ვიქტორია ამელინა

ვიქტორია ამელინა
ვიქტორია იურის ასული ამელინა (დ. 1 იანვარი, 1986, ლვოვი — გ. 1 ივლისი, 2023, დნიპრო) — უკრაინელი მწერალი და სოციალური აქტივისტი, კიევში პოლონური ინსტიტუტის მიერ ახალგაზრდა უკრაინელი მწერლებისთვის დაარსებული კონრადის პრემიის 2021 წლის ლაურეატი.
ბიოგრაფია
ვიქტორია ამელინა (ქალიშვილობის გვარი — შალამაი) დაიბადა ლვოვში. 14 წლის ასაკში ემიგრაციაში წავიდა კანადაში, მაგრამ მალევე დაბრუნდა უკრაინაში. მან მიიღო მაგისტრის ხარისხი კომპიუტერული ტექნოლოგიების მიმართულებით ლვოვის პოლიტექნიკურ უნივერსიტეტში. მუშაობდა პროგრამისტად და მენეჯერად საერთაშორისო IT კომპანიებში. 2015 წლის ნოემბერში, ვიქტორია ამელინამ შეაჩერა კარიერა IT სფეროში და ლექსების წერა დაიწყო.
2014 წელის საერთაშორისო ლიტერატურული კონკურსის „Коронація слова“-ს ეროვნული ჯილდოს ლაურეატი გახდა სიმღერის ტექსტისთვის „Україна росте без мами“.
2014 წელს ვიქტორია ამელინას დებიუტი ლიტერატურაში შედგა რომანით „ნოემბრის სინდრომი, ანუ ჰომო კომპატიენსი“, რომელიც გამომცემლობა „Discursus"-მა გამოსცა. სადებიუტო რომანის წინასიტყვაობა იური იზდრიკმა დაწერა. რომანი „ЛітАкцент року-2014“ რეიტინგის ათეულში მოხვდა.
2015 წელს გამომცემლობა „Віват“-ის მიერ ხელახლა გამოიცა რომანი „ნოემბრის სინდრომი, ანუ ჰომო კომპატიენსი“. 2015 წელს რომანი ნომინირებული იყო ვალერი შევჩუკის პრემიაზე და მოხვდა ჯილდოს მოკლე სიაში.
2016 წელს ვიქტორია ამელინას ორი წიგნი გახდა საერთაშორისო ფესტივალის „ზაპორიზკას წიგნის ბაზრობა-2016“ მიერ გამოცხადებული კონკურსის პრიზიორი: რომანი „ნოემბრის სინდრომი, ან ჰომო კომპატიენსი“ ნომინაციაში „უკრაინული მხატვრული ლიტერატურა. პროზა“, „ვიღაც, ან წყლიანი გული" — ნომინაციაში „საბავშვო ლიტერატურა“.
„სახლი სახლისთვის“ 2017 წლის საუკეთესო უკრაინულ პროზაულ წიგნად აღიარეს „Запорізька Книжкова Толока“ ფესტივალზე.
რომანი „სახლი სახლისთვის“ მოხვდა წლის „LiteAccent“-ის ჯილდოების და ევროკავშირის ლიტერატურული ჯილდოს — „იუნესკოს ლიტერატურული ადგილების“ მოკლე სიებში.
ვიქტორია ამელინამ ბევრი იმოგზაურა მთელ მსოფლიოში, ტიბეტიდან სილიკონის ველამდე. დროდადრო იგი აქვეყნებდა სვეტებს ინტერნეტ-ჟურნალ-გაზეთებში: „Збруч“ და „НВ“. იყო უკრაინული ПЕН-ის წევრი.
2023 წლის 27 ივნისს ვიქტორია ამელინა დაიჭრა რუსეთის მიერ კრამატორსკზე სარაკეტო თავდასხმის დროს. ლითონის ნაჭერმა თავის ქალა დაუზიანა და მან ძალიან სწრაფად დაკარგა გონება. ექიმების მცდელობის მიუხედავად, 2023 წლის 1 ივლისს დნიპროს საავადმყოფოში მიყენებული ჭრილობებით გარდაიცვალა. მწერალს დარჩა 10 წლის ვაჟი.
საჯარო პოზიცია
2018 წლის ივნისში ამელინამ მხარი დაუჭირა კულტურული მოღვაწეების, პოლიტიკოსებისა და უფლებადამცველების ღია წერილს, რომელიც მოუწოდებდა მსოფლიო ლიდერებს დაეცვა რუსეთში პატიმრობაში მყოფი უკრაინელი რეჟისორი ოლეგ სენცოვი და სხვა პოლიტპატიმრები. აქტიურად მონაწილეობდა პოლიტპატიმრების მხარდამჭერ სხვადასხვა აქციაში. მათ შორის, სიტყვით გამოვიდა „საერთაშორისო PEN-კლუბის“ („PEN International“ — უფლებადამცველი, არასამთავრობო ორგანიზაცია) 84-ე მსოფლიო კონგრესზე.
ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობაზე მან წაიკითხა ოლეგ სენცოვის მოთხრობები (ინგლისურად ნათარგმნი) და მონაწილეობა მიიღო აქციაში რუსეთის ფედერაციის სტენდთან.
ვიქტორია ამელინა დონეცკის რეგიონში ნიუ-იორკის ლიტერატურული ფესტივალის დამფუძნებელია.
რესურსები ინტერნეტში
ინტერვიუ გაზეთ Den-ში [დაარქივებულია 2015 წლის 7 ივნისი Wayback Machine-ში.]
რომანის მიმოხილვა ნოემბრის სინდრომი, ან ჰომო კომპატიენსი [დაარქივებულია 2016 წლის 4 მარტი Wayback Machine-ში.]
ინტერვიუ ვებგვერდზე "Chitomo" [დაარქივებულია 2016 წლის 26 მარტი Wayback Machine- ში.]
ვიქტორია ამელინას 10 წიგნი "არა რეიტინგისთვის" [დაარქივებულია 2016 წლის 23 თებერვალი Wayback Machine- ში.]
სქოლიო
დაბადებული 1 იანვარი
დაბადებული 1986
გარდაცვლილი 2023
გარდაცვლილი 1 ივლისი
უკრაინელი ქალი მწერლები
XXI საუკუნის ქალი მწერლები
უკრაინაში გარდაცვლილები