PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
იოჰან ლუდვიგ II (ანჰალტ-ცერბსტის მთავარი)

იოჰან ლუდვიგ II (ანჰალტ-ცერბსტის მთავარი)
იოჰან ლუდვიგ II ფონ ანჰალტ-ცერბსტი — იოჰან ლუდვიგ I-ისა და მისი მეუღლის, კრისტინა ფონ ცაიჩის (1666—1699) უფროსი ვაჟი, ანჰალტ-ცერბსტის მთავარი.
მისი ბიძაშვილის, იოჰან ავგუსტის გარდაცვალების შემდეგ ის ანჰალტ-ცერბსტის ტახტის მემკვიდრე გახდა თავისი ძმასთან, კრისტიან ავგუსტთან ერთად. ანჰალტ-ცერბსტის მართვაში გატარებული ოთხი წლის შემდეგ უცოლო იოჰან ლუდვიგი გარდაიცვალა.
რესურსები ინტერნეტში
ბიოგრაფია
ასკანიები
ანჰალტ-ცერბსტის მმართველები
დაბადებული 1688
გარდაცვლილი 1746
Upper Savonia

Upper Savonia is a subdivision of Northern Savonia and one of the Sub-regions of Finland since 2009.
Municipalities
Politics
Results of the 2018 Finnish presidential election:
Sauli Niinistö 58.5%
Paavo Väyrynen 10.4%
Matti Vanhanen 9.8%
Laura Huhtasaari 8.2%
Pekka Haavisto 6.3%
Merja Kyllönen 4.3%
Tuula Haatainen 2.2%
Nils Torvalds 0.3%
Sub-regions of Finland
Geography of North Savo
საპტაჰი

საპტაჰი — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) მეცხრამეტე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა ახალი სამეფოს პერიოდში. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 1197 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 1191 წელს. საპტაჰი სამეფო ტახტზე სეთი II-ის შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 1191 წელს კი მისი გარდაცვალების შემდეგ ეგვიპტის სამეფო ტახტზე ტაუსერტი ავიდა.
რესურსები ინტერნეტში
მეთვრამეტე დინასტია
ეგვიპტის მეთვრამეტე დინასტია
მეთვრამეტე დინასტიის ფარაონები
ეგვიპტის ფარაონები
ეგვიპტის მეცხრამეტე დინასტიის ფარაონები
გარდაცვლილი ძვ. წ. 1191
კერი ფიშერი

კერი ფიშერი
კერი ფრენსის ფიშერი (დ. 21 ოქტომბერი, 1956 — გ. 27 დეკემბერი, 2016) — ამერიკელი მსახიობი და მწერალი. ყველაზე მეტად ცნობილია პრინცესა ლეიას როლით „ვარსკვლავური ომების“ ორიგინალურ ტრილოგიაში. პერსონაჟი მან აგრეთვე განასახიერა ფილმებში გაგრძელების ტრილოგიიდან - „ვარსკვლავური ომები: ძალის გამოღვიძება“ და „ვარსკვლავური ომები: უკანასკნელი ჯედაი“.
ფილმოგრაფია
რესურსები ინტერნეტში
ამერიკელი მსახიობები
ამერიკელი სცენარისტები
ამერიკელი მწერლები
დაბადებული 21 ოქტომბერი
დაბადებული 1956
გარდაცვლილი 27 დეკემბერი
გარდაცვლილი 1956
XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები
XX საუკუნის ამერიკელი დრამატურგები
XX საუკუნის ქალი მწერლები
XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები
ამერიკელი აგნოსტიკოსები
ამერიკელი ქალი კინომსახიობები
XX საუკუნის ამერიკელი მემუარისტები
ამერიკელი ტელემსახიობი ქალები
ამერიკელი ქალი გამხმოვანებლები
ამერიკელი ქალი დრამატურგები
ამერიკელი ქალი რომანისტები
ამერიკელი ქალი სცენარისტები
ამერიკელი ქალი მემუარისტები
კალიფორნიელი რომანისტები
კალიფორნიელი სცენარისტები
ლეკეიტიო

ლეკეიტიო — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბასკეთის ავტონომიური გაერთიანების ბისკაიის პროვინციის ლეა-არტიბაის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 1,9 კმ². მოსახლეობა — 7317 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ბისკაიის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
ლეკეიტიოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ბისკაიის მუნიციპალიტეტები
ბისკაიის ქალაქები
სტეიკ ო პუავრი

