PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ხენანი

ხენანი (ფინინი Hénán) — პროვინცია სამხრეთ-ცენტრალურ ჩინეთში. ადმინისტრაციული ცენტრი და უდიდესი ქალაქია ჩენჟოუ. მოსახლეობა — 95 590 000 ადამიანი(2017)
გეოგრაფია
ხენანის პროვინციის ფართობი შეადგენს 167,000 კმ². მდებარეობს მდინაარების ხუანხესა და ხუაიხეს აუზში. ოროვინციის აღმოსავლეთ ნაწილი უჭირავს ჩინეთის დიდ ვაკეს, დასავლეთ ნაწილში შედის ცინლინისა და ტაიხანშანის მთების შტოქედები. ხშირია მდინარეთა ქსელი.
ისტორია
ხენანის ტერიტორია ჩინური ცივილიზაციის ერთ-ერთი უძველესი კერაა. აღმოჩენილია ნეოლითური კულტური ნარჩენები. მის ტერიტორიაზე არის უძველესი ჩინური სახელმწიფოს, შანის დედაქალაქის ნანგრევები. ძვ. წ. 209-208 წლებში ხენანის ტერიტორია იყო ჩენ შენის და უ გუანის გლეხთა აჯანყების ცენტრი. VII-IX საუკუნეებში შედიოდა ხუინანისა და ხენანის ოლქების შემადგენლობაში, ხოლო XIII სუაკუნიდან გამოიყო ცალკე პროვინციად. XX საუკუნის დასაწყისში ხენანის ტერიტორიაზე გავიდა ლუინხანის და პეკინ-ხანკუს სარკინიგზო ხაზები, რომელთა ზონაში შეიქმნა სამრეწველო საწარმოები. 1942-1943 წლებში გვალვის გამო ხენანში დაიღუპა 2 მილიონამდე ადამიანი.
ადმინისტრაციული დაყოფა
ხენანის პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 17 მუნიციპალიტეტად:
იხილეთ აგრეთვე
ჩინეთის ადმინისტრაციული დაყოფა
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
ჩინეთის პროვინციები
დრამატული ხელოვნების სამეფო აკადემია

დრამატული ხელოვნების სამეფო აკადემია — აკადემია ბლუმსბერიში, ლონდონი. აკადემია ზოგადად განხილება, როგორც მსოფლიოს საუკეთესო დრამატული სკოლა. სამეფო აკადემია დაარსდა 1904 წელს და არის გაერთიანებული სამეფოს ერთ-ერთი უძველესი დრამატული სკოლა.
რესურსები ინტერნეტში
გაერთიანებული სამეფოს საგანმანათლებლო დაწესებულებები
შარლ ოგიუსტენ კულონი

