PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
კა (ფარაონი)

კა (ფარაონი)
კა ან სეჰენი — ეგვიპტის ნულოვანი დინასტიის ფარაონი. სავარაუდოდ, ზემო ეგვიპტეს მართავდა ძვ.წ. 32-ე საუკუნის პირველ ნახევარში, მაგრამ რამდენ ხანს - უცნობია. მისი სრული სახელი ჰორ-კა/სეჰენი ითარგმნება, როგორც „ტყუპისცალი“ ან „საზრდო“. მისი სახელის შემცველი არქეოლოგიური მასალა ნაპოვნია აბიდოსის მეფეთა სასაფლაოზე და ტარხანში. უმ-ელ-ქააბში კა/სეჰენის საფლავი მდებარეობს სამარხში B7-B9.
კა/სეჰენის მართველობის პერიოდში დაიწყო პირველი სახელმწიფო დაწესებულების განვითარება. უამრავი თიხის ჭურჭელი, რომელიც მისი მეფობის პერიოდით თარიღდება, ვაჭრობის განვითარებაზე მეტყველებს. სავარაუდოდ, პირველი ეგვიპტური არხების მშენებლობაც კას მმართველობის პერიოდში დაიწყო .
ლიტერატურა
Ludwig David Morenz: Bild-Buchstaben und symbolische Zeichen: Die Herausbildung der Schrift der hohen Kultur Altägyptens. Orbis Biblicus et Orientalis 205, Fribourg 2004, ISBN 3-7278-1486-1
Toby A. H. Wilkinson: Early Dynastic Egypt] : Strategy, Society and Security. Routledge, London 1999, ISBN 0-415-18633-1 [http://www.egyptology.ru/annotations/Wilkinson.pdf რეცენზია Michael Allan Hoffman: Egypt before the pharaohs: The prehistoric foundations of Egyptian Civilization. Routledge and Kegan Paul, London 1980, ISBN 0-7100-0495-8
Henri Asselberghs: Chaos en beheersing: Documenten uit Aeneolithisch Egypten — Documenta et monumenta orientis antiqui 8 -''. Brill, Leiden 1961
ეგვიპტის ფარაონები
Lasioglossum michaelinum

Lasioglossum michaelinum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1946 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
michaelinum
Danylo Zabolotny

Danylo Zabolotny
Danylo Kyrylovych Zabolotny (1866 in Chobotarka, Podolia Governorate – 1929) was a Ukrainian epidemiologist and the founder of the world's first research department of epidemiology. In 1927, he published one of the first texts in his field, Fundamentals of Epidemiology.
Zabolotny conducted groundbreaking research on a number of infectious diseases, including cholera, diphtheria, dysentery, plague, syphilis, and typhus, as well as on gangrene.
He also lead research missions during the third plague pandemic, particularly those in India, Arabia, Mongolia, and China.
References
External links
Archive 1996. The Ukrainian Weekly.
1866 births
1929 deaths
People from Vinnytsia Oblast
People from Olgopolsky Uyezd
Central Executive Committee of the Soviet Union members
Ukrainian epidemiologists
Ukrainian biologists
Soviet infectious disease physicians
Odesa University alumni
Taras Shevchenko National University of Kyiv alumni
Academic staff of the Odesa National Medical University
Full Members of the USSR Academy of Sciences
Full Members of the All-Ukrainian Academy of Sciences
Presidents of the National Academy of Sciences of Ukraine
Recipients of the Order of St. Anna, 3rd class
Recipients of the Order of Saint Stanislaus (Russian), 2nd class
Soviet bacteriologists
Ukrainian expatriates in India
Ukrainian expatriates in China
Soviet expatriates in India
Soviet expatriates in China
Scientists from the Russian Empire
კოშალინის სავოევოდო

კოშალინის სავოევოდო — ყოფილი ადმინისტრაციული ერთეული ჩრდილოეთ პოლონეთში 1975-1998 წლებში, პომორიეს ტბისპირეთში. ფართობი 8,5 ათასი კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი — კოშალინი.
ისტორია
კოშალინის სავოევოდო დაარსდა 1975 წლის 1 ივნისს. პოლონეთში 1998 წლის ადმინისტრაციული რეფორმის შედეგად კოშალინის სავოევოდო გაუქმდა, ხოლო 1999 წლიდან მისი ტერიტორია გახდა დასავლეთ პომერანიის სავოევოდოს ნაწილი.
ლიტერატურა
პოლონეთის ყოფილი სავოევოდოები
ლეკრინი

