PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ნიკოლა კოვტალიუკი

ნიკოლა კოვტალიუკი (დ. 5 იანვარი, 1995, სამბორი, უკრაინა) — უკრაინელი ფეხბურთელი, ფოთის „კოლხეთის“ თავდამსხმელი.
კარიერა
ახალგაზრდული კარიერა გაატარა შჩასტლივოეს „კნიაჟასა“ და ლვოვის „კარპატის“ ახალგაზრდულ გუნდში. 2013 წელს „კარპატში“ ჩაატარა 26 მატჩი და გაიტანა 3 გოლი. 2013-14 წლების სეზონში იცავდა მარიუპოლის „ილიჩევეცის“ ახალგაზრდული გუნდის ღირსებას.
პროფესიონალური კარიერა დაიწყო 2014 წელს. სეზონის დაწყებისას გადავიდა უკრაინის დონით მეორე ლიგაში მოასპარეზე „პოლტავაში“, სადაც მხოლოდ 3 მატჩი ჩაატარა, სამივეში შეცვლაზე შევიდა. მისი დებიუტი შედგა 2014 წლის 5 ოქტომბერს, კრივოი-როგის „გირნიკის“ წინააღმდეგ, კოვტალიუკი მოედანზე 81-ე წუთზე შევიდა და მე-6 დამატებულ წუთზე შეძლო სადებიუტი გოლის გატანა, „პოლტავამ“ მატჩი 1:2 დათმო. 2014-15 წლების სეზონის მეორე ნახევარი გაატარა მიხაილოვცეს „ზემპლინის“ მეორე გუნდში, რომელიც სლოვაკეთის რანგით მესამე ლიგაში გამოდიოდა. სეზონის დასრულების შემდეგ გუნდი დაიშალა.
2015 წლის ზაფხულის სატრანსფერო ფანჯრისას, თავისუფალი აგენტის სტატუსით შეუერთდა კიევის „არსენალს“, რომელიც უკრაინის დონით მესამე ლიგაში ასპარეზობდა. მისი დებიუტი შედგა 2015 წლის 8 აგვისტოს, კოვალივკის „კოლოსის“ წინააღმდეგ, კოვტალიუკმა მატჩი შეუცვლელად ჩაატარა. შემდეგ ტურში, ხერსონის „კრისტალის“ წინააღმდეგ გაიტანა სადებიუტო გოლი კიევურ კლუბში. 56-ე წუთზე შევიდა მოედანზე და 87-ე წუთზე შეძლო გამარჯვების გოლის გატანა. ჯამში „არსენალში“ ჩაატარა 17 მატჩი და გაიტანა 6 გოლი. სეზონის დასრულების შემდეგ, 2016 წლის ზაფხულის სატრანსფერო ფანჯრისას გადავიდა უკრაინის დონით მეორე ლიგის კლუბ „კოლოსში“, სადაც ნახევარი სეზონი დაჰყო და ჩაატარა 7 უგოლო მატჩი.
2017 წლის ზამთრის სატრანსფერო ფანჯრისას შეუერთდა ფოთის „კოლხეთს“. ეროვნული ლიგის მე-4 ტურის მატჩში, ქობულეთის „შუქურას“ წინააღმდეგ თავი გამოიჩინა 3 გოლით, მატჩი ფოთელთა გამარჯვებით, 2:4 დამთავრდა.
რესურსები ინტერნეტში
პროფილი Transfermarkt-ზე
პროფილი Soccerway-ზე
სქოლიო
დაბადებული 1995
უკრაინელი ფეხბურთელები
ლვივის კარპატის ფეხბურთელები
მარიუპოლის ილიჩევეცის ფეხბურთელები
კიევის არსენალის ფეხბურთელები
ფოთის კოლხეთის ფეხბურთელები
დაბადებული 5 იანვარი
ეროვნული ლიგის ფეხბურთელები
რუხის ციხე