შარლ ოგიუსტენ კულონი (დ. 14 ივნისი, 1736 — გ. 23 აგვისტო, 1806) — ფრანგი ფიზიკოსი, პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1781). კულონის მშობლები იყვნენ ანრი კულონი და კატრინ ბაჟე. 1761 წელს დაამთავრა სამეფო საინჟინრო სასწავლებელი. მომდევნო 20 წლის განმავლობაში სხვადასხვა ადგილას საინჟინრო საქმიანობას ეწეოდა. თუმცა, ამასთან ერთად, აწარმოებდა მნიშვნელოვან კვლევებს.
მეცნიერული მიღწევები
კულონმა შეისწავლა დამუხტული სხეულების ურთიერთქმედება რაოდენობრივად. მან გამოიყენა გრეხითი სასწორი. გრეხითი სასწორი შედგებოდა დრეკადი მავთულისაგან, რომელზეც დამაგრებული იყო მინის ღერო. ღეროს ერთ ბოლოზე დაამაგრა ანწლის ბურთულა, მეორეზე — საპირწონე. კიდევ ერთი ანწლის ბურთულა უძრავად მოათავსა სასწორის სახურავზე. როდესაც ორ ბურთულას მიანიჭა ერთსახელიანი მუხტები, მათ ერთმანეთი განიზიდეს. მავთული შემობრუნდა გარკვეული კუთხით. ამ კუთხის მიხედვით განსაზღვრა ბურთულებს შორის ურთიერთქმედების ძალა. ცდების შედეგად დაადგინა კანონი, რომელსაც კულონის კანონი უწოდეს და რომელიც საოცრად ჰგავს მსოფლიო მიზიდულობის კანონს. დამუხტული სხეულების დამუხტვის ხარისხის დასახასიათებლად შემოიღეს ახალი ფიზიკური სიდიდე ელექტრული მუხტი და აღნიშნეს q ასოთი. შემდგომში მუხტის საზომ ერთეულს კულონი უწოდეს. კულონის კანონი ასე გამოითქმის: ვაკუუმში ორ წერტილოვან მუხტს შორის მოქმედი ძალა პირდაპირპროპორციულია მუხტების მოდულთა ნამრავლისა და უკუპროპორციულია მათ შორის მანძილის კვადრატისა.
სადაც q1 და q2 ელექტრული მუხტია, ხოლო k პროპორციულობის კოეფიციენტი. ამ კანონს უწოდეს ელექტროსტატიკის ძირითადი კანონი. ელექტროსტატიკა ელექტროდინამიკის ნაწილია, რომელიც შეისწავლის უძრავი მუხტების ურთიერთქმედებას. ხახუნით დაელექტროების დროს მკვლევარებს დიდხანს არ შეუმჩნევიათ, რომ ელექტროვდებოდა ორივე სხეული, ამასთან საწინააღმდეგო მუხტით. როგორც კი ეს მოვლენა შეამჩნიეს, ცხადი გახდა, რომ დაელექტროება ეს მუხტის წარმოქმნა კი არა, მათი გაყოფა იყო. სიდიდით ტოლი და საწინააღმდეგო მუხტით დამუხტული სხეულები ერთმანეთთან შეხებისას კარგავენ მიზიდვის უნარს. ამ დროს მუხტი კი არ ქრება, არამედ ნეიტრალდება, ე.ი. თითოეულ სხეულზე დადებითი და უარყოფითი მუხტების რაოდენობა ტოლი ხდება. პირველმა ცდებმა აჩვენეს, რომ ზოგიერთ სხეულებს კარგად გადააქვთ ელექტრული მუხტი, ზოგიერთს კი სრულებით არა. ამიტომ ნივთიერებები გაყვეს გამტარებად და არაგამტარებად ანუ იზოლატორებად. შემდგომში ელექტრული მუხტის მიმართულ გადაადგილებას გამტარში ელექტრული დენი უწოდეს.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ფრანგი ფიზიკოსები
ნაივაშა

ნაივაშა — სავაჭრო ქალაქი კენიაში. მდებარეობს კენიის სამხრეთ ნაწილში. შედის რიფტ-ველის პროვინციის შემადგენლობაში. მოსახლეობა 181,966 კაცი (2009).
სქოლიო
კენიის ქალაქები
კოტე ანდრონიკაშვილი

