PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ნესვი

ნესვი — ერთწლოვანი ბალახოვანი მცენარის -ის გვარი გოგრისებრთა ოჯახისა. აქვს მომრგვალო-დაკურთხული ღერო, გრძელყუნწიანი და მსხვილი ფოთოლი, ცალსქესიანი, ზოგჯერ ორსქესიანი ყვავილი. ნაყოფი მრავალთესლიანი გოგრულაა, რომელსაც სხვადასხვა ფორმა აქვს.
ნესვის სამშობლოდ ითვლება შუა და მცირე აზია. ცნობილი სახეობებია გველისმაგვარი, დეკორატიული (აღმოსავლეთ საქართველოში დასტამბო) და ჩინური. კულტურაში გავრცელებულია უფრო ჩვეულებრივი ანუ სუფსის ნესვი. სითბოს მოყვარული მცენარეა, უძლებს გვალვას. კარგად ხარობს 25-30 °C ტემპერატურაზე.
ნაყოფი ძვირფასი საკვები და დიეტური პროდუქტია. დიდი რაოდენობით შეიცავს შაქარს (16-18%-ზე მეტს), C ვიტამინს (60 მგ-მდე), კაროტინს, პექტინოვან ნივთიერებას და მინერალურ მარილებს. იყენებენ ნედლად, აგრეთვე შემჭკნარსა და გამხმარს. მისგან ამზადებენ ხილფაფას, მურაბას, ცუკატს, მარმელადსა და სხვას. შუა აზიის სარწყავ პირობებში ნესვის მოსავალი 1 ჰა-ზე 300-400 ც, ურწყავ რაიონებში — 200 ც-მდე აღწევს. საქართველოში გავრცელებულია უფრო ადგილობრივი ჯიშები: მეგრული ადგილობრივი, მუხიანური ადგილობრივი, აგრეთვე „მშვენება“, „კოლხოზნიცა 749/753“.
ლიტერატურა
გოგრისებრნი
იოჟე პლეჩნიკი

იოჟე პლეჩნიკი (დ. 23 იანვარი, 1872, ლიუბლიანა — გ. 7 იანვარი, 1957, ლიუბლიანა) — სლოვენი არქიტექტორი. მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ლიუბლიანის არქიტექტურული სტილის ჩამოყალიბებაში. ასევე დიდი წვლილი მიუძღვის პრაღის არქიტექტურაში, იყო პრაჟსკი-ჰრადის არქიტექტორი.
პლეჩნიკი სლოვენიის არქიტექტურული სკოლის ერთ-ერთი დამარსებელია. მან განვითარდა ეროვნული რომანტიზმიდან ფუნქციონალიზმისაკენ. XX საუკუნეში, მისი გარდაცვალებიდან დიდი ხნის განმავლობაში არქიტექტორები არ ინტერესდებოდნენ მისი შემოქმედებით.
ლიტერატურა
Prelovšek, Damjan. (1992) Jože Plečnik: 1872–1957: Architectura perennis. Salzburg. Residenz verlag. Published in English version in 1997 by Yale University Press.
Margolius, Ivan. (1995) "Jože Plečnik: Church of the Sacred Heart." Architecture in Detail series. London. Phaidon Press.
Krečič, Peter. (1993) "Plečnik, the complete works." New York. Whitney Library of Design.
რესურსები ინტერნეტში
Virtual museum of Jože Plečnik
Jože Plečnik on Architectuul
სქოლიო
სლოვენი არქიტექტორები
დაბადებული 1872
გარდაცვლილი 1957
ვიბორგის რაიონი (ლენინგრადის ოლქი)

ვიბორგის რაიონი (ლენინგრადის ოლქი)
ვიბორგის რაიონი — ადმინისტრაციული ერთეული ლენინგრადის ოლქში, რუსეთი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ვიბორგი, საიდანაც მომდინარეობს რაიონის სახელი. ვიბორგის რაიონი შეიქმნა 1940 წლის ივლისში. ისტორიულად ვიბორგის რაიონამდე არსებული ადმინისტრაციული ერთეული იყო ვიბორგის გუბერნია, რომელიც 1744 წელს რუსეთ-შვედეთის ომის შედეგად შეიქმნა (1741—1743). თუმცა მანამდეც არსებობდა სანქტ-პეტერბურგის გუბერნიის დაქვემდებარებაში არსებული ვიბორგის პროვინცია. 1802 წელს ვიბორგის გუბერნიას ეწოდა ფინეთის გუბერნია, 1811 წელს კი უკვე ფინეთის დიდი სამთავროს დაქვემდებარებაში გადავიდა, სადაც ხელახლა ეწოდა ვიბორგის გუბერნია. 1917—1940 წლებში რაიონი იყო დამოუკიდებელი ფინეთის შემადგენელი ნაწილი. სსრკ-ფინეთის ომის (1941—1944) ოკუპირებული იყო ფინური სამხედრო ძალების მიერ.
რაიონის ფართობია 7431 კმ², მოიცავს 7 საქალაქო და 6 სასოფლო დასახლებას, მოსახლეობა 2011 წლის მონაცემებით 201 640 ადამიანს შეადგენდა.
გეოგრაფიული მდებარეობა
ვიბორგის რაიონი მდებარეობს ლენინგრადის ოლქის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში და იკავებს კარელიის ყელის დასავლეთ ნაწილს. რაიონს ჩრდილოეთით — კარელიის რესპუბლიკა (ლახდენპოხსკის რაიონი), ჩრდილო-დასავლეთით — პრიოზიორსკის რაიონი, აღმოსავლეთით — ვსევოლოჟსკის რაიონი, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — ფედერალური მნიშვნელობის ქალაქი სანქტ-პეტერბურგი, ხოლო დასავლეთით — ფინეთი ესაზღვრება. სამხრეთ-დასავლეთით გარშემორტყმულია ფინეთის ყურით.
დემოგრაფია
რაიონის მოსახლეობის დინამიკა:
რესურსები ინტერნეტში
მუნიციპალური ერთეული — ვიბორგის რაიონი
ლენინგრადის ოლქის არქიტექტურის ძეგლები:ვიბორგის რაიონი
სქოლიო
ლენინგრადის ოლქის რაიონები
Hot Stuff (როლინგ სტოუნზის სიმღერა)