რუხის ციხე — შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე დასავლეთ საქართველოში (ახლანდელი ზუგდიდის რაიონი, სოფ. რუხის ტერიტორიაზე მდ. ენგურის მარცხენა ნაპირას). ააგო სამეგრელოს მთავარმა ლევან II დადიანმა (ვახუშტი ბაგრატიონის (XVIII ს.) ცნობით, ააგეს 1647, თუმცა ვარაუდობენ, რომ ციხე 10 წლით ადრე უნდა იყოს აშენებული). რუხის ციხე სამეგრელოს სამთავროს მნიშვნელოვანი საფორტიფიკაციო ნაგებობა იყო, ამას ხელს უწყობდა მისი ხელსაყრელი მდებარეობაც. იგი შედგება ციდადელისა და ქვედა ეზოსგან. ციტადელი ციხის ჩრდილოეთ მონაკვეთშია. მისი მოგრძო ეზოს ორივე ბოლოში თითო-თითო კოშკია აღმართული. ერთ-ერთი, ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთისა, ციხის დონჟონს წარმოადგენდა. ციხის ქვედა ეზოს გორაკის სამხრეთი ფერდობი უჭირავს. ციხეს გარს უვლის 10-12 მ სიმაღლის გალავანი, რუხის ციხის ქვედა ნაწილი 8-10 მ სიმაღლეზე ყრუა, ხოლო ზედა ნაწილში საბრძოლო ბილიკებია გაყვანილი. შესასვლელი მოწყობილია გალავანში ჩაშენებული კოშკის I სართულში. გალავნის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში კიდევ ერთი კოშკია აღმართული ჰქონდა საარტილერიო დანადგარები.
1634-1635 აქ რაბათის დასახლებაც გაჩნდა, რომელიც მალე მოიშალა. 1672 რუხის ციხეში ოსმალთაგან თავს აფარებდა მთავარი ლევან III დადიანი 1723 ციხე ოსმალთა ხელში იყო. დროგამოშვებით აქ მათი გარნიზონიც იდგა. 1770 ქართველთა და რუსთა გაერთიანებულმა ლაშქარმა რუხის ციხე ოსმალთაგან გაათავისუფლა. 1779 რუხის ციხესთან იმერეთ-სამეგრელო-გურიის ლაშქარმა სასტიკად დაამარცხა ოსმალები (რუხის ბრძოლა 1779). ყირიმის ომის (1853-1856) დროს, 1885, რუხის მიდამოებში რუსეთის ჯარმა და ქართულმა მილიციამ დაამარცხეს ოსმალთა საექსპედიციო კორპუსი. შემდგომში რუხის ციხემ თანდათან დაკარგა თავისი ადრინდელი მნიშვნელობა.
იხილეთ აგრეთვე
რუხი
რუხი (ისტორიული ქალაქი)
ლიტერატურა
ოსმალური დოკუმენტური წყაროები ანაკლიისა და რუხის ციხეების შესახებ (XVII-XVIII სს), თურქული ტექსტი ქართული თარგმანით, შესავლით, ტერმინოლოგიური ლექსიკონით, ფაქსიმილეებითა და საძიებლით გამოსაცემად მოამზადა ნ. შენგელიამ, თბ., 1982
ზაქარაია პ., საქართველოს ძველი ქალაქები და ციხეები, თბ., 1973;
რესურსები ინტერნეტში
ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში
ძვ. წ. 686

ძვ. წ. 686
მოვლენები
დაიბადნენ
გარდაიცვალნენ
ციანგი — ცის სამეფოს მმართველი.
ტაბორი

ტაბორი — ქალაქი ჩეხეთში, სამხრეთ ბოჰემიის მხარეში, ტაბორის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ლუჟნიცე ნაპირზე. არის მნიშვნელოვანი სატრანსპორტო კვანძი.
ისტორია
დაარსდა 1420 წელს ჰუსიტური მოძრაობის დროს. დააარსეს გლეხებმა ძველი დასახლება ჰრადიშტეს ადგილზე. იყო ტაბორიტების პოლიტიკური და სამხედრო ცენტრი.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ჩეხეთის ქალაქები
პოჰოარნა

პოჰოარნა — სოფელი მოლდოვაში, შოლდენეშტის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 186 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 002 ადამიანს შეადგენდა.
იხილეთ აგრეთვე
მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
შოლდენეშტის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
შოლდენეშტის რაიონის სოფლები
აბისოჰიდროთერმალი

აბისოჰიდროთერმალი („ზღვის სიღრმე“, „უფსკრული“, hydro „წყალი“, therme „სითბო“, „სიცხე“)) — ოკეანეების 2,5-3კმ სიღრმეში, მიწისქვეშა თერმული წყაროების არსებობასთან დაკავშირებული ჰემოტროფული ბაქტერიებით და ცხოველებით მდიდარი შრე.
ლიტერატურა
გ. გოგიჩაძე, გ. კანდელაკი, თ. გოგიჩაძე, „ბიოლოგიური და სამედიცინო ტერმინები და ცნებები“, თბ., 2011
ბიოლოგია
ჩრდილოეთი სულავესი