ლეკრინი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების გრანადის პროვინციის ვალიე-დე-ლეკრინის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 40,50 კმ². მოსახლეობა — 2156 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
გრანადის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ლეკრინის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
გრანადის მუნიციპალიტეტები
გრანადის ქალაქები
1211

1211
მოვლენები
მონღოლთა ჯარები ძინის დინასტიის ჩინეთში შეიჭრნენ.
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
იბნ-ხალიკანი — მუსლიმანი მეცნიერი (გ. 1282)
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
იანვარი :ისააკ II ანგელოსი — ბიზანტიის იმპერატორი
ალექსი III — ბიზანტიის იმპერატორი
რევაზიშვილი

რევაზიშვილი
საკუთარი სახელი რევაზიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:
გელა რევაზიშვილი — მსახიობი
გიორგი რევაზიშვილი — სპორტსმენი (ძიუდო)
თეიმურაზ რევაზიშვილი — ონკოლოგ-გინეკოლოგი
თინათინ რევაზიშვილი — სპორტსმენი (სამბო)
ქართული გვარები
სანტა-ლეონორის რაიონი

სანტა-ლეონორის რაიონი — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის უაურის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 580 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 224 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.3 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 375.49 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
პერუს რაიონები
რესურსები ინტერნეტში
2007 წლის აღწერის მონაცემები
პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი
ლიმის რეგიონის რაიონები
უაურის პროვინციის რაიონები
ყაზახიოლჩულარი

ყაზახიოლჩულარი — სოფელი აზერბაიჯანში, დაშქესანის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 346 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
დაშქესანის რაიონის სოფლები
ვილია-დე-ლეივა

ვილია-დე-ლეივა — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ბოიაკის დეპარტამენტში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2.118 მეტრზე. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 645 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 75.35 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 128 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
კოლუმბიის ქალაქების სია
რესურსები ინტერნეტში
კოლუმბიის მოსახლეობის 2005 წლის აღწერის მონაცემები — კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტი
statoids.com-ის მონაცემები
ბოიაკის დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
ლეოპოლდ ძაძამიძე

ლეოპოლდ ძაძამიძე (დ. 20 ნოემბერი, 1922, ზუგდიდი — გ. 15 დეკემბერი, 1966) — ქართველი მხატვარი, ფერმწერი, პეიზაჟისტი.
ბიოგრაფია
1947 წელს დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია.
იყო ალექსანდრე ციმაკურიძის მოწაფე. შექმნილი აქვს პეიზაჟურ–ფერწერული ტილოები – სვანეთის, ბორჯომის ხეობის, კახეთის, ქუთაისის, ყაზბეგის სერიები, დაღესტნისა და ბალტიისპირეთის პეიზაჟები. მნიშვნელოვანი ნაწარმოებები: „შემოდგომა“ (1960), „წისქვილთან“ (1960), „ყაზბეგ“ (1965), „მეგრული სამზადი სახლი“ (1961), „ზამთარი“ (1960), „ძველი ქუთაისი“ (1962) და სხვა.
ლიტერატურა
ჯილდოები
1964 — საქართველოს დამსახურებული მხატვარი.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 20 ნოემბერი
დაბადებული 1922
გარდაცვლილი 15 დეკემბერი
გარდაცვლილი 1966
ზუგდიდში დაბადებულები
ქართველი მხატვრები
თბილისის სამხატვრო აკადემიის კურსდამთავრებულები
ნარინჯისფერი რევოლუცია