კოტე ანდრონიკაშვილი
კონსტანტინე (კოტე) მანუელის ძე ანდრონიკაშვილი (დ. 1876, კაჭრეთი, სიღნაღის მაზრა — გ. უცნობია) — საქართველოს დემოკატიული რესპუბლიკის პოლიტიკური მოღვაწე, საქართველოს დამოუკიდებლობის კომიტეტის ერთ-ერთი ლიდერი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა ტფილისის მე-3 გიმნაზია 1897 წელს. სწავლა გააგრძელა რუსეთში, ჯერ მოსკოვის უნივერსიტეტის იურდიულ ფაკულტეტზე სწავლობდა, ხოლო მესამე კურსიდან კიევის უნივერსიტეტში (1899-1900 წლებში).
კიევის უნივერსიტეტის სტუდენტურ მოძრაობაში მონაწილეობის გამო იმავე წელს გარიცხეს სასწავლებლიდან და დააპატიმრეს კიდეც. კიევის ციხეში მან დაახლოებით ხუთ თვეს დაყო. 1903 წლიდან იმყოფებოდა პოლიციის ღია ზედამხედველობის ქვეშ. 1906 წელს დაბრუნდა თბილისში. მუშაობდა ლეგალურ სოციალ-დემოკრატიულ გაზეთებში „ელვასა“ და „სხივში“, რომლებიც გამოდიოდა ნოე ჟორდანიასა და ფილიპე მახარაძის რედაქტორობით; თანამშრომლობდა ჟურნალ „მოგზაურობაში“. წერდა სტატიებს ეკონომიკურ საკითხებზე. იყენებდა პარტიულ ფსევდონიმებს „კახელი“ და „არჩილი“. რეაქციის პერიოდში კვლავ დააპატიმრეს და გადასახლება მიუსაჯეს. 1911 წელს გადასახლებიდან გაიპარა და მოსკოვის გზით ევროპაში წავიდა. ცხოვრობდა ჯერ ჟენევაში, შემდეგ — პარიზში, სადაც ელექტო-ტექნიკური კურსები დაამთავრა. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ სამშობლოში დაბრუნდა.
1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1918 წლის თებერვლიდან იყო ამიერკავკასიის სეიმის წევრი. 1918 წლის 26 მაისს ხელი მოაწერა საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადების აქტზე. 1918 წელს იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პარლამენტის წევრი. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით. იყო სამხედრო კომისიის თავმჯდომარე და საკონსტიტუციო კომისიების წევრი. პარალელურად მუშაობდა სახელმწიფო კონტროლიორის ამხანაგად. ასევე იყო მუსიკალური საზოგადოების თავმჯდომარე. 1921 წლის თებერვალში, საქართველოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაზე საბჭოთა რუსეთის თავდასხმისას დაინიშნა მთავრობის საგანგებო რწმუნებულად თელავის მაზრაში. 1923 წლის მარტში გახდა დამკომის თავმჯდომარე. იყენებდა პარტიულ ფსევდონიმს „ვახტანგი“. 1924 წლის 4 სექტემბერს დააპატიმრეს შიომღვიმესთან. 1925 წლის 15 ივლისიდან 3 აგვისტომდე, სხვა 46 პოლიტპატიმართან ერთად, გაასამართლა საქართველოს სსრ უზენაესმა სასამართლომ 1924 წლის აგვისტოს ანტისაბჭოთა აჯანყების ორგანიზების ბრალდებით. მიესაჯა დახვრეტა, რომელიც 10-წლიანი პატიმრობით და „სასტიკი იზოლაციით“ შეეცვალა. საბოლოოდ, სავარაუდოდ, 1937-1938 წლების საბჭოთა დიდ ტერორს ემსხვერპლა. მასზე არაფერი არ იძებნება რუსულენოვან „ხსოვნის წიგნებში“.
ლიტერატურა
საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919, თბ., 2016. გვ. 151
რესურსები ინტერნეტში
დაბადებული 1876
საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები
ქართველი პუბლიცისტები
ანდრონიკაშვილები
1924 წლის აგვისტოს აჯანყების მონაწილეები
საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
მითი

მითი (– თქმულება, გადმოცემა) — უძველესი კოლექტიური, ფანტასტიკური, ხალხური თქმულება ქვეყნის გაჩენის, სიცოცხლის წარმოშობის, ბუნების ძალთა, ღმერთების და გმირების მოქმედების შესახებ. რაც ხასიათდება კონკრეტული პერსონიფიკაციითა და გასულიერებით. მითში მხატვრულადაა წარმოდგენილი ადამიანის პრიმიტიული წარმოდგენები სამყაროზე, ბუნების საიდუმლოების აუხსნელობით გამოწვეული შიშისა და უძლურების გრძნობა (მითი არგონავტებზე, ამირანის შესახებ და ა.შ.).
რესურსები ინტერნეტში
Миф.Ру
Лосев А. Ф. Диалектика мифа
მითის ფენომენი
ლიტერატურული ტერმინები
მითოლოგია
ბანცურთკარის ღვთისმშობლის ეკლესია

ბანცურთკარის ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბანცურთკარის ჩრდილოეთით, ტყიან ბორცვზე, გაგელთუბანში. თარიღდება შუა საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (5,5 x 3,3 მეტრი), ნაგებია ნატეხი ქვით. დანგრეულია. იკითხება მხოლოდ გეგმა მიწიდან 50 სმ სიმაღლეზე. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. აღმოსავლეთით შებრტყელებული ნახევარწრის ფორმის აფსიდია.
ლიტერატურა
დუშეთის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კანიაპისკოს წყალსაცავი

