საჭადრაკო ოლიმპიადა 1962

საჭადრაკო ოლიმპიადა 1962
16 სექტემბერი - 10 ოქტომბერი 1962 ვარნა, ბულგარეთი
1960 წლის ფიდეს ლეიფციგის კონფერენციამ გადაწყვიტა მომდევნო ოლიმპიადა ბულგარეთში ჩაეტარებინა. საქვეყნოდ ცნობილი კურორტი საგანგებოდ მოემზადა ოლიმპიადისათვის. სპეციალურად აშენდა სასახლე, რომელსაც არქიტექტორებმა კაისას ტაძარი’’ უწოდეს. სწორედ აქ მიმდინარეობდა ოლიმპიური საჭადრაკო ბატალიები. ტურნირზე ფიდეს გადაწყვეტილებით შემოღებული იქნა საყაიმო ცენზი, რაც იმაში მდგომარეობდა, რომ მოჭადრაკეებს 30 სვლამდე მთავარი არბიტრის გარეშე ყაიმზე შეთნხმების უფლება არ ჰქონდათ. აქვე ვიტყვით, რომ ამან ყაიმების რიცხვი ვერ შეამცირა და მომავალ ოლიმპიდაზე ეს წესი გაუქმებულ იქნა.
ქვეჯგუფებში მოულოდნელი არაფერი მომხდარა. ფავორიტებმა ყველგან იოლად გაიკაფეს გზა ფინალისაკენ, მხოლოდ მესამე ჯგუფში გამძფრდა ბრძოლა მეორე-მესამე ადგილებისათვის (პირველზე უკონკურენციოდ გავიდა იუგოსლავია). საბოლოოდ ნიდერლანდებისა და ჩეხოსლოვაკიის გუნდებმა მხოლოდ დამატებითი მაჩვენებლებით აჯობეს პოლონეთს.
ფინალი საბჭოთა გუნდმა ოდნავ შენელებული ტემპით დაიწყო და ოთხი ტურის შემდეგ იუგოსლავიის და დასავლეთ გერმანიის გუნდებთნ ერთად 10 ქულით ლიდერობდა. მეხუთე ტურიდან დაწყებული კი საბჭოელებმა თანდათანობით დაიწყეს სხვაობის გაზრდა. მთავარი ბრძოლა მეორე ადგილისათვის წარიმართა. ბოლო ტურში ერთმანეთს ამ ადგილის მთავარი პრედენდენტები, იუგოსლავია და აშშ ხვდებოდნენ ერთმანეთს. იუგოსლავიელებს 25 ქულა ჰქონდათ, ამერიკელებს - 24. დაძაბული მატჩი ევროპელებმა 3-1 მოიგეს (გლიგორიჩმა მოუგო ფიშერს) და მეორე ადგილიც დაიბევეს. ამ შედეგით კარგად ისარგებლეს არგენტინელებმა, რომლებმაც ასევე 3-1 მოუგეს ნიდერლანდელებს და მესამე ადგილზე მოკალათდნენ. არგენტინელთა შორის ტონს იძლეოდნენ მიგელ ნაიდორფი და რაულ სანგინეტი. კარგად თამაშობდა ოსკარ პანოც. როგორც შემდგომში გაირკვა ეს არგენტინელთა ბოლო წარმატება იყო ოლიმპიადებზე (შემდგომში ისინი მხოლოდ ორჯერ მოხვდნენ ხუთეულში). სამხრეთამერიკელთა ეს სახელოვანი თაობა ნელ-ნელა ჩამოშორდა ჭადრაკს, მათი შემცვლელი კი ფეხბურთის ქვეყანაში აღარ აღმოჩნდა.
ტექნიკური შედეგები
მონაწილეობდა 37 ქვეყნის 38 ნაკრები გუნდი (მეორე ეტპიდან მესამე ფინალურ ჯგუფში დაემატა ბულგარეთის მეორე გუნდი). ტურნირი ჩატარდა ორ ეტაპად. პირველ ეტაპზე გუნდები ოთხ ქვეჯგუფში არკვევდნენ ფინალისტთა ვინაობას. ქვეჯგუფებში პირველ-მესამე ადგილებზე გასული გუნდები თამაშობდნენ მთავარ ფინალში (I-IX ადგილები). დანარჩენები B და C ფინალურ ტურნირებში იბრძოდნენ XIII-XIV და XXVI-XXVII ადგილებისათვის. ორივე ეტაპზე ტურნირი ჩატარდა წრიული სისტემით.