ნარინჯისფერი რევოლუცია (უკრ.: Помаранчева революція) — 2004-2005 წლების საპროტესტო გამოსვლებისა და პოლიტიკურ მოვლენათა სერია, რომელიც უკრაინის მასშტაბით განხორციელდა 2004 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში მასიური კორუფციის, ამომრჩევლებზე ზეწოლისა და პირდაპირი საარჩევნო გაყალბების საპასუხოდ.
სახალხო პროტესტს დასაბამი მისცა ადგილობრივ და უცხოელ დამკვირვებლთა ცნობამ საყოველთაო სახალხო აზრთან ერთად იმის შესახებ, რომ 2004 წლის 21 ნოემბერს ჩატარებული არჩევნების მეორე ტურში წამყვან კანდიდატებს შორის (ვიქტორ იუშენკო და ვიქტორ იანუკოვიჩი) ხმების რაოდენობა გაყალბებულ იქნა იანუკივიჩის სასარგებლოდ. მეორე ტური ჩატარებულ იქნა უკრაინის საარჩევნო კანონის შესაბამისად, ვინაიდან 2004 წლის 31 ოქტომბერს ჩატარებულ პირველად არჩევნებში ვერც ერთმა კანდიდატმა უმრავლესობის ხმა ვერ მიიღო (50%-ზე მეტი). მეორე ტურის გამარჯვებული უნდა გამხდარიყო უკრაინის მესამე პრეზიდენტი 1991 წელს საბჭოთა კავშირის დაშლის შედეგად მიღებული დამოუკიდებლობის შემდეგ.
ნარინჯისფერი არჩეულ იქნა მოწინააღმდეგეთა მოძრაობის ოფიციალურ ფერად, ვინაიდან ეს იყო არჩევნებში ოპოზიციის მთავარი კანდიდატის, ვიქტორ იუშენკოს, ფერი. უკრაინაში იუშენკოს მხარდამჭერთა მოძრაობის სოლიდარობის სიმბოლო იყო ნარინჯისფერი ლენტა ან დროშა მოწოდებით „Так! Ющенко!“ („დიახ! იუშენკო!“). მთავარი მოვლენები კიევში განხორციელდა - რევოლუციის ცენტრი დედაქალაქში იყო მაიდანი (დამოუკიდებლობის მოედანი), რომლის შემოგარენიც 24-საათიან კარვების ქალაქად გადაიქცა. თუმცა პარალელურად აქციები ტარდებოდა მთელი ქვეყნის მასშტაბით მჯდომარე აქციებით, საპროტესტო გამოსვლებით, გაფიცვებით და ა.შ. რომელიც 21 ნოემბრის არჩევნებს მოჰყვა თან.
ოპოზიციის მოძრაობის ღონისძიებათა მასშტაბურობის წყალობით არჩევნების შედეგები ანულირებულ იქნა და უკრაინის უზენაემა სასამართლო 2004 წლის 26 დეკემბერს მეორე ტურის ხელმეორედ ჩატარებაზე დათანხმდა. ხელმეორე არჩევნებმა ცხადყო იუშენკოს უპირატესობა, რომელმაც ამომრჩეველთა 52% მიიღო მოწინააღმდეგის 44%-თან მიმართებაში. ამგვარად იუშენკო გამარჯვებულად ცნეს და ნარინჯისფერი რევოლუციის დაბოლოება იყო მისი საინაუგურაციო ცერემონია კიევში 2005 წლის 23 იანვარს.
რესურსები ინტერნეტში
რევოლუციის მუსიკა
ფოტორეპორტაჟი
ფოტოები
უკრაინის ისტორია
ფერადი რევოლუციები
XXI საუკუნის რევოლუციები
ნოვიე-შარაშლი

ნოვიე-შარაშლი — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ბაკალის რაიონში.
2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 36 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ბაკალიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ტუიმაზი, რომელიც დაშორებულია 85 კმ-ით.
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები (94 %) შეადგენენ .
რესურსები ინტერნეტში
Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
სქოლიო
ბაკალის რაიონის სოფლები
Scaevatula pellisserpentis

Scaevatula pellisserpentis is a species of small predatory sea snail, a marine gastropod mollusk in the family Clavatulidae.
Description
The shell grows to a length of 8 mm. Its whorls are sinistral.
Distribution
This marine species is endemic to São Tomé and Príncipe.
References
Gofas, S. (1990) Scaevatula n. gen., a sinistral clavatuline turrid from West Africa. Archiv für Molluskenkunde, 120, 11–22
External links
Holotype in the MNHN, Paris
pellisserpentis
Endemic fauna of São Tomé and Príncipe
Invertebrates of São Tomé and Príncipe
Gastropods described in 1990
Taxonomy articles created by Polbot
Crassispira aequatorialis

Crassispira aequatorialis is a species of sea snail, a marine gastropod mollusk in the family Pseudomelatomidae.
Description
Distribution
This marine species occurs off Northeast Sumatra and was found at a depth of 750 m.
References
Thiele, J., 1925. Gastropoden der Deutschen Tiefsee-Expedition. In:. Wissenschaftliche Ergebnisse der Deutschen Tiefsee-Expedition II. Teil, 17(2), Gutstav Fischer, Berlin.
A. Sysoev, 1997, Mollusca Gastropoda: New deep-water turrid gastropods (Conoidea) from eastern Indonesia ; In: A. CROSNIER & P. BOUCHET (eds). Résultats des Campagnes MUSORSTOM, Volume 16. Mém. Mus. natn. Hist, nat., 172: 325–355. Paris .
External links
aequatorialis
Gastropods described in 1925
სანტა-კატალინა (სამხრეთი ილოკოსი)

