PolyAgent/wiki_georgian_en_parallel_20231101 huggingface dataset:
ბოლსენის ტბა

ბოლსენის ტბა
ბოლსენა — ვულკანური წარმოშობის კრატერული ტბა ცენტრალურ იტალიაში, რომელიც ჩამოყალიბდა 370 000 წლის წინ ვულზინის ვულკანურ კომპლექსში, წყალშემცველ ჰორიზონტში მომხდარი კალდერის კოლაფსის შედეგად. ძვ. წ. 104 წლისათვის, რომაული ჩანაწერები მიუთითებს ვულზინის ვულკანის აქტივობაზე, რის შემდეგაც მან დაიძინა. კალდერის კოლაფსის შემდეგ გამოწვეული წყალქვეშა ამოფრქვევების შედეგად ტბის სამხრეთ ნაწილში ორი კუნძული წარმოიშვა.
ტბა მთლიანად იკვებება წყალშემცველი ჰორიზონტიდან, წვიმის წყლითა და ნიავღვრებით, მისგან კი მხოლოდ ერთი ნაკადი გამოედინება, სამხრეთი ნაწილის კიდიდან. მიმდებარე დასახლებებიდან, ბოლსენაში ჩაედინება დაბინძურებული წყლები, ძრითადად ჩარეცხილი სასუქები. მიუხედავად ამისა, ტბის ირგვლივ არსევბული სადგურებიდან მკაცრად კონტროლდება წყლის ქიმიური შემადგენლობა.
გეოგრაფია
ტბას ოვალის ფორმა აქვს, რაც ტიპურია კრატერის ტბისათვის. ელიფსის გრძელი ღერძი გაწოლილია ჩრდილოეთი-სამხრეთის მიმართულებით. ფსკერი უხეში კონუსისებრია და მაქსიმალურ სიღრმეს შუაგულში აღწევს. მთლიანი ტბა გარსშემორტყმულია გორაკებით. აუზის ფარგლებში სახლობს 22000 მუდმივი მცხოვრები (2004 წ), ზაფხულობით კი მათი რიცხვი 35000 -მდე ადის.
სიმაღლე ზღვის დონიდან უფრო მეტია ჩრდილოეთ ნაწილში და 702 მეტრს აღწევს, მაშინ, როცა ტბის სიმაღლე ზოგადად 305 მეტრია.
იხილეთ აგრეთვე
იტალიის ტბების სია
რესურსები ინტერნეტში
www.lagodibolsena.org
ტურუსტული ხასიათის ინფორმაცია და ფოტოები
სანავიგაციო მომსახურება ბოლსენის ტბაზე
ტარკვინიის კომუნა
ახალი ფანჯარა ბოლსენის ტბაზე
ლიტერატურა
იტალიის ტბები
ჰანს ფრანკი

ჰანს ფრანკი
ფრანკი, ჰანს მიხაელ (გერმ. Hans Michael Frank) (დ. 23 მაისი 1900, კარლსრუე, გერმანია — გ. 16 ოქტომბერი 1946, ნიურნბერგი, გერმანია) — გერმანელი იურისტი და პოლიტიკური მოღვაწე, მესამე რაიხის მიერ დაპყრობილი პოლონური ტერიტორიეაბის გენერალ-გუბერნატორი 1939– 1944 წლებში.
გერმანელი პოლიტიკოსები
დაბადებული 23 მაისი
დაბადებული 1900
გარდაცვლილი 16 ოქტომბერი
გარდაცვლილი 1946
გერმანელი ნაცისტები
რაიხსტაგის დეპუტატები (ვაიმარის რესპუბლიკა)
რაიხსტაგის დეპუტატები (მესამე რაიხი)
Yusifli

Yusifli, Agdam, is a village and municipality in the Agdam Rayon of Azerbaijan.
Yusifli, Jalilabad, is a village and municipality in the Jalilabad Rayon of Azerbaijan.
Yusifli, Masally, is a village and municipality in the Masally Rayon of Azerbaijan.
კამპილიო-დე-დელეიტოსა

კამპილიო-დე-დელეიტოსა — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ესტრემადურის ავტონომიური გაერთიანების კასერესის პროვინციის ვილიუერკას-იბორეს-ხარის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 25,6 კმ². მოსახლეობა — 75 კაცი (2020 წ.).
იხილეთ აგრეთვე
კასერესის მუნიციპალიტეტები
რესურსები ინტერნეტში
კამპილიო-დე-დელეიტოსის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი
სქოლიო
კასერესის მუნიციპალიტეტები
დევონპორტი