სტეიკ ო პუავრი ან პილპილიანი სტეიკი — ფრანგული კერძი, რომელიც შედგება უხეშად დატეხილი პილპილის მარცვლებით დაფარული სტეიკისგან. ტრადიციულად ის ფილე მინიონისგან კეთდება. შეწვის დროს სტეიკის ზედაპირზე წიწაკის მარცვლები გარსს ქმნის.
მომზადება
შეწვამდე ხორცის ნაჭერი იფარება შავი ან შერეული პილპილის უხეშად დატეხილი მარცვლებით. როგორც წესი, სტეიკი ცხელ ტაფაზე მცირე რაოდენობით კარაქთან და ზეთთან ერთად იწვება. სტეიკი იწვება მაღალ ტემპერატურაზე, რათა სწრაფად მოხდეს გარსის წარმოქმნა. გარსი ხელს უშლის ტენის დაკარგვას, სტეიკის გული კი მსუბუქად ან საშუალო-მსუბუქად შემწვარი რჩება. თერმული დამუშავების (შეწვის) დასრულების შემდეგ მირთმევამდე სტეიკს რამდენიმე წუთით აყოვნებენ.
სტეიკ ო პუავრს ხშირად მიირთმევენ პილპილის სოუსთან ერთად რომელსაც ამზადებენ რედუცირებული კონიაკით, ნაღებით და ტაფის ძირზე დარჩენილი ფუძით . ხშირად ფუძე შეიცავს სხვა ინგრედიენტებსაც, მაგალითად კარაქი, შალოტი ან/და დიჟონის მდოგვი . სტეიკ ო პუავრთან ერთად, როგორ გარნირი, ხშირად მიირთმევენ კარტოფილის პიურის სხვადასხვა ვარიაციებს და პომ ფრიტეს (კარტოფილი ფრის წვრილი ვერსია). სტეიკ ო პუავრის მირთმევა ტრადიციული ფრანგული რესტორნების უმრავლესობაშია შესაძლებელი.
სქოლიო
შენიშვნები
სქოლიო
ფრანგული სამზარეულო
ძეგვის წმინდა თევდორეს ეკლესია

ძეგვის წმინდა თევდორეს ეკლესია — ეკლესია მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ძეგვში. მდებარეობს სოფლის სამხრეთ-დასავლეთით 3 კილომეტრზე. სტილისტური ნიშნებით X საუკუნით თარიღდება.
ეკლესია დარბაზულია (5 X 3 მ), ნაგებია ნატეხი ქვიშაქვით, კონსტრუქციულ ადგილებში (სატრიუმფო თაღი) გამოყენებულია თლილი ქვა. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. აღმოსავლეთით ნახევარწრიულ აფსიდში ერთი სარკმელია, ხოლო მის ჩრდილოეთით ერთი ვიწრო ნიში. სარკმლის ქვეშ, კედელთან დგას კარგად გათლილი მოყვითალო ქვის სატრაპეზო, რომლის ზედაპირზე და გვერდებზე ფოსოებია ამოკვეთილი სამხრეთ ფასადზე, კარის დასავლეთით, ოდნავ ზემოთ ამოკვეთილია ტოლმკლავა ჯვრით შევსებული მედალიონი. ეკლესიას მარტივი, თაროსებრი ლავგარდანი ჰქონია.
ლიტერატურა
მცხეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Düz Qırıqlı

Düz Qırıqlı (also, Duz Gyrygly) is a village and municipality in the Tovuz District of Azerbaijan. It has a population of 5,808.
Notable natives
Ganira Pashayeva, Member (MP) of the National Assembly of Azerbaijan for Tovuz District and journalist
References
Populated places in Tovuz District
ზედუბანი (ადიგენის მუნიციპალიტეტი)

ზედუბანი (ადიგენის მუნიციპალიტეტი)
ზედუბანი — სოფელი საქართველოში, ადიგენის მუნიციპალიტეტში, ზედუბნის თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ქვაბლიანის მარცხნივ, ზღვის დონიდან 1530 მეტრზე. ადიგენიდან დაშორებულია 18 კილომეტრით., ახალციხიდან 46 კმ. ზედუბანი იხსენიება XVI საუკუნის „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში“. სოფელში არის შუა საუკუნეების ეკლესიის ნანგრევები. საბჭოთა პერიოდში შედიოდა ჭეჭლის სასოფლო საბჭოში, სოფელში მოქმედებდა მოხის მერძევეობა-მეცხოველეობის მეურნეობა.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 110 ადამიანი.
ლიტერატურა
სქოლიო
ადიგენის მუნიციპალიტეტის სოფლები
მეცნიერება და ტექნოლოგია აზერბაიჯანში