სანტა-კატალინა (სამხრეთი ილოკოსი)
სანტა-კატალინა (ოფიციალურად სანტა-კატალინის მუნიციპალიტეტი; ილოკ: li ti Santa Catalina; ფილ: Bayan ng Santa Catalina) ― მეხუთე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ილოკოსის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 14 493 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 9 ბარანგაის.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Community Website of Santa Catalina, Ilocos Sur
Philippine Standard Geographic Code
Philippine Census Information
Local Governance Performance Management System
სქოლიო
სამხრეთ ილოკოსის მუნიციპალიტეტები
არგოსი

არგოსი — ქალაქი საბერძნეთში, პელოპონესის ნახევარკუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. დაარსდა დაახლოებით ძვ. წ. 5000 წელს; სხვადასხვა დროს ეკუთვნოდათ ბერძნებს, რომაელებს, ბიზანტიელებს, ფრანკებს, ვენეციელებსა და თურქებს. დღეისათვის ქალაქის მოსახლეობა 29.228 ადამიანს ითვლის (2011). არგოსი ევროპის უძველესი ქალაქია, რომელიც დაარსებიდან მოყოლებული მუდმივად დასახლებული იყო.
რესურსები ინტერნეტში
ქალაქის ოფიციალური საიტი
საბერძნეთის კულტურის სამინისტრო, ინფორმაცია ანტიკური აგორასა და არგოსის შესახებ
საბერძნეთის კულტურის სამინისტრო, არგოსის არქეოლოგიური მუზეუმი
ბერძნული მითოლოგია, არგოსი
საბერძნეთის ქალაქები
ტურიზმი საბერძნეთში
ბერძნული ქალაქ-სახელმწიფოები
ნიდერლანდების საფეხბურთო თასი

ნიდერლანდების საფეხბურთო თასი — ყოველწლიური სათასო შეჯიბრება ნიდერლანდების საფეხბურთო გუნდებს შორის, რომელსაც ატარებს ნიდერლანდების ფეხბურთის ასოციაცია.
გათამაშება პირველად ჩატარდა 1898–99 სეზონში. მისი გამარჯვებული კვალიფიკაციას გადის ნიდერლანდების სუპერთასზე და უეფა-ს ევროპის ლიგაზე.
ტურნირის ისტორიაში ყველაზე წარმატებული კლუბია ამსტერდამის „აიაქსი“, რომელმაც 18-ჯერ მოიპოვა ტიტული. მოქმედი გამარჯვებულია როტერდამის „ფეიენორდი“.
ფინალები
სტატისტიკა კლუბების მიხედვით
რესურსები ინტერნეტში
Netherlands Cup Finals
ნიდერლანდების ფეხბურთი
ეროვნული საფეხბურთო სათასო ტურნირები
ნინო არაზაშვილი