დევონპორტი — ქალაქი სამხრეთ ავსტრალიაში, მდებარეობს ტასმანიის შტატში, კუნძულ ტასმანიის ჩრდილოეთ მხარეში. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 24 615 ადამიანს. შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ ჰობარტიდან დაშორებულია 277 კილომეტრით, ქალაქ ბერნიდან 47 კილომეტრით. დევონპორტი დაარსდა 1823 წელს. გაშენებულია ბასის სრუტის სანაპიროზე. ქალაქიდან რამდენიმე კილომეტრში მდებარეობს დევონპორტის აეროპორტი, რომლის ტრასის სიგრძე შეადგენს 2 კილომეტრს, აქედან სრულდება რამდენიმე შიდა რეისი.
კლიმატი
ქალაქის ყველაზე ცხელი თვეებია იანვარი და თებერვალი, ყველაზე ცივი ივლისი და ივნისი. ნალექების ყოველწლიური რაოდენობა შეადგენს 778.3 მმ-ს.
დაძმობილებული ქალაქები
ქალაქ დევონპორტის აქვს ერთი დაძმობილებული ქალაქი. 1996 წელს დევონპორტს დაუძმობილდა იაპონიის ქალაქი მინამატა.
მინამატა, იაპონია (1996)
რესურსები ინტერნეტში
დევონპორტის რუკა , www.devonport.tas.gov.au
დევონპორტის რუკა ტურისტებისთვის, www.tasmap.tas.gov.au
სქოლიო
ტასმანიის ქალაქები
ტვენტე (საფეხბურთო კლუბი)

ტვენტე (საფეხბურთო კლუბი)
ტვენტე — ნიდერლანდების პროფესიონალური საფეხბურთო კლუბი ქალაქ ენსხედედან. სხვადასხვა დროს გუნდში თამაშობდა ორი ქართველი ფეხბურთელი, გიორგი გახოკიძე და გიორგი აბურჯანია. კლუბს ჰყავს ქალთა გუნდი. 1965 წლის ივლისში დაარსდა „ტვენტეს“ ახალგაზრდული გუნდი.
რესურსები ინტერნეტში
კლუბის ოფიციალური საიტი
ტვენტე (საფეხბურთო კლუბი)
ნიდერლანდების საფეხბურთო კლუბები
რამაზ საყვარელიძე

რამაზ საყვარელიძე (დ. 18 თებერვალი, 1950, თბილისი) — ქართველი პოლიტოლოგი და ფსიქოლოგი.
1973 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიისა და ფსიქოლოგიის ფაკულტეტი. 1990–1996 წლებში იყო განათლების სამინისტროსთან არსებული გამოყენებითი ფსიქოლოგიის ცენტრის ხელმძღვანელი. 1992–1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ქარტია – 91“. 1993–1995 წლებში სახელმწიფო მეთაურის საინფორმაციო პოლიტიკის ბიუროს ხელმძღვანელი, პრეს-მდივანი. 1995–1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 2005-2006 წლებში იყო ფსიქოთერაპიისა და ფსიქოსომატური მედიცინის ფაკულტეტის დეკანი. 1980–2006 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ზოგადი და კლასიკური ფსიქოლოგიის კათედრის ხელმძღვანელი; 2008 წლიდან არის დიმიტრი უზნაძის სახელობის ფსიქოლოგიის ინსტიტუტის მეცნიერ თანამშრომელი. არის 40-მდე სამეცნიერო სტატიისა და მრავალი პუბლიცისტური წერილის ავტორი.
საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „სემანტიკური ინტერფერენციის ფსიქოლოგიური მექანიზმის საკითხისათვის“, დაიცვა 1979 წელს.
რესურსები ინტერნეტში
რამაზ საყვარელიძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (საქართველოს პარლამენტის მესამე მოწვევა)
რამაზ საყვარელიძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (საქართველოს პარლამენტის მეოთხე მოწვევა)
ქართველი პოლიტიკის მეცნიერები
ქართველი ფსიქოლოგები
დაბადებული 18 თებერვალი
დაბადებული 1950
საქართველოს III მოწვევის პარლამენტის წევრები
საქართველოს IV მოწვევის პარლამენტის წევრები
ჰანს რუდოლფ გიგერი