მეცნიერება და ტექნოლოგია აზერბაიჯანში — წარმოადგენს აზერბაიჯანის სახელმწიფო სტრატეგიის ნაწილს. აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია არის ამ სახელმწიფო სტრატეგიის განმახორციელებელი მთავარი ორგანო.
მეცნიერების პოლიტიკა
მცენიერების პოლიტიკის მთავარი პრიოტიტეტებია: ქვეყანაში მეცნიერების დატექნოლოგიის მდგრდი განვითარების უზრუნველყოფა, სამეცნიერო დატექნიკური პოტენციალის განვითარება, მაღალ კვალიფიციური შრომითი რესურსების მომზადება და სამეცნიერო მუშაკების შრომითი ღირებულების გაზრდა. მეცნიერების განვითარების სტრატეგია და პოლიტიკა შემუშავებულია აზრბაიჯანის ეროვნული აკადემიის მიერ. სტრატეგია მოიცავს საზოგადოებაში მეცნიერების როლის გაზრდასთან დაკავშირებულ საკითხებს.
სამეცნიერო სტრატეგიის ძირითადი მიზნები
აზერბაიჯანში ქვეყნის მოთხოვნების შესაბამისად, მეცნიერების შინაარსისი და სტრუქტურის განსაზღვრა
მსოფლიო სამეცნიერო და ტექნოლოგიური გამოცდილებების გათვალისწინებით სამცნიერო წინსვლის უზრუნველყოფა
ქვეყნის ეკონომიკის განვითარებაში მეცნიერების როლის გაზრდა
შრომითი რესურსების გაუმჯობესების მიზნით სამეცნიერო მუშაკებისთვის ტრენინგების უზრუნველყოფა
სოციალურ-ეკონომიკური და სოციალურ-კულტურული მიმართულებით პრიორიტეტების და სამეცნიერო კვლევების განსაზღვრა
ფუნდამეტური მეცნიერებების კვლევების გაღრმავება
მეცნიერების და ტექნოლოგიების მენეგმენტის გაუმჯობესება
სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტების დაფინანსების გაუმჯობესება
მეცნიერების და ტექნოლოგიების ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესება და სამეცნიერო-იურიდიული ბაზის შექმნა
სამეცნიერო ინსტიტუტების და სკოლების დაცვა
წარმოებაში სამცნიერო მუშაობის ინტეგრაცია
მეცნიერ მუშაკების სოციალუირი მდგომარეობის გაუმჯობესება
სამეცნიერო ინფორმაციის გავრცელების გაუმჯობესება
საერთაშორისო სამეცნიერო ურთიერთობების გაღრმავება და აზერბაიჯანის მეცნიერების ინტეგრაცია საერთაშორისო სამეცნიერო წრეებში
ტენდენციები მეცნიერების დაფინანსებაში
სტატისტიკის მიხედვით 2000-2009 წლებში მეცნიერების დაფინანსება შეადგენდა მთლიანი შიდა პროდუქტის 0.3%-ს, ხოლო 2009-2016 პერიოდში 0.2%-ს.
სქოლიო
აზერბაიჯანის პოლიტიკა
აზერბაიჯანის ეკონომიკა
Guli, Ingushetia

Guli, Ingushetia
Guli or Khuli is a rural locality (a selo) in Dzheyrakhsky District of the Republic of Ingushetia, Russia. It forms the municipality of the rural settlement of Guli as its administrative center.
Geography
Guli is located southeast of the district center Dzheyrakh. The nearest settlements: in the northwest - the village of Beyni, in the southwest - the village of Olgeti, in the east - the village of Lyazhgi.
History
Historically, the village of Guli belonged to the Kistin or Fyappiy society. It is a tribal village of the Ingush taip Khulkhoy. In the 1830s, the village was completely destroyed as a result of punitive expeditions undertaken by the tsarist troops to the mountainous Ingushetia.
In 2016, one of the residential towers of the village was restored by a representative of the family, Savarbek Khadziev. In the same year, the elder of the village, Appaz Lorsovich Iliev, was (in absentia) awarded the Golden Rose statuette for winning the Longevity Without Borders nomination at the Slavic Fairy Tale international festival in Bulgaria. Appaz Iliev at that time was 120 years old.
Infrastructure
The village has a school named "Guli Municipal Primary School".
References
Bibliography
Rural localities in Ingushetia
ჰოლანდეილი (უისკონსინის სოფელი)

ჰოლანდეილი (უისკონსინის სოფელი)
ჰოლანდეილი — სოფელი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის აიოვის ოლქის შემადგენლობაში. 2010 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფლის მოსახლეობა 288 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 161.2 კაცი/კმ². ფართობი 1,79 კმ².
გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, სოფლის ფართობი 1,79 კმ²-ს შეადგენდა. აქედან ხმელეთს ფართობის მთლიანი ნაწილი უჭირავს.
რესურსები ინტერნეტში
გეოგრაფიული სახელწოდებები
სქოლიო
აიოვის ოლქის დასახლებები
სანტუ-ანტონიუ-დუ-ლევრეჟერი