Hot Stuff (როლინგ სტოუნზის სიმღერა)
Hot Stuff — ინგლისური როკ-ჯგუფ როლინგ სტოუნზის სიმღერა. იგი სინგლის სახით 1976 წელს გამოიცა. შეტანილია ალბომში Black and Blue.
რესურსები ინტერნეტში
ჯგუფის ოფიციალური საიტი
ჯგუფის დისკოგრაფია საიტზე Discogs
სქოლიო
როლინგ სტოუნზის სიმღერები
1976 წლის სიმღერები
არბოშიკის ქუჩა

არბოშიკის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ისნის რაიონში (შავი სოფელი); სამასი არაგველის მესამე შესახვევიდან არტემ ლუსინიანის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნის ბოლოს. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. 1961 წლამდე შესახვევი იყო.
ლიტერატურა
ისნის რაიონის ქუჩები
კარავაჯისტები

კარავაჯისტები — მე-16 საუკუნის იტალიელი ბაროკოს მხატვრის კარავაჯოს სტილისტური მიმდევრები. მისი ზეგავლენა ახალ ბაროკოს სტილზე, რომელიც მანერიზმიდან მომდინარეობდა, შორსმჭვრეტელი იყო. კარავაჯოს არასოდეს დაუარსებია სახელოსნო, როგორც სხვა მხატვრების უმეტესობას გაუკეთებია, აქედან გამომდინარე არ ჰქონია სკოლა რომ მისი ხატვის ტექნიკა გაევრცელებინა. არც ოდესმე გადმოუცემია ფილოსოფიური მიდგომა მისი ხელოვნების, ფსიქოლოგიური რეალიზმის მიმართ, რომელიც გამომდინარეობს მხოლოდ მისი გადარჩენილი ნამუშევრებიდან. მაგრამ ის პირდაპირ ან არაპირდაპირ ჩანს რუბენსის, უუზეპე დე რიბერას, ბერნინისა და რემბრანდტის ნამუშევრებში. სიცოცხლისას ცნობილი კარავაჯო მისივე გარდაცვალების შემდეგ თითქმის სრულიად დაივიწყეს. მის მიმდევრებს მიაკუთვნეს მრავალი მისი ნამუშევარი, როგორიცაა „ქრისტეს აღება“, რომელიც დანიელ მხატვარს გერიტ ვან ჰონთორსთს ეკუთვნოდა 1990 წლამდე. მხოლოდ მე-20 საუკუნეში აღმოაჩინეს მისი მნიშვნელობა დასავლური ხელოვნების განვითარებაში. 1920-იანებში რობერტო ლონგიმ კიდევ ერთხელ განათავსა ის ევროპულ ტრადიციაში: „რიბერას, ვერმეერს, ლა ტურსა და რემბრანდტს შეიძლება არასოდეს არ ეარსებათ მის გარეშე. დელაკრუა, კურბე და მანეც სრულიად განსხვავებულნი იქნებოდნენ". გავლენიანმა ბერნარ ბერენსონმა განაცხადა: „მიქელანჯელოს გარდა, სხვა არცერთ იტალიელ მხატვარს არ განუხორციელებია ამდენად დიდი გავლენა“.
სქოლიო
ხელოვნების მიმდინარეობები
ბაროკოს მხატვრობა
Lasioglossum figueresi

Lasioglossum figueresi — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 1990 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
figueresi
ერკოლე III დ’ესტე