ჰანს რუდოლფ გიგერი
ჰანს რუდოლფ „რუდი“ გიგერი (H. R. Giger; დ. 5 თებერვალი, 1940 — გ. 12 მაისი, 2014) — შვეიცარიელი სიურრეალისტი მხატვარი, მოქანდაკე და დეკორაციების დიზაინერი. მისმა ნამუშევარმა ფილმისთვის „უცხო“ მიიღო ოსკარი საუკეთესო ვიზუალური ეფექტებისთვის. 2013 წელს შეყვანილი იქნა სამეცნიერო ფანტასტიკის დიდების დარბაზში.
გიგერი აგრეთვე ცნობილია სხვადასხვა შემსრულებლისთვის შექმნილი ალბომების გარეკნებით, მაგალითად Emerson, Lake & Palmer-ის Brain Salad Surgery-თ. Korn-ის მონაწილე ჯონათან დეივისს მან შეუქმნა მიკროფონის დასადგმელი, სპეციალური დიზაინით. შვეიცარიაში არსებობს ორი ბარი, რომელთა ინტერიერი გიგერმა შეიმუშავა.
ჰ.რ. გიგერი გარდაიცვალა 2014 წლის 12 მაისს, მას შემდეგ, რაც შინ კიბიდან გადმოვარდა და სხეულის რამდენიმე დაზიანება მიიღო.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ჰ. რ. გიგერი
დაბადებული 5 თებერვალი
დაბადებული 1940
გარდაცვლილი 12 მაისი
გარდაცვლილი 2014
ფანტასტიკის მხატვრობა
ფენტეზი მხატვრები
სამეცნიერო ფანტასტიკის მხატვრები
შვეიცარიელი მხატვრები
შვეიცარიელი ილუსტრატორები
საერისთავო

საერისთავო — საისტორიო-სამეცნიერო ლიტერატურაში ამ ტერმინით აღნიშნავენ ძველი საქართველოს ტერიტორიულ-ადმინისტრაციულ ერთეულს, რომელსაც განაგებდა ერისთავი.
იხილეთ აგრეთვე
ერისთავი
ლიტერატურა
Camponotus linnaei maccus

Camponotus linnaei maccus — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Camponotus-ს გვარიდან.
სქოლიო
Camponotus
შუქია აფრიდონიძე

შუქია აფრიდონიძე (დ. 25 აპრილი, 1940, თბილისი — გ. 28 მაისი, 2022) — ქართველი ენათმეცნიერი, ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ემერიტუს-პროფესორი. ღირსების ორდენის კავალერი (2018).
1963 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი.
შუქია აფრიდონიძემ წვლილი შეიტანა ქართული ენის მეცნიერული აღწერისა და სწავლების, ასევე ქართულ და უცხოურ საგანმანათლებლო სივრცეში ქართული ენის პოპულარიზაციის საქმეში. წლების განმავლობაში იგი იკვლევდა საქართველოს ტოპონიმიის, ლექსიკოლოგიის, ლექსიკოგრაფიისა და ქართული ენის სტილისტიკის უმნიშვნელოვანეს საკითხებს. არის არაერთი განმარტებითი და ორენოვანი ლექსიკონის შემდგენელი.
შუქია აფრიდონიძემ აღზარდა ქართველ და უცხოელ ენათმეცნიერთა თაობები და დიდი წვლილი შეიტანა უცხოური ქართველოლოგიის განვითარებაში. სხვადასხვა დროს შუქია აფრიდონიძე მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ახალი ქართული ენის კათედრასთან არსებულ ტოპონიმიკის ლაბორატორიასა და არნოლდ ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტში. 2006 წლიდან იგი იყო ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი, ქართული ენის სწავლებისა და კვლევის მიმართულების ხელმძღვანელი და აკადემური საბჭოს წევრი.
ფილოლოგიის მეცნიერებათა კანდიდატი, სადისერტაციო თემაა „სიტყვათგანლაგება ახალ ქართულში“ (XIX-XX საუკუნეების პროზაული მასალის მიხედვით), დაიცვა 1972 წელს.
ბიბლიოგრაფია
საქართველოს ტოპონიმია, ქვემო იმერეთი : ლექსიკონი ინვერსიული ლექსიკონითა და რუკებით (შემდგენელი). - თბილისი, თსუ, 2003. - 678გვ.
ჟურნალისტის სტილისტიკური ცნობარი (თანარედაქტორი). - თბილისი, ჟურნალისტთა საერთ.ცენტრი, 2002. - 270გვ.
ჩვენი ენა ქართული (ავტორი). - თბილისი, არჩილ სულაკაურის გამომცემლობა, 2002. - 168გვ.. - ISBN: 99928-52-78-X
ტესტები ქართულ ენაში (მასწავლებელთა ატესტაციისათვის) (შემდგენელი). - თბილისი, 1997. - 39გვ.
საბჭოთა კავშირის გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი (რედაქტორი). - თბილისი, ქართული საბჭ.ენციკლოპ.მთ.სამეცნ რედაქცია, 1987. - 250გვ.
სიტყვათგანლაგება ახალ ქართულში : ენათმეცნიერება (ავტორი). - თბილისი, მეცნიერება, 1986. - 150გვ.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
ქართველი ფილოლოგები
ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორები
ქართველი პროფესორები
თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
საქართველოს ღირსების ორდენის კავალრები
ტოპოზა (ხალხი)