სანტუ-ანტონიუ-დუ-ლევრეჟერი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 141 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის სამხრეთ-ცენტრალურ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კუიაბის შემადგენლობაში.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 463 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1.51 კმ²-ზე. ფართობი 12 261 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
მატუ-გროსუ
ბრაზილიის შტატები
რესურსები ინტერნეტში
Estimativas da população para 1º de julho de 2009
Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
მატუ-გროსუს შტატის მუნიციპალიტეტები
ომეტეპე

ომეტეპე — ვულკანური წარმოშობის კუნძული ნიკარაგუის ტბაში, ნიკარაგუაში.მდინარე რიო-სან-ხუანით ნიკარაგუის ტბა უკავშირდება კარიბის ზღვას. ტბის ნაპირებთან გაშენებულია ქალაქი გრანადა და წყნარ ოკეანესთან იმდენად ახლოსაა, რომ მისი სანაპიროებიდან ჩანს კუნძულ ომეტეპეს (ნიკარაგუის ტბის კუნძული) ვულკანური მთები. მისი სახელწოდება მომდინარეობს ნაუატური სიტყვიდან ome-ორი, tepetl-მთა, ორი მთა. ორი ვულკანი კონსეფსიონი და მადერასი შეერთებულია ვიწრო გეოგრაფიული ყელით.
მისი ფართობი შეადგენს 276 კმ²-ს და ყველაზე დიდი კუნძულია ნიკარაგუის ტბაში. სიგრძით 31 კმ-ისაა, სიგანით 5-10 კმ-დე. კუნძული დასახლებულია 35 000 მაცხოვრებლით. განვითარებულია მეცხოველეობა, მეურნეობა და ტურიზმი. მოჰყავთ ბანანი.
იხილეთ აგრეთვე
ვულკანები ნიკარაგუაში
ნიკარაგუის კუნძულები
ჩერნიგოვკა (განახლების თემი)

ჩერნიგოვკა (განახლების თემი)
ჩერნიგოვკა — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გულრიფშის მუნიციპალიტეტში (განახლების თემი), მდინარე კოდორის ხეობაში. ზღვის დონიდან 300 მ, გულრიფშიდან 25 კმ, დრანდიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 16 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ
სქოლიო
ლიტერატურა
განახლების თემის სოფლები (გულრიფშის მუნიციპალიტეტი)
მარტივი ქუენდური

მარტივი ქუენდური — ჯ.რ.რ. ტოლკინის ლეგენდარიუმში პროტოენის ფორმა. გამოგონილი იქნა ელფთა მიერ მათი გამოღვიძების შემდგომ. შემდგომში ენები გაიყო საერთო ელდარინად და ავარების ენებად, მათთვის, ვინც გადაწყვიტა, არ გაჰყოლოდა ორომეს დიდი მოგზაურობისას.
რესურსები ინტერნეტში
შუახმელეთის ენები
შუახმელეთის ენები
შუახმელეთის ელფები
fr:Langues de la Terre du Milieu#Quendien primitif
pl:Języki Śródziemia#Pierwotny język elficki
აშოთან II (მუხრანბატონი)

აშოთან II (მუხრანბატონი)
აშოთან II მუხრანბატონი (გ. 1697) — სამუხრანბატონოს სახლის უფროსი და შიდა ქართლის სადროშოს უფროსი 1688-1692 წლებში.
აშოთან მუხრანბატონი ერთ-ერთი ვერსიით, იყო ქაიხოსრო მუხრანბატონის ვაჟი, ხოლო მეორე ვერსიით, კონსტანტინე I (მუხრანბატონი)სა. ისტორიკოს კირილ თუმანოვის მიხედვით, აშოთანი იყო ქაიხოსრო მუხრანბატონის ვაჟი.
აშოთან მუხრანბატონი იყო მისი ნათესავის, ქართლის მეფე გიორგი XI-ის მოკავშირე. როცა ის 1688 ირანის შაჰმა სულეიმან I-მა ტახტიდან გადააყენა, გიორგისთან ერთად ებრძოდა მეფე ერეკლე I-ს.
გიორგის მხარდამჭერებმა აშოთან მუხრანბატონის ჩათვლით, სამეფოში თავიანთი პრივილეგიები დაკარგეს..
შვილები
იესე მუხრანბატონი (გარდაიცვალა 1716)
ქაიხოსრო მუხრანბატონი (1672–1700)
თინათინ მუხრანბატონი (გარდაიცვალა 1712)
სქოლიო
მუხრანბატონების თავადური შტო
გარდაცვლილი 1697
ყაზბაბალი