ჩრდილოეთი სულავესი — პროვინცია ინდონეზიაში. მდებარეობს კუნძულ სულავესიზე და ესაზღვრება გორონტალოს პროვინციას, რომელიც 2001 წლამდე მის შემადგენლობაში შედიოდა. პროვინციის უკიდურესი ჩრდილოეთი ნაწილი, საგიჰესა და დალაუდის კუნძულები ფილიპინების დავაო-დელ-სურის პროვინციას ესაზღვრება. დედაქალაქი და უმსხვილეი ქალაქია მანადო.
2010 წლის აღწერის მონაცემებით, პროვინციის მოსახლეობა 2 265 937 ადამიანს შეადგენს.
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ჩრდილოეთი სულავესი 11 სარეგენტოდ იყოფა.
იხილეთ აგრეთვე
ინდონეზიის პროვინციები
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური ვებ-გვერდი
Kotamobagu
12 surprises in North Sulawesi
სქოლიო
ინდონეზიის პროვინციები
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ლიეტუვაში

იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ლიეტუვაში
2008 წლის მონაცემებით ლიეტუვაში 4 იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია.
იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში მსოფლიოს მასშტაბით 878 ძეგლია შეტანილი, მათ შორის 0,45 % ლიეტუვის ძეგლებია.
ცხრილში შეტანილია ძეგლები, იუნესკოს მიერ მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის სიაში მათი დამატების მიხედვით.
რესურსები ინტერნეტში
იუნესკოს ოფიციალური საიტი. ლიეტუვის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სია
ლიეტუვა
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ლიეტუვაში
ლიეტუვა
ალექსანდრე პოპოვის ძეგლი (სანქტ-პეტერბურგი)

ალექსანდრე პოპოვის ძეგლი (სანქტ-პეტერბურგი)
ალექსანდრე პოპოვის ძეგლი — რადიოს გამომგონებლის ალექსანდრე პოპოვის ძეგლი სანქტ-პეტერბურგში. მდებარეობს პეტროგრადის რაიონში, კამენოოსტროვსკის პროსპექტის სკვერში.
ისტორია
ძეგლის ისტორია იწყება 1945 წლის 2 მაისიდან, როდესაც გამოვიდა სახალხო კომისართა საბჭოს დადგენილება ალექსანდრე სტეფანეს ძე პოპოვის ძეგლის დამონტაჟების შესახებ. ამ დადგენილებიდან ოთხი წლის შემდეგ გამოაცხადეს კონკურსი რადიოს გამომგონებლის ძეგლის პროექტის შესახებ. კონკურსში მონაწილეობა მიიღო ოთხმა საავტორო კოლექტივმა, ხოლო ეს კონკურსი მოიგო მოქანდაკე ვენიამინ იაკოვლევის ძე ბოგოლიუბოვის პროექტმა. ქანდაკების შექმნა ხდებოდა რამდენიმე წლის განმავლობაში, ამ პერიოდში, 1954 წელს, გარდაიცვალა პროექტის ავტორი ვენიამინ ბოგოლიუბოვი, მან ძეგლის შექმნის საქმე ბოლომდე ვერ მიიყვანა. ამის გამო ძეგლის სამუშაოები დაასრულეს სხვა მოქანდაკეებმა: მიხეილ ანიკუშინმა, მიხეილ გაბემ და რობერტ ტაურიტმა, ხოლო მათ ხელმძღვანელობდა მოქანდაკე ვერა ვასილის ასული ისაევა. ძეგლის არქიტექტორი გახდა ნიკოლაი ბარანოვი.
თავად ქანდაკება ჩამოასხეს ბრინჯაოსაგან 1956 წელს ქარხანა „მონუმენტსკულპტურაში“. ქანდაკების კვარცხლბეკი გრანტისაგანაა დამზადებული, რომელიც „კუზნეჩნოეს“ კარიერში მოიპოვეს. ძეგლის სიმაღლე შეადგენს 7,6 მეტრს (კვარცხლბეკი - 3,6 მეტრი, ძეგლი - 3 მეტრი). კვარცხლბეკზე არის წარწერა:
ძეგლის გახსნა გაიმართა 1959 წლის 22 მარტს, რომელიც მიეძღვნა გამომგონებლის 100 წლის იუბილეს. ყოველ წელს, რადიოს დღესთან დაკავშირებით (7 მაისი) ძეგლთან იმართება მიტინგი, ხოლო ძეგლის კვარცხლბეკთან ალაგებენ ყვავილებს.
რესურსები ინტერნეტში
სანქტ-პეტერბურგის ძეგლები
სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის ფედერალური ობიექტები
გახომელა