ტოპოზა (ხალხი)
ტოპოზა — აფრიკაში მოსახლე ეთნიკური ჯგუფი. ისინი სამხრეთ სუდანის ტერიტორიაზე დღევანდელ აღმოსავლეთ ეკვატორიაში სავარაუდოდ XVI საუკუნეში გადასახლდნენ. ტოპოზები მუდმივად ჩართული იყვნენ მეზობლებთან წყლის და საძოვრების გამო წარმოქმნილ კონფლიქტებში.
ტოპოზების რაოდენობა შეადგენს დაახლოებით 207 000 ადამიანს და ისინი სამხრეთ სუდანის სიდიდით VI ან VII ეთნიკური ჯგუფია. ტოპოზებს არ ჰყავთ გამოკვეთილი პოლიტიკური ლიდერი, ისინი პატივს უფროსებსა და ბელადებს სცემენ. გადაწყვეტილებებს იღებენ საერთო კრებებზე, რომლებსაც მხოლოდ კაცები ესწრებიან. ტოპოზებს სჯერავთ ერთი ზეძალის და ანცესტრალური სულის. სამოქალაქო ომების დროს ისინი მხარს უჭერდნენ ხან სამხრეთ სუდანის განმათავისუფლებელ მოძრაობას, ხან — სუდანის არმიას.
ლიტერატურა
სამხრეთ სუდანის ეთნიკური ჯგუფები
Polyrhachis similis

Polyrhachis similis — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Polyrhachis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Formicinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
ჭიანჭველები
ნიკომედე III

ნიკომედე III ევერგეტი (დ. ძვ. წ. 185 — გ. ძვ. წ. 94) — ბითინიის მეშვიდე მეფე. (ძვ. წ. 127-94 წწ.), რომის მოკავშირე. მის დროს ბითინიის სამეფო დამოუკიდებლობას ინარჩუნებდა. ძვ. წ. 105 წელს ნიკომედე III-მ და მითრიდატე VI ევპატორმა დადეს კავშირი, რომლის ძალითაც ძვ. წ. 106 წელს დაიპყრეს პაფლაგონია და გალატია. ძვ. წ. 102-100 წწ - კაპადოკია. კავშირი დაიშალა მას შემდეგ, რაც საქმეში ჩაერია რომი და მთელ ამ ტერიტორიაზე რომის გავლენა აღდგა.
ლიტერატურა
ბითინიის მეფეები
ბრწყინვალე პორტა

ბრწყინვალე პორტა, ასევე, ოსმანთა პორტა და მაღალი პორტა — დიპლომატიის ისტორიასა და საერთაშორისო ურთიერთობებში მიღებული ტერმინი, რომელიც ოსმალეთის იმპერიის მთავრობას ანუ დიდი ვეზირისა და დივნის კანცელარიას აღნიშნავს.
ტერმინი დაკავშირებულია კარის ან ჭიშკრის ფრანგულ (porte), ასევე, იტალიურ (porta) სახელწოდებასთან. სტამბოლის ცენტრში მდებარე ერთ-ერთ ჭიშკარს, ე. წ. მაღალ პორტას ამშვენებს სულთნის თუღრა. ჭიშკარი სულთნის სასახლე თოფქაფთან გამავალი ქუჩის გადაღმაა და მას დიდი ვეზირის რეზიდენციისაკენ მივყავართ.
დიპლომატიურმა ტერმინმა საერთაშორისო წრეებში ჯერ კიდევ XV საუკუნიდან მოიკიდა ფეხი. თურქი მოხელეების ენაზე „მაღალი პორტა“ სულთნის რეზიდენციასა და მთავრობის ადგილსამყოფელს, აგრეთვე, თავად თურქულ მონარქიასაც ნიშნავდა და შემდეგ ეს სახელწოდება ევროპელ დიპლომატებს შორისაც გავრცელდა.
ლიტერატურა
ისტორიულ-შემეცნებითი ჟურნალი ისტორიანი, №10(58), 10.2015 წ.
ჭაბაშვილი, მიხეილ; უცხო სიტყვათა ლექსიკონი; თბ. 1989 წ.
ოსმალეთის იმპერია
ჩოპლენი

ჩოპლენი — სოფელი მოლდოვაში, კრიულენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 43 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 180 ადამიანს შეადგენდა.
იხილეთ აგრეთვე
მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა
კრიულენის რაიონი
რესურსები ინტერნეტში
მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
კრიულენის რაიონის სოფლები
ყორნისის ჯიოევების კოშკი