ერკოლე III დ’ესტე (დ. 22 ნოემბერი, 1727, მოდენა, იტალია — გ. 14 ოქტომბერი, 1803, ტრევიზო, იტალია) — დ’ესტეს დინასტიის წარმომადგენელი. მოდენისა და რეჯიოს ჰერცოგი 1780-1796 წლებში. ჰერცოგ ფრანჩესკო III-ისა და შარლოტ აგლაე ორლეანელის ვაჟი.
ბიოგრაფია
ერკოლე დაიბადა 1727 წლის 22 ნოემბერს მოდენაში. იგი იყო მოდენისა და რეჯიოს ჰერცოგ ფრანჩესკო III-ისა და მისი ცოლის, პრინცესა შარლოტ აგლაე ორლეანელის ვაჟი. იგი წყვილის მეოთხე შვილი იყო და ჰყავდა უფროსი და, მარია ტერეზა და ორი ძმაც, რომლებიც მის დაბადებამდე გარდაიცვალნენ. შესაბამისად, იგი ტახტის პირველი მემკვიდრე იყო.
1741 წელს ერკოლე იძულებით დააქორწინეს პრინცესა მარია ტერეზა ჩიბო-მალასპინაზე, მასასა და კარარას ჰერცოგინიაზე, რათა შემდეგში ესტეები მის საჰერცოგოებსაც დაპატრონებოდნენ. წყვილს სულ ორი შვილი შეეძინა, თუმცა მათი ქორწინება იმდენად უიღბლო იყო, რომ ისინი წლების განმავლობაში ცალ-ცალკე ცხოვრობდნენ.
1780 წლის 22 თებერვალს იგი მოდენისა და რეჯიოს ახალი ჰერცოგი ხდება ერკოლე III-ის სახელით. ახალმა ჰერცოგმა მამის მიერ წამოწყებული რეფორმების გაგრძელება დაიწყო. მან ააშენა ორი ახალი ხიდი რუბიერასა და სანტო-ამბროჯიოში და ვია-ემილიაში გაიყვანა გზები, რომლებიც მეზობელ საჰერცოგოებთან აკავშირებდა. 1785 წელს დააარსა ატესინის ხელოვნების აკადემია. მისი მმართველობის დროს მოდენაში აღორძინდა ხელოვნება და კულტურა. იგი მფარველობდა ისეთ ხელოვანებს, როგორებიც იყვნენ: ლაცარო სპალანცანი, ჯამბატისტა ვენტური, ჯიროლამო ტირაბოში, ლუდოვიკო რიჩი და ა.შ.
1790 წელს ერკოლე დაქვრივდა, 1795 წელს კი მორგანატიკულად დაქორწინდა თავის საყვარელ ჩიარა მარინიზე.
1796 წლის 7 მაისს ფრანგულმა ჯარებმა ნაპოლეონის სარდლობით მთელი მოდენის საჰერცოგოს ანექსია მოახდინეს, რამაც ერკოლე აიძულა, რომ ვენეციაში გაქცეულიყო. მალევე ფრანგმა ჯარისკაცებმა იგი ვენეციაში დაიჭირეს და მისი სასახლიდან 200,000 ზეჩინის ღირებულების ქონება გაიტანეს. 1797 წელს გაფორმებული კამპოფორმიოს ხელშეკრულებით მას ბადენში მდებარე ბრაიზგაუს საჰერცოგო გადაეცა სამართავად, მაგრამ იგი გერმანიაში არასოდეს ჩასულა და არც ამ წოდებით უსარგებლია.
ამის შემდეგ იგი საცხოვრებლად ტრევიზოში გადავიდა, სადაც გაატარა დარჩენილი ცხოვრება და გარდაიცვალა 1803 წლის 14 ოქტომბერს, 75 წლის ასაკში. იგი ესტეს დინასტიის უკანასკნელი მონარქი იყო მოდენის ტახტზე, მის შემდეგ კი ტახტი ერკოლეს შვილიშვილ ჰაბსბურგებს დარჩათ.
შვილები
პირველი ცოლისგან:
მარია ბეატრიჩე (1750-1829), ცოლად გაჰყვა ერცჰერცოგ ფერდინანდ კარლ ავსტრიელს, რომელთანაც შეეძინა ათი შვილი;
რინალდო ფრანჩესკო (1753), გარდაიცვალა ჩვილი;
მეორე ცოლისგან:
ერკოლე რინალდო (1770-1795), სკანდიანოს მარკიზი. გარდაიცვალა მშობლების ქორწინებამდე, ამიტომაც იგი ყოველთვის უკანონო შვილად ითვლებოდა;
წინაპრები
</center>
ლიტერატურა
Genealogie ascendante jusqu'au quatrieme degre inclusivement de tous les Rois et Princes de maisons souveraines de l'Europe actuellement vivans [Genealogy up to the fourth degree inclusive of all the Kings and Princes of sovereign houses of Europe currently living] . Bourdeaux: Frederic Guillaume Birnstiel. 1768. p. 86.
დაბადებული 22 ნოემბერი
დაბადებული 1727
გარდაცვლილი 14 ოქტომბერი
გარდაცვლილი 1803
დ’ესტე
მოდენასა და რეჯოს ჰერცოგები
დამხობილი მონარქები
ოქროს საწმისის ორდენის კავალრები
ქუთაისის პეტრესა და პავლეს ეკლესია