გახომელა — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის სენაკის მუნიციპალიტეტში, ნოქალაქევის თემი (სოფლები: გახომელა, ზედა ნაქალაქევი, ლებაღათურე, ძიგიდერი, ჯიხა). მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ტეხურის მარჯვენა სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 80 მ. სენაკიდან 14 კმ.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 508 ადამიანი.
სქოლიო
სენაკის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტრაქეიანები

ტრაქეიანები (Tracheata ან Atelocerata) — ხმელეთის (ან წყალში საცხოვრებლად მეორეულად გადასული) ფეხსახსრიანების ქვეტიპი. თავი ტანისაგან მკაფიოდაა გამოყოფილი. აქვთ 1 წყვილი ულვაში და 3 წყვილი ყბა. სუნთქავენ ტრაქეებით, ზოგჯერ კანით ან, როგორც ეს წყალში საცხოვრებლად გადასული მწერების მატლებს აქვთ, ტრაქეალური ლაყუჩებით (სხეულის კედლების გამონაზარდები, რომლებშიც აღწევს ტრაქეების ბრმა მორჩები). ტრაქეიანებს ეკუთვნის მრავალფეხიანები და მწერები.
ლიტერატურა
ფეხსახსრიანები
Ağayazı Buduq

Ağayazı Buduq
Ağyazı Buduq (also, Aghyazy Budug) is a village in the Khachmaz District of Azerbaijan. It has a population of 1,104.
References
Populated places in Khachmaz District
დავით სულიაშვილი

დავით სულიაშვილი
დავით სოკრატეს ძე სულიაშვილი (დ. 10 ივნისი, 1884, დაბა სურამი — გ. 6 ნოემბერი, 1964, თბილისი) — ქართველი მწერალი, რევოლუციონერი.
ბიოგრაფია
მამამ სოფლის ხელმოკლე დიაკვანმა გორში ჩამოიყვანა და მიაბარა სასულიერო სასწავლებელში. აქ არსებულმა ხალხოსნურმარევოლუციურმა განწყობამ სამუდამოდ განსაზღვრა ყმაწვილის სამომავლო გზა, რომელმაც იგი რევოლუციონერობამდე მიიყვანა. მონაწილეობდა მუშათა გაფიცვებში და მოძრაობებში, დაინტერესდა მარქსიზმით. 1903 წელს ლაიფციგში გაემგზავრა, აქ იგი დაუკავშირდა ვ. ლენინის მიმდევარ ემიგრანტთა ჯგუფებს. რეაქციის პერიოდში დ. სულიაშვილი დააპატიმრეს და ქუთაისის ციხეში ჩასვეს, მაგრამ სხვებთან ერთად გაიქცა და მალე ემიგრაციაში წავიდა — ჯერ ლაიფციგში, შემდეგ ციურიხში ცხოვრობდა, სადაც პირადად გაიცნო ლენინი და ახლო ურთიერთობა დაამყარა მასთან. პატიმრობის დროს ლეო ქიაჩელს შეხვდა და მას შემდეგ განუყრელ მეგობრებად დარჩნენ. ლ. ქიაჩელის რჩევით დავით სულიაშვილმა პირველი მოთხრობა გაუგზავნა უცხოეთიდან „სახალხო ფურცლის“ რედაქციას. 1917 წლის აპრილში ლენინთან და მიხა ცხაკაიასთან ერთად დაბრუნდა რუსეთში.
საქართველოში ჩამოსვლის შემდეგ განაგრძო ლიტერატურული მოღვაწეობა. უპრეტენზიო შემოქმედმა, XX საუკუნის დამდეგის მღელვარე დღეების ამსახველი თავისი ქმნილებებით საკუთარი ადგილი დაიმკვიდრა ქართულ ლიტერატურაში. მწერლის კალამს ეკუთვნის მოთხრობები: „ნაღვერდალი“, „მეორე დღე“, „კლდე“, „ჩიკორი“ და სხვა. დაჯილდოვებული იყო შრომის წითელი დროშის, „საპატიო ნიშნის“ ორდენებით და მედლებით.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მის გვერდით დასაფლავებულია მისი მეუღლე — თამარ ზაალის ასული ვარსიმაშვილი (დ. 11 იანვარი, 1895, დაბა სურამი — გ. 1 აპრილი, 1958, თბილისი).
ლიტერატურა
ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 325, თბ., 1994
ქართველი მწერლები
დაბადებული 10 ივნისი
დაბადებული 1884
გარდაცვლილი 6 ნოემბერი
გარდაცვლილი 1964
დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
ხაშურის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
ქართველი რევოლუციონერები
Azamara Quest