ყორნისის ჯიოევების კოშკი — საფორტიფიკაციო-თავდაცვითი ნაგებობა ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ყორნისში. აგებულია გვიან შუა საუკუნეებში. მდებარეობს მდ. ტილიანის მარცხენა ნაპირზე. ჯიოევების კარ-მიდამოში.
ოთხსართულიანი კოშკი ნაგებია სხვადასხვა ზომის ფლეთილი ქვით. კუთხეებში გამოყენებულია თლილი ქვა. კოშკი გეგმით ოთხკუთხაა. პირველი სართულის სამხრეთ კედელში არქიტრავული შესასვლელია. კარს გვიანდელი შეკეთების კვალი ეტყობა. ასეთივე შესასვლელია ამავე კედლის მეორე სართულზე. დასავლეთ, ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთ კედლებში მოწყობილია სათოფურები.
მესამე სართულის დასავლეთ კედელში დიდი ზომის სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. ოთხივე კედელში სათოფურებია. მეოთხე სართულის მცირე ნაწილია შემორჩენილი. კედლებზე ჩანს სართულშუა გადახურვის კოჭის ბუდეები. კოშკი შიგნიდან შელესილია. ალაგ-ალაგ ჩასხმულია ბეტონი.
ლიტერატურა
შიდა ქართლი, ზნაურის (ყორნისი) რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. II, 2004
ქარელის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
Anonychomyrma froggatti

Anonychomyrma froggatti — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Anonychomyrma-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Dolichoderinae-ს ქვეოჯახს..
სქოლიო
Anonychomyrma
Khayala Abdulla

Khayala Abdulla (born 13 July 1993) is an Azerbaijani chess player who holds the title of Woman Grandmaster (WGM, 2015).
Chess career
In 2010, Khayala Abdulla won a bronze medal in the European Youth Chess Championship in Batumi, in the age category U18. In 2011, she won the Azerbaijani Youth Chess Championship in the age category U18, and second place in the age category U20. In 2012, Abdulla repeatedly won the silver medal in the Azerbaijani Youth Chess Championship in age category U20.
Twice winner of the Azerbaijani Women's Chess Championships (2013, 2014).
Abdulla played for Azerbaijan in the Women's Chess Olympiads:
In 2014, at third board in the 41st Chess Olympiad (women) in Tromsø (+3, =3, -2),
In 2016, at second board (Azerbaijan 2) in the 42nd Chess Olympiad (women) in Baku (+1, =0, -4).
Abdulla played for Azerbaijan in the European Team Chess Championship:
In 2013, at third board in the 10th European Team Chess Championship (women) in Warsaw (+2, =2, -2),
In 2015, at fourth board in the 11th European Team Chess Championship (women) in Reykjavik (+1, =3, -2).
In 2010, she was awarded the FIDE Woman International Master (WIM) title, and in 2015, the Woman Grandmaster (WGM) title.
References
External links
1993 births
Living people
Azerbaijani female chess players
Azerbaijani chess players
Chess woman grandmasters
Chess Olympiad competitors
Pleurotomella edgariana

Pleurotomella edgariana — მოლუსკების ტიპის მუცელფეხიანთა კლასის ერთ-ერთი წარმომადგენელი. მიეკუთვნება Turridae-ს ოჯახს.
სქოლიო
მუცელფეხიანები
Daştatük

Daştatük is a village and municipality in the Lankaran Rayon of Azerbaijan. It has a population of 878. The municipality consists of the villages of Daştatük, Aşağı Apu, and Rəzvan.
References
Populated places in Lankaran District
უჯუნგ-კულონის ეროვნული პარკი

უჯუნგ-კულონის ეროვნული პარკი (ნიშნავს: დასავლეთი წვერი) — ეროვნული პარკი ინდონეზიის კუნძულ იავის უკიდურეს დასავლეთ ნაწილში. მოიცავს ვულკანურ კუნძულთა ჯგუფს, მათ შორის კრაკატაუს.
პარკის ფართობი 1,206 კმ²-ს შეადგენს. უდიდესი ნაწილი მდებარეობს ნახევარკუნძულზე, რომელიც ინდოეთის ოკეანეშია შეჭრილი. 1883 წელს, კრაკატაუს ამოფრქვევის შედეგად წარმოქმნილმა ცუნამიმ, ეს ტერიტორია მნიშვნელოვნდა დააზარალა. პარკის შექმნა სწორედ საფრთხის ქვეშ მყოფლი ფლორისა და ფაუნის დაცვას ემსახურებოდა.
პარკი პირველია ინდონეზიის ეროვნულ პარკებს შორის, რომელიც 1991 წელს იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიყვანა, ამის მიზეზი კი აქ გავრცელებული დაბლობის ტროპიკული ტყეების დიდი მასივებია.
პარკში დაცულია მცენარეთა 57 და ძუძუმწოვართა 35 უიშვიათესი სახეობა. ასევე გავრცელებულია 72 სახეობის რეპტილია და 240 სახეობის ფრინველი.
იხილეთ აგრეთვე
ინდონეზიის ეროვნული პარკების სია
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში
რესურსები ინტერნეტში
Ujung Kulon National Park at UNESCO World Heritage website.
Forestry statistics of Indonesia 2007
ინდონეზიის ეროვნული პარკები
მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდონეზიაში
სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციის მემკვიდრეობის პარკები
სუნდის სრუტე
ბანტენის გეოგრაფია
ბანტენის ღირსშესანიშნაობები
Zurab Sharvashidze