კანიაპისკოს წყალსაცავი — წყალსაცავი მდინარე კანიაპისკოზე, კანადაში, კვებეკში. წყალსაცავი შეიქმნა 1976–83 წლებში. წარმოიქმნა მდინარე კანიაპისკოზე აგებული კაშხლის შედეგად. წყალსაცავის ავსება დაიწყეს 1981 წლის 25 ოქტომბერს, რის შემდეგაც მომდევნო ორი წლის განმავლობაში დაიძირა მრავალრიცხოვანი ტბები, მათ შორის: კანიაპისკო, დელომე, ბრისეი, ტურნონი და ვერმუი. ამჟამად უკავია ლავრენტის მაღლობის მაღალი ნაწილის ქვაბული. მდებარეობს ზღვის დონიდან 535 სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 4318 კმ². სიგრძე 420 კმ, სიგანე 135 კმ, მაქსიმალური სიღრმე 49 მ. კანიაპისკო სარკის ფართობით მსოფლიოს ერთ-ერთი უდიდესი წყალსაცავია, ხოლო კანადაში სარკის ფართობით მხოლოდ სმოლვუდის წყალსაცავს ჩამორჩება. წყალსაცავი შექმნილია ჯეიმზის ყურის პროექტის განხორციელებისათვის. ამჟამად წარმოდგენილია ორი კაშხლითა და 43 ჯებირით. ტბების დაძირვის შედეგად წყალსაცავზე მრავალი კუნძული წარმოიქმნა. კანიაპისკოს წყალსაცავი განლაგებულია წყვეტილი მრავალწლოვანი მზრალობის ტერიტორიაზე. გარემომცველი ტერიტორია დაფარულია ხშირი ტაიგით ან ბორეალური ტყით.
იხილეთ აგრეთვე
წყალსაცავი
სქოლიო
კანადის წყალსაცავები
კანადის ტბები
განწესება

განწესება — ძველ ქართულ სამართალში კანონებისა და წესის შემოღება, საერო ან საეკლესიო ხელისუფლების ნორმატიული აქტი - წესდება, დებულება. XVIII საუკუნის II ნახევარში განწესებად იწოდებოდა ერეკლე II-ის მიერ მიღებული მრავალი საკანონმდებლო აქტი.
ლიტერატურა
ძველი ქართული სამართალი
Busia, Kenya

Busia, Kenya
Busia is a town in Kenya. It is the capital and largest town of Busia County.
Location
Busia, Kenya is located in Busia County, approximately , by road, northwest of Nairobi, Kenya's capital and largest city. This location is immediately east of Busia, Uganda. The coordinates of Busia, Kenya are: 00°27'48.0"N, 34°06'19.0"E (Latitude:0.463333; Longitude:34.105278). Busia, Kenya sits at an average elevation of , above sea level.
Overview
The towns of Busia, Kenya and Busia, Uganda are very busy border towns on Kenya's border with Uganda. The towns of Malaba, Kenya and Malaba, Uganda, approximately to the north, along with the Busia megalopolis account for the bulk of trade and human traffic between the two East African Community countries.
It is expected that in May 2016, the construction of a one-stop-border-crossing between Busia, Kenya and Busia, Uganda will conclude. The construction on the Uganda side was completed in May 2016, and that on the Kenya side concluded in July 2017. The common upgraded border crossing is expected to be commissioned on Saturday 24 February 2018, jointly by presidents Uhuru Kenyatta of Kenya and Yoweri Museveni of Uganda.
In 2021 it was reported that large quantities of Ugandan sugar were being smuggled into Kenya through Busia. Sugar in Kenya was more expensive but the failure of Kenyan sugar production meant that sugar could achieve an even high price.
Population
The 2019 Kenyan census recorded Busia's population as 71,886.
Education
Local Catherine Omanyo moved the school she founded, now named "International School for Champions", here after unrest in Nairobi in 2007.
See also
Busia District, Uganda
References
Busia County
Cities in the Great Rift Valley
Kenya–Uganda border crossings
County capitals in Kenya
Populated places in Western Province (Kenya)
პუპიალესი

პუპიალესი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, ნარინიოს დეპარტამენტში.
2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 415 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 142 კმ²-ია.
იხილეთ აგრეთვე
ნარინიოს დეპარტამენტი
რესურსები ინტერნეტში
statoids.com-ის მონაცემები
კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები
ნარინიოს დეპარტამენტის მუნიციპალიტეტები და ქალაქები
Abdinli

Abdinli (also, Abidinli, Abdınlı, Abdunly, and Abdynly) is a village in the Yardymli Rayon of Azerbaijan. The village forms part of the municipality of Yeni Abdinli.
References
External links
Satellite map at Maplandia.com
Populated places in Yardimli District
ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი და მემორიალური კომპლექსი

ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი და მემორიალური კომპლექსი — აზერბაიჯანელი პოეტისა და დრამატურგის, ჰუსეინ ჯავიდისადმი მიძღვნილი მემორიალური მუზეუმი. მდებარეობს ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის დედაქალაქ ნახიხჩევანში, ჰუსეინ ჯავიდის მავზოლეუმის მახლობლად.
ისტორია
მუზეუმი 1981 წლის 12 ივლისს, აზერბაიჯანის მთავრობის გადაწყვეტილებით აზერბაიჯანული ლიტერატურის გამოჩენილი ფიგურის, ჰუსეინ ჯავიდის პატივსაცემად დაარსდა და ჰუსეინ ჯავიდის 100 წლისთავის იუბილეს მიეძღვნა. მუზეუმის გახსნის ცერემონია 1984 წლის 9 ივნისს გაიმართა. მუზეუმის შექმნაში აქტიურად მონაწილეობდა ჰუსეინ ჯავიდის ქალიშვილი, თურან ჯავიდი. დიდი ხნის მანძილზე „მუზეუმს ჰუსეინ ჯავიდის მუზეუმი“ ეწოდებოდა. 2015 წელს მუზეუმს სახელი შეუცვალეს და „ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი და მემორიალური კომპლექსი“ უწოდეს.
გამოფენა
სამუზეუმო ფონდში 9200-ზე მეტი ექსპონატია დაცული. მათ შორისაა ჰუსეინ ჯავიდის ცხოვრების ამსახველი სურათები, მისი შრომების პირველი გამოცემები, 1926 წელს დაბეჭდილი, ავტორის ხელმოწერიანი „ეშმაკი“, 1934 წელს გამოცემული ნაწარმოების - "Sayavush" - იშვიათი ეგზემპლარები, გამოჩენილი მსახიობების პოსტერები და პროგრამები, თეატრალური დრამები და სხვადასხვა საყოფაცხოვრებო თუ სამახსოვრო ექსპონატი.
მუზეუმში ასევე გამოფენილი ჰუსეინ ჯავიდის ქალიშვილის მიერ შეწირული წიგნი „კნიაზი“, რომელიც წერილებისგან შედგება. თურან ჯავიდმა მუზეუმს ჰუსეინ ჯავიდის ცხოვრების ნახიჩევანის პერიოდის დოკუმენტებიც შესწირა. მუზეუმში გამოფენილია მამად ჯაფარ ჯაფაროვის, აბას ზამანოვის, მეჰდი მამადოვის, იაშირ გარაიევის, რაფაელ ჰუსეინოვის, იავუზ ახუნდლუს, ისა ჰაბიბეილის, ზაჰიდ აკბაროვის, აჯდარ ისმაილოვის, ჰუსეინ ჰაშიმლისა და სხვათა მიერ გადაცემული წიგნებიც.
კვლევითი საქმიანობა
გარდა გამოფენებისა, მუზეუმი ჰუსეინ ჯავიდის შემოქმედებასაც იკვლევს. მუზეუმის ძალისხმევით შეიქმნა ჰუსეინ ჯავიდის შრომების კრებული, რომელშიც მის სახელთან დაკავშირებული ორგანიზაციების, ინსტიტუტებისა და ადგილების შესახებაცაა ინფორმაცია თავმოყრილი. ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის კულტურულ და საგანმანათლებლო დაწესებულებებში სადემონსტრაციოდ რამდენიმე მოძრავი გამოფენა შეიქმნა: „ჰუსეინ ჯავიდი და თეატრი“, „ჰუსეინ ჯავიდი და ნახიჩევანის თეატრი“, „ჰუსეინ ჯავიდის დრამატული კომპოზიცია“, „ჰუსეინ ჯავიდის სიცოცხლე და კრეატიულობა“. ჰუსეინ ჯავიდი და თეატრი“ მინსკშიც იყო გამოფენილი.
მუზეუმის პერსონალი ჰუსეინ ჯავიდის მოღვაწეობისა და შემოქმედების შესახებ ლექციებს კითხულობს და მისი ლიტერატურული მემკვიდრეობის პოპულარიზაციას უწყობს ხელს. მუზეუმში ჩამოყალიბდა „ჰუსეინ ჯავიდის პოეტური კლუბი“, რომელიც არაერთ პოეტთან, მწერალთან და მეცნეირთან აწყობს შეხვედრებს.
იხილეთ აგრეთვე
ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი
სქოლიო
1981 წელს დაარსებული მუზეუმები
ნახიჩევანის სახლ-მუზეუმები
სუფრის კიროვაბადული