Azamara Quest is an that entered service for Azamara Cruises on 24 October 2007. She was built in 2000 for Renaissance Cruises as R Seven. Following the collapse of Renaissance Cruises in 2001 she was laid up for two years, until chartered to the Germany-based Delphin Seereisen as Delphin Renaissance.
In 2006 she was sold to the Spain-based Pullmantur Cruises and renamed Blue Moon. She sailed for Pullmantur until 2007 when she was transferred to Azamara Cruises.
The Azamara Quest carries about 710 passengers (double occupancy) plus 410 crew members (1:2 staff to guest ratio). Her first season was in the Caribbean. Due to her small size, she is able to call at some of the lesser-visited ports such as St. Barts and Guadeloupe.
Sisterships: Azamara Journey, Azamara Pursuit, MS Insignia, MS Sirena, MS Regatta, MS Nautica, Pacific Princess.
Service history
2012 fire
In March 2012 the ship suffered a fire in one of the engine rooms which temporarily disabled the ship, carrying 1,001 passengers and crew in waters south of the Philippines.
Five crew were injured in the fire, which broke out on 30 March 2012 at 8:19pm EDT, a day after the ship left Manila for Sandakan, Malaysia. It was limited to the engine room and "quickly contained", according to Azamara. None of the passengers were injured.
Many guests praised the efforts of the crew and the entertainment department for keeping spirits high immediately following the harrowing experience.
2016 Marlborough Sounds Collision
On 27 January 2016 the Azamara Quest was heading to the port of Picton, New Zealand. Whilst entering the Tory Channel (which leads through the Marlborough Sounds to Picton) the ship made its turn too late, turned too slowly and hit Wheki Rock. The hull and propeller sustained minor damage and the ship was able to continue to Picton. The Transport Accident Investigation Commission report found that the accident was caused by a miscommunication between the Captain and the Pilot.
Effects of the worldwide pandemic
In 2020, due to the worldwide COVID-19 pandemic, sailings were suspended, on various dates in the various regions, by all cruise lines. As of 12 January 2021, a report indicated that Azamara was suspending all sailings "through April 30". From June 2020 until 26 July 2021, Azamara Quest was berthed in Glasgow's King George V Dock along with two of her sister ships Azamara Journey and Azamara Pursuit while cruise sailing was suspended.
In popular culture
In 2015, the Azamara Journey and the Azamara Quest were the ships used by television presenter and biologist Nigel Marven for his UKTV documentary and travel program Cruise Ship Adventures with Nigel Marven. The program highlighted wildlife areas at popular cruise destinations.
Gallery
References
External links
Official website
"Azamara Quest" – review by Jane Archer in The Daily Telegraph, London.
Azamara Quest current position
Ships of Azamara Cruises
Ships built by Chantiers de l'Atlantique
2000 ships
Armañanzas

Armañanzas is a town and municipality located in the province and autonomous community of Navarre, northern Spain.
References
External links
ARMAÑANZAS in the Bernardo Estornés Lasa - Auñamendi Encyclopedia (Euskomedia Fundazioa)
Municipalities in Navarre
მახოს ხიდი

მახოს ხიდი — შუა საუკუნეების თაღოვანი ხიდი მდინარე მახოსწყალზე (ჭოროხის მარცხენა შენაკადი), სოფელ მახოს ბოლოზე. 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
ძეგლის აღწერა
ხიდი ერთთაღიანია. თაღი წრიული ფორმისაა. ეს გარემოება აპირობებს კონსტრუქციის თანაფარდობას (48 სმ), როგორც ქუსლში ისე თავბანდში, რაც განასხვავებს დანდალოს ხიდისაგან, რომელსაც დამრეცი კამარა აქვს.
ხიდის სიგრძეა 15,80 მ, სიგანე შუაში (თავბანდთან) 2 მ, ნაპირებზე — 2,14 მ.
ხიდის სიმაღლე წყლის დონიდან კამარის ზედაპირამდე 3,60 მეტრია, მალი — 6,40 მ. ისარი — 3,20 მ. ლავგარდანის გამოწევა კი 0,8 მ-ია, სისქე — 0,10 მ. მოაჯირის სიგანე — 0,5 მ. სიმაღლის განსაზღვრა დაზიანების გამო არ ხერხდება. ხიდის ბურჯების სიმაღლე 0,8 მ-ია.
თაღი ნაგებია კარგად გათლილი კვადრებით, ხოლო მისასვლელი — ფლეთილი ქვებით კირის ხსნარზე.
იხილეთ აგრეთვე
ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია
ლიტერატურა
ი. სიხარულიძე, „აჭარის მატერიალური კულტურის ძეგლები“, თბ., 1962, გვ. 37
რესურსები ინტერნეტში
ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის მატერიალური კულტურის ძეგლები
სქოლიო
ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები
ჭანეთის ქვისთაღოვანი ხიდები
ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის ხიდები
აჭარის ქვისთაღოვანი ხიდები
გომმუხაყრუა