Zurab Sharvashidze (also known as Suraba Bey) was the ruler of Abkhazia around 1770–1780. He was the youngest son of Manuchar, Prince of Abkhazia.
Zurab was banished, along with his father and brothers, by the Sultan of Turkey 1757. He later joined his brother in the revolt against Turkish rule, but was deposed by his nephew in 1779 or 1780.
References
Princes of Abkhazia
House of Shervashidze
Converts to Islam from Eastern Orthodoxy
Former Georgian Orthodox Christians
Date of birth unknown
Date of death unknown
ნიკოლოზ კანდელაკი (მოქანდაკე)

ნიკოლოზ კანდელაკი (მოქანდაკე)
ნიკოლოზ პორფილეს ძე კანდელაკი (დ. 17 ან 18 ოქტომბერი, 1889, კულაში, ქუთაისის მაზრა — გ. 24 აგვისტო, 1970, თბილისი) — ქართველი მოქანდაკე, საქართველოს სსრ-ის სახალხო მხატვარი (1957), პროფესორი.
ბიოგრაფია
დაამთავრა ქუთაისის კლასიკური გიმნაზია და გახდა პეტერბურგის ფსიქონევროლოგიური ინსტიტუტის სტუდენტი. პარალელურად, დავით კაკაბაძესთან ერთად, მეცადინეობდა ლ. დიმიტრიევ-კავკაზსკის სტუდიაში. თანდატან ჰობი სერიოზულ საქმედ ექცა, მაგრამ პირველი მსოფლიო ომის დაწყების გამო იძულებული გახდა დაბრუნებულიყო სამშობლოში. აქ იგი იწყებს ფიგურების ძერწვას. მისმა ერთ-ერთმა ნამუშევარმა (მამაკაცის პორტრეტი) ქართველი შემოქმედებითი იტელიგენციის ინტერესი გამოიწვია. სპეციალურმა სახელმწიფო კომისიამ აღძრა შუამდგომლობა მთავრობის წინაშე და ნიჭიერი თვითნასწავლი მოქანდაკე პეტერბურგს მიავლინეს სამხატვრო აკადემიაში სასწავლებლად. აქ იგი მოხდდა ცნობილი ფრანგი მოქანდაკის ა. მაიოლის მოწაფე ა. მატვეევთან.
ნიკოლოზ კანდელაკმა წარჩინებით დაამთავრა აკადემია და 1926 წელს სამშობლოში დაბრუნდა. აქ იგი მიიწვიეს სამხატვრო აკადემიაში სადაც სიცოცხლის ბოლომდე ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. მისი აღზრდილია მოქანდაკეთა ნიჭიერითაობა როგოერბიც იყვნენ: თ. აბაკელია, ვ. თოფურიძე, შ. მიქატაძე, ე. ამაშუკელი, მ. ბერძენიშვილი, გ. ოჩიაური, გ. ფირცხალავა და მრავალი სხვა. ნ. კანდელაკი გამოირჩეოდა ძირითადად პორტრეტული ქანდაკებების შექმნით. მან შექმნა ფართოდ ცნობილი პორტრეტული ქანდაკებების მტელი გალერეა.
განსაკუთრებით აღსანიშნავია ნ. კანდელაკის დამსახურება ქართული მონუმენტური პლასტიკის ჩამოყალიბება-განვითარების საქმეში.
დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.
ლიტერატურა
ბაბუნაშვილი ზ., ნოზაძე თ., „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 204, თბ., 1994
შანიძე ლ., „ქართული საბჭოთა ქანდაკება“, თბილისი, 1975
კვასხვაძე შ. „ნიკოლოზ კანდელაკი“, თბილისი, 1961
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
დაბადებული 18 ოქტომბერი
დაბადებული 1889
გარდაცვლილი 24 აგვისტო
გარდაცვლილი 1970
დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
ქართველი მოქანდაკეები
სამტრედიის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები
საქართველოს სსრ-ის სახალხო მხატვრები
ნიკოლოზ
ლარინგო...