ყაზბაბალი — სოფელი აზერბაიჯანში, შაბრანის რაიონში.
ლიტერატურა
"Xaçmaz, Quba, Qusar, Şabran, Siyəzən və Xızı rayonlarında təhsil infrastrukturunun inkişafı ilə əlaqədar tədbirlər haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı. president.az
"Xaçmaz, Quba, Qusar, Şabran, Siyəzən və Xızı rayonlarında quraşdırılması nəzərdə tutulan modul tipli məktəblərin siyahısı". president.az
რესურსები ინტერნეტში
შაბრანის რაიონის სოფლები
გოსტივარი

გოსტივარი — ერთ-ერთი ყველაზე დიდი ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის პოლოგის რეგიონში. მდებარეობს შარ-პლანინას მთის ძირას.
მოსახლეობა
2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 35 847 კაცია. უჭირავს 1 341 კმ². მოსახლეობას შეადგენს ალბანელები (47,1 %), მაკედონელები (33,2 %), თურქები (12,7 %) და ბოშები (5,3 %).
ინფრასტრუქტურა
გოსტივარი ქვეყნის დიდი ქალაქთა რიცხვს მიეკუთვნება და გააჩნია კარგი სამიმოსვლო არტერიები მავროვოსაკენ, ტეტოვოსაკენ, სკოპიესაკენ, დებარისაკენ, კიჩევოსა და ოჰრიდის მიმართულებით. ქალაქს აქვს აგრეთვე შედარებით კარგად განვითარებული ინფრასტრუქტურა. 1995 წელს კოსტივარიდან ტეტოვოს მიმართულებით 28 კმ. სიგრძის ავტოსტრადა დააგეს.
ჩრდილოეთ მაკედონიის სარკინიგზო ხაზი გოსტივარიდან სკოპიესკენ მიემართება, ხოლო შემდეგ კი კიჩევოსაკენ. პეტროვიჩის საერთაშორისო აეროპორტი „პეტროვეცი“ მდებარეობს 100 კმ-ს დაშორებით.
სხვადასხვა
ქალაქის მახლობლად მდებარეობს სოფელი ვრუტოკი, რომელშიც მდინარე ვარდარი იღებს თავის სათავეს.
იხილეთ აგრეთვე
ჩრდილოეთ მაკედონიის ქალაქების სია
ჩრდილოეთი მაკედონია
სკოპიე
მაკედონური ენა
სლავური ენები
ტორბეშები
პომაკები
რესურსები ინტერნეტში
ქალაქ გოსტივარის ოფიციალური საიტი.
ქალაქ გოსტივარის საინფორმაციო გვერდი
ჩრდილოეთ მაკედონიის ქალაქები
ბესიაური (წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი)

ბესიაური (წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი)
ბესიაური — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში, ცხუნკურის თემში.
დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს.
სქოლიო
წყალტუბოს მუნიციპალიტეტის სოფლები
ტოომპეა

ტოომპეა ან ვიშგოროდი — ტალინის ძველი ქალაქის ნაწილი. მდებარეობს ქალაქის შემაღლებულ ნაწილში საიდანაც მომდინარეობს სახელწოდება ტოომპეა, ზემო ქალაქი.
შუა საუკუნეებში ვიშგოროდი სამ ნაწილად, დიდ ქალაქად, მცირე ქალაქად და მიმდებარე ტერიტორიებად იყოფოდა. ტოომპეაში XII-XIV საუკუნეებში ტოომპეის ციხესიმაგრე აშენდა. ციხესიმაგრის თავზე აღმართულია 1360-1370 წლებში აგებული 48 მეტრიანი კოშკი „გრძელი ჰერმანი“. „გრძელი ჰერმანის“ წვერზე აღმართული დროშა ესტონეთის ერთ-ერთი სიმბოლოთაგანია.
გადაკეთებულ ციხესიმაგრეში განტავსებულია ესტონეთის პარლამენტი რიიგიკოგუ.
ტოომპეაში აგრეთვე მდებარეობს 1900 წელს აგებული ალექსანდრე ნეველის მართლმადიდებლური ტაძარი.
იხილეთ აგრეთვე
ტოომპეის ციხესიმაგრე
რესურსები ინტერნეტში
ვირტუალური მოგზაურობა ტოომპეაში
ტალინი
ესტონეთის ისტორია
დიეზი

დიეზი
საკუთარი სახელი დიეზი შეიძლება აღნიშნავდეს:
დიეზი — მუსიკალური ნიშანი
დიეზი — ფრანგული თემი ლოთარინგიას რეგიონში
ფესვი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ფესვი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ფესვი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ფესვი — უმაღლეს მცენარეთა ორგანო
ფესვი — n-ური ხარისხის ფესვი
ოქროსფერი კვირიონი