ნინო არაზაშვილი (დ. 20 დეკემბერი, 1973 ) — ქართველი ჟურნალისტი.
ბიოგრაფია
ნინო არაზაშვილი დაიბადა ქალაქ თბილისში. მან დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტი ტელეჟურნალისტიკის სპეციალობით 1996 წელს, ასევე დამთავრებული აქვს საქართველოს საზოგადოებრივ საქმეთა ინსტიტუტის (GIPA) კომუნიკაციის მენეჯმენტისა და საზოგადოებასთან ურთიერთობის კურსი 2005 წელს. გავლილი აქვს საქართველოს სომელიეთა ასოციაციასთან არსებული "თბილისის ღვინის სკოლა" ზოგადი კურსი სომელიეთათვის 2010 წელს. ნინო არაზაშვილს აქვს მონაწილეობა მიღებული არაერთ ცნობილ პროექტში, მათ შორის თბილისის პოლიტიკური სწავლების სკოლა ევროპის საბჭოსა და ევროპის კომისიის ერთობლივ პროექტ (ქართული პროექტი) 2011-2012 წლებში. მას ასევე გავლილი აქვს აშშ-ს საელჩოს მედია კურსი "თანამედროვე მედიის გამოწვევები" 2013 წელს (ნიუ-იორკი, ვაშინგტონი).
1992-1995 წლებში ნინო არაზაშვილი მოღვაწეობდა ტელეკომპანია "მე-2 არხის" ჟურნალისტი და ერთ-ერთი გადაცემის თანაავტორიც. 1995-2004 წლებში იგი გახლდათ სატელევიზიო სტუდია "მაესტროს" ავტორი, ასევე რედაქტორი და სარეკლამო აგენტი. 2002-2018 წლებში მუშაობდა სამაუწყებლო კომპანია "რუსთავი 2-ში", როგორც გადაცემების "დილა მშვიდობისა საქართველოს" და "დილა უქმეებზე" წამყვანი და მთავარი პროდიუსერი, თუმცა კომპანიის საკმაოდ ხმაურიანად დატოვება მოუწია, გარკვეული მიზეზების გამო.
უნდა აღინიშნოა ისიც, რომ 2005-2018 წლებში ნინო არაზაშვილი ასევე აქტიურად იყო ჩართული პაატა ბურჭულაძის საქველმოქმედო ფონდი"იავნანა"-ში და იყო ფონდის მიერ გამართული საქველმოქმედო ღონისძიებების, კონცერტების მთავრი წამყვანი.
2009 წლიდან "საქართველოს არქიტექტორთა ასოციაციის" დაჯილდოვების ცერემონიების წამყვანი. 2012-2013 წლებში საქართველოს უნივერსიტეტში კითხულობდა სალექციო კურსს - "ტელეჟურნსლისტიკის საფუძვლები", ხოლო 2013-2014 წლებში "რადიოქალაქი" - საავტორო გადაცემა "ერთი ერთზე ნინო არაზაშვილთან ერთად". 2018-2019 წლებში არტისტთა გაერთიანება "კონცეპტ Art" ვებ-გვერდის რედაქტორი, ხოლო 2019 წლის თებერვლიდან აქტიურად დაუბრუნდა ისევ სატელევიზიო პროგრამებს და გახდა ტელეკომპანია "ტვ პირველის" საავტორო გადაცემის "პირველამდე ნინო არაზაშვილთან ერთად" წამყვანი და მთავარი პროდიუსერი.
ნინო არაზაშვილი არის არაერთი ჯილდოს მფლობელი, მათ შორის ვოკალისტთა საერთაშორისო კონკურსი „რომანსიადა“ 1999 წელი (მოსკოვი), პირველი ადგილი ლაურეატი; 2013 წელს ჟურნალისტთა დაჯილდოება „ოქროს ფრთა“; სააგენტო „პროფილის“ დაჟილდოვება „წლის ბრენდი“ 2012 წელს და ასევე „წლის მედია პროდიუსერი“ 2013 წელს.
ნინო არაზაშვილს ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი. მისი მეუღლე სან­დრო ონოფ­რიშ­ვი­ლი გუ­და­უ­რის გან­ვი­თა­რე­ბის სა­ა­გენ­ტოს ხელ­მძღვა­ნე­ლია.
ლიტერატურა
თავისუფლების დღიურები, 2009 : რადიო "თავისუფლების" პროექტი. - თბ.,.- 2010. გვ.234
რესურსები ინტერნეტში
ბიოგრაფია
ფაქტები და ბიოგრაფია
ქართველი ჟურნალისტები
დაბადებული 1973
დაბადებული 20 დეკემბერი
ვედენის არხი