ლარინგო... (ბერძნ. larynx, ნათესაობითი ბრუნვა laringos — ხორხი) — რთული სიტყვის შემადგენელი ნაწილი. აღნიშნავს ხორხთან დამოკიდებულებას. მაგ., ლარინგოლოგია, ლარინგოფონი.
ლიტერატურა
თავსართები
18 ივლისი

18 ივლისი — გრიგორიანული კალენდრის 199-ე დღე (ნაკიან წლებში – 200-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 166 დღე.
დღის მოვლენები
ძვ. წ. 390 : რომაელების გალებთან ბრძოლა მდინარე ალიასთან. დასრულდა რომაელთა სასტიკი დამარცხებით
64 : რომის დიდი ხანძარი - რომის სავაჭრო უბანში ხანძარი მძვინვარებს, მაშინ როცა იმპერატორი ნერონი ლირაზე უკრავდა და ცეცხლს საიმედო ადგილიდან აკვირდებოდა.
1536 : რომის პაპის ავტორიტეტი გაუქმდა ინგლისში.
1830 : ურუგვაი პირველ კონსტიტუციას იღებს.
1872 : ბრიტანეთში პირველად ჩატარდა ფარული კენჭისყრა.
1885 : გამომგონებელმა ნიკოლაი ბანარდოსმა შეიტანა განაცხადი ელექტროშედუღების გამოგონების დაპატენტებისთვის რომელსაც „ელექტროგეფესტი“ უწოდა.
1898 : პიერ და მარია კიურიმ პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის სხდომაზე განაცხადეს ახალი ქიმიური ელემენტის პოლონიუმის აღმოჩენის შესახებ.
დაარსდა საფეხბურთო კლუბი ბილბაოს „ატლეტიკო“.
1921: ფრანგმა ექიმებმა ალბერ კალმეტმა (Léon Charles Albert Calmette) და კამილ გერენმა (Jean-Marie Camille Guérin) პირველად აცრეს ბავშვი ტუბერკულოზის საწინააღმდეგო ვაქცინით ბცჟ. (BCG)
1925 : ჰიტლერმა გამოსცა წიგნი „ჩემი ბრძოლა“ (Mein Kampf, სურათზე).
აშშ-ში ოფიციალურად განაცხადეს რომ ქალსაც შეუძლია იყოს ავტომობილის მძღოლი.
1932 : თურქეთი გახდა ერთა ლიგის 56-ე წევრი.
1936 : დაიწყო პირველი სსრკ საფეხბურთო თასის გათამაშება.
1947: ბრიტანეთის მონარქმა გეორგ VI -მ ხელი მოაწერა კანონს ინდოეთის დამოუკიდებლობის შესახებ.
1954: აშშ-ში, ნიუპორტში, გაიმართა ჯაზური მუსიკის პირველი ფესტივალი
1962 : პერუში სამხედრო გადატრიალება მოხდა.
1968 : რობერტ ნოისმა და გორდონ მურმა დააარსეს კომპანია „Intel“.
1974 : პოლონეთის ქალაქ კონსტანტინოვში აღიმართა მსოფლიოში ყველაზე მაღალი კონსტრუქცია - 646,38 მ ვარშავის რადიოანძა (დაინგრა 1991 წ.).
2000: ლონდონში გაიხსნა ჯონ ლენონის ძეგლი.
2009 : საქართველოში ღორის გრიპის პირველი შემთხვევა დაფიქსირდა .
ამ დღეს დაბადებულნი
1864 : ჰუხი, რიკარდა — გერმანელი მწერალი (გ.1947)
1890 : დოლიძე, ვიქტორ — ქართველი კომპოზიტორი (გ. 1933)
1894 : ბაბელი, ისააკ — უკრაინელი მწერალი (გ.1940)
1897 : აღლაძე, ლეონიდე — ქართველი სამხედრო მოღვაწე
1909 : გრომიკო, ანდრეი — სსრ კავშირის პოლიტიკური მოღვაწე (გ.1989)
1918 : მანდელა, ნელსონ — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის პრეზიდენტი 1994-1999 (გ.2013)
1922 : კუნი, ტომას — ამერიკელი ფილოსოფოსი (გ.1996)
1933 : ევტუშენკო, ევგენი — რუსი პოეტი
1938 : ვერჰოვენი, პოლ — ნიდერლანდელი კინორეჟისორი
1967 : დიზელი, ვინ — ამერიკელი მსახიობი
ამ დღეს გარდაცვლილნი
1817 : ოსტინი, ჯეინ — ინგლისელი მწერალი (დ.1775)
1868 : ჰაჯი დიმიტრი — ბულგარელი ხალხის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლის მონაწილე.
1982 : იაკობსონი, რომან — რუსი ენათმეცნიერი (დ.1896)
მსოფლიოს ქვეყნების დღესასწაულები
ესპანეთი - შრომის დღე
აშშ - ჰოთ-დოგის დღე
ურუგვაი - კონსტიტუციის დღე
საეკლესიო დღესასწაულები
მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
ათანასე ათონელი
წმინდა კვირილა
ლამპადი ირინოპოლელი
აღმოყვანება ნაწილთა ღირსისა სერგი რადონეჟელისა, საკვირველთმოქმედისა
ელიზავეტა და ბარბარა
აგრეთვე
ურუგვაი : კონსტიტუციის დღე
იხილეთ აგრეთვე
სხვა თვეები
0718
რელიგიური სინკრეტიზმი