ქუთაისის პეტრესა და პავლეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ქუთაისის მუნიციპალიტეტში.
აგებულია XIX–XX საუკუნეებში. ქალაქის მჭიდროდ განაშენიანებულ უბანში, აღმართულია ქვით ნაგები ეკლესია. ეკლესიის კუბური მოცულობა სრულდება აღმოსავლეთით შვერილი აბსიდით, გუმბათით. ეკლესია გეგმით ეგრედწოდებულ კუპელჰალეს ტიპს წარმოადგენს. წყობა რეგულარულია. ინტერიერში ეკლესია სრულდება აღმოსავლეთით დაბალი საკურთხევლით, რომელსაც აქვს მაღალი შუბლი. კედლებიდან გადაყვანილი შეტყუპებული თაღებით შეკრული გუმბათქვეშა სივრცე, გვირგვინდება წახნაგოვანი, ვიწრო გუმბათით. ეკლესიას აღმოსავლეთ მხარეს, მთელ სიგანეზე მიუყვება გრანდიოზული ხის კანკელი. ეკლესია სამივე მხრიდან იდენტური ზომისაა და გაჭრილია ფორმით დიდი, თაღოვანი ჭედურობით შემკული კარები. ფასადები შესრულებულია რუსული კლასიციზმის სტილში. ეკლესია ხერხულა კარნიზით სრულდება.
რესურსები ინტერნეტში
ქუთაისის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
მაკუორი (კუნძული)

მაკუორი (კუნძული)
მაკუორი — კუნძული, რომელიც მდებარეობას წყნარი ოკეანის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში (დაახლოებით 1500 კმ სამხრეთ-აღმოსავლეთით კუნძულ ტასმანიადან), დაახლოებით ახალ ზელანდიასა და ანტარქტიდას შორის. 54°37'53"S, 158°52'15"E. პოლიტიკურად, იგი არის ავსტრალიის შტატის, ტასმანიის ნაწილი 1900 წლიდან. 1997 წელს გახდა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი. 1993 წლამდე, იგი იყო ესპერანსეს მუნიციპალიტეტის ნაწილი.
გეოგრაფია
მისი მიწისზედა ფართობია — დაახლოებით 128 კმ², ხოლო სიმაღლე — 420 მეტრი ზღვის დონიდან. კუნძულზე მდებარეობს ავსტრალიის ყველაზე სამხრეთი წერტილი.
მაკუორის სიახლოეს მდებარეობს პატარა არქიპელაგი — ბიშოპ-ენდ-კლარკის კუნძულები.
კლიმატი
კლიმატი კუნძულზე ტენიანი და სუბანტარქტიკულია ძლიერი ქარებით. თვის საშუალო ტემპერატურა მერყეობს +3,4 °С-დან +7,1 °C-მდე (წლის საშუალო ტემპერატურაა +4,9 °C). ნალექების რაოდენობა — 912 მმ წელიწადში, ძირითადად სუსტი წვიმის სახით და მთელი წლის განმავლობაში.
ფლორა და ფაუნა
მცენარეები წარმოდგენილია მხოლოდ სანებელი მცენარეების სახით, ძირითადად ისლი. სუბანტარქტიკული კუნძულებისათვის იშვიათად გვხვდება ენდემური მაკუორის კომბოსტო (Stilbocarpa polaris). კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილის სანაპიროზე თავს იყრიან ზღვის სპილოები. სანაპიროზე პინგვინების კოლონიები — სამეფო პინგვინი (Aptenodytes patagonicus), შავფეხა პინგვინი (Spheniscus demersus), პაპუის პინგვინი (Pygoscelis papua) და ენდემური მაკუორის პინგვინი. კუნძულის ირგვლივ წყლებში ბინადრობენ ვეშაპები. სანაპირო წყლებში — წაბლა წყალმცენარეების (Lessonia spp.) მსხვილი წამონაზარდები.
კუნძულზე ბუდობენ ფრინველები. 1890 წლამდე კუნძულზე ბინადრობდა ენდემური მაკუორის მხტუნავი თუთიყუში, რომელიც გაქრა კუნძულზე კატების შემოყვანის შემდეგ. ასევე გავრცელებულია ალბატროსებიც.
როგორც ადამიანის ბუნებაზე გავლენის შედეგი, კუნძულზე შემოიყვანეს ბოცვრები და კატები. თუ 2002 წელს კატები გამოცხადდა განადგურებულად, ბოცვრების პოპულაციის რაოდენობა განისაზღვრებოდა დაახლოებით 100 ათას ერთეულად.
ისტორია
1810 წელს კუნძული აღმოაჩინა გემის კაპიტანმა ფრედერიკ ჰასელბორომ.
კუნძულს იმ დროს დიდი ბრიტანეთის კოლონიის ახალი სამხრეთი უელსის ცნობილი გენერალ-გუბერნატორის ლაკლან მაკუორის პატივსაცემად დაერქვა მისივე სახელი — მაკუორი.
მოსახლეობა
ავსტრალიის შტატ ტასმანიის იურისდიქციის ქვეშ მყოფ კუნძულ მაკუორიზე მუდმივი მოსახლეობა არ არსებობს. მაგრამ კუნძულს ხშირად სტუმრობენ მეცნიერები. ამას გარდა, აქ არსებობს ავსტრალიის პოლარული სადგური მაკუორი-აილენდი, სადაც სეზონური პირობებიდან გამომდინარე მუშაობს 25-დან 40-მდე თანამშრომელი.
მსოფლიო მემკვიდრეობა
1978 წელს გამოცხადდა ნაკრძალად, ხოლო 1997 წელს მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლად (იუნესკო).
2004 წლის 23 დეკემბერს კუნძულის ჩრდილოეთით მოხდა მიწისძვრა რიხტერის სკალით 8,1 ბალის სიმძლავრით. სამი დღის შემდეგ მოხდა ცნობილი მიწისძვრა ინდოეთის ოკეანეში 2004 წლის 26 დეკემბერს.
გალერეა
იხილეთ აგრეთვე
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ავსტრალიაში
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში
რესურსები ინტერნეტში
Macquarie Island Station
Macquarie Island Station webcam
World heritage listing for Macquarie Island
Macquarie Island oceanic crust
A picture of Macquarie Island (historical heritage - Remnants of seal hunting)
სქოლიო
ავსტრალიის კუნძულები
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ავსტრალიაში
ვარხანის ღვთისმშობლის ეკლესია