გომმუხაყრუა, მუხაღრუა — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის სამტრედიის მუნიციპალიტეტში, გომის თემში. მდებარეობს იმერეთის დაბლობზე. ზღვის დონიდან 40 მეტრი, სამტრედიიდან 15 კილომეტრი.
ისტორია
სოფელი XVIII-XIX საუკუნეების მიჯნაზე დააარსა ეფთვიმე გენათელმა და მანვე ააშენა წმინდა გიორგის ტაძარი. შედიოდა საჯავახოს მხარეში და აერთიანებდა სოფლებს: ზედა გომი, გომნატეხები, კორმაღალი, კვირიკე სოფლის ტაძარში 1878-1882 წლებში მღვდლად მსახურობდა მიხეილ ცინცაძე, კალისტრატე ცინცაძის მამა.
განათლება
სოფელში პირველი სკოლა 1896 წელს დაარსდა "მუხაყრუის ერთკლასიანი სასწავლებლის" სახელწოდებით. 1924 წელს იგი დაწყებით, ხოლო 1930 წელს შვიდწლიან სკოლად გადაკეთდა. ახლანდელი სამსართულიანი შენობა 1973 წელს აიგო. სკოლას მეგობრული ურთიერთობა ჰქონდა ზაპოროჟიეს ოლქის ვასილევსკის რაიონის სოფელ სკელკის საშუალო სკოლასთან. ამ სოფლის გათავისუფლებისთვის ბრძოლაში დაიღუპა დაბლაგომის მცხოვრები ივანე გოგიშვილი.
დემოგრაფია
ლიტერატურა
დვალაშვილი გ., გოგიშვილი მ., სამტრედიის მუნიციპალიტეტი, თბ., 2019, გვ., 157-159
სქოლიო
სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფლები
ბუტემბო

ბუტემბო — ქალაქი კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ჩრდილოეთი კივუს პროვინციაში.
ქალაქი მდებარეობს ვირუნგის ეროვნული პარკის დასავლეთით. ზღვის დონიდან 1381 მეტრზე. სამოქალაქო ომამდე ბუტემბო იყო მნიშვნელოვანი სავაჭრო ცენტრი დიდი ბაზრით, ეკლესიით, მცირე საავადმყოფოთი და აეროპორტით. ბუტემბოს რაიონი ცნობილია ჩაის და ყავის წარმოებით.
2012 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 217 625 კაცი.
1989 წელს ბუტემბოში დაარსდა კათოლიკური უნივერსიტეტი.
სქოლიო
კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ქალაქები
საწნახელი

საწნახელი — ყურძნის დასაჭყლეტი, დასაწნეხი, დასაწური და ღვინის დასაყენებელი ჭურჭელი, ძირითადად საქართველოში. ამზადებდნენ ხისგან (ცაცხვი, წაბლი, თელა, თხილი), ქვისგან, კვეთდნენ კლდეში. ხის საწნახელი ძირითადად ორი სახისაა: მრგვალი და გაკუთხული. პატარა ხის საწნახელი 15-20 ფუთს იტევს, ხოლო დიდი — 3000 ფუთს.
უძველესი კლდეში ნაკვეთი საწნახელები ელინისტური ხანით თარიღდება (უფლისციხე, ზენითი), გვხვდება ადრინდელ და შუა ფეოდალურ ხანებშიც. უფრო მოგვიანებით, მეღვინეობის განვითარების უფრო მაღალ დონეზე, გაჩნდა დამოუკიდებელი მოწყობილობა — ჭაჭის მექანიკური საწნახელი. იგი უკვე ნიკორწმინდის XI საუკუნის „დაწერილშია“ ნახსენები. აქვეა მოხსენიებული ხის საწნახელი, ქვითკირის „საწნეხი“ და ნაგებობა — „სასაწნელო“. საწნახელს იშვიათად დღესაც იყენებენ. რაჭა-ლეჩხუმსა და იმერეთში ტკბილის ჭაჭაზე დადუღება ძირითადად საწნახელში ხდება. საწნახელში აყენებენ ასევე წყალნარევ, ე.წ. სახარაჯო ღვინოს.
ლიტერატურა
მეღვინეობა
გარაბოიუქ ხანიმის სასახლე