სუფრის კიროვაბადული
კიროვაბადული სუფრისა, განჯური, თეთრი თავრიზი — თეთრყურძნიანი ვაზის სასუფრე ჯიში. ფართოდაა გავრცელებული აზერბაიჯანში, უფრო ცოტაა დაღესტნის, სტავროპოლის, როსტოვის, ყირიმისა და სხვა რაიონებში. საქართველოში გაშენებულია უმთავრესად თბილისის საგარეუბნო ზონაში, იყენებენ საკარმიდამო ნაკვეთებში ხეივნების გასაშენებლად. ვაზი ძლიერმოზარდია, მოსავლიანობა საშუალო აქვს. აზიანებს ფილოქსერა, რის გამოც საჭიროა ფილოქსერაგამძლე საძირეზე დამყნობა. ყურძენი მწიფს შუა სექტემბერში. ნაყოფს სასიამოვნო ტკბილი გემო აქვს, კარგად ინახება, ტრანსპორტაბელურია.
ლიტერატურა
ვაზის ჯიშები
სიმინდის კუნძულების აეროპორტი

სიმინდის კუნძულების აეროპორტი — აეროპორტი ნიკარაგუაში. მდებარეობს სიმინდის კუნძულებზე, ნიკარაგუაში. ემსახურება კუნძულის მაცხოვრებლებს. აშენდა ახალი მიმღები პუნქტი და ასაფრენი ზოლიც გაახლდა. აეროპორტიდან დასახლებულ პუნქტებთან დაკავშირება შესაძლებელია ტაქსებითა და ავტობუსებით.
მოქმედი ავიახაზები
ატლანტიკ ეარლაინი
ლა კოსტენია
ნიკარაგუის აეროპორტები
მოჰუჯი

მოჰუჯი — სოფელი აზერბაიჯანში ყუბა-ხაჩმაზის რეგიონის ყუბის რაიონში. 2009 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1329 კაცი.
რესურსები ინტერნეტში
Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti
სქოლიო
ყუბის რაიონის სოფლები
მეცინგენი

მეცინგენი — თემი გერმანიაში, ბადენ-ვიურტემბერგის ფედერალურ მხარეში, შტუტგარტის ადმინისტრაციულ ოლქში, ბებლინგენის რაიონში. თემის ფართობია 8,15 კმ², მოსახლეობა, 2013 წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, შეადგენს 3 630 ადამიანს.
რესურსები ინტერნეტში
ოფიციალური საიტი
სქოლიო
ბადენ-ვიურტემბერგის თემები
ბორაკი

ბორაკი, ბორაქსი ან ნატრიუმის ტეტრაბორატი — ტეტრაბორმჟავა ნატრიუმის მარილის კრისტალჰიდრატი ქიმიური ფორმულით Na2B4O7*10H2O ან Na2[B4O5(OH)4]*8H2O.
გავრცელება და თვისებები
ბუნებაში გვხვდება თეთრი, იშვიათად რუხი ან ყვითელი ფერის მინერალ ბორაკის (ტინკალის) სახით. ბორაკის წყალხსნარს ტუტე რეაქცია აქვს და ჰაერთან CO2-ს შთანთქავს. ძლიერ მჟავათა მოქმედებით ბორაკი იშლება.
გამოყენება
ბორაკს იყენებენ ლითონების მირჩილვისას, სპეციალური ხარისხის მინების (უმთავრესად ოპტიკური), მინანქრების, ჭიქურების დასამზადებლად, ტყავის თრიმლვისთვის, სოფლის მეურნეობაში მიკროსასუქად. ბორაკი ანტისეპტიკური მოქმედების სამკურნალო პრეპარატია. ბორაკის 3-5%-იანი ხსნარი იხმარება ტრაქეიტის, სურდოსა და სტომატიტის დროს პირისა და ცხვირის ღრუში გამოსავლებად.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
ბორაკი - უცხო სიტყვათა ლექსიკონი www.nplg.gov.ge
ბორაკი - უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი www.nplg.gov.ge
(fused borax)
National Pollutant Inventory – Boron and compounds
NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards
Sodium Borate in sefsc.noaa.gov
ლუმინესცენციური მინერალები
სამაია

სამაია
„სამაია“ — წარმართობის დროინდელი ქართული რიტუალური საფერხულო ცეკვა. ასრულებდნენ ქალთა, ვაჟთა ან შერეული ჯგუფები „ძეობის“ დღესასწაულზე. ტერმინი „სამაია“ ანუ „სამა“ სულხან-საბა ორბელიანის განმარტებით, აღნიშნავს „როკვას, შუშპარს“. ამჟამად ჩვენში გავრცელებული „სამაია“ სამეულის პრინციპზეა აგებული და თეატრალიზებული ფორმით სრულდება ქალთა ჯგუფის მიერ (გვხვდება ანდრია ბალანჩივაძის „მთების გულში“). მუსიკალური ზომა 6/8.
ლიტერატურა
ქართული ცეკვები
Vollenhovia emeryi