ვარხანის ღვთისმშობლის ეკლესია
ვარხანის ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ადიგენის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვარხანში.
დარბაზული ეკლესია, ნაგებია ტუფისა და ქვიშაქვსი კვადრებით (გარე ზომებია 8.4 X 10.0 მ.). მას ერთი შესასვლელი აქვს დასავლეთიდან და ერთიც სამხრეთიდან. ტაძრის გეგმა შუა საუკუნეებში შემუშავებული ბაზილიკური ნაგებობის სქემას იმეორებს. ბაზილიკა სამნავიანია, სწორკუთხა გეგმის სვეტების ორი წყვილით სამ ნავადაა გაყოფილი. ნავების სივრცე ცენტრალურ ნავთან სვეტებსა და პილასტრებზე აღმართული სამი ნახევარწრიული თაღითაა გაერთიანებული. ტაძრის საკურთხეველი ღრმა ბემით არის დაგრძელებული. ბემის გვერდებზე უაფსიდო სადიაკვნე და სამკვეთლოა.
სავურთხევლის აფსიდი ბაზილიკის კორპუსიდან გამოსულია და გარედან ხუთკუთხედითაა შემოსაზღვრული. აფსიდში ერთი საკურთხევლის სარკმელია. ტაძრის ცენტრალური ნავი მაღალია, მის გრძივ კედლებში, საკმაოდ მაღლა, სამ-სამი სარკმელია გაჭრილი. დარბაზის გვერდით ნავებში დამატებით სარკმლებია. საკურთხეველი და კასტოფორიუმები დარბაზის იატაკიდან ერთი საფეხურით არის ამაღლებული. საკურთხეველი დარბაზის სივრცისაგან კანკელითაა გამოყოფილი.
გარედან ტაძარს შუა საუკუნეებში შემუშავებული ბაზილიკური ნაგებობის იერი აქვს — ორქანობიანი სახურავით გადახურული მაღალი ცენტრალური ნავი და ცალფერდა სახურავით გადახურული შედარებით დაბალი გვერდითი ნავებით.
თავშეკავებული დეკორატიული გაფორმება მხოლოდ აღმოსავლეთის ფასადზეა. საკურთხევლისა და კასტოფორიუმების თაღოვანი სარკმლების ორსაფეხურიანი თავსართი ერთ ქვაშია გამოკვეთილი, რთმელიც გვერდებზე ჰორიზონტალურ თაროებს ეყრდნობა (ჰორიზონტალურ კიდეებიანი თავსართის იმიტაცია). ფასადები ორსაფეხურიანი თაროსებრი კარნიზით არის დასრულებული. სახურავი თუნუქის საბურავითაა შემოსილი.
იხილეთ აგრეთვე
ადიგენის მუნიციპალიტეტის ძეგლების სია
ლიტერატურა
მარსაგიშვილი გ., „ბოლაჯურის წმინდა გიორგის ეკლესია“, // „ახალციხისა და ტაო-კლარჯეთის ეპარქია“, (რედ. ვალერი ასათიანი), თბ., 2013, გვ. 536
ადიგენის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Chupa District