ოქროსფერი კვირიონი — ფრინველი კვირიონისებრთა ოჯახისა. სამხრეთ ევროპის, ჩრდილოეთ აფრიკისა და დასავლეთ აზიის ბინადარია. ძლიერ გადამფრენია, იზამთრებს ტროპიკულ აფრიკაში. მისი სხეულის სიგრძეა 27–29 სმ. ადვილად განირჩევა სხვა ფრინველებისაგან ნაირფერი ბუმბულის საფარველით. კეფა, თხემი, ფრთის ზედა მფარავები და ზურგი წაბლისფერი აქვს. მოლურჯო სხეულის ქვედა ნაწილის ფონზე თვალშისაცემია კაშკაშა ყვითელი ყელი. ნისკარტი და თვალზე გამავალი ზოლი შავია. იკვებება მწერებით, რომელსაც ჰაერში იჭერს. ბინადრობს კოლონიურად ხევებით დასერილ გაშლილ ადგილებში, სადაც სოროს თიხიან კედლებში თხრის. გავრცელებულია საქართველოშიც.
სქოლიო
კვირიონისებრნი
ტროპიკული სარტყლების ნახევარუდაბნოს ზონები

ტროპიკული სარტყლების ნახევარუდაბნოს ზონები, გაუდაბნოებული სავანები — ტროპიკების ბუნებრივი ზონები, სადაც გაბატონებულია ნახევარუდაბნოს ლანდშაფტი. ვრცელდება ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ტროპიკულ უდაბნოების სამხრეთ და სამხრეთ ნახევარსფეროს ასეთივე უდაბნოების ჩრდილოეთ პერიფერიის გასწვრივ, შიგაკონტინენტურ და დასავეთ ოკეანისპირა სექტორებში, აგრეთვე უდაბნო ღრმულების განაპირა უფრო ნოტიო ნაწილში.
გავრცელებულია აფრიკაში — საჰარის სამხრეთით, აგრეთვე ნამიბის უდაბნოს დანესტიანებულ უბნებზე და კალაჰარის უდაბნოს ჩრდილო-აღმოსავლეთით; აზიაში — არაბეთის ნახევარკუნძულზე, ინდოეთსა და პაკისტანში (თარის ვაკის გარე ფართო ზოლი); სამხრეთ ამერიკაში — ატაკამის უდაბნოს ჩრდილოეთ და ბრაზილიის ზეგნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილებში (სადაც „კაატინგას“ უწოდებენ); გვხვდება აგრეთვე ავსტრალიის ცენტრალური დაბლობის აღმოსავლეთ ნაწილში.
გარდა ამისა, წარმოქმნის სიმაღლებრივ სარტყელს მთის ქვედა ნაწილებში (ეთიოპიისა და მექსიკის მთიანეთში). ჰავა ცხელია და მშრალი. ზაფხულის თვეების საშუალო ტემპერატურებია 30°C-მდე, მაქსიმალური 50°C-მდე, ზამთრობით 12—20°C-მდე კლებულობს. ხმელეთის ზედაპირი წლის განმავლობაში იღებს 670—837 კჯ/სმ² (160—200 კკალ/სმ²) სითბოს. ნალექები 200—250 მმ წელიწადში, მთებში — 400—500 მმ-მდე. ზედაპირული ჩამონადენი უმნიშვნელოა; მუდმივი მდინარეები ცოტაა. ტროპიკული სარტყლების ნახევარუდაბნოს ზონებში ჭარბობს წითელ-მურა ნიადაგი. მცენარეულობა უმთავრესად ქსეროფილური კორდიანი მარცვლოვანები და ბუჩქნარია, ზოგან გამეჩხერებული ჯუჯა ხეებია. ცხოველები უდაბნოსი და სავანისაა. განვითარებულია მომთაბარე მესაქონლეობა, სარწყავი მიწათმოქმედება.
ლიტერატურა
ტროპიკები
რონკალი

რონკალი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ნავარის პროვინციის რონკალ-სალასარის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 38,8 კმ². მოსახლეობა — 211 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
ნავარის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
რონკალის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ნავარის მუნიციპალიტეტები
ნავარის ქალაქები
მამუკა თავაქალაშვილი