ვედენის არხი — არხი რუსეთში, საადმირალოს რაიონში, სანქტ-პეტერბურგში. არხის მშენებლობა მიმდინარეობდა 1807-1810 წლებში. მისი სიგრძეა 1,2 კილომეტრი.
ისტორია
არხის პროექტი ფ. ი. გერარდომ ჯერ კიდევ 1804 წელს შეიმუშავა. არხის გაჭრა დაიწყო ჯერ კიდევ 1807 წელს. ვედენის არხი იწყება, ობოვანის არხიდან, შემდგომ გაივლის ეგერსკის პოლკის ყოფილ ყაზარმებსა (მარცხენა მხრიდან) და ვიტებსკის სარკინიგზო მაგისტრალს (მარჯვენა მხრიდან) შორის, შემდეგ კვეთს ზაგოროდნის გამზირს, შემდეგი ადგილი რომელსაც არხი გაივლის ფონტანკა და ობუხოვის ხიდია. გამოიყენება ძირითადად ტვირთის გადასატანად, საკანალიზაციოდ და ასევე წყალმომარაგებისთვის უფრო მოგვიანებით არხს იყენებდნენ ნარჩენების კოლექციონერები. ვედენის არხზე აშენდა ოთხი ხიდი, ესენია: ალექსანდროვსკის ხიდი — ფონტანკას სანაპიროზზე; სითბური ხიდი — მესამე ჰიდროელექტრო სადგურის საპირისპიროდ; ეგერსკის ხიდი — ობოდნის არხის სანაპიროზე და ვედენის ხიდი, რომელიც კვეთს ზაგოროდნი გამზირს. ვედენის არხს ეს სახელი უწოდეს 1980 წლის 29 დეკემბერს, მანამდე მას ერქვა ვიტებსკის არხის სანაპირო. სხვადასხვა დროს მას ასევე უწოდებდნენ ახალ სემენოვსკის (სემენოვსკის პოლკის ყაზარმის მახლობლად მდებარეობის გამო). ამჟამინდელი სახელი ვედენი კი არხმა მიიღო ახლოს მდებარე ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების სახელობის ეკლესიიდან.
ლიტერატურა
Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Ленинграда. — 3-е изд., испр. и доп. — Л.: Лениздат, 1985. — С. 68. — 511 с.
Городские имена сегодня и вчера: Петербургская топонимика / сост. С. В. Алексеева, А. Г. Владимирович, А. Д. Ерофеев и др. — 2-е изд., перераб. и доп. — СПб.: Лик, 1997. — С. 31. — 288 с. — (Три века Северной Пальмиры). — ISBN 5-86038-023-2.
Зодчие Санкт-Петербурга. XIX — начало XX века / сост. В. Г. Исаченко; ред. Ю. Артемьева, С. Прохватилова. — СПб.: Лениздат, 1998. — 1070 с. — ISBN 5-289-01586-8.
Горбачевич К. С., Хабло Е. П. Почему так названы? О происхождении названий улиц, площадей, островов, рек и мостов Санкт-Петербурга. — СПб.: Норинт, 2002. — 353 с. — ISBN 5-7711-0019-6.
რესურსები ინტერნეტში
რუსეთის არხები
ნურხაცი

ნურხაცი (დ. 8 აპრილი, 1559 — გ. 30 სექტემბერი, 1626) — მანჯურიელი (ჯურჯენი) ხანი. 1583 წლიდან ძიანჯოუს ჯურჯენების მეთაური ლიაოდუნის ნახევარკუნძულზე. იყო ჩინეთის მინის იმპერიის ნომინალური ვასალი. 1616 წლისთვის გააერთიანა ჯურჯენული ტომები. ნურცახის დაპყრობებში დიდი როლი ითამაშა ჯურჯენების მიერ ჩამოყალიბებულმა სამხედრო-სახელმწიფო ორგანიზაციამ, ცნობილმა სახელით „რვა დროშა“. 1616 წლის თებერვალში თავი ხანად გამოაცხადა, დააარსა დინასტია გვიანი ძინი (ხოუ ძინი). 1609 წელს ხარკი შეუწყვიტა მინის იმპერიას, დაარღვია მისი საზღვარი. 1618 წლიდან წარმატებულ ომებს აწარმოებდა მინთან, დაიპყრო მისი რამდენიმე ქალაქი. 1626 წელს დამარცხდა მინის გენერალ იუან ჩუ-ხუანთან ქალაქ ნინიუანზე მიტანილი მორიგი იერიშის დროს. ნურხაცის მემკვიდრის აბახაის (ტაი ძუნის) დროს დინასტიას ეწოდა ცინი (1636), ხოლო ჯურჯენებს — მანჯურიელები.
ლიტერატურა
Нурхаци // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. т. 18. — : Советская энциклопедия, 1974
დაბადებული 8 აპრილი
დაბადებული 1559
გარდაცვლილი 30 სექტემბერი
გარდაცვლილი 1626
ცინის დინასტიის იმპერატორები
მენდესი (კავიტე)

მენდესი (კავიტე)
მენდესი (ოფიციალურად მენდეს-ნუნიესის მუნიციპალიტეტი) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი კავიტეს პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 34 879 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 24 ბარანგაის.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Mendez Profile at PhilAtlas.com
Profile: Mendez, Cavite - Official Website of the Province of Cavite
Profile: Mendez, Cavite - DILG Calabarzon Region
Philippine Census Information
სქოლიო
კავიტეს მუნიციპალიტეტები
მატილდა II ბულონელი