Chupa District is one of fifteen districts of the province Azángaro in Peru.
Ethnic groups
The people in the district are mainly indigenous citizens of Quechua descent. Quechua is the language which the majority of the population (94.41%) learnt to speak in childhood, 5.15% of the residents started speaking using the Spanish language (2007 Peru Census).
References
თბილისური ხმალი

თბილისური ხმალი — უქარქაშო ხმალი, მთლიანი სიგრძე - 95სმ., პირი - 81,5 სმ. ნივთი 1941 წელს აგრაფინე ჭეიშვილისგან არის შეძენილი.
ხმლის პირი დამზადებულია დამასკული ფოლადისაგან. ცალლესული, ორღარიანი, ოდნავ მოხრილი, აქვს 21 სმ.სიგრძის შაშარი (ორლესული პირი). პირის ორივე მხარეს ყუასთან ახლოს ვადიდან შაშარამდე ორ-ორი ღარი მიჰყვება. ზედა შედარებით ვიწრო, ხოლო ქვედა ფართო. ხმლის ღარებში ვიზუალური დაკვირვებით კარგად ჩანს დამასკული ფოლადის სტრუქტურა, რომელიც ხმალს თითქოს ორნამენტად მიუყვება. პირის ზედა მხარეს შტამპით რვაწახნაგიანი დამღაა შესრულებული. აღნიშნული ტიპის დამღები იმ თბილისელ ოსტატებს ეკუთვნოდა, რომლებიც XIX საუკუნის I ნახევარში მოღვაწეობდნენ. დამღიდან გამომდინარე ასეთი ხმლები თბილისური ხმლების კატეგორიში ერთიანდება.
ხმალზე დაგებულია ფოლდის ვადაჯვარი, რომლის ზედაპირზე თითბის ზარნიშით შესრულებული ორნამენტის კვალი ჩანს, იკითხება გეომეტრიული ფიგურებიც. ტარი დამზადებულია ხისგან, რომელზეც გადაკრული უნდა ყოფილიყო შავი ტყავი, ტყავი დაზიანებულია. ტყავს ზემოდან გადაკრული აქვს დაბალი სინჯის ვერცხლის ორნამენტირებული სამი ფირფიტა, ვერცხლის ფირფიტითაა დაფარული ტარის მოხრილი ადგილი (ვაშლი). „ვაშლის“ ბოლო ორკაპაა და პირდაღებულ ცხოველს მოგვაგონებს. ტარის ზედაპირი, სალტეების გარშემო შეჭედილია 12 გობაკით. ასეთი ტარები ქართული ხმლებისთვისაა დამახასიათებელი.
ლიტერატურა
ქაფიანიძე მ., ქართული ხმლების ტიპოლოგიისათვის, საქართველოს ეროვნული მუზეუმის მოამბე, N 1, 2010
Аствацатурян Э. Г., Оружие народов кавказа, Санкт-Петербург, 2004
Асхабов И.,Чеченское оружие, Москва, 2001
Горелик М.З., Ранний Монголъский Доспех (IX-первая половина XIVв) Новосибирск, 1987
Елашвили В.И., Парикаоба (Хевсурское фехтование), Тбилиси, 1956
Ленц Е. Е., О клеймах мастеров на оружии, Санкт-Петербург, 1911
Трубников Б.Г., Защитное Вооружение, Санкт-Петербург, 2004
აბაშიძე ბ. მითოლოგიის საკითხები ქართულ ზეპირსიტყვიერებაში, თბილისი, 1978
გასიტაშვილი გ., „ხევსურული აბჯარი“ მასალები საქართველოს ეთნოგრაფიისათვის ტ. IX, გვ 79-108, თბილისი, 1957
გუგუშვილი პ., საქართველოსა და ამიერკავკასიის ეკონომიკური განვითარება XIX-XX საუკუნეებში, ტ., V, 1962
ქართული ხმლები
კისისხევის ღვთისმშობლის ეკლესია