მამუკა თავაქალაშვილი (თავაქარაშვილი) — XVII საუკუნის ქართველი პოეტი, კალიგრაფი, მხატვარ-მინიატიურისტი. მდივნად იყო იმერეთის მეფის კარზე.
ბიოგრაფია
1634 ტყვედ მოხვდა სამეგრელოში იმ ბრძოლების შედეგად, რომელიც წარმოებდა XVII საუკუნის 30-იან წლების საქართველოში. იმერეთის მეფე გიორგი და კახეთის მეფე თეიმურაზ I ეომებოდნენ როსტომ მეფესა და სამეგრელოს მთავარს. ამის შემდეგ ის ლევან II დადიანის კარზე ეწეოდა ლიტერატურულ და კალიგრაფიულ მუშაობას.
1647 წელს გადაწერა „შაჰნამეს“ გაგრძელების ე. წ. „უთრუთიანსაამიანის“ ქართული პროზაული ვერსია (საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ხელნაწერთა ინსტიტუტი, H-921, S-1594). გალექსა „ზააქიანი“, რისთვისაც გამოიყენა „შაჰნამეს“ ქართული პროზაული თარგმანი. განსაკუთრებით აღსანიშნავია 1646 წელს გადაწერილი ვეფხისტყაოსანი (ხელნაწერთა ინსტიტუტი H-599), რომელიც 39 მინიატიურითაა შემკული. მინიატიურებს ეტყობა ქართული ხალხური ხელოვნების გავლენა. ვეფხისტყაოსნის ილუსტრაციების გარდა, აქ მოთავსებულია შემკვეთის ლევან დადიანის, პოემის ავტორის რუსთაველისა და საკუთარი სურათიც. პოეტი დახატულია უწვეროდ, ულვაშებში, მაგრამ შემდეგ ვიღაცას მელნით პოეტისთვის წვერი მიუხატავს. თავაქალაშვილი საკმაოდ დახელოვნებული მხატვარია, მისი კალიგრაფია გამოირჩევა ხაზგასმული დეკორაციულობით. მკვლევრები აღნიშნავენ, რომ მინიატურისტმა რუსთაველის პოემის ილუსტრაციებში XVII საუკუნის დასავლეთი საქართველო აღბეჭდა.
მამუკა თავაქალაშვილის მიერ შესრულებული შოთა რუსთაველის პორტრეტი ემყარება გარკვეულ ტრადიციას, კერძოდ, „ვეფხისტყაოსანი“ დაწერილი ყოფილა პოეტის ახალგაზრდობის დროს.
ეს ხელნაწერი სამეგრელოს მთავრის კარზე ინახებოდა გარკვეული ხანი, შემდეგ კი სხვადასხვა პირთა საკუთრება გამხდარა. პირველი ცნობა „ვეფხისტყაოსნის“ ამ ხელნაწერის შესახებ ეკუთვნის იონა მეუნარგიას (1881), ხოლო შემდგომში მისი დაწვრილებით აღწერა მოგვცა ექვთიმე თაყაიშვილმა. ხსენებული ხელნაწერის მფლობელად ნინო კორინთელი გვევლინება. მანამდე კი ეს ხელნაწერი აზნაურ გრიგოლ ანთაძის საკუთრება ყოფილა. ნინო კორინთელმა ხელნაწერი დროებით სარგებლობისთვის დაუთმო „ვეფხისტყაოსნის“ ტექსტის დამდგენ კომისიას 1888 წლის გამოცემის მომზადების პერიოდში. 1911 წელს კი ექვთიმე თაყაიშვილის მცდელობით, ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელმა საზოგადოებამ შეიძინა ეს ხელნაწერი კორინთელისგან. ვეფხისტყაოსნის თავაქალაშვილისეული ნუსხა დღემდე მოღწეულ სრულ რედაქციებს შორის უძველესია.
ლიტერატურა
ამირანაშვილი შ., ქართული ხელოვნების ისტორია, თბ., 1971;
ბარამიძე ა., ნარკვევები ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან, ტ. 2, თბ., 1940;
ბერიძე ვ., ძველი ქართველი ოსტატები, თბ., 1967;
კეკელიძე კ., ქართული ლიტერატურის ისტორია, ტ. 2, თბ., 1958;
კობიძე დ., სპარსული ლიტერატურა, ნაწ. 2, თბ., 1947;
ყუბანეიშვილი ს., ლიტერატურული და ხალხური ზააქიანი, „საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის მოამბე“, 1953, თ. 14, № 6;
შერვაშიძე ლ., „ვეფხისტყაოსნის“ 1646 წლის ხელნაწერის მინიატურების ავტორობის შესახებ, იქვე, 1955, ტ. 16, № 6;
რესურსები ინტერნეტში
მამუკა თავაქარაშვილი, ცხოვრება, შემოქმედება
ქართველი პოეტები
ქართველი მხატვრები
ქართველი კალიგრაფები
ძვ. წ. 665

ძვ. წ. 665
მოვლენები
დაიბადნენ
ფრაორტი — მიდიის იმპერიის მეფე. (მიახლოებითი თარიღი)
გარდაიცვალნენ
ფრესინეშტი

ფრესინეშტი — სოფელი მოლდოვაში, უნგენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 55 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 375 ადამიანს შეადგენდა.
იხილეთ აგრეთვე
მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
უნგენის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
უნგენის რაიონის სოფლები
დაუთბეგ გოგორიშვილი