რელიგიური სინკრეტიზმი
სინკრეტიზმი — რელიგიის ფორმა, რომელშიც გაერთიანებულია სხვადასხვა რელიგიათა ელემენტები. ხშირად ხდება თეოლოგიისა და მითოლოგიის შერევა.
ლიტერატურა
Cotter, John (1990). The New Age and Syncretism, in the World and in the Church. Long Prairie, Minn.: Neumann Press. 38 p. N.B.: The approach to the issue is from a conservative Roman Catholic position. ISBN 0-911845-20-8
სინკრეტიზმი
რელიგია
თურქეთის გერბი

თურქეთის გერბი
თურქეთის ეროვნული გერბი შედგება ვარსკვლავისგან და ნახევარმთვარისგან, რომელიც ასევე, გამოსახულია თურქეთის დროშაზე. ემბლემას არ გააჩნია სამართლებრივი სტატუსი და არ არის გერბი (არ შეიცავს ჰერალდიკურ წესებს). იგი გამოსახულია თურქული პასპორტის საფარზე, თურქეთის პირადობის მოწმობაზე და თურქეთის დიპლომატიური მისიების შენობაბზე.
თურქეთის მიმდინარე ემბლემა 1922 წლიდან უკვე გამოიყენება, როდესაც ოსმალეთის იმპერია გაუქმდა და მისი გერბი გააუქმეს.
იმის გამო, რომ არ არსებობს კანონი ემბლემის ვარსკვლავის და ნახევარმთვარის ფერთან დაკავშირებით, ზოგჯერ გამოიყენება განსხვავებულად სხვადასხვა მიზნებისათვის. ემბლემა, რომელიც გამოიყენებოდა ძველი ეროვნული პირადობის მოწმობებში 1930-იან წლებში, განსვავდებოდა ნახევარმთვარის მიმართულებით, სადაც ნახევარმთვარის მიმართულება მარცხნივ იყო და არა, როგორც ახლა მარჯვნივ.
ემბლემა გამოიყენება სხვადასხვა ხელისუფლების ორგანოებში
წითელი წრე თეთრი ვარსკვლავით და ნახევარმთვარით
მრგვალ წითელ მონაკვეთზე, თურქეთის დროშის, რომელიც შეიცავს თეთრ ვარსკვლავს და ნახევარმთვარეს, გამოიყენება ემბლემად თურქეთის სამინისტროებისა და სამთავრობო დაწესებულებების, აგრეთვე იგი არის თურქეთის დიდი ეროვნული კრების ემბლემა, ასევე გამოიყენება სამკერდე ნიშნად თურქეთის ეროვნული სპორტული გუნდების და სპორტსმენების. ასევე გამოიყენებოდა ძველი (არაციფრული) თურქული პირადობის მოწმობებში.
საგარეო საქმეთა სამინისტროს გერბი
თურქეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრო ხშირად იყენებს წითელი ოვალური ფორმის გერბს, რომლის ფერი არის თურქეთის დროშის, ხოლო ოვალური ფარის ფორმა ცენტრში, გვაგონებს XIX საუკუნის ოსმალეთის გერბს. გერბი შეიცავს ოქროს ტონის ვარსკვლავს და ნახევარმთვარეს, რომლებიც ვერტიკალურად ორიენტირებულია (ვარსკვლავით თავზე) და გარს ოქროს ტონის ტექსტი „T.C. Dışişleri Bakanlığı“ აკრავს. ამ ოვალური გერბის ფორმის ვარიანტი (რომელიც შეიცავს ოქროს ტონის ტექსტს „Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçiliği“) გამოიყენება თურქეთის საელჩოების გერბზე.
პრეზიდენტის გერბი
თურქეთის პრეზიდენტის გერბს შეიცავს 16 ვარსკვლავს და ერთ დიდ ვარსკვლავს ცენტრში. 16 ვარსკვლავი სიმბოლურად ისტორიულ "16 დიდ თურქულ ქვეყნებს" ნიშნავს. მისი გარე იერსახე რეგულირდება კანონით.
რესურსები ინტერნეტში
სქოლიო
თურქეთის ეროვნული სიმბოლოები