მატილდა II ბულონელი (დ. 1202 — გ. 1259) — ბულონის გრაფინია 1216-59 წლებში დედამისის მემკვიდრეობით. ინგლისის მეფე სტეფან I-ის შვილიშვილი. პორტუგალიის დედოფალი როგორც აფონსუ III-ის პირველი მეუღლე 1248 წლიდან განქორწინებამდე, ანუ 1253 წლამდე.
ადრეული წლები და პირველი ქორწინება
მატილდა დაიბადა 1202 წელს ჩრდილო საფრანგეთში. იგი იყო დამარტინის გრაფ რენოდისა და მისი ცოლის, ბულონის გრაფინია იდას ასული. 1216 წელს, დედის გარდაცვალების შემდეგ ბულონის გრაფინია გახდა მატილდა II-ის სახელით. 1223 წელს იგი ცოლად გაჰყვა კლერმონ-ენ-ბუვეს გრაფ ფილიპ ურეპელს, რომელიც იყო საფრანგეთის მეფე ფილიპ II ოგიუსტის უკანონო ვაჟი. 1226 წელს, მას შემდეგ, რაც მეფე ლუი VIII გარდაიცვალა, ტახტზე მისი მცირეწლოვანი ვაჟი ლუი IX ავიდა, რომელსაც რეგენტად დედამისი, დედოფალი ბლანკა კასტილიელი დაენიშნა. გრაფი ფილიპ ურეპელი ყველანაირად ცდილობდა რძლისთვის რეგენტობა ჩამოერთმია, მაგრამ ამაოდ. საბოლოოდ ფილიპ ურეპელი 1235 წელს გარდაიცვლალა, მატილდას კი მისგან ორი შვილი დარჩა.
მეორე ქორწინება და განქორწინება
ქმრის გარდაცვალებიდან სამ წელიწადში, თავისი მემკვიდრეობისა და ვაჟის დასაცავად 1238 წელს მატილდა დაქორწინდა პორტუგალიის ინფანტ აფონსუზე, რომელიც იყო მეფე სანშუ II-ის უმცროსი ძმა. 1245 წელს სანშუს რომის პაპთან დიდი განხეთქილება მოუვიდა, რის გამოც პაპმა 1248 წელს იგი დაამხო და ტახტზე მისი ძმა აფონსუ III დასვა, რითაც მატილდა პორტუგალიის დედოფალი გახდა.
1253 წელს, უშვილობის გამო აფონსუ მატილდას გაეყარა. მართალია მატილდა უნაყოფო არ იყო და ეს დამტკიცებულიც იყო, მაგრამ აფონსუ მას მაინც გაეყარა. ამით მან დაკარგა დედოფლის სტატუსი და მშობლიურ საფრანგეთში გაემგზავრა. 1258 წელს აფონსუ მეორედ დაქორწინდა ბეატრის კასტილიელზე, ბედის ირონიით მას სწორედ მასთან შეეძინა შვილები.
დარჩენილი ცხოვრება
განქორწინებული მატილდა შვილებთან ერთად დაბრუნდა ბულონში და თავის საგრაფოს მართავდა. როგორც ცნობილია, მასა და აფონსუს სიცოცხლის ბოლომდე არ გაუწყვეტიათ კონტაქტი.
მატილდამ თავისი ასული კავშირების მიზნით ნევერის გრაფზე დააქორწინა, თუმცა წყვილს შვილები არ ჰყოლია. მან თავისი ერთადერთი ვაჟი, ყველასათვის უცნობი მიზეზებით ინგლისში გაუშვა, საიდანაც აღარ დაბრუნებულა. ზოგიერთი ვერსიით მან იგი საფრანგეთის მეფისგან იხსნა, რომელსაც მათი საგრაფოს ხელში ჩაგდება სურდა. მატილდა გარდაიცვალა 1259 წელს, 56-57 წლის ასაკში.
ლიტერატურა
Barber, Malcolm (1992). The Two Cities: Medieval Europe 1050–1320. Routledge.
Livermore, H.V. (1947). A History of Portugal. Cambridge University Press.
Wood, Charles T. (1966). The French Apanages and the Capetian Monarchy: 1224-1328. Harvard University Press.
დაბადებული 1202
გარდაცვლილი 1259
ქალი მმართველები
პორტუგალიის დედოფლები
გიორგი შავგულიძე