დაუთბეგ გოგორიშვილი
დავით (დაუთბეგ) გოგორიშვილი (გ. 1626) — სამცხის ფეოდალი, გიორგი სააკაძის მომხრე. მასთან ერთად იყო ბაზალეთის ბრძოლაში. ვინაიდან სააკაძეს არ უნდოდა პირადი მონაწილეობა მიეღო ძმათა შორის სისხლისღვრაში, გოგორიშვილმა ჩაიცვა მისი კურტაკი, შეჯდა მისსავე ცხენზე და სააკაძის სახელით ბრძოლაში შეიჭრა. მან არევ-დარევა შეიტანა მოწინააღმდეგის რაზმში, მაგრამ თვითონაც დაიღუპა - ზურაბ არაგვის ერისთავმა მოკლა ორთაბრძოლაში.
ლიტერატურა
არჩილი, თხზ. სრული კრებული, ტ. 1. არჩილიანი, ტფ., 1936;
ჯამბურია გ., გიორგი სააკაძე, თბ., 1964;
ქართველი დიდი ფეოდალები
გარდაცვლილი 1626
დაუთბეგ
ლიმუზენი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ლიმუზენი (მრავალმნიშვნელოვანი)
ტერმინი ლიმუზენი შეიძლება აღნიშნავდეს:
ლიმუზენი — საფრანგეთის ერთ-ერთი დეპარტამენტი.
ლიმუზენი — საფრანგეთის ერთ-ერთი ისტორიული ოლქი.
ლიმუზენი — მსხვილი რქოსანი საქონლის ჯიში
იხილეთ აგრეთვე
ლიმუზინი
ნობათი (ჟურნალი)

ნობათი (ჟურნალი)
„ნობათი“ — ყოველთვიური ქართული საბავშვო ჟურნალი, გამოდიოდა 1883–1885 წლებში თბილისში. რედაქტორი-გამომცემელი — ანდრია ღულაძე. ჟურნალში იბეჭდებოდა საბავშვო ლექსები, მოთხრობები, მოგონებები, ზღაპრები, ლეგენდები, წერილები; დართული ჰქონდა გასართობები, ანდაზები, გამოცანები, რებუსები, ნახატები და სხვა. თანამშრომლობდნენ რაფიელ ერისთავი, აკაკი წერეთელი, ვაჟა-ფშაველა, ეკატერინე გაბაშვილი, სოფრომ მგალობლიშვილი, მოსე ჯანაშვილი, ალექსი მირიანაშვილი, დიმიტრი ჯანაშვილი, გიორგი წერეთელი, პარმენ თვალჭრელიძე, ალექსი ჭიჭინაძე, ანასტასია ერისთავი და სხვანი.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
„ნობათი“ — „ივერიელის“ ბიბლიოთეკა.
ქართულენოვანი ჟურნალები
საქართველოს ჟურნალები
პრილეპი

პრილეპი — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის სამხრეთში, პელაგონიის რეგიონში. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით იგი სიდიდით მეოთხე ქალაქია სკოპიეს, ბიტოლის და კუმანოვოს შემდეგ.
ისტორია
პრილეპი დაარსდა რომის იმპერიის ძველი ქალაქის, სტიბერის, ნანგრევებზე. 268 წელს სტიბერი გაანადგურეს გუთებმა. ქალაქი პრილეპის სახელწოდებით მოიხსენიება 1014 წელს, როგორც ბულგარეთის მეფე სამუელის გარდაცვალების ადგილი, რომელიც დაიღუპა გულის შეტევით, მას შემდეგ, რაც დაინახა თუ როგორ დააბრმავეს ბიზანტიელებმა მისი 1000 სარდალი ბელასიცის ბრძოლის შემდეგ. ქალაქი გადავიდა ბიზანტიის მმართველობის ქვეშ. მოგვიანებით ქალაქი შედის ჯერ ბულგარეთის მეორე სამეფოს და შემდეგ სერბეთის შემადგენლობაში. XIV საუკუნეში ქალაქს იპყრობს ოსმალეთის იმპერიის ჯარი გაზი ევრენოსის ხელმძღვანელობით და მათ მფლობელობაშია ექვსი საუკუნის განმავლობაში. XX საუკუნეში იგი სერბეთის და იუგოსლავიის შემდაგენლობაშია, ხოლო იუგოსლავიის დაშლის შემდეგ ჩრდილოეთ მაკედონიას ეკუთვნის.
რესურსები ინტერნეტში
პრილეპი
Official Prilep Government Website
Prilep Tobacco Website
Institute for Tobacco Prilep
Prilep on Cyber Macedonia
Asterisks website
Стари фотографии од Прилеп
Марко Цепенков
Пеце Атанасоски
Блаже Конески
სქოლიო
ჩრდილოეთ მაკედონიის ქალაქები