კისისხევის ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, დგას აზრანიანთ უბანში. თარიღდება XVIII საუკუნით.
ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია რიყის ქვისა და აგურის შერეული წყობით. კონკრეტულ ნაწილებში და კარ-სარკმლების ღიოებები გამოყვანილია კვადრატული აგურით. ინტერიერი შელესილი და შეთეთრებულია.
შენობას სამი შესასვლელი აქვს სამხრეთით, დასავლეთით და ჩრდილოეთით, სამივე თაღოვანია და გარედან საფეხურით შეღრმავებულ არეში არის ჩასმული, შიგნიდან კი მაღალ, შეისრულთაღოვანი შეღრმავებაში. ჩრდილოეთით შესასვლელი ამოშენებულია სანახევროდ.
აღმოსავლეთით, გეგმით ნახევარწრიული, ორი საფეხურით შემაღლებული აფსიდია, რითიც ეკლესიის დანარჩენი სივრცისგან წყვილი პილასტრითა და მათზე გადაყვანილი, შეისრულ თაღითაა გამიჯნული, აფსიდში სამი განიერი, ისრულთაღოვანი სარკმელია. მათგან ერთი აფსიდის ცენტრშია. თითო-თითო კი, მის
გვერდებში მხრებთან ახლოს. ამ სარკმლების აღმოსავლეთ წირთხლში მოწყობილია მცირე, თაღოვანი ხვრელი, რითაც აფსიდის გვერდებზე, კედლის სისქეში არსებულ. მოგრძო სადგომში სამალავში ვხვდებით. ორივე სადგომი უსარკემლოა და აღმოსავლეთით სწორი კედლითაა დასრულებული, რის შუაში თითო, მცირე ნიშაა. აფსიდის გვერდებში თითო, გეგმით ნახევარწრიული, ისრულ თაღოვანი ნიშაა. მათ შორის სამხრეთისა, სიმაღლით თითქმის ორჯერ აღემატება ჩრდილოეთისას აფსიდის შუაში დგას ოთხწახნაგა ტრაპეზი საკურთხევლის ბაქანი პილასტრების ხაზიდან სამოციოდე სანტიმეტრით წინწამოწეულია და ცენტრში ნახევარწერიული ამბიონი აქვს მწყობილი.
დარბაზის გრძივ კედლების, შუაში, მარტივი პროფილის, ქვის იმპოსტით დასრულებული, თითო, მძლავრი პილასტრია, რეებსაც ისრული ფორმის საბჯენი თაღი ეყრდნობა. მსგავსი ფორმისაა კამარაც. თით პოლასტრი დარბაზის დასავლეთ კუთხეებშია. მათზე დასავლეთ კედლის მიმდებარე საბჯენი თაღია გადაყვანილი.
ეკლესიის შიდა სივრცე კარგადაა განათებული. საკურთევლის სარკმლების გარდა, ორ-ორი სარკმელი ეკლესიის გრძივ კედლებშია. ერთიც დასავლეთ კედელში. საკურთხევლის კონქის ქუხლის დონეზე მოწყობილია სამირეზონატორი, ოთხ-ოთხი რეზონატორი ნავისკამარის გვერდებშიცაა. ეკლესიის კამარა და საბენი თაღები შეისრული ფორმისაა, იატაკი კვადრატული აგურითაა ნაწყობი.
შენობის გარეთა კედლები ნაწყობია რიყის ქვისა და აგურის თითორიგიანი შრეების მონაცვლეობით კედლის ზედაპირი გასწორებულია დუღაბით, რითიც საპირე ქვების დიდ ნაწილს გარავს. ეკლესიის ოთხივე ფასადზე. აგურის წყობით, თითო, შეღრმავებული ჯვარია გამოსახული. კედლები დასრულებულია. აგურის ლავგარდნით. რის პროფილს თარო, შეზნექილი ზედაპირი და ლილვი შეადგენს. ეკლესია გადახურულია ღარისებრი კარამიტით. ეკლესიის დასავლეთ ფრონტინის წვერზე დადგმულია აგურთ ნაშენი, ოთხწახნაგა სამრეკლო, რითიც ოთხივე მხარეს თაღებითაა გახსნილი.
ლიტერატურა
თელავის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
NGC 693

NGC 693 — გალაქტიკა თევზების თანავარსკვლავედში. აღმოჩენის თარიღია 1790 წლის 25 დეკემბერი. ეს ობიექტი შედის ახალ საერთო კატალოგში.
იხილეთ აგრეთვე
მესიეს ობიექტების სია
ახალი საერთო კატალოგი
რესურსები ინტერნეტში
ინფორმაცია ინგლისურად და ფრანგულად ორიგინალი ახალი საერთო კატალოგიდან
გალაქტიკები
თევზების თანავარსკვლავედი
ნოიბაუგასე (ვენის მეტრო)

ნოიბაუგასე (ვენის მეტრო)
ნოიბაუგასე — ვენის მეტროპოლიტენის სადგური. მდებარეობს U3 ხაზზე და შედგება 1 ბაქნისაგან. სადგური გაიხსნა 1993 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
ვენის მეტროპოლიტენის საიტი
ვენის მეტროსადგურები
869

869
მოვლენები
26 მაისი : იაპონიაში, ქ. სენდაისთან მოხდა დიდი მიწისძვრა.
სამხრეთ ერაყში ზანგი მონები აჯანყდნენ.
შედგა კონსტანტინეპოლის მეოთხე საეკლესიო კრება.
დაიბადნენ
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
აგვისტო
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
გარდაიცვალნენ
იანვარი
თებერვალი
14 თებერვალი : წმინდა კირილე — სლავთა ბერძენი განმანათლებელი (დ. 827)
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
ივლისი/აგვისტო: ალ-მუთაზი — აბასიანთა სახალიფოს ხალიფა (დ. 847)
აგვისტო
8 აგვისტო : ლოთარ II — ლოთარინგიის მეფე (დ. 853)
სექტემბერი
ოქტომბერი
ნოემბერი
დეკემბერი
თარიღი უცნობია
ზარასაის რაიონი