გარაბოიუქ ხანიმის სასახლე — ისტორიული სასახლე, რომელიც მდებარეობს ქალაქ შუშას ისტორიულ ცენტრში. მიუხედავად იმისა, რომ წყაროები გვაწვდიან ინფორმაციას შუშას ციხის ტერიტორიაზე რამდენიმე სასახლის არსებობის შესახებ, მათგან მხოლოდ ორი, გარაბოიუქ ხანიმის სასახლე და ფანაჰალი ხანის სასახლეა შემორჩენილი ჩვენს დრომდე. გარაბოიუქ ხანიმის ციხის შესასვლელი კარიბჭის წარწერა მიუთითებს იმაზე, რომ იგი აშენდა ჰიჯრის 1182 წელს (1768).
ისტორია
აზერბაიჯანის ფეოდალური პერიოდის ციხე-ქალაქებისთვის დამახასიათებელია ციხეები, სადაც ხანის სასახლეა განთავსებული. ეს ციხეები, რომლებიც დომინანტური იყო ახალი ქალაქების არქიტექტურისა და დაგეგმარების თვალსაზრისით წარმოადგენდნენ სახანოების დედაქალაქებს და მცირე ფეოდალურ სახელმწიფოებს. ჩამოყალიბდნენ მე -18 საუკუნის დასაწყისიდან. XVI-XVIII საუკუნეებში აზერბაიჯანში მმართველ ციხეებს ეწოდებოდა იჩერის გალა, ბალა გალა ან ერკი (როგორც, მაგალითად, თავრიზში).
ჩვეულებრივ, ფეოდალური ქალაქების მშენებლობა მმართველის ციხის აგებით იწყებოდა. იმის გამო, რომ ტერიტორია, სადაც მდებარეობს შუშას ციხე აქვს უნიკალური სტრატეგიული თავისებურება, ციხის შიგნით არსებული ციხესიმაგრეების მშენებლობა, მათ შორის ფანაჰალი ხანის ციხის ჩათვლით, დაიწყო შუშას ციხის მშენებლობასთან ერთად. ბეი მირზა ადიგოზალის ცნობით, პანაჰალი ხანის მეფობის დროს შუშაში ხანის ოჯახის წევრებისთვის აშენდა „ფართო ნაგებობები და მაღალი სასახლეები“.
შუშას ციხეში აშენებული ციხეებიდან მხოლოდ ორია შემორჩენილი ჩვენს დრომდე, მათგან ერთია გარაბოიუქ ხანიმის ციხე, რომელიც მდებარეობს ციხის სამხრეთ-აღმოსავლეთ მხარეს, ხოლო მეორე არის ფანაჰალი ხანის ციხე, რომელიც დგას კლდის პირას ღრმა ხეობაში. გარაბოიუქ ხანიმის ციხის შესასვლელი კარის წარწერაზე ნახსენებია მისი აშენება ჰიჯრის 1182 წელს (1768 წ.).
სქოლიო
აზერბაიჯანის არქიტექტურა
მანფრედ ფონ რიხტჰოფენი (მრავალმნიშვნელოვანი)

მანფრედ ფონ რიხტჰოფენი (მრავალმნიშვნელოვანი)
მანფრედ ფონ რიხტჰოფენი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
მანფრედ ფონ რიხტჰოფენი (1855-1939) — გერმანელი გენერალი.
მანფრედ ფონ რიხტჰოფენი (1892-1918) — ლეგენდარული გერმანელი მფრინავი, მეტსახელად „წითელი ბარონი“.
მანფრედ ფონ რიხტჰოფენი (დ. 1934) — გერმანელი მეწარმე და 1994 წლიდან გერმანიის სპორტის კავშირის პრეზიდენტი.
Siegfried Passarge