პირველი ეტაპი
I ჯგუფი: 1. - 27,5 2. - 21,5 3. - 21 4. - 17 5. - 16 6. - 16 7. - 13 8. - 7,5 9. - 4,5
II ჯგუფი: 1. - 24 2. - 20 3. - 20 4 - 13 5. - 11 6. - 10 7. - 7,5 8. - 6,5
III ჯგუფი: 1. - 27,5 2. - 25 3. - 25 4. - 25 5. - 21 6. - 19,5 7. - 17 8. - 12 9. - 6,5 10. - 1,5
IV ჯგუფი: 1. - 29,5 2. - 28 3. - 21 4. - 19,5 5. - 19 6. - 19 7. - 14,5 8. - 14,5 9. - 8,5 10. - 6,5
მეორე ეტაპი
XXV-XL ადგილები
25. - 32,5 -2 - 29,5 26. - 28,5 27. - 28,5 28. - 26,5 29. - 25 30. - 23,5 31. - 22,5 32. - 22 33. - 18,5 34. - 18 35. - 17 36. - 14,5 37. - 1,5
XIII-XXIV ადგილები
13. - 26,5 14. - 26,5 15. - 25 16. - 22,5 17. - 22,5 18. - 22,5 19. - 22 20. - 20,5 21. - 20 22. - 20 23. - 19 24. - 17
I-XII ადგილები
1. - 31,5
2. - 28
3. - 26
4. - 25
5. - 23
6. - 21,5
7. - 21
8. - 20,5
9. - 20,5
10. - 18,5
11. - 18
12. - 10,5
ჩემპიონის და პრიზიორების შემადგენლობა და შედეგები
მიხეილ ბოტვინიკი 8 (+5=6-1), ტიგრან პეტროსიანი 10 (+8=4-0), ბორის სპასკი 11 (+8=6-0), პაულ კერესი 9,5 (+6=7-0), ეფიმ გელერი 10,5 (+10=1-1), მიხეილ ტალი 10 (+7=6-0)
სვეტოზარ გლიგორიჩი 12 (+8=8-1), პეტარ ტრიფუნოვიჩი 9 (+4=10-1), ალექსანდრ მატანოვიჩი 8,5 (+5=7-3), ბორისლავ ივკოვი 13,5 (+11=5-0), ბრუნო პარმა 5,5 (+3=5-0), დრაგოლუბ მინიჩი 7 (+5=4-0).
მიგელ ნაიდორფი 12,5 (+9=7-1), ხულიო ბოლბოჩანი 10 (+5=10-2), ოსკარ პანო 9,5 (+7=5-2), პაულ სანგინეტი 13,5 (+12=3-1), ჰექტორ დეკიუ როსეტო 5 (+4=2-4), ალბერტო ფოგელმანი 5 (+4=2-0)
საუკეთესო შედეგები დაფების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|პირველი დაფა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქ
! s! style="background: #ddffdd;"|პ
! s! style="background: #ddffdd;"|%
|---
|ფრედერიკ ოლაფსონი
|
|14
|18
|77,8
|----
|ჯონათან პენროუსი
|
|12,5
|17
|73,5
|----
|მიგელ ნაიდორფი
|
|12,5
|17
|73,5
|----
|}
! style="background: #ddffdd;"|მეორე დაფა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქ
! s! style="background: #ddffdd;"|პ
! s! style="background: #ddffdd;"|%
|---
|ტიგრან პეტროსიანი
|
|10
|12
|83,3
|----
|პალ ბენკო
|
|8
|12
|66,7
|----
|ხესუს დიას დელ კორალი
|
|10,5
|16
|66,7
|---
|}
! style="background: #ddffdd;"|მესამე დაფა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქ
! s! style="background: #ddffdd;"|პ
! s! style="background: #ddffdd;"|%
|---
|ბორის სპასკი
|
|11
|14
|78,6
|----
|იშტვან ბილეკი
|
|10
|14
|71,6
|----
|ვლასტიმილ ჰორტი
|
|12
|17
|70,6
|}
! style="background: #ddffdd;"|მეოთხე დაფა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქ
! s! style="background: #ddffdd;"|პ
! s! style="background: #ddffdd;"|%
|---
|ბორისლავ ივკოვი
|
|12,5
|16
|84,4
|----
|ეაულ სანგინეტი
|
|13,5
|16
|84,4
|----
|პაულ კერესი
|
|9,5
|13
|73,1
|}
! style="background: #ddffdd;"|პირველი სათადარიგო დაფა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქ
! s! style="background: #ddffdd;"|პ
! s! style="background: #ddffdd;"|%
|---
|ეფიმ გელერი
|
|10,5
|12
|87,5
|----
|დონალდ ბირნი
|
|9,5
|12
|79,2
|----
|ლევენტ ლენდიელი
|
|8,5
|12
|70,8
|----
|}
! style="background: #ddffdd;"|მეორე სათადარიგო დაფა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა
! s! style="background: #ddffdd;"|ქ
! s! style="background: #ddffdd;"|პ
! s! style="background: #ddffdd;"|%
|---
|მიხეილ ტალი
|
|10
|13
|76,9
|----
|ბიორნ ბრინსკ-კლაუსენი
|
|9
|13
|75,0
|-----
|რობერტ გრეჰემ ვეიდი
|
|6
|12
|50,0
|---
|}
ლიტერატურა
Ю. Авербах, Б. Туров Шахматные олимпиады. Москва. изд. ФиС’’ 1974
Шахматы. Энциклопедический словарь. Москва. изд. Советская Энциклопедия’’ 1990
Шахматная Энциклопедия. Москва. 2004.
Ханамирян Г. Всемирные шахматные Олимпиады. 1927-2006. Ереван: 2006
რესურსები ინტერნეტში
შედეგები
15