გიორგი შავგულიძე
გიორგი „ჟორა“ ვლადიმერის ძე შავგულიძე (დ. 16 ნოემბერი, 1910, ქუთაისი — გ. 13 აპრილი, 1959, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სახალხო არტისტი (1955), საბჭოთა კავშირის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1952), დაჯილდოებულია ორი ორდენით და მედლებით.
ბიოგრაფია
საშუალო განათლება ქუთაისშივე, ყაუღჩიშვილების სკოლაში მიიღო. 1928 წელს, სკოლის დამთავრებიდან რამდენიმე თვის შემდეგ ქუთაის –ბათუმის თეატრის დასში მუშაობდა, რომელსაც კოტე მარჯანიშვილი ხელმძღვანელობდა. ორ წელიწადში თეატრი თბილისში გადმოვიდა (შემდგომში მარჯანიშვილის სახელობის თეატრი). 1934 წელს დაქორწინდა მსახიობ ლიზიკო ვაჩნაძეზე.
გადაღებულია ფილმებში: „დიადი განთიადი“ (1938), „გიორგი სააკაძე“ (1943), „დავით გურამიშვილი“ (1946), „ქეთო და კოტე“ (1948), „ბედნიერი შეხვედრა“ (1949), „ჭრიჭინა“ (1954), „ცისკარა“ (1955) და სხვა.
დაიღუპა ტრაგიკულად 1959 წლის 13 აპრილს. დაკრძალულია ქართველ მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
თბილისში არსებობს მისი სახელობის ქუჩა.
ფილმოგრაფია
1938: „დიადი განთიადი“ (პავლე ღუდუშაური) რეჟ. მიხეილ ჭიაურელი
1940: „კოლხეთის ჩირაღდნები“ (არჩილი) რეჟ. დავით რონდელი
1942: „ხიდი“ (ილო – ბატალიონის უფროსი) რეჟისორები კონსტანტინე პიპინაშვილი, შოთა მანაგაძე
1943: „გიორგი სააკაძე“ (ნოდარი) რეჟ. მიხეილ ჭიაურელი
1946: „დავით გურამიშვილი“ (დავით გურამიშვილი) რეჟისორები ნიკოლოზ სანიშვილი, იოსებ თუმანიშვილი
1948: „ქეთო და კოტე“ (ნიკო) რეჟისორები ვახტანგ ტაბლიაშვილი, შალვა გედევანიშვილი
1949: „ბედნიერი შეხვედრა“ (ერემო) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
1950: „გაზაფხული საკენში“ (რაშიდი) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
1952: „მწვერვალთა დამპყრობნი“ (სიმონ ლომიძე) რეჟ. დავით რონდელი
1954: „ისინი ჩამოვიდნენ მთიდან“ (აპარეკა) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
1954: „ჭრიჭინა“ (არჩილი) რეჟისორები სიკო დოლიძე, ლევან ხოტივარი
1955: „ცისკარა“ (გრძნეული) რეჟ. სერგო ჭელიძე
1956: „ბაში-აჩუკი“ (ზაალ ერისთავი) რეჟ. ლეო ესაკია
1957: „მე ვიტყვი სიმართლეს“ (კოსტა) რეჟ. ლევან ხოტივარი
1957: „ქალის ტვირთი“ (კლიმიაშვილი) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
1958: „მამლუქი“ (ასლან-ბეგი) რეჟ. დავით რონდელი
1959: „განაჩენი“ (მერაბი) რეჟ. ლევან ხოტივარი
1959: „ზვიგენის კბილი“ (აბდელკადერი) რეჟ. შალვა გედევანიშვილი
ნათამაშები როლები
მარჯანიშვილის თეატრი
„ანტონიოს და კლეოპატრა“ (იულიუსი)
„მისი ვარსკვალავი“ (ნიკოფორე)
„ირინეს ბედნიერება“ (აბესალომი)
„მეფე ერეკლე“ (საიათნოვა)
„დავით აღმაშენებელი“ (ჭყონდიდელი)
„კოლმეურნის ქორწინება“ (ხარიტონი)
ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
1952: სსრკ სახელმწიფო პრემია
1955: საქართველოს სახალხო არტისტი
ლიტერატურა
ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 363, თბ., 1994
გაზ. „კვირის პალიტრა“, 7–13 მარტი, 2011, №10 (866), გვ. 15.
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 16 ნოემბერი
დაბადებული 1910
გარდაცვლილი 13 აპრილი
გარდაცვლილი 1959
ქართველი მსახიობები
საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
გიორგი