Vollenhovia emeryi — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Vollenhovia-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
ვაისიგანო

ვაისიგანო (სამოური ენა — Vaisigano) — სამოას ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს კუნძულ სავაის დასავლეთში. ესაზღვრება გაგაიფომაუგას და სატუპაიტეას ოლქებს. ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია — სოფელი ასაუ.
ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა 2011 წლის აღწერის მონაცემებით შეადგენს 6759 ადამიანს. ოლქის ფართობი შეადგენს 178 კმ²-ს.
სოფელ აუალასთან მდებარეობს ნაკრძალი კუებისათვის. კუნძულის აღმოსავლეთ დაბოლოებაში სოფელ ფალეალუპოს რაიონში იზრდება ტროპიკული ტყე.
სქოლიო
სამოას ოლქები
ბენიტო ბუაჩიძე

ბენიტო ბუაჩიძე
ბენიტო მიხეილის ძე ბუაჩიძე (დ. 2 სექტემბერი, 1905 — გ. 3 ოქტომბერი, 1937) — ქართველი კრიტიკოსი და ლიტერატურათმცოდნე. რეპრესირებული. სკკპ წევრი 1926 წლიდან. კიტა ბუაჩიძის ძმა.
ბიოგრაფია
ბენიტო ბუაჩიძე იყო ქართველი და ამიერკავკასიელი პროლეტარული მწერლობის ერთ-ერთი პირველი იდეური მოთავე და ორგანიზატორი. 1926–28 წლებში არჩეული იყო საქართველოს და ამიერკავკასიელი პროლეტარული მწერლობის ასოციაციათა საკავშირო გაერთიანების მდივნად. თანამშრომლობდა გაზეთ „ზარია ვოსტოკაში“.
იყო ჟურნალ „На литературном посту“-ის რედკოლეგიის წევრი და ჟურნალ „На рубеже Востока“-ის რედაქტორი. 1932 წელს მუშაობდა მოსკოვის კომუნისტური აკადემიის ლიტერატურის ინსტიტუტის უფროს მეცნიერ-თანამშრომლად. 1934 წელს დანიშნეს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ლიტერატურის ფაკულტეტის დეკანად.
თავის ნაშრომებში შეიმუშავა საბჭოთა ლიტერატურის განვითარების საკითხები, რეალიზმისა და რომანტიზმის პრობლემები, საბჭოთა ხელოვნების რევოლუციური ტრადიციები. ბუაჩიძის წიგნებიდან აღსანიშნავია: „ბრძოლა ჰეგემონიისათვის“ (1930), „მხატვრული მწერლობის შემოქმედებითი საკითხები“ (1933) და „თანამედროვე ქართული მწერლობის გზები“ (1934). წერდა ილია ჭავჭავაძეზე, მიხეილ ჯავახიშვილზე, გალაკტიონ ტაბიძეზე, ვლადიმერ მაიაკოვსკიზე, ნიკოლოზ ოსტროვსკიზე.
ბენიტო ბუაჩიძე დააპატიმრეს 1937 წლის 22 ივლისს. გასამართლებულია 03/10-1937 წ. სსრკ უზენაესი სასამართლოს სამხედრო კოლეგიის გამსვლელი სესიის მიერ. ბრალად დაედო კონტრევოლუციონერობა. მიესაჯა სასჯელის უმაღლესი ზომა — დახვრეტა. რეაბილიტირებულია სიკვდილის შემდეგ 1956 წლის 25 ივნისს.
სქოლიო
დაბადებული 2 სექტემბერი
დაბადებული 1905
გარდაცვლილი 3 ოქტომბერი
გარდაცვლილი 1937
ქართველი კრიტიკოსები
ქართველი ლიტერატურათმცოდნეები
ქართველი მწერლები
საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
საბჭოთა კავშირის რეპრესიების მსხვერპლნი საქართველოში
ბ
სააბატო