ზარასაის რაიონი — რაიონი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ლიეტუვაში, უტენის მაზრაში.
დასახლებული პუნქტები
2 ქალაქი – დუსეტოსი და ზარასაი;
2 დაბა – ანტალეპტე და ტურმანტასი;
793 სოფელი.
მოსახლეობის რაოდენობა (2001):
ზარასაი – 8 365
უჟტილტე – 1 079
დუსეტოსი – 914
სალაკასი – 604
დიმიტრიშკესი – 470
ანტაზავე – 461
ტურმანტასი – 397
ავილიაი – 373
ანტალეპტე – 359
დეგუჩიაი – 324
თვითმმართველობა
რაიონი მოიცავს 10 სამამასახლისოს:
ანტალეპტეს
ანტაზავეს
დეგუჩიაის
დუსეტოსის
იმბრადასის
სალაკასის
სუვეკასის
ტურმანტასის
ზარასაის
ზარასაის საქალაქო
ლიეტუვის რაიონები
Lasioglossum luctuosum

Lasioglossum luctuosum — მწერი ჰალიქტიდების ოჯახისა. შედის მსოფლიოში ყველაზე მრავალრიცხოვან — Lasioglossum-ის გვარში. აღწერილია 2002 წელს.
იხილეთ აგრეთვე
Lasioglossum-ის სახეობების სია
სქოლიო
luctuosum
ეშიკაღასბაში

ეშიკაღასბაში, ეშიკაღასი (თურქ. ეშიქ — ზღურბლი, აღა — ბატონი, ბაშ — თავი) — საპოლიციო-ადმინისტრაციული აპარატის უფროსი გვიანდელ ფეოდალურ საქართველოში. შემოიღეს სპარსეთის სამოხელეო წყობილების მიხედვით. ვახუშტის ცნობით, ეშიკაღასბაშობა როსტომ მეფის დროიდან დაწესდა მანდატურთუხუცესობის მაგიერ. ეშიკაღასბაშის ხელქვეითი მოხელეები იყვნენ ხელჯოხიანები — ბოქაულთუხუცესი (ეშიკაღასბაშის მოადგილე), ბოქაული, სოიბათიასაული, ყორიასაული, იასაული, მემანდარი, ყაფიჩი და თალიში.
ისინი ეშიკაღასბაშის ხელმძღვანელობით აღასრულებდნენ სხვადასხვა ბრძანებას, სასამართლოს განაჩენ-გადაწყვეტილებას და სხვა. ეშიკაღასბაში იყო სასახლის მთავარი გამრიგე, მეფის მეჯლისებთან დაკავშირებული ცერემონიალის ხელმძღვანელი, წესრიგის დამცველი; მონაწილეობდა სხვადასხვა სახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის საკითხის გადაჭრაში. ვახტანგ მეფის დასტურლამალში მოხსენიებულია 2 ეშიკაღასბაში. მოგვიანებით დაწესდა აგრეთვე არმის და ხალვათხანის ეშიკაღასბაშის სახელოები. ეს ეშიკაღასბაშები იყვნენ სასახლის ხელშინაური მოხელეები. XVIII საუკუნის II ნახევარში ქართლისა და კახეთისათვის ცალ-ცალკე არსებობდა სამეფო, არმისა და ხალვათხანის ეშიკაღასბაშის სახელოები.
ლიტერატურა
გაბაშვილი ვ., დარბაზის რიგის მოხელენი დასტურლამალის მიხედვით, „ენიმკის მოამბე“, 1942, ტ. 13, გვ. 185-195;
სურგულაძე ი., საქართველოს სახელმწიფოსა და სამართლის ისტორიისათვის, ტ. 1, თბ., 1952;
თანამდებობები ძველ საქართველოში
Ceadîr

Ceadîr is a village in Leova District, Moldova.
References
Villages of Leova District
ნოვა-ვისოზა

ნოვა-ვისოზა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, ბაიას შტატში. მიეკუთვნება ბაიას შტატის სამხრეთ მეზორეგიონს.
2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 38 537 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 1 326.122 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 29.06 კმ²-ზე.
რესურსები ინტერნეტში
ბრაზილიის გეოგრაფიისა და სტატისტიკის ინსტიტუტი ,
მოსახლეობის აღწერის მონაცემები
ბაიას შტატის მუნიციპალიტეტები
Papyrius nitidus

Papyrius nitidus is a species of ant in the genus Papyrius. Endemic to Australia and New Guinea, it was described by Mayr in 1862.
References
Dolichoderinae
Hymenoptera of Australia
Insects of New Guinea
Insects described in 1862
ოტონი (ილოილო)

ოტონი (ილოილო)
ოტონი (ოფიციალურად ოტონის მუნიციპალიტეტი; ) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ილოილოს პროვინციის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 98 509 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 37 ბარანგაის.
კლიმატი
რესურსები ინტერნეტში
Iloilo Travel Website
Philippine Census Information
Local Governance Performance Management System
სქოლიო
ილოილოს პროვინციის მუნიციპალიტეტები