Siegfried Passarge
Otto Karl Siegfried Passarge (28 November 1866 – 26 July 1958) was a German geographer from East Prussia.
Life
Siegfried Passarge was born in Königsberg, the son of travel writer Ludwig Passarge. He attended Collegium Fridericianum, and after graduation studied geography in Berlin and Jena. He also trained in medicine, and worked as a doctor during his military service.
In 1894 Passarge took part in an expedition to Adamawa, at the northern boundary of the former German colony of Cameroon. From 1896 to 1899 Passarge worked as a geologist and surveyor for the British West Charterland Company in South Africa, during which time he made extensive ethnographic studies of the Khoisan and Bantu. In 1901–1902 he took part in an expedition to the Orinoco, followed by travel in Algeria in 1906 and 1907. His travel memoirs record his experiences, including the violences he committed whilst in Africa.
From 1904–1905 Passarge held the post of Associate Professor of Geography in Berlin and in 1905 he became Professor of Geography in Breslau. In 1908 he joined the Colonial Institute in Hamburg, where he worked until 1936. He theorised that it should be possible for geographers to set up a taxonomic system for landforms, in much the same way as the biological sciences, although he favoured an empirical, descriptive system rather than a genetic one.
Passarge's theories of racial geography (expounded in the 1920s in Das Judentum als landschaftskundlich-ethnologisches Problem) were embraced by the Nazi Party after 1933. On 11 November 1933, he was among the signatories of the commitment of the professors at German universities and colleges to Adolf Hitler and the Nazi state.
Works (selection)
Die Kalahari, 1904
Südafrika, 1908
Physiologische Morphologie, 1912
Die Grundlagen der Landschaftskunde, 3 Bde. 1919–1920
Die Landschaftsgürtel der Erde, Breslau: Ferdinand Hirt 1923
Das Buch vom Kahal, 2 Bände. Leipzig: Hammer-Verlag 1928
Das Judentum als landschaftskundlich-ethnologisches Problem, München: J. F. Lehmanns Verlag 1929
Geographische Völkerkunde, Berlin: Safari-Verlag 1951
References
External links
1866 births
1958 deaths
German geographers
German geomorphologists
Academic staff of the University of Breslau
Academic staff of the University of Hamburg
Members of the Bavarian Academy of Sciences
Scientists from Königsberg
Polyrhachis greensladei

Polyrhachis greensladei — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
დე იურე

დე იურე (კლასიკ. ლათ. de iure) — გამოთქმა, რომელიც ნიშნავს „კანონზე დაყრდნობით“, პარალელურად არსებობს გამოთქმა დე ფაქტო — „ფაქტობრივად“.
ეს ტერმინები გამოიყენება პოლიტიკურ სიტუაციებში. მაგალითად რაიმე პრაქტიკა შეიძლება არსებობდეს დე ფაქტო, სადაც ხალხი/საზოგადოება მისდევს გარკვეულ პრინციპს/შეთანხმებას როგორც კანონს, თუმცა სამართლებრივად ამგვარი კანონი არ არსებობს. მეორე მხრივ, რაიმე პრაქტიკა შეიძლება არსებობდეს დე იურე, თუმცა საზოგადოების მიერ ცნობილი/აღიარებული არ იყოს.
იხილეთ აგრეთვე
დე ფაქტო
რესურსები ინტერნეტში
უცხო სიტყვათა ლექსიკონი
საერთაშორისო სამართალი
ლათინური ტერმინები და ფრაზები
fr:Liste de locutions latines#D
Nerkin Shorzha

Nerkin Shorzha is a village in the Vardenis Municipality of the Gegharkunik Province of Armenia. Nerkin Shorzha and nearby Verin Shorzha are both reached by a short drive from Ayrk.
References
External links
Populated places in Gegharkunik Province
903

903
მოვლენები
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
ივლისი: ბენედიქტე IV — რომის პაპი (დ. უცნობია)
აგვისტო
სექტემბერი
ლეო V — რომის პაპი (დ. უცნობია)
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
Camponotus foleyi

Camponotus foleyi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა.
სქოლიო
Camponotus
ლოზერი

ლოზერი — მწვერვალი საფრანგეთში. სევენების უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე 1699 მ. აგებულია გრანიტებით. მოქცეულია სევენების ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე. სიახლოვეს სათავეს იღებს მდინარე ტარნი. ლოზერის მთისძირში განლაგებულია XII საუკუნის ტურნეს ციხესიმაგრის შთამბეჭდავი ნანგრევები.
სქოლიო
საფრანგეთის მთები