სააბატო — დასავლეთ ქრისტიანულ სამყაროში მოწესეთა საკრებულო — მონასტერი, რომელსაც წარმართავს აბატი (ან აბატისა). იგი შეიძლება ემორჩილებოდეს ეპისკოპოსს, უშუალოდ რომის პაპს ან იყოს დამოუკიდებელი ეპისკოპოსის იურისდიქციისაგან. ამავე სახელწოდებას ატარებს სააბატო საკრებულოს კუთვნილ შენობათა კომპლექსი.
შუა საუკუნეეში სააბატოები იყო ყველაზე დიდი და მდიდარი მონასტრები (სენ-დენი, კლიუნი, წმინდა გალის სააბატო, სენტ-ოლბანსი, მონტეკასინო, კლერვო, ფულდა და სხვ.). ფლობდნენ ვრცელ მიწებს, წარმოადგენდნენ ფეოდალურ სენიორიებს. ჰქონდათ მნიშვნელოვანი პოლიტიკური და ეკონომიკური გავლენა.
პირველ სააბატოდ ითვლება მონტეკასინო, რომელიც 529 წელს დააარსა ბენედიქტე ნურსიელმა იტალიაში. თავდაპირველად სააბატოები სრულიად დამოუკიდებელი იყო ერთმანეთისაგან, მათი ცენტრალიზების პროცესი დაიწყო X საუკუნეში. XII-XIII საუკუნეებში სააბატოები ფართოდ გავრცელდა მთელს ევროპაში, განსაკუთრებით საფრანგეთში. სააბატოს მართავს აბატი, რომელსაც ეხმარება მონასტრის კაპიტულუმი და უხუცესთა საბჭო. შუა საუკუნეებში სააბატო მემკვიდრეობით ადგილ-მამულად (ფეოდი) ითვლებოდა და მისი დაფუძნების ნებართვას ხელმწიფე გასცემდა ინვესტიტურის გზით. ამჟამად ასეთი ნებართვის გაცემა მხოლოდ რომის პაპს შეუძლია.
არქიტექტურულად სააბატო სხვადასხვა დანიშნულების რამდენიმე შენობის კომპლექსს წარმოადგენდა. ყველაზე მნიშვნელოვან შენობებს ერთმანეთთან გალერეა — კლუატრი აკავშირებდა. საერთო საძინებელი (დორმიტორიუმი) ხშირად სასადილოს ზემოთ იყო განთავსებული კლუატრის აღმოსავლეთით და უკავშირდებოდა ცენტრალურ ეკლესიას. კლუატრის დასავლეთ მხარეს განლაგებული იყო საერთო სივრცე და კარიბჭე, რომელიც გარე ეზოში გამავალი ერთადერთი გზა იყო. კლუატრის სამხრეთით იყო მთავარი სამზარეულო, ლუდსახარში და სახელოსნოები. ნოვიციატი (მორჩილების სამყოფელი) და საავადმყოფო განთავსებული იყო ცალკე შენობაში, რომელსაც გააჩნდა საკუთარი სამლოცველო, აბანო, სასადილო, სამზარეულო და ბაღი.
ლიტერატურა
რესურსები ინტერნეტში
„სააბატო“. წგნ: პეტროზილო, პიერო. ქრისტიანობის ლექსიკონი/პიერო პეტროზილო; [იტალ. თარგმნა მარიკა სააკაშვილმა; რედ. მერაბ ღაღანიძე; სულხან-საბა ორბელიანის სასწ. უნ-ტი, ქრისტ. თეოლოგიისა და კულტ. ცენტრი]. - თბ.: სულხან-საბა ორბელიანის სასწ. უნ-ტის გამოც., 2011. - ISBN: 978-9941-0-3408-4;
სქოლიო
მონასტრები
კათოლიციზმი
Striatoguraleus electrinus

Striatoguraleus electrinus is a species of sea snail, a marine gastropod mollusk in the family Horaiclavidae.
Description
The length of the cylindric-fusiform shell attains 4.2 mm.
Distribution
This marine species occurs off Transkei, South Africa
References
Kilburn, R. N. "Turridae (Mollusca: Gastropoda) of southern Africa and Mozambique. Part 7. Subfamily Crassispirinae, section 2." Annals of the Natal Museum 35.1 (1994): 177–228
External links
Tucker, J.K. 2004 Catalog of recent and fossil turrids (Mollusca: Gastropoda). Zootaxa 682:1–1295.
Endemic fauna of South Africa
electrinus
Gastropods described in 1994
კესონი (გემთრემონტი)

კესონი (გემთრემონტი)
კესონი გემთრემონტში მოწყობილობა, რომლის დანიშნულებაა გემის წყალქვეშა ნაწილის ნაწილობრივი დაშრობა მისი რემონტის ან დათვალიერების მიზნით. წარმოადგენს ხის ან ლითონის ყუთს, რომელსაც შიგა მხარეს აქვს გემის კორპუსის დასაშრობი უბნის კონტურის ფორმის მრუდთარგა ამონაჭერი.
ლიტერატურა
ქსე, ტ. 5, გვ. 477, თბ., 1980
გემები