადაწერილი აქვს საერო და სასულიერო შინაარსის მრავალი ათეული წიგნი, რომელთაგან ზოგი დასურათებულია. საერო და სასულიერო წიგნები აქვს გადაწერილი მხედრულად და ნუსხურად აგრეთვე წერის შესანიშნავ ოსტატს სოლომონ ალექსის ძეს (1742–1808). საგანგებოდ აღსანიშნავია დავით ალექსის ძის მოღვაწეობა (დავით რექტორი). მწერალი, მთარგმნელი და კალიგრაფი იყო ქვათახევის მონასტრის არქიმანდრიტი ტარასი სოლომონის ძე (1793–1824).
ალექსი-მესხიშვილების გადაწერილ-გაფორმებული წიგნები ორგანულად უკავშირდება ძველი ქართული ხელნაწერი წიგნის ტრადიციებს. გაფორმებისათვის ისინი იყენებდნენ დიდი ხნის შემუშავებულ ხერხებს (თავსართები და ბოლოსართები, საზედაო ასოები, სინგურის სტრიქონები ტექსტში და სხვა), ალექსის განსაკუთრებით უყვარდა ჩართული წერა დიდი, დეკორატიული მთავრული ასოებით, ორნამენტული მოტივები.
ალექსი-მესხიშვილების გადაწერილ წიგნთა უმრავლესობა დღეს ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში ინახება.
ლიტერატურა
ქართველი კალიგრაფები
ქამანდი

ქამანდი, ლასო — თოკის იარაღი ერთგვარი, რომელიც სპეციალური მარყუჟით ბოლოვდება და გამოიყენება მსხვერპლის დასაჭერად, მარყუჟის მასზე ჩამოცმითა და მოქაჩვით. ქამანდის სროლა ხდება მარყუჟის ტრიალით. ის ერთ-ერთი უძველესი იარაღია მსოფლიოში, მათ შორის ადრეული პერიოდიდან გავრცელებული იყო საქართველოშიც.
რესურსები ინტერნეტში
The Lasso: A Rational Guide to Trick Roping
ლასოს მსოფლიო ჩემპიონების კადრები
"How to Handle a Rope - Champ Gives Lessons." Popular Science, ივნისი 1942, გვ. 82–87.
საბრძოლო იარაღები
როდეო